O'pkamiz, nafas yo'llarimiz PM-2.5 bilan zararlanmoqda. Nima qilsak tozalanamiz?

1. Shilliq qavatlarning tabiiy tozalash funksiyasini qo'llab-quvvatlang

Biz aslida hechnarsa qilmasak ham o'pkamiz o'sha zararli changlarni tozlash uchun harakat qiladi va asosan yo'tal bilan chiqarib tashlaydi. Buning uchun siz:

1. Xonani namlang 40-55% da
2. Ko'proq suyuqlik iching
(Balg'am suyuladi, chiqishi osonlashadi)
3. Xonani shamollating

2. Bundan tashqari, oddiy fiziologik eritma bilan o'zingizni ingalyatsiya qiling

1. Balg'am suyuladi
2. Chang zarralari yuqoriga ko'tariladi
3. Nafas o'tkazuvchanligi oshadi

3. Aktiv harakat qiling

Tez yugirish, suzish, velosiped haydash bilan shug'ullaning.

Uyda shunchaki yotgandan ko'ra, harakat qilish o'pka faoliyatini 3 barobarga oshiradi. Natijada chuqur nafas olish, alveolarni to'liq ochilishi va changlarni o'pkani pasti qismimida yuqoriga ko'tarilishi osonlashadi

4. Nafas ginmastika mashqlarini qilish

Ko'plab pulmanologlar buni tavsiya qiladi. O'pkada ventilyatsiya kuchayadi, Balg'am yuqoriga ko'tariladi

5. Maxsus Drenaj massaj

Balg'am ajratilishini 15-40% ga yaxshilaydi

Unutmang! Siz qisqa vaqtda Balg'am ajralishini kuchaytirib, yallig'lanishni kamaytirishingiz mumkin lekin O'pkaning eng pastki qismigadagi changlarni tozalashga 3-6 oygacha vaqt ketishi mumkin.

Shuningdek, o'qing:
1. Oddiy niqoblar PM-2.5 ni ushlay oladimi?
2. Qanday havo tozalagichni tanlash kerak?

💬Telegram 📹Instagram  📹YouTube

❌😷 Оддий аптека ниқоблари PM-2.5 зарраларини ушлаб қололмайди

Гап шундаки, хозирги ифлосланган ҳаводаги PM-2.5 заррачалари 0.001 микрондан 2.5 микронгача бўлган захарли моддалардан иборат.

Оддий аптека ниқоблари эса 5-10 микрон ўлчамдаги моддалар учун мўлжалланган. Бу дегани, PM-2.5 бу ниқобдан бемалол ўтиб кетади.

Шифокорлар тавсиясига кўра, бунақа ҳавода ўзимизни ҳимоялаш учун N95, N99, FFP3, FFP2 каби респиратор ниқоблар тақиш керак!

Яқинларга максимал тарқалинг!

💬Telegram 📹Instagram  📹YouTube

#Долзарб

❗️PM-2.5 билан ифлосланган ҳаво саратонга сабаб бўлувчи модда деб 2017-йилда расман тан олинган!

Доимий бу зарралар билан ифлосланган ҳаводан нафас олиш оддий бронхитлардан тортиб, ақлий ривожланишдан ортда қолиш, ҳомила ривожланиш нуқсони-ю, ўпка саратонигача сабаб бўлиши исботланган.

Нима қилсак ўзимизни ҳимоя қиламиз?

📹 Батафсил томоша қилинг!

Яқинларга максимал тарқалинг!

💬Telegram 📹Instagram  📹YouTube

🦠 Staphylococcus aureus va allergik kasalliklar o‘rtasidagi bog‘liqlik

1️⃣ S. aureus terida ko‘payishi — allergiyani kuchaytiradi
Atopik dermatit (AD) bilan og‘riganlarda terida S. aureus kolonizatsiyasi 70–90% gacha uchraydi (sog‘lom odamda 5–30%).

Bu bakteriya teri barriyerini buzadi, natijada allergenlarning kirishini osonlashtiradi va immun tizimni haddan tashqari faollashtirib, yallig‘lanishni kuchaytiradi.

2️⃣ S. aureus toksinlari “superantigen” bo‘lib allergiyani kuchli namoyon qiladi
Enterotoksinlar (SEA, SEB, SEC), TSST-1 va boshqalar superantigen hisoblanadi. Ular oddiy allergenlarga qaraganda 1.000 baravar kuchliroq T-hujayralarni faollashtiradi. Natijada terida qizarish, qichishishning kuchayishi, steroidlar ta'siri pasayishi,
tez-tez qaytalanadigan atopik dermatit rivojlanadi.

3️⃣ S. aureus ekzema florasini buzadi → ekzema qo‘zg‘alishlarining asosiy sababi
Teridagi “yaxshi bakteriyalar” (Staph. epidermidis) kamayadi. S. aureus esa ko‘payib, ekzema alomatlarini tez-tez qo‘zg‘atadi.

4️⃣ S. aureus allergenlarga sezuvchanlikni oshiradi
Tadqiqotlarda S. aureus kolonizatsiyasi bo‘lgan bemorlarda:
—IgE darajasi yuqori
—Ko‘p allergiyalarga sensibilizatsiya
—Astma rivojlanish xavfi oshgan

5️⃣ Astma va S. aureus o‘rtasidagi aloqalar
Burun bo‘shlig‘ida S. aureus ko‘paygan bolalarda astma rivojlanish xavfi 2 baravar ko‘p. S. aureus toksinlari bronxlarni yallig‘lantiradi va IgE orqali astmani kuchaytiradi.

6️⃣ S. aureus → kortikosteroidga chidamlilikni kuchaytiradi
Superantigenlar T-hujayralar va semiz-hujayralarni haddan ortiq faollashtiradi. Shuning uchun AD yoki allergik rinitda ba'zi bemorlarda steroidlar ta'siri kuchsiz bo'ladi.

7️⃣ S. aureus ni kamaytirish terapiyasi atopik dermatitni sezilarli yaxshilaydi

Manbalar:
1. https://academic.oup.com/jleukbio/article/110/6/1163/6884667
2. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC9025081
3. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6409874

💬Telegram 📹Instagram  📹YouTube

#feedback@allergiya

O'tgan yilgiga qaraganda ahvoli yaxshi, ko'zi, burni, tomog'i kamroq qichiydigan bo'ldi. Bu yil hechqanday ukol olmadi!

2011-yil tug'ilgan ushbu bemorimizda allergik rinit kasalligining doimiy turi tashxisi qo'yilgan edi. Barcha zarur tekshiruvlar o'tkazilgan va natijalarga ko'ra polisensibilizatsiya aniqlangan.

Shu yilning yanvar-fevral oylarida bemorimizning ota-onasiga ASIT terapiya (allergo-vaksina) haqida barcha ma'lumotlar berilgan va terapiya boshlangan.

Alhamdulillah, ijobiy o'zgarishlar kuzatilmoqda. Eng muhimi, bemorimiz gormonal ukollarga ehtiyojdan batamom qutilgan. Terapiya yana davom etadi!

Xalqaro standart bo'yicha ASIT kamida 3 yil davomida o'tkazilganda o'zining maksimal samarasini beradi.

❗️ASIT – allergiyani davolashning xalqaro, samarali, yagona va eng ishonchli usulidir. Doimiy dori qabul qilishdan qutulishning ham yagona yo'li hisoblanadi!

💬Telegram 📹Instagram  📹YouTube

👶👩‍⚕️ Bolalar va kattalar terisi: Asosiy farqlar

Chaqaloq tug'ilgach 9 oy davomida ona bachadonida amnion suyuqligi bilan o'ralgan nam muhitdan quruq muhitga tushadi va hayotining dastlabki yillarida moslashish davrida bo'ladi.

1️⃣ Tuzilishi va qalinligi
Bolalarda teri — kattalarnikiga nisbatan ancha yupqa. Epidermis qatlamlari yupqaroq va teri yumshoqroq. Ayniqsa, eng tashqi muguz qatlam kattalarnikiga nisbatan taxminan 20–30% yupqaroq.

2️⃣ Namlik saqlash va bug‘lanish
Bolalarda teri hujayralari kichik, teri qatlamlari yupqa — bu esa namlikni ushlab qolishini kamaytiradi. Shuning uchun bolalar terisi kattalarnikiga nisbatan namlikni tezroq yo‘qotadi va yana tez quruq va sezuvchan bo‘ladi.

3️⃣ Himoya barreyeri va himoyalanish kuchi
Bolalarda terining “himoya bariyer”i to‘liq shakllanmagan: lipidlar, tabiiy namlantiruvchi faktorlar, melanin miqdori kam. Bu esa terini kimyoviy moddalar, mikroblar, UV-nurlar va boshqa tashqi ta’sirlardan himoya qilish kuchini kamaytiradi.

4️⃣ pH va kislota qatlami rivojlanishi
Tug‘ilganda bolalarda teri pH darajasi nisbatan yuqori (kislotaliligi past), kislotali qatlam hali to‘liq shakllanmagan. Bosqichma-bosqich kislotali qatlam shakllanishi terini bakterial koloniya, ekzema va boshqa teri kasalliklaridan himoya qilishda muhim.

5️⃣ Sezuvchanlik va allergiya, infektsiyaga moyillik
Yupqa teri, zaif barriyer, kam lipid + kam melanin — bu chiroyli, yumshoq teri bo‘lishi bilan birga, infeksiya, allergik reaksiyalar, teri yallig‘lanishlariga ham moyillikni oshiradi. Masalan, pH past bo‘lmagani uchun patogen mikroblar osongina teriga kirishi mumkin.

6️⃣ Termoregulyatsiya va tana haroratini saqlash
Teri osti yog‘ qatlami va ter bezlari faoliyati to‘liq emas. Bu esa bola terisiga yanada ehtiyotkor parvarishni talab qiladi, ayniqsa sovuq / issiq sharoitlarda.

❓Nega bu farqlar muhim?
Teri parvarishida nimalarga e’tibor berish kerak

— Bolalarda teri tez quriydi, shu sabab muntazam namlantiruvchi kremlar / emolliеntlardan foydalanish muhim;

— Kimyoviy yoki kuchli kosmetik vositalardan saqlanish kerak: spirt yoki kuchli antiseptik moddali preparatlar noqulaylik, qichishish, kuchli sezuvchanlik keltirib chiqarishi mumkin.

— pH darajasi neytral bo'lgan bolalar terisiga mos antiseptik, sovun, shampunlardan foydalanish lozim;

— Quyosh nurlaridan ehtiyot bo‘lish kerak, chunki bolalar terisida melanin pigmenti kam. Bu esa quyoshning UV nurlariga nisbatan terini sezuvchan qiladi. Issiq havoda SPF kremlar tavsiya qilinadi.


Chaqalog'i bor yaqinlarga yuborib qo'ying!

💬Telegram 📹Instagram  📹YouTube

❗️Qishda “Tuzaldim!” deganlar — bahorda eng ko‘p pushaymon bo‘lishadi!

ASIT (Allergen spesifik immunoterapiya) uchun ENG TO‘G‘RI VAQT — AYNAN HOZIR!

Allergik rinitli bemorlarning juda katta qismi qishda o‘zini yaxshi his qila boshlaydi. Burun bitishi, aksirish, ko‘z yoshlanishi kamayadi va:

“Tuzaldim shekilli…” degan xavfli xulosaga keladi.

Aslida esa bu — remissiya, vaqtincha jimlik xolos.

🌸 Bahor kelishi bilan o‘sha “jimlik” kuchli allergik xurujga aylanadi va hamma bir xil gap aytadi:

“Afsus, ASITni qishda boshlasam bo‘larkan…”

❓Nega ASITni aynan qishda boshlash kerak?

1️⃣ Allergenlar minimal darajada.
Organizm tinch holatda bo‘ladi — immun tizimni bosqichma-bosqich o‘rgatish uchun ideal vaqt.

2️⃣ Bahorgi mavsumga tayyorgarlik.
Qishda boshlangan ASIT bahor kelguncha ta’sir ko‘rsatishni boshlaydi.

3️⃣ Kasallik ildiziga yo‘naltirilgan yagona davolash.
Simptomni EMAS, sababni yo‘qotadi.

4️⃣ Vaqtni boy bermaslik.
Bahor kelganda kech bo‘ladi, simptomlar kuchaydi — ASITni boshlash qiyinlashadi yoki umuman kechiktiriladi.

🔥 ASIT uchun “keyinroq” degan narsa yo‘q. Eng yaxshi vaqt — qish fasli. Yaxshi bo‘lib qolgandek tuyilishi — tuzalganingizni anglatmaydi.

Remissiya — bu imkoniyat!
Undan foydalaning.

Allergik rinitli bemorlarga eslatma:
Hozir aynan ASIT boshlash fasli. Bahor kelganda pushaymon bo‘lmaslik uchun bugundan qadam tashlang.

❗️Sizni yoki yaqinlaringizni allergik kasalliklar bezovta qilayotgan bo'lsa, qabulimga kelishingiz mumkin!

📞 +998946920852 (@allergolog)

💬Telegram 📹Instagram  📹YouTube

Surunkali eshakyemi: Plazmaforez kerakmi?

❌ Xalqaro tashkilotlarning asosiy guideline'lariga ko‘ra, plazmaforez standart (first-line) davo emas!

✅ Surunkali urtikariyaning ba'zi shakllari patogenezida autoimmun mexanizm (IgG anti-FcεRI, anti-IgE) bo‘lsa ham, plazmaforezning samaradorligi bo‘yicha isbotlangan dalillar yetarli emas.

✅ Surunkali eshakyemi kasalligini davolash xalqaro standartlar bo'yicha bosqichma-bosqich amalga oshiriladi va buni shifokor-allergolog nazorat qiladi.

Plazmaforez qachon kerak bo'lishi mumkin?

Faqatgina istisno holatlar:

Juda og‘ir, barcha standart davo qilinganda ham yaxshilanish bo'lmagan, REFRAKTOR autoimmun eshakyemining tasdiqlangan shakli, Omalizumab va Ciklosporin A ikkalasiga ham ijobiy natija bo‘lmasa o'ylab ko'rish mumkin bu usulni.

⚠️ Ammo bu holatlar juda kam uchraydi va shu sababli ham "yoppasiga hammaga" plazmoforez tavsiya qilinavermaydi. (Bemorni hurmat qilgan shifokor tavsiya qilmasligi kerak aniqrog'i).

Nima uchun tavsiya qilinmaydi?
💸 Qimmat
💉 Invaziv
⏳ Qisqa muddatli effekt
🪫 Klinik tadqiqotlar yetarli emas

Qaytaraman: Plazmoforez orqali qondagi autoantitelalarni kamaytirish faqatgina standart davoga natija bermaydigan holatlarda — foydali bo‘lishi mumkin. Ya’ni, plazmoforez “umumiy tavsiya” emas, balki muhim holatlarda, ehtiyotkorlik bilan ko‘rib chiqilishi mumkin bo‘lgan “alternativ/qo‘shimcha” usul.

❗️Sizni yoki yaqinlaringizni allergik kasalliklar bezovta qilayotgan bo'lsa, qabulimga kelishingiz mumkin!

📞 +998946920852 (@allergolog)

💬Telegram 📹Instagram  📹YouTube

🌫️ Havo namlagich apparatsiz ham xonada namlikni oshirish usullari bor!

Qabulimga quruq yo'tal shikoyati bilan kelayotgan, shamollashdan keyin uzoq vaqt yo'talib yurgan deyarli barcha bemorlarga uyiga havo namlagich o'rnatishni tavsiya qilamiz. Aynan hozirgi isitish mavsumida!

Afsuski, hammada ham apparat olishga imkoniyat bo'lmasligi mumkin. Lekin uy sharoitida qilsa bo'ladigan, havoni namlovchi sinalgan usullar ham bor:

1️⃣ Ho‘l sochiq / mato usuli
Radiator yoki isitgich ustiga ho‘l sochiq qo‘ying. Suv bug‘lanib xonani sekin-sekin namlaydi.

⚠️ Judayam isigan temirga yuvilgan kirlarningizni qo'ymang. Kiyimlarda qolgan kimyoviy yuvish vositalari bug'alanib havoni ifloslantiradi

2️⃣ Keng idishda suv qo‘yish
Xonaning burchaklariga keng, yuza qismi katta idishda suv qo‘ying.
Suv asta-sekin bug‘lanadi → namlik oshadi. Issiq joyga qo‘yilsa bug‘lanish kuchayadi.

3️⃣ Suv purkash (sprey)
Sprey idishlarga toza suv solib, devorlarga emas — havoga mayda purkash yaxshi foyda beradi. Kuniga 2–3 marta takrorlash mumkin.

⚠️ Juda ko‘p purkalsa devorlarda mog‘or paydo bo‘lishi mumkin!

4️⃣ Dushdan keyin eshikni ochiq qoldirish
Issiq dushdan keyin hammomdagi bug‘ boshqa xonalarga tarqaladi. Ayniqsa qishda juda samarali.

5️⃣ Xonada nam matolar osib qo‘yish
Noodatiy tuyuladi, lekin eng kuchli usullardan. Ho‘l matoni ichki tomondagi eshikka yoki yuvilgan kiyimlar turadigan stellajga osib qo‘yish kifoya.

6️⃣ Xona ichida gullar (o‘simliklar)
Ular tabiiy ravishda suv bug‘latadi.
Ayniqsa: spatifillum, drasena, aloe. Faqat allergiyasi bo‘lganlar ehtiyot bo'lishi kerak.

7⃣ Isitgich yoniga suv to‘ldirilgan keramik krujka / choynak qo‘yish
Hech qanaqa hid chiqmaydi, xavfsiz.
Bug‘lanish doimiy bo‘ladi va xona havosining qurib ketishidan himoya qiladi.

Yaqinlarga yuborib qo'ying

💬Telegram 📹Instagram  📹YouTube