پول طبیعی الزاماً دارای دو مشخصه است: اول از همه اینکه جدا از کاربرد پولیاش، به خودی خود ارزشمند باشد و بهعلاوه از نظر فیزیکی هم برای قرار گرفتن بهعنوان واسطه مبادله مناسب باشد. پولهای گذشته که تا به حال به آن اشاره کردهایم (تنباکو، میخ، پارچه، طلا، نقره و...) همگی ارزش مقدم بر ارزش واسطهای خود(ارزش مقدم) را از مصرف کسب کردهاند. حتی در مورد فلزات گرانبها هم به همین ترتیب است. درست است که این فلزات در طول مصرف مانند تنباکو از بین نمیروند، با این حال بهعنوان جواهرات، زیور آلات و یا در صنعت مورد مصرف قرار میگیرند.
❃ در عین حال پولهایی هم هستند که ارزش مقدم خود را از مصرف کسب نمیکنند. مهمترین موارد از این دست، پولهای کاغذی و الکترونیکی هستند که در ادامه به آنها خواهیم پرداخت. اما قبل از آن میتوان به پول اعتباری نیز اشاره کرد. همانطور که از نامش پیداست، پول اعتباری زمانی بهوجود آمد که ابزارهای مالی در تبادلات غیرمستقیم بهکار گرفته شدند. مثلاً فرض کنید جَک ده اونس نقره برای یک سال به مایک قرض میدهد و در مقابل مایک به او یک برگه «م.ب.ت» (من بدهکار توام) میدهد.
❃ و علاوهبراین فرض کنید «م.ب.ت» برگهای است که در آن نوشته شده «من به دارنده این برگه ۱۰ اونس نقره در موعد پرداخت ده ژانویه بدهکارم(امضا)». حال جک سعی میکند که از این برگه بهعنوان واسطه مبادله استفاده کند. اگر خریداران این برگه هم به حرفهای مایک مبنی بر برگرداندن اعتبار وعده داده شده اعتماد داشته باشند، این برگه میتواند واسطه مبادله باشد. اگر مایک نزد عدهای به نیکی شهرت داشته باشد، احتمالاً آن افراد این نوشته را بهعنوان وجه پرداختی به ازای کالاها و خدماتشان قبول خواهند کرد. به این ترتیب «م.ب.ت» مایک تبدیل به پول اعتباری میشود.
❃ پول اعتباری هیچگاه نمیتواند گردشی که پولهای طبیعی دارند داشته باشد. دلیل آن هم این است که این نوع پول با ریسک عدم پرداخت بدهی همراه است. در تبادلات نقدی ارزش بلافاصله جابهجا میشود. اما ارائهدهنده یک «م.ب.ت» ممکن است ورشکست شود و در این شرایط، «م.ب.ت» فقط یک تکه کاغذ خواهد بود.
❃ پس با این تفاسیر پول اعتباری تنها زمانی گردش بیشتری خواهد یافت که این اعتبار عنوان پول کالایی را داشته باشد، یا شهرت ارائهدهندهی آن باعث اطمینان باشد و یا زمانیکه باید سرمایههای مورد نیاز دولت برای یک جنگ بزرگ بهسرعت تامین شود. در زمانهای دور پول اعتباری در اشکال دیگری غیر از کاغذ هم ارائه میشده است. برای مثال در قرن نهم، «م.ب.ت»هایی از جنس چرم به مراتب بهعنوان پول مورد استفاده قرار میگرفته است.
❃ پول اعتباری تنها نوعی اشتقاقی از پول است و ارزش خود را از پرداخت مورد انتظار آینده به یک کالا مییابد. از این جهت با پول کاغذی که خودش ارزشگذاری میشود، به طور کلی متفاوت است. همین مورد ما را به موضوع بعدی میرساند.
- پول کاغذی و بازار آزاد
تا اینجا برای تبیین مباحثمان به صورت خاص به فلزات گرانبها پرداختیم چراکه در تاریخ، فلزات گرانبها پول بازار آزاد بوده اند و همینطور چون تا به امروز هیچ کالای دیگری بهعنوان واسطه مبادله تا این حد مناسب به نظر نرسیده است. اما اینکه طلا، نقره و مس بهترین پولهای موجود هستند با این واقعیت که امروزه هیچ کشوری در جهان از آنها به عنوان واسطه مبادله استفاده نمیکند، در تناقض است. در مقابل تمام کشورها از پول کاغذی استفاده میکنند. به نظر میرسد این تجربه جهانی به این نکته دلالت دارد که پول کاغذی حداقل به سه دلیل حتی از فلزات گرانبها هم سودمندتر است:
۱- هزینه تولیدشان به مراتب کمتر است.
۲- مقدار آن را میتوان بهراحتی برای برآورده کردن نیازهای بازار تعدیل کرد.
۳- مقدار آن را میتوان به راحتی برای تثبیت ارزش واحد پول تعدیل کرد.
قبل از اینکه به صورت جزئی به تحلیل بیشتر فواید گفته شده بپردازیم، باید یک سوال به مراتب پایهایتر را مورد نظر قرار دهیم که آیا پول کاغذی در درجه اول پدیدهای بازاری بوده است. آیا وجود خود را مدیون انتخاب آزادانه کاربران پول است یا رجحانی قانونی که برایش قائل شدند؟ اگر مورد اول باشد بهنظر نمیرسد بتوان ایرادی به پول کاغذی گرفت. اما اگر وجود آن برآمده از اجبار و تحمیل باشد، میتوان آن را تجاوز به حقوق مالکیت دانست و باید بهدقت فواید گفته شده برای آن را مورد بررسی قرار دهیم.
از کانال درباره ی آزادی
❃ در عین حال پولهایی هم هستند که ارزش مقدم خود را از مصرف کسب نمیکنند. مهمترین موارد از این دست، پولهای کاغذی و الکترونیکی هستند که در ادامه به آنها خواهیم پرداخت. اما قبل از آن میتوان به پول اعتباری نیز اشاره کرد. همانطور که از نامش پیداست، پول اعتباری زمانی بهوجود آمد که ابزارهای مالی در تبادلات غیرمستقیم بهکار گرفته شدند. مثلاً فرض کنید جَک ده اونس نقره برای یک سال به مایک قرض میدهد و در مقابل مایک به او یک برگه «م.ب.ت» (من بدهکار توام) میدهد.
❃ و علاوهبراین فرض کنید «م.ب.ت» برگهای است که در آن نوشته شده «من به دارنده این برگه ۱۰ اونس نقره در موعد پرداخت ده ژانویه بدهکارم(امضا)». حال جک سعی میکند که از این برگه بهعنوان واسطه مبادله استفاده کند. اگر خریداران این برگه هم به حرفهای مایک مبنی بر برگرداندن اعتبار وعده داده شده اعتماد داشته باشند، این برگه میتواند واسطه مبادله باشد. اگر مایک نزد عدهای به نیکی شهرت داشته باشد، احتمالاً آن افراد این نوشته را بهعنوان وجه پرداختی به ازای کالاها و خدماتشان قبول خواهند کرد. به این ترتیب «م.ب.ت» مایک تبدیل به پول اعتباری میشود.
❃ پول اعتباری هیچگاه نمیتواند گردشی که پولهای طبیعی دارند داشته باشد. دلیل آن هم این است که این نوع پول با ریسک عدم پرداخت بدهی همراه است. در تبادلات نقدی ارزش بلافاصله جابهجا میشود. اما ارائهدهنده یک «م.ب.ت» ممکن است ورشکست شود و در این شرایط، «م.ب.ت» فقط یک تکه کاغذ خواهد بود.
❃ پس با این تفاسیر پول اعتباری تنها زمانی گردش بیشتری خواهد یافت که این اعتبار عنوان پول کالایی را داشته باشد، یا شهرت ارائهدهندهی آن باعث اطمینان باشد و یا زمانیکه باید سرمایههای مورد نیاز دولت برای یک جنگ بزرگ بهسرعت تامین شود. در زمانهای دور پول اعتباری در اشکال دیگری غیر از کاغذ هم ارائه میشده است. برای مثال در قرن نهم، «م.ب.ت»هایی از جنس چرم به مراتب بهعنوان پول مورد استفاده قرار میگرفته است.
❃ پول اعتباری تنها نوعی اشتقاقی از پول است و ارزش خود را از پرداخت مورد انتظار آینده به یک کالا مییابد. از این جهت با پول کاغذی که خودش ارزشگذاری میشود، به طور کلی متفاوت است. همین مورد ما را به موضوع بعدی میرساند.
- پول کاغذی و بازار آزاد
تا اینجا برای تبیین مباحثمان به صورت خاص به فلزات گرانبها پرداختیم چراکه در تاریخ، فلزات گرانبها پول بازار آزاد بوده اند و همینطور چون تا به امروز هیچ کالای دیگری بهعنوان واسطه مبادله تا این حد مناسب به نظر نرسیده است. اما اینکه طلا، نقره و مس بهترین پولهای موجود هستند با این واقعیت که امروزه هیچ کشوری در جهان از آنها به عنوان واسطه مبادله استفاده نمیکند، در تناقض است. در مقابل تمام کشورها از پول کاغذی استفاده میکنند. به نظر میرسد این تجربه جهانی به این نکته دلالت دارد که پول کاغذی حداقل به سه دلیل حتی از فلزات گرانبها هم سودمندتر است:
۱- هزینه تولیدشان به مراتب کمتر است.
۲- مقدار آن را میتوان بهراحتی برای برآورده کردن نیازهای بازار تعدیل کرد.
۳- مقدار آن را میتوان به راحتی برای تثبیت ارزش واحد پول تعدیل کرد.
قبل از اینکه به صورت جزئی به تحلیل بیشتر فواید گفته شده بپردازیم، باید یک سوال به مراتب پایهایتر را مورد نظر قرار دهیم که آیا پول کاغذی در درجه اول پدیدهای بازاری بوده است. آیا وجود خود را مدیون انتخاب آزادانه کاربران پول است یا رجحانی قانونی که برایش قائل شدند؟ اگر مورد اول باشد بهنظر نمیرسد بتوان ایرادی به پول کاغذی گرفت. اما اگر وجود آن برآمده از اجبار و تحمیل باشد، میتوان آن را تجاوز به حقوق مالکیت دانست و باید بهدقت فواید گفته شده برای آن را مورد بررسی قرار دهیم.
از کانال درباره ی آزادی
Forwarded from موسی غنینژاد
🔰لیبرالیسم فایدهگرا انحراف از اصول است
🎤 گفتوگو با موسی غنینژاد
💢لیبرالیسم کلاسیک ایدئولوژی که در اندیشه مدرن در اروپا شکل گرفت و نتایج آن به صورت دمکراسىهای لیبرال و اقتصاد آزاد و پارلمانتاریسم، مادیت و عینیت یافت. ریشههای اندیشه لیبرال اساسا بر پایه عدالت سامان مییابد اساس لیبرالیسم بر حقوق فردی بنا شده است. اولین اصل که در لیبرالیسم مورد تاکید قرار میگیرد، برابری انسانها و آزادی ناشی از این برابری است. نفی بردگی و نفی استبداد جزو اصول اولیه لیبرالیسم هستند. اصل اولیه لیبرالیسم تاکید بر حق و عدالت است. علت رعایت حقوق انسانی این است که عدالت آنرا ایجاب میکند.
💢تعبیرهای مختلفی از لیبرالیسم شده که در دو قرائت اصلی نمود مییابد. اول "لیبرالیسم اصولگرا" است که بر مبنای آن اصولی که اشاره شد سامان نظری عملی مییابد و دیگری لیبرالیسم اواخر قرن هجده و اوایل قرن نوزده اروپاست که مبتنی بر اصالت فایده و "یوتیلیتاریانیسم" است که مهمترین نمایندگان آن جرمی بنتام در اواخر قرن هجده و جان استوارت میل در قرن نوزده هستند.
💢آن لیبرالهایی که اندیشه سازگاری دارند و میتوان لیبرالهای حقیقی آنها را نامید "لیبرالهای اصولگرا" هستند نه لیبرالهای فایدهگرا؛ چون فایدهگرا در واقع به نقض لیبرالیسم منجر میشود، اغلب نقدها به لیبرالسیم از زاویه فایدهگرا دانستن آن است در حالی که فایدهگرایی انحراف از اصول لیبرال است، لیبرالیسم اصولا ریشهاش مذهب است. در غرب اندیشه لیبرالی از بستر مسیحیت برمیخیزد و پایههای اصلی آن هم نزد متالهین مسیحی یافت میشود. آنچه سکولاریسم گفته میشود در واقع همین است. سکولاریسم یعنی دنیوی شدن آن اندیشههای دینی. آنها اندیشههای دینی را در دنیای خود پیاده کردند که شده سکولاریسم.
💢لیبرالسیم نزدیکترین راه برای تحقق آرمانهایی است که ادیان برای رستگاری دنیوی و اخروی انسان مطرح کردهاند. تحولی که در غرب اتفاق افتاد، میتوان به جوامع اسلامی هم تعمیم داد. لیبرالیسمی که در دنیای امروز و در غرب حادث شده لیبرالیسم فایدهگرا است که انحراف از لیبرالیسم حقیقی است.
💢از لیبرالیسم فایدهگرا دفاع نمیکنم چرا که ارزش اخلاقی ندارد. در عین حال از سوسیالیسم انتقاد میکنم برای اینکه پایههای اخلاق را در جامعه از بین میبرد و دولت را به جای وجدان انسانها مینشاند در حالیکه وجدان افراد باید آزاد باشد. آن چه اساس پیشرفت دنیای غرب را از لحاظ سازمان سیاسی و اقتصادی تشکیل میدهد، "حکومت قانون" است؛ یعنی بردگی نباشد و کسی اراده خود را تحمیل نکند و قواعدی باشد که مشمولیت عام آن ناظر به حقوق ذاتی انسانها و رعایت آنها باشد. بر مبنای این امر سازماندهی جامعه و سازماندهی اقتصادی، سیاسی آن شکل میگیرد. ذات این ایده در واقع سکولار شدن اصل توحید است. به نظر من خیلی از دوستان در دام "فایدهگرایی لیبرال" هستند و گمان میبرند که این ایده اصیل است؛ در حالی که از بطن لیبرالیسم فایدهگرا، سوسیالیسم و فاشیسم برون میتراود.
#لیبرالیسم_کلاسیک #لیبرالیسم_فایده_گرا #یوتیلیتاریانیسم #حکومت_قانون #سوسیالیسم #مصاحبه
🗞 منتشر شده در همشهری شماره ۴۷۱۰، ۷ آذر ۱۳۸۷
@ghaninejad_mousa
🎤 گفتوگو با موسی غنینژاد
💢لیبرالیسم کلاسیک ایدئولوژی که در اندیشه مدرن در اروپا شکل گرفت و نتایج آن به صورت دمکراسىهای لیبرال و اقتصاد آزاد و پارلمانتاریسم، مادیت و عینیت یافت. ریشههای اندیشه لیبرال اساسا بر پایه عدالت سامان مییابد اساس لیبرالیسم بر حقوق فردی بنا شده است. اولین اصل که در لیبرالیسم مورد تاکید قرار میگیرد، برابری انسانها و آزادی ناشی از این برابری است. نفی بردگی و نفی استبداد جزو اصول اولیه لیبرالیسم هستند. اصل اولیه لیبرالیسم تاکید بر حق و عدالت است. علت رعایت حقوق انسانی این است که عدالت آنرا ایجاب میکند.
💢تعبیرهای مختلفی از لیبرالیسم شده که در دو قرائت اصلی نمود مییابد. اول "لیبرالیسم اصولگرا" است که بر مبنای آن اصولی که اشاره شد سامان نظری عملی مییابد و دیگری لیبرالیسم اواخر قرن هجده و اوایل قرن نوزده اروپاست که مبتنی بر اصالت فایده و "یوتیلیتاریانیسم" است که مهمترین نمایندگان آن جرمی بنتام در اواخر قرن هجده و جان استوارت میل در قرن نوزده هستند.
💢آن لیبرالهایی که اندیشه سازگاری دارند و میتوان لیبرالهای حقیقی آنها را نامید "لیبرالهای اصولگرا" هستند نه لیبرالهای فایدهگرا؛ چون فایدهگرا در واقع به نقض لیبرالیسم منجر میشود، اغلب نقدها به لیبرالسیم از زاویه فایدهگرا دانستن آن است در حالی که فایدهگرایی انحراف از اصول لیبرال است، لیبرالیسم اصولا ریشهاش مذهب است. در غرب اندیشه لیبرالی از بستر مسیحیت برمیخیزد و پایههای اصلی آن هم نزد متالهین مسیحی یافت میشود. آنچه سکولاریسم گفته میشود در واقع همین است. سکولاریسم یعنی دنیوی شدن آن اندیشههای دینی. آنها اندیشههای دینی را در دنیای خود پیاده کردند که شده سکولاریسم.
💢لیبرالسیم نزدیکترین راه برای تحقق آرمانهایی است که ادیان برای رستگاری دنیوی و اخروی انسان مطرح کردهاند. تحولی که در غرب اتفاق افتاد، میتوان به جوامع اسلامی هم تعمیم داد. لیبرالیسمی که در دنیای امروز و در غرب حادث شده لیبرالیسم فایدهگرا است که انحراف از لیبرالیسم حقیقی است.
💢از لیبرالیسم فایدهگرا دفاع نمیکنم چرا که ارزش اخلاقی ندارد. در عین حال از سوسیالیسم انتقاد میکنم برای اینکه پایههای اخلاق را در جامعه از بین میبرد و دولت را به جای وجدان انسانها مینشاند در حالیکه وجدان افراد باید آزاد باشد. آن چه اساس پیشرفت دنیای غرب را از لحاظ سازمان سیاسی و اقتصادی تشکیل میدهد، "حکومت قانون" است؛ یعنی بردگی نباشد و کسی اراده خود را تحمیل نکند و قواعدی باشد که مشمولیت عام آن ناظر به حقوق ذاتی انسانها و رعایت آنها باشد. بر مبنای این امر سازماندهی جامعه و سازماندهی اقتصادی، سیاسی آن شکل میگیرد. ذات این ایده در واقع سکولار شدن اصل توحید است. به نظر من خیلی از دوستان در دام "فایدهگرایی لیبرال" هستند و گمان میبرند که این ایده اصیل است؛ در حالی که از بطن لیبرالیسم فایدهگرا، سوسیالیسم و فاشیسم برون میتراود.
#لیبرالیسم_کلاسیک #لیبرالیسم_فایده_گرا #یوتیلیتاریانیسم #حکومت_قانون #سوسیالیسم #مصاحبه
🗞 منتشر شده در همشهری شماره ۴۷۱۰، ۷ آذر ۱۳۸۷
@ghaninejad_mousa
Forwarded from کتابخانهٔ مکتب اطریشی اقتصاد
Forwarded from کتابخانهٔ مکتب اطریشی اقتصاد
The Coming Aristocracy_2.pdf
6.4 MB
Forwarded from موسی غنینژاد
دولت_و_توسعه؛_هاجون_چانگ_و_سیاستهای.pdf
69.2 KB
✅ دیوید هیوم یکی از بزرگترین فیلسوفان تجربهگرای مدرن استدلالی در رد منطق استقرایی مطرح کرده که هنوز هم معتبر است. استدلال او را شاید به این صورت بتوان خلاصه کرد: این گزاره که هر اتفاقی ممکن است بیفتد به لحاظ منطقی قابل رد کردن نیست بنابراین صرفا بر اساس آنچه در گذشته مکررا اتفاق افتاده نمیتوان هیچ نظریه معتبری به لحاظ منطقی استنتاج کرد.
📌پروفسور چانگ به این مباحث روششناختی بیاعتنا است و میخواهد با استناد به برخی دادههای تاریخی سخنان بیپایهای را بدون اینکه مبنای نظری آنها روشن باشد به عنوان راهکار توسعه ارائه دهد.اما دادههای تاریخی تا آنجا مورد قبول و استناد چانگ است که نظریه وی را تایید کند.تفکر نامتجانس وی مداخلهگرایی دولتی را در بازار توصیه میکند اما هیچ مبنای نظری برای این توصیه وجود ندارد،او توجهی به این بحث مهم روششناختی ندارد که از دادههای تاریخی نمیتوان به روش استقرایی تئوری استخراج کرد و تئوری مقدم بر مشاهده است.با تئوری باید به سراغ دادهها رفت و آنها را توضیح داد نه برعکس.
#هیوم #استقرا #تئوری #مقاله
🗞دولت و توسعه؛ چانگ و سیاستهای توسعه
✍موسی غنینژاد
منبع: تجارت فردا
@ghaninejad_mousa
📌پروفسور چانگ به این مباحث روششناختی بیاعتنا است و میخواهد با استناد به برخی دادههای تاریخی سخنان بیپایهای را بدون اینکه مبنای نظری آنها روشن باشد به عنوان راهکار توسعه ارائه دهد.اما دادههای تاریخی تا آنجا مورد قبول و استناد چانگ است که نظریه وی را تایید کند.تفکر نامتجانس وی مداخلهگرایی دولتی را در بازار توصیه میکند اما هیچ مبنای نظری برای این توصیه وجود ندارد،او توجهی به این بحث مهم روششناختی ندارد که از دادههای تاریخی نمیتوان به روش استقرایی تئوری استخراج کرد و تئوری مقدم بر مشاهده است.با تئوری باید به سراغ دادهها رفت و آنها را توضیح داد نه برعکس.
#هیوم #استقرا #تئوری #مقاله
🗞دولت و توسعه؛ چانگ و سیاستهای توسعه
✍موسی غنینژاد
منبع: تجارت فردا
@ghaninejad_mousa
Forwarded from موسی غنینژاد
🗞ملی شدن صنعت نفت
🔻در گفتگو با موسی غنینژاد، روزنامه اعتماد ۱۳۹۲
✅ملی شدن صنعت نفت نهضتی بود که چه به لحاظ اقتصادی، چه به لحاظ سیاسی نه اهداف درستی را دنبال میکرد و نه عملا میتوانست به آن اهدافی که پی میگرفت برسد. در نتیجه به بنبست برخورد و دفتر آن، حداقل در چارچوب سیاستهای دکتر مصدق، با وقایع ۲۸ مرداد بسته شد. اما از یک نظر این دفتر هنوز باز ماند و آن هم این بود که یک فضای ضدغربی، ضددنیای صنعتی در کشور ما به وجود آورد که آثار آن را در سالهای بعد و در جریان وقایع خرداد ۱۳۴۲ و انقلاب اسلامی میبینیم.
📌من معتقد هستم که ملی شدن صنعت نفت به ضرر مردم تمام شد. منشا تحولات بعدی ایران را به ویژه از جنبههای منفی اقتصادی آن که اقتصاد بسته، اقتصاد خودکفا و اقتصاد مخالف با دنیای خارج است؛ در جریان ملی شدن صنعت نفت میبینم و آن را مثبت ارزیابی نمیکنم. آن چیزی که دکتر مصدق آن را نمایندگی میکرد یک نوع پوپولیسم توام با ناسیونالیسم رمانتیک بود که اعتقاد داشت همه مشکلات ایرانیها ناشی از خارجیهاست. اگر به نهضت ملی نگاه کنید میبینید که گفتار سیاسیاش این بود که ملت ایران همیشه در معرض توطئههای اجنبی بوده و این علت عقبماندگی ما است. بنابراین ما باید خودکفا شویم، مستقل شویم.گویا که مستقل شدن به لحاظ اقتصادی چیز مطلوبی است. این گفتارها به نظر من گفتارهایی نادرست از جنبههای انسجام درونی و غیر عملی بود. گفتار دکتر مصدق یک گفتار سیاسی را در کشور ما رواج داد که نتیجه آن اجنبی ستیزی در سیاست خارجی و اقتصاد دولتی در داخل بود که هر دو به زیان مردم ایران تمام شد.
#مصدق #ملی_کردن #ناسیونالیسم
🖇متن کامل #مصاحبه را در فایل زیر بخوانید 👇
@ghaninejad_mousa
attach 📎
🔻در گفتگو با موسی غنینژاد، روزنامه اعتماد ۱۳۹۲
✅ملی شدن صنعت نفت نهضتی بود که چه به لحاظ اقتصادی، چه به لحاظ سیاسی نه اهداف درستی را دنبال میکرد و نه عملا میتوانست به آن اهدافی که پی میگرفت برسد. در نتیجه به بنبست برخورد و دفتر آن، حداقل در چارچوب سیاستهای دکتر مصدق، با وقایع ۲۸ مرداد بسته شد. اما از یک نظر این دفتر هنوز باز ماند و آن هم این بود که یک فضای ضدغربی، ضددنیای صنعتی در کشور ما به وجود آورد که آثار آن را در سالهای بعد و در جریان وقایع خرداد ۱۳۴۲ و انقلاب اسلامی میبینیم.
📌من معتقد هستم که ملی شدن صنعت نفت به ضرر مردم تمام شد. منشا تحولات بعدی ایران را به ویژه از جنبههای منفی اقتصادی آن که اقتصاد بسته، اقتصاد خودکفا و اقتصاد مخالف با دنیای خارج است؛ در جریان ملی شدن صنعت نفت میبینم و آن را مثبت ارزیابی نمیکنم. آن چیزی که دکتر مصدق آن را نمایندگی میکرد یک نوع پوپولیسم توام با ناسیونالیسم رمانتیک بود که اعتقاد داشت همه مشکلات ایرانیها ناشی از خارجیهاست. اگر به نهضت ملی نگاه کنید میبینید که گفتار سیاسیاش این بود که ملت ایران همیشه در معرض توطئههای اجنبی بوده و این علت عقبماندگی ما است. بنابراین ما باید خودکفا شویم، مستقل شویم.گویا که مستقل شدن به لحاظ اقتصادی چیز مطلوبی است. این گفتارها به نظر من گفتارهایی نادرست از جنبههای انسجام درونی و غیر عملی بود. گفتار دکتر مصدق یک گفتار سیاسی را در کشور ما رواج داد که نتیجه آن اجنبی ستیزی در سیاست خارجی و اقتصاد دولتی در داخل بود که هر دو به زیان مردم ایران تمام شد.
#مصدق #ملی_کردن #ناسیونالیسم
🖇متن کامل #مصاحبه را در فایل زیر بخوانید 👇
@ghaninejad_mousa
attach 📎
Telegram
attach 📎
Forwarded from روزنامه دنیای اقتصاد
ضرورت اصلاح قیمتهای نسبی؛
👤 سرمقاله ای از دکتر موسی غنینژاد
✍️ دوستی نقل میکرد که در اواخر دوران شوروی سابق در سفری به شهر باکو شاهد بوده که در خانه شعله گاز آشپزخانه را هیچگاه خاموش نمیکردند؛ چراکه هزینه خرید کبریت بیشتر از گازی بود که تقریبا مجانی در اختیار خانوارها قرار میگرفت. این رفتار غیر منطقی و حتی خطرناک نتیجه انعکاس اطلاعات دور از حقیقت قیمتهای مخدوش و دستکاری شده است که ما در کشور خودمان هم به نوعی شاهد آن هستیم.
✍️ اتلاف گسترده منابع درخصوص حاملهای انرژی و سایر کالاهای مشمول قیمت یارانهای شاهدی بر این مدعا است. مساله این است که در کشور ما از سالهای دور دولت به علت برخوردار بودن ازمنابع مالی آسان یاب نفتی مداخلات بیشتری در قیمتهای نسبی بازار کرده و میزان اتلاف منابع از این طریق را به حد اعلا رسانده است.
✍️ نکته حیرتانگیز، تاسفبار و در عین حال عبرتآموز اینکه همواره منطق سیاسیِ توجیه این سیاست غلط بر منطق اقتصادی غلبه کرده و اقتصاددانان به دلایلی نتوانستهاند سیاستمداران حاکم را به اصلاح این مسیر ضایعهبار قانع کنند.
✍️ نزدیک به نیم قرن است که این وضعیت ادامه دارد و کشور ما را دچار خسران هنگفتی کرده که نتیجه آن ناتوانی از استفاده درست از منابع ملی و دور افتادن از مسیر توسعه است.
✍️ تاخیر و تعلل در اصلاح قیمت حاملهای انرژی به ویژه بنزین و گازوئیل واقعا حیرتانگیز است. در شرایطی که درآمدهای ارزی دولت به شدت کاهش یافته، دولتمردان ما میلیاردها دلار منابع ارزی کشور را به ثمن بخس حراج میکنند که منتفعان آن عمدتا رانتخواران حرفهایاند و چیزی نصیب مردمان عادی نمیشود.
✍️ اشتباه اصلی این سیاستها در بیتوجهی ضایعه بار به کارکرد اطلاعرسانی قیمت در بازار است. وقتی دولت بدون توجه به منطق اقتصادی بازار (هزینه فرصت) قیمت کالایی را به دلخواه خود تعیین میکند در واقع اطلاعرسانی نادرستی درباره کمیابی منابع ارزشمند به فعالان اقتصادی انجام میدهد که نتیجه آن هدایت آنها به مسیر تصمیمگیری نادرست از جهت منافع عمومی است.
✍️ برای جلوگیری از اتلاف منابع و حرکت در مسیر درست، اصلاح قیمتهای نسبی بر حسب منطق اقتصادی بازار نخستین اقدام ضروری و اجتنابناپذیر است.
کانال رسمی روزنامه دنیای اقتصاد
@den_ir
https://www.donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-3563369
👤 سرمقاله ای از دکتر موسی غنینژاد
✍️ دوستی نقل میکرد که در اواخر دوران شوروی سابق در سفری به شهر باکو شاهد بوده که در خانه شعله گاز آشپزخانه را هیچگاه خاموش نمیکردند؛ چراکه هزینه خرید کبریت بیشتر از گازی بود که تقریبا مجانی در اختیار خانوارها قرار میگرفت. این رفتار غیر منطقی و حتی خطرناک نتیجه انعکاس اطلاعات دور از حقیقت قیمتهای مخدوش و دستکاری شده است که ما در کشور خودمان هم به نوعی شاهد آن هستیم.
✍️ اتلاف گسترده منابع درخصوص حاملهای انرژی و سایر کالاهای مشمول قیمت یارانهای شاهدی بر این مدعا است. مساله این است که در کشور ما از سالهای دور دولت به علت برخوردار بودن ازمنابع مالی آسان یاب نفتی مداخلات بیشتری در قیمتهای نسبی بازار کرده و میزان اتلاف منابع از این طریق را به حد اعلا رسانده است.
✍️ نکته حیرتانگیز، تاسفبار و در عین حال عبرتآموز اینکه همواره منطق سیاسیِ توجیه این سیاست غلط بر منطق اقتصادی غلبه کرده و اقتصاددانان به دلایلی نتوانستهاند سیاستمداران حاکم را به اصلاح این مسیر ضایعهبار قانع کنند.
✍️ نزدیک به نیم قرن است که این وضعیت ادامه دارد و کشور ما را دچار خسران هنگفتی کرده که نتیجه آن ناتوانی از استفاده درست از منابع ملی و دور افتادن از مسیر توسعه است.
✍️ تاخیر و تعلل در اصلاح قیمت حاملهای انرژی به ویژه بنزین و گازوئیل واقعا حیرتانگیز است. در شرایطی که درآمدهای ارزی دولت به شدت کاهش یافته، دولتمردان ما میلیاردها دلار منابع ارزی کشور را به ثمن بخس حراج میکنند که منتفعان آن عمدتا رانتخواران حرفهایاند و چیزی نصیب مردمان عادی نمیشود.
✍️ اشتباه اصلی این سیاستها در بیتوجهی ضایعه بار به کارکرد اطلاعرسانی قیمت در بازار است. وقتی دولت بدون توجه به منطق اقتصادی بازار (هزینه فرصت) قیمت کالایی را به دلخواه خود تعیین میکند در واقع اطلاعرسانی نادرستی درباره کمیابی منابع ارزشمند به فعالان اقتصادی انجام میدهد که نتیجه آن هدایت آنها به مسیر تصمیمگیری نادرست از جهت منافع عمومی است.
✍️ برای جلوگیری از اتلاف منابع و حرکت در مسیر درست، اصلاح قیمتهای نسبی بر حسب منطق اقتصادی بازار نخستین اقدام ضروری و اجتنابناپذیر است.
کانال رسمی روزنامه دنیای اقتصاد
@den_ir
https://www.donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-3563369
روزنامه دنیای اقتصاد
ضرورت اصلاح قیمتهای نسبی
هر قیمتی در بازار قیمت نسبی است، از اینرو سخن گفتن از نسبی بودن قیمت صرفا از باب تاکید و یادآوری است. از آنجا که قیمت در بازار همیشه با واحد پولی معینی بیان میشود این شبهه به وجود میآید که قیمت یک کالا بیانکننده واقعیتی مستقل از قیمت کالاهای دیگر است؛…
Forwarded from ساسان آقایی
✍🏼 کمونیسم در خدمت اسراییل
👈🏻 یادداشت وارده از شایان اویسی | #بازتاب
چپها همواره خود را پشتیبانی فلسطین و در سنگر مقابل اسراییل تعریف کردهاند و آن را دستنشاندهی سرمایهداری میدانند اما نقشی که #کمونیسم در تاسیس اسراییل داشت، ناگفته مانده و کمتر دربارهی چرایی تمایل دولتهای غربی به صهیونیسم از اوایل سدهی بیستم حرف زده میشود. شواهد تاریخی میگوید که برخلاف گرایش چپ امروز، ظهور اسراییل ارتباط مستقیم با جریان چپ و کمونیسم دارد و اگر انقلاب بلشویکی روی نمیداد، شاید هرگز اسراییل تاسیس نمیشد.
با وقوع انقلاب کمونیستی در روسیهی تزاری انگشت اتهام آن، چه در خود روسیه و چه در اروپا به سوی یهودیها نشانه رفت. بیشتر تئوریسینها، رهبران و انقلابیون کمونیست، یهودی بودند و این را چهره اصلی انقلاب روسیه، لنین نیک میدانست:
«همان گونه که لنین به خواهرش آنا متذکر شد، فعالان سیاسی یهودی شامل تقریبا نیمی از انقلابیون در مناطق جنوبی امپراتوری روسیه میشدند» (لنین؛ زندگی انقلابی سرخ / رابرت سرویس)
این یهودیها حتی با هم بر سر همکاری با گروههای یهودی و غیریهودی سوسیالیست بحث و جدل داشتند؛
«مارتف که خودش یهودی بود اعتقاد داشت سوسیالیستهای یهودی باید به سازمانهای سوسیالیست عمومی روسیه ملحق شوند و در قالب این سازمانها فعالیت کنند. او مخالف اندیشهی ایجاد یک حزب سوسیالیستی منحصرا یهودی بود» (همان منبع)
استالین نیز که بعد از لنین سکاندار و رهبر شوروی شد، از این ماجرا سخت گلایهمند بود و از بودن کنار انقلابیون یهودی دل خوشی نداشت؛
«حضور یهودیها در کنگره پنجم، استالین را آزار میداد. استالین به این نتیجه رسیده بود که بلشویکها تنها گروه روسی واقعیاند؛ در حالی که منشویکها یک گروه یهودیاند ... سوسو (استالین) نمیتوانست همقطاران تبعیدی خود را تحمل کند. در نووایا اودا، روشنفکران یهودی تبعیدی حضور پررنگی داشتند. (استالین جوان /مانتیفوری)
در هم آمیختگی یهودیها و کمونیسم سبب شد سران کشورهای دیگر اروپایی به ویژه انگلیس به فکر چارهای بیافتند تا راهی برای دوری یهودیان از اندیشههای کمونیستی بیابند چه، بافت یهودی پرجمعیت کشورهای اروپایی میتوانست تبدیل به جنبشی شود و تحتتاثیر همکیشان خود بانیان انقلاب کمونیستی بعدی باشند. بنابراین راهکار بریتانیا، حمایت از صهیونیسم قرار گرفت و انگلیس که توانسته بود فلسطین را از امپراتوری عثمانی بگیرد، از فرصت به دست آمده به خوبی استفاده کرد؛
«چرچیل شخصا به واسطه سابقه دوستی دیرینی که پیش از جنگ جهانی با اتحادیه یهودیان منچستر داشت، به صهیونیسم علاقهمند بود اما از آنجا که حضور پررنگ یهودیها در انقلاب بلشویکها آتش جریانهای یهودستیزی را در گروههای کژپندار راستگرا شعلهورتر میکرد، چرچیل به این نتیجه رسید که حمایت از ایدهی صهیونیسم میتواند پادزهری علیه یک انقلاب بلشویکی باشد چرا که یهودیان روس و شرق اروپا میتوانند از رهگذر صهیونیسم برای خود موطنی بیابند و ملیتی جدید و احساسات وطنپرستانه نو در خود بیابند» (چرچیل؛ قهرمان پیشبینیناپذیر / پاول ادیسون)
چرچیل پیشتر به صراحت نوشته بود:
«تروتسکی به این علت از صهیونیسم بیزار است که صهیونیستها برنامههای او را برای استقرار حاکمیت کمونیستی با استفاده از یهودیان بر سراسر جهان خنثا کردهاند و توانستهاند امید و انرژی یهودیان جهان را به هدفی سادهتر، واقعیتر و سهلالحصولتر جلب کنند» (مقاله صهیونیسم در مقابل بولشویسم / وینستون چرچیل / مجله ساندیهرالد ۸ فوریه ۱۹۲۰)
این مساله حتا سبب شد صهیونیستها از ترس مقامهای لندن از بلشویکها به نوعی سواستفاده کرده و حتا گروکشی کنند، برای نمونه در مذاکرات کنفرانس صلح پاریس به تاریخ ۵ دسامبر ۱۹۱۸ میخوانیم؛
«ژنرال مک دوناف (رییس اداره اطلاعات ارتش انگلیس): مساله ما در فلسطین این است که چگونه این سرزمین را به صورت وطن ملی یهود درآوریم و به دنبال آن توجه کلیه یهودیان ساکن در سراسر جهان را به سمت خویش جلب کنیم. چون ضمن تماسهایی که با عدهای از صهیونیستها داشتهام، همین پریروز از یکی از آنها شنیدم که میگفت: اگر نتوانیم در فلسطین به آنچه که میخواهیم برسیم، ناچار کاری میکنیم که تمام یهودیان رو به سوی بلشویکها بیاورند و همانند کاری که در روسیه انجام دادند، مردم تمام کشورها را به حمایت از بلشویکها وادارند» (بذرهای توطئه / گزیره اسناد محرمانه وزارت خارجه انگلیس)
بنا به آنچه رفت، تاسیس اسراییل بدون نگاه به نقش جدی یهودیها در جریانهای کمونیستی روسیهی تزاری و اروپای شرقی، دارای کاستیهای جدیست و اگر نبود کمونیسم، این بلای قرن بیستم، شاید ایدهی تاسیس اسراییل شکل دیگری به خود میگرفت.
✔️ t.me/joinchat/AAAAAE5Uy4R6VrISPOSPSA
#تاریخ
👈🏻 یادداشت وارده از شایان اویسی | #بازتاب
چپها همواره خود را پشتیبانی فلسطین و در سنگر مقابل اسراییل تعریف کردهاند و آن را دستنشاندهی سرمایهداری میدانند اما نقشی که #کمونیسم در تاسیس اسراییل داشت، ناگفته مانده و کمتر دربارهی چرایی تمایل دولتهای غربی به صهیونیسم از اوایل سدهی بیستم حرف زده میشود. شواهد تاریخی میگوید که برخلاف گرایش چپ امروز، ظهور اسراییل ارتباط مستقیم با جریان چپ و کمونیسم دارد و اگر انقلاب بلشویکی روی نمیداد، شاید هرگز اسراییل تاسیس نمیشد.
با وقوع انقلاب کمونیستی در روسیهی تزاری انگشت اتهام آن، چه در خود روسیه و چه در اروپا به سوی یهودیها نشانه رفت. بیشتر تئوریسینها، رهبران و انقلابیون کمونیست، یهودی بودند و این را چهره اصلی انقلاب روسیه، لنین نیک میدانست:
«همان گونه که لنین به خواهرش آنا متذکر شد، فعالان سیاسی یهودی شامل تقریبا نیمی از انقلابیون در مناطق جنوبی امپراتوری روسیه میشدند» (لنین؛ زندگی انقلابی سرخ / رابرت سرویس)
این یهودیها حتی با هم بر سر همکاری با گروههای یهودی و غیریهودی سوسیالیست بحث و جدل داشتند؛
«مارتف که خودش یهودی بود اعتقاد داشت سوسیالیستهای یهودی باید به سازمانهای سوسیالیست عمومی روسیه ملحق شوند و در قالب این سازمانها فعالیت کنند. او مخالف اندیشهی ایجاد یک حزب سوسیالیستی منحصرا یهودی بود» (همان منبع)
استالین نیز که بعد از لنین سکاندار و رهبر شوروی شد، از این ماجرا سخت گلایهمند بود و از بودن کنار انقلابیون یهودی دل خوشی نداشت؛
«حضور یهودیها در کنگره پنجم، استالین را آزار میداد. استالین به این نتیجه رسیده بود که بلشویکها تنها گروه روسی واقعیاند؛ در حالی که منشویکها یک گروه یهودیاند ... سوسو (استالین) نمیتوانست همقطاران تبعیدی خود را تحمل کند. در نووایا اودا، روشنفکران یهودی تبعیدی حضور پررنگی داشتند. (استالین جوان /مانتیفوری)
در هم آمیختگی یهودیها و کمونیسم سبب شد سران کشورهای دیگر اروپایی به ویژه انگلیس به فکر چارهای بیافتند تا راهی برای دوری یهودیان از اندیشههای کمونیستی بیابند چه، بافت یهودی پرجمعیت کشورهای اروپایی میتوانست تبدیل به جنبشی شود و تحتتاثیر همکیشان خود بانیان انقلاب کمونیستی بعدی باشند. بنابراین راهکار بریتانیا، حمایت از صهیونیسم قرار گرفت و انگلیس که توانسته بود فلسطین را از امپراتوری عثمانی بگیرد، از فرصت به دست آمده به خوبی استفاده کرد؛
«چرچیل شخصا به واسطه سابقه دوستی دیرینی که پیش از جنگ جهانی با اتحادیه یهودیان منچستر داشت، به صهیونیسم علاقهمند بود اما از آنجا که حضور پررنگ یهودیها در انقلاب بلشویکها آتش جریانهای یهودستیزی را در گروههای کژپندار راستگرا شعلهورتر میکرد، چرچیل به این نتیجه رسید که حمایت از ایدهی صهیونیسم میتواند پادزهری علیه یک انقلاب بلشویکی باشد چرا که یهودیان روس و شرق اروپا میتوانند از رهگذر صهیونیسم برای خود موطنی بیابند و ملیتی جدید و احساسات وطنپرستانه نو در خود بیابند» (چرچیل؛ قهرمان پیشبینیناپذیر / پاول ادیسون)
چرچیل پیشتر به صراحت نوشته بود:
«تروتسکی به این علت از صهیونیسم بیزار است که صهیونیستها برنامههای او را برای استقرار حاکمیت کمونیستی با استفاده از یهودیان بر سراسر جهان خنثا کردهاند و توانستهاند امید و انرژی یهودیان جهان را به هدفی سادهتر، واقعیتر و سهلالحصولتر جلب کنند» (مقاله صهیونیسم در مقابل بولشویسم / وینستون چرچیل / مجله ساندیهرالد ۸ فوریه ۱۹۲۰)
این مساله حتا سبب شد صهیونیستها از ترس مقامهای لندن از بلشویکها به نوعی سواستفاده کرده و حتا گروکشی کنند، برای نمونه در مذاکرات کنفرانس صلح پاریس به تاریخ ۵ دسامبر ۱۹۱۸ میخوانیم؛
«ژنرال مک دوناف (رییس اداره اطلاعات ارتش انگلیس): مساله ما در فلسطین این است که چگونه این سرزمین را به صورت وطن ملی یهود درآوریم و به دنبال آن توجه کلیه یهودیان ساکن در سراسر جهان را به سمت خویش جلب کنیم. چون ضمن تماسهایی که با عدهای از صهیونیستها داشتهام، همین پریروز از یکی از آنها شنیدم که میگفت: اگر نتوانیم در فلسطین به آنچه که میخواهیم برسیم، ناچار کاری میکنیم که تمام یهودیان رو به سوی بلشویکها بیاورند و همانند کاری که در روسیه انجام دادند، مردم تمام کشورها را به حمایت از بلشویکها وادارند» (بذرهای توطئه / گزیره اسناد محرمانه وزارت خارجه انگلیس)
بنا به آنچه رفت، تاسیس اسراییل بدون نگاه به نقش جدی یهودیها در جریانهای کمونیستی روسیهی تزاری و اروپای شرقی، دارای کاستیهای جدیست و اگر نبود کمونیسم، این بلای قرن بیستم، شاید ایدهی تاسیس اسراییل شکل دیگری به خود میگرفت.
✔️ t.me/joinchat/AAAAAE5Uy4R6VrISPOSPSA
#تاریخ
Forwarded from موسی غنینژاد
🔰تجارت آزاد در دیدگاه کندیاک
💠کندیاک بر دو مفهوم بسیار مهم و تعیین کننده تاکید میورزد: نخست، در تجارت آزاد، ارزشهای برابر مبادله نمیشوند؛ دوم، تجارت، علاوه بر افزایش رفاه مبادلهکنندگان، کل ثروت تولیدی در جامعه را نیز افزایش میدهد.
از نظر کشیش فرانسوی، اگر همچنان که غالبا تصور میشود تجارت ناظر بر مبادله ارزشهای برابر باشد، هیچ فایدهای از آن برای انسانهای مبادلهکننده مترتب نخواهد بود.
💠اما واقعیت چیز دیگری است: تصور اینکه در مبادلات ارزشهای برابر رد و بدل میشوند نادرست است. برعکس، هر یک از معاملهکنندگان همیشه چیزی کمتر از آنچه میستاند، میدهد. در واقع اگر همیشه ارزشهای برابر مبادله میشدند نفعی برای هیچ یک از مبادلهکنندگان نمیبود. بنابراین، اصلا چرا کسانی میبایست به مبادله دست یازند؟ مبادله برای این صورت میگیرد که اشیاء در رابطه با نیازهای ما دارای ارزش نسبیاند، آنچه برای یک نفر ارزش بیشتری دارد برای دیگری ارزش کمتری دارد و بالعکس.
💠متفکر فرانسوی، بر خلاف تفکر عمومی رایج، تجارت را نه تنها موجب افزایش رضایت و رفاه متعاملین، بلکه باعث فزونی حجم مادی ثروت هم میداند. مازاد تولیدی اگر وارد چرخه تجارت نشود ارزش چندانی برای هیچ کس ندارد. آنچه قبلا ثروت به حساب نمیآمد، از طریق مبادله تبدیل به ثروت میشود. مازاد انباشته شده در انبار زمانی ثروت به حساب میآید که متقاضیانی برای مبادله در قبال کالاهای دیگر داشته باشد. نقش تاجر، در واقع پیوند دادن دارندگان مازاد و خواستاران مصرف این مازاد است.
💠بنابراین تاجران، کانالهای ارتباطی هستند که مازاد در آن جریان مییابد. مازاد از مکانهایی که ارزشی ندارد به جاهایی میگذرد که در آنها ارزش پیدا میکند و در هر مکانی که فرود آید، تبدیل به ثروت میشود. به این ترتیب تاجر، به تعبیری، هیچ چيز را به چیزی تبدیل میکند. چشمه ای که در میان صخرهها و شنزارها سرگردان است برای من ثروتی نیست؛ اما در صورتی که آبراههای بسازم و آن را به مزرعهام هدایت کنم تبدیل به ثروت میشود. این چشمه مظهر تولیدات مازادی است که ما به کشاورزان مدیونیم و آبراهه مظهر تاجران است.
#روش_شناسی #تجارت_آزاد #کندیاک #بریده_کتاب
📚 برگرفته از کتاب گفتارهایی در روششناسی علم اقتصاد
🖌موسی غنینژاد
@ghaninejad_mousa
💠کندیاک بر دو مفهوم بسیار مهم و تعیین کننده تاکید میورزد: نخست، در تجارت آزاد، ارزشهای برابر مبادله نمیشوند؛ دوم، تجارت، علاوه بر افزایش رفاه مبادلهکنندگان، کل ثروت تولیدی در جامعه را نیز افزایش میدهد.
از نظر کشیش فرانسوی، اگر همچنان که غالبا تصور میشود تجارت ناظر بر مبادله ارزشهای برابر باشد، هیچ فایدهای از آن برای انسانهای مبادلهکننده مترتب نخواهد بود.
💠اما واقعیت چیز دیگری است: تصور اینکه در مبادلات ارزشهای برابر رد و بدل میشوند نادرست است. برعکس، هر یک از معاملهکنندگان همیشه چیزی کمتر از آنچه میستاند، میدهد. در واقع اگر همیشه ارزشهای برابر مبادله میشدند نفعی برای هیچ یک از مبادلهکنندگان نمیبود. بنابراین، اصلا چرا کسانی میبایست به مبادله دست یازند؟ مبادله برای این صورت میگیرد که اشیاء در رابطه با نیازهای ما دارای ارزش نسبیاند، آنچه برای یک نفر ارزش بیشتری دارد برای دیگری ارزش کمتری دارد و بالعکس.
💠متفکر فرانسوی، بر خلاف تفکر عمومی رایج، تجارت را نه تنها موجب افزایش رضایت و رفاه متعاملین، بلکه باعث فزونی حجم مادی ثروت هم میداند. مازاد تولیدی اگر وارد چرخه تجارت نشود ارزش چندانی برای هیچ کس ندارد. آنچه قبلا ثروت به حساب نمیآمد، از طریق مبادله تبدیل به ثروت میشود. مازاد انباشته شده در انبار زمانی ثروت به حساب میآید که متقاضیانی برای مبادله در قبال کالاهای دیگر داشته باشد. نقش تاجر، در واقع پیوند دادن دارندگان مازاد و خواستاران مصرف این مازاد است.
💠بنابراین تاجران، کانالهای ارتباطی هستند که مازاد در آن جریان مییابد. مازاد از مکانهایی که ارزشی ندارد به جاهایی میگذرد که در آنها ارزش پیدا میکند و در هر مکانی که فرود آید، تبدیل به ثروت میشود. به این ترتیب تاجر، به تعبیری، هیچ چيز را به چیزی تبدیل میکند. چشمه ای که در میان صخرهها و شنزارها سرگردان است برای من ثروتی نیست؛ اما در صورتی که آبراههای بسازم و آن را به مزرعهام هدایت کنم تبدیل به ثروت میشود. این چشمه مظهر تولیدات مازادی است که ما به کشاورزان مدیونیم و آبراهه مظهر تاجران است.
#روش_شناسی #تجارت_آزاد #کندیاک #بریده_کتاب
📚 برگرفته از کتاب گفتارهایی در روششناسی علم اقتصاد
🖌موسی غنینژاد
@ghaninejad_mousa
Forwarded from روزنامه دنیای اقتصاد
کار مولد و نامولد در اقتصاد؛
👤 سرمقاله ای از دکتر موسی غنی نژاد
✍️ آدام اسمیت صرفا تولید کالاهای مادی ملموس را کار مولد میدانست و کارهای ناظر بر تولید خدمات نظیر تجارت، حمل و نقل، آموزش، خدمات پزشکی و حقوقی و مانند آنها را گرچه مفید میشمرد، اما مولد نمیدانست. اشتباه اسمیت ناشی از رویکرد ماتریالیستی به موضوع تولید بود و ریشه در نظریه ارزش داشت.
✍️ به عقیده اسمیت، ارزش کالاها در بازار به مقدار کار صرف شده برای تولید آنها بستگی دارد. نظریه «ارزش -کار» یا «ارزش- هزینه تولید» پس از اسمیت از طریق ریکاردو و دیگر اقتصاددانان کلاسیک بریتانیایی تداوم یافت و به تعبیری پیشرفت علم اقتصاد را ۱۰۰ سال به تعویق انداخت.
✍️ تا اینکه در دهه ۱۸۷۰ میلادی در اروپا نظریه ارزش ذهنی یا نظریه مارژینالیستی ارزش با رویکردی منطقی، منسجم و علمی، اندیشه اقتصادی را از این بنبست رها ساخت.
✍️ طبق نظریه ارزش مارژینالیستی که علم اقتصاد مدرن بر اساس آن بنا نهاده شده، ارزش هر کالا یا خدمتی بر اساس مطلوبیت تقاضا برای آخرین واحد عرضه آن تعیین میشود و ربطی به کار صرف شده برای تولید آن ندارد. مطلوبیت هم امری ذهنی است که به ارزیابی یا ارزشگذاری بازیگران اقتصادی در بازار بستگی دارد و بنابراین ذاتی خود کالا یا خدمت نیست.
✍️ اخیرا گزارشی «پژوهشی» تحت عنوان «فعالیتهای نامولد رقیب تولید» منتشر شده که مصون از این شبهات نیست و اگر ملاک سیاستگذاری قرار گیرد، ممکن است به جای درمان مشکلات بر دامنه آنها بیفزاید.
✍️ مشکل نظری این گزارش از عنوان آن کاملا پیدا است. هر فعالیت اقتصادی دو طرف دارد: خریدار و فروشنده؛ بنابراین فعالیت یک طرفهای در اقتصاد نداریم که یکی مولد و دیگری رقیب آن، غیرمولد باشد.
✍️ هر فعالیت اقتصادی در نهایت به معنی دقیق کلمه دادوستد یا تجارت است. اگر همه داد و ستدها داوطلبانه (آزادانه) و در چارچوب قانون باشد هر دو طرف معامله نفع میبرند؛ چون در غیر این صورت، به لحاظ منطقی معاملهای صورت نمیگیرد.
✍️ نویسنده سرمقاله امروز «دنیای اقتصاد»، در ادامه به بررسی نقاط ضعف این پژوهش و دلایل آن می پردازد.
کانال رسمی روزنامه دنیای اقتصاد
@den_ir
https://www.donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-3567218
👤 سرمقاله ای از دکتر موسی غنی نژاد
✍️ آدام اسمیت صرفا تولید کالاهای مادی ملموس را کار مولد میدانست و کارهای ناظر بر تولید خدمات نظیر تجارت، حمل و نقل، آموزش، خدمات پزشکی و حقوقی و مانند آنها را گرچه مفید میشمرد، اما مولد نمیدانست. اشتباه اسمیت ناشی از رویکرد ماتریالیستی به موضوع تولید بود و ریشه در نظریه ارزش داشت.
✍️ به عقیده اسمیت، ارزش کالاها در بازار به مقدار کار صرف شده برای تولید آنها بستگی دارد. نظریه «ارزش -کار» یا «ارزش- هزینه تولید» پس از اسمیت از طریق ریکاردو و دیگر اقتصاددانان کلاسیک بریتانیایی تداوم یافت و به تعبیری پیشرفت علم اقتصاد را ۱۰۰ سال به تعویق انداخت.
✍️ تا اینکه در دهه ۱۸۷۰ میلادی در اروپا نظریه ارزش ذهنی یا نظریه مارژینالیستی ارزش با رویکردی منطقی، منسجم و علمی، اندیشه اقتصادی را از این بنبست رها ساخت.
✍️ طبق نظریه ارزش مارژینالیستی که علم اقتصاد مدرن بر اساس آن بنا نهاده شده، ارزش هر کالا یا خدمتی بر اساس مطلوبیت تقاضا برای آخرین واحد عرضه آن تعیین میشود و ربطی به کار صرف شده برای تولید آن ندارد. مطلوبیت هم امری ذهنی است که به ارزیابی یا ارزشگذاری بازیگران اقتصادی در بازار بستگی دارد و بنابراین ذاتی خود کالا یا خدمت نیست.
✍️ اخیرا گزارشی «پژوهشی» تحت عنوان «فعالیتهای نامولد رقیب تولید» منتشر شده که مصون از این شبهات نیست و اگر ملاک سیاستگذاری قرار گیرد، ممکن است به جای درمان مشکلات بر دامنه آنها بیفزاید.
✍️ مشکل نظری این گزارش از عنوان آن کاملا پیدا است. هر فعالیت اقتصادی دو طرف دارد: خریدار و فروشنده؛ بنابراین فعالیت یک طرفهای در اقتصاد نداریم که یکی مولد و دیگری رقیب آن، غیرمولد باشد.
✍️ هر فعالیت اقتصادی در نهایت به معنی دقیق کلمه دادوستد یا تجارت است. اگر همه داد و ستدها داوطلبانه (آزادانه) و در چارچوب قانون باشد هر دو طرف معامله نفع میبرند؛ چون در غیر این صورت، به لحاظ منطقی معاملهای صورت نمیگیرد.
✍️ نویسنده سرمقاله امروز «دنیای اقتصاد»، در ادامه به بررسی نقاط ضعف این پژوهش و دلایل آن می پردازد.
کانال رسمی روزنامه دنیای اقتصاد
@den_ir
https://www.donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-3567218
روزنامه دنیای اقتصاد
کار مولد و نامولد در اقتصاد
مفهوم کار مولد در اقتصاد بحثی دیرینه است. آدام اسمیت صرفا تولید کالاهای مادی ملموس را کار مولد میدانست و کارهای ناظر بر تولید خدمات نظیر تجارت، حمل و نقل، آموزش، خدمات پزشکی و حقوقی و مانند آنها را گرچه مفید میشمرد، اما مولد نمیدانست. اشتباه اسمیت ناشی…