پژوهشکده اقتصاد اتریشی
2.88K subscribers
376 photos
74 videos
41 files
203 links
✔ترویج اقتصاد مکتب اتریشی



@AustrianSchool
Download Telegram
زمان مناسب برای اصلاح اقتصادی؛

👤 سرمقاله ای از دکتر موسی غنی نژاد

✍️ این سخن که شرایط اقتصادی دشوار کنونی زمان مناسب برای اصلاح سیاست‌ها نیست به تواتر و از سوی مسوولان متعددی تکرار می‌شود؛ اما هیچ‌کدام نمی‌گویند این زمان کی فرا می‌رسد و در چه شرایطی باید اصلاح اقتصادی را انجام داد.

✍️ به نظر می‌رسد از دیدگاه این بزرگواران اصلاح اقتصادی همانند کالای «لوکس» است که در هر شرایطی تولید آن «ضرورت» ندارد. از این رو آنها اقتصاددانان مطالبه‌گر اصلاحات را آکادمیسین‌های برج عاج‌نشینی تلقی می‌کنند که گرچه حرفشان به لحاظ تئوری درست است، اما در عمل آنها را نمی‌توان یا نباید اجرا کرد.

✍️ این استدلال به جهت منطقی کاملا غلط است چون هر سیاست درست ناگزیر مبتنی بر تئوری درست است. کسی که سیاست اقتصاددانان مطالبه‌گر اصلاحات را در شرایط کنونی مفید نمی‌داند باید توضیح دهد پیشنهادش برای شرایط کنونی مبتنی بر کدام تئوری است.

✍️ متاسفانه مدت‌ها است که مسوولان اقتصادی توضیحی درباره تئوری مورد قبول خود ارائه نمی‌دهند و اقداماتی که انجام می‌دهند بیشتر شبیه انداختن تیری در تاریکی است که اگر به هدف اصابت نکرد تیر دیگری در جهتی دیگر می‌اندازند.

✍️ این روش نادرست و پرهزینه عمل غیر‌عالمانه، دو دلیل می‌تواند داشته باشد: نخست، فقر دانش علمی و کارشناسی؛ دوم، ترس از عواقب اجتماعی و سیاسی اصلاحات مبتنی بر دانش علمی.

✍️ گرچه گفتار و کردار برخی مسوولان موید دلیل نخست است، اما در سطح کلان کشوری این توضیح قابل‌قبول نیست. بنابراین می‌توان گفت مهم‌ترین عامل بازدارنده اصلاحات در شرایط کنونی عمدتا ترس از پیش‌بینی درست یا غلط عواقب اجتماعی- سیاسی انجام اصلاحات است.

✍️ به سخن دیگر هیچ سیاستمدار صاحب منصبی حاضر نیست مسوولیت انجام اصلاحات را بپذیرد و نسبت به نتایج آن در برابر افکار عمومی پاسخگو باشد. نتیجه این رویکرد گریز از ریسک و مسوولیت، اتخاذ سیاست‌هایی از جنس روزمرگی و انداختن هرازگاهیِ تیری در تاریکی است.

✍️ نویسنده سرمقاله امروز «دنیای اقتصاد»، معتقد است که تجربه آلمان پس از جنگ جهانی دوم، می تواند برای سیاستمداران و سیاست‌گذاران امروز ما بسیار درس‌آموز باشد... متن کامل سرمقاله را اینجا بخوانید👇

کانال رسمی روزنامه دنیای اقتصاد
@den_ir

https://www.donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-3542062
📝ما و نهادهای مدرن؛ مشکل کجا است؟
✍️موسی غنی‌نژاد

🔴صد‌وده سال از پیروزی نهضت مشروطه و استقرار ساختارها و نهادهای مدرن در ایران می‌گذرد،اما به‌نظر می‌رسد بسیاری از اینها کارکرد حقیقی خود را ندارند. پارلمان داریم اما نظام حزبی جاافتاده‌ای نداریم در نتیجه نمایندگان هیچ تعهدی به اجرای برنامه سیاسی یا اقتصادی ندارند و بجای پیگیری منافع ملی، در پی راضی کردن رای‌دهندگان حوزه انتخابیه با توزیع بودجه دولتی هستند.

🔴شهرداری داریم، اما منطق مدیریت شهری مدرن بر آن حاکم نیست و بودجه شهرداری به جای آنکه با مالیات شهروندان تامین شود،مشکلات مالی خود را عمدتا با به حراج گذاشتن زمین و آسمان شهر و با تضییع حقوق شهروندان و پایین آوردن مستمر سطح رفاه آنها برطرف می‌کند. دستگاه‌های اداری و دیوانسالاری به ظاهر مدرن داریم اما نتیجه عملی فعالیت آنها به جای راه انداختن کار مردم بیشتر تبدیل به مانع‌تراشی و کارشکنی برای آنها شده است. بانک داریم اما از منطق بانکداری در آن خبری نیست و به جای اینکه به‌عنوان واسطه وجوه کار کند تبدیل به کارگزار سرمایه‌گذاری و شرکت سرمایه‌گذاری شده است.در رأس همه اینها دولت و نظام اداری در خدمت آن، انجام وظایف اصلی حاکمیتی خود را بی‌سرو صدا در اولویت ثانوی قرار داده و بیشتر هَّم و غم خود را صرف بنگاهداری کرده است. به راستی مشکل از کجا نشات می‌گیرد؟ چرا وقتی نهادهای مدرن وارد جامعه ما می‌شوند بخش مهمی از کارکرد اصلی خود را از دست می‌دهند و تبدیل به پدیده‌های متفاوتی می‌شوند؟

🔴به‌نظر می‌رسد مشکل اصلی در فهم عمومی از ساختار و کارکرد این پدیده‌های نوین نهفته باشد. توقع مردم از نماینده انتخابی خود برای مجلس این است که مشکلات خاص منطقه‌ای آنها را در اولویت نخست چاره‌جویی کند.منافع ملی موضوعی انتزاعی است که همیشه در حد حرف و شعار به آن بسنده می‌شود. شهرداری‌ها خود را مالک شهر می‌دانند،از این رو هر طور که خود تشخیص می‌دهند با آن رفتار می‌کنند.از سوی دیگر مردم هم هیچ دغدغه‌ای نسبت به تامین مالی هزینه خدمات شهری را که از آن بهره‌مند می‌شوند، ندارند.دولت به جای اینکه خادم مردم باشد به مخدوم آنها تبدیل شده است و در نتیجه این توهم نادرست غالب شده که گویا دولت کل هزینه‌های مردم را تامین مالی می‌کند نه برعکس.

🔴موتور محرکه بانک به‌عنوان پدیده‌ای به اعلی درجه مدرن، بهره یا ارزش اقتصادی زمان است.ما با حذف یا تغییر ماهیت دادن این موتور محرکه توقع داریم این دستگاه به‌درستی کار کند، اتفاقی که عقلا امکان‌پذیر نیست. تا وقتی که فهم عمومی در جامعه ما درک نادرستی از مسائل جامعه دارد این مسائل راه‌حل معقول و درستی پیدا نخواهند کرد.

🔴اما عامل تعیین‌کننده در این میان این واقعیت است که فهم عمومی هر جامعه‌ای را نخبگان آن شکل می‌دهند؛ بنابراین تا وقتی که فهم نخبگان جامعه در درجه نخست اصلاح نشود،فهم عمومی هم اصلاح نخواهد شد.این روشنفکران ایدئولوژی‌زده جامعه ما بودند که نظام سیاسی مدرن و دموکراسی پارلمانی را که هدفی جز برقراری حکومت قانون ندارد به «مردم‌سالاری» تعبیر کردند و به رای مردم صرف‌نظر از محتوای آن تقدس بخشیدند.در نتیجه موضوع اساسی توازن قوا که تنها از طریق نظام حزبی و دوگانه قدرت حاکم-اپوزیسیون امکان‌پذیر است به کناری گذاشته شد و جای آن را رای اکثریت فارغ از نظام حزبی مقید به برنامه سیاسی گرفت.

🔴همین نخبگان فکری بودند که به جای دولت مقید به قانون،دولت قادر مطلق را توجیه کردند و اینکه دولت متولی و مسوول برنامه‌ریزی برای همه امور مردم اعم از سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.واضح است که چنین دولتی کاملا در تضاد با حکومت مقید به قانون است که ماموریت اصلی نظام‌های سیاسی مدرن به شمار می‌آید.این نخبگان تحصیلکرده دانشگاه‌های اروپا و آمریکا بودند که کل نظام بانکداری متعارف دنیا را بدون بررسی دقیق ساختار و کارکرد آن در مقام امری مستحدثه، «ربوی» خواندند و فکر ایجاد بانکداری بدون بهره را عجولانه مطرح ساختند غافل از اینکه بهره کاملا متفاوت از ربا است و به‌عنوان نمود نوین ارزش اقتصادی زمان امر بدیهی عقلی محسوب می‌شود که عرف و شرع آن را پذیرفته‌اند. بخش مهمی از مشکلات بانکی و نظام مالی کنونی جامعه ما ناشی از فهم ناقص و نادرست ارزش اقتصادی زمان و خلط آن با مباحث ربا است که منجر به حذف عقد قرض از کل نظام بانکی و مالی ما شده است.

🔴متاسفانه مباحث اندیشه‌ای در حوزه‌های مختلف سیاسی،اقتصادی و اجتماعی در جامعه ما جدی گرفته نمی‌شود و اکثر نخبگان عمده انرژی خود را برای حل مسائل فنی صرف می‌کنند غافل از اینکه تا گره‌های فکری گشوده نشود، چاره‌جویی‌های صرفا عملی و فنی کارساز نخواهد بود؛چنانکه تاکنون نبوده است. مشکلات ساختاری با وصله‌وپینه کردن‌های صرفا فنی برطرف نخواهد شد.

🗞 سرمقاله دنیای اقتصاد، ۲۷مرداد ۱۳۹۵
#نهادهای_مدرن #حکومت_قانون #مقاله
@ghaninejad_mousa
@ghaninejad_mousa

💠 آشنایی با مکاتب اقتصادی
👤 مدرس: دکتر موسی غنی‌نژاد

۲۴ و ۳۱ تیر
ساعت ۱۹ الی ۲۱
مدت دوره: ۴ ساعت

🔹 لینک ثبت نام:
https://bit.ly/2Ytzli2

🔹 اطلاعات بیشتر:
۸۷۷۶۲۴۱۶
۸۷۷۶۲۴۱۱
۰۹۱۹۴۵۵۲۳۴۶
📝مزیت تجارت آزاد
✍🏻 موسی غنی نژاد

مصاحبه با تجارت فردا
۱۵ تیر ماه ۱۳۹۸

⭕️ برای اینکه شرایط دشوار فعلی را ترسیم کنیم اول باید ببینیم چرا و چگونه به این نقطه رسیدیم؟

🔹اقتصادایران یک بار دیگر در تله رکود تورمی گرفتار شده است. دو عامل مهم در ایجاد شرایط فعلی وجود دارد، اولی را باید در سیاستگذاری غلط اقتصادی جست و جو کرد و دومی را در تشدید فشارهای بیرونی. هرکس شناخت مختصری از اقتصاد ایران داشته باشد می‌داند که سیاست‌گذاری غلط ما را به این نقطه رسانده است. این تصمیم‌ها از درون ساختار سیاسی و از آبشخور تفکرات چپ گرایانه و معتقد به اقتصاد دولتی برخاسته و جایی در علم اقتصاد ندارد.

🔹به طور مثال منشأ خیلی از گرفتاری‌های اقتصادایران کسری بودجه است. کسری بودجه مزمن به خصوص در سال‌های بعد از انقلاب، ناشی از اصرار سیاست‌مداران به پرداخت یارانه و سیاست‌های یارانه‌ای است؛ یارانه به تولید، یارانه به مصرف، یارانه به همه چیز. این همه یارانه پیدا و پنهان، کسری بودجه را زیاد می‌کند، دولت هم این حجم از کسری بودجه را نمی‌تواند تامین کند پس به منابع بانک مرکزی متوسل می‌شود و به این ترتیب بنزین روی آتش تورم می‌ریزد.

🔹فکر می‌کنید دولت در برابر افزایش تورم چه سیاستی در پیش می‌گیرد؟ همین که تورم افزایش پیدا می‌کند و فشار بر مردم بیشتر می‌شود، دولت سرکوب را در دستور کار قرار می‌دهد. سرکوب قیمت، سرکوب نرخ ارز، سرکوب تجارت و ... واقعا چرا؟ دولت گمان می‌کند با واردات می‌شود تورم را کنترل کرد. فکر می‌کند اگر نرخ ارز را پایین بیاورد، تورم را می‌شود کاهش داد و با قیمت‌گذاری در داخل به سرکوب بازار می‌پردازد. نتیجه تلاش‌های دولت برای حل مساله چیست؟ درست نتیجه برعکس می‌دهد.

🔹وقتی بازارها را سرکوب می‌کنید و با عنوان خدمت گذاری، نرخ ارز را تثبیت می‌کنید، تولید کاهش پیدا می‌کند و دیگر کسی انگیزه تولید ندارد. چون تولید دیگر صرف نمی‌کند. در نتیجه اقتصاد در تله رکود تورمی گرفتار می‌شود. وقتی بازار تحدید و قیمت سرکوب می‌شود، تولید هم پایین می‌آید و با کاهش عرضه، قیمت افزایش پیدا می‌کند و باز تورم تشدید می‌شود. تورم یعنی تضعیف قدرت خرید پول. وقتی تورم می‌شود یعنی قدرت خرید پول ملی کاهش پیدا می‌کند و وقتی قدرت خرید پول ملی کاهش پیدا کرد معنایش این است که ارزهای خارجی گران تر می‌شود.

🔹در چنین شرایطی تحریم هم فشار مضاعفی به ما وارد کرده و مجال رشد را از اقتصاد ایران گرفته است. واضح است که تحریم‌ دولت را از درآمدهای نفتی محروم می‌کند. وقتی درآمدهای نفتی کاهش پیدا کند دولت قادر به انجام خیلی از مأموریت‌هایش نخواهد بود. ضمن این که آن بخش از رشد اقتصادی که به واسطه فعالیت‌های دولت ایجاد می‌شود دیگر محقق نخواهد شد.

🔹برای مدیریت وضع موجود به طور مشخص دو دیدگاه وجود دارد:

1⃣راه حل اول، روشی است که سیاستمداران چپ‌گرا مطرح و به نوعی دولت هم اعمال می‌کند. یعنی توسل به سیاست‌های کنترل اقتصاد و سرکوب قیمت‌ها. پیش از این اشاره کردم که این سیاست‌ها در نهایت به کاهش تولید و افزایش تورم ختم می‌شود. ظاهرا این سیاست اثر خودش را گذاشته چون تولیدکننده‌ها می‌گویند برنامه ما این است که به طور منظم تولید را کاهش دهیم، چون هیچ فایده‌ای ندارد.

2⃣اما راه حل اقتصاددانان چیست؟ راه حل درست اتکا به قوانین علمی اقتصاد است و اینکه دولت تجارت را هرچه بیشتر تشویق کند؛ چون صادرات در هر شرایطی باعث رونق تولید می‌شود. عجیب است که در چنین شرایطی دولت تا می‌تواند تجارت خارجی را محدود و مشکل را مضاعف می‌کند. در این شرایط بهترین کار و درست ترین سیاست، سیاست تجارت آزاد است. دولت باید اجازه بدهد که فعالان اقتصادی هم در داخل و هم در تجارت خارجی آزادانه فعالیت کنن. دولت نباید کالاها را قیمت‌گذاری کند و نرخ ارز را نباید دستوری تغییر دهد. در تجارت آزاد، ضعیف ترین بازیگران هم نقشی برای بازی کردن دارند. این را قانون اقتصاد می‌گوید، کدام قانون؟ قانونی که به قانون همکاری ریکاردو معروف است. قانون معروف به مزیت‌ نسبی.

🔹حتما می‌دانید در ماه‌های گذشته دولت به بهانه افزایش قیمت پیاز در بازارهای داخل،از صادرات آن جلوگیری کرد.گمان کردند با جلوگیری از صادرات، قیمت پیاز در ایران کاهش پیدا می‌کند. قانون مزیت نسبی می‌گوید این کار اشتباه است. اگر دولت تجارت پیاز را آزاد کند، تجار از مرزهای غربی با قیمت 15 هزار تومان صادر می‌کنند و از مرزهای شرقی، مثلا از پاکستان به قیمت 1500 تومان وارد می‌کنند و قیمت در داخل متعادل می‌شود.

🔹 اگر سیاستمداران مردم را آزاد بگذارند و مانع ایجاد نکنند،خیلی از مسائل حل می‌شود. فضیلت تجارت آزاد این است که مردم بدون اینکه دولت خبر داشته باشد مساله خود را حل می‌کنند، به شرط اینکه دولت برای آنها دردسر درست نکند.


#یارانه #مداخله_دولت #مصاحبه
#سرکوب_قیمت


@ghaninejad_mousa
📃 لودویگ فون #میزس درباره‌ی نازیسم

❃ فلسفه حزب نازی، حزب ناسیونال‌سوسیالیست کارگران آلمان، خالص‌ترین و سازگارترین نمود روح ضد سرمایه‌داری و سوسیالیستی روزگار ما است. اندیشه‌های بنیادین در نازیسم، ریشه‌ای آلمانی یا «آریایی» ندارند و مختص آلمانی‌های امروز هم نیستند. در تبارنامه اندیشه‌ی نازیسم، لاتینی‌هایی همچون سیسموندی و ژرژ سورل، و آنگلوساکسون‌هایی چون کارلایل، روسکین و هوستون استوارت چمبرلين، برجسته‌تر از هر آلمانی دیگری بودند. حتی افسانه برتری نژاد آریایی، این شناخته‌شده‌ترين تن‌پوش ایدئولوژیکی نازیسم هم ریشه‌ای آلمانی نداشت. آفریننده‌اش گوبینوی فرانسوی بود.

❃ آلمانی‌های یهودی‌تباری چون لاسال، لاسون، اشتال و والتر راتنو بیش از کسانی مانند سومبارت، اسپن و فردیناند فراید در شكل‌دهی به اندیشه‌های بنیادین نازیسم نقش داشتند. شعاری هم كه نازی‌ها فلسفه اقتصادی خود را به آن فروکاستند «نفع عمومی رتبه‌ای بالاتر از نفع خصوصی دارد»، انديشه‌ای است كه در پس برنامه آمریکایی «نیو دیل» و مدیریت شورایی امور اقتصادی قرار دارد. اين شعار حکایت از آن می‌کند که کسب‌وکار همراه با سودجویی به منااکثریت بزرگ جامعه آسيب می‌رساند و اين وظيفه مهم دولت مردمی است که با کنترل عمومی تولید و توزیع، جلوی پیدایی سود را بگیرد.

❃ تنها مولفه‌ی مشخصاً آلمانی در نازیسم، جد و جهد آن پس از فتح لبنسراوم بود و این نیز پیامد سازش نازی‌ها با اندیشه‌هایی بود كه بر سیاست‌های پرنفوذترین احزاب سیاسی همه كشورهای دیگر سايه انداخته بود. اين احزاب، برابری درآمدی را عامل مهم در سیاست‌های خود می‌خوانند. نازی‌ها هم همین کار را انجام می‌دهند.

❃ ویژگی خاص نازی‌ها عدم پذیرش وضعیتی است که در آن آلمانی‌ها به قول خودشان برای همیشه محکوم به «حبس» در منطقه‌ای نسبتاً کوچک و پر جمعيت باشند كه بهره‌وری نیروی کار در آن ضرورتاً از بهره‌وری در کشورهای نسبتاً کم‌جمعیتی که بهره بسیار بیشتری از منابع طبیعی دارند، کمتر است. هدف‌شان توزیع منصفانه‌تر منابع طبیعی زمین است.

❃ آن‌ها به‌مثابه ملّتی «ندار»، با همان احساس به ثروت کشورهای غنی‌تر می‌نگرند که بسیاری از مردم در کشورهای غربی به درآمد بالاتر برخی هموطنان‌شان. «ترقی‌خواهان» در کشورهای آنگلوساکسون بر این نکته پا می‌فشارند که برای آن‌هایی که به‌خاطر درآمدهای نسبتاً کوچک‌شان ستم ديده‌اند، «داشتن آزادی ارزشی ندارد». نازی‌ها همین گفته را پیرامون روابط بین‌المللی بر زبان می‌آورند.

❃ از نگاه آن‌ها تنها آزادی دارای اهمیت، آزادی از وارد کردن غذا است. هدفی كه در سر دارند، دستیابی به سرزمینی چنان بزرگ و چنان غنی از منابع طبیعی است كه بتوانند در خودکفایی اقتصادی و با استانداردی دست‌کم به اندازه‌ی همه‌ی کشورهای دیگر در آن زندگی کنند. خود را انقلابی‌هایی می‌پندارند که برای دستیابی به حقوق طبیعی و مسلّم‌شان با صاحبان منافع در انبوهی از ملّت‌های ارتجاعی می‌جنگند.

❃ نشان‌دادن بی‌اعتباری مغلطه‌هایی كه در اندیشه‌ی نازی‌ها وجود دارد، برای اقتصاددانان ساده است. اما آن‌هایی كه اقتصاد را «ارتدوکس و ارتجاعی» می‌خوانند و کوچکش می‌شمارند و خشک‌مغزانه از مرام دروغین سوسیالیسم و ناسیونالیسمِ اقتصادی پشتیبانی می‌کنند، نمی‌توانستند آن را نپذيرند. چه اینکه نازیسم چیزی نبود مگر کاربستِ منطقیِ باور‌هایِ خودِ آن‌ها در شرایطِ خاصِ آلمانِ نسبتاً پر جمعیت.

❃ بیش از هفتاد سال، استادان علوم سیاسی، تاریخ، حقوق، جغرافی و فلسفه در آلمان، مشتاقانه ذهن شاگردان خود را با نفرتی جنون‌آمیز از کاپیتالیسم پر می‌کردند و از جنگ «رهایی» در برابر غرب کاپیتالیستی جانبداری می‌کردند. سوسیالیست‌های آلمانی که در همه کشورهای خارجی بسیار ستوده می‌شدند، پیشتازان دو جنگ جهانی بودند. در آغاز قرن گذشته، اکثریت بزرگی از آلمانی‌ها پشتیبانان تندرو سوسیالیسم و ناسیوناليسم تهاجمی بودند. در آن روزها سرسختانه به اصول نازيسم سر سپرده بودند. چیزی که نازیسم در آن روزگار کم داشت و بعدها به آن افزوده شد، صرفاً واژه‌ای بود كه باورهایشان را برساند.

❃ وقتی سیاست‌های شورایی نابود‌سازی انبوه همه مخالفان و خشونت سر‌سختانه و بی‌رحمانه، خود‌داری‌ها و خود‌باز‌داری‌ها در برابر کشتار دسته‌جمعی را از میان برد -عاملی که هنوز برخی آلمانی‌ها را آزار می‌داد- دیگر هیچ‌چیز نمی‌توانست جلوی پیشرفت نازیسم را بگیرد.

برگرفته از کانال درباره ی ازادی
❃ نازی‌ها به‌تندی شیوه‌های شورایی را به‌کار بستند. نظام تک‌حزبی و برجستگی و برتری این حزب در حیات سیاسی، جایگاه فوق‌العاده‌ی مهم
با دولت‌های خارجی و با جاسوسی و خرابکاری، استفاده از خدمات دیپلماتیک و کنسولی برای بر‌پایی انقلاب و بسیاری چیز‌های دیگر را از روسیه وارد کردند.
❃ هیچ‌جا مریدانی سر‌به‌راه‌تر از نازی‌ها برای لنین، تروتسکی و استالین وجود نداشت. هیتلر نه بنیان‌گذار نازیسم، که محصول آن بود. او همچون بیشتر همدستانش، تبهکاری دگر‌آزار‌ بود. سواد نداشت حتی در کلاس‌های آغازین دبیرستان وا‌مانده بود. هیچ‌گاه شغلی شرافتمندانه نداشت. اینکه روز‌گاری تزیین‌کار بوده، یک افسانه است. پیشه نظامی‌اش در جنگ جهانی اول، بسیار پیش‌پا‌افتاده بود. پس از پایان جنگ، نشان صلیب آهنین درجه یک را به‌خاطر فعالیت‌هایش به‌عنوان کار‌گزار سیاسی به او دادند. مجنونی بود که خود‌بزرگ‌بینی وجودش را گرفته بود. اما استادان آموزش‌دیده و آگاه، خود‌بینی‌اش را پروبال دادند. ورنر سومبارت که روز‌گاری به این می‌نازید که زندگی‌اش به مبارزه در راه اندیشه‌های مارکس گذشته و انجمن اقتصاد آمریکا او را به‌عنوان عضو افتخاری بر‌گزیده بود و بسیاری از دانشگاه‌های غیر‌آلمانی مدارکی افتخاری به او داده بودند، رک و پوست‌کنده اعلام کرد که پیشوا دستوراتش را از خداوند، پیشوای بزرگ دنیا می‌گیرد.

❃ برنامه نازی‌ها در قیاس با مارکسیست‌ها جامع‌تر و از این‌رو زیان‌بار‌تر بود. هدفش برچیدن لسه‌فر، نه تنها در تولید کالا‌های مادی، که حتی در تولید انسان‌ها بود. پیشوا تنها مدیر‌کل همه صنایع نبود، بلکه مدیر‌کل مزرعه زاد‌و‌ولدی نیز بود که هدفش پرورش انسان‌های برتر و حذف پست‌ها بود. قرار بود که بر پایه اصول علمی، برنامه نمایشی و پر‌زرق و برق بهسازی نژادی پیاده شود.

❃ برای پرچمداران این برنامه فایده‌ای ندارد که به اعتراض بگویند که هدف‌شان آنچه نازی‌ها پیاده کردند، نبوده. هدف برنامه بهسازی نژادی این است که کنترل کامل فرآیند تولید مثل انسانی را به پشتیبانی قدرت پلیس به برخی انسان‌ها دهد. بر پایه‌ی آن، شیوه‌‌هایی که برای حیوانات دست‌آموز خانگی به‌کار بسته می‌شوند، باید برای انسان‌ها به‌کار روند. این دقیقاً همان کاری است که نازی‌ها می‌کوشیدند انجام دهند. تنها پاسخی که یک مدافع منطقی برنامه بهسازی نژادی می‌تواند به دست دهد، این است که آنچه در ذهن داشته، با برنامه دانشمندان نازی فرق دارد و گونه‌ای انسانی که به دنبال پرورشش است، با آنچه نازی‌ها می‌خواهند بپرورانند، متفاوت است. همان‌طور که همه‌ی پشتیبانان برنامه‌ریزی اقتصادی تنها به دنبال پیاده‌سازی برنامه‌های خود هستند، یکایک هوا‌خواهان برنامه‌ریزی بهسازی نژادی نیز به دنبال اجرای برنامه خود هستند و در پی آنند که خود در نقش پرورش‌دهنده انسان‌ها عمل کنند.
❃ مدافعان بهسازی نژادی وا‌نمود می‌کنند که می‌خواهند مجرمان را از میان بردارند. اما مجرم نامیدن انسان‌ها به قوانین حاکم بر کشور بستگی دارد و با تغییر ایدئولوژی‌های اجتماعی و سیاسی دگر‌گون می‌شود. ژاندارک، جان هاس، جیوردانو برونو و گالیلئو گالیله از نگاه قوانینی که قضات‌شان به‌کار می‌بستند، مجرم بودند. وقتی استالین چند میلیون روبل از بانک دولتی روسیه دزدید، مرتکب جرم شد. امروز در روسیه، مخالفت با استالین جرم است. در آلمان نازی، بر‌قراری رابطه جنسی میان «آریایی‌ها» و اعضای نژاد‌های «پست»، جرم بود. طراحان برنامه بهسازی نژادی می‌خواهند چه کسانی را از میان بردارند؟ بروتوس را یا سزار را؟ هر دوی آن‌ها قوانین کشور‌شان را زیر پا گذاشتند. اگر طرفداران سده هجدهمی بهسازی نژادی معتادان به الکل را از تولید مثل باز‌داشته بودند، برنامه‌ریزی‌شان بتهوون را از میان می‌برد.
❃ باز هم باید تاکید کنم، در علم چیزی به‌عنوان «باید» وجود ندارد. تنها ارزش‌داوری‌های شخصی که قابل تایید یا ابطال نیستند، می‌توانند تعیین کنند که کدام انسان‌ها بر‌تر و کدام‌ها پست‌اند. طراحان برنامه بهسازی نژادی، خود را با این فرض می‌فریبند که از خود آن‌ها خواسته می‌شود که تعیین کنند چه ویژگی‌هایی بایستی در میان انسان‌ها حفظ شود. آن‌قدر کند‌ذهن هستند که این امکان را که شاید دیگران این انتخاب را بر پایه ارزش‌داوری‌های خود انجام دهند، در نظر نمی‌گیرند. در چشم نازی‌ها، قاتل درنده‌خو، این «چهار‌پای مو‌بور»، کامل‌ترین گونه بشری است.

❃ کشتار‌های دسته‌جمعی که در اردو‌گاه‌های وحشت نازی‌ها انجام می‌شد، چنان دهشت‌زا است که واژه نمی‌تواند توصیفش کند. اما این کار‌بست منطقی اندیشه‌ها و سیاست‌هایی بود که به‌عنوان علم کار‌بردی به نمایش گذاشته می‌شوند و برخی‌ که در پژوهش‌های آزمایشگاهی در بخشی از علوم طبیعی، تیز‌هوشی و مهارت‌های فنی از خود نشان داده‌اند، تایید‌شان می‌کنند.
اسیونال‌سوسیالیسم #مارکسیسم
#هیتلر #آلمان #حزب_نازی #میزس

➣ برگرفته از کانال درباره ی ازادی
Forwarded from ساسان آقایی
🛑 مصرف کشور در آستان ایدئولوژی
مروری بر تجربه‌ی امپراتوری سرخ جهل و دروغ

✍🏼 نوشته‌ای از توس طهماسبی

🔻 روس‌ها باز هم در سیبری معادن الماس کشف کرده‌اند و پیش‌بینی می‌شود سهم فعلی ۲۵ درصدی خود از بازار جهانی الماس را به میزان قابل توجهی افزایش دهند. آن‌ها تنها در سال ۲۰۱۸ سی و هفت میلیون قیراط الماس ناخالص تولید کرده‌اند.

🔻 جالب است که بدانید #گورباچف برای تامین مخارج سال‌های پایانی جنگ افغانستان، ۲۰۰ تن طلا و الماس فروخت. #روسیه از لحاظ منابع زیرزمینی اعم از نفت، گاز و فلزات و سنگ‌های قیمتی مقام اول را در جهان داراست و تنها ایالات‌متحده تا حدودی با این کشور قابل مقایسه می‌باشد.

🔻 شوربختی بشریت آن‌جا بود که مرام ضد بشری #کمونیسم تنها با پیروزی در کشوری مانند روسیه می‌گرفتند. مردم شوروی اما سودی از این ثروت بی‌کران نبردند. در دهه بیست و سی میلادی میلیون‌ها نفر از مردم شوروی از گرسنگی هلاک شدند و در برخی نقاط کشور از جمله اکراین موارد متعددی از آدم‌خواری ناشی از گرسنگی ثبت شد.

🔻 لنین حتا در شرایطی که در کرملین هم سوخت کافی برای گرم شدن وجود نداشت، سقف بالای سرشان چکه می‌کرد و در خیابان‌های اطراف، جنازه‌های مردمی که از سرما یا گرسنگی مرده بودند، گوشه و کنار به چشم می‌خورد، کمک‌های مالی ماهانه به کمونیست‌های آلمانی، مجاری، فرانسوی و چینی را بدون وقفه کنار می‌گذاشت.

🔻 این ثروت زیرزمینی بی‌کران روسیه بود که اجازه داد دولت #شوروی تا آغاز دهه هفتاد میلادی با اقتصادی تقریبا بسته و بدون نیاز جدی به تجارت با جهان خارج به حیات خود ادامه دهد دولت شوروی این ثروت را با بالاترین نسبت اتلاف و آلودگی محیط زیست در جهان مصرف می‌کرد.

🔻 چاه و معدن بود که پشت سرهم خالی شده و متروک رها می‌شد اما باز ثروت در اعماق بیش‌تر زمین، موجود بود هرچند هزینه و سطح فن‌آوری مورد نیاز برای استخراج بالاتر می‌رفت. در شهرک‌های استخراج الماس در سیبری، برف سیاه می‌آمد و شهرهای نفتی را غباری سیاه پوشانده بود ولی کوچک‌ترین استاندارد و محدودیتی برای حفاظت از محیط زیست وجود نداشت.

🔻 دولت شوروی سخاوت‌مندانه این کشور زرخیز را در راه انقلاب جهانی و #سوسیالیسم مصرف می‌کرد. پیش‌رفت علمی و صنعتی صورت می‌گرفت اما همه در خدمت صنایع نظامی. کمونیسم، روسیه را که پیش از انقلاب بلشویکی از مهمترین صادرکنندگان غلات در جهان بود، به بزرگ‌ترین واردکننده آن در دهه هفتاد میلادی تبدیل کرد.

🔻 شاید این تصور پیش بیاید که مصرف به میزان چشم‌گیری افزایش یافته بود اما به هیچ وجه چنین نبود. مردم شوروی در عسرت و تنگی زندگی می‌کردند. آمارها نشان می‌دهد که در دهه‌ی هشتاد میلادی شاخص امید به زندگی و نرخ مرگ و میر در شوروی به کشورهای فقیر آفریقایی نزدیک شده بود.

🔻 در عوض شوروی از لحاظ کمی بزرگ‌ترین نیروی نظامی در سراسر تاریخ بشر را ساخته و پرداخته بود. تجهیزات نظامی سبک و سنگین حتی در مقایسه با ایالات متحده در تیراژ و مقیاسی عظیم و حیرت‌آور ساخته می‌شدند. تفنگ خودکار کلاشنیکف روسی یک دهم همتای آمریکایی آن ام-۱۶ قیمت داشت. چه در گذشته و چه امروز بیش از هشتاد یا نود درصد سلاح‌های مورد استفاده گروه‌های شبه‌نظامی یا تروریستی در سراسر جهان ساخت شوروی است.

🔻 همین امروز می‌توان هزاران گورستان رها شده که هر یک مملو از صدها تانک و هواپیمای جنگی است را در سرتاسر خاک روسیه، اکراین یا دیگر جمهوری‌ها مشاهده کرد. تجهیزات نیرومند و گران‌قیمتی که نه مشتری برای‌شان پیدا شده و نه دولت‌های فعلی توان پرداخت هزینه سنگین نگهداری و به خدمت گرفتن آن‌ها را دارند. گورستان‌هایی که آینه تمام نمای ناعقلانیت و انحطاط یک ایدئولوژی‌اند.

✔️ @SasanAghaei
#یادداشت #تاریخ
Forwarded from LiberTorch
ترقی‌خواهان و استاندارد طلا
✍🏻 لودویگ فون میزس


🏛 ملی‌گرایان مخالف استاندارد طلا هستند، چون می‌خواهند کشورشان را از بازار جهانی جدا کنند و تا آنجا که ممکن است استبداد داخلی را تقویت نمایند. دولت‌های مداخله‌گر و گروه‌های فشار با استاندارد طلا می‌جنگند، زیرا آن را عمده‌ترین مانع بر سر راه دستکاری قیمت‌ها و کنترل دستمزد کارگران می‌بینند.

🏗 عمده‌ترین تهاجم‌ها بر علیه استاندارد طلا از جانب کسانی صورت می‌گیرد که به دنبال انبساط اعتباری هستند. از نظر آنها انبساط اعتباری نوشداروی تمام مشکلات اقتصادی است. انبساط اعتباری می‌تواند نرخ بهره را پایین آورده یا حتی حذفش کند، دستمزد و قیمت را به نفع همه (به جز کارفرمایان بهره‌کش!) بالا ببرد، دولت را از شر ضرورت حفظ توازن بودجه رها کند و در نتیجه همگان موفق و خوشحال باشند. می‌گویند تنها استاندارد طلا، این اختراع اقتصاددان‌های احمق و محافظه‌کار است که جلوی پیشرفت بی‌پایان بشریت را می‌گیرد.
@LibrT

💡اگر کسی دلش می‌خواهد استاندارد طلا را «یادگار بربریت» بنامد (اشاره‌ای است به تعبیر کینز در یکی از سخنرانی‌هایش)، آن وقت باید همین اصطلاح را درباره هر نهاد دیگری که در طول تاریخ شکل گرفته است نیز به کار ببرد. آن وقت این واقعیت که انگلیسی‌ها انگلیسی حرف می‌زنند - و نه مثلا دانمارکی، آلمانی یا فرانسوی - هم خود یادگار بربریت است و هر انگلیسی‌ای که علیه جایگزینی اسپرانتو به جای انگلیسی موضع می‌گیرد کمتر از کسی که مخالف سرسخت مدیریت ارزی نباشد، محافظه‌کار و متعصب نیست.
📍آفت­‌های پوپولیسم در اقتصاد 
🌀نگاهی به تجربه آرژانتین


🔹شاید تجربه هیچ کشوری به اندازه آرژانتین درس آموز نباشد. تا دهه 1940 میلادی اقتصاد آرژانتین، برخلاف دیگر کشورهای آمریکای لاتین، از ثبات قیمتها برخوردار بود. همه این عوامل موجب شده بود که در پایان جنگ جهانی دوم، آرژانتین به عنوان کشوری توسعه یافته تلقی شود. اما، با قدرت گرفتن دولت پوپولیستی "خوان پِرون" و اتخاذ سیاست صنعتی کردن از طریق جایگزینی واردات، اقتصاد این کشور وارد مرحله افول و بی ثباتی شدیدی شد. صادرات کشاورزی از دهه 1950 میلادی رو به کاهش گذاشت و شرایط مبادله تجاری به شدت به زیان بخش کشاورزی تغییر داده شد تا فرایند صنعتی شدن تسهیل گردد. افزایش هزینه های دولتی برای تامین مالی سرمایه گذاری در بخش صنعت به کسری بودجه شدید دولت و در نتیجه بروز تورم و بی ثباتی اقتصاد کلان انجامید.

🔹آرژانتین از دهه 1950 میلادی به تدریج تبدیل به کشور جهان سومی شد که اقتصاد آن، در دراز مدت، افت و خیز های شدید رشد اقتصادی، تورم های دو تا سه رقمی، صنایع ناکارآمد وابسته به حمایتهای دولتی و نزول چشمگیر بهره وری حتی در بخش کشاورزی را تجربه کرد. آنچه موجب شد آرژانتین از مسیر پیشرفت عادی خود خارج شود مداخلات بی رویه دولت در فعالیتهای اقتصادی بود.

🔹سیاستهای پوپولیستی پرون موجب بی ثباتی سیاسی و اقتصادی در کشور شد و در نهایت به سرنگونی دولت وی در سال 1955 انجامید. مخرب ترین جنبه سیاست وی ایجاد شقاق و تخاصم میان اقشار مختلف مردم بود که با به راه انداختن جنگ فقیر و غنی، آشفتگی اقتصادی و سرکوب سیاسی را ناگزیر به همراه داشت. با اینهمه، سیاستهای شدیدا ناسیونالیستی، توده گرا و عوام فریبانه او اکثریت غیر قابل انکار مردم را پشتیبان اوکرده بود. او پس از برکناری از قدرت به اسپانیا رفت اما حزب پر قدرت پرونیستی که حزب عدالت خواه نامیده می شد، عملا مدیریت سیاسی کشور را با دشواری روبرو کرده بود و اجازه نمی داد سیاستهای دوره پرون، مانند ملی کردن راه آهن مورد تجدید نظر قرار گیرد. پرون بعد از هیجده سال دو باره در سال 1973  با کسب اکثریت آرا به قدرت بازگشت و نشان داد که همچنان محبوب غالب مردم آرژانتین است. گرچه او در سال 1974 از دنیا رفت اما تفکرات دولت گرای او نفوذ خود را در سیاست و اقتصاد آرژانتین همچنان حفظ کرد.

🔹مالیه تورمی میراث شوم شیوه حکومت داری پرونی بود که تقریبا همه دولتهای آرژانتین، چه نظامی و چه غیر نظامی، از آن پیروی می کردند. افزایش هزینه های دولت با آهنگی بیش از درآمدهای مالیاتی، سنت عوام پسندانه پرونی بود که در کوتاه مدت همه را راضی می کرد اما در دراز مدت موجب تورم می شد و اثر مثبت اولیه را خنثی می کرد. سیاست چاپ پول برای تامین هزینه های دولت یا مالیه تورمی دور باطلی است که در نهایت به سقوط ارزش پول ملی می انجامد و باعث بی ثباتی شدید اقتصاد ملی و نارضایتی اجتماعی و سیاسی می شود. حذف صفر و یا تغییر واحد پول ملی چاره ساز نبود و تا زمانی که دولت تحت فشار احزاب توده گرا و سندیکا ها نمی توانست انضباط مالی بر دستگاههای عریض و طویل خود برقرار سازد، غول تورم سر بر می آورد و سامان جامعه را به هم می ریخت.

🔹درآمد سرانه آرژانتین در آغاز سده بیستم میلادی(1909) حدود 50 درصد بیشتر از ایتالیا و 180درصد بیشتر از ژاپن و تقریبا 5 برابر برزیل بود.(گلازر،2009) امروزه، یعنی یک سده بعد، طبق برآوردهای صندوق بین المللی پول، درآمد سرانه آرژانتین معادل10600 دلار آمریکا است که کمتر از یک سوم درآمد سرانه ایتالیا(37000 دلار)، کمتر از یک چهارم درآمد سرانه ژاپن(45000 دلار) و حدود بیست درصد کمتر از درآمد سرانه برزیل(12900 دلار) است. افول اقتصادی آرژانتین موضوع بسیار جالبی برای مورخان اقتصادی است اما نکته بارز و واضح این تجربه تلخ بن بست اقتصاد دستوری است که مسیر جامعه پررونق مبتنی بر تجارت آزاد را با مداخلات دولتی توجیه ناپذیر و خیال پردازانه به سقوط می کشاند.

 📚آزادسازی و عملکرد اقتصادی
🖌 موسی غنی نژاد

#بریده_کتاب  #آرژانتین #آزادسازی_اقتصادی #مداخله_دولت

@ghaninejad_mousa
📝تفکر مهندسی در اقتصاد و آفت‌های آن

✍موسی غنی‌نژاد

💢مهندسی در علوم طبیعی یکی از مهم‌ترین عوامل افزایش رفاه انسان‌ها در طول قرن‌های متمادی به ویژه در دو سده اخیر پس از انقلاب صنعتی بوده است. این واقعیت انکارناپذیر طبیعتاً ارج و قرب مهندسی را در افکار عمومی به شدت و به حق بالا برده است اما در عین حال به این اندیشه نادرست یا توهم دامن زده که در هر زمینه‌ای می‌توان مشکلات پیش رو را با روش‌های مهندسی از میان برداشت. مهندسان بهتر از هر کسی نسبت به محدودیت‌های قدرت خود آگاه‌اند و می‌دانند که با مهندسی «هر کاری» را نمی‌توان انجام داد و اتفاقاً با شناخت دقیق این محدودیت‌ها است که آنها می‌توانند در رسیدن به اهداف خود موفق شوند.

💢بنابراین توهمی که به آن اشاره شد ناشی از فکر مهندسان نیست بلکه ریشه در نوعی تفکر مهندسی دارد که بیشتر مورد پسند عوام ناآشنا به مباحث علمی است و البته به دلایلی مورد علاقه شدید سیاستمداران و صاحبان قدرت سیاسی است. این علاقه البته معصومانه و ساده‌لوحانه نیست بلکه دلایل قوی دارد که ناظر بر حفظ و افزایش قدرت است. اینجا مجال پرداختن به همه جنبه‌های اجتماعی این مسئله نیست و فقط به آفت‌های مربوط به تفکر مهندسی در برخی حوزه‌های اقتصادی اشاره خواهد شد.

❇️ مهندسی بنا به ماهیت موضوع اساساً و عمدتاً در حیطه دنیای فیزیکی و علوم طبیعی کاربرد دارد و در زمینه روابط اجتماعی و اقتصادی که ما با کُنش‌های ارادی افراد و نظم‌های ناشی آن ها سر و کار داریم به راحتی قابل تعمیم نیست. کُنش انسان‌ها ریشه در عقاید و سلایق متفاوت آنها دارد و درست است که این عقاید و سلایق در معرض تغییرند اما عوامل موثر روی این تغییرات به شیوه علوم طبیعی قابل شناسایی دقیق و مهندسی نیستند. دلیل این امر روشن است اتم‌ها در علوم اجتماعی افراد انسانی هستند که برخلاف اتم‌ها و ملکول‌ها در فیزیک، دارای اراده و آزادی عمل‌اند و ممکن است در شرایط مشابه رفتارهای متفاوت ازهم انجام دهند. این است که ما در علوم اجتماعی با نظم‌ها و قاعده‌مندی‌های نوعاً متفاوتی روبرو هستیم که مهندسی در آنها را به غایت دشوار و حتی شاید بهتر است بگوییم عملاً ناممکن می‌سازد.

❇️ اما همچنانکه پیش از این اشاره شد سیاستمداران و صاحبان قدرت علاقه فراوانی دارند که روابط اجتماعی و اقتصادی را به نحو «مطلوبی» مهندسی کنند و این ممکن است آسیب‌های فراوانی به همراه بیاورد. سیاستمداران دوست دارند با مهندسی تجارت خارجی و کنترل واردات از تولیدات داخلی حمایت کنند و اشتغال و رشد اقتصادی را در کشور افزایش دهند. آنها مایلند با قیمت‌گذاری کالاها و خدمات، عدالت اجتماعی را مهندسی کنند. حفظ یا افزایش قدرت پول ملی با تعیین نرخ ارز و مهندسی آن یکی از وسوسه‌های دائمی سیاستگذاران اقتصادی است. همین طور است مهندسی نرخ بهره و تطبیق دادن آن با نرخ تورم که در کشور ما به شدت دنبال می‌شود.

❇️ تجربه تاریخی نشان می‌دهد که همه این گونه «مهندسی‌ها» نه تنها در کشور ما بلکه در همه جای دنیا شکست خورده اما به دلیل محبوبیت آن میان عامه مردم و علاقه سیاستمدارن به دستاویز کردن آن هیچگاه کنار نهاده نشده است. به سخن دیگر توهم مهندسی اقتصادی همچنان ادامه دارد و متأسفانه برخی اقتصاددانان نیز در دامن زدن به این توهم، خواسته یا ناخواسته، نقش دارند. این گروه با عمده کردن موضوع شکست بازار و طرح تدابیر مهندسی برای برطرف کردن آن، این شبهه را القا می‌کنند که گویا موضوع علم اقتصاد نه شناخت قوانین حاکم بر نظام بازار که شناخت مسائل موسوم به شکست بازار و شیوه‌های مهندسی رفع این شکست است.

❇️ نتیجه این تفکر در کشور ما تاکنون بسیار اسفناک بوده است. نهادهای سرکوبگر اقتصادی در جامعه ما از سازمان حمایت گرفته تا تعزیرات، شورای رقابت و ستاد مبارزه با قاچاق جملگی محصول این تفکر معیوب اقتصادی‌اند. ابداع بانکداری بدون بهره ریشه در این تفکر مهندسی داشت که گویا با نادیده گرفتن قوانین اقتصادی می‌توان نظام بانکداری مطلوب را طراحی کرد و به اجرا گذاشت. اقدام به انجام کار ناممکن البته امکان‌پذیر است اما طبیعتاً نتیجه مورد انتظار را به بار نمی‌آورد و ممکن است بسیار پرهزینه باشد.

📌یک بار برای همیشه باید پذیرفت که سیاستهای اقتصادی با در نظر گرفتن قوانین اقتصادی و در چارچوب محدودیت‌های آنها به نتیجه مطلوب و مورد انتظار می‌انجامد. ساز و کارهای نظام اقتصادی را نمی‌توان به سیاق علوم طبیعی مهندسی کرد.

#کنش #قوانین_اقتصادی #مهندسی_اقتصادی #یادداشت

@ghaninejad_mousa
👍1
📃 ویژگی دیکتاتور‌مآبانه، ضد‌دموکراتیک و سوسیالیستی دخالت‌گرایی (۱) | ✍🏻 لودویگ فون میزس

❃ بسیاری از هواخواهان دخالت دولت در اقتصاد، هنگامی‌که می‌شنوند که گفته می‌شود با توصیه به دخالت‌گرایی، گرایش‌های ضد‌دموکراتیک و دیکتاتور‌مآبانه را بال‌وپر می‌دهند و به پا گرفتن سوسیالیست اقتدار‌گرا کمک می‌کنند، سر‌در‌گم و حیرت‌زده می‌شوند. در برابر این حرف، به اعتراض می‌گویند که از جان و دل به دموکراسی باور دارند و با استبداد و سوسیالیسم مخالفند. هدفی که در سر دارند، تنها بهبود وضع زندگی فقرا است. می‌گویند که تحت تأثیر ملاحظات مربوط به عدالت اجتماعی قرار دارند و دقیقاً به این خاطر از توزیع عادلانه‌تر درآمد پشتیبانی می‌کنند که حفظ کاپیتالیسم و پیامد یا روبنای سیاسی آن یعنی دولت دموکراتیک را در سر دارند.

❃ چیزی که این افراد درک نمی‌کنند، آن است که طرح‌های گوناگون پیشنهادی آن‌ها نمی‌توانند نتایج منفعت‌آوری را که مدنظر‌شان است، پدید آورند. در برابر، وضعیتی را به بار می‌آورند که از نگاه هوا‌‌خواهان این طرح‌ها بد‌تر از وضعیتی‌اند که پیش‌تر وجود داشت و این برنامه‌ها برای تغییر در آن طراحی شدلت که با شکست در نخستین اقدام دخالتی خود روبه‌رو شده، برای جبران آثار دخالتش در بازار و باز‌گشت به اقتصاد آزاد آماده نباشد، باید نظارت‌ها و محدودیت‌های بیشتر و بیشتری را بر طرح نخست خود بیفزاید. دولت با پیشروی گام‌به‌گام در این مسیر، دست‌آخر به جایی می‌رسد که آزادی اقتصادی افراد در آن یک‌سره از میان رفته است. سوسیالیسم آلمانی یا Zwangswirtschaft نازی‌ها پدیدار می‌شود.

❃ اجازه دهید با تحلیلی از مساله خاص کنترل‌های قیمتی، این موضوع را بیشتر توضیح دهیم. اگر دولت بخواهد کاری کند که پدر و مادر‌های فقیر بتوانند شیر بیشتری برای کودکان خود فراهم کنند، باید شیر را در قیمت بازار خریده و در قیمتی کمتر و با مقداری ضرر به این افراد فقیر بفروشد. این ضرر می‌تواند از محل در‌آمد‌های مالیاتی پوشش داده شود، اما اگر دولت صرفاً قیمت شیر را در نرخی کمتر از قیمت بازار تعیین کند، نتیجه حاصل بر خلاف اهدافی خواهد بود که در سر دارد. تولید‌کنندگان حاشیه‌ای برای پرهیز از ضرر، از کسب‌و‌کار تولید و فروش شیر بیرون می‌روند. شیر کمتری در دسترس مصرف‌کنندگان خواهد بود، نه بیشتر. این نتیجه بر خلاف مقاصد دولت است. دولت به این خاطر پا به این ماجرا گذاشت که شیر را یک نیاز ضروری و حیاتی می‌دانست و نمی‌خواست عرضه آن را کمتر کند.

❃ حال دولت دو گزینه در پیش دارد یا باید از هرگونه تلاشی برای کنترل قیمت‌ها دست بشوید یا باید اقدام دومی را نیز بر طرح نخست خود بیفزاید یا به بیان دیگر قیمت عوامل ضروری برای تولید شیر را نیز تعیین کند. در این صورت همین داستان دوباره در سطوح بعدی تکرار خواهد شد. دولت دوباره وادار می‌شود که قیمت عوامل مورد نیاز برای تولید عوامل لازم جهت تولید شیر را تعیین کند. به این ترتیب دولت باید پیش‌تر و پیش‌تر رود و قیمت تمام عوامل تولید انسانی (نیروی کار) و مادی را تعیین کند و یکایک کار‌آفرینان و کار‌گران را به ادامه کار در این قیمت‌ها و دستمزد‌ها وا‌دارد. هیچ یک از شاخه‌های تولید نمی‌تواند از این فرآیند یکپارچه تعیین قیمت‌ها و دستمزد‌ها و از این نظم عمومی برای ادامه تولید کنار گذاشته شود. اگر برخی شاخه‌های تولید آزاد گذاشته می‌شدند، سرمایه و نیروی کار به آن‌ها انتقال می‌یافت و عرضه‌ی کالا‌هایی که دولت قیمت‌شان را کنترل می‌کند، کاهش می‌یافت. اما دقیقاً همین کالا‌ها هستند که دولت برای ارضای نیاز‌های توده‌ها بسیار مهم‌شان می‌پندارد.

از کانال درباره ازادی
قسمت دوم🔗

اما هنگامی‌که به این وضع کنترل گسترده بنگاه‌ها می‌رسیم، اقتصاد بازار جای خود را به نظام اقتصاد برنامه‌ریزی‌شده یا سوسیالیسم داده است؛ البته سوسیالیسم آلمانی یا الگوی نازی آن، نه سوسیالیسمی که مثلاً در روسیه وجود داشت و در آن دولت همه کار‌خانه‌ها را بی‌فاصله مدیریت می‌کرد.

❃ آن‌چه که ادعا می‌شد که موفقیت آلمانی‌ها در کنترل قیمت‌ها است، افراد بی‌شماری را به خود جذب کرد. این افراد می‌گفتند که تنها باید به اندازه نازی‌ها درنده‌خو و بی‌رحم باشید تا در کنترل قیمت‌ها موفق شوید. آن‌چه این افراد (که می‌خواستند به شیوه خود نازی‌ها به جنگ با آن‌ها روند) درک نمی‌کردند، این بود که نازی‌ها کنترل قیمت‌ها را بر جامعه استوار بر بازار تحمیل نکردند، بلکه یک نظام سوسیالیستی کامل و جامعه‌ای توتالیتر را بنیاد گذاشتند.

❃ اگر کنترل قیمت‌ها تنها به برخی کالا‌ها محدود شود، با هدف خود در تناقض خواهد بود. این فرآیند در اقتصاد بازار نمی‌تواند به گونه‌ای رضایت‌آمیز کار کند. اگر دولت از این نا‌کامی نتیجه نگیرد که باید همه تلاش‌هایش را برای کنترل قیمت‌ها کنار بگذارد، هر چه بیشتر در این راه پیش خواهد رفت و برنامه‌ریزی همه‌جانبه سوسیالیستی را به جای اقتصاد بازار خواهد نشاند.

❃ تولید می‌تواند یا مستقیماً به میانجی قیمت‌هایی هدایت شود که در بازار و در اثر خرید عامه مردم یا خودداری آنها از خرید تعیین می‌شوند یا می‌تواند از سوی هیات متمرکز دولتی مدیریت تولید جهت‌دهی شود. هیچ راه‌حل سومی وجود ندارد. امکان وجود هیچ نظام اجتماعی دیگری نیست که نه اقتصاد بازار باشد و نه سوسیالیسم. کنترل دولت تنها بر بخشی از قیمت‌ها به وضعیتی می‌انجامد که همه بی‌هیچ استثنایی آن را احمقانه و در تناقض با هدف خود می‌پندارند. نتیجه گریز‌ناپذیر این شرایط، آشوب و آشفتگی‌های اجتماعی است. این نکته‌ای است که وقتی اقتصاد‌دانان به قانون اقتصادی اشاره می‌کنند و می‌گویند که دخالت‌گرایی ناقض قانون اقتصادی است، در سر دارند.

❃ در اقتصاد بازار، مصرف‌کنندگان تفوق دارند. خرید یا خود‌داری از خرید از سوی آنها دست‌آخر تعیین می‌کند که کار‌آفرینان چه چیزی را به چه مقدار و با چه کیفیتی تولید کنند. این رفتار آنها قیمت کالا‌های مصرفی را مستقیما و قیمت تمام کالا‌های تولیدی یا به بیان دیگر، نیروی کار و عوامل مادی تولید را به شکل غیر‌مستقیم تعیین می‌کند. مایه پیدایی سود و زیان و شکل‌گیری نرخ بهره می‌شود. درآمد یکایک افراد را مشخص می‌سازد. نقطه کانونی اقتصاد بازار، بازار یا به بیان دیگر فرآیند شکل‌گیری قیمت کالا‌ها، نرخ دستمزد‌ها و نرخ‌های بهره و مشتقات آن‌ها یعنی سود و زیان است. بازار، همه تولید‌کنندگان را در برابر مصرف‌کنندگان مسئول می‌سازد. این وابستگی مصرف‌کنندگان با کار‌آفرینان، صاحبان سرمایه و کشاورزان، مستقیم است و با افرادی که برای کسب دستمزد و حقوق کار می‌کنند، غیر‌مستقیم. بازار میان تلاش‌های همه افراد درگیر در ارضای نیاز‌های مصرف‌کنندگان و خواسته‌های مصرف‌کنندگان، یعنی آن‌هایی که برایشان تولید می‌کنند، ساز‌گاری پدید می‌آورد. تولید را پیرو مصرف می‌کند.

- ادامه دارد...


از کانال درباره ازادی
📈اقتصاد دستوری و مصداق‌های آن

✍موسی غنی‌نژاد

💢معمولا در تقسیم‌بندی رایج نظام‌های اقتصادی در دنیا از دو مفهوم اقتصاد بازار و اقتصاد دستوری استفاده می‌شود و کشورها را در طیفی طبقه‌بندی می‌کنند که یک سر آن اقتصاد بازار خالص و سر دیگر آن اقتصاد دستوری صرف است. در عمل هیچ یک از دو سر طیف مصداق واقعی ندارد و مسئله میزان نزدیکی یا دوری از دو سر طیف است. تعیین جایگاه هر کشور در این طیف، امکان مقایسه میان نظام‌های اقتصادی کشورها را فراهم می‌کند و معیاری برای ارزیابی عملکرد آنها به دست می‌دهد. مثلا اقتصاد هنگ‌کنگ از نزدیکترین کشورها به یک سر طیف (نظام بازار) و اقتصاد کره شمالی به سر دیگر طیف (اقتصاد دستوری) است.

💢اینکه هر کشوری به چه دلیل در جایگاه معینی در این طیف قرار می‌گیرد به عوامل متعددی بستگی دارد که مهم‌ترین آنها عقاید و ارزش‌های حاکم بر جوامع و نیز عوامل تاریخی موثر بر تحولات آنها است. این سخن به این معنا نیست که نظام‌های اقتصادی جوامع را نمی‌توان متحول ساخت. نمونه‌های تاریخی این گونه تغییرات و تحولات متعدد است اما باید توجه کرد که همه اینها در چارچوب تعینات فرهنگی، تاریخی و مادی خاص هر جامعه‌ای امکان‌پذیر است.

💢بعضی‌ها در جامعه ما نظام اقتصادی موجود در کشورهای اسکاندیناوی را برتر می‌دانند و معتقدند این کشورها از بیشترین مزایای نظام‌های بازار و کمترین معایب نظام‌های دستوری برخوردارند. توصیه الگوبرداری از چنین نظام‌هایی برای کشورمان می‌تواند مسیر برون‌رفت از مشکلات اقتصادی جامعه ما را به بیراهه کشاند و به تکرار اشتباهات گذشته مبتنی بر جستجوی راه سوم منجر گردد. برای پیشبرد بحث ابتدا بهتر است ابهام موجود در مفهوم اقتصاد دولتی را روشن کنیم.

💢در تقسیم‌بندی‌های مورد اشاره فوق ممکن است کشوری مانند سوئد در میانه طیف قرار گیرد و این شبهه را ایجاد کند که نسبت به کشوری مانند هنگ‌کنگ با نظام بازار فاصله چشم‌گیری دارد. اما اقتصاد سوئد از بسیاری جهات همان قدر مقید به قواعد نظام بازار است که اقتصاد هنگ‌کنگ، و عمدتاً نحوه بازتوزیع ثروت تولید شده است که آنها را از هم جدا می‌کند. غفلت از این واقعیت و تصور اینکه دولت در کشورهای اسکاندیناوی مداخلات مستقیم بیشتری در نظام تولیدی دارد ممکن است به توصیه‌های سیاستی نادرستی منتهی شود.

💢اگر میزان بازتوزیع ثروت را ملاک دستوری بودن اقتصادها بدانیم شاید اقتصاد ایران کمتر از اقتصاد سوئد «دستوری» تلقی شود اما این معیار نادرست و به شدت گمراه کننده است. اقتصاد ایران مصداق متفاوتی از نظام اقتصاد دستوری است. در ایران دولت علاوه بر اینکه مالک منابع طبیعی اقتصادی است، مالکیت و مدیریت بزرگترین بنگاه‌های اقتصادی را نیز در اختیار دارد. در کشور ما برخلاف جوامعی مانند سوئد، آغاز به فعالیت اقتصادی در بخش خصوصی نیز مستلزم گذشتن از هفت‌خوان مجوزهای متعدد است. با پشت سر گذاشتن همه این موانع باز هم مراجع دولتی و دهها نهاد می‌توانند هر لحظه عرصه را بر تولیدکننده تنگ کنند. فعالیت اقتصادی در همه سطوح آن تحت سیطره اراده‌های خاص و «دستورات» دیوانسالاران دولتی است.

💢آزادسازی حقیقی و رهایی از سیطره مقررات و مصوباتی که مانع برقراری حکومت قانون در کشور ما شده، شرط لازم برای استقرار نظام کارآمد اقتصادی است. وجود تعداد بیشمار مقررات و مصوبات موجب بسط ید دیوانسالاران دولتی در برابر فعالان اقتصادی گشته و آنها را ناتوان از استیفای حقوق خود و ناگزیر به پناه آوردن به رشوه و فساد اداری می‌کند. در چنین شرایطی مقررات‌زدایی و رها ساختن اقتصاد ملی از اراده‌های خاص دیوانسالاران دولتی، جایگزینی برای حکومت قانون نیست بلکه وسیله‌ای برای رسیدن به آن است.
#اقتصاد_بازار #اقتصاد_دستوری #حکومت_قانون #مقاله

🗞خلاصه مقاله "اقتصاد دستوری و مصداق‌های آن"
منبع: دنیای اقتصاد، ۲۴ خرداد ۱۳۹۵
@ghaninejad_mousa
Forwarded from LiberTorch (Pouya)
ناآگاهی از علم اقتصاد، که رشته‌ای تخصصی و به نظر بیشتر مردم علم ملال‌انگیزی است، جرم نیست، اما با وجود ناآگاهی داشتن نظرات پرهیاهو در مورد موضوعات اقتصادی کاملاً غیرمسئولانه است.

👤 موری روتبارد
@LibrT
غنی نژاد
آنچه موجب مقبولیت و محبوبیت این ایدئولوژی (مارکسیسم) می‌شود اتفاقا ریشه در پیشرفت‌های چشمگیر نظام بازار در خصوص افزایش ثروت ملل  دارد که وجود فقرِ هر چند کمتر از قبل در جامعه را غیرقابل تحمل می‌نماید. زمانی که در گذشته نه چندان دور اکثریت قریب به اتفاق مردم در فقر به‌سر می‌بردند و فقر وضعیتی طبیعی تلقی می‌شد قبح آن به چشم نمی‌آمد، اما وقتی بخشی از مردمان عادی توانستند از وضعیت فقر بیرون بیایند این پرسش برای روشنفکران بی‌خبر از علم اقتصاد و افکار عمومی پیش آمد که چرا بقیه هنوز در فقر به‌سر می‌برند. پروژه سوسیالیسم بیرون آوردن همه از فقر و برقراری «عدالت اجتماعی» بود و بر این تصور نادرست بنا شد که نظام بازار آزاد تنها به نفع سرمایه‌داران و وابستگان آنها است. از نظر آنها «سرمایه‌داری» نه‌تنها قادر به از بین بردن فقر برای اکثریت افرادجامعه نیست، بلکه موجب تشدید وضعیت نابسامان عمومی و بی‌عدالتی بیشتر می‌شود. سوسیالیسم ایدئولوژی خیال‌پردازانه محبوب روشنفکران ناآگاه به علم اقتصاد و توده‌های عوام است و از لحاظ نظری و عملی هیچ دستاوردی نداشته است. سوسیالیسم هر گاه که درصدد اصلاح نظام بازار برآمده فقط آن را از کارآیی انداخته و هر گاه به ابزار انقلابی تبدیل شده فاجعه آفریده است. قحطی‌های بزرگ سده بیستم میلادی عمدتا در اثر تعطیلی آزادی‌های اقتصادی به علت جنگ، استعمار یا تلاش برای برقراری آرمان سوسیالیستی در روسیه، چین و برخی کشورهای آفریقایی رخ داده است. هندوستانپس از دست یافتن به استقلال (بعد از جنگ جهانی دوم) که تبدیل به کشوری دموکراتیک و دارای آزادی‌های سیاسی و اقتصادی شد هیچ‌گاه در تله قحطی نیفتاد، اما در همان دوران چین کمونیست با  سرکوب آزادی‌ها به‌منظور پیاده کردن سوسیالیسم، کشور را دچار قحطی‌ای کرد که در نتیجه آن میلیون‌ها نفر از گرسنگی تلف شدند. آمارتیا سن، اقتصاددان برنده جایزه نوبل که مطالعات مبسوطی  درخصوص قحطی انجام داده است به این نتیجه رسیده که قحطی صرفا پدیده‌ای طبیعی ناشی از خشکسالی نیست، بلکه بیشتر  محصول سیاست‌های اقتصادی غلط و به محاق بردن آزادی است. این نتیجه‌گیری کاملا منبطق با آموزه‌های علم اقتصاد است. در واقع بنیاد علم اقتصاد بر اساس این کشف بزرگ نهاده شده که آزادی نوشداروی بیماری فقر است.

https://donya-e-eqtesad.com/بخش-سرمقاله-28/3550338-نوشداروی-بیماری-فقر-قحطیو
✅با طرح مفهوم حاكميّت مردمی در دوران مدرن و نفی هرگونه مشروعيّت ناشی از سنّت و قوانين دينی است كه زمينه های حركت به سوی قدرت مطلقه ی حقيقی فراهم می شود.

✅اگر مشروعيّت حكومت و قوانين را صرفا ناشی از اراده ی مردم بدانيم، در اين صورت چه محدوديّتی برای چنين حكومتی قابل تصوّر است (جبّاريّت اكثريّت دوتوكويلی و بنژامن كُنستانی)؟!.

✅اگر حاكميّت مطلق مردمی را بپذيريم و رژيم های مبتنی بر آراء (دموكراسی) را نماينده ی چنين حاكميّتی بدانيم، در اين صورت چه تدبيری برای مقابله با جبّاريّت اين رژيم های مردمی می توان انديشيد؟!.

✅حكومت های جبّار و توتاليتر در آلمان نازی و ايتالياي فاشيستی ، با رأی دموكراتيك اكثريّت مردم قدرت را به دست گرفتند و مدّعی حاكميّت و ارده ی مردمی بودند.

✅هيچ نيروی بازدارنده ی درونی نمی توانست مانع نسل كُشی و ديگر فجايع اين رژيم های مطلقه شود. زيرا اراده ی حكومتی به نمايندگی از اراده ی مردم، هيچ مانع اخلاقی، قانونی و نهادی در برابر خود نمی ديد.

🔸برتران دُ ژوونل

📚موسی غنی نژاد/ اقتصاد به روایت دیگر/ برتران د ژوونل، جامعه دمکراتیک و آفت های آن / ص ١٥٠/ انتشارات دنیای اقتصاد.

#مصطفی_مطهری
Forwarded from LiberTorch (Pouya)
قوانین نخستین
✍🏻 فردریک هایک


💠 اکنون فهم این مطلب آسان‌تر شده است که چرا در تمام تمدن‌های باستانی شاهد قانونی هستیم که همانند قانون «مادها و پارس‌ها تغییرناپذیر است‌»، و چرا همۀ «قانون‌گذاری‌» های اولیه عبارت بود از کوشش برای ثبت و شناساندن قانونی که تصور می‌شد به طور تغییرناپذیری از قبل موجود بوده است. «قانون‌گذار» می‌توانست سعی در تصفیۀ قانون از تحریف‌های مفروض کند، یا خلوص اولیه را به آن بازگرداند، ولی کسی فکر نمی‌کرد او ‌بتواند قانون جدیدی وضع کند. مورخان حقوق اتفاق نظر دارند که تمام «قانون‌گذاران‌» معروف دوران باستان، از آورـ نامو [۱۹] و حمورابی تا سولون، لیکورگوس گرفته تا مؤلفان «دوازده فرمان روم‌»، هیچ‌کدام قصد ابداع قوانین جدیدی را نداشتند، بلکه صرفاً می‌خواستند قوانینی را که وجود داشت و همیشه وجود داشته بیان کنند. [۲۰]

💎 ولی این‌که هیچ‌کس قدرت و قصد تغییر قانون را نداشت و فقط قانون قدیمی به عنوان قانون خوب شناخته می‌شد، بدین معنا نیست که قانون به رشد خود ادامه نمی‌داد، بلکه فقط به این معناست که تغییراتی که عملاً به وجود آمدند، ناشی از قصد و طرح عامدانۀ قانون‌گذار نبوده است.

💡 برای حاکمی که قدرت وی تا حد زیادی بر این واقعیت استوار بود که مردم از او انتظار داشتند قانونی را که تصور می‌شد مستقل از ارادۀ اوست به مورد اجرا دربیاورد، این قانون غالباً بیش از این‌که وسیله‌ای جهت رسیدن به اهداف آگاهانۀ وی تلقی شود مانعی در برابر کوشش‌های وی به منظور سازماندهی عامدانۀ حکومت به شمار می‌رفت. قواعد جدید در میان آن دسته از فعالیت‌های اتباع حاکمان ظهور می‌یافت که آن‌ها [حاکمان] نمی‌توانستند مستقیماً تحت کنترل داشته باشند، یعنی اغلب و به طور عمده در روابط با اتباع بیگانه بود که قواعد جدید خارج از حیطۀ قوانین اِعمال‌شده توسط حاکمان ظهور یافتند، قوانینی که هرقدر تصریح می‌شدند به همان اندازه انعطاف‌ناپذیرتر می‌گشتند.
@LibrT

🔮 به این ترتیب، رشد قواعد رفتاری مستقل از اهدافِ معین که بتواند نظم خودجوشی را به وجود آورد، اغلب در تعارض با اهداف حاکمانی شکل گرفت که سعی در تبدیل قلمرو خود به یک سازمان به معنای واقعی کلمه داشتند. برای یافتن مراحل تحول قانون، که در نهایت وجود جامعۀ باز را ممکن ساخت، باید اساساً به ius gentium، یعنی حقوق تجارت و شیوۀ کار در بندرها و بازارهای مکاره توجه کنیم. حتی شاید بتوان گفت تشکیل قواعد رفتاری همه‌شمول [عام] در اجتماع سازمان‌یافتۀ قبیله آغاز نشد، بلکه با اولین مورد مبادله پایاپای خاموش [بدون گفت‌وگو] آغاز شد، زمانی که یک انسان وحشی هدیه‌ای را در مرز قلمرو قبیلۀ خود نهاد، به این امید که هدیۀ متقابلی را به همین طریق دریافت کند، و بدین ترتیب رسم جدیدی به وجود آمد. به‌هرحال قبول قواعد رفتاری عام نه از طریق رهبری حاکمان بلکه توسط آداب و رسومی صورت گرفته است که افراد می‌توانستند روی آن‌ها حساب کنند.


📚 قانون،‌ قانون‌گذاری و آزادی ، جلد یک ، فصل چهارم ، صص۸۹-۸۸