🔶 عبور از دفاع مشروع؛ آیا احزاب کرد وارد مرحله تهاجمی می‌شوند؟

🔻گزارشی از امید برین

دور تازه‌ای از درگیری‌های مرگبار میان نیروهای احزاب کرد و نیروهای جمهوری اسلامی در استان‌های کرمانشاه، کردستان و آذربایجان‌غربی بار دیگر نگاه‌ها را به سوی استراتژی‌های امنیتی تهران در قبال جنبش کردی و احزاب اپوزیسیون کرد جلب کرده است.

در جریان این تقابل‌های نظامی کم‌سابقه که طی روزهای گذشته، سایه سنگین تحرکات دیپلماتیک، مذاکرات هسته‌ای و هراس‌های ژئوپلیتیک تهران به وضوح احساس می‌شود، حکومت با استقرار گسترده نیروهای یگان ویژه سپاه پاسداران، تسلیح شبه‌نظامیان محلی (به کردی جاش) و استفاده از پهپادها، در تلاش است تا جغرافیای این مناطق را بیش از پیش میلیتاریزه کند.

با این حال رهبران احزاب کرد معتقدند که جمهوری اسلامی با تحمیل یک اتمسفر جنگی تمام‌عیار و روی آوردن به خشونت عریان، در پی سرپوش گذاشتن بر بحران مشروعیت و ناکامی‌های فزاینده داخلی و بین‌المللی است.

برای بررسی دقیق‌تر ابعاد و ریشه‌های این درگیری‌ها، اهداف پشت‌پرده تهران از امنیتی کردن منطقه و همچنین درک استراتژی فعلی جنبش کردی در برابر این تحرکات، دویچه‌ وله فارسی با امیر کریمی، رئیس‌مشترک حزب حیات آزاد کردستان (پژاک) و مصطفی مولودی، جانشین دبیرکل حزب دموکرات کردستان ایران (حدکا) گفت‌وگو کرده است.

احزاب اپوزیسیون کرد معتقدند که جمهوری اسلامی در حال تحمیل یک جنگ نابرابر و همه‌جانبه به منطقه است. آن‌ها تاکید دارند که حکومت با اتکا به نیروی نظامی، قصد دارد فضای سیاسی و مدنی کردستان را به طور کامل مسدود کند.

امیر کریمی، رئیس‌مشترک پژاک تصویر بسیار نگران‌کننده‌ای از وضعیت کنونی ارائه می‌دهد و معتقد است که "سپاه پاسداران به دنبال ایجاد یک اتمسفر جنگی تمام‌عیار در منطقه است".

او در این‌بارە می‌گوید: «در کردستان ما با یک فضای امنیتی و نظامی‌گری بسیار شدید مواجه هستیم؛ فضایی که به شدت رنگ و بوی کودتا می‌دهد. حضور نظامیان در همه جا مشهود است و تعداد واحدها و نیروهای نظامی، به‌ویژه نیروهای وابسته به سپاه پاسداران، افزایش چشمگیری یافته است.»

رئیس‌مشترک پژاک با ارائه جزئیات بیشتر، به مسلح کردن "مزدوران محلی" توسط حاکمیت اشاره می‌کند و می‌افزاید: «این نیروها با دست باز به توهین، تحقیر و آزار روزمره مردم می‌پردازند.»

او به عنوان نمونه بارز این خشونت‌ها به کشته شدن یک جوان در مهاباد (سیاوش الک) به دست نیروهای وابسته به حکومت در ملأ عام اشاره می‌کند که بازتاب گسترده‌ای در میان مردم داشته است.

کریمی در تشریح روند تشدید تنش‌ها، به زنجیره‌ای از حملات فزاینده سپاه پاسداران اشاره می‌کند و می‌گوید: «این تحرکات با حملات توپخانه‌ای سپاه در مریوان آغاز شد و پس از آن شاهد حملات پهپادی در بانه بودیم. در نهایت در عملیات اخیر آن‌ها در مهاباد چهار تن از اعضای حزب ما از جملە دو رفیق زن، بە شهادت رسیدند.»

او در ادامه با تاکید بر اینکه این فشارها منجر به تغییر رویکرد آن‌ها نخواهد شد، موضع نظامی حزب را در قبال این درگیری‌ها این‌گونه توضیح می‌دهد: «با وجود این شرایط ما هیچ تغییری در استراتژی خود ایجاد نکرده‌ایم و مبارزات ما همچنان بر مدار دفاع مشروع استوار است.»

کریمی ادامه می‌دهد: «ما بر حفظ این موضع پافشاری می‌کنیم و به هیچ‌وجه قصد ورود به فاز تهاجمی را نداریم؛ چرا که معتقدیم تشدید درگیری‌ها، دقیقا همان پازلی است که جمهوری اسلامی به دنبال تکمیل آن است.»

درگیری‌های اخیر تنها به پژاک محدود نبود؛ رویارویی مرگبار پیشمرگه‌های حزب دموکرات کردستان ایران با سپاه در پیرانشهر نیز بخش دیگری از تنش‌های روزهای گذشته را رقم زد. در حالی که جمهوری اسلامی این تقابل را "دفاع از مرزها" می‌خواند، احزاب کرد این روایت رسمی را به شدت رد می‌کنند.

مصطفی مولودی، جانشین دبیرکل حزب دموکرات کردستان ایران در گفت‌وگو با دویچه‌ وله با رد ادعای برنامه‌ریزی نظامی و عملیاتی از سوی پیشمرگه‌ها برای این درگیری‌ها، آن را نتیجه یک کمین غافلگیرانه از سوی نیروهای حکومتی می‌داند.

مولودی همچنین ادعای تهران مبنی بر مرزی بودن این درگیری‌ها را کاملا بی‌اساس خواند و تاکید کرد که این رویارویی "در فاصله سه کیلومتری شهر پیرانشهر و در عمق خاک ایران رخ داده است"؛ جایی که به گفته او، "پیشمرگه‌های تشکیلات داخل تنها در حال حضور در میان مردم و گشت‌زنی بوده‌اند".

او این مقطع از سال را فصل تحرک و گشت‌زنی نیروهای خود می‌داند و تاکید می‌کند که رژیم ایران در تلاش برای جبران تلفات و خسارت‌های گذشته خود، به طور مداوم در حال تعقیب و کمین‌گذاری در مسیر این نیروهاست.

متن کامل گزارش را در وب سایت دویچه وله فارسی بخوانید.

@dw_farsi

🔶 غیبت مجتبی خامنه‌ای در مراسم خاکسپاری پدرش

مراسم تشییع و خاکسپاری علی خامنه‌ای، رهبر پیشین جمهوری اسلامی، قرار است روز شنبه، ۴ ژوئیه (۱۳ تیر)، در تهران آغاز شود؛ بیش از چهار ماه پس از آنکه او در مرحله آغازین جنگ ایران کشته شد.

مقام‌های ایرانی این مراسم را رویدادی ملی و مذهبی معرفی کرده‌اند؛ با برنامه‌هایی در تهران، قم، عراق و در نهایت مشهد، جایی که قرار است او روز ۹ ژوئیه (۱۸ تیر) دفن شود.

برگزارکنندگان وابسته به حکومت از طراحی کریدورهای شهری برای مدیریت جمعیت، ظرفیت گسترده اسکان و حضور شمار زیادی از مردم از داخل و خارج کشور سخن گفته‌اند.

برخی برآوردهای رسمی حتی از احتمال حضور ده‌ها میلیون نفر خبر داده‌اند، هرچند راستی‌آزمایی چنین پیش‌بینی‌هایی پیش از برگزاری مراسم ممکن نیست.

زمان‌بندی این خاکسپاری نیز بحث‌هایی را در میان ناظران مذهبی برانگیخته است، زیرا در سنت شیعه، دفن معمولا باید کمی پس از مرگ انجام شود.

وحید هروآبادی، روحانی پیشین شیعه ساکن اروپا و منتقد جمهوری اسلامی، به دویچه‌ وله گفت این تاخیر با رویه تثبیت‌شده مذهبی در تضاد است.

او گفت: «در فقه اسلامی، بر دفن بی‌درنگ میت تاکید زیادی شده است. تا جایی که این موضوع یکی از مثال‌های کلاسیک در آموزش دینی برای توضیح امر واجبی است که باید فورا انجام شود.»

در حالی که تدارکات مراسم ادامه دارد، یک پرسش همچنان بی‌پاسخ مانده است: آیا مجتبی خامنه‌ای، که جانشین پدرش به‌عنوان رهبر جمهوری اسلامی شده، در مراسم شرکت خواهد کرد یا نه؟

مقام‌های ایرانی هنوز تایید نکرده‌اند که مجتبی خامنه‌ای در هیچ‌یک از مراحل مراسم خاکسپاری حاضر خواهد شد یا نه.

علی‌اکبر پورجمشیدیان، رئیس ستاد ملی تشییع و وداع با رهبر انقلاب اسلامی، روز ۱ ژوئیه گفت حضور مجتبی خامنه‌ای خارج از اختیار ستاد برگزارکننده است. او گفت هرگونه اطلاع‌رسانی در این باره از سوی دفتر فرمانده کل قوا و دفتر رهبری انجام خواهد شد.

مجتبی خامنه‌ای ماه‌هاست در انظار عمومی دیده نشده است. غیبت او در چند مراسم مرتبط با اعضای خانواده‌اش نیز در ایران و خارج از کشور مورد توجه قرار گرفته است.

از جمله این موارد، مراسم تشییع نمادین همسرش، زهرا حدادعادل بود که در آن هیچ پیام صوتی یا تصویری از او منتشر نشد.

در ماه‌های اخیر، گزارش‌هایی درباره وضعیت سلامت مجتبی خامنه‌ای در رسانه‌های ایرانی و بین‌المللی منتشر شده است. مقام‌های ایرانی توضیحی رسمی درباره غیبت او نداده‌اند و ادعاها درباره وضعیت پزشکی او به‌طور مستقل تایید نشده است.

حضور یا عدم حضور او در مراسم می‌تواند بر این پرسش نیز اثر بگذارد که چه کسی نماز میت را اقامه خواهد کرد. در سنت شیعه، فردی که نماز میت یک شخصیت برجسته مذهبی را می‌خواند، اهمیت نمادین دارد. مقام‌های ایرانی هنوز اعلام نکرده‌اند چه کسی این نقش را در مراسم بر عهده خواهد داشت.

@dw_farsi