آه از آفتابِ هرجایی،
زردی بی‌تغییر...

در صحبت‌ روزانه
ساعت آفتابی
دور می‌زند
سرم گیج شده
سایه‌اش، بی‌سایه می‌گردد

دیگر باید
خودم را با سایه‌ام
میزان کنم
ما بر هم افتاده‌ایم
مثل ساعت راس دروازه
و آفتاب فردا هم
کاری نخواهد کرد

#شعرنو
#مرگ
#تنهایی

قبض و بسط ما

مردم برای توصیفِ کسی که خوشحال است می‌گویند: انگار در پوست خودش نمی‌گنجد! درست می‌گویند. آدم وقتی خوشحال است در پوست خودش نمی‌گنجد. رفته است بیرون از خودش. باید دنبالش بگردی تا او را جایی میان تاب و سرسره‌ها و سبزه‌ها و شادمانی‌ها پیدا کنی.
در مقابل، برای کسی که غمگین است می‌گویند: نشسته گوشه‌ای و غمبرک زده است. درست می‌گویند. وقتی ناراحتیم، گوشه‌ای می‌نشینیم و ساکن می‌شویم. فکرمان آنجا نمی‌ماند اما جای نامعلومی هم نمی‌گردد. «متمرکز» می‌شویم روی مساله‌ای که به وجود آمده است.

برای من، تمرکز، نتیجه‌بخش است. با استفاده از آن ارتباط اشیاء را کشف می‌کنم. رابطه‌هایی را می‌بینم که باید باشند اما نیستند. علّت‌ها و دلیل‌ها را دنبال می‌کنم... اما در روزهای خوشحالی کارِ دیگری می‌کنم. بیرون می‌روم و واژه‌ها را بی‌واسطه می‌بینم. ذوق می‌کنم از طراوت‌شان. از شادی و خماری مخفی در تک‌تک‌شان، جان می‌گیرم اما می‌دانم «نوشتن» سهمِ روزهای تنهایی است.
در روزهای خوشحالی، از خودم انتظار یادداشت نوشتن ندارم. می‌دانم اگر هم بنویسم، چیز به درد بخوری از کار در نمی‌آید.

پ.ن: ۱۱ سال قبل این را نوشتم.
#تعجب
#تغییر

قطعی برق!

امروز رفتم استخر. ساعت ۲ بعدازظهر شروع شیفت بود. من از دوازده رفتم و نشستم مقابل در ورودی!
به سلامتی نه تنها برق مجانی نشده که سایت اعلام کرده بود از امروز اولین نوبت قطعی را در کمال قدرت و صلابت باید در خانه تحمل کنیم. راستش این مقدار خفت را نتوانسته بودم تحمل کنم!
بین خودمان باشد از دیشب کابوس داشتم، نکند وقتی استخر هستم، برق داخل استخر سرپوشیده برود! به نگهبان دم در گفتم. گفت همه چیز امکان دارد اما مرد آن است که راهش را در تاریکی هم پیدا کند؛ در ظلمات محض. مسوول استخر بلافاصله گفت نه! به ژنراتور وصلیم و در کسری از ثانیه، برق تامین میشه...
عرض استخر را یکی دوبار، با چشم بسته رفتم که اگر قرار شد برق برود و ژنراتور هم خودش را لوس کند، از ترس و هجوم لحظه‌ای افراد و صد اتفاق دیگر سکته نکنم.
چشم که باز می‌کردم می‌دیدم، کج رفته‌ام و به جای عرض، در حال طول رفتن استخرم!

۱ تیر و ۳ هدف!

اسناد منتشر نشده از #روسیه دوران تروتسکی حاکی از آن است که در اقدامی مهندسی‌شده، هنرمندی که مشی مخالف با حزب حاکم داشت را خودشان دزدیدند و کشتند و بعدش به نام او بیانیه دادند که اگر تا فردا فلان شخصیت‌های سیاسی که زندانی هستند را آزاد نکنند، خودکشی خواهد کرد!
واضح است که آن‌ها را آزاد نکردند و بعد جنازه این بازیگر را از ارتفاع به پایین پرت کرده و وانمود کردند فلانی خودکشی کرده است!
بعد از این ماجرا، مخالفت سیاسی به گونه‌ای جدید انجام می‌شد. دیگر خودکشی سیاسی، قبیح دانسته نمی‌شد و مکرراً توسط مخالفان حکومت انجام می‌گرفت.
پ.ن: تروتسکی هر روز خبر شیرین مردن دشمنان سیاسی حکومتش را به دست خودشان می‌شنید و قند در دلش آب می‌شد.

#تاریخ_شفاهی
#خودکشی

برای زنده‌یاد کیانوش

دیگر کار به جایی می‌رسد که حس می‌کنی نه راه پس داری و نه پیش و هر اتفاقی هم بیافتد، اوضاع بهتر که نمی‌شود هیچ، بلکه بدتر هم خواهد شد.
این حس را آدم‌ها گاهی در طول عمرشان تجربه می‌کنند اما به مدد سرگرمی‌های مختلف ازجمله تشکیل خانواده، اشتغال، ورزش، دورهمی و... از آن خلاص می‌شوند.
تصور کنید کسی که ممنوع‌الکار است و درآمد ندارد، خانواده‌ای ندارد، هیچ چیز نمی‌تواند او را فریب داده و دل‌خوش کند، چون حلقه‌های ارتباطی او را بریده‌اند و به علت اصولی زندگی کردن، کمتر کسی به او جذب می‌شود و راهی به دورهمی و اجتماعات مردم ندارد و... چنین فردی چه باید بکند؟
اضافه بر این موارد، وقتی فرد مذکور سیاسی است و افق روشنی را در آینده کشور، منطقه و جهان به خاطر سیطره سرمایه‌داری جهانی نمی‌بیند، چه راهی برای او باقی می‌ماند؟
من از جزییات و حتی کلیات مرگ زنده‌یاد سنجری بی‌خبرم اما اگر ماجرا، خودکشی بوده باشد، برایم کاملا درک کردنی است.

کیانوش کاری را کرد که تنها کار ممکن برای او جهت خلاص شدن از موقعیت پست بود!

روحش شاد

شما می‌خوانید و رَد می‌شوید ما اما می‌لرزیم که چه زمانی تماس می‌گیرند و می‌گویند فراخوانده شده‌ایم که چرا آن متن یا شعرت، منظور داشته است؟
و مگر می‌توان متن و شعری، بی‌منظور (آن هم خاص) گفت و سرود؟ و باید هزاران بار در ذهن خودمان سوال و جواب پس بدهیم و برای هر نکته‌ای، فراری طراحی کنیم و آخرش چه؟

خدایا زودتر این وظیفه را از دوش ما بردار!

شاید ورودی پایین‌ترین بهشت خداوند این‌چنین باشد...
#آدینه در کمربند جنوبی
پرسه در #آب‌وبرق

شهید کیانوش سنجری

شهید در فرهنگ قرآن (و نه فرهنگ امروزی) کیست؟
آنکه خداوند شهادتش را قبول دارد و فردای قیامت او را به عنوان شاهد، ارائه می‌دهد. به که؟ به هر کسی که منکر حق هست یا برای فرار از حق، به هزار بهانه متوسل شده است.
من کیانوش سنجری را شهید می‌دانم.

تفکر دینی تنها راه تحمل کردن هر شرایط دشواری است. تفکر دینی به باورمندانش می‌آموزد که اگر پایداری کنند همیشه پیروز خواهند بود حتی اگر مانند یحیی تعمیددهنده، سر بریده شده یا مانند حسین‌بن‌علی در بیابان بلا، قطعه قطعه شوند.

وصیت فجازی!

از نزدیک به ۳ دهه گذشته در فضای مجازی تاکنون یادداشت‌هایی با محتوای اجتماعی، فرهنگی و سیاسی ارائه کرده‌ و سعی داشته‌ام، نکته‌هایی نو گفته باشم اما از من، فقط و فقط یک نکته (قبلا دیگران بارها گفته‌اند) در ذهن داشته باشید:

به‌شدت مراقب باشید شبیه کسی که از او بدتان می‌آید، نباشید و نشوید.

عموماً شاهد آدم‌هایی هستم که از کسی انتقاد دارند اما خودشان دقیقاً همان صفت را دارند.

#بازنگری
#مراقبت
پ.ن: بخش دیدگاه‌ها را ببینید!

خوشبختی ۱۰۰درصدی؟!

بهره‌مندی از زندگی متعادل شرط آرامش است.

بگذارید این جمله را بررسی کنیم. مصداق این جمله برای مردی در سنین میان‌سالی معادل است با زن و بچه داشتن، خانه داشتن، شغل و حقوق داشتن، خودرو داشتن، ارتباط بهینه با خانواده داشتن، سلامت جسمی، اشتغال ضمنی به یک رشته هنری، داشتن باورهای اعتقادی منسجم.

چالش‌ها

۱ چنددرصد اشخاص (در شهرم، کشورم، خاورمیانه و...) چنین وضعیتی دارند؟
۲ آیا کسب برخی از موارد عملاً در تضاد با دیگر موارد نیست؟
۳ آیا تضمینی هست که با داشتن همه موارد، آرامش داشت؟
(پاسخ‌های من: بسیار کم. هست. نه.)

پس باید چه کرد؟

🟢 به نظرم فقط یک راه وجود دارد:
خوشبین بودن به اینکه تلاش برای رسیدن به #آرامش ممکن است و کوشش متعادل در مسیر آن.
باید باور داشت چاره دیگری نیست و برای دیگران هم همین‌ها را تکرار کرد و اعتقاد داشت نهایتا کسب درصدی قابل قبول از موارد یادشده، ممکن خواهد بود. و باید دانست مرگ، موجب آرامش نهایی می‌شود (ان شاء الله).



زیرِ پوستِ مهمانی

فرنود فغفور مغربی


فریبا یادش رفته حتماً. ۶ یا ۸ ساله بود اما من نمی‌دانم. همراهمان چند کتاب بچگانه داشتیم با چند بازی ساده. همه را دادم به او. مردی بزرگسال به او مهربانی و توجه کرده بود و به جای آنکه با سایر بزرگترها گپ بزند، در میانه مهمانی خانوادگی با او هم کلام شده بود.
صورت فریبا سرخ شده بود و دستانش می‌لرزید. بی‌آنکه حتی معنای واژه عشق را بشناسد، فریبا احساسی کشف‌نشده را زیر پوستش حس می‌کرد. و مادرش با همه مهربانی که در او می‌شناختیم، ناگهان دیوی ناشناخته شده بود. دخترکش را از اطراف ما می‌راند. مجبورش کرده برود روسری سرش کند و گوشه‌ای دورتر بنشیند.‌ همه آن چیز مبهم را فهمیده بودند و زیرچشمی نگاه می‌کردند. من، فریبا را مثل کُزِت می‌دیدم و مادرش را خانم تناردیه‌ای که تحمل دخترک را به هیچ وجه ندارد.
راستش منِ چهل و چندساله هم خجالت کشیده بودم. انتظار این عشق ناگهانی را نداشتم. خودم را ملامت می‌کردم که نباید آن قدر توجه به دخترک می‌کردم که همه چیز از روال طبیعی خارج شود. پدر فریبای کوچک هم که درست در سمت مقابل ما نشسته بود، بی‌واکنشی مشخص به ماجرا نگاه می‌کرد اما با دقت می‌شد فهمید که با دو چشمان بی‌سو ماجرا را زیرنظر دارد، انگار کن که مات شده است!...
ساعت رفتن که رسید، دخترک ترسیده از این حس زودتر از موقع که در دلش جوانه زده و خانم تناردیه با کینه‌ای که پیدا نبود ریشه در کجا دارد، آماده شدند که بروند. کتاب‌ها و بازی‌ها را خواستند که برگرداندند اما همسرم که از ابتدای ماجرا با مهربانی و حضورش، فضایی امن برای دخترک درست کرده بود، قبول نکرد...
دیگر هیچ‌گاه فریبا را ندیدم و همسرم را و همه آن خانواده را. مثل اینکه هیچ‌گاه هیچ‌کدام ما واقعی نبودیم. باور نمی‌کنید؟ از فریبا بپرسید هرچند حالا دیگر باید آن ماجرای سال‌های کودکی‌اش را فراموش کرده باشد.

ملاقات!

سال‌ها قبل که هنوز من را پاکسازی نکرده بودند از تیمارستان حجازی گزارشی تهیه کردم. بی هیچ دلیلی یاد آن روز و آن نوشته افتادم...

اتاق به اتاق، همه آنچه سال‌ها از دید عموم پنهان مانده را وارسی کردم. سرآخر رسیدم به همان تصویر اولی که از چنین مرکزی در ذهن داشتم. تصویری که فیلم «پرواز بر فراز آشیانه فاخته» (با نام «دیوانه از قفس پرید» مشهور است) برای مخاطبانش به بار می‌آورد. با خود می‌گویم نکند دکتر حجازی که پیش‌کسوت سروسامان‌دادن به بیماران روانی بوده این فیلم را دیده و همه‌چیز از شکل ساختمان تا شیوه رویارویی با بیماران را از آن الهام گرفته است...

لینک گزارش
https://shahraranews.ir/0001u3
لینک به عکس‌ها
https://t.me/farnodfm/279?single

آدم گاهی شرم می‌کند که اعتراف کند برای چه کسی (یا کسانی) شعر گفته است... من نوبتی برای (ماضی استمراری) سطرهایی سرودم! به گمانم، از آن روز تا همیشه، (آینده‌ای در گذشته) خواهم ماند.
#شعر_بی‌پایان

شده حتی تک‌درختی بوده‌ام در مسیری که هرگز مسیر هیچ رهگذری نبوده است...
#کوه‌های_آب‌وبرق

آل‌احمدهای زمانه ما!

۱ نه که نخوانده حتی چندبار «سنگی بر گوری» را دوره کرده‌ام اما جلال و سیمین بچه‌شان نشد که نشد. آن‌ها به هر کار قابل گفتن و نگفتنی دست زدند اما باز هم نشد. جلال مُرد و سیمین خانم هم سال‌ها بعدش به جلال پیوست اما هرجور بودند و شدند، بچه‌ای نیامد.
۲ جلال و همسرش در این باره هرچه نداشتند، محصول «نشدنی فیزیولوژیکی» بود و نه نخواستنی از سر انتخاب اما امروزه با زوج‌های مکرری مواجه هستیم که مساله‌شان چیز (چیزهای) دیگری است. گاهی مسأله اقتصادی دارند و ترس از ناتوانی سیر کردن بچه‌ی نیامده در کار است و گاهی مسأله چیز دیگری است.
۳ مسأله‌ی این نسل «عدم اعتماد به همدیگر» است. عدم اعتماد به اینکه مَرد بتواند نقش پدری را به خوبی ایفا کند و زن هم مادری مناسب باشد.

این است که زن و مرد ترجیح داده از ترس روی دست ماندن بچه‌ در شرایطی که همسر نقشش را ایفا نکند، اصولاً بچه‌دار نشوند.

۴ اگر واقعاً آمدن نسل بعدی را لازم می‌دانید لطفاً برای حل مسئله از این زاویه دقت کنید.
#جمعیت

کنش مستقل

با یکی از دوستان هم کلام بودیم و گفتم: مهمترین نکته مثبتی که در خودت پیدا کرده‌ای چیه؟
گفت: به درد هیچ‌ دوره‌ای نمی‌خورم! چپ بیاید، راست بیاید، میانه‌ها سروکله‌‌شان پیدا شود، طرفداران رضا پهلوی، مریم رجوی یا هر کسی جو زده شود، من اما مهره بازی‌ هیچ کدامشان نمی‌شوم.
دو دهه بلکه بیشتر از آن، این‌گونه‌ام.
#موازنه_منفی

تعامل
#دوستان معمولاً این‌جوری هستند که بخش خوب و جذاب زندگی‌شان را برای خودشان و نزدیکانشان نگه می‌دارند (سفر، دورهمی و سایر تفریحات) و نهایت لطفی که بکنند این است که غم، مصیبت، ناله، مریضی، مشکلات روحی، کمبودهای اقتصادی، اختلافات خانوادگی، تنش‌های کاری و... را با ما به اشتراک می‌گذارند.
پیرو این تجربه ۲ تصمیم گرفته‌ام:

الف: دیگر درِ خانه‌ام را برای چنین افرادی باز نکنم.
ب: خودم این‌گونه نباشم و مشکلاتم را برای خودم نگه دارم.

جمع‌بندی: نهایت چنین تصمیمی چیست؟

پ.ن: می‌دانم؛ تنهایی و تنهایی بیشتر!

ترس فلسفی!

پیش از این درباره مفهومی خودساخته (گیر افتادن در کوچه‌ای دوسر #بن‌بست ) برایتان نوشته‌ بودم. انگار این مفهوم هر روز، اَشکال جدیدتری از خود را برایم به نمایش می‌گذارد. اگر تا دیروز در بخش ارتباطات شخصی فرد، خودنمایی می‌کرد حالا برایم در تعاملات کلان جهانی هم معنادار شده است.
ماجرا از آن‌جا شروع شد که در جایی به نقل از مونتسکیو خواندم:

ما حکمی را چون قانون است عادلانه نمی‌خوانیم، بل‌که حکمی را قانونی می‌دانیم که عادلانه باشد.

ذیل مطلب نوشتم:

و این اول هرج و مرج است و چه اشکالی دارد مگر هرج و مرج؟ تا که بی‌نظم شود این نظم مخوفِ جهانِ سرمایه‌داری. اما ترس آنجاست که همین بی‌نظمی معهود هم از شگردهای پروفسورهای سرمایه‌داری باشد.

پ.ن: و شما چه می‌دانید این پروفسورهای پفیوز علوم انسانی در چند قرن اخیر چه زحماتی برای بشر آفریده‌اند. همه تنش‌های امروز ما محصول کار آن‌هاست...

نه ترسی از مردن که وقتی به دستور ظلم و به دست دژخیمان بوده باشد، ما به افتخار شهادت دست یافته‌ایم. ترسی هم اگر باشد که دیگر چندان نیست، ترس از گم شدن هدفی است که برایش مرده‌ایم. الامان که بوق تبلیغات به دست استکبار و ایادی آنان است و عوام هرچند ذوق‌زده که اخبار را تلگرامی و توییتری می‌فهمند اما می‌شنوند و می‌خوانند اما باور نمی‌کنند! چراکه آن‌قدر مهیب است که در فهم آدمی که با غول سرپنجه نشده، زور غول را نمی‌توان توصیف کرد.

-برگه‌ای منتشر نشده از دکتر شاطر یاراحسان در رثای سیرجان سعیدی!-