اصطلاحاتادبی :
۱_ ﻣﻘﻔّﯽ: ﺑﯿﺘﯽ ﮐﻪ ﺩﺍﺭﺍﯼ ﻗﺎﻓﯿﻪ ﺑﺎﺷﺪ.
۲_ مُصرّع: بیتی که هر دو مصراع آن دارای قافیه باشد بیت(مُصرّ ع) میگویند.
۳_ لطیفهﻫﺎﯼﺍﺩﺑﯽ: ﺳﺨﻨﯽ ﺍﺳﺖ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺑﺎ ﻧﮑﺘﻪ ﺍﯼ ﻟﻄﯿﻒ ﻭﻋﺒﺮﺕ ﺁﻣﻮﺯ ﮐﻪ ﺩﺭﻭﻥ ﻣﺎﯾﻪﺍﺵ ﻃﻨﺰ ﺍﺳﺖ.
۴_ ﻧﺜﺮﺷﺎﻋﺮﺍﻧﻪ: ﺩﺭ ﻗﻄﻌﺎﺕ ﺍﺩﺑﯽ ﮐﻪ ﺧﯿﺎﻝ ﭘﺮﺩﺍﺯﯼ ﻭ ﺁﺭﺍﯾﻪﻫﺎﯼ ﺷﻌﺮﯼ ﺩﯾﺪﻩ ﺷﻮﺩ.
۵_ ﻧﺜﺮﻗﺪﯾﻢ: ﺑﻪ ﻧﺜﺮ ﻓﺎﺭﺳﯽ ﺍﺯ ﺁﻏﺎﺯ ﻗﺮﻥ ﭼﻬﺎﺭﻡ ﺗﺎ ﻣﺸﺮﻭﻃﻪﻣﯽﮔﻮﯾﻨﺪ.
۶_ ﻧﺜﺮﻣﻌﺎﺻﺮ: ﺑﻪ ﻧﺜﺮ ﻓﺎﺭﺳﯽ ﺍﺯ ﺯﻣﺎﻥ ﻣﺸﺮﻭﻃﻪ ﺗﺎ ﺍﻣﺮﻭﺯ ﻣﯽﮔﻮﯾﻨﺪ.
۷_ ﺣﺒﺴﯿﻪ: ﺷﻌﺮﯼ ﮐﻪ ﺩﺭ ﺯﻧﺪﺍﻥ ﺳﺮﻭﺩﻩ ﺷﻮﺩ.
(ﺷﺎﻋﺮﺍﻥ ﻣﻌﺮﻭﻑ: ﻣﺴﻌﻮﺩ ﺳﻌﺪ_ﺧﺎﻗﺎﻧﯽ_ ﺑﻬﺎﺭ_ﻓﺮﺧﯽ ﯾﺰﺩﯼ)
۸_ قطعۀﺍﺩﺑﯽ: ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺍﯼ ﮐﻮﺗﺎﻩ ﮐﻪ ﻣﺜﻞ ﺷﻌﺮ ﺍﺯ ﺗﺨﯿﻞ ﻟﺒﺮﯾﺰﺍﺳﺖ ﻭ ﻋﻮﺍﻃﻒ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪﻩ ﺭﺍ ﺑﯿﺎﻥ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ.
۹_ ﻃﻨﺰ: ﺷﻌﺮ ﯾﺎ ﻧﺜﺮﯼ ﺑﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﺧﻨﺪﻩ ﺁﻭﺭ ﮐﻪ ﺑﯿﺎﻧﮕﺮ ﻣﺸﮑﻼﺕﺟﺎﻣﻌﻪ ﯾﺎ ﻋﯿﺒﯽ ﺑﺎﺷﺪ.
۱۰_ ﻫﺠﻮ: ﺷﻌﺮ ﯾﺎ ﻧﺜﺮﯼ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺍﻟﻔﺎﻅ ﻧﺎﭘﺴﻨﺪ ﻗﺼﺪ ﺍﻫﺎﻧﺖ ﯾﺎ ﺑﯽﺣﺮﻣﺘﯽ ﺑﻪ ﺷﺨﺼﯽ ﺑﺎﺷﺪ.
۱۱_ ﻫﺰﻝ: ﺷﻌﺮ ﯾﺎ ﻧﺜﺮﯼ ﮐﻪ ﻫﺪﻓﯽ ﺟﺰ ﺧﻨﺪﺍﻧﺪﻥ ﻭ ﺷﻮﺧﯽ ﻭﺳﺮﮔﺮﻣﯽ ﻧﺒﺎﺷﺪ.
۱۲_ ﺭﻣﺎﻥ: ﺩﺍﺳﺘﺎﻥ ﺑﻠﻨﺪ.
۱۳_ ﻧﻮﻭﻝ: ﺩﺍﺳﺘﺎﻥ ﮐﻮﺗﺎﻩ.
۱۴_ ﻓﺎﺑﻞ: ﺩﺍﺳﺘﺎﻥ ﺑﻪ ﺯﺑﺎﻥ ﺣﯿﻮﺍﻧﺎﺕ
۱۵_ ﮐﻤﺪﯼ: ﺩﺍﺳﺘﺎﻥ ﯾﺎ ﻧﻮﺷﺘﻪﺍﯼ ﮐﻪ ﺷﺎﺩﯼ ﺁﻓﺮﯾﻦ ﺑﺎﺷﺪ.
۱۶_ ﺗﺮﺍﮊﺩﯼ: ﺩﺍﺳﺘﺎﻥ ﯾﺎ ﻧﻮﺷﺘﻪﺍﯼ ﮐﻪ ﺑﯿﺎﻧﮕﺮ ﺣﺎﻻﺕ ﻏﻢ ﻭ ﺍﻧﺪﻭﻩ ﻭ ﺷﮑﺴﺖﻫﺎﯼ ﯾﮏ ﻗﻬﺮﻣﺎﻥ ﯾﺎ ﺷﺨﺼﯿﺘﯽ ﺑﺰﺭﮒ ﺑﺎﺷﺪ.
۱۷_ ﺩﺭﺍﻡ: ﺩﺍﺳﺘﺎﻥ ﯾﺎ ﻧﻮﺷﺘﻪﺍﯼ ﮐﻪ ﺷﮑﺴﺖ ﻫﺎ ﻭ ﻣﻮﻓﻘﯿﺖ ﻫﺎﯼ ﺗﻠﺦ ﻭ ﺷﯿﺮﯾﻦ ﺩﺭ ﺁﻥ ﺑﺎﺷﺪ.
۱۸_ ﺩﺧﻞ: ﻭﻗﺘﯽ ﺑﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪﺍﯼ ﻣﻘﺪﺍﺭﯼ ﺍﻓﺰﻭﺩﻩ ﺷﻮﺩ.
۱۹_ ﺗﺼﺮّﻑ: ﻭﻗﺘﯽ ﺍﺯ ﻧﻮﺷﺘﻪﺍﯼ ﻣﻘﺪﺍﺭﯼ ﺑﺮﺩﺍﺷﺘﻪ ﺷﻮﺩ.
۲۰_ ﺗﻠﺨﯿﺺ: ﺧﻼﺻﻪ ﮐﺮﺩﻥ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺑﻪ ﻃﻮﺭﯼ ﮐﻪ ﻫﺪﻑ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪﻩ ﺣﻔﻆ ﺷﻮﺩ.
۲۱_ ﺗﺤﺸﯿﻪ: ﺷﺮﺡ ﯾﺎ ﻣﻌﻨﯽ ﻟﻐﺖﻫﺎ ﯾﺎ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺩﺭ ﺣﺎﺷﯿﻪ ﺻﻔﺤﺎﺕ.
۲۲_ ﺗﺄﻟﯿﻒ: ﮔﺮﺩﺁﻭﺭﯼ ﻧﻮﺷﺘﻪﻫﺎ ﺩﺭ ﯾﮏ ﺟﺎ ﻭ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻣﺪﻭﻥ.
۲۳_ ﺗﺼﻨﯿﻒ: ﻧﻮﺷﺘﻦ ﮐﺘﺎﺏ ﺑﻪ ﻃﻮﺭﯼ ﮐﻪ ﺍﺯ ﺧﻮﺩ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ ﻧﻪ ﺍﺯ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺩﯾﮕﺮﺍﻥ
۲۴_ ﻗﻄﻊ: ﺍﻧﺪﺍﺯﻩ ﮐﺘﺎﺏ ﻣﺜﻞ ﻗﻄﻊ ﺟﯿﺒﯽ، ﻭﺯﯾﺮﯼ، ﺳﻠﻄﺎﻧﯽ، ﺭﺣﻠﯽ، ﺭﻗﻌﯽ
ﺍﻧﻮﺍﻉﻧﺜﺮ:
۲۵_ ﻧﺜﺮﺳﺎﺩﻩ ﯾﺎ ﻣﺮﺳﻞ: ﺧﺎﻟﯽ ﺍﺯ ﺁﺭﺍﯾﻪﻫﺎﯼ ﻟﻔﻈﯽ ﻭ ﺍﺻﻄﻼﺣﺎﺕ ﺍﺳﺖ.
ﻣﺎﻧﻨﺪ: ﺗﺎﺭﯾﺦ ﺑﯿﻬﻘﯽ، ﻗﺎﺑﻮﺱ ﻧﺎﻣﻪ، ﺳﯿﺎﺳﺖ ﻧﺎﻣﻪ.
۲۶_ ﻧﺜﺮﻣﺴﺠّﻊ ﻭ ﻓﻨّﯽ: ﮐﻪ ﺩﺭ ﺁﻥ ﺳﺠﻊ ﻭ ﺍﺳﺘﻌﺎﺭﻩ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻃﺒﯿﻌﯽ ﻭ ﺑﺎ ﺭﻋﺎﯾﺖ ﺍﻋﺘﺪﺍﻝ ﺑﻪ ﮐﺎﺭ ﺭﻭﺩ.
ﻣﺎﻧﻨﺪ: ﻣﻨﺎﺟﺎﺕ ﻧﺎﻣﻪ ﺧﻮﺍﺟﻪ ﻋﺒﺪﺍﻟﻠﻪ_ ﮐﻠﯿﻠﻪ ﻭ ﺩﻣﻨﻪ_ﮔﻠﺴﺘﺎﻥ ﺳﻌﺪﯼ.
۲۷_ نثرمصنوع و متکلف:
نثری که در آن لغات و ترکیبات دشوار، بیش از حد اعتدال به کار رود.
مانند: تاریخ جهانگشای جوینی، مرزبان نامه، نفثه المصدور و...
۱_ ﻣﻘﻔّﯽ: ﺑﯿﺘﯽ ﮐﻪ ﺩﺍﺭﺍﯼ ﻗﺎﻓﯿﻪ ﺑﺎﺷﺪ.
۲_ مُصرّع: بیتی که هر دو مصراع آن دارای قافیه باشد بیت(مُصرّ ع) میگویند.
۳_ لطیفهﻫﺎﯼﺍﺩﺑﯽ: ﺳﺨﻨﯽ ﺍﺳﺖ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺑﺎ ﻧﮑﺘﻪ ﺍﯼ ﻟﻄﯿﻒ ﻭﻋﺒﺮﺕ ﺁﻣﻮﺯ ﮐﻪ ﺩﺭﻭﻥ ﻣﺎﯾﻪﺍﺵ ﻃﻨﺰ ﺍﺳﺖ.
۴_ ﻧﺜﺮﺷﺎﻋﺮﺍﻧﻪ: ﺩﺭ ﻗﻄﻌﺎﺕ ﺍﺩﺑﯽ ﮐﻪ ﺧﯿﺎﻝ ﭘﺮﺩﺍﺯﯼ ﻭ ﺁﺭﺍﯾﻪﻫﺎﯼ ﺷﻌﺮﯼ ﺩﯾﺪﻩ ﺷﻮﺩ.
۵_ ﻧﺜﺮﻗﺪﯾﻢ: ﺑﻪ ﻧﺜﺮ ﻓﺎﺭﺳﯽ ﺍﺯ ﺁﻏﺎﺯ ﻗﺮﻥ ﭼﻬﺎﺭﻡ ﺗﺎ ﻣﺸﺮﻭﻃﻪﻣﯽﮔﻮﯾﻨﺪ.
۶_ ﻧﺜﺮﻣﻌﺎﺻﺮ: ﺑﻪ ﻧﺜﺮ ﻓﺎﺭﺳﯽ ﺍﺯ ﺯﻣﺎﻥ ﻣﺸﺮﻭﻃﻪ ﺗﺎ ﺍﻣﺮﻭﺯ ﻣﯽﮔﻮﯾﻨﺪ.
۷_ ﺣﺒﺴﯿﻪ: ﺷﻌﺮﯼ ﮐﻪ ﺩﺭ ﺯﻧﺪﺍﻥ ﺳﺮﻭﺩﻩ ﺷﻮﺩ.
(ﺷﺎﻋﺮﺍﻥ ﻣﻌﺮﻭﻑ: ﻣﺴﻌﻮﺩ ﺳﻌﺪ_ﺧﺎﻗﺎﻧﯽ_ ﺑﻬﺎﺭ_ﻓﺮﺧﯽ ﯾﺰﺩﯼ)
۸_ قطعۀﺍﺩﺑﯽ: ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺍﯼ ﮐﻮﺗﺎﻩ ﮐﻪ ﻣﺜﻞ ﺷﻌﺮ ﺍﺯ ﺗﺨﯿﻞ ﻟﺒﺮﯾﺰﺍﺳﺖ ﻭ ﻋﻮﺍﻃﻒ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪﻩ ﺭﺍ ﺑﯿﺎﻥ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ.
۹_ ﻃﻨﺰ: ﺷﻌﺮ ﯾﺎ ﻧﺜﺮﯼ ﺑﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﺧﻨﺪﻩ ﺁﻭﺭ ﮐﻪ ﺑﯿﺎﻧﮕﺮ ﻣﺸﮑﻼﺕﺟﺎﻣﻌﻪ ﯾﺎ ﻋﯿﺒﯽ ﺑﺎﺷﺪ.
۱۰_ ﻫﺠﻮ: ﺷﻌﺮ ﯾﺎ ﻧﺜﺮﯼ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺍﻟﻔﺎﻅ ﻧﺎﭘﺴﻨﺪ ﻗﺼﺪ ﺍﻫﺎﻧﺖ ﯾﺎ ﺑﯽﺣﺮﻣﺘﯽ ﺑﻪ ﺷﺨﺼﯽ ﺑﺎﺷﺪ.
۱۱_ ﻫﺰﻝ: ﺷﻌﺮ ﯾﺎ ﻧﺜﺮﯼ ﮐﻪ ﻫﺪﻓﯽ ﺟﺰ ﺧﻨﺪﺍﻧﺪﻥ ﻭ ﺷﻮﺧﯽ ﻭﺳﺮﮔﺮﻣﯽ ﻧﺒﺎﺷﺪ.
۱۲_ ﺭﻣﺎﻥ: ﺩﺍﺳﺘﺎﻥ ﺑﻠﻨﺪ.
۱۳_ ﻧﻮﻭﻝ: ﺩﺍﺳﺘﺎﻥ ﮐﻮﺗﺎﻩ.
۱۴_ ﻓﺎﺑﻞ: ﺩﺍﺳﺘﺎﻥ ﺑﻪ ﺯﺑﺎﻥ ﺣﯿﻮﺍﻧﺎﺕ
۱۵_ ﮐﻤﺪﯼ: ﺩﺍﺳﺘﺎﻥ ﯾﺎ ﻧﻮﺷﺘﻪﺍﯼ ﮐﻪ ﺷﺎﺩﯼ ﺁﻓﺮﯾﻦ ﺑﺎﺷﺪ.
۱۶_ ﺗﺮﺍﮊﺩﯼ: ﺩﺍﺳﺘﺎﻥ ﯾﺎ ﻧﻮﺷﺘﻪﺍﯼ ﮐﻪ ﺑﯿﺎﻧﮕﺮ ﺣﺎﻻﺕ ﻏﻢ ﻭ ﺍﻧﺪﻭﻩ ﻭ ﺷﮑﺴﺖﻫﺎﯼ ﯾﮏ ﻗﻬﺮﻣﺎﻥ ﯾﺎ ﺷﺨﺼﯿﺘﯽ ﺑﺰﺭﮒ ﺑﺎﺷﺪ.
۱۷_ ﺩﺭﺍﻡ: ﺩﺍﺳﺘﺎﻥ ﯾﺎ ﻧﻮﺷﺘﻪﺍﯼ ﮐﻪ ﺷﮑﺴﺖ ﻫﺎ ﻭ ﻣﻮﻓﻘﯿﺖ ﻫﺎﯼ ﺗﻠﺦ ﻭ ﺷﯿﺮﯾﻦ ﺩﺭ ﺁﻥ ﺑﺎﺷﺪ.
۱۸_ ﺩﺧﻞ: ﻭﻗﺘﯽ ﺑﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪﺍﯼ ﻣﻘﺪﺍﺭﯼ ﺍﻓﺰﻭﺩﻩ ﺷﻮﺩ.
۱۹_ ﺗﺼﺮّﻑ: ﻭﻗﺘﯽ ﺍﺯ ﻧﻮﺷﺘﻪﺍﯼ ﻣﻘﺪﺍﺭﯼ ﺑﺮﺩﺍﺷﺘﻪ ﺷﻮﺩ.
۲۰_ ﺗﻠﺨﯿﺺ: ﺧﻼﺻﻪ ﮐﺮﺩﻥ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺑﻪ ﻃﻮﺭﯼ ﮐﻪ ﻫﺪﻑ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪﻩ ﺣﻔﻆ ﺷﻮﺩ.
۲۱_ ﺗﺤﺸﯿﻪ: ﺷﺮﺡ ﯾﺎ ﻣﻌﻨﯽ ﻟﻐﺖﻫﺎ ﯾﺎ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺩﺭ ﺣﺎﺷﯿﻪ ﺻﻔﺤﺎﺕ.
۲۲_ ﺗﺄﻟﯿﻒ: ﮔﺮﺩﺁﻭﺭﯼ ﻧﻮﺷﺘﻪﻫﺎ ﺩﺭ ﯾﮏ ﺟﺎ ﻭ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻣﺪﻭﻥ.
۲۳_ ﺗﺼﻨﯿﻒ: ﻧﻮﺷﺘﻦ ﮐﺘﺎﺏ ﺑﻪ ﻃﻮﺭﯼ ﮐﻪ ﺍﺯ ﺧﻮﺩ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ ﻧﻪ ﺍﺯ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺩﯾﮕﺮﺍﻥ
۲۴_ ﻗﻄﻊ: ﺍﻧﺪﺍﺯﻩ ﮐﺘﺎﺏ ﻣﺜﻞ ﻗﻄﻊ ﺟﯿﺒﯽ، ﻭﺯﯾﺮﯼ، ﺳﻠﻄﺎﻧﯽ، ﺭﺣﻠﯽ، ﺭﻗﻌﯽ
ﺍﻧﻮﺍﻉﻧﺜﺮ:
۲۵_ ﻧﺜﺮﺳﺎﺩﻩ ﯾﺎ ﻣﺮﺳﻞ: ﺧﺎﻟﯽ ﺍﺯ ﺁﺭﺍﯾﻪﻫﺎﯼ ﻟﻔﻈﯽ ﻭ ﺍﺻﻄﻼﺣﺎﺕ ﺍﺳﺖ.
ﻣﺎﻧﻨﺪ: ﺗﺎﺭﯾﺦ ﺑﯿﻬﻘﯽ، ﻗﺎﺑﻮﺱ ﻧﺎﻣﻪ، ﺳﯿﺎﺳﺖ ﻧﺎﻣﻪ.
۲۶_ ﻧﺜﺮﻣﺴﺠّﻊ ﻭ ﻓﻨّﯽ: ﮐﻪ ﺩﺭ ﺁﻥ ﺳﺠﻊ ﻭ ﺍﺳﺘﻌﺎﺭﻩ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻃﺒﯿﻌﯽ ﻭ ﺑﺎ ﺭﻋﺎﯾﺖ ﺍﻋﺘﺪﺍﻝ ﺑﻪ ﮐﺎﺭ ﺭﻭﺩ.
ﻣﺎﻧﻨﺪ: ﻣﻨﺎﺟﺎﺕ ﻧﺎﻣﻪ ﺧﻮﺍﺟﻪ ﻋﺒﺪﺍﻟﻠﻪ_ ﮐﻠﯿﻠﻪ ﻭ ﺩﻣﻨﻪ_ﮔﻠﺴﺘﺎﻥ ﺳﻌﺪﯼ.
۲۷_ نثرمصنوع و متکلف:
نثری که در آن لغات و ترکیبات دشوار، بیش از حد اعتدال به کار رود.
مانند: تاریخ جهانگشای جوینی، مرزبان نامه، نفثه المصدور و...
❤1👏1
ترکیب وصفی:
هرگاه صفتی را به اسمی نسبت دهیم ترکیب ما وصفی(موصوف، صفت) میباشد.
موصوف همیشه اسم است*
*ترکیب اضافی*:
اگر اسمی را به اسمی دیگر اضافه کنیم ترکیب به وجود آمده اضافی (مضاف و مضاف الیه)است.
✅اگر از نظر هسته و وابسته بخواهیم بررسی کنیم موصوف و مضاف همیشه هسته، صفت و مضافالیه همیشه وابسته هستند
ترکیب وصفی هشت حالت دارد:
🔴 *حالت اول* ( صفت+ موصوف)
یکی ازصفتهای اشاره *( این، آن، همین، همان، چنین، چنان)* قبل از اسمی بیاید.
مثال :
آن گل، این دانشآموز، همین کتابها، همان گروه، چنین زندگی، چنان تلاش و ...
در مثال یک: آن صفت اشاره، گل موصوف، آن گل ترکیب وصفی، بقیه مثالها به همین ترتیب ...
🔴 حالت دوم ( صفت+ موصوف)
یکی از صفتهای شمارشی( *یک، دو، سه ...، دومین، هفتمین، بیستمین ...) قبل از اسمی بیاید
مثال:
چهار دانشآموز، هشتمین امام، هزار پرنده، دومین عضو و ...
در مثال یک: چهار صفت شمارشی، دانشآموز موصوف، چهار دانشآموز ترکیب وصفی، بقیه مثالها به همین ترتیب...
🔴 حالت سوم(صفت + موصوف)
یکی از صفتهای مبهم (هر، همه، هیچ، بعضی، فلان، خیلی، کمی، مقداری، چند، چندین و ...) قبل اسمی بیاید
مثال:
هردرس، همهی انسانها، هیچ دانشآموزی، بعضی معلمان، فلان مرد، مقداری تلاش و ...
در مثال یک: هر صفت مبهم، درس موصوف، هر درس ترکیب وصفی، بقیه مثالها به همین ترتیب...
🔴 حالت چهارم (صفت+موصوف)
یکی از صفتهای تعجبی( چه و عجب ) قبل از اسمی بیاید و تعجب را برساند
مثال:
چه منظرهای! ، عجب گلی!
در مثال یک: چه صفت تعجبی، منظرهای موصوف، چه منظرهای ترکیب وصفی و...
🔴 حالت پنجم(صفت+موصوف)
یکی از صفتهای پرسشی(کدام، چند، چندمین) قبل از اسمی بیاید و پرسشی را برساند.
مثال
کدام کشورها؟ چندین نفر؟ چند معلم؟
در مثال یک: کدام صفت پرسشی، کشورها موصوف، کدام کشورها ترکیب وصفی، بقیه مثالها به همین ترتیب ...
🔴 حالت ششم ( صفت+موصوف)
یکی از صفتهای عالی یا برترین قبل از اسمی بیاید (صفت عالی یا برترین آخر آن ترین دارد مثل: بهترین، بدترین، مهم ترین، درس خوانترین و ...)
مثال:
زیباترین شعر، گرمترین شهرها، حساسترین بازی، بهترین دانش آموزان
در مثال یک: زیباترین صفت عالی، شعر موصوف، زیباترین شعر ترکیب وصفی، بقیه مثالها به همین ترتیب...
رمز ابداعی، جهت تسهیل در بهخاطر سپردن صفتهای بالا: # تپش عام # تعجبی، پرسشی، شمارشی، عالی، اشاره، مبهم
نکته مهم
تپشِ عام (صفت تعجبی، پرسشی، شمارشی، عالی، اشاره، مبهم) وابسته پیشین به حساب میآیند و اسمی که بعد از آنها میآید(موصوف) هسته گروه اسمی است.
مثال
آن شهر، توریستی است
آن: صفت اشاره، وابسته پیشین
شهر(موصوف): هسته گروه اسمی نهادی
آن شهر: ترکیب وصفی
توریستی: گروه اسمی مسندی خودش هسته است بدون وابسته
پر نقطهترین زبان دنیا، فارسی است.
پر نقطهترین: صفت عالی، وابسته پیشین
زبان(موصوف): هسته برای گروه اسمی نهادی
دنیا: مضافالیه برای زبان وابسته پسین
فارسی: گروه اسمی مسندی خودش هسته است بدون وابسته
تا اینجا همیشه صفت قبل از موصوف(هسته) میآمد از اینجا به بعد صفت بعد از موصوف(هسته) میآید.
🔴 حالت هفتم(موصوف + کسره + صفت شمارشی)
فرمول در جمله:
اسم (موصوف یا هسته)+ « ــِ » +صفت شمارشی با پسوند «ُم»
مثال:
امام دوم، کلاسهای نهم، گل چهارم، درس ششم، عدد بیستم
در مثال یک: امام موصوف (هسته)، دوم صفت شمارشی با پسوند «ُم»، امام دوم ترکیب وصفی، بقیه مثالها به همین ترتیب ...
🔴 حالت هشتم(موصوف+ کسره+ صفت بیانی)
فرمول در جمله:
اسم(هسته یا موصوف) + « ــِ »+ صفت بیانی
صفت بیانی
صفتی است که همراه اسم و اغلب پس از آن با کسره «ــِ» میآید و چگونگی و مشخصات اسم را از قبیل: رنگ، اندازه، جنس، قد، شکل، حجم، مزه، مقدار، ارزش، صفات (مثبت و منفی) بیان میکند.
مثال:
دریای عمیق، انگشتر طلا، درختان بلند، پرندگان زیبا، حیاط بزرگ، غذای خوشمزه، کار زیاد، ساعت گران، مادران مهربان و ...
در مثال یک: دریا( موصوف)، عمیق (صفت بیانی)، دریای عمیق ترکیب وصفی، بقیه مثالها به همین ترتیب ...
نکته
صفت بیانی، صفت شمارشی با پسوند «ُم» چون همیشه بعد از موصوف(هسته)میآیند وابسته پسین به حساب میآیند مثل تپش عام وابسته پیشین نیستند.
ترکیب اضافی(مضاف +مضافالیه) سه حالت بیشتر ندارد:
🔘 حالت اول
اسم + «ــِ»+ ضمیر جدا( من، تو،او ،ما، شما، آنها یا ایشان)
مثال
معلمهای من، پدر او، وسایل آنها، کتاب شما، تکالیف تو و ...
نکته
ضمیر جدا زمانی ترکیب اضافی میسازد که قبل از آن اسم+ کسره بیاید در غیر این صورت ترکیب اضافی وجود ندارد
مثال:
ما از مدرسه برگشتیم.
ما: نهاد، هیچ ترکیب اضافی نداریم.
معلمِ ما آمد.
معلمِ ما: ترکیب اضافی(مضاف و مضاف الیه)، گروه نهادی
🔘 حالت دوم:
اسم + ضمیر پیوسته( ـَم، ـَت،
هرگاه صفتی را به اسمی نسبت دهیم ترکیب ما وصفی(موصوف، صفت) میباشد.
موصوف همیشه اسم است*
*ترکیب اضافی*:
اگر اسمی را به اسمی دیگر اضافه کنیم ترکیب به وجود آمده اضافی (مضاف و مضاف الیه)است.
✅اگر از نظر هسته و وابسته بخواهیم بررسی کنیم موصوف و مضاف همیشه هسته، صفت و مضافالیه همیشه وابسته هستند
ترکیب وصفی هشت حالت دارد:
🔴 *حالت اول* ( صفت+ موصوف)
یکی ازصفتهای اشاره *( این، آن، همین، همان، چنین، چنان)* قبل از اسمی بیاید.
مثال :
آن گل، این دانشآموز، همین کتابها، همان گروه، چنین زندگی، چنان تلاش و ...
در مثال یک: آن صفت اشاره، گل موصوف، آن گل ترکیب وصفی، بقیه مثالها به همین ترتیب ...
🔴 حالت دوم ( صفت+ موصوف)
یکی از صفتهای شمارشی( *یک، دو، سه ...، دومین، هفتمین، بیستمین ...) قبل از اسمی بیاید
مثال:
چهار دانشآموز، هشتمین امام، هزار پرنده، دومین عضو و ...
در مثال یک: چهار صفت شمارشی، دانشآموز موصوف، چهار دانشآموز ترکیب وصفی، بقیه مثالها به همین ترتیب...
🔴 حالت سوم(صفت + موصوف)
یکی از صفتهای مبهم (هر، همه، هیچ، بعضی، فلان، خیلی، کمی، مقداری، چند، چندین و ...) قبل اسمی بیاید
مثال:
هردرس، همهی انسانها، هیچ دانشآموزی، بعضی معلمان، فلان مرد، مقداری تلاش و ...
در مثال یک: هر صفت مبهم، درس موصوف، هر درس ترکیب وصفی، بقیه مثالها به همین ترتیب...
🔴 حالت چهارم (صفت+موصوف)
یکی از صفتهای تعجبی( چه و عجب ) قبل از اسمی بیاید و تعجب را برساند
مثال:
چه منظرهای! ، عجب گلی!
در مثال یک: چه صفت تعجبی، منظرهای موصوف، چه منظرهای ترکیب وصفی و...
🔴 حالت پنجم(صفت+موصوف)
یکی از صفتهای پرسشی(کدام، چند، چندمین) قبل از اسمی بیاید و پرسشی را برساند.
مثال
کدام کشورها؟ چندین نفر؟ چند معلم؟
در مثال یک: کدام صفت پرسشی، کشورها موصوف، کدام کشورها ترکیب وصفی، بقیه مثالها به همین ترتیب ...
🔴 حالت ششم ( صفت+موصوف)
یکی از صفتهای عالی یا برترین قبل از اسمی بیاید (صفت عالی یا برترین آخر آن ترین دارد مثل: بهترین، بدترین، مهم ترین، درس خوانترین و ...)
مثال:
زیباترین شعر، گرمترین شهرها، حساسترین بازی، بهترین دانش آموزان
در مثال یک: زیباترین صفت عالی، شعر موصوف، زیباترین شعر ترکیب وصفی، بقیه مثالها به همین ترتیب...
رمز ابداعی، جهت تسهیل در بهخاطر سپردن صفتهای بالا: # تپش عام # تعجبی، پرسشی، شمارشی، عالی، اشاره، مبهم
نکته مهم
تپشِ عام (صفت تعجبی، پرسشی، شمارشی، عالی، اشاره، مبهم) وابسته پیشین به حساب میآیند و اسمی که بعد از آنها میآید(موصوف) هسته گروه اسمی است.
مثال
آن شهر، توریستی است
آن: صفت اشاره، وابسته پیشین
شهر(موصوف): هسته گروه اسمی نهادی
آن شهر: ترکیب وصفی
توریستی: گروه اسمی مسندی خودش هسته است بدون وابسته
پر نقطهترین زبان دنیا، فارسی است.
پر نقطهترین: صفت عالی، وابسته پیشین
زبان(موصوف): هسته برای گروه اسمی نهادی
دنیا: مضافالیه برای زبان وابسته پسین
فارسی: گروه اسمی مسندی خودش هسته است بدون وابسته
تا اینجا همیشه صفت قبل از موصوف(هسته) میآمد از اینجا به بعد صفت بعد از موصوف(هسته) میآید.
🔴 حالت هفتم(موصوف + کسره + صفت شمارشی)
فرمول در جمله:
اسم (موصوف یا هسته)+ « ــِ » +صفت شمارشی با پسوند «ُم»
مثال:
امام دوم، کلاسهای نهم، گل چهارم، درس ششم، عدد بیستم
در مثال یک: امام موصوف (هسته)، دوم صفت شمارشی با پسوند «ُم»، امام دوم ترکیب وصفی، بقیه مثالها به همین ترتیب ...
🔴 حالت هشتم(موصوف+ کسره+ صفت بیانی)
فرمول در جمله:
اسم(هسته یا موصوف) + « ــِ »+ صفت بیانی
صفت بیانی
صفتی است که همراه اسم و اغلب پس از آن با کسره «ــِ» میآید و چگونگی و مشخصات اسم را از قبیل: رنگ، اندازه، جنس، قد، شکل، حجم، مزه، مقدار، ارزش، صفات (مثبت و منفی) بیان میکند.
مثال:
دریای عمیق، انگشتر طلا، درختان بلند، پرندگان زیبا، حیاط بزرگ، غذای خوشمزه، کار زیاد، ساعت گران، مادران مهربان و ...
در مثال یک: دریا( موصوف)، عمیق (صفت بیانی)، دریای عمیق ترکیب وصفی، بقیه مثالها به همین ترتیب ...
نکته
صفت بیانی، صفت شمارشی با پسوند «ُم» چون همیشه بعد از موصوف(هسته)میآیند وابسته پسین به حساب میآیند مثل تپش عام وابسته پیشین نیستند.
ترکیب اضافی(مضاف +مضافالیه) سه حالت بیشتر ندارد:
🔘 حالت اول
اسم + «ــِ»+ ضمیر جدا( من، تو،او ،ما، شما، آنها یا ایشان)
مثال
معلمهای من، پدر او، وسایل آنها، کتاب شما، تکالیف تو و ...
نکته
ضمیر جدا زمانی ترکیب اضافی میسازد که قبل از آن اسم+ کسره بیاید در غیر این صورت ترکیب اضافی وجود ندارد
مثال:
ما از مدرسه برگشتیم.
ما: نهاد، هیچ ترکیب اضافی نداریم.
معلمِ ما آمد.
معلمِ ما: ترکیب اضافی(مضاف و مضاف الیه)، گروه نهادی
🔘 حالت دوم:
اسم + ضمیر پیوسته( ـَم، ـَت،
❤2
که اسم است.
چهرهی خوبان
ترکیب اضافی هست.
خوب صفته اما خوبان به خاطر جمع بودن اسم هست چون صفت به هیچ وجه نشانه جمع قبول نمیکند.
منش خردمندان
ترکیب اضافی هست.
خردمند صفت اما خردمندان به خاطر پذیرفتن نشانهی جمع دیگه صفت نیست بلکه اسم است.
نکته پایانی
خلاصهای از گروه اسمی:
ما به تعداد نقشی که در جمله داریم به همان تعداد گروه اسمی داریم (به جز نقش قیدی و فعلی)
اگر گروه اسمی یک کلمه ای باشد همان یک کلمه هسته است.
او به مدرسه رفت
او: هسته گروه اسمی نهادی
مدرسه: مدرسه هسته گروه اسمی متممی
اگر گروه اسمی بیش از یک کلمه باشد اولین کلمه کسره دار هسته است.
برجستهترین تفاوتِ شعرِ حافظ، خیالِ شاعرانهىِ اوست.
تفاوت: هسته گروه اسمی نهادی
خیال: هسته گروه اسمی مسندی
اگر گروه اسمی بیش از یک کلمه باشد اما هیچ کلمه کسره دار وجود نداشته باشد آخرین کلمه گروه هسته است.
این چهار دانشآموز در آن مدرسه، درس میخواندند
دانشآموز: هسته گروه اسمی نهادی
مدرسه: هسته گروه اسمی متممی
درس: هسته گروه اسمی مفعولی
نکته
وقتی هسته را در یک گروه اسمی مشخص کردیم اگر قبل یا بعد از هسته در گروه اسمی، کلماتی بیاید آن کلمات وابسته برای آن هسته هستند(قبل هسته باشد پیشین بعد هسته باشد پسین)
وجود هسته در گروه اسمی اجباری اما وجود وابسته اختیاری است.
چهرهی خوبان
ترکیب اضافی هست.
خوب صفته اما خوبان به خاطر جمع بودن اسم هست چون صفت به هیچ وجه نشانه جمع قبول نمیکند.
منش خردمندان
ترکیب اضافی هست.
خردمند صفت اما خردمندان به خاطر پذیرفتن نشانهی جمع دیگه صفت نیست بلکه اسم است.
نکته پایانی
خلاصهای از گروه اسمی:
ما به تعداد نقشی که در جمله داریم به همان تعداد گروه اسمی داریم (به جز نقش قیدی و فعلی)
اگر گروه اسمی یک کلمه ای باشد همان یک کلمه هسته است.
او به مدرسه رفت
او: هسته گروه اسمی نهادی
مدرسه: مدرسه هسته گروه اسمی متممی
اگر گروه اسمی بیش از یک کلمه باشد اولین کلمه کسره دار هسته است.
برجستهترین تفاوتِ شعرِ حافظ، خیالِ شاعرانهىِ اوست.
تفاوت: هسته گروه اسمی نهادی
خیال: هسته گروه اسمی مسندی
اگر گروه اسمی بیش از یک کلمه باشد اما هیچ کلمه کسره دار وجود نداشته باشد آخرین کلمه گروه هسته است.
این چهار دانشآموز در آن مدرسه، درس میخواندند
دانشآموز: هسته گروه اسمی نهادی
مدرسه: هسته گروه اسمی متممی
درس: هسته گروه اسمی مفعولی
نکته
وقتی هسته را در یک گروه اسمی مشخص کردیم اگر قبل یا بعد از هسته در گروه اسمی، کلماتی بیاید آن کلمات وابسته برای آن هسته هستند(قبل هسته باشد پیشین بعد هسته باشد پسین)
وجود هسته در گروه اسمی اجباری اما وجود وابسته اختیاری است.
ـَش، ــِ مان، ــِ تان، ــِ شان)
مثال:
کتابم، کتابت، کتابش
کتابمان، کتابتان، کتابشان
خانهام ،خانهات، خانهاش
خانهمان، خانهتان، خانهشان
نکته
اسم + کسره + خود یا خویش هم ترکیب اضافی میسازد
مثال
برادر خود، تصورات خویش و ...
🔘 حالت سوم:
اسم+ « ــِ »+ اسم
مثال:
دریای خزر، کلاس مدرسه، کویر لوت، معلم علی، برادر سعید، سد ساری، اتاق دبیران، اشعار حافظ
خورشید حقیقت، هوای شهر
✅ روشهای تشخیص ترکیب وصفی از ترکیب اضافی
در ۶ حالت اول ترکیب وصفی به راحتی قابل تشخیص هست(همون تپش عام +موصوف)
در حالت هفتم(موصوف+ص شمارشی) با دیدن پسوند «ُم» به راحتی ترکیب وصفی مشخص میشود.
اسم +کسره+ضمیر چه پیوسته چه جدا همیشه ترکیب اضافی میسازد، نیاز به فکر کردن هم ندارد. تا اینجا ترکیب وصفی و ترکیب اضافی با هم قاطی نمیشود.
اما اگر دو کلمه با کسره پشت سر هم قرار گرفتند،مثلا این ترکیب《آثارِانتقادی》یا《شعلههایِ انتظار》
از کجا بفهمیم کلمه دوم اسمهست (ترکیب اضافی) یا صفت بیانیهست (ترکیب وصفی)
در این حالتها تشخیص ترکیب وصفی از ترکیب اضافی گاهی مشکل میشود.
روش استنباطی
در همچین موقعیتهایی بهترین روش اینکه انواع صفت(فاعلی، مفعولی، لیاقت،نسبی بیانی و ...) و انواع اسم (خاص، عام، مفرد، جمع و...)را بشناسید و با کمک آن صفت را از اسم تمیز دهید یا با دانش خودتون و از طریق معنا تشخیص بدهید کلمه دوم صفت است یا اسم. مثلا بگویید انتقاد اسم هست، انتقادی(اسم+ی) صفت هست پس ترکیب آثارِانتقادی وصفی هست(موصوف و صفت).
از روش بالا که بگذریم پنج روش دیگه برای تشخیص ترکیب وصفی از ترکیب اضافی وجود دارد هرچند مثل روش بالا دقیق نیست اما تا نود درصد جواب میدهد:
۱) به کلمه دوم تر یا ترین اضافه میکنیم اگر معنی بدهد کلمه دوم صفت و ترکیب ما وصفی است وگرنه اضافی
مثال
الف) آثارانتقادی
انتقادیتر انتقادیترین معنی میدهد پس ترکیب وصفی است.
ب) انسان خردمند
خردمندتر، خردمندترین معنی میدهد پس صفت هست و ترکیب ما وصفی (موصوف و صفت)
ج) شعلههای انتظار
انتظارتر ،انتظارترین
معنی نمیدهد پس ترکیب اضافی(مضاف و مضافالیه)
د) لحظهی عمر
عمر تر، عمرترین معنی نمیدهد پس ترکیب اضافی (مضاف و مضافالیه)
۲) بین کلمه اول و دوم ویرگول گذاشته (کسره حذف میشود) و به آخر کلمه دوم《است》یا سایر فعلهای اسنادی اضافه میکنیم اگر معنی داشت ترکیب وصفی در غیر این صورت اضافی است.
مثال
الف) آثار انتقادی
آثار، انتقادی است
معنی میدهد پس ترکیب وصفی است.
ب) عمر عزیز
عمر، عزیز است. معنی میدهد پس وصفی (موصوف و صفت)
ج) شعلههای انتظار
شعلهها، انتظار هستند
معنی نمیدهد پس ترکیب اضافی هست.
د) رایحهی گل (رایحه یعنی بو)
رایحه، گل است. معنی نمیدهد پس ترکیب اضافی (مضاف و مضافالیه)
۳) به کلمه اول《ی》 اضافه میکنیم اگر معنی داشت ترکیب ما وصفی وگرنه اضافی است.
مثال
الف) آثار انتقادی
آثاری انتقادی
معنی میدهد پس ترکیب وصفیهست(موصوف و صفت)
ب) طرح جدید
طرحی جدید معنی میدهد پس ترکیب وصفی است (موصوف و صفت)
ج) شعلههای انتظار
شعلههایی انتظار
معنی نمیدهد پس ترکیب اضافی هست. (مضاف و مضافالیه)
د) افراد اداره
افرادی اداره معنی نمیدهد چون افرادی اداره بکار نمیبریم و نمیتوانیم در جملهای بیاوریم ممکن است افرادی در اداره بکار برود (آنوقت دیگه ترکیب نیست ح اضافه و متمم است) اما افرادی اداره بکار نمیرود.
۴) بین دو کلمه،《بسیار یا کاملا》( یکی را ) قرار میدهیم، اگر معنی داشت ترکیب وصفی در غیر این صورت اضافی است.
مثال
الف) دانشمندِ دانا
دانشمندِ(بسیار) دانا
معنی میدهد پس وصفی است ( موصوف و صفت )
ب) آثار انتقادی
آثار(بسیار) انتقادی
معنی میدهد پس ترکیب وصفی است.
ج) دشت کربلا
دشت (بسیار) کربلا معنی نمیدهد پس ترکیب اضافی
د) شعلههای انتظار
شعلههای(بسیار) انتظار
معنی نمیدهد پس ترکیب اضافی
۵) بین دو کلمه《این یا آن》 اضافه میکنیم اگر معنی داشت ترکیب *اضافی* معنی نداشت ترکیب *وصفی* است. (دقت کنید برعکس موارد بالاست)
الف) آثار انتقادی
آثار(این) انتقادی
معنی نمیدهد پس وصفی است.
ب) شعلههای انتظار
شعلههای(این) انتظار
معنی میدهد پس ترکیب اضافی هست.
البته نیاز نیست ترکیبی را که وصفی یا اضافی بودنش شک داریم در همهی پنج روش بالا تکتک امتحان کنیم، در یک یا دو روش امتحان کنیم معمولا به جواب میرسیم.
نکته مهم
مضافالیه اسم است و همانند بقیهی اسمها( به جز اسامی اشخاص، شهرها و...) جمع بسته میشود اما صفتها هیچ وقت با علامت جمع در جمله حاضر نمیشوند بنابر این اگر کلمه دوم ترکیب جمع باشد ترکیب ما حتما اضافی(مضاف و مضافالیه) است.
مثال
کشور بزرگان. ترکیب اضافی هست.
بزرگان جمع بزرگ هست، بزرگ صفت است اما بزرگان چون ان جمع گرفته دیگه صفت نیست بل
مثال:
کتابم، کتابت، کتابش
کتابمان، کتابتان، کتابشان
خانهام ،خانهات، خانهاش
خانهمان، خانهتان، خانهشان
نکته
اسم + کسره + خود یا خویش هم ترکیب اضافی میسازد
مثال
برادر خود، تصورات خویش و ...
🔘 حالت سوم:
اسم+ « ــِ »+ اسم
مثال:
دریای خزر، کلاس مدرسه، کویر لوت، معلم علی، برادر سعید، سد ساری، اتاق دبیران، اشعار حافظ
خورشید حقیقت، هوای شهر
✅ روشهای تشخیص ترکیب وصفی از ترکیب اضافی
در ۶ حالت اول ترکیب وصفی به راحتی قابل تشخیص هست(همون تپش عام +موصوف)
در حالت هفتم(موصوف+ص شمارشی) با دیدن پسوند «ُم» به راحتی ترکیب وصفی مشخص میشود.
اسم +کسره+ضمیر چه پیوسته چه جدا همیشه ترکیب اضافی میسازد، نیاز به فکر کردن هم ندارد. تا اینجا ترکیب وصفی و ترکیب اضافی با هم قاطی نمیشود.
اما اگر دو کلمه با کسره پشت سر هم قرار گرفتند،مثلا این ترکیب《آثارِانتقادی》یا《شعلههایِ انتظار》
از کجا بفهمیم کلمه دوم اسمهست (ترکیب اضافی) یا صفت بیانیهست (ترکیب وصفی)
در این حالتها تشخیص ترکیب وصفی از ترکیب اضافی گاهی مشکل میشود.
روش استنباطی
در همچین موقعیتهایی بهترین روش اینکه انواع صفت(فاعلی، مفعولی، لیاقت،نسبی بیانی و ...) و انواع اسم (خاص، عام، مفرد، جمع و...)را بشناسید و با کمک آن صفت را از اسم تمیز دهید یا با دانش خودتون و از طریق معنا تشخیص بدهید کلمه دوم صفت است یا اسم. مثلا بگویید انتقاد اسم هست، انتقادی(اسم+ی) صفت هست پس ترکیب آثارِانتقادی وصفی هست(موصوف و صفت).
از روش بالا که بگذریم پنج روش دیگه برای تشخیص ترکیب وصفی از ترکیب اضافی وجود دارد هرچند مثل روش بالا دقیق نیست اما تا نود درصد جواب میدهد:
۱) به کلمه دوم تر یا ترین اضافه میکنیم اگر معنی بدهد کلمه دوم صفت و ترکیب ما وصفی است وگرنه اضافی
مثال
الف) آثارانتقادی
انتقادیتر انتقادیترین معنی میدهد پس ترکیب وصفی است.
ب) انسان خردمند
خردمندتر، خردمندترین معنی میدهد پس صفت هست و ترکیب ما وصفی (موصوف و صفت)
ج) شعلههای انتظار
انتظارتر ،انتظارترین
معنی نمیدهد پس ترکیب اضافی(مضاف و مضافالیه)
د) لحظهی عمر
عمر تر، عمرترین معنی نمیدهد پس ترکیب اضافی (مضاف و مضافالیه)
۲) بین کلمه اول و دوم ویرگول گذاشته (کسره حذف میشود) و به آخر کلمه دوم《است》یا سایر فعلهای اسنادی اضافه میکنیم اگر معنی داشت ترکیب وصفی در غیر این صورت اضافی است.
مثال
الف) آثار انتقادی
آثار، انتقادی است
معنی میدهد پس ترکیب وصفی است.
ب) عمر عزیز
عمر، عزیز است. معنی میدهد پس وصفی (موصوف و صفت)
ج) شعلههای انتظار
شعلهها، انتظار هستند
معنی نمیدهد پس ترکیب اضافی هست.
د) رایحهی گل (رایحه یعنی بو)
رایحه، گل است. معنی نمیدهد پس ترکیب اضافی (مضاف و مضافالیه)
۳) به کلمه اول《ی》 اضافه میکنیم اگر معنی داشت ترکیب ما وصفی وگرنه اضافی است.
مثال
الف) آثار انتقادی
آثاری انتقادی
معنی میدهد پس ترکیب وصفیهست(موصوف و صفت)
ب) طرح جدید
طرحی جدید معنی میدهد پس ترکیب وصفی است (موصوف و صفت)
ج) شعلههای انتظار
شعلههایی انتظار
معنی نمیدهد پس ترکیب اضافی هست. (مضاف و مضافالیه)
د) افراد اداره
افرادی اداره معنی نمیدهد چون افرادی اداره بکار نمیبریم و نمیتوانیم در جملهای بیاوریم ممکن است افرادی در اداره بکار برود (آنوقت دیگه ترکیب نیست ح اضافه و متمم است) اما افرادی اداره بکار نمیرود.
۴) بین دو کلمه،《بسیار یا کاملا》( یکی را ) قرار میدهیم، اگر معنی داشت ترکیب وصفی در غیر این صورت اضافی است.
مثال
الف) دانشمندِ دانا
دانشمندِ(بسیار) دانا
معنی میدهد پس وصفی است ( موصوف و صفت )
ب) آثار انتقادی
آثار(بسیار) انتقادی
معنی میدهد پس ترکیب وصفی است.
ج) دشت کربلا
دشت (بسیار) کربلا معنی نمیدهد پس ترکیب اضافی
د) شعلههای انتظار
شعلههای(بسیار) انتظار
معنی نمیدهد پس ترکیب اضافی
۵) بین دو کلمه《این یا آن》 اضافه میکنیم اگر معنی داشت ترکیب *اضافی* معنی نداشت ترکیب *وصفی* است. (دقت کنید برعکس موارد بالاست)
الف) آثار انتقادی
آثار(این) انتقادی
معنی نمیدهد پس وصفی است.
ب) شعلههای انتظار
شعلههای(این) انتظار
معنی میدهد پس ترکیب اضافی هست.
البته نیاز نیست ترکیبی را که وصفی یا اضافی بودنش شک داریم در همهی پنج روش بالا تکتک امتحان کنیم، در یک یا دو روش امتحان کنیم معمولا به جواب میرسیم.
نکته مهم
مضافالیه اسم است و همانند بقیهی اسمها( به جز اسامی اشخاص، شهرها و...) جمع بسته میشود اما صفتها هیچ وقت با علامت جمع در جمله حاضر نمیشوند بنابر این اگر کلمه دوم ترکیب جمع باشد ترکیب ما حتما اضافی(مضاف و مضافالیه) است.
مثال
کشور بزرگان. ترکیب اضافی هست.
بزرگان جمع بزرگ هست، بزرگ صفت است اما بزرگان چون ان جمع گرفته دیگه صفت نیست بل
❤3
این هم هدیه ای برای تمامی دوستان گران مایه
با کلیک بر روی هر کدام از لینکهای زیر دیوان شعر آن شاعر را خواهید داشت.
دوستان عزیز در تکثیر این هدیه ارزشمند کوشا باشید
برای ورود به دیوان هر یک از این مفاخر جهانی کافی است بر روی لینک آن کلیک کنید .
*حافظ <http://ganjoor.net/hafez/>*
*خیام <http://ganjoor.net/khayyam/>*
*سعدی <http://ganjoor.net/saadi/>*
*فردوسی <http://ganjoor.net/ferdousi/>*
*مولوی <http://ganjoor.net/moulavi/>*
*نظامی <http://ganjoor.net/nezami/>*
*پروین اعتصامی <http://ganjoor.net/parvin/>*
*عطار <http://ganjoor.net/attar/>*
*سنایی <http://ganjoor.net/sanaee/>*
*وحشی <http://ganjoor.net/vahshi/>*
*رودکی <http://ganjoor.net/roodaki/>*
*ناصرخسرو <http://ganjoor.net/naserkhosro/>*
*منوچهری <http://ganjoor.net/manoochehri/>*
*فرخی <http://ganjoor.net/farrokhi/>*
*خاقانی <http://ganjoor.net/khaghani/>*
*مسعود سعد <http://ganjoor.net/masood/>*
*انوری <http://ganjoor.net/anvari/>*
*اوحدی <http://ganjoor.net/ouhadi/>*
*خواجوی کرمانی <http://ganjoor.net/khajoo/>*
*عراقی <http://ganjoor.net/eraghi/>*
*صائب تبریزی <http://ganjoor.net/saeb/>*
*شبستری <http://ganjoor.net/shabestari/>*
*جامی <http://ganjoor.net/jami/>*
*هاتف اصفهانی <http://ganjoor.net/hatef/>*
*ابوسعید ابوالخیر <http://ganjoor.net/abusaeed/>*
*بهار <http://ganjoor.net/bahar/>*
*باباطاهر <http://ganjoor.net/babataher/>*
*محتشم <http://ganjoor.net/mohtasham/>*
*شیخ بهایی <http://ganjoor.net/bahaee/>*
*سیف فرغانی <http://ganjoor.net/seyf/>*
*فروغی <http://ganjoor.net/forooghi/>*
*عبید زاکانی <http://ganjoor.net/obeyd/>*
*امیرخسرو <http://ganjoor.net/khosro/>*
*شهریار <http://ganjoor.net/shahriar/>*
*جبلی <http://ganjoor.net/jabali/>*
*اسعد گرگانی <http://ganjoor.net/asad/>*
*فیض کاشانی <http://ganjoor.net/feyz/>*
*سلمان <http://ganjoor.net/salman/>*
*رهی <http://ganjoor.net/rahi/>*
*اقبال <http://ganjoor.net/iqbal/>*
*بیدل <http://ganjoor.net/bidel/>*
*قاآنی <http://ganjoor.net/ghaani/>*
*کسایی <http://ganjoor.net/kesayee/>*
*عرفی <http://ganjoor.net/orfi/>*
پست بالا گنجینه با ارزشی است که ازطرف رسانيوز هدیه میکنیم به شما . بنابراین شماهم به پاس این هدیه آنرا به دوستانتان تقدیم کنید . سپاس ازلطف شما
یک کلیک وارد دیوان شعر شاعران شوید
https://t.me/baraneadab
با کلیک بر روی هر کدام از لینکهای زیر دیوان شعر آن شاعر را خواهید داشت.
دوستان عزیز در تکثیر این هدیه ارزشمند کوشا باشید
برای ورود به دیوان هر یک از این مفاخر جهانی کافی است بر روی لینک آن کلیک کنید .
*حافظ <http://ganjoor.net/hafez/>*
*خیام <http://ganjoor.net/khayyam/>*
*سعدی <http://ganjoor.net/saadi/>*
*فردوسی <http://ganjoor.net/ferdousi/>*
*مولوی <http://ganjoor.net/moulavi/>*
*نظامی <http://ganjoor.net/nezami/>*
*پروین اعتصامی <http://ganjoor.net/parvin/>*
*عطار <http://ganjoor.net/attar/>*
*سنایی <http://ganjoor.net/sanaee/>*
*وحشی <http://ganjoor.net/vahshi/>*
*رودکی <http://ganjoor.net/roodaki/>*
*ناصرخسرو <http://ganjoor.net/naserkhosro/>*
*منوچهری <http://ganjoor.net/manoochehri/>*
*فرخی <http://ganjoor.net/farrokhi/>*
*خاقانی <http://ganjoor.net/khaghani/>*
*مسعود سعد <http://ganjoor.net/masood/>*
*انوری <http://ganjoor.net/anvari/>*
*اوحدی <http://ganjoor.net/ouhadi/>*
*خواجوی کرمانی <http://ganjoor.net/khajoo/>*
*عراقی <http://ganjoor.net/eraghi/>*
*صائب تبریزی <http://ganjoor.net/saeb/>*
*شبستری <http://ganjoor.net/shabestari/>*
*جامی <http://ganjoor.net/jami/>*
*هاتف اصفهانی <http://ganjoor.net/hatef/>*
*ابوسعید ابوالخیر <http://ganjoor.net/abusaeed/>*
*بهار <http://ganjoor.net/bahar/>*
*باباطاهر <http://ganjoor.net/babataher/>*
*محتشم <http://ganjoor.net/mohtasham/>*
*شیخ بهایی <http://ganjoor.net/bahaee/>*
*سیف فرغانی <http://ganjoor.net/seyf/>*
*فروغی <http://ganjoor.net/forooghi/>*
*عبید زاکانی <http://ganjoor.net/obeyd/>*
*امیرخسرو <http://ganjoor.net/khosro/>*
*شهریار <http://ganjoor.net/shahriar/>*
*جبلی <http://ganjoor.net/jabali/>*
*اسعد گرگانی <http://ganjoor.net/asad/>*
*فیض کاشانی <http://ganjoor.net/feyz/>*
*سلمان <http://ganjoor.net/salman/>*
*رهی <http://ganjoor.net/rahi/>*
*اقبال <http://ganjoor.net/iqbal/>*
*بیدل <http://ganjoor.net/bidel/>*
*قاآنی <http://ganjoor.net/ghaani/>*
*کسایی <http://ganjoor.net/kesayee/>*
*عرفی <http://ganjoor.net/orfi/>*
پست بالا گنجینه با ارزشی است که ازطرف رسانيوز هدیه میکنیم به شما . بنابراین شماهم به پاس این هدیه آنرا به دوستانتان تقدیم کنید . سپاس ازلطف شما
یک کلیک وارد دیوان شعر شاعران شوید
https://t.me/baraneadab
❤1
Forwarded from ریاضی فارسی عربی «زنگ آخر»
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
Forwarded from ریاضی فارسی عربی «زنگ آخر»
Forwarded from مهدی اکبری
Telegram
baraneadab
Akbari590
Forwarded from ریاضی فارسی عربی «زنگ آخر»
الهی صفحۀ ۱۲۵
نیایش
۱- ای خداوند! به من نظر(توجه) کن و راه رسیدن به خودت را به من نشان بده
۲- الهی به من عنایتی داشته باش تا بتوانم در پیش تو جایگاه مناسبی برای خودم به دست بیاورم.
۳- پروردگارا، با نام و یاد خودت مشهورم بگردان و مرا جزء بندگان خاص خودت قرار بده .
۴- خدایا به من تلنگری بزن تا از خواب غفلت و نادانی بیدار شوم وبه دَرْک و شناخت تو نایل گردم.
۵- بار الها! لطف و بخشندگیات را از من دریغ نکن و در روز قیامت بهترین بندهات پیامبر(ص) را شفاعت کنندهام قرار بده.
وحشی بافقی: کمالالدین وحشی بافقی در اواخر عهد شاه اسماعیل اول صفوی در بافق ۲۴ فرسنگی یزد متولد شد. از آثارش، فرهاد و شیرین، ناظر و منظور و خُلدِ برین میباشد.
نیایش
۱- ای خداوند! به من نظر(توجه) کن و راه رسیدن به خودت را به من نشان بده
۲- الهی به من عنایتی داشته باش تا بتوانم در پیش تو جایگاه مناسبی برای خودم به دست بیاورم.
۳- پروردگارا، با نام و یاد خودت مشهورم بگردان و مرا جزء بندگان خاص خودت قرار بده .
۴- خدایا به من تلنگری بزن تا از خواب غفلت و نادانی بیدار شوم وبه دَرْک و شناخت تو نایل گردم.
۵- بار الها! لطف و بخشندگیات را از من دریغ نکن و در روز قیامت بهترین بندهات پیامبر(ص) را شفاعت کنندهام قرار بده.
وحشی بافقی: کمالالدین وحشی بافقی در اواخر عهد شاه اسماعیل اول صفوی در بافق ۲۴ فرسنگی یزد متولد شد. از آثارش، فرهاد و شیرین، ناظر و منظور و خُلدِ برین میباشد.
سلام
سال جدید تحصیلی را به همکاران، اولیا و فرزندان عزیز و با محبت خودم تبریک میگویم امیدوارم توانسته باشم گامی هرچند کوچک در پیشرفت ادبیات و فرهنگ با ریشهٔ فارسی برداشته باشم.
خوشحال میشوم که با معرفی کانالهای درسی و ادبی اینجانب، شما نیز برای پیشبرد این هدف که بدون هیچ چشمداشتی بوده همکاری لازم را داشته باشید.
مهدی اکبری دبیر ادبیات، شیراز
سال جدید تحصیلی را به همکاران، اولیا و فرزندان عزیز و با محبت خودم تبریک میگویم امیدوارم توانسته باشم گامی هرچند کوچک در پیشرفت ادبیات و فرهنگ با ریشهٔ فارسی برداشته باشم.
خوشحال میشوم که با معرفی کانالهای درسی و ادبی اینجانب، شما نیز برای پیشبرد این هدف که بدون هیچ چشمداشتی بوده همکاری لازم را داشته باشید.
مهدی اکبری دبیر ادبیات، شیراز