فردوس سخن
1.47K subscribers
376 photos
162 videos
3.86K files
359 links
فردوس سخن

کانالی برای بیان نکات و مطالب درسی ؛ نمونه سوال امتحانی ؛ نکات درسی مقطع یک و دو دبیرستان و مطالب ادبی و اطلاعات عمومی

Admin :
@mollasadeghi

برو اولین پست‌
https://t.me/ferdosesokhan/3
Download Telegram
✳️ موجودات افسانه ای و اساطیری نامدار در فرهنگ ایرانیان .

❇️ ازمابهتران :

همان جن ؛ که در واقع به آن باید گفت "از ما بدتران" چون انسان از همه بهتر است و خداوند در خلقت انسان بر خود بالید. اژدها :

❇️اژدها :

یکی از موجودات افسانه ای در فرهنگ های جهان است. اژدها در اساطیر جهان جایگاه ویژه ای دارد.

اژدها جانوری است که در کهن ترین سنن نماد ویرانکاری و نیز آب و آبادانی بوده است. روزگاری دراز اساطیرشناسان می پنداشتد که اژدها نمایشگر سر و انگیزه پیشرفت بشر است و سرگذشت بشر سراسر کوششی است برای رهائی یافتن از قدرت درهم شکننده اژدها. آل :

❇️ آل یا زائوترسان :

موجودی خیالی-افسانه ای است. آل یک گونه از موجودات اهریمنی در باور مردمان قفقاز، ایران، آسیای میانه و بخش هایی از جنوب روسیه است. اهریمن: (از اوستایی انگره مینیو ) بدنهاد است. اهریمن پلیدی است و برای از بین بردن نیکی تلاش می کند ولی چون دون و پست مایه است و اهورامزدا آگاه بر هر چیز است پس سرانجام در پایان کار اهریمن نابود شده و اورمزد بر او چیره می شود و کار جهان یکسره به نیکی خواهد گرایید.

در دین زردشت باور بر این است که در طبیعت دو نیروی متضاد خیر (سپنتا مینو - اثر روشنی) و شر (انگره مینو - اثر تاریکی) وجود دارد که همواره در حال نبرد با یکدیگرند.

❇️ بشکوچ :

شیردال (در پارسی میانه: بشکوچ) موجودی افسانه ای با تن شیر و سر عقاب (دال) و گوش اسب است. دال واژه فارسی برای عقاب است.

شیردال ها در معماری عیلامی کاربرد داشتند و نمونه برجسته ای از آن در شوش پیدا شده است. روی کفل این شیردال نوشته ای است بخط میخی عیلامی از اونتاش گال که آن جانور را به اینشوشیناک خدای خدایان عیلام هدیه کرده است. این شیردال که بدست بانو گیرشمن بازسازی شده است در موزه شوش نگاهداری می شود.

مردم باستان شیردال ها را نگهبان گنجینه های خدایان می پنداشتند.
همچنین شیردال نشان خاندان پادشاهی سوئد نیز هست.

❇️ بختک :

حالت اختناق و سنگینی است که گاهی در خواب به انسان دست می دهد، رؤیای وحشتناک توأم با احساس خفقان و سنگینی بدن که انسان را از خواب می پراند.

در افسانه ها و باور عامیانه ایرانی نام موجودی تخیلی است که شبها قصد خفه کردن افراد در خواب را دارد. بختک موجودی نامرئی است که شب هنگام بر بدن انسان چیره می شود و تمام بدن را در اختیار گرفته و قفل می کند، در این حالت انسان فقط نظاره گر ناتوانی خود است.
.
❇️ پری :

پری در اوستا موجودی اهریمنی است و از آن به صورت زنی بسیار زیبا و فریبنده یاد شده که با پنهان و آشکار شدن پی درپی و تغییر شکل های گوناگون، مردم را می فریبد و به بیراهه می کشاند یا موجب دیوانگی آنان می شود.

پریان در فرهنگ ایرانیان پس از اسلام، موجوات خوب و دوست داشتنی هستند که مردم نیکوکار و خوش نیت را دوست دارند و آن ها را به خوشبختی و کامروایی می رسانند. پادشاه پریان مردی نیک و آزاده است و دختر و پسر شاه پریان رمزی از کمال، زیبائی، ثروت و خوشبختی هستند که هر دختر و پسر جوان آرزوی همسری ایشان را دارد. داستان پری زیبائی که بخت را تقسیم می کرد در داستان های مربوط به جمشید شاه آمده است.

❇️ پیربزنگی :

دیو افسانه ای در افسانه های شرق استان خراسان.

❇️ دوال پا :

یکی از موجودات خیالی در اسطوره ها و داستان های ایرانی است.

دوال پا در افسانه های ایرانی موجود به ظاهر بدبخت و ذلیل و زبونی است که به راه مردمان نشیند و نوحه و گریه آنچنان سر دهد که دل سنگ به ناتوانی او رحم آورد. چون گذرنده ای بر او بگذرد و از او سبب اندوه بپرسد گوید : "بیمارم و کسی نیست مرا به خانه ام که در این نزدیکی است برساند." و عابرچون گوید: "بیا تو را کمک کنم." دوال پا بر گرده ی عابر بنشیند و پا های تسمه مانند چهل متری خود راکه زیر بدن پنهان کرده بود گشوده گرداگرد بدن عابر چنان بپیچد و استوار کند که عابر را تا پایان عمر از دست او خلاصی نباشد .دوال در فارسی به معنی تسمه است. ازین رو دوال پا در زبان فارسی مصداق آدمهای سمجی است که به هر دلیل به حق یا ناحق به جائی می چسبند و بدون توجه به تاریخ مصرف خود آنجا را رها نمی کنند.

❇️ دیو سپید :

دیو سپید بر پایه داستان های شاهنامه نام فرمانروای دیوان در مازندران بود. او کیکاووس شاه ایران و یارانش را به بند کشید و رستم برای آزادی آنان به نبرد وی رفت.

دیو سپید در غاری کیکاووس و یارانش را به بند کشید. رستم به یاری اولاد آن غار را یافت اما تنها به غار رفته و دیو سپید را خفته دید. برای به جا آوردن آیین جوانمردی او را از خواب بیدار کرد و با وی جنگید. یک دست و یک پایش را قطع کرد و جگرش را از سینه بیرون کشیده و از سر او کلاهخودی برای خویش ساخت و شاه و یارانش را نیز آزاد کرد.


‎‌‎@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
فردوس سخن pinned Deleted message
✳️ نگاهی به «مرکب اتباعی»

۱_ همیشه یک شکل نیستند و چند حالت دارد.

۲_ در دو واژه ای که پشت سر هم
می آیند، یک واژه ( معمولا دومی)
بی معناست و به آن ، «تابع مهمل»
می گویند.

۳_ بیشتر مثالهای موجود، از این گونه هستند که بالا نوشتم، مانند:
کتاب متاب/ کاغذ ماغذ / اسب مسب/
خواب ماب / مرغ پرغ /
واژه های بی معنای دوم را ،
«تابع مهمل» می نامند.

۴_ گاهی بین آنها، واو قرار می گیرد.
پول و مول/ پول و پله/ خرت و پرت/
چرند و پرند
( نام کتابی از علامه بزرگ، علی اکبر دهخدا)
وقت است کز فراق تو وز سوز اندرون
آتش در افکنم به همه رخت و پخت خویش ( حضرت حافظ جان)
تا به خاک اندرت نگرداند
خاک و ماک از تو برندارد کار
( استاد و سلطان شاعران ،پدر شعر فارسی؛ رودکی بزرگ )

۵_ گاهی واژه مهمل، در آغاز می آید:
پت و پهن / کت و کلفت

۶_ گاهی به ضرورت، میان آن دو،
فاصله می افتد .
نمونه از حضرت مولانای جان :
نقش کژ مژ دیدم اندر آب و گل
چون ملایک، اعتراضی کرد دل
چون کشتی بی لنگر، کژ می شد و مژ
می شد
وز حسرت او مرده، صد عاقل و دیوانه

‎‌‎@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ " #گاو_برنزی" یا " #گاو_سیسیلی" :
وسیله ای برای مرگی دردناک

❇️ در یونان باستان ؛ مردی آتنی وسیله ای ساخت بنام گاو برنزی یا گاو سیسیلی که جنس این گاو از برنز بود و از سمت بالا دری بر آن تعبیه شده بود که بتوانند مجرمان را درون آن بیاندازند .
آتشی در زیر آن میافروختند و آنقدر شعله اش را زیاد میکردند تا مجرم به معنای واقعی کلمه کباب شود .
ضمنا ؛ هنگام سوختن قربانی ؛ دودی از بینی گاو خارج میشد و همزمان با فریادهای قربانی ؛ اینگونه بنظر میرسید که گاو تنوره میکشد و صدای ترسناکی از آن خارج میشد .

زمانیکه پرلیوس( سازنده گاو برنزی) چگونگی کار آنرا برای فالاریس ، پادشاه ستمگر یونان توضیح میداد ؛ پادشاه از او خواست که وارد گاو شود و چگونگی آنرا تشریح کند .

به محض اینکه پریلوس وارد گاو شد ؛ پادشاه دستور داد در گاو را ببندند و آتشی در زیر آن روشن کنند تا سازنده بسوزد و او صدای نعره گاو را بشنود .
درست هنگامیکه پریلوس نزدیک به مردن قرار گرفت ؛ پادشاه دستور داد از گاو خارجش کنند .
پرلیوس با خود فکر کرد که لابد پاداشی بزرگ در انتظار اوست .
اما فالاریس ستمگر ؛ دستور داد او را از بالای کوه به پایین پرتاب کنند . و باین ترتیب سازنده گاو اولین قربانی دستگاه خود شد .

بعد از کباب شدن قربانی استخوانهایش را از درون گاو در میاوردند و با آن دستبند و زیور آلات میساختند .

این دستگاه تا دو سده در یونان برای مجازات یهودیان و مسیحیان استفاده میشد .

جالبترین قسمت ماجرا ؛؛ اینستکه ؛؛ خود فالاریس ستمگر نیز ؛ چندی بعد سرنگون شد و خودش را در همین گاو سیسیلی انداختند و کبابش کردند .

این وسیله در سال ۲۸۷ - بفرمان امپراطور دیوکلتیان ؛ سوزانده شد و برای همیشه نابود شد .

‎‌‎@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ معشوقه کریستالی

❇️ مفهوم #معشوقه_کریستالی را در ادب فارسی و بخصوص سبک هندی و به طریق اولی در شعر صائب باید در دو واژه #لطافت و گاه #نزاکت جست.
مفهوم لطافت معشوق در شعر شاعران متقدم هم وجود داشت. اما در شعر صائب چندان به اغراق بیان می شود که به قول دوستمان جناب آرکاداش، معشوق به موجودی کریستالی و شاید بتوان گفت معشوقی موهوم (به معنای وهم‌آمیز) تبدیل می شود.
ابیات زیر نمونه هایی از این معشوق کریستالی در شعر صائب است:

#نزاکت آنقدر دارد که در وقت خرامیدن
توان از پشت پایش دید نقش روی قالی را

به عریانی نگردد از #لطافت آن بدن پیدا
مگر در پیرهن گردد تن آن سیمتن پیدا

علت توجه شاعران ادب فارسی و بخصوص شاعران سبک هندی به معشوق #پری_مثال همین است. این که حافظ می فرماید:
شیوه حور و پری گر چه لطیف است ولی
خوبی آن است و لطافت که فلانی دارد
در تبیین همین معناست.
اگرچه صائب این تشبیه را حتی چندان دقیق نمی‌داند و می‌فرماید:
ندیده ایم به این لطف آدمی، چه عجب
اگر غلط به پریزاد می کنیم ترا
و بیدل می‌فرماید:
زان پری جز بی‌ نشانی بر نمی‌دارد نقاب
تا ابد گر شیشهٔ تحقیق بر خارا زنید

قابل ذکر است که یکی از صفات باریتعالی در قرآن، لطافت است:
«و هو لطیف خبیر»
و به قول عزیزالدین نسفی (قریب به مضمون) از غایت لطافت در همه ارکان هستی حضور دائم دارد بی آن که جایی به ظاهر اشغال کند و راز #خبیر بودن او نیز همین است.

✳️ دکتر محمد علی شیوا

نمی باید ترا مشاطه ای بهر خودآرایی
به صحرا می روی، از خانۀ آیینه می آیی

لطافت بیش ازین در پرده هستی نمی گنجد
که چون نور نظر در پرده ای پنهان و پیدایی

ز روی عالم افروز تو دلها آب می گردد
گر از خورشید گردد آب در چشم تماشایی

اگر شبنم رباید آفتاب از نیزه خطی
تو با آن قد رعنا حلقه های چشم بربایی

ز نقش پا گذاری دست بر دل خاکساران را
اگر چه زیر پای خود نمی بینی ز رعنایی

به امید تماشا چشم وا کردم، ندانستم
نگه را خون کند ناز تو در چشم تماشایی

کمند زلف در گردن گذشتی روزی از صحرا
هنوز از دور گردن می کشد آهوی صحرایی

چه خونها کرد در دل عاشقان را لعل میگونت
چه کشتی ها درین یک قطره خون گردید دریایی

در و دیوار شد آیینه پرداز از جمال تو
چه خواهد شد اگر زنگ از دل من نیز بزدایی؟

تو آتشدست تا پا در رکاب شوخی آوردی
فلاخن سیر شد صد کوه تمکین و شکیبایی

به عزم صید چون آیی به صحرا، در تماشایت
چو مژگان از دو جانب صف کشد آهوی صحرایی

به امید تو از صد آشنا بیگانه گردیدم
چه دانستم که حق آشنایی را نمی پایی؟

همان بهتر که لیلی در بیابان جلوه گر باشد
ندارد تنگنای شهر، تاب حسن صحرایی

درین ایام شد ختم سخن بر خامه صائب
مسلم بود اگر زین پیش بر سعدی شکرخایی

#صائب_تبریزی

#معشوقه_کریستالی_صائب

❇️ گردآوری و تدوین: استاد امیر آکارداش

‎‌‎@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
از کشفیات تازه‌ام، به‌لطف یک دوست، وب‌سایتی است به‌نام «برای کانون» که آثار صوتی مرکز موسیقی کانون پرورش فکری (دهه ی ۵۰) را از مجموعه‌های شخصی گرد آورده و به‌صورت اینترنتی منتشر کرده است.

اکنون بیش از هزار و هفتصد دقیقه صدا (۶۲ عنوان صفحه) در این وب‌سایت آماده‌ی استفاده است، از نوارهای قصه گرفته تا شعرخوانی شاعران نامدار، زندگی‌نامه‌ها و حتا «ردیف‌های موسیقی ایران» از مجموعه‌ی صدا برای نوجوانان که برای من دل‌انگیزترین بود و هست هنوز.

صاحبان این وب‌سایت «مستقل» را نمی‌شناسم، ولی تلاش و نتیجه‌ی کارشان ستودنی است.

شما هم لذت ببرید:
👇
forkanoon.com

@KhabGard
‌@makhzanesoalatedoroseadabi
فردوس سخن pinned Deleted message
✳️ فرهاد، نامی‌ترین مهندس ادبیات پارسی
❇️ به مناسبت روز مهندس

فرهاد کوه‌کن، ظهوری و غروبی غریب و پیش‌بینی نشده در منظومه خسرو و شیرین دارد وحکیم نظامی گنجوی به تراژیک‌ترین شکل ممکن، نقش‌آفرینی او را در داستان سرشته است.
فرهاد جوانی است که آیین صنعت و صناعت را در چین آموخته و در توانایی و چیره‌‌دستی شهره گردیده است.
شیرین که از دیار ارمن به شوق خسرو در قصری سنگی در دامنه کوهی در غرب ایران سکنی گزیده، جز شیر رمه نمی‌نوشد اما دام‌ها به‌واسطه نبود مرتع مناسب از قصر بدورند و حمل‌ونقل شیر، چالش روزمره شیرین است. شاپور چون به مسئله پی می‌برد، علاجش را در فرهاد می‌یابد و از همین نقطه مهندس جوان وارد داستان می‌شود. توصیفات او از زبان شاپور بدین قرار است:
"که هست اینجا *مهندس* مردی استاد
جوانی نام او فرزانه فرهاد
به وقت *هندسه* عبرت نمائی
مجسطی‌دان و *اقلیدس‌گشائی*
به تیشه چون سر *صنعت* بخارد
زمین را مرغ بر ماهی نگارد
به *صنعت* سرخ گل را رنگ بندد
به آهن نقش چین بر سنگ بندد
به پیشه دست بوسندش همه روم
به تیشه سنگ خارا را کند موم
به استادی چنین کارت بر آید
بدین چشمه گل از خارت بر آید"
فرهاد که در نگاه اول شیفته شیرین شده، جوی سنگی فاخری از دل کوه می‌آفریند تا به حوضی در قصر شیرین؛ جویی که قطره‌ای از شیر را به هدر نمی‌دهد، جویی که در معرض تبخیر خورشید نیست و شیرین از صناعت او در عجب می‌ماند.
"به یک ماه از میان سنگ خارا
چو دریا کرد جوئی آشکارا"
داستان صناعتش را حکیم گنجه به زیبایی در شعر خود تصویر کرده. آنگاه در وصف توانایی آدمی چنین سروده است:
" اگر صد کوه باید کند پولاد
زبون باشد به دست آدمیزاد
چه چاره کان بنی‌آدم نداند
به جز مردن کزان بیچاره ماند "
از دید حکیم نظامی، مهندسی فرهاد نشانی است از قدرت آدمی در چیرگی بر طبیعت و این اندیشه در قرن ششم، حاکی از نبوغ و دوراندیشی اوست.

پنجم اسفند روز مهندس؛ روز آفرینش بر شما بزرگوار ان فرخنده باد.

❇️ علی جعفری شهرستانی

‎‌‎@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ آشنایی با نام‌های ایرانی
❇️ «ماهور»

❇️ «ماهور» نامی زیبا با ریشه‌ی ایرانی است که بر سر دخترانه یا پسرانه بودن آن دیدگاه‌ها گوناگون‌اند.
برخی باور دارند که «ماهور» نام دخترانه است و برخی دیگر می‌گویند «ماهور» نام پسرانه است و «ماهورا= ماهور+«ا» مادینگی(تانیث)، نامی دخترانه است.
با این همه این نام هم‌چون نام‌های «رها، کوشا» و...
نامی هنباز(مشترک) است.

🎹«ماهور» نام یکی از دستگاه‌های خنیاگری(موسیقایی) تبارمند و مهادین(اصیل) ایرانی است.

در دانش زمین‌شناسی به برآمدگی‌هایی که در دشت‌ها یا دامنه‌ی کوه‌ها پدید می‌آید، «ماهور» می‌گویند.

«ماهور» نام گونه‌ای گل است که به آن گل خرگوشک نیز می‌گویند.

این نام را همانند ماه و دارای ویژگی‌های ماه نیز چمیده‌اند(معنی کرده‌اند).

🎶"«ماهور»" در ادبسار(ادبیات) نوین ایران برای همسنجی(مقایسه) سُهِش‌های(احساسات) دلبر و دلدار آمده است:

وقتی سه‌تار چشم تو «ماهور» می‌زند
بانو، دلم برای خودم «شور» می‌زند
آخر دل است، آجر و دیوار نیست که
با دیدن تو یک دفعه ناجور می‌زند!
#پوریا_سوری.

مستی‌ام تو، شور من تو، نغمه‌ی «ماهور»
من تو گرمی آواز این دل، از همان روز ازل تو.!
#حمید_حسینی.

«ماهور» «بخوان، شور بخوان، نور به‌پا کن
سرمست، دلم را تو ز آهنگ وفا کن!
#قاسم_بهرامی.

با نگاهت «ماهور» می‌زنی
و من دلم شور می‌زند...
#شرایع_تکلی

می‌نوازم با دلم سنتور، باور می‌کنی؟
دستگاه دلکش «ماهور» باور می‌کنی؟
#سرخوش_پارسا

شور شهنازی فریادم و «ماهور» زنم
دف و سنتور و رباب دل بی‌تاب منی.!
#ناشناس

🎺از میان آهنگ‌های شناخته شده‌ای که در دستگاه «ماهور» ساخته شده‌اند می‌توان از ایران، سرو چمان، خزان، پر کن پیاله را و... با خوانندگی محمدرضا شجریان نام برد.

🎻نام‌های ایرانی دخترانه و پسرانه که با «ماهور»
هماهنگی آوایی دارند:
👦🏻 «ماهان، ماهانداد، ماهان‌بنداد، ماهیار، ماه‌شاد، ماهونداد» و...
👧🏻 «ماهتیسا، ماه‌دیس، ماهداد، ماه‌شید، ماهبد، ماهناز، ماهتا، ماهگل، ماهرو.» و...

❇️ مطلب ارسالی از: کانال « فرزندان پارسی »

‎‌‎@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ تلمیحات فولکوریک

❇️ این گونه تلمیحات به افسانه های عامیانه و شفاهی و شخصیت های مربوط به آنها مربوط می شود که از فرهنگ توده نشئت می گیرند.

چو روح باده عطر مست در انديشه دارد دل که امشب باز از یادت پری در شیشه دارد دل (اخوان)

آن شوخ پری روی که با ما جوشد - از ما چو پری روی چرا می پوشد؟
(نيما)

چنانچه در اینجا دایره ی تلمیح را فراتر از آنچه تاکنون .. ذکر کرده ایم در نظر بگیریم، مشمول اشاراتی می شود که ادرک، آنها موجب فهم درست شعر، به ویژه اشعار معاصران است، شاعران امروز در ملاکهای سنتی شعر قدمایی تصرفاتی کرده اند که ما ناچار به پذیرفتن آنها هستیم.

اشعار شاعران گذشته چون تابع سنت های ادبی اند، تصویر دقیقی . از زندگی خصوصی و شخصی شاعر به دست نمی دهند.
حال آن که شاعران امروز مسائل خصوصی و تجربیات شخصی ی خود را در جای جای اشعارشان به نمایش می گذارد. از این رو
دریافت مفهوم شعر آنان مستلزم آگاهی از زندگی خصوصی آنهاست. برای مثال، وقتی سهراب سپهری می گوید:

و نیمه راه سفر روی ساحل جمنا نشسته بودم . و عکس تاج محل را در آب میدیدم دوام مرمری لحظه های اکسیری و پیشرفتگی حجم زندگی در مرگ..

دانستن نکات زیر به فهم معنای این شعر کمک زیادی می کند.

- تاج محل بنایی است در کنار رود جمنا.
عکس بخشی از تاج محل در آب منعکس می شود.

- ساختمان تاج محل، که در واقع آرامگاه ممتاز حل است، از سنگ مرمر ساخته شده است.
.
. با نگاهی کلی به مسیر تحول و دگرگونی تلمیح از گذشته تا به امروز در می یابیم که این آرایه از صورت و شکل اولیه ی خود فاصله گرفته و در شعر معاصر با چهره ای نو نمایانده شده است.

البته این بدان معنا نیست که تلميح سنتی در شعر امروز بازتابی ندارد بلکه با دو ساخت سنتی و امروزی تجلی می یابد؛ از این رو، ما در این جا تلمیح را گسترده تر از معنای سنتی آن در نظر میگیریم. .

❇️ رشد _ آموزش زبان و ادب فارسی
قانع دوست

‎‌‎@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ «عروض -معنایی »در شعر سیمین بهبهانی

❇️ سیمین از جمله شاعران معاصری است که با عروض شعرش ، زندگی را می بیند. تلاش او بر این است که موضوع و درونمایه را با وزن و عروض وفق بدهد.در شعر «مردی که یک پا ندارد» مفهوم راه رفتن آن مرد را درهارمونی تبیین کرده و به گونه ای «عروض معنایی» دست یافته است. این در حالی است که استاد هوشنگ ابتهاج در کتاب «پیر پرنیان اندیش »یکی از آسیب های شعر سیمین را همین بازی او با وزن می داند :

شلوار تا خورده دارد مردی که یک پا ندارد
خشم است و آتش نگاهش، یعنی:تماشا ندارد...(مجموعه اشعار/868)

شاعر با وزن مستفعلن فاعلاتن (بحر مجتث)معنای « لنگ لنگان رفتنش را» و آهنگ گام های جوانی را که یک پا ندارد تداعی می کند.شاعر همین وزن را در شعری که -احیاناً- خود پیری هفتاد و هشتاد ساله است و در راه رفتن می لغزد چنین معنا می کند:

با کوله ی هفتاد و هشتاد
...من کاج پیرِ استوارم از روزگاران یادگارم

حیران نظر دارد به کارم بیدی که می لرزد ز هر باد.

❇️ نکته ی دیگر در عروض شعر سیمین در قیاس با غزل سنتی این هست که بر خلاف شعر کلاسیک او مقید به قالب رکن چهار-چهارگانه(مثمن) یا سه-سه گانه(مسدس) در هر بیت نیست. غزل «ای کوه» با یک رکن اضافی پنج رکنی است:

ای کوه، ای بند ضحاک آیا به یادت هست
زان چیره دستان چالاک چرمین علم در دست؟

کو آن جوان خوارِ تازی کاو را به پادافراه
خلقی به گردن فرازی در دیو بندت بست؟

مفعول مفعول مفعول مستفعلن مفعول.
پنج رکن آوردن ،در شعر معاصر پیدا شد. قیصر امین پور در شعر چشمه های خروشان غزل پنج رکنی می گوید.

❇️ نوآوری دیگر سیمین در عروض شعرش،دو پاره کردن یک مصراع است؛ به طوری که چشم خواننده گمان می کند دو مصراع جداگانه را می بیند اما در واقع یک مصراع است با قافیه های میانی که دو پاره شده. در نهایت اینکه یک بیت در شعر سیمین به چهار مصراع تجزیه می شود.نمونه اش را در همان مثال های بالا می توان دید.

سیمین بار دیگر در غزلی، «پیری» و نفس نفس زدن ها و راه رفتن های «کوتاه و آهسته اش »را با یکی از زحافات رمل: فاعلاتن فاعلن فاع چنین معنا کرده:

پیر ماه و سال هستم پیر یار بی وفا نه!
عمر می رود به تلخی پیر می شوم چرا نه؟

❇️ محمود علی اصغری
گروه دبیران ادبیات کشور

‎‌‎@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
.
✳️ برخی معیارها در اخلاق گفت و گو:

1- برای همگان حق متفاوت بودن و متفاوت ماندن، قایل باشیم.
2- کوشش نکنیم به هر طریق ممکن، سخن خود را به کرسی بنشانیم.
3- در یک گفت و گو، بیش از هر چیز نیازمند بردباری و شکیبایی هستیم.
4- از بکار بردن الفاظ و واژه هایی که متضمن توهین، تحقیر، تمسخر و یا تهدید باشد جدا امتناع ورزیم.
5- هنر گوش دادن را بیاموزیم و با دقت در دلایل فرد مقابل تامل کنیم. تمرکز و تمرین سکوت از اهم آمادگی های گفت و گو محسوب می شود.
6- از نیت خوانی بپرهیزیم و صرفا به سخنانی که بر زبان می آید، گوش فرا دهیم و به آنها بیندیشیم.
7- فرد مقابل را کمک کنیم تا بتواند مدعیاتش را سامان دهد و دلایلی را برای آنها فراهم کند.
8- اصل همدلی و خوش بینی را ( نسبت به صاحب سخن) به همراه نگاه تیز منتقدانه را ( نسبت به مدعیات)، فراموش نکنیم.
9- گفت و گو را به میدان زور آزمایی میان افراد و اعلام برنده و بازنده، تبدیل نکنیم.
10- گفت و گو را به مجلس وعظ و خطابه و یا هدایت این و آن، تبدیل نکنیم.
11- بر باورهای بی دلیل، ابرام و تعصب نورزیم.
12- پشت مفاهیم و اصطلاحات پر طمطراق، پنهان نشویم.
13- همواره فهم مان را از آن چه می شنویم، با گوینده ی سخن چک کنیم تا متوجه شویم آیا مراد گوینده را آن چنان که او می خواسته است دریافت کرده ایم.
14- در باره ی دیگران، پیش داوری نکنیم و از فرد مقابل بخواهیم ابهامات سخنانش را برطرف نماید.
15- به نتایج منطقی و اقتضائات سخنان مان وفادار باشیم.
16- چنان چه متوجه اشتباهات مان شدیم، نه تنها بر آنها اصرار نورزیم بلکه بر اشتباهمان اقرار کنیم.
17- تمام تلاش مان را بکار ببندیم تا مبادا موضوعات اندیشه ای و مسئله های مورد گفت و گو به مسئله ی شخصی تبدیل شود.
18- زبان احساسات و عواطف را کنترل نماییم و از بروز خشم جدا جلوگیری کنیم.
19- بر فرد مقابل اتهام وارد نکنیم و از هرگونه برچسب زدن خودداری کنیم.
20- در طول مسیر گفت و گو، آرامش را حفظ کنیم و از عجله کردن برای پاسخ دادن بپرهیزیم.
21- فرد مقابل را حریف خود نپنداریم بلکه او را هم اندیشی تلقی کنیم که قرار است مسیر حقیقت را با هم طی کنیم.
22- همواره احتمال دهیم که دست کم بخشی از ایده های ما اشتباه است و آماده باشیم که آنها را با ایده های درست جابجا کنیم
23- شجاعت گفتن واژه ی " نمی دانم" را در خودمان تقویت کنیم. زیرا در جریان گفت و گو ممکن است مسئله هایی مطرح شود که از حیطه ی دانش ما بیرون باشد.

❇️علی زمانیان

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ آیا ما آدم حسابی هستیم؟

❇️ هنگامی که بخواهیم از کسی تعریف کنیم و او را متمایز از دیگران بشماریم می‌گوییم او آدم حسابی است. اما براستی آدم حسابی کیست؟

١- آدم حسابی حرف حسابی می‌زند. اهل مغلطه نیست، اهل حرّافی و هرزگویی نیست، اهل سخنان درهم ریخته و بی‌هدف هم نیست. برای همین شنوندگان‌اش او را آسان می‌فهمند.
سخنان‌اش برخاسته از دانش است نه شهوت کلام یا خودنمایی.

٢- آدم حسابی اهل تخریب دیگران و تهمت‌زدن به کسی نیست. او برای حذف رقیب توطئه‌چینی یا زیرآب زنی نمی‌کند.

٣- آدم حسابی قانون‌گراست. اهل دور زدن قانون نیست. رشوه نمی‌دهد و رشوه قبول نمی‌کند. اهل پارتی بازی و رابطه سالاری نیست.

٤- آدم حسابی از اقرار به اشتباهات‌اش ابا ندارد و هرگاه متوجه اشتباه شد در صدد جبران آن یا برگشت از راه رفته بر می‌آید.

٥- آدم حسابی به اقتضای جلسه و محفلی که در آن نشسته است سخن نمی‌گوید. سخن او همواره برخاسته از باورهایش است.

٦- آدم حسابی با برخی افراد و افکار نمی‌تواند کار کند و قبول‌شان ندارد. او خود را مجبور به این کار نمی‌کند.

٧- آدم حسابی در مسائل کوچک صرف وقت نمی‌کند و درباره‌ی مسائل مهم بی‌تفاوت نیست.

٨- آدم حسابی با بالادستی‌هایش تعارف ندارد. اگر اشتباهی از ایشان ببیند، می‌گوید و اگر اقناع نشود از همکاری و همراهی با ایشان کناره می‌گیرد.

٩- آدم حسابی در هر پست و مقامی که مشغول باشد، تمام تلاش‌اش در راستای انجام ماموریت‌های محوله به بهترین شکل است. او برای خوشآیند روسا یا به طمع پست و مقامی بهتر، تصمیم نمی‌گیرد و کار نمی‌کند.

١٠- آدم حسابی اهل باج دادن و معامله کردن در وظایف و اختیارات‌اش نیست. او از دید همکاران‌اش آدم سختی به نظر می‌رسد.

١١- آدم حسابی به کسانی که از او تعریف و تمجید می‌کنند با احتیاط نگاه می‌کند و به کسانی که او را نقد می‌کنند خوب گوش می‌کند و در صدد تلافی برنمی‌آید.

١٢- آدم حسابی در مقابل کاری که برای دیگران می‌کند انتظاری از ایشان ندارد و در زمانی که کارش به آنها بیافتد به ایشان یادآوری نمی‌کند که چه کارهایی برایشان کرده است.

١٣- آدم حسابی در قید و بند دریافت تبریک و تسلیت از دیگران یا برگزاری مراسم بزرگداشت و تکریم‌اش نیست. او کیش شخصیت ندارد.

١٤- آدم حسابی وام‌دار فرد یا گروهی نمی‌شود. او تلاش می‌کند کاستی‌هایش را با عزت نفس پر کند اما آزادگی‌اش را در گرو نیازهایش نگذارد.

١٥- آدم حسابی بر اساس باورهای راستین‌اش در گروه، حزب یا سازمانی وارد می‌شود. او اهل یافتن همفکران‌اش است نه همفکر شدن برای رسیدن به امیالش.

١٦- آدم حسابی دارای یک سلسله ارزش‌های اخلاقی است که آنها را با اندیشه و پژوهش خود یافته است نه توصیه و تلقین دیگران.

١٧- آدم حسابی اهل مدرک‌گرایی نیست. او نداشتن عنوان دکتر و مهندس را کسر شأن نمی‌داند و به دنبال خرید مدرک یا عنوان تقلبی نیست. او یادگیری را یادگرفته است و اگر مدرکی هم دارد اساس‌اش دانایی و توانایی بوده است.

١٨- آدم حسابی نه اهل توهین است و نه اهل لودگی. او با گفتارش دیگران را خودخواسته به احترام وامی دارد. او آدم خشکی نیست. انضباط و چارچوب اخلاقی و شخصیتی مشخصی دارد اما دیگران از معاشرت با او زده نمی‌شوند.

١٩- آدم حسابی به کاری که می‌کند اعتقاد دارد و کاری نمی‌کند که به آن باور نداشته باشد. برای همین آمادگی بیشتری را برای جدا شدن از گروه، حزب، سازمان یا شغلی که مغایر با باورهایش باشد، دارد.

٢٠- آدم حسابی با واژه‌ی "مصلحت" رفتار و گفتارش را توجیه نمی‌کند. مصلحت برایش مانند سوزنی است که او به ندرت به جان خود فرو می‌کند.

باید اقرار کرد که "آدم حسابی بودن" کار دشواری است و به ویژه در اوضاع کنونی جامعه‌ی ما "آدم حسابی ماندن" دشوارتر.

در زمانی که آشفتگی به جان جامعه‌ی ایرانی افتاده است، برشمردن و یادآوری ویژگی‌های آدم‌های حسابی به ما کمک می‌کند که این نیاز راستین کشور را به فراموشی نسپریم.

❇️ علی‌اکبر نادعلی
گاهنامه مدیر

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
❇️مشاهده و زیارت مجازی مسجد النبی حرم مطهر حضرت محمد رسول الله (ص)
https://www.panoman.ir/projects/rasolallah/1.html

خیلی زیبا و بسیار عالی است حتما نگاه کنید و لذت ببرید .

@makhzanesoalatedoroseadabi
عشقِ سعدی، نه حدیثی‌ست که پنهان ماند
داستانی‌ست، که بر هر سر بازاری هست

قصه‌ی دلدادگی سعدی به محمد(ص) پنهان کردنی نیست!
آنگاه که سعدی تیغ بلاغت از نیام به در می‌آورد تا عاشقانه به مدح نبی بپردازد کلام به اوج فصاحت می‌رسد. گویا جبرئیل حامل کلامی از عالم بالاست و سعدی تنها گوینده‌ی این کلام.

http://nafireney.ir/p/28756

چه نَعتِ پسندیده گویم تو را؟
علیک‌السلام ای نبیّ‌الورا

این ویدیو بر اساس بخشی از دیباچه‌ی گلستان ساخته شده است "به مناسبت مبعث رسول مهربانی"

👇🏻 👇🏻

http://nafireney.ir/p/28756

لطفا برای دوستان خود ارسال کنید

@makhzanesoalatedoroseadabi
✳️ ویژگی‌های حماسه

❇️ حماسه‌های کانونی مشترک داردن، اما در جزئیات ممکن است با هم تفاوت داشته باشند. موارد زیر، از ویژگی‌های حماسه هستند:

❇️ در آثار حماسی جنگاوی،‌ شهسواری و بهادری وجود دارد. حال انگیزه این جنگ‌ها می‌تواند والا باشد یا نباشد. مثلاً در شاهنامه رستم و دیگر پهلوانان مدام با جنگ مواجه هستند.

❇️ حیوانات در حماسه‌ها نقش بزرگی دارند و در زمره جانوران معمولی به حساب نمی‌آیند. چنان‌که در شاهنامه فردوسی می‌بینیم که رخش اسبی عادی نیست، در جنگ تصمیم می‌گیرد و با شیر می‌جنگد.

❇️ در حماسه، قهرمان هیولا یا جانور وحشتناکی را می‌کشد. برای مثال، رستم و اسفندیار در شاهنامه در هفت‌خان‌های خود دیو سپید و اژدها را می‌کشند.

❇️ در حماسه گیاهانی عجیب با خواص جادویی وجود دارند.

❇️ قهرمانان حماسه موجوداتی غیرطبیعی و گاه خدازاده هستند یا مایه‌های فراانسانی و الهی دارند.

❇️ نیروهای فراطبیعی (غیبی) در حماسه نقش دارند.

❇️ گاهی، تعدادی از خدایان طرفدار یک قهرمان و تعدادی دیگر طرفدار قهرمان دیگر هستند. در واقع، حماسه جنگ خدایان است با یکدیگر.

❇️ یک زن عاشق قهرمان داستان می‌شود و قهرمان به او توجهی نمی‌کند.

❇️ قهرمان در حماسه یک قهرمان ملی یا نژادی است.

❇️ قلمرو قهرمان حماسه کل آفاق است: زیر زمین، روی زمین و حتی آسمان.

❇️ اعمال قهرمان حماسه غیرطبیعی و خارق‌العاده است و قرابتی با منطق متعارف ندارد.

❇️ قهرمان در هر مرحله از زندگی با ضدقهرمان مواجه می‌شود.

❇️ قهرمان به سفرهای طولانی و خطرناک می‌رود.

❇️ قهرمان کارهای بزرگی انجام می‌دهد که ملی یا معنوی است.

❇️ از صحنه‌های هیجان‌انگیز حماسه، نبرد رو در روی قهرمان با ضد قهرمان است.

❇️ در جنگ‌ها، مخصوصاً جنگ‌های رو در رو، از انواع سلاح‌ها استفاده می‌شود.

❇️ مکر و فریب در معنای مثبت از ویژگی‌های پهلوانان حماسه است.

❇️ مرگ قهرمان نباید در انظار عموم باشد، زیرا قهرمان انسان (خدا) است.

❇️ آینده‌بینی و پیشگویی در آن وجود دارد.

❇️ از دیو و غول و جادو و جادوگر نام برده می‌شود.

❇️ در حماسه، با عینیت و اقتدار و سادگی و عظمت روبه‌رو هستیم.

❇️ حماسه سبکی عالی، معنایی جدی و لفظی سنگین و فاخر دارد.

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
با سلام و ارادت. 💠 به استحضار می رساند، همکارانی که قصد شرکت در هجدهمین جشنواره الگوهای تدریس برتر را دارند، در گام اول، می بایست تا تاریخ ٢۵ اسفند، به آدرس https://fanavari-gam2.medu.ir مراجعه و نسبت به ثبت نام قطعی خود اقدام نمایند. 🟥مهلت فوق تمدید نخواهد شد. ارسال آثار و مستندات در مرحله بعدی خواهد بود.
🖊اداره تکنولوژی، گروه های آموزشی و بررسی محتوا متوسطه

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
فردوس سخن pinned Deleted message
✳️ شــاخِِ نباتِ حـــافظ

یک اصل همیشگی این است که مشکلات هر متنی را در درجهٔ اول، باید به‌ کمک همان متن حل کرد.

▪️همه این بیت را خوانده‌اند که:

این همه قند و شکر کز سخنم می‌ریزد
اجر صبری‌ است کزان شاخ نباتم دادند

بعد نشسته‌اند قصه ساخته‌اند که لابد اسم زنی بوده و معشوق حافظ بوده و این‌ها؛ ولی اگر بیت دیگری از حافظ را بهش توجه می‌کردند که می‌گوید:

حافظ چه طُرفه شاخ نباتی‌ است کِلکِ تو
کِه‌ش میوه دلپذیرتر از شهد و شکّر است

می‌دیدند که «قلم»ش را «شاخ نبات» می‌نامد؛ یعنی اصلاً شخصیت انسانی نیست. می‌گوید چه شاخ نباتی است «کِلک تو».
به احتمال زیاد حافظ در تشبیه قلم به شاخ نبات، به این شعر سعدی نظر داشته:

قلم است این به دست سعدی در
یـــا هــــــــزار آســـــــتین دُرّ دری
ایـن نبات از کـــدام شهـــــر آرنــد
تــو قلم نیســـتی کـه نیشـــکـری

❇️ مهدی‌نوریان

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ اسرارِِ سوختن

■نی، گیاهی‌ست خودرو، و در کنار برکه یا رودخانه یا تالاب می‌روید. در برخی مناطقِ ایران، در یک روز خاص، بعد از اذان مغرب، آتش را در انبوه نیزار رها می‌کنند و می‌سوزانند، و این سوختن تا سحر ادامه می‌یابد. در دل شب، بهنگام سوختن نیزارها، صداهایی عجیب و پر از اسرار بگوش می‌رسد و تا سحر غوغایی برپاست.
□دما دم صبح و قبل از طلوع آفتاب، به نیزار سوخته می‌روند. بعضی از نی‌ها نسوخته‌اند و در آتش سرخ شده یا بقولی پخته شده‌اند. نی‌های سرخ شده را جمع‌آوری می‌کنند و از بین آنها، جدا سازی آغاز می‌شود. برخی از نی‌ها که دارای هفت بند و کمتر از یک متر هستند به درد ساز نی اصیل می‌خورند. برخی بدرد فلوت و نی‌لبک و دوسازه، قشمه و...

●اما موضوع اینجاست، آن دسته از نی‌ها که ساز می‌شوند، باید زمانی که نواخته می‌شوند، اسرار سوختن را بیان کنند...

بشنو از نی، چون حکایت می‌کند.
از جــدایی‌هــــــا شـکایت می‌کند.

○اما در عرفان، یکی از معانی نِی؛
نه است، نیی، نیستی، هيچی. در حقیقت، نِی، نماد انسان فارغ از خود است، دلباخته‌ی معشوق واقعی و بریده از تمام مادیات و مسائل دنیوی. پایین‌تر از همه خود را می‌انگارد، ولی در مقابل، به درکِ اشرف مخلوقات رسیده و می‌داند که، معشوق از او تعهد گرفته. اما منیّت خود را نابود ساخته و از من و تویی، دوگانگی و چندگانگی گذشته، وحدت ساخته و جز او را نمی‌بیند...

نی حدیث راهِ، پـر خون می‌کند.
قصه‌های عشقِ، مجنون می‌کند.

یک‌شب آتش در نیــستانی فتــــــــاد.
سوخت چون اشکی‌که بر جانی فتاد.

شعله تا سرگرم کار خویش شد.
هر نی‌ای شمع مزار خویش شد.

نی به‌آتش گفت: کاین آشوب چیست؟
مر تو را زین سوختن مطلوب چیست؟

گفت آتش: بی‌سبب نفروختم
دعوی بی‌معنی‌ات را سوختم

زانکه می‌گفتی نی‌ام، با صد نمود
همچنان‌در بند خود بودی‌، که بود

مرد را دردی اگر باشد خوش است
درد بی دردی، علاجش آتـش است

با چنین دعوی، چرا ای کم عیــار
برگ خود می‌ساختی هر نو بهار؟

■در میان نی‌های سرخ شده، تعدادی نی سرخ شده و پخته کوتاه نیز می‌ماند، که توان فریاد ساز را ندارد... آنها نیز عاقبتی عجیب دارند... آن نی‌ها، قلم می‌شوند. می‌گویند و می‌خروشند، شکوه می‌کنند و آگاه می‌کنند و گاهی نیز می‌نالند....
بی‌صدا و خاموش!

❇️ ارسالی از: امیر شهیدی
نشر: گاهنامه مدیر

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
@ketabsara2017.pdf
2.7 MB
📚مجموعه ترفند های کامپیوتر و موبایل

✅در کتاب مجموعه ترفندهای کامپیوتر و موبایل ، ترفند های ساده و ابتدایی اما پرکاربرد آموزش داده شده است، این کتاب مناسب مبتدی هاست.

* کتابخانه خراسان

@makhzanesoalatedoroseadabi