✳️ تفاوت اسطوره و افسانه
❇️ اسطوره بافتی منسجم از روایات سنتی و مقدسی است که در جوامع ابتدایی بشر، باور و اعتقاد قلمداد می‌شده است. اسطوره‌های هر ملت حاوی سنتهایی دربارهٔ خلق هستی، خدایان انسان و خویشکاری ایشان است.
تعریفهای متعدد و متفاوتی از اسطوره وجود دارد اما ویژگی مشترک همهٔ این تعریفها، تأکید کارکرد تاریخی و واقعیت اسطوره‌هاست. (شایگان ۱۳۹۰: ۱۶؛ رضایی ۱۳۸۴: ۲۶) که در زمانی ازلی رخ داده و به گونه‌ای نمادین به ما می‌گوید که چگونه چیزها پدید آمده، هستی یافته و یا از میان خواهند رفت. اسطوره بینش شهودی جوامع ابتدایی و تفسیر آنها از جهان است؛ هرچند در ردیف حماسه، افسانه و قصه‌های پریان قرار می‌گیرد، اما متفاوت از آنهاست؛ (اسماعیل پور ۱۳۹۱: ۱۴-۱۳)
اسطوره گزارش داد و ستد میان خدایان و بشر و یا تعریف تکامل بعضی پدیده‌های طبیعی است. (ستاری ۱۳۹۰: ۱۰۱)
اثربخشی مراسم و تشریفات آیینی، بخش دیگری از کارکردهای اسطوره است. گستردگی باورهای اسطوره‌ای سبب گردیده که در طی اعصار به عنصری اساسی در تمدن انسانی تبدیل شود؛ از این رو، نمی‌توان آن را افسانه‌سازی و قصه‌پردازیِ بیهوده دانست. (الیاده ۱۳۹۲: ۲۸)
مضامین نهفته در اسطوره برای پاسخگویی به نیازهای روحی و روانی انسان ساخته شده است و به طور کلی از افسانه که نوعی سرگرمی به حساب می‌آید، جداست. اسطوره توجیه پدیده‌هاست؛ در حالی که افسانه خیال‌پردازیِ محض بوده و هیچگاه مرجع ایمان هیچ ملتی نبوده است. (رضایی ۱۳۸۴: ۳۶)
در جوامع بدوی اسطوره به صورت زنده و خودجوش حضور داشته و واقعیتی زنده بوده است؛ یعنی حقیقتی زنده و حاضر که افراد جامعه آن را باور داشته‌اند؛ حقیقتی که در کهن‌ترین ادوار ظهور کرده و از همان دوران تا کنون همچنان بر جهان و مقدرات انسان اثرگذار بوده است. (الیاده و دیگران، ۱۳۸۸ ، ۹-۸)
یونگ معتقد است اسطوره مبین شالوده فلسفی و نگرش فرهنگی ماست شالوده‌ای که به آن آگاهانه اشراف نداریم و در واقع، در ضمیر ناخودآگاه جمعی ما قراردارد. وی اسطوره را راهنمای فهم کهن الگو می‌داند.
«کانون هر اسطوره‌ای پدیده‌ای از پدیده‌های طبیعت است که به دقت تمام در جسم و جان قصه رسوخ کرده و نشسته است؛ به نحوی که غالباً به کلی پوشیده و پنهان است.» (مالینوفسکی ۱۳۷۷: ۱۵۰)
واحددوست معتقد است: «اسطوره، تجلّی خودجوش و لذا ناخودآگاهانه وجدان ناهشیار و قومیِ آدمی است در قالب قصه.»
عملکرد امروزی بشر در اجرای مناسک و آیین‌هایی که بیشتر آنها ریشه در اسطوره دارند، نشان میدهد امروزه نیز از دلبستگی او به این آیین‌ها و اسطوره‌ها کاسته نشده است.
«زیر نقاب به ظاهر خردگرای جامعهٔ نوین اشتیاق گسترده و فوق العاده‌ای نسبت به پدیده‌های اسرارآمیز و غیبی موج می‌زند.» (جاهودا ۱۳۷۱: ۴۱)
❇️ از مقالهٔ اسطورهٔ خون.
(بررسی برخی کارکردهای وابسته به خون و نمود آن در شاهنامه)
دکتر حسن حيدری ـ مژگان صادقپور مبارکه (دانشیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه اراک ـ دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه اراک)
ص۱۰۹-۱۱۰
#شیرین_غزل.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
❇️ اسطوره بافتی منسجم از روایات سنتی و مقدسی است که در جوامع ابتدایی بشر، باور و اعتقاد قلمداد می‌شده است. اسطوره‌های هر ملت حاوی سنتهایی دربارهٔ خلق هستی، خدایان انسان و خویشکاری ایشان است.
تعریفهای متعدد و متفاوتی از اسطوره وجود دارد اما ویژگی مشترک همهٔ این تعریفها، تأکید کارکرد تاریخی و واقعیت اسطوره‌هاست. (شایگان ۱۳۹۰: ۱۶؛ رضایی ۱۳۸۴: ۲۶) که در زمانی ازلی رخ داده و به گونه‌ای نمادین به ما می‌گوید که چگونه چیزها پدید آمده، هستی یافته و یا از میان خواهند رفت. اسطوره بینش شهودی جوامع ابتدایی و تفسیر آنها از جهان است؛ هرچند در ردیف حماسه، افسانه و قصه‌های پریان قرار می‌گیرد، اما متفاوت از آنهاست؛ (اسماعیل پور ۱۳۹۱: ۱۴-۱۳)
اسطوره گزارش داد و ستد میان خدایان و بشر و یا تعریف تکامل بعضی پدیده‌های طبیعی است. (ستاری ۱۳۹۰: ۱۰۱)
اثربخشی مراسم و تشریفات آیینی، بخش دیگری از کارکردهای اسطوره است. گستردگی باورهای اسطوره‌ای سبب گردیده که در طی اعصار به عنصری اساسی در تمدن انسانی تبدیل شود؛ از این رو، نمی‌توان آن را افسانه‌سازی و قصه‌پردازیِ بیهوده دانست. (الیاده ۱۳۹۲: ۲۸)
مضامین نهفته در اسطوره برای پاسخگویی به نیازهای روحی و روانی انسان ساخته شده است و به طور کلی از افسانه که نوعی سرگرمی به حساب می‌آید، جداست. اسطوره توجیه پدیده‌هاست؛ در حالی که افسانه خیال‌پردازیِ محض بوده و هیچگاه مرجع ایمان هیچ ملتی نبوده است. (رضایی ۱۳۸۴: ۳۶)
در جوامع بدوی اسطوره به صورت زنده و خودجوش حضور داشته و واقعیتی زنده بوده است؛ یعنی حقیقتی زنده و حاضر که افراد جامعه آن را باور داشته‌اند؛ حقیقتی که در کهن‌ترین ادوار ظهور کرده و از همان دوران تا کنون همچنان بر جهان و مقدرات انسان اثرگذار بوده است. (الیاده و دیگران، ۱۳۸۸ ، ۹-۸)
یونگ معتقد است اسطوره مبین شالوده فلسفی و نگرش فرهنگی ماست شالوده‌ای که به آن آگاهانه اشراف نداریم و در واقع، در ضمیر ناخودآگاه جمعی ما قراردارد. وی اسطوره را راهنمای فهم کهن الگو می‌داند.
«کانون هر اسطوره‌ای پدیده‌ای از پدیده‌های طبیعت است که به دقت تمام در جسم و جان قصه رسوخ کرده و نشسته است؛ به نحوی که غالباً به کلی پوشیده و پنهان است.» (مالینوفسکی ۱۳۷۷: ۱۵۰)
واحددوست معتقد است: «اسطوره، تجلّی خودجوش و لذا ناخودآگاهانه وجدان ناهشیار و قومیِ آدمی است در قالب قصه.»
عملکرد امروزی بشر در اجرای مناسک و آیین‌هایی که بیشتر آنها ریشه در اسطوره دارند، نشان میدهد امروزه نیز از دلبستگی او به این آیین‌ها و اسطوره‌ها کاسته نشده است.
«زیر نقاب به ظاهر خردگرای جامعهٔ نوین اشتیاق گسترده و فوق العاده‌ای نسبت به پدیده‌های اسرارآمیز و غیبی موج می‌زند.» (جاهودا ۱۳۷۱: ۴۱)
❇️ از مقالهٔ اسطورهٔ خون.
(بررسی برخی کارکردهای وابسته به خون و نمود آن در شاهنامه)
دکتر حسن حيدری ـ مژگان صادقپور مبارکه (دانشیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه اراک ـ دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه اراک)
ص۱۰۹-۱۱۰
#شیرین_غزل.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
❇️اول آبان، روز بزرگداشت ابولفضل بیهقی پدر نثر فارسی خجسته باد.
نگاهی به سبک و سیاق پدر نثر فارسی
سهند ایرانمهر
❇️ جلوه هایی از سبک ، بیان روایی، دقت و ریز بینی بیهقی که مصداق مشت نمونه خروار از کتاب ارزشمند «تاریخ بیهقی» است. به ویژه اینکه او این تصویر دقیق و شفاف در توصیف منصفانه جامعه و حاکمان را در زمان و زیر نگاه خود آنان بازیرکی برای نسل های بعد از خود نگاشته است:
✅روش روایی
فاش کردن پایان داستان در آغاز روایت و پرداخت روایت همچنان جذاب آن به شکل بیطرفانه:
🔸فصلي خواهم نبشت در ابتداي حال برداركردن اين مرد و پس به سر قصه شد . امروز كه من اين قصه آغاز مي كنم،از اين قوم كه من سخن خواهم راند يك دو تن زنده اند ،در گوشه اي افتاده وخواجه بوسهل زوزني چند سالي است تا گذشته شده است به پاسخ آن كه از وي رفت گرفتار و ما را با آن كار نيست –هر چند مرا از وي بد آمد- به هيچ حال . چه عمر من به شصت وپنج آمد وبر اثر وي مي ببايد رفت.
✅ روش دفع مخالف با حربه مذهب با نثری به شدت تاثیرگذار و بدون هیجان و اغراق
🔸و حسنک را سوی دار بردند و بجایگاه رسانیدند. بر مرکبی که هرگزننشسته بود نشانیدند و جلادش استوار ببست و رسنها فرود آورد و آواز دادند که سنگ زنید. هیچ‌کس دست بسنگ نمی‌کرد و همه زار می‌گریستند، خاصه نشاپوریان. پس مشتی رند را زر دادند که سنگ زنند و مرد خود مرده بود، که جلادش رسن بگلو افکنده بود و خبه کرده. اینست حسنک و روزگارش و گفتارش، رحمه الله علیه، این بود که خود بزندگی گاه گفتی که: «مرا دعای نشاپوریان بسازد» و نساخت!
✅ استفاده از تعذیب و حبس برای اعتراف:
🔸بوالفتح بُستي (دانشمند وشاعر معروف) را ديدم كه بسبب آن سخن كه مهتري در حق وي نزد سلطان كرده بود، خلقاني پوشيده و مشگكي در گردن، گفت:" بيست روز است در ستورگاه( طويله) مشك مي كشم ، مرا شفاعتي كن"....چون شفاعتش كردند و به نزد مسعودش( غزنوی) آوردند، سلطان پرسيد:"از ژاژخاييدن توبه كردي؟"گفت: اي خداوند! مشك و ستورگاه( حبس در طویله) مرا توبه آورد!
✅ عوامفریبی باتظاهر به ساده زیستی
🔸...و او را بیست و سی قبا بود به یکرنگ و همه سال پوشیدی و مردمان چنان دانستی که یک قباست و گفتندی"سبحان الله این قبا از حال بنگردد!
✅ ریشه های خودرایی و شکست
(ماجرای اصرار امیر مسعود به رویارویی با سلجوقیان مرو):
🔸«هیچ کس زهره نبود که امیر را گوید که خطاست...و طرفه آن بود که فرو نمی ایستاد از استبداد».
(بیهقی. ج.3.ص 895)
🔸و بونصر مرا(ابوالفضل بیهقی) گفت:« خاک بر سر آن خاکسار که خدمت پادشاه کند که با ایشان وفا و حرمت و رحمت نیست».
تاریخ بیقی. جلد3 . ص.962
(مسعود غزنوی با سلجوقیان درگیر می شود، هزینه سنگین این تنش مشکلات فراوانی را ایجاد می کند و در نهایت سلطان دست از پا درازتر باز میگردد با این ادعا که دلش گواهی می داده به آنچه رخ داد!)
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
نگاهی به سبک و سیاق پدر نثر فارسی
سهند ایرانمهر
❇️ جلوه هایی از سبک ، بیان روایی، دقت و ریز بینی بیهقی که مصداق مشت نمونه خروار از کتاب ارزشمند «تاریخ بیهقی» است. به ویژه اینکه او این تصویر دقیق و شفاف در توصیف منصفانه جامعه و حاکمان را در زمان و زیر نگاه خود آنان بازیرکی برای نسل های بعد از خود نگاشته است:
✅روش روایی
فاش کردن پایان داستان در آغاز روایت و پرداخت روایت همچنان جذاب آن به شکل بیطرفانه:
🔸فصلي خواهم نبشت در ابتداي حال برداركردن اين مرد و پس به سر قصه شد . امروز كه من اين قصه آغاز مي كنم،از اين قوم كه من سخن خواهم راند يك دو تن زنده اند ،در گوشه اي افتاده وخواجه بوسهل زوزني چند سالي است تا گذشته شده است به پاسخ آن كه از وي رفت گرفتار و ما را با آن كار نيست –هر چند مرا از وي بد آمد- به هيچ حال . چه عمر من به شصت وپنج آمد وبر اثر وي مي ببايد رفت.
✅ روش دفع مخالف با حربه مذهب با نثری به شدت تاثیرگذار و بدون هیجان و اغراق
🔸و حسنک را سوی دار بردند و بجایگاه رسانیدند. بر مرکبی که هرگزننشسته بود نشانیدند و جلادش استوار ببست و رسنها فرود آورد و آواز دادند که سنگ زنید. هیچ‌کس دست بسنگ نمی‌کرد و همه زار می‌گریستند، خاصه نشاپوریان. پس مشتی رند را زر دادند که سنگ زنند و مرد خود مرده بود، که جلادش رسن بگلو افکنده بود و خبه کرده. اینست حسنک و روزگارش و گفتارش، رحمه الله علیه، این بود که خود بزندگی گاه گفتی که: «مرا دعای نشاپوریان بسازد» و نساخت!
✅ استفاده از تعذیب و حبس برای اعتراف:
🔸بوالفتح بُستي (دانشمند وشاعر معروف) را ديدم كه بسبب آن سخن كه مهتري در حق وي نزد سلطان كرده بود، خلقاني پوشيده و مشگكي در گردن، گفت:" بيست روز است در ستورگاه( طويله) مشك مي كشم ، مرا شفاعتي كن"....چون شفاعتش كردند و به نزد مسعودش( غزنوی) آوردند، سلطان پرسيد:"از ژاژخاييدن توبه كردي؟"گفت: اي خداوند! مشك و ستورگاه( حبس در طویله) مرا توبه آورد!
✅ عوامفریبی باتظاهر به ساده زیستی
🔸...و او را بیست و سی قبا بود به یکرنگ و همه سال پوشیدی و مردمان چنان دانستی که یک قباست و گفتندی"سبحان الله این قبا از حال بنگردد!
✅ ریشه های خودرایی و شکست
(ماجرای اصرار امیر مسعود به رویارویی با سلجوقیان مرو):
🔸«هیچ کس زهره نبود که امیر را گوید که خطاست...و طرفه آن بود که فرو نمی ایستاد از استبداد».
(بیهقی. ج.3.ص 895)
🔸و بونصر مرا(ابوالفضل بیهقی) گفت:« خاک بر سر آن خاکسار که خدمت پادشاه کند که با ایشان وفا و حرمت و رحمت نیست».
تاریخ بیقی. جلد3 . ص.962
(مسعود غزنوی با سلجوقیان درگیر می شود، هزینه سنگین این تنش مشکلات فراوانی را ایجاد می کند و در نهایت سلطان دست از پا درازتر باز میگردد با این ادعا که دلش گواهی می داده به آنچه رخ داد!)
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ دو غزل، یک وزن و ردیف، و مضامینی مشترک (از فریدونِ مشیری و شفیعی کدکنی)
❇️ استاد شفیعیِ کدکنی از ستایشگرانِ شعرِ فریدون مشیری است. عواملِ این ستایش را جز دوستیِ دیرینه، باید در زبانِ روشن و بیانِ رسا و نیز زلالیِ اندیشه‌ی مشیری جُست. استاد شفیعی چند‌جا تحسینِ خویش را نثارِ شاعرِ "کوچه" کرده. شاید نخستین ستایش همانی باشد که در شماره‌ای از مجله‌ی "سخن" با عنوانِ "زبانِ نرم و هموار" آمده. ایشان آنجا به "زبانِ نرم و هموار و سعدی‌وارِ" مشیری اشاره‌کرده‌اند (دوره‌ی پانزدهم، ش ۲، تیرماه ۱۳۴۷).
ایشان به‌مناسبتِ انتشارِ دفترِ "لحظه‌ها و احساسِ" مشیری نیز شعری تقدیمِ مشیری کردند. این شعر در جشن‌نامه‌ی مشیری ("به نرمیِ باران"، به‌کوششِ جناب علی دهباشی) آمده. مطلعِ قطعه چنین است:
ای فریدون، فریدون، فریدون
ای مُشیر و مُشارِ دلِ ما
شاعرِ لحظه‌ها و همیشه [...]
تا آنجا که:
خواستم تا به نامیت نامم
نامی از این سزاتر ندیدم
شاعرِ لحظه‌ها و همیشه
خواندنی‌ترین مطلبِ استاد درباره‌ی مشیری، یادداشتی است کوتاه با عنوانِ "شاعرانی که با آنها گریسته‌ام". ایشان در این نوشته ازمنظری، شاعرانِ محبوبشان را به شش دسته تقسیم‌کرده‌اند. و مشیری، شهریار و حمیدی ازجمله‌ی شاعرانی هستند که ایشان با شعرشان گریسته‌اند (بخارا، شماره‌ی ۱۴_۱۳، مرداد و آبان ۱۳۷۹).
اما غرض از این یادداشت: دو غزلی که درادامه نقل‌خواهدشد، در یک سال (۱۳۷۶) منتشرشده‌اند. تاریخِ سروده‌شدنِ غزلِ استاد شفیعی که یکی از زیباترین غزل‌های‌شان نیز هست، در پای شعر قید شده (۱۳۷۲/۱/۱)؛ اما نمی‌دانیم غزلِ مشیری در چه سالی سروده‌شده یا احتمالاً نخستین‌بار در چه مجله‌ای منتشرشده. قابلِ توجه آنکه هر دو غزل در بحر رمل (فاعلاتن ...) سروده شده‌‌است. غزل مشیری در بحرِ رملِ مسدّسِ محذوف است و غزلِ استاد شفیعی در بحرِ رملِ مثمّنِ محذوف. ردیفِ هر دو غزل نیز یکی است. جداازاین، برخی تصویرها و تعابیر نیز قرابت‌هایی غریب به هم دارند.
غزلِ مشیری:
ای شبِ آخر ز سر واکن مرا
محو در لبخند دنیا کن مرا
عمر رویاهای دنیایی گذشت
رنگِ دنیاهای رویا کن مرا
مشتِ خاکی مانَد از من در جهان
با ادب تقدیمِ دنیا کن مرا
از گِل من گُل نمی‌روید به باغ
تا تو را گویم تماشا کن مرا
صدهزاران سالِ دیگر یک بهار
بوته‌ای، برگی، به صحرا کن مرا
گم‌شدن در تیرگی‌ها ناروا است
پرتوِ یادی به دل‌ها کن مرا
تاروپودم ذرّه‌ذرّه مِهر بود
هرکجا مهر است پیدا کن مرا
(آواز آن پرنده‌ی غمگین، نشرِ چشمه، ۱۳۷۶، صص ۵_۸۴).
غزلِ استاد شفیعی:
چون بمیرم _ای نمی‌دانم که_ باران کن مرا
در مسیرِ خویشتن از رهسپاران کن مرا
خاک و آب و آتش و آبی کزان بسرشتی‌ام
وامگیر از من، روان در روزگاران کن مرا
آب را گیرم به‌قدر قطره‌ای در نیم‌روز
بر گیاهی در کویری بار و باران کن مرا
مشتِ خاکم را به پابوس شقایق‌ها ببر
وین‌چنین چشم‌و‌چراغ نوبهاران کن مرا
باد را هم‌رزم طوفان کن که بیخِ ظلم را
برکند از خاک و باز از بی‌قراران کن مرا
زآتشم شور و شراری در دلِ عشّاق نه
زین قِبَل دلگرمیِ انبوهِ یاران کن مرا
خوش‌ندارم زیر سنگی جاودان خفتن خموش
هرچه خواهی کن ولی از رهسپاران کن مرا
(هزاره دوم آهوی کوهی، انتشارت سخن، ۱۳۷۶، صص ۴_۴۹۳).
جدااز هم‌سانیِ وزن و ردیف، به‌گمان‌ام مشابهت‌ها در حیطه‌ی مضمون و نیز آرزوهای بیان شده در دو غزل، آن‌قدری هست که به‌سختی میتوان آن را به توارد یا تصادف حمل‌کرد.
❇️ دکتر احمدرضا بهرامپور عمران، مطلب ارسالی از: کانال « از گذشته و اکنون »
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
❇️ استاد شفیعیِ کدکنی از ستایشگرانِ شعرِ فریدون مشیری است. عواملِ این ستایش را جز دوستیِ دیرینه، باید در زبانِ روشن و بیانِ رسا و نیز زلالیِ اندیشه‌ی مشیری جُست. استاد شفیعی چند‌جا تحسینِ خویش را نثارِ شاعرِ "کوچه" کرده. شاید نخستین ستایش همانی باشد که در شماره‌ای از مجله‌ی "سخن" با عنوانِ "زبانِ نرم و هموار" آمده. ایشان آنجا به "زبانِ نرم و هموار و سعدی‌وارِ" مشیری اشاره‌کرده‌اند (دوره‌ی پانزدهم، ش ۲، تیرماه ۱۳۴۷).
ایشان به‌مناسبتِ انتشارِ دفترِ "لحظه‌ها و احساسِ" مشیری نیز شعری تقدیمِ مشیری کردند. این شعر در جشن‌نامه‌ی مشیری ("به نرمیِ باران"، به‌کوششِ جناب علی دهباشی) آمده. مطلعِ قطعه چنین است:
ای فریدون، فریدون، فریدون
ای مُشیر و مُشارِ دلِ ما
شاعرِ لحظه‌ها و همیشه [...]
تا آنجا که:
خواستم تا به نامیت نامم
نامی از این سزاتر ندیدم
شاعرِ لحظه‌ها و همیشه
خواندنی‌ترین مطلبِ استاد درباره‌ی مشیری، یادداشتی است کوتاه با عنوانِ "شاعرانی که با آنها گریسته‌ام". ایشان در این نوشته ازمنظری، شاعرانِ محبوبشان را به شش دسته تقسیم‌کرده‌اند. و مشیری، شهریار و حمیدی ازجمله‌ی شاعرانی هستند که ایشان با شعرشان گریسته‌اند (بخارا، شماره‌ی ۱۴_۱۳، مرداد و آبان ۱۳۷۹).
اما غرض از این یادداشت: دو غزلی که درادامه نقل‌خواهدشد، در یک سال (۱۳۷۶) منتشرشده‌اند. تاریخِ سروده‌شدنِ غزلِ استاد شفیعی که یکی از زیباترین غزل‌های‌شان نیز هست، در پای شعر قید شده (۱۳۷۲/۱/۱)؛ اما نمی‌دانیم غزلِ مشیری در چه سالی سروده‌شده یا احتمالاً نخستین‌بار در چه مجله‌ای منتشرشده. قابلِ توجه آنکه هر دو غزل در بحر رمل (فاعلاتن ...) سروده شده‌‌است. غزل مشیری در بحرِ رملِ مسدّسِ محذوف است و غزلِ استاد شفیعی در بحرِ رملِ مثمّنِ محذوف. ردیفِ هر دو غزل نیز یکی است. جداازاین، برخی تصویرها و تعابیر نیز قرابت‌هایی غریب به هم دارند.
غزلِ مشیری:
ای شبِ آخر ز سر واکن مرا
محو در لبخند دنیا کن مرا
عمر رویاهای دنیایی گذشت
رنگِ دنیاهای رویا کن مرا
مشتِ خاکی مانَد از من در جهان
با ادب تقدیمِ دنیا کن مرا
از گِل من گُل نمی‌روید به باغ
تا تو را گویم تماشا کن مرا
صدهزاران سالِ دیگر یک بهار
بوته‌ای، برگی، به صحرا کن مرا
گم‌شدن در تیرگی‌ها ناروا است
پرتوِ یادی به دل‌ها کن مرا
تاروپودم ذرّه‌ذرّه مِهر بود
هرکجا مهر است پیدا کن مرا
(آواز آن پرنده‌ی غمگین، نشرِ چشمه، ۱۳۷۶، صص ۵_۸۴).
غزلِ استاد شفیعی:
چون بمیرم _ای نمی‌دانم که_ باران کن مرا
در مسیرِ خویشتن از رهسپاران کن مرا
خاک و آب و آتش و آبی کزان بسرشتی‌ام
وامگیر از من، روان در روزگاران کن مرا
آب را گیرم به‌قدر قطره‌ای در نیم‌روز
بر گیاهی در کویری بار و باران کن مرا
مشتِ خاکم را به پابوس شقایق‌ها ببر
وین‌چنین چشم‌و‌چراغ نوبهاران کن مرا
باد را هم‌رزم طوفان کن که بیخِ ظلم را
برکند از خاک و باز از بی‌قراران کن مرا
زآتشم شور و شراری در دلِ عشّاق نه
زین قِبَل دلگرمیِ انبوهِ یاران کن مرا
خوش‌ندارم زیر سنگی جاودان خفتن خموش
هرچه خواهی کن ولی از رهسپاران کن مرا
(هزاره دوم آهوی کوهی، انتشارت سخن، ۱۳۷۶، صص ۴_۴۹۳).
جدااز هم‌سانیِ وزن و ردیف، به‌گمان‌ام مشابهت‌ها در حیطه‌ی مضمون و نیز آرزوهای بیان شده در دو غزل، آن‌قدری هست که به‌سختی میتوان آن را به توارد یا تصادف حمل‌کرد.
❇️ دکتر احمدرضا بهرامپور عمران، مطلب ارسالی از: کانال « از گذشته و اکنون »
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ به مناسبت سوم آبانماه سا لروز درگذشت فریدون مشیری
بی تومهتاب شبی باز آن کوچه گذشتم
همه تن چشم شدم خیره به دنبال توگشتم
شوق دیدار تولبریز شد از جام وجودم
شدم آن عاشق دیوانه که بودم.
درنهانخانه جانم ،گل یاد تودرخشید.
باغ صد خاطره خندید
عطر صد خاطره پیچید
فریدون مشیری
❇️ چه افرادی که احساسات عاشقانه ی خودرا با این شعر مشیری تجربه کرده اند
وبا آن (درد دل با تو گفتنم هوس است )
را با عمق وجود آزموده اند.
و زندگی شیرین عاشقانه را شروع کرده اند
◀️. شعر کوچه مشیری
یادآور این شعر معروف است (نشود فاش کسی آنچه میان من وتوست)
وبیانگر عشقی پاک وشیرین است .
عشقی که هدیه الهی است واستحکام زندگی مشترک با آن است .
مشیری شاعر بیان لحظه های عاشقانه است.
چه کسی می تواند آن لحظه های پراحساس را به این زیبایی بسراید
چه خوش لحظه هایی که دزدانه ازهم/ربودیم ورازی نهفتیم/ چه خوش لحظه هایی که می خواهمت را/ به شرم وخموشی -نگفتیم وگفتیم.
فریدون مشیری
فریدون مشیری شعرش را با مضامین
عاشقانه شروع کرد.
شعرهای کلاسیک او با زبان ساده وزودفهم آغاز شد .
ومضامین عاشقانه.جوانان را به سرعت به خودجلب کرد.
این سادگی این حسن را داشت که
کسانی که نمی توانستنداز پیچیدگی های زبانی نیمایی لذت ببرندبه شعرروان مشیری روی آوردند.
◀️ ویژگیهای شعرمشیری
۱-- سهل وممتنع بودن شعر مشیری
۲-'در استفاده از زبان مشیری را می توان از محافظه کارترین شاعران به شما آورد.
اوجسارت درگیری بازبان را ندارد.
۳--آشنایی زدایی وقاعده افزایی درشعر اونیست واز هنجار گریزی می گریزد.
۴--شعراوسرشاراز عاطفه وصمیمیت وسادگی است.
ولی همه درسطح اتفاق می افتد. وعمق بعضی ازمعاصرانش راندارد.
۵--درشعر مشیری مهربانی دست دوستی را می گیردوبه استقبا ل عشق ومحبت می برد.
۶--درشعرمشیری با ابهام وایهام سروکارنداریم.
۷--مشیری به تشبیه عنایت خاصی دارد.
۸--شعرمشیری نیم نگاهی به مضامین اجتماعی دارد
.ولی عشق وطبیعت
ازمهمترین دغدغه های شاعراست
۹-- مشیری ستاینده .خوبی ها.پاکی ها ونیکی ها ومهربانی وجوانمردی هاست.
مشیری نظر خاصی همراه با احترام به بزرگان ونام آورانی چون تختی.مصدق.وامیرکبیر داشت.
❇️ مشیری رامی توان شاعر مهر و محبت نامید.
ممکن است فکر عمیقی پشتوانه شعر مشیری نباشد ولی عشق واحساس آسمانگونه ای شعر مشیری را برجسته می کند.
◀️ اولین مجموعه شعری مشیری تشنه ی طوفان اورا(شاعری با احساسات بکروطبیعی وغمهای شیرین وعشقهای دلپذیر )-از کتاب به نرمی باران-نشان می دهد.
استادشفیعی می نویسد( مشیری ازشاعرانی است که من با آنها گریسته ام
اثرشعرهای کوتاه اوبرمن اینگونه بوده است .عاطفی وساده .بی پیرایه .ومهربان.)
نادرپورمی نویسد(من مشیری راهمیشه دردوران جوانی می بینم)
شاعر عشق واحساس با عشق زیست وبا عاطفه سرکرد و بامهربانی دست دوستی داد و همانگونه که زندگی می کرد می سرود.
روحش شادباد
❇️ کانال گردش قلم
ل. بهرامیان
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
بی تومهتاب شبی باز آن کوچه گذشتم
همه تن چشم شدم خیره به دنبال توگشتم
شوق دیدار تولبریز شد از جام وجودم
شدم آن عاشق دیوانه که بودم.
درنهانخانه جانم ،گل یاد تودرخشید.
باغ صد خاطره خندید
عطر صد خاطره پیچید
فریدون مشیری
❇️ چه افرادی که احساسات عاشقانه ی خودرا با این شعر مشیری تجربه کرده اند
وبا آن (درد دل با تو گفتنم هوس است )
را با عمق وجود آزموده اند.
و زندگی شیرین عاشقانه را شروع کرده اند
◀️. شعر کوچه مشیری
یادآور این شعر معروف است (نشود فاش کسی آنچه میان من وتوست)
وبیانگر عشقی پاک وشیرین است .
عشقی که هدیه الهی است واستحکام زندگی مشترک با آن است .
مشیری شاعر بیان لحظه های عاشقانه است.
چه کسی می تواند آن لحظه های پراحساس را به این زیبایی بسراید
چه خوش لحظه هایی که دزدانه ازهم/ربودیم ورازی نهفتیم/ چه خوش لحظه هایی که می خواهمت را/ به شرم وخموشی -نگفتیم وگفتیم.
فریدون مشیری
فریدون مشیری شعرش را با مضامین
عاشقانه شروع کرد.
شعرهای کلاسیک او با زبان ساده وزودفهم آغاز شد .
ومضامین عاشقانه.جوانان را به سرعت به خودجلب کرد.
این سادگی این حسن را داشت که
کسانی که نمی توانستنداز پیچیدگی های زبانی نیمایی لذت ببرندبه شعرروان مشیری روی آوردند.
◀️ ویژگیهای شعرمشیری
۱-- سهل وممتنع بودن شعر مشیری
۲-'در استفاده از زبان مشیری را می توان از محافظه کارترین شاعران به شما آورد.
اوجسارت درگیری بازبان را ندارد.
۳--آشنایی زدایی وقاعده افزایی درشعر اونیست واز هنجار گریزی می گریزد.
۴--شعراوسرشاراز عاطفه وصمیمیت وسادگی است.
ولی همه درسطح اتفاق می افتد. وعمق بعضی ازمعاصرانش راندارد.
۵--درشعر مشیری مهربانی دست دوستی را می گیردوبه استقبا ل عشق ومحبت می برد.
۶--درشعرمشیری با ابهام وایهام سروکارنداریم.
۷--مشیری به تشبیه عنایت خاصی دارد.
۸--شعرمشیری نیم نگاهی به مضامین اجتماعی دارد
.ولی عشق وطبیعت
ازمهمترین دغدغه های شاعراست
۹-- مشیری ستاینده .خوبی ها.پاکی ها ونیکی ها ومهربانی وجوانمردی هاست.
مشیری نظر خاصی همراه با احترام به بزرگان ونام آورانی چون تختی.مصدق.وامیرکبیر داشت.
❇️ مشیری رامی توان شاعر مهر و محبت نامید.
ممکن است فکر عمیقی پشتوانه شعر مشیری نباشد ولی عشق واحساس آسمانگونه ای شعر مشیری را برجسته می کند.
◀️ اولین مجموعه شعری مشیری تشنه ی طوفان اورا(شاعری با احساسات بکروطبیعی وغمهای شیرین وعشقهای دلپذیر )-از کتاب به نرمی باران-نشان می دهد.
استادشفیعی می نویسد( مشیری ازشاعرانی است که من با آنها گریسته ام
اثرشعرهای کوتاه اوبرمن اینگونه بوده است .عاطفی وساده .بی پیرایه .ومهربان.)
نادرپورمی نویسد(من مشیری راهمیشه دردوران جوانی می بینم)
شاعر عشق واحساس با عشق زیست وبا عاطفه سرکرد و بامهربانی دست دوستی داد و همانگونه که زندگی می کرد می سرود.
روحش شادباد
❇️ کانال گردش قلم
ل. بهرامیان
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ پنج اصطلاح که غلط به کار میرود.
1⃣ خدا بد نده!
این کلام اهانت به پروردگار است،زیرا خدای تعالی در قرآن فرموده：هیچ خوبی به شما نمیرسد مگر از ناحیه ی خدا و هیچ بدی بشما نمیرسد مگر از ناحیه ی خود شما(و بخاطر اعمال خودتان است)
2⃣ جوان ناکام!
این اصطلاح عامیانه برای جوانهایی ک قبل از ازدواج از دنیا میروند بکار میرود ،درحالیکه ازدواج کام حقیقی یک انسان نیست ک اگر ازدواج نکرد به او بگویند ناکام ،بلکه کام حقیقی انسان رسیدن به مقام بندگی خداست و استفاده ی خوب کردن از عمر و فرصتی ک خدا ب او داده است
3⃣ عیسی ب دین خودش موسی ب دین خودش!
این جمله معنای صحیحی ندارد زیرا بین پیامبران خدا، کوچکترین اختلافی نبوده و همه ی انها عقیده ی یکسانی داشتند .
4⃣ ولش کردی ب امان خدا!
این حرف کفر آمیز است ،زیرا اگر کسی مال یا فرزند خود را به امان خدا بسپارد ک غمی نیست بهتر است بجای این کلام گفته شود ：ولش کردی ب حال خودش.
5⃣انسان جایز الخطاست!
این حرف نیز غلط است ،زیرا انسان برای خطا آزاد نیست....بهتر است بگوییم انسان ممکن الخطاست...یعنی ممکن است خطا بکند.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
1⃣ خدا بد نده!
این کلام اهانت به پروردگار است،زیرا خدای تعالی در قرآن فرموده：هیچ خوبی به شما نمیرسد مگر از ناحیه ی خدا و هیچ بدی بشما نمیرسد مگر از ناحیه ی خود شما(و بخاطر اعمال خودتان است)
2⃣ جوان ناکام!
این اصطلاح عامیانه برای جوانهایی ک قبل از ازدواج از دنیا میروند بکار میرود ،درحالیکه ازدواج کام حقیقی یک انسان نیست ک اگر ازدواج نکرد به او بگویند ناکام ،بلکه کام حقیقی انسان رسیدن به مقام بندگی خداست و استفاده ی خوب کردن از عمر و فرصتی ک خدا ب او داده است
3⃣ عیسی ب دین خودش موسی ب دین خودش!
این جمله معنای صحیحی ندارد زیرا بین پیامبران خدا، کوچکترین اختلافی نبوده و همه ی انها عقیده ی یکسانی داشتند .
4⃣ ولش کردی ب امان خدا!
این حرف کفر آمیز است ،زیرا اگر کسی مال یا فرزند خود را به امان خدا بسپارد ک غمی نیست بهتر است بجای این کلام گفته شود ：ولش کردی ب حال خودش.
5⃣انسان جایز الخطاست!
این حرف نیز غلط است ،زیرا انسان برای خطا آزاد نیست....بهتر است بگوییم انسان ممکن الخطاست...یعنی ممکن است خطا بکند.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ چند واحد شمارش( ممیزخا در وابسته های وابسته )
۱. «اصله» برای درخت: پنج اصله درخت.
۲. «باب» برای خانه و دکان و کاروانسرا و ...: دو باب خانه، پنج باب مغازه.
۳. «برگ» برای کاغذ جلد نشده: پنج برگ کاغذ.
۴. «بند» برای کاغذ که شامل ۵۰۰ برگ در ابعاد معین است: سه بند کاغذ.
۵. «پرده» برای تابلو نقاشی: سه پرده تابلو نفیس استاد فرشچیان.
۶. «تخته» برای فرش و پتو: دو تخته فرش، سه تخته پتو.
۷. «تَن» برای انسان (به جای نفر): ده تن سرباز.
۸. «توپ» برای پارچه: سه توپ فاستونی.
۹. «جام» برای قطعات شیشه‌ی ساختمانی و آینه‌های بزرگ: دو جام شیشه.
۱۰. «جلد» برای کتاب و دفتر: دو جلد کتاب.
۱۱. «جفت» برای کفش و جوراب: دو جفت کفش، دو جفت جوراب.
۱۲. «حلقه» برای چاه و قنات و فیلم و نوار و لوح فشرده: سه حلقه چاه، چهار حلقه لوح فشرده.
۱۳. «دانه» برای برخی اشیاء: دو دانه سیب، ۵ دانه آب‌نبات.
۱۴. «دست» برای شش عدد ظرف و قاشق و غیره و همچنین لباس: یک دست قاشق، سه دست لباس.
۱۵. «دستگاه» برای خودرو و رادیو و تلویزیون و موتور: دو دستگاه اتومبیل، سه دستگاه رادیو.
۱۶. «دو جین» برای هر دسته یا بسته دوازده تایی: یک دو جین جوراب.
۱۷. «دهنه» برای دکان: یک دهنه دکان نانوایی.
۱۸. «رأس» برای گاو و گوسفند و بز و امثال آنها: سه رأس گاو.
۱۹. «رشته» برای گردن‌بند و دست‌بند، نیز برای قنات و چاه (به جای حلقه): دو رشته قنات، سه رشته گردن‌بند.
۲۰. «زنجیر» برای فیل: دو زنجیر فیل.
۲۱. «سر» برای انسان (به جای نفر در عائله): پنج سر عائله.
۲۲. «سنگ» برای آب آبیاری و آسیا: سه سنگ آب.
۲۳. «شاخه» برای سیم و لوستر و تیر آهن: سه شاخه سیم، ۲ شاخه لوستر، ۴ شاخه تیر آهن.
۲۴. «شعله» برای وسایل روشنایی مانند چراغ و شمع: ۲ شعله چراغ.
۲۵. «طاقه» برای شال و پتو و پارچه: ۲ طاقه شال، ۴ طاقه پتو.
۲۶. «عدد» برای برخی اشیاء: ۴ عدد بستنی.
۲۷. «نفر» برای شتر: ۱۰ نفر شتر.
۲۸. «فروند» برای کشتی و هواپیما و بالگرد: ۳ فروند هواپیما.
۲۹. «فقره» برای نامه، سند، چک و مانند آن ها: ۳ فقره نامه.
۳۰. «قالب» برای قطعات بریده شده و جدا از هم: ۲ قالب کره، ۴ قالب صابون، ۳ قالب یخ.
۳۱ «قبضه» برای اسلحه سبک: ۲ قبضه برنو، یک قبضه شمشیر.
۳۲. «قرص» برای نان: ۲ قرص نان.
۳۳. «قطعه» برای زمین و باغ، همچنین برای فرش، عکس، جواهر، جوجه، مرغ، خروس، ماهی و اسکناس: ۲ قطعه زمین، چند قطعه فرش، ۳ قطعه عکس، ۳ قطعه جوجه، ۲ قطعه اسکناس.
۳۴. «قلاده» برای سگ و شیر و ... ۲ قلاده سگ.
۳۵. «قواره» برای زمین و برای پارچه‌ای که جهت یک دست لباس کافی است: ۳ قواره زمین، ۴ قواره پارچه.
۳۶. «مجلد» برای کتاب و دفتر: چهار مجلد کتاب.
۳۷. «نخ» برای سیگار: ۳ نخ سیگار بهمن.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
۱. «اصله» برای درخت: پنج اصله درخت.
۲. «باب» برای خانه و دکان و کاروانسرا و ...: دو باب خانه، پنج باب مغازه.
۳. «برگ» برای کاغذ جلد نشده: پنج برگ کاغذ.
۴. «بند» برای کاغذ که شامل ۵۰۰ برگ در ابعاد معین است: سه بند کاغذ.
۵. «پرده» برای تابلو نقاشی: سه پرده تابلو نفیس استاد فرشچیان.
۶. «تخته» برای فرش و پتو: دو تخته فرش، سه تخته پتو.
۷. «تَن» برای انسان (به جای نفر): ده تن سرباز.
۸. «توپ» برای پارچه: سه توپ فاستونی.
۹. «جام» برای قطعات شیشه‌ی ساختمانی و آینه‌های بزرگ: دو جام شیشه.
۱۰. «جلد» برای کتاب و دفتر: دو جلد کتاب.
۱۱. «جفت» برای کفش و جوراب: دو جفت کفش، دو جفت جوراب.
۱۲. «حلقه» برای چاه و قنات و فیلم و نوار و لوح فشرده: سه حلقه چاه، چهار حلقه لوح فشرده.
۱۳. «دانه» برای برخی اشیاء: دو دانه سیب، ۵ دانه آب‌نبات.
۱۴. «دست» برای شش عدد ظرف و قاشق و غیره و همچنین لباس: یک دست قاشق، سه دست لباس.
۱۵. «دستگاه» برای خودرو و رادیو و تلویزیون و موتور: دو دستگاه اتومبیل، سه دستگاه رادیو.
۱۶. «دو جین» برای هر دسته یا بسته دوازده تایی: یک دو جین جوراب.
۱۷. «دهنه» برای دکان: یک دهنه دکان نانوایی.
۱۸. «رأس» برای گاو و گوسفند و بز و امثال آنها: سه رأس گاو.
۱۹. «رشته» برای گردن‌بند و دست‌بند، نیز برای قنات و چاه (به جای حلقه): دو رشته قنات، سه رشته گردن‌بند.
۲۰. «زنجیر» برای فیل: دو زنجیر فیل.
۲۱. «سر» برای انسان (به جای نفر در عائله): پنج سر عائله.
۲۲. «سنگ» برای آب آبیاری و آسیا: سه سنگ آب.
۲۳. «شاخه» برای سیم و لوستر و تیر آهن: سه شاخه سیم، ۲ شاخه لوستر، ۴ شاخه تیر آهن.
۲۴. «شعله» برای وسایل روشنایی مانند چراغ و شمع: ۲ شعله چراغ.
۲۵. «طاقه» برای شال و پتو و پارچه: ۲ طاقه شال، ۴ طاقه پتو.
۲۶. «عدد» برای برخی اشیاء: ۴ عدد بستنی.
۲۷. «نفر» برای شتر: ۱۰ نفر شتر.
۲۸. «فروند» برای کشتی و هواپیما و بالگرد: ۳ فروند هواپیما.
۲۹. «فقره» برای نامه، سند، چک و مانند آن ها: ۳ فقره نامه.
۳۰. «قالب» برای قطعات بریده شده و جدا از هم: ۲ قالب کره، ۴ قالب صابون، ۳ قالب یخ.
۳۱ «قبضه» برای اسلحه سبک: ۲ قبضه برنو، یک قبضه شمشیر.
۳۲. «قرص» برای نان: ۲ قرص نان.
۳۳. «قطعه» برای زمین و باغ، همچنین برای فرش، عکس، جواهر، جوجه، مرغ، خروس، ماهی و اسکناس: ۲ قطعه زمین، چند قطعه فرش، ۳ قطعه عکس، ۳ قطعه جوجه، ۲ قطعه اسکناس.
۳۴. «قلاده» برای سگ و شیر و ... ۲ قلاده سگ.
۳۵. «قواره» برای زمین و برای پارچه‌ای که جهت یک دست لباس کافی است: ۳ قواره زمین، ۴ قواره پارچه.
۳۶. «مجلد» برای کتاب و دفتر: چهار مجلد کتاب.
۳۷. «نخ» برای سیگار: ۳ نخ سیگار بهمن.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ به مناسبت زادروز شاعر بزرگ ایرج میرزا
✳️ سه ترجمه ی مختلف از روباه و زاغ
❇️ زاغکی قالب پنیری دید!
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ سه ترجمه ی مختلف از روباه و زاغ
❇️ زاغکی قالب پنیری دید!
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
فردوس سخن
✳️ به مناسبت زادروز شاعر بزرگ ایرج میرزا ✳️ سه ترجمه ی مختلف از روباه و زاغ ❇️ زاغکی قالب پنیری دید! @molavi_asar_o_afkar @ferdosesokhan
✳️ به مناسبت زادروز شاعر بزرگ ایرج میرزا
✳️ سه ترجمه ی مختلف از روباه و زاغ
❇️ زاغکی قالب پنیری دید!
شعرمعروف "روباه و زاغ "را درکتاب درسی دوم دبستان به یاد می آورید..."زاغکی قالب پنیری دید ...به دهان برگرفت و زود پرید ...و....."واقعاً این شعرزیبا ،آموزنده و به یادماندنی سروده‌ی چه کسی است؟ ...حبیب یغمائی ....ایرج میرزا ...ویا ...؟
.
تصویر زاغی که با یک قالب پنیر به دهان، بالای درختی نشسته و روباهی پای درخت در حال صحبت با او و در واقع گول زدن اوست، شاید برای همه‌ی ما آشنا باشد.... بله این تصویر درس «روباه و زاغ» کتاب درسی فارسی است و شعر معروفی که سراینده‌اش حبیب یغمایی معرفی شده است.
.
اما این شعر در واقع ترجمه‌ی منظوم حبیب یغمایی است از شعر شاعر فرانسوی قرن هفدهم یعنی «ژان دو لافونتن»، که البته در کتاب درسی به نام شاعر اصلی آن اشاره‌ای نشده است...این در حالی است که دو ترجمه‌ی آزاد دیگر هم از این شعر در زبان فارسی منتشر شده است... آن‌طور که در کتاب «اصول فن ترجمه‌ی فرانسه به فارسی» (انتشارات سمت) آمده، ایرج میرزا و نیر سعیدی هم این شعر را ترجمه کرده‌اند.
.
اگرموافقید سه ترجمه‌ی موجود از این شعر در زبان فارسی رابا هم بخوانیم و تفاوت های ظریف و زیبائی شناختی و معنائی را در نگاه شاعران مختلف و مترجمان ببببیم ...به نظر شما کدام یک ازاین شعرفرانسوی ...ترجمه ی زیبا و خواندنی تری ارائه داده اند...؟
.
❇️ «روباه و زاغ»
ترجمه‌ی حبیب یغمایی
.
زاغکی قالب پنیری دید
به دهان برگرفت و زود پرید
بر درختی نشست در راهی
که از آن می‌گذشت روباهی
روبهک پرفریب و حیلت‌ساز
رفت پای درخت و کرد آواز
گفت به به چقدر زیبایی
چه سری چه دُمی عجب پایی
پر و بالت سیاه‌رنگ و قشنگ
نیست بالاتر از سیاهی رنگ
گر خوش‌آواز بودی و خوش‌خوان
نبودی بهتر از تو در مرغان
زاغ می‌خواست قار قار کند
تا که آوازش آشکار کند
طعمه افتاد چون دهان بگشود
روبهک جست و طعمه را بربود
***
❇️ «روباه و زاغ»
ترجمه‌ی ایرج میرزا
.
کلاغی به شاخی جای‌گیر
به منقار بگرفته قدری پنیر
یکی روبهی بوی طعمه شنید
به پیش آمد و مدح او برگزید
بگفتا: «سلام ای کلاغ قشنگ!
که آیی مرا در نظر شوخ و شنگ!
اگر راستی بود آوای تو
به مانند پرهای زیبای تو!
در این جنگل اکنون سمندر بودی
بر این مرغ‌ها جمله سرور بودی!»
ز تعریف روباه شد زاغ، شاد
ز شادی بیاورد خود را به یاد
به آواز خواندن دهان چون گشود
شکارش بیافتاد و روبه ربود
بگفتا که: «ای زاغ این را بدان
که هر کس بود چرب و شیرین‌زبان
خورد نعمت از دولت آن کسی
که بر گفت او گوش دارد بسی
هم‌اکنون به چربی نطق و بیان
گرفتم پنیر تو را از دهان
***
❇️ «روباه و زاغ»
ترجمه‌ی نیر سعیدی
.
بامدادان رفت روباهی به باغ
دید بنشسته است بر بامی کلاغ
نشئه و شادی بی‌اندازه داشت
زیر منقارش پنیری تازه داشت
گفت در دل روبه پرمکر و فن
کاش بود این لقمه اندر کام من
با زبانی چرب و با صد آب و تاب
گفت پس با وی که: ای عالیجناب
از همه مرغان این بستان سری
وه! چه مه‌رویی چه شوخ و دلبری
این‌چنین زیبا ندیدم بال و پر
پر و بال توست این یا مشک تر!
خود تو دانی من نیَم اهل گزاف
گر بُرندم سر نمی‌گویم خلاف
گر تو با این بال و این پرواز خوش
داشتی بانگ خوش و آواز خوش
شهره چون سیمرغ و عنقا می‌شدی
ساکن اقلیم بالا می‌شدی
غره شد بر خود کلاغ خودپسند
خودپسند آسان فتد در دام و بند
تا که منقار از پی خواندن گشاد
لقمه‌ی چرب از دهانش اوفتاد
نغمه چون سر داد در شور و حجاز
کرد شیرین کام رند حیله‌ساز
شد نصیب آن محیل نابکار
طعمه‌ای آن‌سان لذیذ و آب‌دار
گشت روبه چون ز حیلت کامکار
داد اندرزی چو درّ شاهوار
گفت هر جا خودپسندی ساده است
چاپلوسی بر درش استاده است
آن تملق‌پیشه‌ی رند هوشمند
نان خورد از خوان مرد خودپسند.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ سه ترجمه ی مختلف از روباه و زاغ
❇️ زاغکی قالب پنیری دید!
شعرمعروف "روباه و زاغ "را درکتاب درسی دوم دبستان به یاد می آورید..."زاغکی قالب پنیری دید ...به دهان برگرفت و زود پرید ...و....."واقعاً این شعرزیبا ،آموزنده و به یادماندنی سروده‌ی چه کسی است؟ ...حبیب یغمائی ....ایرج میرزا ...ویا ...؟
.
تصویر زاغی که با یک قالب پنیر به دهان، بالای درختی نشسته و روباهی پای درخت در حال صحبت با او و در واقع گول زدن اوست، شاید برای همه‌ی ما آشنا باشد.... بله این تصویر درس «روباه و زاغ» کتاب درسی فارسی است و شعر معروفی که سراینده‌اش حبیب یغمایی معرفی شده است.
.
اما این شعر در واقع ترجمه‌ی منظوم حبیب یغمایی است از شعر شاعر فرانسوی قرن هفدهم یعنی «ژان دو لافونتن»، که البته در کتاب درسی به نام شاعر اصلی آن اشاره‌ای نشده است...این در حالی است که دو ترجمه‌ی آزاد دیگر هم از این شعر در زبان فارسی منتشر شده است... آن‌طور که در کتاب «اصول فن ترجمه‌ی فرانسه به فارسی» (انتشارات سمت) آمده، ایرج میرزا و نیر سعیدی هم این شعر را ترجمه کرده‌اند.
.
اگرموافقید سه ترجمه‌ی موجود از این شعر در زبان فارسی رابا هم بخوانیم و تفاوت های ظریف و زیبائی شناختی و معنائی را در نگاه شاعران مختلف و مترجمان ببببیم ...به نظر شما کدام یک ازاین شعرفرانسوی ...ترجمه ی زیبا و خواندنی تری ارائه داده اند...؟
.
❇️ «روباه و زاغ»
ترجمه‌ی حبیب یغمایی
.
زاغکی قالب پنیری دید
به دهان برگرفت و زود پرید
بر درختی نشست در راهی
که از آن می‌گذشت روباهی
روبهک پرفریب و حیلت‌ساز
رفت پای درخت و کرد آواز
گفت به به چقدر زیبایی
چه سری چه دُمی عجب پایی
پر و بالت سیاه‌رنگ و قشنگ
نیست بالاتر از سیاهی رنگ
گر خوش‌آواز بودی و خوش‌خوان
نبودی بهتر از تو در مرغان
زاغ می‌خواست قار قار کند
تا که آوازش آشکار کند
طعمه افتاد چون دهان بگشود
روبهک جست و طعمه را بربود
***
❇️ «روباه و زاغ»
ترجمه‌ی ایرج میرزا
.
کلاغی به شاخی جای‌گیر
به منقار بگرفته قدری پنیر
یکی روبهی بوی طعمه شنید
به پیش آمد و مدح او برگزید
بگفتا: «سلام ای کلاغ قشنگ!
که آیی مرا در نظر شوخ و شنگ!
اگر راستی بود آوای تو
به مانند پرهای زیبای تو!
در این جنگل اکنون سمندر بودی
بر این مرغ‌ها جمله سرور بودی!»
ز تعریف روباه شد زاغ، شاد
ز شادی بیاورد خود را به یاد
به آواز خواندن دهان چون گشود
شکارش بیافتاد و روبه ربود
بگفتا که: «ای زاغ این را بدان
که هر کس بود چرب و شیرین‌زبان
خورد نعمت از دولت آن کسی
که بر گفت او گوش دارد بسی
هم‌اکنون به چربی نطق و بیان
گرفتم پنیر تو را از دهان
***
❇️ «روباه و زاغ»
ترجمه‌ی نیر سعیدی
.
بامدادان رفت روباهی به باغ
دید بنشسته است بر بامی کلاغ
نشئه و شادی بی‌اندازه داشت
زیر منقارش پنیری تازه داشت
گفت در دل روبه پرمکر و فن
کاش بود این لقمه اندر کام من
با زبانی چرب و با صد آب و تاب
گفت پس با وی که: ای عالیجناب
از همه مرغان این بستان سری
وه! چه مه‌رویی چه شوخ و دلبری
این‌چنین زیبا ندیدم بال و پر
پر و بال توست این یا مشک تر!
خود تو دانی من نیَم اهل گزاف
گر بُرندم سر نمی‌گویم خلاف
گر تو با این بال و این پرواز خوش
داشتی بانگ خوش و آواز خوش
شهره چون سیمرغ و عنقا می‌شدی
ساکن اقلیم بالا می‌شدی
غره شد بر خود کلاغ خودپسند
خودپسند آسان فتد در دام و بند
تا که منقار از پی خواندن گشاد
لقمه‌ی چرب از دهانش اوفتاد
نغمه چون سر داد در شور و حجاز
کرد شیرین کام رند حیله‌ساز
شد نصیب آن محیل نابکار
طعمه‌ای آن‌سان لذیذ و آب‌دار
گشت روبه چون ز حیلت کامکار
داد اندرزی چو درّ شاهوار
گفت هر جا خودپسندی ساده است
چاپلوسی بر درش استاده است
آن تملق‌پیشه‌ی رند هوشمند
نان خورد از خوان مرد خودپسند.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ نکاتی جالب از داستان "لیلی و مجنون:
❇️ لیلی و مجنون منظومه ای 4700 بیتی است که نظامی گنجوی در مدت چهار ماه آن را سروده است. جالب است که نظامی گفته است چون مشغولیت داشته سرودن این منظومه طول کشیده است و اگر سرش شلوغ نبود آن را در چهارده روز به اتمام می رسانیده است.
◀️ اصل قضیه لیلی و مجنون واقعیت تاریخی داشته است لیلی دختری از قبیله بنی سعد بوده و مجنون قیس بن معاذ از قبیله بنی عامر و این ماجرا در اواخر قرن اول هجری رخ داده است.
◀️ شاید برایتان جالب باشد بدانید که اولین آشنایی لیلی و مجنون در کجا اتفاق افتاده است: در مکتب خانه (معلوم میشود در طول تاریخ همیشه محل کسب علم محل تجربه عشق نیز بوده است)
◀️ لیلی هم عاشق مجنون بوده و آخر داستان بر اثر فراق یار می میرد (در حالی که بیوه جوانمرد دیگری بوده است، می گویم جوانمرد چون وقتی می بیند که لیلی در بند عشق است او را به خانه می برد ولی به او نزدیک هم نمی شود)
◀️ مرگ مجنون هم بر سر مزار لیلی رخ می دهد آنجا که از خداوند چنین طلب می کند:
ای خالق هر چه آفریده است
سوگند به هر چه برگزیده است
کز محنت خویش وارهانم
در حضرت یار خود رسانم
📚 لیلی و مجنون نظامی،
✍🏻 بازنویسی مرتضی رشیدی، علی اکبر احمدی
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
❇️ لیلی و مجنون منظومه ای 4700 بیتی است که نظامی گنجوی در مدت چهار ماه آن را سروده است. جالب است که نظامی گفته است چون مشغولیت داشته سرودن این منظومه طول کشیده است و اگر سرش شلوغ نبود آن را در چهارده روز به اتمام می رسانیده است.
◀️ اصل قضیه لیلی و مجنون واقعیت تاریخی داشته است لیلی دختری از قبیله بنی سعد بوده و مجنون قیس بن معاذ از قبیله بنی عامر و این ماجرا در اواخر قرن اول هجری رخ داده است.
◀️ شاید برایتان جالب باشد بدانید که اولین آشنایی لیلی و مجنون در کجا اتفاق افتاده است: در مکتب خانه (معلوم میشود در طول تاریخ همیشه محل کسب علم محل تجربه عشق نیز بوده است)
◀️ لیلی هم عاشق مجنون بوده و آخر داستان بر اثر فراق یار می میرد (در حالی که بیوه جوانمرد دیگری بوده است، می گویم جوانمرد چون وقتی می بیند که لیلی در بند عشق است او را به خانه می برد ولی به او نزدیک هم نمی شود)
◀️ مرگ مجنون هم بر سر مزار لیلی رخ می دهد آنجا که از خداوند چنین طلب می کند:
ای خالق هر چه آفریده است
سوگند به هر چه برگزیده است
کز محنت خویش وارهانم
در حضرت یار خود رسانم
📚 لیلی و مجنون نظامی،
✍🏻 بازنویسی مرتضی رشیدی، علی اکبر احمدی
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ اصطلاحات درست را غلط ننویسیم
شکل #نادرست واژه ها را نشان میدهد⛔️
شکل #صحیح واژه ها را نشان میدهد. ✅
🔅۱- خواب زَن چپه. ⛔️
خواب ظّن چپه :✅
(شک و گمان) چپه. استدلالی برای تردید قائل شدن برای کسانی که اصالت را به خوابها قائلند ؛
🔅۲-گرگ باران دیده. ⛔️
گرگ بالان دیده :✅
(بالان تله ای برای گیرانداختن و صید انواع جانوران بود )بمرور در گوشها با باران جابجا شده...
🔅۳-بعضِ شما نباشه. ⛔️
بِه زِ شما نباشه.✅
نوعی تعارف هست تا در قیاس مخاطب کهتر نشان داده نشود!
🔅۴-کاسه ای زیر نیم کاسه.⛔️
نیم کاسه ای زیر کاسه.✅
🔅۵-پارسال و پیار سال. ⛔️
پارسال و پیرار سال.✅
🔅۶-تخمه ژاپنی⛔️.
تخمه جابانی. ✅
(جابان، دماوند این محصول را تولید میکرد که در زمان های قدیم این محصول به عنوان تخمه جابانی شناخته می شد، که با گذشت زمان به تخمه ژاپنی تغییر یافت. و تصور غلطی که این نوع محصول برای کشور ژاپن می باشد.)
🔅۷- پهباد. ⛔️
پهپاد ✅
ازپهنه آسمان پائیدن
(شیئ پرنده، هدایت، پذیر، از دور)
🔅۸-آبگوشت و تیلیت. ⛔️
آبگوشت و تِرید.✅
🔅۹-ضرب العجل.⛔️
ضرب الاجل.✅
🔅۱۰-طاق زدن⛔️.
تاخت زدن: (معاوضه) ✅
🔅۱۱-طی و جارو.⛔️
تِی و جارو.✅
(Ti) به علت شباهت تی به T لاتین
🔅۱۲-پارس کردن سگ.⛔️
پاس کردن سگ. ✅
(نگاهبانی، پاسبانی. صدای سگ، یعنی باصدایش دارد مراقبت و حراست می کند )
🔅۱۳-اَرج و قرب.⛔️
اَجْر و قرب. ✅
🔅۱۴-اصطحکاک. ⛔️
اصطکاک.✅
🔅۱۵-فلاکس چای.⛔️
فلاسک چای.✅
🔅۱۶- جد و آباد. ⛔️
جد و آباء.✅
🔅۱۷-ظرص قاطع. ⛔️
ضرس (دندان) قاطع.✅
🔅۱۸-راجبِ.⛔️
راجع به.✅
🔅۱۹-پیش قاضی ومعلق بازی. ⛔️
پیش غازی (بند باز)
و معلق بازی.✅
🔅۲۰-کج دار و مریض.⛔️
کج دار و مریز . (نریز)✅
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
شکل #نادرست واژه ها را نشان میدهد⛔️
شکل #صحیح واژه ها را نشان میدهد. ✅
🔅۱- خواب زَن چپه. ⛔️
خواب ظّن چپه :✅
(شک و گمان) چپه. استدلالی برای تردید قائل شدن برای کسانی که اصالت را به خوابها قائلند ؛
🔅۲-گرگ باران دیده. ⛔️
گرگ بالان دیده :✅
(بالان تله ای برای گیرانداختن و صید انواع جانوران بود )بمرور در گوشها با باران جابجا شده...
🔅۳-بعضِ شما نباشه. ⛔️
بِه زِ شما نباشه.✅
نوعی تعارف هست تا در قیاس مخاطب کهتر نشان داده نشود!
🔅۴-کاسه ای زیر نیم کاسه.⛔️
نیم کاسه ای زیر کاسه.✅
🔅۵-پارسال و پیار سال. ⛔️
پارسال و پیرار سال.✅
🔅۶-تخمه ژاپنی⛔️.
تخمه جابانی. ✅
(جابان، دماوند این محصول را تولید میکرد که در زمان های قدیم این محصول به عنوان تخمه جابانی شناخته می شد، که با گذشت زمان به تخمه ژاپنی تغییر یافت. و تصور غلطی که این نوع محصول برای کشور ژاپن می باشد.)
🔅۷- پهباد. ⛔️
پهپاد ✅
ازپهنه آسمان پائیدن
(شیئ پرنده، هدایت، پذیر، از دور)
🔅۸-آبگوشت و تیلیت. ⛔️
آبگوشت و تِرید.✅
🔅۹-ضرب العجل.⛔️
ضرب الاجل.✅
🔅۱۰-طاق زدن⛔️.
تاخت زدن: (معاوضه) ✅
🔅۱۱-طی و جارو.⛔️
تِی و جارو.✅
(Ti) به علت شباهت تی به T لاتین
🔅۱۲-پارس کردن سگ.⛔️
پاس کردن سگ. ✅
(نگاهبانی، پاسبانی. صدای سگ، یعنی باصدایش دارد مراقبت و حراست می کند )
🔅۱۳-اَرج و قرب.⛔️
اَجْر و قرب. ✅
🔅۱۴-اصطحکاک. ⛔️
اصطکاک.✅
🔅۱۵-فلاکس چای.⛔️
فلاسک چای.✅
🔅۱۶- جد و آباد. ⛔️
جد و آباء.✅
🔅۱۷-ظرص قاطع. ⛔️
ضرس (دندان) قاطع.✅
🔅۱۸-راجبِ.⛔️
راجع به.✅
🔅۱۹-پیش قاضی ومعلق بازی. ⛔️
پیش غازی (بند باز)
و معلق بازی.✅
🔅۲۰-کج دار و مریض.⛔️
کج دار و مریز . (نریز)✅
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ مختصری از آرایه‌های مهم ادبیات و فنون
🤎مراعات نظیر👈 آوردن واژه هایی از یک مجموعه که با هم تناسب دارند
این رابطه وتناسب می تواند از نظر جنس، نوع، مکان و ...باشد مثل ابر و بادو مه وخورشیدو فلک در کارند تا تونانی به کف آری و به غفلت نخوری
💝تلمیح👈 اشاره ای به بخشی از دانسته های تاریخی وروایات وداستان هایی که در منابع مختلف ذکر شده شده است
مثل زحسرت لب شیرین هنوز می بینم
که لاله میدمد از خون دیده ی فرهاد
💓تضمین👈 آوردن بخشی از آیه، حدیث، مصراع یا بیتی از شاعری دیگر در بین کلام خود است
مثل چشم حافظ زیر بام قصر آن حوری سرشت
شیوه ی جنات تجری تحتهاالانهار داشت
🩷تضاد👈 آوردن دوکلمه با معنی متضاد است برای روشنگری یا زیبایی
مثل:شادی ندارد آن که ندارد به دل غمی
آن را که نیست عالم غم نیست عالمی
💙تناقض یا پارادوکس👈 آوردن دو واژه یا دو معنی متناقض است یعنی وجود یکی نقض وجود دیگری است
مثل هرگز وجود حاضر غایب شنیده ای
من در میان جمع و دلم جای دیگرست
❣حس آمیزی👈 آمیختن دو یا چند حس است یعنی مثلا بو کردن که مربوط به حس بویایی است را با شنیدن که مربوط به شنوایی است ترکیب کنیم و بگوییم:بو می شنوم و موارد مشابه
مثل از صدای سخن عشق ندیدم خوشتر
💗حسن تعلیل👈 آوردن علتی ادبی برای کاری درشعر یانثرکه مبتنی بر تشبیه است و در واقع علمی وعقلی نیست
مثل:باران همه بر جای عرق می چکد از ابر
پیداست که از روی لطیف تو حیا کرد
یعنی اگر باران از ابر میبارد به این علت است که از روی لطیف تو شرمسار است مثل عرق شرم که جاری میشود
🤎اغراق👈 ادعای وجود صفت یا حالتی است به اندازه ای که وجود آن محال و غیر ممکن باشد
مثل:هرگز کسی ندید بدین سان نشان برف
گویی که لقمه ای است زمین در دهان برف
💚ایهام👈 آوردن واژه ای با حداقل دومعنی که یکی نزدیک به ذهن و دیگری دور از ذهن باشد
مثل:بی مهر رخت روز مرا نور نمانده است
وزعمر مرا جز شب دیجور نمانده است
مهر یعنی خورشید یامحبت وعشق
💞تکرار👈 تکراریک یا چند کلمه در شعر
مثل آدمی در عالم خاکی نمی آید به دست
عالمی دیگر بباید ساخت وز نو آدمی
🩶جناس👈 آوردن واژه هایی است که در تلفظ مشترک ودر معنی متفاوتند
مثل ای مهرتودردلها، وی مهرتو بر لبها
وی شور تودرسرها، وی سرتودرجانها
جناس انواع مختلفی دارد:تام، ناقص حرکتی، ناقص اختلافی، ناقص افزایشی و اشتقاق
🤍واج آرایی👈 تکرار یک یا چند صامت یا مصوت در یک مصراع یا بیت
مثل:لبخند تو خلاصه ی خوبیهاست
لختی بخند خنده ی گل زیباست
🧡تشبیه👈 ادعای شبیه بودن دویا چند چیزاست
ارکان آن:مشبه، مشبه به، ادات تشبیه ووجه شبه
مشبه ومشبه به راطرفین تشبیه می نامند
ادات تشبیه عبارتنداز مثل، مانند، چو، چون، همچووهمچون، به سان، به کردارو...
گرت زدست براید چونخل باش کریم
ورت زدست نیایدچوسروباش آزاد
ارکان تشبیه در مصراع اول:
تو:مشبه
چو:ادات
نخل:مشبه به
کریم وبخشنده بودن:وجه شبه
❤️سجع👈 شبیه بودن دو واژه در واجها یا حروف پایانی، وزن یا هردوی آنها
مثل الهی اگر بهشت چون چشم و چراغ است، بی دیدار تو درد و داغ است
بین داغ و چراغ جناس وجود دارد کانال فیلم کده تجربی رو سرچ کن
🩵استعاره👈 مانند تشبیه است ولی فقط از ارکان تشبیه مشبه به یا مشبه ذکر شده است
مثل:بتی دارم که گرد گل زسنبل سایه بان دارد
در این مصراع بت ، گل و سنبل استعاره اند
با کمی دقت می فهمیم که مثلا بت در آغاز اینگونه بوده:یار مثل بت است
🌼تشخیص👈 در واقع جان بخشیدن به اشیای بی جان است یعنی خصوصیات انسانی را به پدیده های دیگر نسبت بدهیم
مثل گل بخندید که از راست نرنجیم ولی
هیچ عاشق سخن سخت به معشوق نگفت.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
🤎مراعات نظیر👈 آوردن واژه هایی از یک مجموعه که با هم تناسب دارند
این رابطه وتناسب می تواند از نظر جنس، نوع، مکان و ...باشد مثل ابر و بادو مه وخورشیدو فلک در کارند تا تونانی به کف آری و به غفلت نخوری
💝تلمیح👈 اشاره ای به بخشی از دانسته های تاریخی وروایات وداستان هایی که در منابع مختلف ذکر شده شده است
مثل زحسرت لب شیرین هنوز می بینم
که لاله میدمد از خون دیده ی فرهاد
💓تضمین👈 آوردن بخشی از آیه، حدیث، مصراع یا بیتی از شاعری دیگر در بین کلام خود است
مثل چشم حافظ زیر بام قصر آن حوری سرشت
شیوه ی جنات تجری تحتهاالانهار داشت
🩷تضاد👈 آوردن دوکلمه با معنی متضاد است برای روشنگری یا زیبایی
مثل:شادی ندارد آن که ندارد به دل غمی
آن را که نیست عالم غم نیست عالمی
💙تناقض یا پارادوکس👈 آوردن دو واژه یا دو معنی متناقض است یعنی وجود یکی نقض وجود دیگری است
مثل هرگز وجود حاضر غایب شنیده ای
من در میان جمع و دلم جای دیگرست
❣حس آمیزی👈 آمیختن دو یا چند حس است یعنی مثلا بو کردن که مربوط به حس بویایی است را با شنیدن که مربوط به شنوایی است ترکیب کنیم و بگوییم:بو می شنوم و موارد مشابه
مثل از صدای سخن عشق ندیدم خوشتر
💗حسن تعلیل👈 آوردن علتی ادبی برای کاری درشعر یانثرکه مبتنی بر تشبیه است و در واقع علمی وعقلی نیست
مثل:باران همه بر جای عرق می چکد از ابر
پیداست که از روی لطیف تو حیا کرد
یعنی اگر باران از ابر میبارد به این علت است که از روی لطیف تو شرمسار است مثل عرق شرم که جاری میشود
🤎اغراق👈 ادعای وجود صفت یا حالتی است به اندازه ای که وجود آن محال و غیر ممکن باشد
مثل:هرگز کسی ندید بدین سان نشان برف
گویی که لقمه ای است زمین در دهان برف
💚ایهام👈 آوردن واژه ای با حداقل دومعنی که یکی نزدیک به ذهن و دیگری دور از ذهن باشد
مثل:بی مهر رخت روز مرا نور نمانده است
وزعمر مرا جز شب دیجور نمانده است
مهر یعنی خورشید یامحبت وعشق
💞تکرار👈 تکراریک یا چند کلمه در شعر
مثل آدمی در عالم خاکی نمی آید به دست
عالمی دیگر بباید ساخت وز نو آدمی
🩶جناس👈 آوردن واژه هایی است که در تلفظ مشترک ودر معنی متفاوتند
مثل ای مهرتودردلها، وی مهرتو بر لبها
وی شور تودرسرها، وی سرتودرجانها
جناس انواع مختلفی دارد:تام، ناقص حرکتی، ناقص اختلافی، ناقص افزایشی و اشتقاق
🤍واج آرایی👈 تکرار یک یا چند صامت یا مصوت در یک مصراع یا بیت
مثل:لبخند تو خلاصه ی خوبیهاست
لختی بخند خنده ی گل زیباست
🧡تشبیه👈 ادعای شبیه بودن دویا چند چیزاست
ارکان آن:مشبه، مشبه به، ادات تشبیه ووجه شبه
مشبه ومشبه به راطرفین تشبیه می نامند
ادات تشبیه عبارتنداز مثل، مانند، چو، چون، همچووهمچون، به سان، به کردارو...
گرت زدست براید چونخل باش کریم
ورت زدست نیایدچوسروباش آزاد
ارکان تشبیه در مصراع اول:
تو:مشبه
چو:ادات
نخل:مشبه به
کریم وبخشنده بودن:وجه شبه
❤️سجع👈 شبیه بودن دو واژه در واجها یا حروف پایانی، وزن یا هردوی آنها
مثل الهی اگر بهشت چون چشم و چراغ است، بی دیدار تو درد و داغ است
بین داغ و چراغ جناس وجود دارد کانال فیلم کده تجربی رو سرچ کن
🩵استعاره👈 مانند تشبیه است ولی فقط از ارکان تشبیه مشبه به یا مشبه ذکر شده است
مثل:بتی دارم که گرد گل زسنبل سایه بان دارد
در این مصراع بت ، گل و سنبل استعاره اند
با کمی دقت می فهمیم که مثلا بت در آغاز اینگونه بوده:یار مثل بت است
🌼تشخیص👈 در واقع جان بخشیدن به اشیای بی جان است یعنی خصوصیات انسانی را به پدیده های دیگر نسبت بدهیم
مثل گل بخندید که از راست نرنجیم ولی
هیچ عاشق سخن سخت به معشوق نگفت.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ آداب حضور در شبکه‌های اجتماعی
🔅۱ -توجه كنيد كه امروزه يكی از راههای شناخت شخصيت شما همين شبكه های اجتماعي است.
ادب مرد به ز دولت اوست.
🔅۲ - هر چیزی را ازهر جایی کپی نکنید.
🔅۳ - لطفا از شدت آزادی بیانی که در گروه‌های مجازی وجود دارد، ذوق‌زده نشوید! شاید مسیر را گم کرده باشید و به بیراهه بروید. و *خودتان را در پیشگاه خداوند بدهکارنکنید*
🔅۴ - اول از همه، اهداف گروه‌تان را بشناسید.
🔅۵ - کسی را بدون شناخت و معرفی قبلی اهداف گروه، به هیچ گروهی اضافه نکنید.
🔅۶ - حجم خبرهایی را که به اشتراک می‌گذارید خودآگاهانه و با وسواس کنترل کنید!
🔅۷ - پیامهای تبریک و تسلیت مربوط به یک شخص را به جای گروه به پی وی شخص مورد نظر ارسال کنید.
🔅۸ - گاهی تماشاگر باشید و واکنش سریع نشان ندهید.
🔅۹ - همیشه حواس‌تان باشد که چه پست می‌کنید.
🔅۱۰ - مطالب متناسب با مخاطب و گروه را پست کنید.
🔅۱۱ - گاهي وقتها مي توانيد با كم يا زياد كردن کلمات یا جملات، پيام قبلی را اصلاح و يا تكميل نماييد.
🔅۱۲- هوشيارانه عمل كنيد چون شاید در آينده، از اثرات منفی این پيامها، در شرایطی عليه خودتان یا خانواده تان استفاده شود!
🔅۱۳- آبروی دیگران، بازیچه شما و ابزاری برای سرگرمی دوستانتان نیست!
🔅۱۴ - در به اشتراک گذاشتن مطالب ، دوراندیش باشید!
🔅۱۵- در هر شرایطی که قراردارید، ترویج دهنده افکاری سازنده و سالم باشید.
🔅۱۶- اگر شما را در گروهی عضو كردند و شما هيچ كس را نمي شناسيد و يا از هدف گروه بی اطلاعيد، مدتی نظاره گر باشید و درصورت عدم همسویی از آن خارج شويد.
🔅۱۷ - پيامي كه قبول نداريد به ديگران ارسال نكنيد!
🔅۱۸ - هر چیزی را فورأ به اشتراک نگذارید. ابتدا آنرا با دقت بخوانید و کمی در آن تأمل کنید.
🔅۱۹ - در انتقاد از دیگران انصاف را رعایت کنید و توهین نکنید.
🔅۲۰ - در مبارزه با نظرات و عملکرد دیگران أز مسیر راستی خارج نشوید.
🔅۲۱ - همیشه وجدان یا خداوند را حاضر و ناظر بر اعمال خود بدانید.
🔅۲۲ - از دین و مذهب استفاده ابزاری نکنید.
🔅۲۳ - خرافه پرستی را ترویج نکنید .
🔅۲۴- اطلاعات تخصصی خودرا درگروه به اشتراک بگذارید تا دیگران هم استفاده کنند!
🔅۲۵- ترجیحا از عکس خودتان در پروفایل استفاده کنید.
🔅۲۶- اگر پیامی خوشت نیامد بعنوان یک عضو انتقاد ویاپیشنهادکنید درصورت قبول ادمین ها و مدیرگروه عملی خواهدشد ولی اگر موافقت نشد بر نظر خود پافشاری نکنید.
🔅۲۷- پشت سر هم پست نذارید و "کم گوی و گزیده گوی چون در" و به دیگران هم فرصت دهید.
🔅۲۸ - الکی به PV افراد نباید وارد شد و باید به حریم خصوصی دیگران احترام گذاشت.
🔅۲۹ - سوالات و جوابها را جمع بندی شده و مختصر و مفید با تعیین مخاطب ارسال کنید.
🔅۳۰- مراقب پیام هایی که با هدف ترور شخصیت افراد توانمند اطرافتان طراحی شده است و با شایعه پراکنی علیه این افراد قصد تخریب جایگاه اجتماعی این افراد را دارند باشید که با این روش به راحتی با تهمت زدن و تخریب، دیدگاه شما را نسبت به این افراد محترم عوض خواهند کرد .
🔅۳۱-بی شک در پشت هر پیام و خبری هدفی وجود دارد اجازه ندهید شما عامل رسیدن افراد سوءاستفاده گر به اهدافشان باشید.
🔅۳۲-حتما سواد رسانه ای خود و اطرافیانتان را افزایش دهید فضای مجازی مستلزم رعایت قوانین فرهنگی و عرف و شرع جامعه می باشد و هرگز فکر نکنید که با ارسال یک پیام هیچ اتفاقی نخواهد افتاد
چه بسیار خانواده هایی که از هم پاشیده نشده اند چه بسیار افرادی که آسیب ندیده اند اکنون که پس از چند سال استفاده از فضای مجازی بدون احتیاط استفاده کرده ایم تازه متوجه شده ایم که بسیاری از خبرها ، عکس ها ، حتی فیلم ها و کلیپ ها با واقعیت بسیار متفاوتند آری چه ناشیانه این تیغ تیز و برهنه را در دست خود و کودکانمان گرفته بودیم و شاید تا کنون چه آسیب ها و جراحت هایی که با عدم آگاهی به خود و خانواده نزده ایم.
#آداب_حضور_در_شبکه‌های_اجتماعی
#توسعه_فردی
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
🔅۱ -توجه كنيد كه امروزه يكی از راههای شناخت شخصيت شما همين شبكه های اجتماعي است.
ادب مرد به ز دولت اوست.
🔅۲ - هر چیزی را ازهر جایی کپی نکنید.
🔅۳ - لطفا از شدت آزادی بیانی که در گروه‌های مجازی وجود دارد، ذوق‌زده نشوید! شاید مسیر را گم کرده باشید و به بیراهه بروید. و *خودتان را در پیشگاه خداوند بدهکارنکنید*
🔅۴ - اول از همه، اهداف گروه‌تان را بشناسید.
🔅۵ - کسی را بدون شناخت و معرفی قبلی اهداف گروه، به هیچ گروهی اضافه نکنید.
🔅۶ - حجم خبرهایی را که به اشتراک می‌گذارید خودآگاهانه و با وسواس کنترل کنید!
🔅۷ - پیامهای تبریک و تسلیت مربوط به یک شخص را به جای گروه به پی وی شخص مورد نظر ارسال کنید.
🔅۸ - گاهی تماشاگر باشید و واکنش سریع نشان ندهید.
🔅۹ - همیشه حواس‌تان باشد که چه پست می‌کنید.
🔅۱۰ - مطالب متناسب با مخاطب و گروه را پست کنید.
🔅۱۱ - گاهي وقتها مي توانيد با كم يا زياد كردن کلمات یا جملات، پيام قبلی را اصلاح و يا تكميل نماييد.
🔅۱۲- هوشيارانه عمل كنيد چون شاید در آينده، از اثرات منفی این پيامها، در شرایطی عليه خودتان یا خانواده تان استفاده شود!
🔅۱۳- آبروی دیگران، بازیچه شما و ابزاری برای سرگرمی دوستانتان نیست!
🔅۱۴ - در به اشتراک گذاشتن مطالب ، دوراندیش باشید!
🔅۱۵- در هر شرایطی که قراردارید، ترویج دهنده افکاری سازنده و سالم باشید.
🔅۱۶- اگر شما را در گروهی عضو كردند و شما هيچ كس را نمي شناسيد و يا از هدف گروه بی اطلاعيد، مدتی نظاره گر باشید و درصورت عدم همسویی از آن خارج شويد.
🔅۱۷ - پيامي كه قبول نداريد به ديگران ارسال نكنيد!
🔅۱۸ - هر چیزی را فورأ به اشتراک نگذارید. ابتدا آنرا با دقت بخوانید و کمی در آن تأمل کنید.
🔅۱۹ - در انتقاد از دیگران انصاف را رعایت کنید و توهین نکنید.
🔅۲۰ - در مبارزه با نظرات و عملکرد دیگران أز مسیر راستی خارج نشوید.
🔅۲۱ - همیشه وجدان یا خداوند را حاضر و ناظر بر اعمال خود بدانید.
🔅۲۲ - از دین و مذهب استفاده ابزاری نکنید.
🔅۲۳ - خرافه پرستی را ترویج نکنید .
🔅۲۴- اطلاعات تخصصی خودرا درگروه به اشتراک بگذارید تا دیگران هم استفاده کنند!
🔅۲۵- ترجیحا از عکس خودتان در پروفایل استفاده کنید.
🔅۲۶- اگر پیامی خوشت نیامد بعنوان یک عضو انتقاد ویاپیشنهادکنید درصورت قبول ادمین ها و مدیرگروه عملی خواهدشد ولی اگر موافقت نشد بر نظر خود پافشاری نکنید.
🔅۲۷- پشت سر هم پست نذارید و "کم گوی و گزیده گوی چون در" و به دیگران هم فرصت دهید.
🔅۲۸ - الکی به PV افراد نباید وارد شد و باید به حریم خصوصی دیگران احترام گذاشت.
🔅۲۹ - سوالات و جوابها را جمع بندی شده و مختصر و مفید با تعیین مخاطب ارسال کنید.
🔅۳۰- مراقب پیام هایی که با هدف ترور شخصیت افراد توانمند اطرافتان طراحی شده است و با شایعه پراکنی علیه این افراد قصد تخریب جایگاه اجتماعی این افراد را دارند باشید که با این روش به راحتی با تهمت زدن و تخریب، دیدگاه شما را نسبت به این افراد محترم عوض خواهند کرد .
🔅۳۱-بی شک در پشت هر پیام و خبری هدفی وجود دارد اجازه ندهید شما عامل رسیدن افراد سوءاستفاده گر به اهدافشان باشید.
🔅۳۲-حتما سواد رسانه ای خود و اطرافیانتان را افزایش دهید فضای مجازی مستلزم رعایت قوانین فرهنگی و عرف و شرع جامعه می باشد و هرگز فکر نکنید که با ارسال یک پیام هیچ اتفاقی نخواهد افتاد
چه بسیار خانواده هایی که از هم پاشیده نشده اند چه بسیار افرادی که آسیب ندیده اند اکنون که پس از چند سال استفاده از فضای مجازی بدون احتیاط استفاده کرده ایم تازه متوجه شده ایم که بسیاری از خبرها ، عکس ها ، حتی فیلم ها و کلیپ ها با واقعیت بسیار متفاوتند آری چه ناشیانه این تیغ تیز و برهنه را در دست خود و کودکانمان گرفته بودیم و شاید تا کنون چه آسیب ها و جراحت هایی که با عدم آگاهی به خود و خانواده نزده ایم.
#آداب_حضور_در_شبکه‌های_اجتماعی
#توسعه_فردی
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ استفهام انکاری و استفهام تاکیدی
❇️ گاه در ابیاتی شعرا سوالی را مطرح می کنند. که این کار به دلایل متعددی صورت می گیرد :
◀️ ۱-انکار
چه نسبت است به رندی صلاح و تقوا را؟/سماع وعظ کجا،نغمه ی رباب کجا؟
◀️ ۲-تعجب و شگفتی
توخودچه لعبتی ای شهسوارشیرین کار؟
که توسنی چو فلک رام تازیانه ی تست!
◀️ ۳-تحقیر
بهرام که گور می گرفتی همه عمر
دیدی که چگونه گور،بهرام گرفت؟
◀️ ۴-ریشخند
چرا شیر جنگی چو روباه شد؟
ز جنگش چنین دست کوتاه شد
◀️ ۵-سرزنش
چند گویی که چو ایام بهار آید
گل بیاراید و بادام به بار آید؟
◀️ ۶-تعظیم
این بارگاه کیست؟که گویند بی هراس کای اوج عرش،سطح حضیض تو را سپاس
◀️ ۷-تنبیه و هشدار
تو کز سرای طبیعت نمی روی بیرون
کجا به کوی حقیقت گذر توانی کرد؟
◀️ ۸-بیان رنج و اندوه
غم زمانه خورم یا فراق یار کشم؟
به طاقتی که ندارم،کدام بار کشم؟
◀️ ۹-تجاهل از امری
آن ماه دو هفته در نقاب است؟
یا حوری دست در خضاب است؟
(در بدیع به این نوع جمله ی استفهامی،تجاهل العارف می گویند.)
❇️ استفهام انکاری و استفهام تأکیدی
◀️ استفهام انکاری(پرسش انکاری)
اگر جمله ی پرسشی با فعل مثبت برای انکار موضوعی بیاید ((استفهام انکاری)) است.
مثال: همچو نی زهری و تریاقی که دید؟
یعنی هیچ کس زهر وتریاقی(پادزهری) مانند نی ندیده است.
◀️ استفهام تأکیدی(پرسش تأکیدی)
اگر جمله ی پرسشی با فعل منفی برای تأکید موضوعی بیاید "پرسش تأکیدی" است.
مثال: مگر به تو نگفته بودم؟
مگر اشک سیه روزان که سیل حوادث را هدایت می کند به استحکام کاخ پوشالی جبّاران به سخره نمی نگرد؟
مگر اشک سیه روزان که سیل حوادث را هدایت می کند به استحکام کاخ پوشالی جبّاران به سخره نمی نگرد؟
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
❇️ گاه در ابیاتی شعرا سوالی را مطرح می کنند. که این کار به دلایل متعددی صورت می گیرد :
◀️ ۱-انکار
چه نسبت است به رندی صلاح و تقوا را؟/سماع وعظ کجا،نغمه ی رباب کجا؟
◀️ ۲-تعجب و شگفتی
توخودچه لعبتی ای شهسوارشیرین کار؟
که توسنی چو فلک رام تازیانه ی تست!
◀️ ۳-تحقیر
بهرام که گور می گرفتی همه عمر
دیدی که چگونه گور،بهرام گرفت؟
◀️ ۴-ریشخند
چرا شیر جنگی چو روباه شد؟
ز جنگش چنین دست کوتاه شد
◀️ ۵-سرزنش
چند گویی که چو ایام بهار آید
گل بیاراید و بادام به بار آید؟
◀️ ۶-تعظیم
این بارگاه کیست؟که گویند بی هراس کای اوج عرش،سطح حضیض تو را سپاس
◀️ ۷-تنبیه و هشدار
تو کز سرای طبیعت نمی روی بیرون
کجا به کوی حقیقت گذر توانی کرد؟
◀️ ۸-بیان رنج و اندوه
غم زمانه خورم یا فراق یار کشم؟
به طاقتی که ندارم،کدام بار کشم؟
◀️ ۹-تجاهل از امری
آن ماه دو هفته در نقاب است؟
یا حوری دست در خضاب است؟
(در بدیع به این نوع جمله ی استفهامی،تجاهل العارف می گویند.)
❇️ استفهام انکاری و استفهام تأکیدی
◀️ استفهام انکاری(پرسش انکاری)
اگر جمله ی پرسشی با فعل مثبت برای انکار موضوعی بیاید ((استفهام انکاری)) است.
مثال: همچو نی زهری و تریاقی که دید؟
یعنی هیچ کس زهر وتریاقی(پادزهری) مانند نی ندیده است.
◀️ استفهام تأکیدی(پرسش تأکیدی)
اگر جمله ی پرسشی با فعل منفی برای تأکید موضوعی بیاید "پرسش تأکیدی" است.
مثال: مگر به تو نگفته بودم؟
مگر اشک سیه روزان که سیل حوادث را هدایت می کند به استحکام کاخ پوشالی جبّاران به سخره نمی نگرد؟
مگر اشک سیه روزان که سیل حوادث را هدایت می کند به استحکام کاخ پوشالی جبّاران به سخره نمی نگرد؟
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ براستی شاعر کیست؟
✳️ مقاله ای از زنده یاد استاد صابری
❇️ بارها ازخود پرسیده ام که به راستی شاعرکیست ؟واین معنا راکه به وزن فاعل بکار ـبرده میشود واز زمان گاثه ها پیام اشوزردشت ،آن پیامبرراستی ودرستی راتحت عنوان سروده های زرتشت برای جهانیان به ارمغان آورده است. تاامروز که بازهم به کاربردن آن برای کسی که شعر می سراید درسطح جهان از احترام ویژه ای برخورداراست ـحقّ کیست وبرازنده کدامین است؟آیا شاعران فقط صاحبان دیوانها ومجموعه های شعری هستند وفقط درنامهای پرآوازه ومبارکی همچون سعدی ها وحافظها وحکیمان گرانقدری چونان فردوسی ها وعارفانی کم نظیر بمانند مولوی ها ودرزمانهای معاصرچهره هایی چون شهریار وشاملو وریزنقشان منطقه ای چون این حقیر واساتیددیگری به سان شیبانی ودیگر دوستان گرامی من درسطح میمه وصبح میمه ووبلاگهای دیگرهمانند جناب نامی وغیرهم خلاصه میشود ؟یا بازهم مشمول درجات دیگر وچه بسا بالاتری هم میشود؟آیا فقط کسانی که به هردلیل قادرهستند باردیف کردن چندین وزن وقافیه ودیگرآلات شاعری شعری بسرایند،شاعرخطاب میشوند؟یا این رشته سردراز داردوبازهم دیگران ودیگرانی درکمال بی نامی وگمنامی محقّ این نام شریف ومسؤلیت دارتوانند بود؟به اعتقاد بنده وبسیارانی دیگر،چه بسا عالیترین شاعران هرعصر وهرمکان همانا دربین خوانندگان وعلاقه مندان به شعریافت شدنی هستند
که بدلیل همان گمنامی درفهرست شاعران قرارنمیگیرند که اگراین خوانندگان بی صدا وبی ریا نباشند کارشعروشاعری از پایه لرزان است وبار به منزل مقصود نخواهد رفت.باری غرض ازطرح موضوع احترام نهادن به خوانندگان اشعارریز ودرشت ودرمایه های مختلف است که بحقّ سزاواربیشترین حرمت نهادن ها هستند .چگونه میشود طبع شعر بزرگوارانی چون جناب بیکیان ،این نغمه پرداز عشق را درتمام لحظات حتی هم اکنون که صدای اذانش تاعرش خداوندی میرودنادیده گرفت وازاودراین زمینه یادنکرد؟وجنابش راازافتخارات شهرمان ندانست که خودرا ازدنیای پست مادیّات بری ساخته و باعالَم روحانی وعرفانی به طول یک عمر رفیق ویار بوده است
◀️ حقیقت شاعر کدام است یا شاعر کیست؟
چگونه میتوان ازنام پرشکوه سرکارخانم ناهید هدایی وآنهمه طبع شاعرانه اش بدون اینکه اوراشاعری راستین بخوانیم عبورکرد ؟همو که هرگاه محضرش رادریابی دیوانی ازشاعری رادردستش خواهی دید که باتمام احساس لطیفش به غزل خوانی مشغول است.کتابخانه اش باآنهمه کتب مختلف ونظم حاکم برآن همیشه موجب رشگ اینجانب که خیلی هم باحسودی میانه ای ندارم بوده است.کتابهایش نه تنها ازنظر محتوا که ازنظر ظاهرهم ازنوعی انتخاب شاعرانه برخورداراست .هرچند که گه گاهی شعری هم برای خودش وحرف دلش میسراید امّا شعرخوانی اش مطلوب طبایع شاعرانه است که این یک تجربه شخصی درشبهای شعر «انجمن مهتاب »است که چندین سال قبل درسالن شهرداری برگزار میگردیدکه متأسفانه بدلایلی روبخاموشی نهاد که امیداست باردیگر به هرنام ونشانی که باشد شکل پذیرد وپذیرای نسل جوانمان باشد.آیا میشود ازنام بزرگانی همچون مرحوم حاج قیصرخان گرانمایه که ازعلاقه مندان واقعی وازپیروان جلال الدین مولوی بود گذشت ونیز ازکتابهای مفرح شاعران درجه اول کشورمان که درکتابخانه کوچک امّاپرمحتوایش قراردارد چشم پوشید ؟مرااین افتخاربوده است که حدود چهل سال پیش توسط جنابش بامولوی آشنا شده ام وخودازمریدان اخلاق نیکوی آن مرحوم بوده ام.وچگونه ازشخصیت عارفانه ،شاعرانه مرحوم صدرخردمنددرگذریم ویادش رادرادبیات عرفانی گرامی نداریم که هنوزهم درخواب دیدنش برای هم نسلان من تداعی کننده عطر وبوی حسینی "ع" است.همانی که نه تنها اشگ ریز آقایش ومولایش بود که درلباس تعزیه ازعاشقان آن حضرت محسوب میگردیدودُردی کش میخانه آن یگانه بود.وچه ناشکروناسپاسیم اگر ازاینگونه شاعران وعارفان شهرمان که نامشان موجب رستاخیز اندیشه هامان بوده وخواهد بود به غفلت درگذریم وازروحشان مدد نگیرم.کوتاه سخن ،آنکه چون اینجانب ازمداوای خوددرچندروزاخیر به خانه ام بازگشتم مواجه باالطاف دوستان عزیز گردیدم که بنده راموردتفقّد قرارداده وازره بنده نوازی ازمن یادکرده و ازمهرومحبت خوددریغ نورزیده اند. که موجب گریه شوق گردید .وآنچه بابضاعت اندک میتوانم گفت همین است که بگویم خدایا آنانکه به من قدرنهادند وشادم کردند درهمه احوال شادشان بدار وبرقدرشان بیفزا.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ مقاله ای از زنده یاد استاد صابری
❇️ بارها ازخود پرسیده ام که به راستی شاعرکیست ؟واین معنا راکه به وزن فاعل بکار ـبرده میشود واز زمان گاثه ها پیام اشوزردشت ،آن پیامبرراستی ودرستی راتحت عنوان سروده های زرتشت برای جهانیان به ارمغان آورده است. تاامروز که بازهم به کاربردن آن برای کسی که شعر می سراید درسطح جهان از احترام ویژه ای برخورداراست ـحقّ کیست وبرازنده کدامین است؟آیا شاعران فقط صاحبان دیوانها ومجموعه های شعری هستند وفقط درنامهای پرآوازه ومبارکی همچون سعدی ها وحافظها وحکیمان گرانقدری چونان فردوسی ها وعارفانی کم نظیر بمانند مولوی ها ودرزمانهای معاصرچهره هایی چون شهریار وشاملو وریزنقشان منطقه ای چون این حقیر واساتیددیگری به سان شیبانی ودیگر دوستان گرامی من درسطح میمه وصبح میمه ووبلاگهای دیگرهمانند جناب نامی وغیرهم خلاصه میشود ؟یا بازهم مشمول درجات دیگر وچه بسا بالاتری هم میشود؟آیا فقط کسانی که به هردلیل قادرهستند باردیف کردن چندین وزن وقافیه ودیگرآلات شاعری شعری بسرایند،شاعرخطاب میشوند؟یا این رشته سردراز داردوبازهم دیگران ودیگرانی درکمال بی نامی وگمنامی محقّ این نام شریف ومسؤلیت دارتوانند بود؟به اعتقاد بنده وبسیارانی دیگر،چه بسا عالیترین شاعران هرعصر وهرمکان همانا دربین خوانندگان وعلاقه مندان به شعریافت شدنی هستند
که بدلیل همان گمنامی درفهرست شاعران قرارنمیگیرند که اگراین خوانندگان بی صدا وبی ریا نباشند کارشعروشاعری از پایه لرزان است وبار به منزل مقصود نخواهد رفت.باری غرض ازطرح موضوع احترام نهادن به خوانندگان اشعارریز ودرشت ودرمایه های مختلف است که بحقّ سزاواربیشترین حرمت نهادن ها هستند .چگونه میشود طبع شعر بزرگوارانی چون جناب بیکیان ،این نغمه پرداز عشق را درتمام لحظات حتی هم اکنون که صدای اذانش تاعرش خداوندی میرودنادیده گرفت وازاودراین زمینه یادنکرد؟وجنابش راازافتخارات شهرمان ندانست که خودرا ازدنیای پست مادیّات بری ساخته و باعالَم روحانی وعرفانی به طول یک عمر رفیق ویار بوده است
◀️ حقیقت شاعر کدام است یا شاعر کیست؟
چگونه میتوان ازنام پرشکوه سرکارخانم ناهید هدایی وآنهمه طبع شاعرانه اش بدون اینکه اوراشاعری راستین بخوانیم عبورکرد ؟همو که هرگاه محضرش رادریابی دیوانی ازشاعری رادردستش خواهی دید که باتمام احساس لطیفش به غزل خوانی مشغول است.کتابخانه اش باآنهمه کتب مختلف ونظم حاکم برآن همیشه موجب رشگ اینجانب که خیلی هم باحسودی میانه ای ندارم بوده است.کتابهایش نه تنها ازنظر محتوا که ازنظر ظاهرهم ازنوعی انتخاب شاعرانه برخورداراست .هرچند که گه گاهی شعری هم برای خودش وحرف دلش میسراید امّا شعرخوانی اش مطلوب طبایع شاعرانه است که این یک تجربه شخصی درشبهای شعر «انجمن مهتاب »است که چندین سال قبل درسالن شهرداری برگزار میگردیدکه متأسفانه بدلایلی روبخاموشی نهاد که امیداست باردیگر به هرنام ونشانی که باشد شکل پذیرد وپذیرای نسل جوانمان باشد.آیا میشود ازنام بزرگانی همچون مرحوم حاج قیصرخان گرانمایه که ازعلاقه مندان واقعی وازپیروان جلال الدین مولوی بود گذشت ونیز ازکتابهای مفرح شاعران درجه اول کشورمان که درکتابخانه کوچک امّاپرمحتوایش قراردارد چشم پوشید ؟مرااین افتخاربوده است که حدود چهل سال پیش توسط جنابش بامولوی آشنا شده ام وخودازمریدان اخلاق نیکوی آن مرحوم بوده ام.وچگونه ازشخصیت عارفانه ،شاعرانه مرحوم صدرخردمنددرگذریم ویادش رادرادبیات عرفانی گرامی نداریم که هنوزهم درخواب دیدنش برای هم نسلان من تداعی کننده عطر وبوی حسینی "ع" است.همانی که نه تنها اشگ ریز آقایش ومولایش بود که درلباس تعزیه ازعاشقان آن حضرت محسوب میگردیدودُردی کش میخانه آن یگانه بود.وچه ناشکروناسپاسیم اگر ازاینگونه شاعران وعارفان شهرمان که نامشان موجب رستاخیز اندیشه هامان بوده وخواهد بود به غفلت درگذریم وازروحشان مدد نگیرم.کوتاه سخن ،آنکه چون اینجانب ازمداوای خوددرچندروزاخیر به خانه ام بازگشتم مواجه باالطاف دوستان عزیز گردیدم که بنده راموردتفقّد قرارداده وازره بنده نوازی ازمن یادکرده و ازمهرومحبت خوددریغ نورزیده اند. که موجب گریه شوق گردید .وآنچه بابضاعت اندک میتوانم گفت همین است که بگویم خدایا آنانکه به من قدرنهادند وشادم کردند درهمه احوال شادشان بدار وبرقدرشان بیفزا.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ خورَد گاو نادان ز پهلوی خویش
✳️ سعید حمیدیان
🔸در اپیزود دل‌انگیزی در درون داستان رستم و سهراب، گردآفرید، دختر دلاور دلارای ایرانی، آنگاه که در نبرد با سهراب فرو می‌مانَد و موی و چهره دلبندش برون می‌افتد جوان یکتادل و خوشباور را به نیرنگ زنانه دست به سر می‌کند و از بالای دژ تسخَرزنان می‌گوید:
نباشی بس ایمن به بازوی خویش
خورد گاو نادان ز پهلوی خویش
تا آنجا که من آگاهی دارم همه آنان که توضیحی درباره این بیت داده‌اند در باب لغت دوم (که مشکل اصلی است) و کاربرد «ز پهلوی» برداشت‌هایی نادرست به دست داده‌اند. از آنجا که این توضیحات در ضمن درسنامه‌ها و در یک مورد، یادداشت‌های شاهنامه است بیم خطاآموزی به بسیار کسان میرود، و بنابراین، نگارنده خود را ناگزیر دید که آنچه را خود در خصوص «ز پهلوی» درست می‌انگارد با خوانندگان آن نشریه وزین علمی و فرهنگی در میان نهد. نخست ببینیم در شرح آن چه گفته‌اند:
۱. جناب دکتر میرجلال‌الدین کزّازی، «پهلو» را به معنای دو سوی شکم می‌دانند: «گاوی را می‌کشند و از گوشتش توشه می‌سازند که فربه و چرب پهلو باشد؛ پس گاوی که خویشتن را می‌پرورد و پهلوی نزارش را با خورش بسیار فربه و پروار می‌گرداند، به راستی زمینه مرگ خویش را فراهم می‌آورد.»
۲. جناب دکتر منصور رستگار: «یعنی گاو نادان همه ضربت‌ها و آسیب‌ها را از پهلوی چاق و فربه خود می‌خورد.»
۳. روانشاد دکتر جعفر شعار و جناب دکتر حسن انوری: «گاو نادان نمی‌داند که برای بهره‌مندی از گوشت و پهلوی چرب اوست که به او آب و گیاه می‌دهند.»
۴. جناب دکتر عزیزالله جوینی: ایشان مطالبی به تفصیل در این باره دارند همراه با نقل اقوال صاحبنظرانی همچون استاد علاّمه فقید، مجتبی مینوی، که قضا را آن زنده‌یاد نیز به همان صورت معنی کرده بودند یعنی «ز پهلو» را به معنای حقیقی لفظ می‌دانستند. دکتر جوینی آنگاه معنای خودشان را به دست داده‌اند که البته قدری مفصل‌تر است و ظاهراً قصد دارند معنی یا مصداقی متفاوت برای آن ارائه کنند.
خلاصه سخن ایشان اینکه: گاوان به هنگام جنگ با یکدیگر ابتدا با سر به همدیگر حمله می‌کنند و… آنگاه گاو غالب با دو شاخ خود به پهلوی گاو مغلوب می‌کوبد و…
۵. جناب خالقی مطلق، مصحّح ارجمند شاهنامه نیز: «گاو نادان نمی‌داند که با خوردن، پهلو می‌آورد و او را زودتر به کشتارگاه می‌برند.»
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ سعید حمیدیان
🔸در اپیزود دل‌انگیزی در درون داستان رستم و سهراب، گردآفرید، دختر دلاور دلارای ایرانی، آنگاه که در نبرد با سهراب فرو می‌مانَد و موی و چهره دلبندش برون می‌افتد جوان یکتادل و خوشباور را به نیرنگ زنانه دست به سر می‌کند و از بالای دژ تسخَرزنان می‌گوید:
نباشی بس ایمن به بازوی خویش
خورد گاو نادان ز پهلوی خویش
تا آنجا که من آگاهی دارم همه آنان که توضیحی درباره این بیت داده‌اند در باب لغت دوم (که مشکل اصلی است) و کاربرد «ز پهلوی» برداشت‌هایی نادرست به دست داده‌اند. از آنجا که این توضیحات در ضمن درسنامه‌ها و در یک مورد، یادداشت‌های شاهنامه است بیم خطاآموزی به بسیار کسان میرود، و بنابراین، نگارنده خود را ناگزیر دید که آنچه را خود در خصوص «ز پهلوی» درست می‌انگارد با خوانندگان آن نشریه وزین علمی و فرهنگی در میان نهد. نخست ببینیم در شرح آن چه گفته‌اند:
۱. جناب دکتر میرجلال‌الدین کزّازی، «پهلو» را به معنای دو سوی شکم می‌دانند: «گاوی را می‌کشند و از گوشتش توشه می‌سازند که فربه و چرب پهلو باشد؛ پس گاوی که خویشتن را می‌پرورد و پهلوی نزارش را با خورش بسیار فربه و پروار می‌گرداند، به راستی زمینه مرگ خویش را فراهم می‌آورد.»
۲. جناب دکتر منصور رستگار: «یعنی گاو نادان همه ضربت‌ها و آسیب‌ها را از پهلوی چاق و فربه خود می‌خورد.»
۳. روانشاد دکتر جعفر شعار و جناب دکتر حسن انوری: «گاو نادان نمی‌داند که برای بهره‌مندی از گوشت و پهلوی چرب اوست که به او آب و گیاه می‌دهند.»
۴. جناب دکتر عزیزالله جوینی: ایشان مطالبی به تفصیل در این باره دارند همراه با نقل اقوال صاحبنظرانی همچون استاد علاّمه فقید، مجتبی مینوی، که قضا را آن زنده‌یاد نیز به همان صورت معنی کرده بودند یعنی «ز پهلو» را به معنای حقیقی لفظ می‌دانستند. دکتر جوینی آنگاه معنای خودشان را به دست داده‌اند که البته قدری مفصل‌تر است و ظاهراً قصد دارند معنی یا مصداقی متفاوت برای آن ارائه کنند.
خلاصه سخن ایشان اینکه: گاوان به هنگام جنگ با یکدیگر ابتدا با سر به همدیگر حمله می‌کنند و… آنگاه گاو غالب با دو شاخ خود به پهلوی گاو مغلوب می‌کوبد و…
۵. جناب خالقی مطلق، مصحّح ارجمند شاهنامه نیز: «گاو نادان نمی‌داند که با خوردن، پهلو می‌آورد و او را زودتر به کشتارگاه می‌برند.»
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan