< کتاب گویا فارسی-مشترک-پایه یازدهم >
دفتر تکنولوژی و انتشارات آموزشی سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی
#فارسی۲
#کتاب_گویا
#خوانش_دروس
دفتر تکنولوژی و انتشارات آموزشی
№18
روان خوانی
تا غزل بعد
🎧🎧🎧🎧🎧
@ferdosesokhan
#کتاب_گویا
#خوانش_دروس
دفتر تکنولوژی و انتشارات آموزشی
№18
روان خوانی
تا غزل بعد
🎧🎧🎧🎧🎧
@ferdosesokhan
< کتاب گویا فارسی-مشترک-پایه یازدهم >
دفتر تکنولوژی و انتشارات آموزشی سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی
#فارسی۲
#کتاب_گویا
#خوانش_دروس
دفتر تکنولوژی و انتشارات آموزشی
№19
درس دهم
رباعی های امروز
🎧🎧🎧🎧🎧
@ferdosesokhan
#کتاب_گویا
#خوانش_دروس
دفتر تکنولوژی و انتشارات آموزشی
№19
درس دهم
رباعی های امروز
🎧🎧🎧🎧🎧
@ferdosesokhan
بعضی از مشاغل در کتب ادبی
بلدچی ← راهنما
تندیسگر ← مجسمه ساز
جولاهه ← بافنده ، نساج
حادی ← حُدیٰ خوان ، سرود
حلاج ← پنبه زن
خوان برای گله شتران
حاجب ← دربان
خَوّاص ← زنبیل باف
خوالیگر ← آشپز
درزی ← خیاط
خیلتاش ← گروه نوکران
خُنیاگر ← نوازنده
دبیر ← ←نویسنده نامه های دربار
داروغه ← نگهبان
دلّاک ← کیسه کش . مشت مال
قاپوچی ← دربان
قیّم ← کیسه کش حمام
مشّاطه ← آرایشگر
کشیک چی ← نگهبان
محتسب ← مامور ناظر بر اجرای احکام دین
مُکاری ← کرایه دهنده اسب و الاغ و شتر
نقاره چی ← نوازنده طبل و نقاره
نقّال ← قصه گوی پرده
قاپوچی ← دربان
عامل ← کارگذار، دست نشانه حکومتی ، حاکم
سکان دار ← کشتی بان
مُقری ← قرآن خوان
مزّکی ← کسی که در دادگاه یه پاک بود شهود گواهی می دهد
معدّل ← کسی که به عادل بود کسی گواهی می دهد
جَولَقی ← گدا
خواجه ← کدخدا
ادیب ← دانشمند
نگارگر ← نقاش
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
بلدچی ← راهنما
تندیسگر ← مجسمه ساز
جولاهه ← بافنده ، نساج
حادی ← حُدیٰ خوان ، سرود
حلاج ← پنبه زن
خوان برای گله شتران
حاجب ← دربان
خَوّاص ← زنبیل باف
خوالیگر ← آشپز
درزی ← خیاط
خیلتاش ← گروه نوکران
خُنیاگر ← نوازنده
دبیر ← ←نویسنده نامه های دربار
داروغه ← نگهبان
دلّاک ← کیسه کش . مشت مال
قاپوچی ← دربان
قیّم ← کیسه کش حمام
مشّاطه ← آرایشگر
کشیک چی ← نگهبان
محتسب ← مامور ناظر بر اجرای احکام دین
مُکاری ← کرایه دهنده اسب و الاغ و شتر
نقاره چی ← نوازنده طبل و نقاره
نقّال ← قصه گوی پرده
قاپوچی ← دربان
عامل ← کارگذار، دست نشانه حکومتی ، حاکم
سکان دار ← کشتی بان
مُقری ← قرآن خوان
مزّکی ← کسی که در دادگاه یه پاک بود شهود گواهی می دهد
معدّل ← کسی که به عادل بود کسی گواهی می دهد
جَولَقی ← گدا
خواجه ← کدخدا
ادیب ← دانشمند
نگارگر ← نقاش
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
انواع نامه قدیمی " مُلَّطَفَه "
مُلَّطَفَه. ملطفه در لغت به معناي نامه باريك، رقعه، نوشته مختصر نامه خصوصي و كوچك است ملطفه را نخستين بار ابوالفضل بيهقي (385-470ق.) در تاريخ بيهقي بهكار برده است و از اين كلمه، نامهاي كوچك و مختصر را براي ارسال مطالب محرمانه و غالبآ فوري، اراده كرده است
از شواهد چنين برميآيد كه وجه تسميه اين نامههاي خُرد به ملطفه (= تلطيف شده، نازك شده) اين است كه در وقت ارسال، آنها را باريك و نازك ميكردهاند تا مخفي كردن و ارسال آن آسان باشد . در برخي متون علاوه بر معادل فارسي "نامك"، "مهرنامه" را هم ذكر كردهاند و همچنين وجه تسميه آن را اين دانستهاند كه در ابتدا به نامههاي كوتاه و دوستانه اطلاق ميشده كه در متون شاهدي ندارد. در ملطفهها معمولا عنوان ذكر نميشده است. اين كلمه بهصورت ملاطفه نيز بهكار رفته است. اگر مندرجات ملطفه رمزي باشد، آن را "ملطفه معما" و اگر امضاي پادشاه بر آن درج شود، "ملطفه توقيعي" گويند . ملطفه بهمعني مطلقِ نامه نيز بهكار رفته است
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
مُلَّطَفَه. ملطفه در لغت به معناي نامه باريك، رقعه، نوشته مختصر نامه خصوصي و كوچك است ملطفه را نخستين بار ابوالفضل بيهقي (385-470ق.) در تاريخ بيهقي بهكار برده است و از اين كلمه، نامهاي كوچك و مختصر را براي ارسال مطالب محرمانه و غالبآ فوري، اراده كرده است
از شواهد چنين برميآيد كه وجه تسميه اين نامههاي خُرد به ملطفه (= تلطيف شده، نازك شده) اين است كه در وقت ارسال، آنها را باريك و نازك ميكردهاند تا مخفي كردن و ارسال آن آسان باشد . در برخي متون علاوه بر معادل فارسي "نامك"، "مهرنامه" را هم ذكر كردهاند و همچنين وجه تسميه آن را اين دانستهاند كه در ابتدا به نامههاي كوتاه و دوستانه اطلاق ميشده كه در متون شاهدي ندارد. در ملطفهها معمولا عنوان ذكر نميشده است. اين كلمه بهصورت ملاطفه نيز بهكار رفته است. اگر مندرجات ملطفه رمزي باشد، آن را "ملطفه معما" و اگر امضاي پادشاه بر آن درج شود، "ملطفه توقيعي" گويند . ملطفه بهمعني مطلقِ نامه نيز بهكار رفته است
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
حماسه های معروف اروپا
سرود رولان: یک حماسه معروف فرانسوی است که در اواخر قرن یازدهم نوشته شد. این اثر شرح پهلوانی های یک قهرمان فرانسوی به نام رولان و داستان خیانت و پهلوانی است.
بیوولف: قدیمی ترین حماسه انگلیسی است که در قرن 8 میلادی سروده شد و در آن صحنه های درگیری میان قهرمان حماسه و غول دریایی و اژدها و کشته شدن این موجودات به دست او دیده می شود.
بهشت گمشده: نام اثری است حماسی که در قرن 17 میلادی توسط جان میلتون شاعر نابینای انگلیسی و در 12 باب سروده شد. قهرمان این داستان حضرت آدم است و این حماسه روایتی از سقوط انسان است.
سرود نیبلونگن: یک حماسه آلمانی از شاعری نامعلوم که در قرن 12 میلادی سروده شد. قهرمان این داستان زیگفرید رویین تن است که یک اژدها را کشته و تمام بدنش را با خون او می شوید اما به هنگام شست شو یک برگ در میان دو شانه اش می افتد و آن نقطه ضد مرگ نمی شود و از همان نقظه و توسط هاگنن کشته می شود.
کمدی الهی: یک حماسه معروف ایتالیایی است که در قرن 14 میلادی سروده شد. این کتاب از زبان اول شخص و از زبان خود شاعر است. دانته در این کتاب سفر خیالی خود به دوزخ، برزخ و بهشت را تعریف می کند. دانته در این سفر خیالی دو راهنما دارد. راهنمای او در دوزخ و برزخ، "ویرژیل" شاعر ایتالیایی است که چند قرن قبل از او زندگی کرده است و راهنمای او در بهشت (بئاتریس) است. بئاتریس زن رویاهای دانته و یک زن معمولی بوده که به دانته عشق می ورزید. بئاتریس خیلی زود می میرد و اینطور می گویند که دانته همیشه در خیابان های فلورانس به دنبال او بوده است.
انه ئید: یک منظومه حماسی است که ویرژیل آن را در 12 جلد و در اواخر قرن 1 قبل از میلاد سروده است. این منظومه داستان انه آس، شاهزاده تروایی است که از جنگ تروا جان سالم به در برده و بعد از سفری پرماجرا و اقامتی کوتاه در کارتاژ به ایتالیا می رسد. در این سفر ملکه کارتاژ (دیدون) عاشق انه آس می شود، اما انه آس او را رها می کند و این حرکت باعث می شود که دیدون خودکشی کرده و همین امر باعث جنگ بین مردم روم . کارتاژ می شود.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
سرود رولان: یک حماسه معروف فرانسوی است که در اواخر قرن یازدهم نوشته شد. این اثر شرح پهلوانی های یک قهرمان فرانسوی به نام رولان و داستان خیانت و پهلوانی است.
بیوولف: قدیمی ترین حماسه انگلیسی است که در قرن 8 میلادی سروده شد و در آن صحنه های درگیری میان قهرمان حماسه و غول دریایی و اژدها و کشته شدن این موجودات به دست او دیده می شود.
بهشت گمشده: نام اثری است حماسی که در قرن 17 میلادی توسط جان میلتون شاعر نابینای انگلیسی و در 12 باب سروده شد. قهرمان این داستان حضرت آدم است و این حماسه روایتی از سقوط انسان است.
سرود نیبلونگن: یک حماسه آلمانی از شاعری نامعلوم که در قرن 12 میلادی سروده شد. قهرمان این داستان زیگفرید رویین تن است که یک اژدها را کشته و تمام بدنش را با خون او می شوید اما به هنگام شست شو یک برگ در میان دو شانه اش می افتد و آن نقطه ضد مرگ نمی شود و از همان نقظه و توسط هاگنن کشته می شود.
کمدی الهی: یک حماسه معروف ایتالیایی است که در قرن 14 میلادی سروده شد. این کتاب از زبان اول شخص و از زبان خود شاعر است. دانته در این کتاب سفر خیالی خود به دوزخ، برزخ و بهشت را تعریف می کند. دانته در این سفر خیالی دو راهنما دارد. راهنمای او در دوزخ و برزخ، "ویرژیل" شاعر ایتالیایی است که چند قرن قبل از او زندگی کرده است و راهنمای او در بهشت (بئاتریس) است. بئاتریس زن رویاهای دانته و یک زن معمولی بوده که به دانته عشق می ورزید. بئاتریس خیلی زود می میرد و اینطور می گویند که دانته همیشه در خیابان های فلورانس به دنبال او بوده است.
انه ئید: یک منظومه حماسی است که ویرژیل آن را در 12 جلد و در اواخر قرن 1 قبل از میلاد سروده است. این منظومه داستان انه آس، شاهزاده تروایی است که از جنگ تروا جان سالم به در برده و بعد از سفری پرماجرا و اقامتی کوتاه در کارتاژ به ایتالیا می رسد. در این سفر ملکه کارتاژ (دیدون) عاشق انه آس می شود، اما انه آس او را رها می کند و این حرکت باعث می شود که دیدون خودکشی کرده و همین امر باعث جنگ بین مردم روم . کارتاژ می شود.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
Forwarded from Ali Shoja'
مجازهای پرکاربرد کنکور سراسری درس فارسی :
سر (اندیشه،مو ،وجود )
عالم ،جهان ،شهر ،دشت ،گردون ،دنیا مجاز از مردم
جهان و عالم مجاز از نعمت های دنیا
ایران مجاز از تیم یا سپاه یا لشگر ایران
مجلس ،خانه ،کشور مجاز از مردم
جام ،ساغر ،پیاله،پیمانه،قرابه مجاز از شراب
شراب ،می ،باده مجاز از جام
چمن مجاز از باغ و بوستان
خون مجاز از کشتن
فردا مجاز از قیامت
امروز مجاز از دنیا
حرف مجاز از سخن
سیر مجاز از بیزار گشتن
نفس و دم مجاز از سخن گفتن
خاک مجاز از وجود ،قبر ،زمین
خاک و گل مجاز از قبر
گل مجاز از قبر و وجود انسان
گل و ایام گل مجاز از فصل بهار
چشم مجاز از وجود
نگین مجاز از انگشتری
خدنگ مجاز از تیر
دست مجاز از انگشت و قدرت
بیت و غزل مجاز از شعر
قلم ،کلک،خامه مجاز از نوشتن و شعر
ماه ،مهر،خورشید مجاز از نور ماه و خورشید
سینه مجاز از وجود و دل
زبان مجاز از سخن
گوش مجاز از شنونده
دل مجاز از جرات و فکر و حواس
شمشیر مجاز از جنگ
چشم مجاز از دیدگاه نظر و عقیده
#نکته_کنکوری_تستی:
برای یافتن مجاز باید سراغ اسم ها برویم
چون صفت و فعل مجاز نمی شوند
سر (اندیشه،مو ،وجود )
عالم ،جهان ،شهر ،دشت ،گردون ،دنیا مجاز از مردم
جهان و عالم مجاز از نعمت های دنیا
ایران مجاز از تیم یا سپاه یا لشگر ایران
مجلس ،خانه ،کشور مجاز از مردم
جام ،ساغر ،پیاله،پیمانه،قرابه مجاز از شراب
شراب ،می ،باده مجاز از جام
چمن مجاز از باغ و بوستان
خون مجاز از کشتن
فردا مجاز از قیامت
امروز مجاز از دنیا
حرف مجاز از سخن
سیر مجاز از بیزار گشتن
نفس و دم مجاز از سخن گفتن
خاک مجاز از وجود ،قبر ،زمین
خاک و گل مجاز از قبر
گل مجاز از قبر و وجود انسان
گل و ایام گل مجاز از فصل بهار
چشم مجاز از وجود
نگین مجاز از انگشتری
خدنگ مجاز از تیر
دست مجاز از انگشت و قدرت
بیت و غزل مجاز از شعر
قلم ،کلک،خامه مجاز از نوشتن و شعر
ماه ،مهر،خورشید مجاز از نور ماه و خورشید
سینه مجاز از وجود و دل
زبان مجاز از سخن
گوش مجاز از شنونده
دل مجاز از جرات و فکر و حواس
شمشیر مجاز از جنگ
چشم مجاز از دیدگاه نظر و عقیده
#نکته_کنکوری_تستی:
برای یافتن مجاز باید سراغ اسم ها برویم
چون صفت و فعل مجاز نمی شوند
Forwarded from Ali Shoja'
✅ #کلمات_ایهام_دار متداول و دشوار کنکور سراسری درس فارسی
1⃣ بس کن ای دیده به یک بار مریز آب مرا / که خیال رخ او را همه بر ما گذر است
💢«آب» ایهام دارد: 1- مجازاً به معنی اشک 2- آبرو و اعتبار
2⃣ ز بند حرص بر آهو چه تازی نفس را چون سگ/ به صحرای قناعت رو که بی آهوست آن صحرا
💢«آهو» در مصراع دوم ایهام دارد: 1- عیب و پلیدی 2- نام حیوان
💢«بند» ایهام دارد: 1- زنجیر و رشته 2- زندان
3⃣ شب فراق چو زلفت اگرچه تاریک است/ امیدوارم از آن رو که صبح نزدیک است
💢«از آن رو» ایهام دارد: 1- از آن رخسار 2- زیرا
4⃣ هر مختصر چه داند آیین عشقبازی/ کی در هوا مگس را باشد مجال بازی
💢«بازی» ایهام دارد: 1- با یای مصدر به معنای بازیکردن و مناسب کلمهی عشقبازی است. 2- با یای نسبت منسوب به باز که پرندهی معروفی است از مرغان شکاری
5⃣ خواهشت آب است و ما میآوریم اینک به چشم / خاکسار آن کس که با دریا به آبش ماجراست
💢«به چشم» ایهام دارد: 1- به وسیلهی چشم، با چشم 2- اطاعت بردن و فرمانبری
6⃣ تا کی به بوی عنبرین زنجیر زلف سرکشت/ آشفته پویم در به در دیوانه گردم کو به کو
💢«بو» ایهام دارد: 1- شمیم و رایحه 2- آرزو و طمع
7⃣ آن چنان آتش عشق تو خوش آمد دل را / که بیفتاد به یک بارگی از چشمم آب
💢«بیفتاد» ایهام دارد: 1- قطع شد 2- جاری شد.
8⃣ مطرب مجلس بساز پردهی ابریشمت / تا همه بر هم زنیم پنبه پشمینهپوش
💢«پرده» ایهام دارد: 1- پردهی موسیقی 2- حجاب
9⃣ ندارم تاب سودای کمند زلف مهرویان / ولی اکنون چه تدبیر است چون افتاده بر گردن
💢«تاب» ایهام دارد: 1- تاب گیسو و زلف تابدار 2- توان و طاقت
🔟 آیینهی صفات خدایی و خلق را / جمعیتی که روی نمود از صفای تست
💢«جمعیت» ایهام دارد: 1- انبوه خلق 2- به قرینهی کلمهی «صفا» به معنای خاطرِ جمع و اطمینان خاطر
1⃣1⃣ گر چو شمعت بکشد یار ازو روی متاب/ ور چو چنگت بزند دوست ز دستش مخروش
💢«چنگ» ایهام دارد: 1- آلتی از اسباب موسیقی 2- به معنای پنجه و ناخن
2⃣1⃣ باد بر بوی نسیم زلف سنبل در ختن / نامه را چندان دهد دم تا جگر پر خون کند
💢«دم» ایهام دارد: 1- نَفَس 2- دم عربی به معنای خون
3⃣1⃣ نقشی است هر ساعت ز نو این دور لعبتباز را / ای لعبت ساقی بیار آن جام جمپرداز را
💢«دور» ایهام دارد: 1- روزگار 2- به دور گرداندن شراب توسط ساقی
4⃣1⃣ قصهی حال پریشان من امشب ز غمت/ به درازی سر زلف تو بگذشت ز دوش
💢«دوش» ایهام دارد: 1- شب گذشته و دیشب 2- شانه و کتف
5⃣1⃣ با رود و چنگ و رود زن تا چند سازم ساقیا / آبی ندارد رود او آبیش باز آور به جو
💢«رود» در مصراع دوم ایهام دارد: 1- یکی از آلات موسیقی 2- رودخانه
6⃣1⃣ ای سرو روان بر طرف ما گذری کن / تا جان همه بر پای تو ریزیم روانی
🔍سرو روان استعارهی مصرّحه از معشوق است.
💢 «روان» ایهام دارد: 1- روان و خرامنده 2- روان به معنی روح، یعنی شاعر، معشوق را مایه امید روح خود مینامد. 3- روان به معنی ناپایدار و گذرنده و رونده
7⃣1⃣ بیمار غمت را بهجز از صبر دوا نیست / صبر است دوای من و دردا که مرا نیست
💢«صبر» ایهام دارد: 1- بردباری و صبوری 2- دارویی تلخ
8⃣1⃣ چشم سرمست تو را عین بلا میبینم/ لیکن ابروی تو چیزی است که بالای بلاست
💢«عین» ایهام دارد: 1- مثل و شبیه 2- چشمه
9⃣1⃣ مستان دل اغیار چه لازم که در این عهد/ هر جای که قلب است به بازار تو باشد
💢«قلب» ایهام دارد:1- دل 2- سیم و زر اندوده و تقلّبی و ناخالص
0⃣2⃣ کیوان ز هفتمین فلک آواز داد و گفت / ای مشتری بخر که بهای موافق است
«مشتری» ایهام دارد: 1- خریدار 2- سیّارهی مشتری
1⃣ بس کن ای دیده به یک بار مریز آب مرا / که خیال رخ او را همه بر ما گذر است
💢«آب» ایهام دارد: 1- مجازاً به معنی اشک 2- آبرو و اعتبار
2⃣ ز بند حرص بر آهو چه تازی نفس را چون سگ/ به صحرای قناعت رو که بی آهوست آن صحرا
💢«آهو» در مصراع دوم ایهام دارد: 1- عیب و پلیدی 2- نام حیوان
💢«بند» ایهام دارد: 1- زنجیر و رشته 2- زندان
3⃣ شب فراق چو زلفت اگرچه تاریک است/ امیدوارم از آن رو که صبح نزدیک است
💢«از آن رو» ایهام دارد: 1- از آن رخسار 2- زیرا
4⃣ هر مختصر چه داند آیین عشقبازی/ کی در هوا مگس را باشد مجال بازی
💢«بازی» ایهام دارد: 1- با یای مصدر به معنای بازیکردن و مناسب کلمهی عشقبازی است. 2- با یای نسبت منسوب به باز که پرندهی معروفی است از مرغان شکاری
5⃣ خواهشت آب است و ما میآوریم اینک به چشم / خاکسار آن کس که با دریا به آبش ماجراست
💢«به چشم» ایهام دارد: 1- به وسیلهی چشم، با چشم 2- اطاعت بردن و فرمانبری
6⃣ تا کی به بوی عنبرین زنجیر زلف سرکشت/ آشفته پویم در به در دیوانه گردم کو به کو
💢«بو» ایهام دارد: 1- شمیم و رایحه 2- آرزو و طمع
7⃣ آن چنان آتش عشق تو خوش آمد دل را / که بیفتاد به یک بارگی از چشمم آب
💢«بیفتاد» ایهام دارد: 1- قطع شد 2- جاری شد.
8⃣ مطرب مجلس بساز پردهی ابریشمت / تا همه بر هم زنیم پنبه پشمینهپوش
💢«پرده» ایهام دارد: 1- پردهی موسیقی 2- حجاب
9⃣ ندارم تاب سودای کمند زلف مهرویان / ولی اکنون چه تدبیر است چون افتاده بر گردن
💢«تاب» ایهام دارد: 1- تاب گیسو و زلف تابدار 2- توان و طاقت
🔟 آیینهی صفات خدایی و خلق را / جمعیتی که روی نمود از صفای تست
💢«جمعیت» ایهام دارد: 1- انبوه خلق 2- به قرینهی کلمهی «صفا» به معنای خاطرِ جمع و اطمینان خاطر
1⃣1⃣ گر چو شمعت بکشد یار ازو روی متاب/ ور چو چنگت بزند دوست ز دستش مخروش
💢«چنگ» ایهام دارد: 1- آلتی از اسباب موسیقی 2- به معنای پنجه و ناخن
2⃣1⃣ باد بر بوی نسیم زلف سنبل در ختن / نامه را چندان دهد دم تا جگر پر خون کند
💢«دم» ایهام دارد: 1- نَفَس 2- دم عربی به معنای خون
3⃣1⃣ نقشی است هر ساعت ز نو این دور لعبتباز را / ای لعبت ساقی بیار آن جام جمپرداز را
💢«دور» ایهام دارد: 1- روزگار 2- به دور گرداندن شراب توسط ساقی
4⃣1⃣ قصهی حال پریشان من امشب ز غمت/ به درازی سر زلف تو بگذشت ز دوش
💢«دوش» ایهام دارد: 1- شب گذشته و دیشب 2- شانه و کتف
5⃣1⃣ با رود و چنگ و رود زن تا چند سازم ساقیا / آبی ندارد رود او آبیش باز آور به جو
💢«رود» در مصراع دوم ایهام دارد: 1- یکی از آلات موسیقی 2- رودخانه
6⃣1⃣ ای سرو روان بر طرف ما گذری کن / تا جان همه بر پای تو ریزیم روانی
🔍سرو روان استعارهی مصرّحه از معشوق است.
💢 «روان» ایهام دارد: 1- روان و خرامنده 2- روان به معنی روح، یعنی شاعر، معشوق را مایه امید روح خود مینامد. 3- روان به معنی ناپایدار و گذرنده و رونده
7⃣1⃣ بیمار غمت را بهجز از صبر دوا نیست / صبر است دوای من و دردا که مرا نیست
💢«صبر» ایهام دارد: 1- بردباری و صبوری 2- دارویی تلخ
8⃣1⃣ چشم سرمست تو را عین بلا میبینم/ لیکن ابروی تو چیزی است که بالای بلاست
💢«عین» ایهام دارد: 1- مثل و شبیه 2- چشمه
9⃣1⃣ مستان دل اغیار چه لازم که در این عهد/ هر جای که قلب است به بازار تو باشد
💢«قلب» ایهام دارد:1- دل 2- سیم و زر اندوده و تقلّبی و ناخالص
0⃣2⃣ کیوان ز هفتمین فلک آواز داد و گفت / ای مشتری بخر که بهای موافق است
«مشتری» ایهام دارد: 1- خریدار 2- سیّارهی مشتری
شعر روباه و زاغ از کیست؟
این شعر در واقع ترجمهی منظوم حبیب یغمایی است از شعر شاعر فرانسوی قرن هفدهم یعنی «ژان دو لافونتن»، که البته در کتاب درسی به نام شاعر اصلی آن اشارهای نشده است.
این در حالی است که دو ترجمهی آزاد دیگر هم از این شعر در زبان فارسی منتشر شده است. آنطور که در کتاب «اصول فن ترجمهی فرانسه به فارسی» (انتشارات سمت) آمده، ایرج میرزا و نیر سعیدی هم این شعر را ترجمه کردهاند.
متن سه ترجمهی موجود از این شعر در زبان فارسی در پی میآید:
«روباه و زاغ» / ترجمهی حبیب یغمایی
زاغکی قالب پنیری دید
به دهان برگرفت و زود پرید
بر درختی نشست در راهی
که از آن میگذشت روباهی
روبه پرفریب و حیلتساز
رفت پای درخت و کرد آواز
گفت به به چقدر زیبایی
چه سری چه دُمی عجب پایی
پر و بالت سیاهرنگ و قشنگ
نیست بالاتر از سیاهی رنگ
گر خوشآواز بودی و خوشخوان
نبودی بهتر از تو در مرغان
زاغ میخواست قار قار کند
تا که آوازش آشکار کند
طعمه افتاد چون دهان بگشود
روبهک جست و طعمه را بربود
*
«روباه و زاغ» / ترجمهی ایرج میرزا
کلاغی به شاخی جایگیر
به منقار بگرفته قدری پنیر
یکی روبهی بوی طعمه شنید
به پیش آمد و مدح او برگزید
بگفتا: «سلام ای کلاغ قشنگ!
که آیی مرا در نظر شوخ و شنگ!
اگر راستی بود آوای تو
به مانند پرهای زیبای تو!
در این جنگل اکنون سمندر بودی
بر این مرغها جمله سرور بودی!»
ز تعریف روباه شد زاغ، شاد
ز شادی بیاورد خود را به یاد
به آواز خواندن دهان چون گشود
شکارش بیافتاد و روبه ربود
بگفتا که: «ای زاغ این را بدان
که هر کس بود چرب و شیرینزبان
خورد نعمت از دولت آن کسی
که بر گفت او گوش دارد بسی
هماکنون به چربی نطق و بیان
گرفتم پنیر تو را از دهان
*
«روباه و زاغ» / ترجمهی نیر سعیدی
بامدادان رفت روباهی به باغ
دید بنشسته است بر بامی کلاغ
نشئه و شادی بیاندازه داشت
زیر منقارش پنیری تازه داشت
گفت در دل روبه پرمکر و فن
کاش بود این لقمه اندر کام من
با زبانی چرب و با صد آب و تاب
گفت پس با وی که: ای عالیجناب
از همه مرغان این بستان سری
وه! چه مهرویی چه شوخ و دلبری
اینچنین زیبا ندیدم بال و پر
پر و بال توست این یا مشک تر!
خود تو دانی من نیَم اهل گزاف
گر بُرندم سر نمیگویم خلاف
گر تو با این بال و این پرواز خوش
داشتی بانگ خوش و آواز خوش
شهره چون سیمرغ و عنقا میشدی
ساکن اقلیم بالا میشدی
غره شد بر خود کلاغ خودپسند
خودپسند آسان فتد در دام و بند
تا که منقار از پی خواندن گشاد
لقمهی چرب از دهانش اوفتاد
نغمه چون سر داد در شور و حجاز
کرد شیرین کام رند حیلهساز
شد نصیب آن محیل نابکار
طعمهای آنسان لذیذ و آبدار
گشت روبه چون ز حیلت کامکار
داد اندرزی چو درّ شاهوار
گفت هر جا خودپسندی ساده است
چاپلوسی بر درش استاده است
آن تملقپیشهی رند هوشمند
نان خورد از خوان مرد خودپسند
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
این شعر در واقع ترجمهی منظوم حبیب یغمایی است از شعر شاعر فرانسوی قرن هفدهم یعنی «ژان دو لافونتن»، که البته در کتاب درسی به نام شاعر اصلی آن اشارهای نشده است.
این در حالی است که دو ترجمهی آزاد دیگر هم از این شعر در زبان فارسی منتشر شده است. آنطور که در کتاب «اصول فن ترجمهی فرانسه به فارسی» (انتشارات سمت) آمده، ایرج میرزا و نیر سعیدی هم این شعر را ترجمه کردهاند.
متن سه ترجمهی موجود از این شعر در زبان فارسی در پی میآید:
«روباه و زاغ» / ترجمهی حبیب یغمایی
زاغکی قالب پنیری دید
به دهان برگرفت و زود پرید
بر درختی نشست در راهی
که از آن میگذشت روباهی
روبه پرفریب و حیلتساز
رفت پای درخت و کرد آواز
گفت به به چقدر زیبایی
چه سری چه دُمی عجب پایی
پر و بالت سیاهرنگ و قشنگ
نیست بالاتر از سیاهی رنگ
گر خوشآواز بودی و خوشخوان
نبودی بهتر از تو در مرغان
زاغ میخواست قار قار کند
تا که آوازش آشکار کند
طعمه افتاد چون دهان بگشود
روبهک جست و طعمه را بربود
*
«روباه و زاغ» / ترجمهی ایرج میرزا
کلاغی به شاخی جایگیر
به منقار بگرفته قدری پنیر
یکی روبهی بوی طعمه شنید
به پیش آمد و مدح او برگزید
بگفتا: «سلام ای کلاغ قشنگ!
که آیی مرا در نظر شوخ و شنگ!
اگر راستی بود آوای تو
به مانند پرهای زیبای تو!
در این جنگل اکنون سمندر بودی
بر این مرغها جمله سرور بودی!»
ز تعریف روباه شد زاغ، شاد
ز شادی بیاورد خود را به یاد
به آواز خواندن دهان چون گشود
شکارش بیافتاد و روبه ربود
بگفتا که: «ای زاغ این را بدان
که هر کس بود چرب و شیرینزبان
خورد نعمت از دولت آن کسی
که بر گفت او گوش دارد بسی
هماکنون به چربی نطق و بیان
گرفتم پنیر تو را از دهان
*
«روباه و زاغ» / ترجمهی نیر سعیدی
بامدادان رفت روباهی به باغ
دید بنشسته است بر بامی کلاغ
نشئه و شادی بیاندازه داشت
زیر منقارش پنیری تازه داشت
گفت در دل روبه پرمکر و فن
کاش بود این لقمه اندر کام من
با زبانی چرب و با صد آب و تاب
گفت پس با وی که: ای عالیجناب
از همه مرغان این بستان سری
وه! چه مهرویی چه شوخ و دلبری
اینچنین زیبا ندیدم بال و پر
پر و بال توست این یا مشک تر!
خود تو دانی من نیَم اهل گزاف
گر بُرندم سر نمیگویم خلاف
گر تو با این بال و این پرواز خوش
داشتی بانگ خوش و آواز خوش
شهره چون سیمرغ و عنقا میشدی
ساکن اقلیم بالا میشدی
غره شد بر خود کلاغ خودپسند
خودپسند آسان فتد در دام و بند
تا که منقار از پی خواندن گشاد
لقمهی چرب از دهانش اوفتاد
نغمه چون سر داد در شور و حجاز
کرد شیرین کام رند حیلهساز
شد نصیب آن محیل نابکار
طعمهای آنسان لذیذ و آبدار
گشت روبه چون ز حیلت کامکار
داد اندرزی چو درّ شاهوار
گفت هر جا خودپسندی ساده است
چاپلوسی بر درش استاده است
آن تملقپیشهی رند هوشمند
نان خورد از خوان مرد خودپسند
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
چرا می گوییم «شیر آب»
حتما بخوانید
چرا به لوله ای که آب از آن خارج می شود می گوییم "شیر"؟ در سال های نه چندان، دور در ایران؛تنها دوشهر بیرجند و تبریز آب لوله کشی داشتند که آن صنعت را از روسیه به امانت برده بودند.
و در کلان شهری مثل تهران مردم از آب چاه که تمیز و سالم نبوداستفاده می کردند.در شهر تهران تنها سه قنات وجود داشت که آن هم متعلق به سه سرمایه دار تهرانی بود.یکی از این قنات ها که به سرچشمه معروف بودمتعلق به سرمایه داری بود که بچه دار نمیشد.او نذر کرد اگر بچه دار شود؛ برای تهرانیان آب لوله کشی فراهم کند. پس از مدتی بچه دار شد و برای ادای نذرش به اتریش رفت تا مهندسانی را از آنجا برای لوله کشی آب بیاورد.در هر کشوری حیوانی که نماد آن کشور است را بر سر خروجی آب می گذاشتند.مثلا در فرانسه سر خروس استفاده می کردند
مهندس اتریشی که به این منظور به ایران آمده بود فکر کرد که بر اهرم خروجی آب چه نمادی بگذارد!?
او دریافت که بر روی پرچم ایران آن زمان 'شیر وخورشید'وجود دارد وشیر "نماد ایران" است.
پس بر روی اهرم خروجی آب،سر شیری فلزی گذاشت و مردم هروقت برای برداشتن آب به آنجا می رفتند می گفتند: رفتیم از سر شیر آب آوردیم!
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
حتما بخوانید
چرا به لوله ای که آب از آن خارج می شود می گوییم "شیر"؟ در سال های نه چندان، دور در ایران؛تنها دوشهر بیرجند و تبریز آب لوله کشی داشتند که آن صنعت را از روسیه به امانت برده بودند.
و در کلان شهری مثل تهران مردم از آب چاه که تمیز و سالم نبوداستفاده می کردند.در شهر تهران تنها سه قنات وجود داشت که آن هم متعلق به سه سرمایه دار تهرانی بود.یکی از این قنات ها که به سرچشمه معروف بودمتعلق به سرمایه داری بود که بچه دار نمیشد.او نذر کرد اگر بچه دار شود؛ برای تهرانیان آب لوله کشی فراهم کند. پس از مدتی بچه دار شد و برای ادای نذرش به اتریش رفت تا مهندسانی را از آنجا برای لوله کشی آب بیاورد.در هر کشوری حیوانی که نماد آن کشور است را بر سر خروجی آب می گذاشتند.مثلا در فرانسه سر خروس استفاده می کردند
مهندس اتریشی که به این منظور به ایران آمده بود فکر کرد که بر اهرم خروجی آب چه نمادی بگذارد!?
او دریافت که بر روی پرچم ایران آن زمان 'شیر وخورشید'وجود دارد وشیر "نماد ایران" است.
پس بر روی اهرم خروجی آب،سر شیری فلزی گذاشت و مردم هروقت برای برداشتن آب به آنجا می رفتند می گفتند: رفتیم از سر شیر آب آوردیم!
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
تفاوت بازنویسی و بازآفرینی:
برای باز نویسی تعاریف متعددی به کار برده شده است ازجمله:
- بازنویسی دوباره نوشتن یک متن متناسب با زمان و شرایط «بازنویسنده» است.
- باز نویسی یک اثر، حفظ ویژگی های کلی متن بدون کوچکترین دخل و تصرف اساسی در متن است.
- بازنويسي، برگردان متون كهن(شعر يا نثر) به نثرامروزی و زدودن کهنگی متن از چهره آن است؛ بي آن كه مفهوم و محتوا دگرگون شود.
اما آن چه در باز نویسی باید بدان توجه شود این است که در بازنويسي، مقصود تنها ساده کردن متن است و تغيير فقط در محدوده زباني انجام مي گيرد و بازنويس، متن اصلي را تمام و کمال حفظ مي کند بدون آنکه چيزي به آن بيفزايد يا از آن بکاهد.
باز آفريني،برگردان متون كهن(شعر يا نثر) به نثر امروزی با دخل و تصرف در محتوا و مفهوم و تبدیل آن به اثری مستقل و جدید است كه با اصل متن متفاوت است.
بازنويسي مثل تعميرات جزیی یک ساختمان و تغییر نمای ظاهری آن است، اما باز آفريني، تغییرات کلی در اسکلت و پلان یک ساختمان است كه چه بسا نقشه ساختمان و كيفيت چهار چوب اوليه هم به هم مي خورد. در باز نويسي، مضمون متن قديم حفظ مي شود، تغييرات در جا به جايي حوادث و الفاظ و تركيب ها انجام میگیرد. اصول زبان فارسي حفظ مي گردد و از شكسته نويسي پرهيز میشود.
بنا براین همانطور که در سطور قبل اشاره شد بازنویسی به زبان امروزی عبارت است از دوباره نویسی"متون کهن " و با این تعریف دیگر لفط بازنویسی برای آثار معاصرکاربردی ندارد .
یکی از تأثیرات مهم و اساسی باز نویسی جلوگیری از انقطاع فرهنگی نسل هاست که می تواند پل رابطی باشد بین فرهنگ کهن و فرهنگ امروز یک ملت.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
برای باز نویسی تعاریف متعددی به کار برده شده است ازجمله:
- بازنویسی دوباره نوشتن یک متن متناسب با زمان و شرایط «بازنویسنده» است.
- باز نویسی یک اثر، حفظ ویژگی های کلی متن بدون کوچکترین دخل و تصرف اساسی در متن است.
- بازنويسي، برگردان متون كهن(شعر يا نثر) به نثرامروزی و زدودن کهنگی متن از چهره آن است؛ بي آن كه مفهوم و محتوا دگرگون شود.
اما آن چه در باز نویسی باید بدان توجه شود این است که در بازنويسي، مقصود تنها ساده کردن متن است و تغيير فقط در محدوده زباني انجام مي گيرد و بازنويس، متن اصلي را تمام و کمال حفظ مي کند بدون آنکه چيزي به آن بيفزايد يا از آن بکاهد.
باز آفريني،برگردان متون كهن(شعر يا نثر) به نثر امروزی با دخل و تصرف در محتوا و مفهوم و تبدیل آن به اثری مستقل و جدید است كه با اصل متن متفاوت است.
بازنويسي مثل تعميرات جزیی یک ساختمان و تغییر نمای ظاهری آن است، اما باز آفريني، تغییرات کلی در اسکلت و پلان یک ساختمان است كه چه بسا نقشه ساختمان و كيفيت چهار چوب اوليه هم به هم مي خورد. در باز نويسي، مضمون متن قديم حفظ مي شود، تغييرات در جا به جايي حوادث و الفاظ و تركيب ها انجام میگیرد. اصول زبان فارسي حفظ مي گردد و از شكسته نويسي پرهيز میشود.
بنا براین همانطور که در سطور قبل اشاره شد بازنویسی به زبان امروزی عبارت است از دوباره نویسی"متون کهن " و با این تعریف دیگر لفط بازنویسی برای آثار معاصرکاربردی ندارد .
یکی از تأثیرات مهم و اساسی باز نویسی جلوگیری از انقطاع فرهنگی نسل هاست که می تواند پل رابطی باشد بین فرهنگ کهن و فرهنگ امروز یک ملت.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
بخشی از مقاله تاریخ خط در ایران
از استاد : سعید نفیسی
درقرون اول اسلامی دانشمندان و ادیبانی که درعلوم قرآنی زبردستتر بودند در دوشهر کوفه و بصره گردآمده بودند و درمیان بصریان و کوفیان دربسیاری از مسائل ادبی اختلاف بود. درکوفه چون خطوط قدیم سامیرا برایزبانتازی مناسب و کافی نمیدانستند از خط آرامی خطی اختراع کردند که بخط #کوفی معروف شد.
خط کوفی چند قرن یگانه خط مشترک زبان تازی و پارسی بود وحتی درزمانی که خطوط دیگر رواج یافت تا مدتها خط کوفی را در کتیبهها وگاهی در کتابها یا سرفصل کتابها برای زینت بکار بردند و بهمین جهت انواع مختلف از خط کوفی در نواحی مختلف قلمرو اسلام پدید آمده است. درآغاز،خط کوفی نقطه واعراب نداشت وپس از چندی این تصرف را درآن کردند. همهٔ خطهای مختلفی که بیشتر آنرا درایران ایرانیان وضع کردهاند در نتیجهٔ تصرفات و اصلاحاتی که در خط کوفی کردهاند فراهم شدهاست.
خط شناسان و کسانی که دراین زمینه بحث کردهاند اصول راشش خط دانستهاند که از خط #نسخ بیرون آمدهاند و خط نسخ بمنزلهٔ مادر خطوط دیگرست. خط نسخ نیز بنسخ قدیم و نسخ جدید تقسیم میشود و خطوط اصلی عبارتست از شش خط یا باصطلاح خوشنویسان #اقلام_سته که عبارت باشد از #رقاع و #ثلث و غبار و ریحان و محقق و توقیع. دراین مدت که از ظهور خطوط تازی میگذرد درایران و خارج ازایران برای زبانهای اسلامی خطوط مختلف وضع و اختراع کردهاند که شمارهٔ آنها از شست تجاوز میکند.
معروف ترین خطی که درخارج از ایران پیدا شده خط #مغربی دردیار مغرب وخط نسخ کشمیری در هندوستان است و انواع تفننی آنها طغرا و زلفعروس و لرزه و جود و مقرمط و تحریر و معقلی و غیره است. پنج خط فرعی هم اختراع کردهاند که عبارت باشد از تعلیق و شکسته تعلیق ونسخ تعلیق(نستعلیق) وشکسته تعلیق وشکسته.
تا قرن #هشتم هجری ایرانیان هنوز تصرفی در خط عربی برای چهار حرف مخصوص زبان فارسی که در تازی نیست یعنی پ و چ و ژ و گاف نکرده بودند واز قرن هشتم به بعد اندکاندک املای کنونی یعنی سه نقطه گذاشتن پ و چ و ژ و دو سرکش گذاشتن بر گاف معمول شده است.
ابتکار دیگری که ایرانیان در حدود قرن ششم هجری کردهاند خط #سیاق برای محاسبات دیوان است که اعداد را از زبان تازی گرفتهاند و برای نقد و جنس این کلمات را به صورت مخصوصی که نوشتن آن آسانتر باشد و قلب و تحریف درآنها راه نیابد درآوردهاند و پیداست که این کار برای اجتناب از ارقام متعارفی است که درآنها۲و۳و۴و۵و۶وصفر به آسانی با هم مشتبه میشوند این خط مخصوص به ایرانیان، ...[است.]
🔹مجلهٔ کاوش، شمارهٔ اول، دورهٔ دوم، آبان ماه ۱۳۴۲
🌀 تبارشناسی واژگان
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
از استاد : سعید نفیسی
درقرون اول اسلامی دانشمندان و ادیبانی که درعلوم قرآنی زبردستتر بودند در دوشهر کوفه و بصره گردآمده بودند و درمیان بصریان و کوفیان دربسیاری از مسائل ادبی اختلاف بود. درکوفه چون خطوط قدیم سامیرا برایزبانتازی مناسب و کافی نمیدانستند از خط آرامی خطی اختراع کردند که بخط #کوفی معروف شد.
خط کوفی چند قرن یگانه خط مشترک زبان تازی و پارسی بود وحتی درزمانی که خطوط دیگر رواج یافت تا مدتها خط کوفی را در کتیبهها وگاهی در کتابها یا سرفصل کتابها برای زینت بکار بردند و بهمین جهت انواع مختلف از خط کوفی در نواحی مختلف قلمرو اسلام پدید آمده است. درآغاز،خط کوفی نقطه واعراب نداشت وپس از چندی این تصرف را درآن کردند. همهٔ خطهای مختلفی که بیشتر آنرا درایران ایرانیان وضع کردهاند در نتیجهٔ تصرفات و اصلاحاتی که در خط کوفی کردهاند فراهم شدهاست.
خط شناسان و کسانی که دراین زمینه بحث کردهاند اصول راشش خط دانستهاند که از خط #نسخ بیرون آمدهاند و خط نسخ بمنزلهٔ مادر خطوط دیگرست. خط نسخ نیز بنسخ قدیم و نسخ جدید تقسیم میشود و خطوط اصلی عبارتست از شش خط یا باصطلاح خوشنویسان #اقلام_سته که عبارت باشد از #رقاع و #ثلث و غبار و ریحان و محقق و توقیع. دراین مدت که از ظهور خطوط تازی میگذرد درایران و خارج ازایران برای زبانهای اسلامی خطوط مختلف وضع و اختراع کردهاند که شمارهٔ آنها از شست تجاوز میکند.
معروف ترین خطی که درخارج از ایران پیدا شده خط #مغربی دردیار مغرب وخط نسخ کشمیری در هندوستان است و انواع تفننی آنها طغرا و زلفعروس و لرزه و جود و مقرمط و تحریر و معقلی و غیره است. پنج خط فرعی هم اختراع کردهاند که عبارت باشد از تعلیق و شکسته تعلیق ونسخ تعلیق(نستعلیق) وشکسته تعلیق وشکسته.
تا قرن #هشتم هجری ایرانیان هنوز تصرفی در خط عربی برای چهار حرف مخصوص زبان فارسی که در تازی نیست یعنی پ و چ و ژ و گاف نکرده بودند واز قرن هشتم به بعد اندکاندک املای کنونی یعنی سه نقطه گذاشتن پ و چ و ژ و دو سرکش گذاشتن بر گاف معمول شده است.
ابتکار دیگری که ایرانیان در حدود قرن ششم هجری کردهاند خط #سیاق برای محاسبات دیوان است که اعداد را از زبان تازی گرفتهاند و برای نقد و جنس این کلمات را به صورت مخصوصی که نوشتن آن آسانتر باشد و قلب و تحریف درآنها راه نیابد درآوردهاند و پیداست که این کار برای اجتناب از ارقام متعارفی است که درآنها۲و۳و۴و۵و۶وصفر به آسانی با هم مشتبه میشوند این خط مخصوص به ایرانیان، ...[است.]
🔹مجلهٔ کاوش، شمارهٔ اول، دورهٔ دوم، آبان ماه ۱۳۴۲
🌀 تبارشناسی واژگان
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
تندیس کودک در کنار پای فردوسی کیست؟
در کنار پای فردوسی، مجسمهی یک کودک وجود دارد که به گفتهی فرزند ابوالحسن صدیقی سازنده تندیس «زال» است؛ زال یکی از شخصیتهای محوری شاهنامه و پدر «رستم»، معروفترین پهلوان اساطیری ایران است. بهنظر میرسد خاص بودن داستان زندگی زال و رها کردن او در کوه بهدست پدرش (سام) بهخاطر داشتن موهای سفید و بزرگ شدن او در کنار سیمرغ، دلیل انتخاب این شخصیت توسط صدیقی برای قرار گرفتن در کنار تندیس خالق شاهنامه بوده است.
فریدون صدیقی، فرزند این هنرمند مجسمهساز، در گفتوگویی دربارهی علاقهی پدرش به ادبیات و شاعران بزرگ ایران، گفته است: «پدر من در طول زندگی عاشق سه شخصیت فرهنگی بود؛ خیام، فردوسی و سعدی. او شاهنامه فردوسی را حفظ بود. اصلا حرف زدنش فردوسیوار بود. هرجا هم که صحبت میکرد به هر حال ناخوداگاه دو بیت از شاهنامه فردوسی داشت. او به مجسمهای که از این شاعر بزرگ ساخته و در میدان فردوسی نصب شده است، علاقهی خاصی داشت.»
اما میر جلال الدین کزازی در این باره نظر متفاوتی دارد و میگوید :
بر آن نیستم که آن کودک خُرد، زال باشد، زیرا پذیرفتنی نیست از میان چهرههای پُرشمار شاهنامه، آن پیکرتراش یا تندیسساز زال را برگزیده باشد. او ادامه میدهد: من میانگارم که شاید خواست او آن بوده است که به شیوهای نمادین و بر پایه ساختار شاهنامه، زبان پارسی را در آن کودک به نمود بیاورد.
کزازی میافزاید: فردوسی این کودک را آنچنان پرورده و بالانده است که بُرنایی گردیده است جاودانه، برومند و شاداب! و به سخن دیگر فردوسی کاری را که پیشینیان او تا آن زمان انجام داده بودند به پایان برده است و از همین روی است که شاید آن کودک در دامان فردوسی دیده میشود...
گفتنی است که خود استاد ابوالحسن خان سازنده ی پیکره چشم از جهان فرو بسته و تنش در خاک آرمیده است..
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
در کنار پای فردوسی، مجسمهی یک کودک وجود دارد که به گفتهی فرزند ابوالحسن صدیقی سازنده تندیس «زال» است؛ زال یکی از شخصیتهای محوری شاهنامه و پدر «رستم»، معروفترین پهلوان اساطیری ایران است. بهنظر میرسد خاص بودن داستان زندگی زال و رها کردن او در کوه بهدست پدرش (سام) بهخاطر داشتن موهای سفید و بزرگ شدن او در کنار سیمرغ، دلیل انتخاب این شخصیت توسط صدیقی برای قرار گرفتن در کنار تندیس خالق شاهنامه بوده است.
فریدون صدیقی، فرزند این هنرمند مجسمهساز، در گفتوگویی دربارهی علاقهی پدرش به ادبیات و شاعران بزرگ ایران، گفته است: «پدر من در طول زندگی عاشق سه شخصیت فرهنگی بود؛ خیام، فردوسی و سعدی. او شاهنامه فردوسی را حفظ بود. اصلا حرف زدنش فردوسیوار بود. هرجا هم که صحبت میکرد به هر حال ناخوداگاه دو بیت از شاهنامه فردوسی داشت. او به مجسمهای که از این شاعر بزرگ ساخته و در میدان فردوسی نصب شده است، علاقهی خاصی داشت.»
اما میر جلال الدین کزازی در این باره نظر متفاوتی دارد و میگوید :
بر آن نیستم که آن کودک خُرد، زال باشد، زیرا پذیرفتنی نیست از میان چهرههای پُرشمار شاهنامه، آن پیکرتراش یا تندیسساز زال را برگزیده باشد. او ادامه میدهد: من میانگارم که شاید خواست او آن بوده است که به شیوهای نمادین و بر پایه ساختار شاهنامه، زبان پارسی را در آن کودک به نمود بیاورد.
کزازی میافزاید: فردوسی این کودک را آنچنان پرورده و بالانده است که بُرنایی گردیده است جاودانه، برومند و شاداب! و به سخن دیگر فردوسی کاری را که پیشینیان او تا آن زمان انجام داده بودند به پایان برده است و از همین روی است که شاید آن کودک در دامان فردوسی دیده میشود...
گفتنی است که خود استاد ابوالحسن خان سازنده ی پیکره چشم از جهان فرو بسته و تنش در خاک آرمیده است..
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
انواع خوانش برای خوانش اشعار و متون
خواندن : ترجمه ي مستقيم نمادهاي نوشتاري به فكر يا گفتار است .
خواندن :انتقال كدهاي تصويري به ذهن وتبديل آن ها به كدهاي صوتي است.
انواع خواندن:
1 ـ صامت خواني
2 ـ مستقل خواني
3 ـ خطابي
روش های زیر نیز از شيوه هاي خواندن هستند كه می توانیم آنها را هم جزو انواع خواندن در نظر بگيريم:
4 ـ خواندن با دقت ‹‹ گوش كن وبگو ››
5 ـ خواندن انتقادي ‹‹ به دوستانت بگو ›› ‹‹ بگرد وپيداكن ››
6 ـ خواندن تحليلي
7 ـ خواندن التذاذي خواندن رمان و نمایشنامه
8 ـ كند خواني
9 ـ تند خواني
‹‹ اجرا در كلاس بطور عمدي مثلاخواندن در 3 دقيقه براي بررسي ميزان درك وفهم ››
10 ـ خواندن اجمالي ‹‹ روزنامه خواني ››
خوانش متن : شامل متون نظم ونثر است . درخوانش متن توجه به موارد زیر ضروری است:
الف - رعایت آهنگ
ب - توجه به لحن کلام
ج - رعایت تکیه :تکیه ، فشارآوایی است که روی هجاهای کلمه ایجاد می شود وموجب برجسته شدن هجاهای کلمه می شود.درمورد کلمات چندهجایی بایدتوجه کنیم که تغییردرمعنی کلمه می شود.مانند:سبزی (به معنی سرسبزی وطراوت) ،سبزی(سبزهستی)
ولی(سرپرست) ،ولی(امّا)
د - رعایت مکث ودرنگ
ه - رعایت ایستگاه های آوایی : منظور از ایستگاه های آوایی ، جاهایی است که سخن نیاز به قطع ووصل وکشش های آوایی دارد وبه عبارتی رعایت زیر و بم کلمات است.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
خواندن : ترجمه ي مستقيم نمادهاي نوشتاري به فكر يا گفتار است .
خواندن :انتقال كدهاي تصويري به ذهن وتبديل آن ها به كدهاي صوتي است.
انواع خواندن:
1 ـ صامت خواني
2 ـ مستقل خواني
3 ـ خطابي
روش های زیر نیز از شيوه هاي خواندن هستند كه می توانیم آنها را هم جزو انواع خواندن در نظر بگيريم:
4 ـ خواندن با دقت ‹‹ گوش كن وبگو ››
5 ـ خواندن انتقادي ‹‹ به دوستانت بگو ›› ‹‹ بگرد وپيداكن ››
6 ـ خواندن تحليلي
7 ـ خواندن التذاذي خواندن رمان و نمایشنامه
8 ـ كند خواني
9 ـ تند خواني
‹‹ اجرا در كلاس بطور عمدي مثلاخواندن در 3 دقيقه براي بررسي ميزان درك وفهم ››
10 ـ خواندن اجمالي ‹‹ روزنامه خواني ››
خوانش متن : شامل متون نظم ونثر است . درخوانش متن توجه به موارد زیر ضروری است:
الف - رعایت آهنگ
ب - توجه به لحن کلام
ج - رعایت تکیه :تکیه ، فشارآوایی است که روی هجاهای کلمه ایجاد می شود وموجب برجسته شدن هجاهای کلمه می شود.درمورد کلمات چندهجایی بایدتوجه کنیم که تغییردرمعنی کلمه می شود.مانند:سبزی (به معنی سرسبزی وطراوت) ،سبزی(سبزهستی)
ولی(سرپرست) ،ولی(امّا)
د - رعایت مکث ودرنگ
ه - رعایت ایستگاه های آوایی : منظور از ایستگاه های آوایی ، جاهایی است که سخن نیاز به قطع ووصل وکشش های آوایی دارد وبه عبارتی رعایت زیر و بم کلمات است.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
انواع لحن ها برای خوانش اشعار و متون
لحن:
لحن یعنی آواز خوش و موزون، نوا، کشیدن صدا یا اجتماع حالت های صداهای مختلف( دهخدا). لحن نحوه ی خواندن و بیان کردن جملات است با توجه به شرایط موجود و فضای حاکم بر جمله و کل متن. انواع لحن و آهنگ های کلی زبان فارسی را می توان عبارت از موارد زیر دانست:
لحن ها:
1-لحن ستایشی: ستایش مخصوص خداست و شاعر یا نویسنده در آن خداوند را به خاطر آفرینش بی همتا، قدرت بی نظیر و الطاف فراوانش می ستاید. در این هنگام خواننده نیز باید خود را موجودی از آفریده های او بداند که تسلیم و شاکر بخشش ها و آفرینش اوست.در خوانش چنین متن هایی باید تقدس بارگاه خداوندی و صمیمیت رابطه ی بنده با آفریدگار را در نظر داشته باشیم. لحن کلام در این متن ها در عین تواضع و فروتنی کمی هم ملاطفت آمیز است اما وجه غالب آن تواضع در چهارچوب ادب و همراه با صمیمیت است...
2- لحن نیایشی: ( تضرع- مناجات- نجوای دوطرفه- درد دل – در گوش دل با ما سخن میگوید- الهام)
در لحن چنین متن هایی باید تضرع و اظهار نیاز به درگاه خداوند محسوس باشد. متن در نهایت خاکساری خوانده می شود. باید بدانیم که در مقابل چه عظمتی قرار گرفته ایم. انسان در این زمان خود را بسیار کوچک فرض کرده، آن چه را که در حضور دیگران نمی تواند بیان کند با آه و زاری یا شکر و سپاس بیان می کند.. هر چند آهنگ اغلب جملات افتان است در لحن نیایشی افتان بودن آهنگ جمله بسیار محسوس تر است.
3-لحن مدحی: ( نعت و منقبت) نوشته ای است درباره ی انسان که شاعر از طریق آن ، با کوچک تر دانستن خود در مقابل ممدوح به بیان مطالبی می پردازد. مدح را می توان به چند دسته تقسیم کرد.
برای ستایش غیر خدا از جمله: پیامبر (ص)، بزرگان دین و علم و.... متن مدحی کمی نسبت به لحن ستایشی صلابت و استواری دارد و بنا بر میزان مدح اوج و فرود می یابد.
4-لحن تعلیمی : این لحن که به لحن اندرزی نیز مرسوم است، تلاش می کند با گویشی آرام و آهسته، در دل شنونده نفوذ کرده و نکات خوب زیستن را به مخاطب خود القا کند. نویسنده ی این گونه متون، خود را به جای انسانی آگاه می گذارد و از زبان او که بیشتر شبیه به پدران و معلمان دلسوز است با مخاطب خود سخن می گوید.در مواردی که مخاطب پایین تر از گوینده قرار دارد کمی هم به تحکم نزدیک است.
5-لحن روایی داستانی: این لحن همه ی حکایات، قصه ها و داستان های دیگر را در بر می گیرد. آرام به پیش می رود و به تناسب موضوع نویسنده، می تواند الحان دیگری را هم بپذیرد.
6- لحن تغزلی یا عاطفی: گسترده ترین حوزه ی ادبیات است و در نهایت لطافت و ظرافت ادا می شود. در جایی که باید شدت احساس خویش را نشان دهیم، کلام کشیده و خوش آهنگ بیان می گردد. جای تکیه بستگی به مقصود خواننده دارد.
7- لحن حماسی: این گونه متون در نهایت صلابت، استحکام و بسیار پر طنین و پر طمطراق ادا می شود. خواننده باید بکوشد تا مخاطبش را به شجاعت وادارد و اورا به هیجان آورد. قافیه و ردیف در شعر حماسی تکیه گاه کلام است و با طنین بیشتری ادا می شود. حرف چرخشی - ر- بخصوص اگر مشدد باشد پرفشار و کوبنده تلفظ می شود. شاهنامه عالی ترین نمونه حماسه است.
8-لحن توصیفی: توصیف یعنی وصف کردن و بیان جزئیات و ویژگی ها و یا آوردن صفات و قیدهای حالت پیاپی برای چیز هایی که قرار است برای شنونده بازگو کنیم. یا استفاده از جان بخشیدن به اشیا که در این هنگام نویسنده یا شاعر همه چیز را زنده و مانند انسان می بیند و کارها و گفته ها و حرکات یا اعضای انسانی را به آن ها می بخشد. در واقع توصیف طبیعی ترین متن خوانشی است که با رعایت سجاوندی خوانده می شود.
علاوه بر لحن های ذکر شده، می توانیم به لحن تعزیه و سوگواری،لحن طنز، لحن جد و لحن مناظره یا سوال و جواب و لحن کودکانه نیز اشاره کنیم. البته باید این نکته را در نظر داشته باشیم که به هنگام خوانش متون چه نظم و چه نثر نه تنها هر متن خوانش و لحن خاصی را به فراخور پیام و معنی طلب می کند، بلکه هر بند و حتی هر جمله و هر واژه( به لحاظ بار معنایی که دارد) لحن خود را دارد و ممکن است در یک شعر یا متن به تناسب انواع و اقسام لحن ها به کار گرفته شود.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
لحن:
لحن یعنی آواز خوش و موزون، نوا، کشیدن صدا یا اجتماع حالت های صداهای مختلف( دهخدا). لحن نحوه ی خواندن و بیان کردن جملات است با توجه به شرایط موجود و فضای حاکم بر جمله و کل متن. انواع لحن و آهنگ های کلی زبان فارسی را می توان عبارت از موارد زیر دانست:
لحن ها:
1-لحن ستایشی: ستایش مخصوص خداست و شاعر یا نویسنده در آن خداوند را به خاطر آفرینش بی همتا، قدرت بی نظیر و الطاف فراوانش می ستاید. در این هنگام خواننده نیز باید خود را موجودی از آفریده های او بداند که تسلیم و شاکر بخشش ها و آفرینش اوست.در خوانش چنین متن هایی باید تقدس بارگاه خداوندی و صمیمیت رابطه ی بنده با آفریدگار را در نظر داشته باشیم. لحن کلام در این متن ها در عین تواضع و فروتنی کمی هم ملاطفت آمیز است اما وجه غالب آن تواضع در چهارچوب ادب و همراه با صمیمیت است...
2- لحن نیایشی: ( تضرع- مناجات- نجوای دوطرفه- درد دل – در گوش دل با ما سخن میگوید- الهام)
در لحن چنین متن هایی باید تضرع و اظهار نیاز به درگاه خداوند محسوس باشد. متن در نهایت خاکساری خوانده می شود. باید بدانیم که در مقابل چه عظمتی قرار گرفته ایم. انسان در این زمان خود را بسیار کوچک فرض کرده، آن چه را که در حضور دیگران نمی تواند بیان کند با آه و زاری یا شکر و سپاس بیان می کند.. هر چند آهنگ اغلب جملات افتان است در لحن نیایشی افتان بودن آهنگ جمله بسیار محسوس تر است.
3-لحن مدحی: ( نعت و منقبت) نوشته ای است درباره ی انسان که شاعر از طریق آن ، با کوچک تر دانستن خود در مقابل ممدوح به بیان مطالبی می پردازد. مدح را می توان به چند دسته تقسیم کرد.
برای ستایش غیر خدا از جمله: پیامبر (ص)، بزرگان دین و علم و.... متن مدحی کمی نسبت به لحن ستایشی صلابت و استواری دارد و بنا بر میزان مدح اوج و فرود می یابد.
4-لحن تعلیمی : این لحن که به لحن اندرزی نیز مرسوم است، تلاش می کند با گویشی آرام و آهسته، در دل شنونده نفوذ کرده و نکات خوب زیستن را به مخاطب خود القا کند. نویسنده ی این گونه متون، خود را به جای انسانی آگاه می گذارد و از زبان او که بیشتر شبیه به پدران و معلمان دلسوز است با مخاطب خود سخن می گوید.در مواردی که مخاطب پایین تر از گوینده قرار دارد کمی هم به تحکم نزدیک است.
5-لحن روایی داستانی: این لحن همه ی حکایات، قصه ها و داستان های دیگر را در بر می گیرد. آرام به پیش می رود و به تناسب موضوع نویسنده، می تواند الحان دیگری را هم بپذیرد.
6- لحن تغزلی یا عاطفی: گسترده ترین حوزه ی ادبیات است و در نهایت لطافت و ظرافت ادا می شود. در جایی که باید شدت احساس خویش را نشان دهیم، کلام کشیده و خوش آهنگ بیان می گردد. جای تکیه بستگی به مقصود خواننده دارد.
7- لحن حماسی: این گونه متون در نهایت صلابت، استحکام و بسیار پر طنین و پر طمطراق ادا می شود. خواننده باید بکوشد تا مخاطبش را به شجاعت وادارد و اورا به هیجان آورد. قافیه و ردیف در شعر حماسی تکیه گاه کلام است و با طنین بیشتری ادا می شود. حرف چرخشی - ر- بخصوص اگر مشدد باشد پرفشار و کوبنده تلفظ می شود. شاهنامه عالی ترین نمونه حماسه است.
8-لحن توصیفی: توصیف یعنی وصف کردن و بیان جزئیات و ویژگی ها و یا آوردن صفات و قیدهای حالت پیاپی برای چیز هایی که قرار است برای شنونده بازگو کنیم. یا استفاده از جان بخشیدن به اشیا که در این هنگام نویسنده یا شاعر همه چیز را زنده و مانند انسان می بیند و کارها و گفته ها و حرکات یا اعضای انسانی را به آن ها می بخشد. در واقع توصیف طبیعی ترین متن خوانشی است که با رعایت سجاوندی خوانده می شود.
علاوه بر لحن های ذکر شده، می توانیم به لحن تعزیه و سوگواری،لحن طنز، لحن جد و لحن مناظره یا سوال و جواب و لحن کودکانه نیز اشاره کنیم. البته باید این نکته را در نظر داشته باشیم که به هنگام خوانش متون چه نظم و چه نثر نه تنها هر متن خوانش و لحن خاصی را به فراخور پیام و معنی طلب می کند، بلکه هر بند و حتی هر جمله و هر واژه( به لحاظ بار معنایی که دارد) لحن خود را دارد و ممکن است در یک شعر یا متن به تناسب انواع و اقسام لحن ها به کار گرفته شود.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan