فردوس سخن
1.47K subscribers
376 photos
162 videos
3.86K files
359 links
فردوس سخن

کانالی برای بیان نکات و مطالب درسی ؛ نمونه سوال امتحانی ؛ نکات درسی مقطع یک و دو دبیرستان و مطالب ادبی و اطلاعات عمومی

Admin :
@mollasadeghi

برو اولین پست‌
https://t.me/ferdosesokhan/3
Download Telegram
انواع لحن ها برای خوانش اشعار و متون

لحن:
لحن یعنی آواز خوش و موزون، نوا، کشیدن صدا یا اجتماع حالت های صداهای مختلف( دهخدا). لحن نحوه ی خواندن و بیان کردن جملات است با توجه به شرایط موجود و فضای  حاکم بر جمله و کل متن. انواع لحن و آهنگ های کلی زبان فارسی را می توان عبارت از موارد زیر دانست:

لحن ها:
1-لحن ستایشی: ستایش مخصوص خداست و شاعر یا نویسنده در آن خداوند را به خاطر آفرینش بی همتا، قدرت بی نظیر و الطاف فراوانش می ستاید. در این هنگام خواننده نیز باید خود را موجودی از آفریده های او بداند که تسلیم و شاکر بخشش ها و آفرینش اوست.در خوانش چنین متن هایی باید تقدس بارگاه خداوندی و صمیمیت رابطه ی بنده با آفریدگار را در نظر داشته باشیم. لحن کلام در این متن ها در عین تواضع و فروتنی کمی هم ملاطفت آمیز است اما وجه غالب آن تواضع در چهارچوب ادب و همراه با صمیمیت است...
2- لحن نیایشی: ( تضرع- مناجات- نجوای دوطرفه- درد دل – در گوش دل با ما سخن میگوید- الهام)
در لحن چنین متن هایی باید تضرع و اظهار نیاز به درگاه خداوند محسوس باشد. متن در نهایت خاکساری خوانده می شود. باید بدانیم که در مقابل چه عظمتی قرار گرفته ایم. انسان در این زمان خود را بسیار کوچک فرض کرده، آن چه را که در حضور دیگران نمی تواند بیان کند با آه و زاری یا شکر و سپاس بیان می کند.. هر چند آهنگ اغلب جملات افتان است در لحن نیایشی افتان بودن آهنگ جمله بسیار محسوس تر است.
3-لحن مدحی: ( نعت و منقبت) نوشته ای است درباره ی انسان که شاعر از طریق آن ، با کوچک تر دانستن خود در مقابل ممدوح به بیان مطالبی می پردازد. مدح را می توان به چند دسته تقسیم کرد.
برای ستایش غیر خدا از جمله: پیامبر (ص)، بزرگان دین و علم و.... متن مدحی کمی نسبت به لحن ستایشی صلابت و استواری دارد و بنا بر میزان مدح اوج و فرود می یابد.
4-لحن تعلیمی : این لحن که به لحن اندرزی نیز مرسوم است، تلاش می کند با گویشی آرام و آهسته، در دل شنونده نفوذ کرده و نکات خوب زیستن را به مخاطب خود القا کند. نویسنده ی این گونه متون، خود را به جای انسانی آگاه می گذارد و از زبان او که بیشتر شبیه به پدران و معلمان دلسوز است با مخاطب خود سخن می گوید.در مواردی که مخاطب پایین تر از گوینده قرار دارد کمی هم به تحکم نزدیک است.
5-لحن روایی داستانی: این لحن همه ی حکایات، قصه ها و داستان های دیگر را در بر می گیرد. آرام به پیش می رود و به تناسب موضوع نویسنده، می تواند الحان دیگری را هم بپذیرد.
6- لحن تغزلی یا عاطفی: گسترده ترین حوزه ی ادبیات است و در نهایت لطافت و ظرافت ادا می شود. در جایی که باید شدت احساس خویش را نشان دهیم، کلام کشیده و خوش آهنگ بیان می گردد. جای تکیه بستگی به مقصود خواننده دارد.
7- لحن حماسی: این گونه متون در نهایت صلابت، استحکام و بسیار پر طنین و پر طمطراق ادا می شود. خواننده باید بکوشد تا مخاطبش را به شجاعت وادارد و اورا به هیجان آورد. قافیه و ردیف در شعر حماسی تکیه گاه کلام است و با طنین بیشتری ادا می شود. حرف چرخشی - ر- بخصوص اگر مشدد باشد پرفشار و کوبنده تلفظ می شود. شاهنامه عالی ترین نمونه حماسه است.
8-لحن توصیفی: توصیف یعنی وصف کردن و بیان جزئیات و ویژگی ها و یا آوردن صفات و قیدهای حالت پیاپی برای چیز هایی که قرار است برای شنونده بازگو کنیم. یا استفاده از جان بخشیدن به اشیا که در این هنگام نویسنده یا شاعر همه چیز را زنده و مانند انسان می بیند و کارها و گفته ها و حرکات یا اعضای انسانی را به آن ها می بخشد. در واقع توصیف طبیعی ترین متن خوانشی است که با رعایت سجاوندی خوانده می شود.

علاوه بر لحن های ذکر شده، می توانیم به لحن تعزیه و سوگواری،لحن طنز، لحن جد و لحن مناظره یا سوال و جواب و لحن کودکانه نیز اشاره کنیم. البته باید این نکته را در نظر داشته باشیم که به هنگام خوانش متون چه نظم و چه نثر نه تنها هر متن خوانش و لحن خاصی را به فراخور پیام و معنی طلب می کند، بلکه هر بند و حتی هر جمله و هر واژه( به لحاظ بار معنایی که دارد) لحن خود را دارد و ممکن است در یک شعر یا متن به تناسب انواع و اقسام لحن ها به کار گرفته شود.

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
داستان و تفاوت آن با قصه

آنچه امروز کودکان و نوجوانان به عنوان داستان مطالعه می کنند از قواعد داستان نویسی امروز تبعیت می کند؛ لذا ابتدا لازم است به تعریف داستان بپردازیم: " داستان یک سلسله وقایع حقیقی یا غیر حقیقی است که به طور زنده و آمیخته با جزئیات بیان شده باشد به نحوی که متخیله خواننده یا مستمع بتواند آن ها را آناً مجسم کند" (سی بروکس، 1353، ص 121). از این تعریف چنان بر می آید که، داستان ساخته و پرداخته ی ذهن خلاق فردی به نام نویسنده است. گرچه از واقعیت های بیرونی برداشت هایی شده است، ولی همه ی این واقعیت ها از صافی ذهن، عواطف و احساسات و پیش دانسته ها نویسنده گذشته و از پایگاه و موقعیت اجتماعی او نشأت گرفته است و با کمک ذهن خلاق خواننده و مشارکت اوست که کامل می شود. داستان های کودکان و نوجوانان نیز قائل این تعریف هستند، خواه داستان های کاملاً تخیلی و فانتزی گونه باشد یا واقعی.

در اینجا لازم است تفاوت داستان و قصه را ذکر کنیم تا مشخص شود نمی توان آنچه را امروز برای کودکان خلق می شود با ضوابط قصه های کهن سنجید. همان طور که از قصه های کهن نمی توان انتظار داشت که منطبق بر چهارچوب های داستان نویسی امروز باشد.

قصه محصول ذهنیت جمع است و خالق مشخصی ندارد و با نقل پی در پی، جمع بر روی آن اثر گذاشته اند، حال آنکه داستان محصول ذهنیت فرد است وحتی می توان از روی سبک و روش آن نویسنده اش را بازشناخت.

قصه و داستان هر دو آثار روایی هستند و به نقل رویداد ها می پردازند، ولی آنچه داستان را از قصه جدا می کند روابط علی است که بین رویدادهای مختلف آن برقرار است. حال آنکه قصه بر اساس حوادث پشت سر هم که ممکن است رابطه علت و معلولی هم بر آن ها حاکم نباشد شکل می گیرد.

شاه مرد و سپس ملکه هم مرد قصه است. شاه مرد و سپس ملکه از فرط انده مرد طرح است. ترتیب زبانی حفظ شده است، اما مفهوم علیت بر آن سایه گسترده است.....مرگ ملکه را در نظر بگیرید. در یک قصه وقتی بشنویم ملکه مرد می گوییم بعد چه پیش آمد؟ در یک طرح وقتی بشنویم ملکه مرد می پرسیم چه شد؟ این است فرق اساسی این دو جنبه ی رمان (ایرانی، 1364، ص 164).

تفاوت دیگر در قهرمان وشخصیت است. قصه های کهن معمولاً قهرمانانی دارند که از الگوهای مشخصی پیروی می کنند و صف بین خوبی و بدی مشخص است، حال آنکه شخصیت ها در داستان دارای نوعی فردیت هستند و در اثر تحولاتی که حادث می شود تغییر می کنند، یعنی سفید سفید یا سیاه سیاه نیستند و سایه روشن و خاکستری هستند.

تفاوت دیگر در ساختمان ادبی آن هاست. ساختمان ادبی قصه معمولاً ساده بوده و تنها در آن چهارچوب ها بیان می شده و جزئیات در آن راهی نداشته و توسط گوینده به آن اضافه می شده است. حال آنکه داستان اثری مکتوب است و دست نویسنده باز است تا آن گونه که می خواهد به جزئیات بپردازد.

زبان قصه شفاهی بوده و ماهیت گفتاری دارد حال آنکه داستان به زبان ادبی نوشته می شود و تمام ملاحظات زیبایی شناسی زبان در آن به کار گرفته می شود.

یکی دیگر از تفاوت ها در زمان و مکان است. قصه های سنتی تعلق زمانی و مکانی آشکار ندارند. یکی بود یکی نبود غیر از خدا هیچکس نبود، جنگلی بود، قصری بود، خانه ای بودو...حال آنکه در داستان های امروزی حتی از نوع فراواقعی و فانتزی می توان نشانه های بسیاری دال بر حضور زمان و مکان را در آن مشاهده کرد.

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
هنجار گریزی درآثار ادبی

برجسته‌سازی:
هنگامی که شاعر یا سراینده ترانه با شکستن معیارهای زبان روزمره با کمک وزن، پنداشته‌ها، برگزیدن ترکیب‌ها و واژه‌های فراخور و گاه حتی جابجایی برخی ارکان جمله، زبان را از هنجار کلام روزمره دور کند، به این کار برجسته‌سازی گفته می‌شود.

این اصطلاح اول بار از طرف شکل‌گرایان روس، که در تحلیل متون به شکل، فرم و ساختار آن توجه داشتند، مطرح شد. نظریة برجسته‌سازی که ابتدا زبان‌ شناسان روس آن را مطرح کردند و سپس زبان‌شناسان ساختگرا در نقد و تحلیل آثار ادبی آن را مورد توجه قرار دادند.

زبانشناسان شکل‌گرای روس و چک در به کارگیری زبان معتقد به دو نظام زبانی جدا از یکدیگر بودند: نظام خودکاری و نظام برجسته‌سازی. نظام خودکاری زبان در اصل به کارگیری عناصر زبان است به گونه‌ای که به قصد بیان موضوعی به‌کار رود، بدون آن که شیوه بیان جلب نظر کند و مورد توجه اصلی قرار گیرد، ولی برجسته‌سازی به کارگیری عناصر زبان است به گونه‌ای که شیوه بیان جلب نظر کند، غیرمتعارف باشد و در مقابل خودکاری زبان، غیرخودکاری باشد.

موکاروفسکی یکی از نظریه‌پردازان مکتب پراگ می‌گوید: «برجسته‌سازی در زبان شاعرانه تا آن اندازه به درجه اعلای خود می‌رسد که عمل ارتباط را در پس‌زمینه قرار می‌دهد.»

«لیچ» از شکل‌گرایان انگلیسی، فرایند برجسته‌سازی را به دو گونه بخش می‌کند:

۱- هنجارگریزی
۲- هنجارافزایی

هنجارگریزی : یعنی شکستن هنجار منطقی و طبیعی زبان با نگرش هنرمندانه که به موجب آن عناصر زیباشناختی و ادبی سخن، مجال نمود پیدا می‌کنند.

لیچ هشت گونه هنجارگریزی را از یکدیگر باز شناخت که به قرار زیر است:
هنجارگریزی واژگانی، هنجارگریزی نحوی، هنجارگریزی آوایی، هنجارگریزی نوشتاری، هنجارگریزی معنایی، هنجارگریزی گویشی، هنجارگریزی سبکی، هنجارگریزی زمانی.

هنجار گریزی به عبارت دیگر یعنی خارج شدن از زبان معیار ؛ سبک شعر را برحسب عدول و خروج از سبک مطالعه می کنند . اصطلاحی است که در مکتب شکل گرایان روسی به کار می رود و یکی از مهمترین نظریه های این مکتب نقد محسوب می شود. نویسنده و شاعر از طریق آشنایی زدایی، دریافت های عادی خواننده را تغییر می دهد و این همان کاری است­ که به آن تکنیک ادبی می­ گویند. وظیفه ی هنر، غریبه کردن مفاهیم، مشکل کردن فرم­ها و افزودن بر دشواری ها ست و به عبارت دیگرگذاشتن مانع­ است بر سر راه درک مطلب تا خواننده در نهایت به شناسایی تازه­ ای از آنچه از آن می­ شناخته دست یابد (ذوالقدر ،1388:11)
هنجار گریزی که برابر«Deviation» نهاده شده است

شفیعی کدکنی انواع برجسته‌سازی را در دو گروه موسیقایی و زبان‌شناسی تبیین می‌کند.

نمونه‌ها در شعر فارسی :

در شعر اخوان ثالث برجسته‌سازی واژگانی نمونه‌های گوناگونی دارد از قبیل استفاده از: واژه‌های مرده، واژه‌های کم‌کاربرد، واژه‌هایی که در معنی کهن به‌کار رفته، واژه‌های اساطیری و واژه‌های مخفف، ازجمله پریشان‌بوم، شبنم‌آجین، بیغاره، پرهیب و غیره.

در این شعر فروغ فرخزاد:

«گوش کن! وزش ظلمت را می‌شنوی»
وزش ظلمت نمونه‌ای از برجسته‌سازی واژگانی است.

در این شعر شفیعی کدکنی:
«جایی که نان گرسنه شد و آب تشنه زیست …»
نمونه‌ای از هنجارگریزی معنایی به‌کار رفته‌است.

نمونه فراهنجار آوایی را در کاربرد شگرد واج‌آرایی در این شعر منوچهری می‌بینیم:

خیزید و خزآرید که هنگام خزان است
باد خنک از جانب خوارزم وزان است

نمونهٔ دبگر این شعر از اشعار حمید مصدق نمونه‌ای از هنجارگریزی نوشتاری است:

او بود
از روی نرده
خم شده
روی
ر
و
د.

احمد شاملو از جمله شاعرانی است که در شعرش از این شیوه بسیار بهره گرفته‌است.

منابع :
صهبا، فروغ: برجسته‌سازی واژه و ترکیب در شعر اخوان. در: «پژوهش‌نامه دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه شهید بهشتی»، بهار و تابستان ۱۳۸۴ - شماره ۴۵ و ۴۶. (از صفحه ۱۴۷ تا ۱۶۲).
۱- شمیسا، سیروس؛ نقد ادبی، ویرایش دوم، تهران، میترا، ۱۳۸۵، ص ۱۸۰ – ۱۷۸.
۲- علوی مقدم، مهیار؛ نظریه‌های نقد ادبی معاصر (صورت‌گرایی و ساختارگرایی)، تهران، سمت، ۱۳۸۱، چاپ دوم، صص ۱۰۱ – ۸۲.
۳- کارن. جی‌ای؛ فرهنگ ادبیات و نقد (ترجمه کاظم فیرزومند) تهران، شادگان، ۱۳۸۰، ص ۱۶۶.
۴-اعظم بابایی: برجسته‌سازی. در: شهر مجازی زبان و ادب فارسی.

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
4_5974338361010161322.pdf
520.7 KB
#آرایه_های_ادبی
آرایه های ادبی کتاب فارسی دهم، یازدهم و دوازدهم
درسنامه + نکته+ تست
تالیف: آقای حمیدرضا نعمتی
@ferdosesokhan
سوالی داشتم :
هم صفت مفعولی و هم صفت فاعلی با ساختار " بن ماضی+ ه " و "بن ماضی + ار" ساخته میشن . کلمه هایی با این ساختمان رو از کجا تشخیص بدیم فاعلی هستند یا مفعولی ؟
برای مثال کلمه های خریدار ، مردار فاعلی هستن یا مفعولی ؟

خب صفت فاعلی بر انجام دهنده ی کار یا پذیرنده ی حالت دلالت می کنه و به این صورت ها ساخته می شه:
بن مضارع + ان = خند + ان = خندان...
بن مضارع + ا = توان + ا = توانا..
بن مضارع + نده = بین + نده = بیننده..
اسم + نده = شرم + نده = شرمنده..
بن مضارع + ار = پرست + ار = پرستار..
بن ماضی + ار = خرید + ار = خریدار.
کرد + ار =کردار.
خواست + ار = خواستار.
بن مضارع + گار = آموز + گار = آموزگار..
بن ماضی + گار = کرد + گار = کردگار..
اسم + گار = کام + گار = کامگار.
بن مضارع + گر = توان + گر = توانگر.
بن ماضی + گر = رفت + گر = رفتگر.
اسم + گر = ستم + گر = ستمگر.
صفت + گر = روشن + گر = روشنگر.
بن مضارع + کار = جوش + کار = جوشکار.
بن ماضی + کار = کشت + کار = کشتکار.
اسم + کار = قلم + کار = قلمکار.
صفت + کار = سفید + کار = سفید کار.
حالا به این نکته ها در مورد صفت فاعلی توجه بفرمایید:
فعل امر به تنهایی و یا همراه با کلمه یا یه فعل امرِ دیگه، می تونه معنای صفت فاعلی داشته باشه:
مثال: فلانی دختر بسازی دارد.
بساز: فعل امر در نقش صفت فاعلی.
گاهی بن مضارع با اسم یا صفت ترکیب می شه و صفت فاعلی می سازه:
مثلِ: کف پوش: کف (اسم) + پوش (بن مضارع)...
ترکیب بن مضارع + ان که همون صفت حالیه می شه، یعنی صفت حالیه و صفت فاعلی تفاوتی ندارن.
گروه وصفی هم می تونه معنای صفت فاعلی داشته باشه.
مثال: آتش بیار معرکه: گروه وصفی در نقش صفت فاعلی.
حالا صفت مفعولی که اسم مفعولم نامیده می شه، صفتیه که معنای مفعولی داره، یعنی کار بر آن واقع می شه.
از بن ماضی + ه ساخته می شه.
مثلِ: شنیده، دیده و
گاهی فعل "شده" به آخِر صفت مفعولی اضافه می شه:
شنیده شده..
در بعضی ترکیبا "ه" از آخر صفت مفعولی حذف می شه:
مانند: خاک آلود..
گاهی در صفت مفعولی علاوه بر "ه"، "ت" و "د" هم حذف می شن، اما در معنیِ صفت مفعولی تغییری ایجاد نمی شه:
دست بافته: دست باف، خواب آلوده: خواب آلو..
در ساختار صفت های مفعولی مرکب، اجزای مختلفی به کار می ره، یعنی با انواع واژه ها ساخته می شه ممکنه جزء همراه، فاعل برای صفت باشه و گاهی مفعول و یا متمم..
اسم + صفت مفعولی: باد + آورده= بادآورده: آن چه باد آورده است.
ببین اینجا "باد" انجام دهنده ی کارِ پس نقشِ فاعلی داره.
خاک + آلوده= خاک آلوده.
آن چه به خاک آلوده شده است
پس نقش خاک متمم برای صفت مفعولیه.
ضمیر + صفت مفعولی:
خود + باخته= خودباخته.
قید + صفت مفعولی: در اینجا صفت مفعولی، معنای فاعلی می گیره.
زودرسیده: زود "قید" + رسیده "صفت مفعولی"
کسی یا چیزی که زود رسیده است: ببین معنای فاعلی میده. (پذیرنده یه حالت شده).
صفت مفعولی بیشتر موقع ها از فعل متعدی ساخته می شه، اما گاهی از فعل های لازم صفت مفعولی ساخته می شه، ببین فقط ساختشون صفت مفعولیه در معنا فاعلی هستن.
حالا پس تفاوتشون با صفت فاعلی چیه: در اینه که فقط بر انجام دهنده ی کار در گذشته دلالت دارن ولی صفت های فاعلی که ساخت صفت فاعلی دارن، به انجام دهنده کار در گذشته، حال و آینده دلالت دارن.
مانند:
مرده بدم زنده شدم گریه بدم خنده شدم * دولت عشق آمد و من دولت پاینده شدم

"مرده" صفت مفعولی در معنای صفت فاعلی.
مُرد (بن ماضی) + ه.
ببین به ساختمانشون که در ابتدا توضیح دادم توجه کن.
ساخت "بن ماضی + ار" مفهومه اسمِ مصدر، صفت فاعلی و گاهی صفت مفعولیه: مثلِ: مردار "همون که با مثالی از مولانا گفتم (مرده)"
یا گرفتار، نمودار.

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
انواع املا

* این پست مخصوص مقطع ابتدایی و متوسطه یک است.


۱. املای مشورتی:
در مواقعی که شاگردی ضعیف است و در املا پیشرفت چندانی ندارد، می‌توان در هنگام دیکته، دانش‌آموز ضعیف را کنار دانش‌آموز قوی نشاند تا بعضی از لغات را که برایش مشکل است، با مشورت بنویسد. در نتیجه دانش‌آموز ضعیف، هم آن لغت را به خوبی به ذهن می‌سپارد و هم با افت درست نویسی به طور مکرر مواجه نمی‌شود. البته این روش نباید به طور مکرر یا همیشگی باشد.
۲. املای ویرایشی:
در هنگام تصحیح کردن املا، معلم شکل صحیح لغات را نمی‌نویسد تا دانش‌آموزان خودشان شکل درست لغات را از کتاب پیدا ‌کنند و بعد ما به آن املا بازخورد می‌دهیم. یعنی، ابتدا دور کلمات اشتباه خط می‌کشیم و صحیح آن را بچه‌ها می‌نویسند و ما به صحیح نوشتن آنها بازخورد می‌دهیم.

۳. املای کل خوانی:
معلم بهتر است متن دیکته را قبل از املا برای بچه‌ها بخواند، ولی بچه‌ها چیزی ننویسند و تنها گوش دهند. بعد از املا هم باید متن مجدداً خوانده شود، یعنی در هر املا، کل متن باید سه بار خوانده شود.
۴. املای هوایی:
می‌توان دیکته را به صورت شفاهی خواند و بچه‌ها لغات مهم آن را در هوا انگشت نویسی کنند.
۵. املای لمسی – حدسی:
نوع دیگر املا، بازی و املا است بدین صورت که شاگرد پشت سری، کلمات را با انگشت روی پشت فرد جلویی می نویسد تا شاگرد جلویی از روش حرکت انگشت فرد عقبی بتواند لغات را حدس بزند و بنویسد.
۶. املای روزنامه ای:
بچه‌ها می بایست روزنامه با خود به کلاس بیاورند و لغات را ببرند و از لغات بریده شده یک بند املا برای ما درست کنند و بر روی ورقه بچسبانند. این روش می‌تواند به صورت گروهی هم انجام گیرد.
۷. املای تکمیلی:
می‌توان املای را بدون نقطه، بدون تشدید و یا به صورت لغات ناقص تایپ کرده و به دانش‌آموزان داد تا آنها در جای مناسب نقطه بگذارند و یا تشدید قرار دهند یا لغات ناقص را کامل کنند.
۸. املای غلط یابی:
می‌توان دیکته را به صورت لغات صحیح و غلط در کنار هم قرار داد تا بچه‌ها کلمه غلط را خط بزنند.

۹. املای تصویری:
بدین صورت که چندین شکل را به دانش‌آموزان بدهیم تا آنها املای صحیح نام آن شکل ها را بنویسند.

۱۰. املای گروهی:
به این شکل که بچه‌ها را به گروه‌های ۵ یا ۶ نفره تقسیم می‌کنیم و در هر گروه، هر خط را یک نفر از گروه می‌نویسد و در انتها بازخورد گروهی می‌دهیم و آن املا در پوشه ی کار گروه‌ها قرار می‌گیرد.

۱۱. املای انتخابی:
هر گروه یک متن املا با کمک تمام اعضای گروه خود می‌نویسد و ما املای همه گروه‌ها را جمع‌آوری کرده و می‌خوانیم و سپس یا بهترین متن را به کل کلاس، دیکته می‌گوییم و یا از هر گروه یک پاراگراف انتخاب کرده و دیکته تلفیقی تهیه کرده و به کل کلاس، دیکته می‌گوییم.

۱۲. املای گروه به گروه:
بچه‌ها را گروه‌بندی می‌کنیم و سپس هر گروه متن دیکته‌ای را می‌نویسد و برای گروه دیگر می‌خواند تا آن گروه بنویسند.

۱۴. املای متن نویسی:
بچه‌ها به گروه‌های ۵ یا ۶ نفره تقسیم می‌شوند. ۱۰ کلمه ی مهم از درس انتخاب می‌کنیم و از بچه‌ها در گروه‌ها می‌خواهیم که هر کدام جمله‌ای را در ارتباط با درس بنویسند و از کلمات مهم مورد نظر استفاده کنند و هر گروه جملات خود را کنار هم گذاشته و یک متن کوتاه و زیبا بسازد.

۱۴. املای تقویت حافظه:
بدین صورت که معلم متنی را روی تابلو می‌نویسد. بعد متن را برای دانش‌آموزان می‌خواند و سپس روی نوشته‌هایش روی تابلو پرده می‌کشد و بچه‌ها باید هر آنچه از متن فهمیده‌اند را بنویسند. سپس معلم پرده را از روی نوشته ها برمی‌دارد و بچه‌ها متن خود را با متن تابلو مقایسه ‌کرده و به خود بازخورد ‌می‌دهند.

۱۵. املای آینه‌ای:
می‌تواند استفاده از آینه باشد بدین صورت که کلمات را بر عکس روی تابلو بنویسیم و بچه‌ها با نگاه کردن به آینه درست آن را بنویسند و یا صحیح آن را بخوانند.

۱۶. املای آبکی:
استفاده از آب و محیط حیاط مدرسه است. بدین ترتیب که بچه‌ها به صورت انفرادی و یا گروهی با خود آب‌پاش به مدرسه می‌آورند و با آب، دیکته را روی زمین می‌نویسند و گروهی نوشته‌های خود را تصحیح کنند.

۱۷. املای لاک پشتی:
در این روش روی کاغذ چندتا تصویر لاک پشت هست به عنوان مثال در یک قسمت لاکش صدای ش را می نویسیم و از دانش آموزان می خواهیم کلماتی که در درس صدای ش دارند پیدا کنند و در قسمت های خالی لاک پشت بنویسند. یا حتی کلمه ای را می نویسیم و از بچه ها می خواهیم همخانواده ی آنها را پیدا کنند و در جاهای خالی بنویسند.

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
#برنامه
#امتحانات_نهایی
#دی_ماه
ویژه ی دوازدهمی های سال تحصیلی ۹۸_۹۹/داوطلبان آزاد/بزرگسالان
✅این برنامه برای دوازدهمی های امسال که مشغول به تحصیل هستند نمی باشد .

@adabiyatjame11
@ferdosesokhan
#اطلاعیه

بارم‌بندی درس‌های فارسی ، نگارش و علوم و فنون ادبی
پایه‌های #دهم و #یازدهم
سال تحصیلی ۱۴۰۰_۱۳۹۹

فارسی👇

ار روان خوانی ها،شعر خوانی و گنج حکمت سوال نخواهد بود ؛
و به جای ۱/۵نمره شعر حفظی

سه تا "نیم نمره "به سه قلمروی زبانی ،فکری وادبی اضافه خواهد شد.



نگارش👇

از حکایت نگاری /مثل نویسی و شعر گردانی،
سوالی نخواهد بود

و از ۴ نمره آن

۳ نمره به تولید متن و" ۱ "نمره به بازشناسی اختصاص خواهد یافت.

و علوم و فنون ادبی👇

از کارگاه تحلیل متن سوال نخواهد بود.

در پایه‌ی #دوازدهم
نوبت اول در اختیار همکاران بزرگوار خواهد بود. ( از کل کتاب یا با همان بارم بندیِ پایه‌ی دهم و یازدهم )
نوبت دوم ( امتحان نهایی ) از کل کتاب و مانند سال‌های گذشته خواهد بود ‌.

گروه زبان و ادبیات فارسی استان زنجان

@goruheamoozeshiadabiatzanjan
جزوه_400ضرب_المثل_و_کنایه_های_فارسی.pdf
2.2 MB
جزوه 400 #ضرب_المثل و ڪنایه فارسی
خاص آمادگے آزمون ورودی مدارس #سمپاد

گروه آموزشی #تیزلاین

@zarbolmaslhaefarsi
دربارۀ «نمودن» و «گشتن» و «گردیدن»

بعضی از دست‌اندرکارانِ ویرایش و درست‌نویسی معتقدند به‌کاربردن «گشتن» و «گردیدن» (و صورت سببی آن، «گردانیدن») به‌جای «شدن» (و «کردن») و به‌کاربردن «نمودن» به‌جای «کردن» یکسره نادرست است. برای مثال، این جمله‌ها غلط است:

ـ چرا مرا این‌قدر اذیت می‌نمایی؟
ـ هوا کم‌کم تاریک گردید.
ـ سربازان از ادامۀ جنگ منصرف گشتند.
ـ کتاب را باز نمودم و خواندم.
ـ میزان پروتئین را به‌تدریج کم گردانیدند.

این کسان در توضیح نادرستیِ این کاربردها می‌گویند «نمودن» به‌معنی «نشان‌دادن» و «به‌نظرآمدن» است و «گشتن» و «گردیدن» معنی «چرخیدن» و «گردش‌کردن» می‌دهد؛ چنان‌که از این مثال‌ها پیدا است:

ـ ما هم می‌توانیم در میان مردم، خودی بنماییم.
ـ چنین می‌نماید که هنوز در غفلتیم.
ـ زمین به دور خورشید می‌گردد.
ـ ماه در مدارش یک دور کامل گشت.

واقعیت این است که حکم یادشده دربارۀ نادرستی این کاربردها تا اندازه‌ای صحت دارد؛ اما بی‌دقتی‌هایی به آن راه یافته که شایستۀ بازنگری است. اولاً این نادرستی به این دلیل نیست که «نمودن» فقط به‌معنی «نشان‌دادن» و «به‌نظرآمدن»، و «گشتن» و «گردیدن» فقط به‌معنی «چرخیدن» و «گردش‌کردن» است. ثانیاً نادرستی و ناپسندی این واژه‌ها در معنی‌های ذکرشده همیشگی و مطلق نیست و استثناهایی دارد.

فعل «نمودن» از دیرباز به‌وفور به‌معنی «کردن» به کار رفته است. همچنین نمونه‌های پرشماری از کاربرد «گشتن» و «گردیدن» به‌جای «شدن» در متن‌های کهن در دست است (نک: غلط ننویسیم، ابوالحسن نجفی، و۲، ص۲۲۵ و ۳۲۱تا۳۲۲ و ۳۲۴تا۳۲۵ و ۳۷۷ و ۳۹۵تا۳۹۷). بنابراین، این گمان که «نمودن» فقط معنی «نشان‌دادن» و «به‌نظررسیدن» می‌دهد و «گشتن» و «گردیدن» فقط به‌معنی «چرخیدن» است، به‌کلی باطل است و نمی‌توان با تکیه بر این دلیل، چنین کاربردهایی را ناروا قلمداد کرد.

بااین‌همه، از جنبه‌ای دیگر می‌توان به این فعل‌ها نگریست و کاربردشان را تا حدودی ناپسند دانست. به‌طور کلی، یکی از سنجه‌های مهم در معیارسازی زبان فارسی امروز، ساده‌نویسی و نزدیک‌کردن زبان نوشتار به زبان گفتار بوده است؛ به این معنی که کوشیده‌اند واژه‌ها و ساختارهای پرتکلفی را که فقط در زبان نوشتار وجود داشته و بر زبان مردم جاری نمی‌شده، کم‌رنگ کنند یا از میان بردارند. براین‌اساس، نارواشمردن کاربردهای یادشده موجه است؛ زیرا در گفتار، «نمودن» را به‌جای «کردن» و «گشتن» و «گردیدن» را به‌جای «شدن» به کار نمی‌بریم و مثلاً نمی‌گوییم:

ـ چرا کار نمی‌نمایی؟
ـ دیروز خیلی غمگین گشتم.

به‌این‌ترتیب، با حذف این کاربردها از نوشتار می‌توانیم لحن و بیان خود را تا حد زیادی به زبان طبیعی گفتاری نزدیک کنیم و اثرگذارتر بنویسیم.

اما این قاعدۀ کلی، استثنایی مهم نیز دارد که تقریباً هیچ‌جا به‌خوبی به آن نپرداخته‌اند و چندوچونش را نشکافته‌اند. راست این است که در کنار سنجۀ پراهمیتِ «نزدیک‌کردن نوشتار به گفتار»، ملاکی زیبایی‌شناختی نیز بر نوشتار فارسی معاصر بیش‌وکم حاکم است و آن عبارت است از پرهیز از تکرار فعل. ازاین‌رو، معمولاً پسندیده نیست که دو یا چند فعل «کردن» یا «شدن» با فاصلۀ کم یا در یک جمله بیاید. درنتیجه، می‌توانیم برای خودداری از چنین تکرارهایی، «نمودن» و «گشتن» و «گردیدن» را مجاز بشماریم؛ چنان‌که در نوشته‌های بعضی از استادان خوش‌قلم هم نمونه‌هایی از این شیوه را می‌توان جُست؛ مثلاً:

ـ عادت بر این جاری است که چون از اختراع گفت‌وگو می‌شود، ذهن به اشیایی متوجه می‌گردد که خارج از وجود انسان است. (پرویز ناتل‌خانلری، زبان‌شناسی و زبان فارسی، ص۱۵)

البته درخصوص این نوع تکرار هم باید به نکتۀ بسیار بااهمیتی توجه کنیم. مقصود از تکرار فعل در اینجا این است که فعل‌های تکرارشده ازنظر زمان و شخص و شمار دقیقاً یکسان باشند. برای نمونه، جملۀ «مجبور شد دانشجو شود» مصداق این تکرار نیست؛ ولی این جمله چرا: «تا اینجا طبقه‌بندی مفاهیم تا حدودی معلوم شد و مزیت آن روشن شد.»

نمونه‌هایی دیگر از کاربردِ مُجازِ «گشتن» و «گردیدن» و «نمودن» برای پرهیز از تکرار فعل:

ـ این اشکالات را باید به‌سرعت شناسایی کرد و برطرف نمود.
ـ شخصی حقیقی یا حقوقی است که متعهد می‌شود بیمه‌گذار را هنگام حادثه یا وقوع خطرات احتمالی حمایت کند و زیان واردشده به او را جبران نماید.
ـ مشرق‌زمین به پیشوایی نیازمند بود که روحش بزرگ‌تر از آن باشد که سراب‌های تمدن مغرب‌زمین را آب بپندازد یا در مقابل زرق‌وبرق آن خیره شود و نابینا گردد.
ـ در شهر ما مردی بود که قرض وی آن‌چنان فزونی یافت که ناگزیر شد از طلبکار پنهان شود و خانه‌نشین گردد.
ـ سؤالی که در اینجا فیلسوف اخلاق با آن مواجه می‌شود، خود به چالشی جدی بدل می‌گردد.

- محمد یوسفی‌شیرازی

@virevirayesh
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
« درباره ی متناقض نما»

درواقع متناقض نما،تناقض قابل تأویل است وتناقض نیزجمع دوصفت متضاددریک امراست.

💠راه یابی به آن👇

دوواژه ی متضاد ظاهری که بینشان «کسره»آمده باشد
👈صدایِ سکوت،دولتِ فقرو...

دوواژه بامفهوم یکسان که میانشان« بی، نا، لا» آمده باشد.
👈برگ بی برگی، مرد نامرد،مذهب ولامذهب و...

دوواژه ی یکسان با معنای یکسان که دومی اولی را نقض کند.
👈بربساطی که بساطی نیست

دوواژه یامفهوم متضاد که به یکدیگر اسناد داده شوند.
👈سرچشمه ی نور،شب است «نسبت دادن دوامرمتضاد که تناقض آمیز است»

دوعمل متضاد که هم زمان از یک شخص یا یک چیز سربزند.
👈میان خنده می گریم که چون شمع اندرین مجلس
زبان آتشینم هست لیکن درنمی گیرد.

📢همزمان بودن دو عمل متضاد و از یک شخص سرزدن آن لازم است.

ازشخصی انتظار عملی را داشته باشیم که برعکس ذاتش باشد.
👈ذات آتش سوزاندن، گرما وروشنایی است
حال از آتش این انتظار رود که سرد یا خاموش کند.

👈کسب جمعیت از آن زلف پریشان کردم
«جمعیت: آسایش/ پریشان: آشفتگی

🔹تناقض در گروههای اسمی👇
▫️تناقض درساختمان اسم وصفت های مرکب👈خراب آباد‌،تاریک روشن

▫️به همراه وابسته های متممی👈پرازخالی،ازتهی سرشارو....

▫️تناقض درترکیب های وصفی واضافی: فریاد بی صدا،فریاد سکوت و...

🔹تناقض درجمله👇
▫️اسناد همزمان دو صفت متضاد به یک‌موصوف چه با تشبیه چه‌بدون تشبیه👇
قطره تویی بحر تویی لطف تویی قهر تویی
همچو نی، زهری وتریاقی که دید
هم چونی دم سازو‌مشتاقی که دید
« نی زهر است وپادزهر»

▫️توصیف های همراه با تشبیه های بلیغ اسنادی، درحالیکه این اسنادهای اغراق آمیز باتناقض همراه است👇
سرکش مشو که چون شمع از غیرتت بسوزد
دلبرکه درکف او موم است سنگ‌خارا
«موم است سنگ خارا»

▫️جمله های خبری که عقلاًوعادتاً باتجربیات ما در تعارض است👇
خرم آن کس کو‌بدین غم شادمانی می کند.
ادب ازکه آموختی؟ از بی ادبان

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
یلدایی با طعم ماه تولدتون .
هر ماهی هستین بزنین رو اون ماه ببینین چی براتون میاره


فروردین
http://goo.gl/HW9v7d

اردیبهشت
http://goo.gl/1VqEtB

خرداد
http://goo.gl/w5MTox

تیر
http://goo.gl/yLHSXU

مرداد
http://goo.gl/eLaQBF

شهریور
http://goo.gl/AfZkgf

مهر
http://goo.gl/dnuSTC

آبان
http://goo.gl/PqroFn

آذر
http://goo.gl/QYxyWA

دی
http://goo.gl/yRt1bK

بهمن
http://goo.gl/nQ67eZ

اسفند
http://goo.gl/tFrjNU
🍉🍉🍉🍉🍉🍉🍉🍉

@ferdosesokhan
ریشه واژه myth (اسطوره) در فارسی باستان

واژه میت (mythe/ myth) که در همه زبانهای اروپایی یافت می شود، در آثار #هومر به کار رفته، و معنای گفتار، نطق و کلام است. این واژه از زبان یونانی وارد لاتین و از آنجا وارد همه زبانهای اروپایی شد. (الکساندر کراپ، اسطوره‌شناسی ۱، ص۱)

کاربرد واژه "میثه اوخته" و "#میث_اوخته" در اوستا به معنی "گفته دروغین و سخن ناراست "می تواند به عنوان نخستین ریشه یابی مفهوم داستانی اسطوره و افسانه باشد، هر چند واژه "افسانه" خود از ریشه ای دیگر است و در متون دوره میانه و جدید کاربرد زیادی دارد. این واژه اوستایی در متون پهلوی به صورت های "#میتوخت" (سخن ناراست) "میتوختیه" ناراستی) و "میتوختیگ"(ناراست و دروغین) آمده است. (فره وشی، 1358: 381) واژه میته اوخته اوستایی در پهلوی به "میتوخت" و "دروغ گُوشِن" برگردانده شده است (مقدم، 1357: 181) هر چند این واژه های اوستایی و پهلوی دقیقاً به مفهوم دقیق "میث" و اسطوره در فرهنگ باختر زمین نیست، اما نشان می دهد که از نظر واژگانی در دوره باستانی ایران پیشینه ای مشخص دارد. بعدها افزون بر واژه میتوخت، ایرانیان از واژة افسانه برابر نهادِ اسطوره یا "میث" فرنگی بهره بردند و در بسیاری موارد، افسانه و افسانه شناسی را مترادف اسطوره و اسطوره شناسی به کار بردند و در عصر جدید این اصطلاح توسع معنا یافت و بنا به دلایلی اسطوره و اسطوره‌شناسی جای افسانه و افسانه شناسی را گرفت.

بنابراین آنچه #میتولوژی نامیده می‌شود نخست وارد از مجموعه اساطیری است که مواد و مصالح دانش اسطوره شناسی به شمار می‌روند و در مرحله دوم خود این دانش آنچه مهم است تشخیص اسطوره شناسی از #اسطوره‌نگاری است که علم به شمار نمی‌آید بلکه به کار مولفین ای اطلاق می شود که به شیرهای کمابیش منظم اساطیر کهن را به رشته تحریر درآورده‌اند.(ستاری، ص۲)

منابع
بهرام فره وشی، فرهنگ زبان پهلوی.
جلال ستاری، اسطوره‌شناسی، ج۱.
محمد مقدم، جستار درباره مهر و ناهید.
نجف دریابندی، افسانه اسطوره.

@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
4_5947197135521843153.pdf
314.8 KB
#آزمون
#مستمر (تشریحی _ سوالات)
#فارسی_دهم (دروس ۶ تا ۹ )

(طراح: آقای آرش یاری دبیر ادبیات کرمانشاه؛ آذر ۹۹)
@tarighatfarsi
@farsisasani
4_5947197135521843154.pdf
315.6 KB
#آزمون
#مستمر (تشریحی _ سوالات)
#فارسی_یازدهم (دروس ۶ تا ۹ )

(طراح: آقای آرش یاری دبیر ادبیات کرمانشاه؛ آذر ۹۹)
@tarighatfarsi
@farsisasani
4_5947197135521843155.pdf
316 KB
#آزمون
#مستمر (تشریحی _ سوالات)
#فارسی_دوازدهم (دروس ۶ تا ۹ )

(طراح: آقای آرش یاری دبیر ادبیات کرمانشاه؛ آذر ۹۹)
@tarighatfarsi
@farsisasani
4_5952016063058151560.pdf
232.6 KB
#آزمون
#مستمر (تشریحی _ پاسخنامه)
#فارسی_یازدهم (دروس ۶ تا ۹ )

(طراح: آقای آرش یاری دبیر ادبیات کرمانشاه؛ آذر ۹۹)
@tarighatfarsi
@farsisasani
4_5952016063058151561.pdf
310.6 KB
#آزمون
#مستمر (تشریحی _ پاسخنامه)
#فارسی_دوازدهم (دروس ۶ تا ۹ )

(طراح: آقای آرش یاری دبیر ادبیات کرمانشاه؛ آذر ۹۹)
@tarighatfarsi
@farsisasani
4_5952016063058151559.pdf
343.1 KB
#آزمون
#مستمر (تشریحی _ پاسخنامه)
#فارسی_دهم (دروس ۶ تا ۹ )

(طراح: آقای آرش یاری دبیر ادبیات کرمانشاه؛ آذر ۹۹)
@tarighatfarsi
@farsisasani
پیش نوبت دی 99.pdf
318.2 KB
#آزمون
#مستمر (سوالات _ تشریحی)
#فارسی_دوازدهم (دروس ۱ تا ۹ )

(طراح: مسلم ساسانی دبیر ادبیات شهرهای گالیکش و گنبد کاووس؛ آذر ۹۹)

@farsisasani
@makhzanesoalatedoroseadabi