کلید پیشنهادی درس ادبیات رشته هنر کانون قلمچی
@ferdosesokhan
@ferdosesokhan
♦️ مصرف مواد غذایی سبک موجب کاهش استرس در ایام کنکور میشود !
🔹 محمد حسن شیری متخصص طب سنتی: مصرف مواد غذایی سبک و خون رسان موجب کاهش استرس و موفقیت هرچه بیشتر دانش آموزان در این آزمون میشود. مصرف کامل صبحانه به خصوص در روز کنکور به شدت توصیه میشود.
▫️آب میوه‌های طبیعی مانند آب پرتقال و آب سیب میتواند علاوه بر اعمال خون رسانی باعث تقویت گوارش نیز شود. صبحانه کامل، یکی از مولفه‌های مهم تقویت مغز است و بهتر است هنگام خوردن صبحانه از مواد حاوی پروتئین مانند سفیده تخم مرغ، کره بادام زمینی و جوانه گندم استفاده شود.
🔹 پ.ن. : با توجه به گرمای هوا، مصرف مقدار کافی مایعات برای خون‌رسانی به بدن و سلول های مغز بسیار قابل توجه است. مصرف نوشیدنی های حاوی کافئین توصیه نمیشود و در صورت خوردن چایی، حتما کمرنگ باشد. مصرف شربت بیدمشک حاوی خاکشی و تخم شربتی ( البته با میزان قند کم) به رفع عطش و تحمل بهتر گرما کمک می کند.
#پیام_بهداشتی
#روز_های_گرم_تابستان
#تغذیه_مناسب
#عقل_سالم_در_بدن_سالم_است
@ferdosesokhan
🔹 محمد حسن شیری متخصص طب سنتی: مصرف مواد غذایی سبک و خون رسان موجب کاهش استرس و موفقیت هرچه بیشتر دانش آموزان در این آزمون میشود. مصرف کامل صبحانه به خصوص در روز کنکور به شدت توصیه میشود.
▫️آب میوه‌های طبیعی مانند آب پرتقال و آب سیب میتواند علاوه بر اعمال خون رسانی باعث تقویت گوارش نیز شود. صبحانه کامل، یکی از مولفه‌های مهم تقویت مغز است و بهتر است هنگام خوردن صبحانه از مواد حاوی پروتئین مانند سفیده تخم مرغ، کره بادام زمینی و جوانه گندم استفاده شود.
🔹 پ.ن. : با توجه به گرمای هوا، مصرف مقدار کافی مایعات برای خون‌رسانی به بدن و سلول های مغز بسیار قابل توجه است. مصرف نوشیدنی های حاوی کافئین توصیه نمیشود و در صورت خوردن چایی، حتما کمرنگ باشد. مصرف شربت بیدمشک حاوی خاکشی و تخم شربتی ( البته با میزان قند کم) به رفع عطش و تحمل بهتر گرما کمک می کند.
#پیام_بهداشتی
#روز_های_گرم_تابستان
#تغذیه_مناسب
#عقل_سالم_در_بدن_سالم_است
@ferdosesokhan
✳️ نماد خروس در ایران باستان
خروس در فرهنگ ایران کهن، پرنده‌ای ارجمند و گرامی بود و از چنان جایگاهی برخوردار بود که یونانیان باستان آن را با نام «پرنده ایران» می‌شناختند.
رد پای خروس را در اسطوره‌های کیومرث و تهمورث نیز می‌توان یافت.
ایرانیان، کشتن و خوردن گوشت خروس را نیز ناروا می‌شمردند چون در آیین مهر، خروس سپید «پیک مهر » است که در برخی نگاره‌های مهری در اروپا آن را در کنار «کوت» مشعل‌دار می‌بینیم و پیروان آیین مهر، به هنگام «خروس‌خوانِ» سحرگاهان که خروس بانگ بر می آورد، «تن‌شویی» می‌نمودند و نیایش بامدادی می‌خواندند و این گونه روز خود را آغاز می کردند و به کار می‌پرداختند.
خروس در اوستا همکار و «پیک سروش» و «مرغ ورجاوند ایزدی» است. نام این پرنده زیبا در اوستا «پَرودَرش» است که به معنی «پیش‌بین» است، چون باور داشتند که خروس نخستین پرتوهای خورشید را در بامداد می‌بیند و با خروشیدن بامدادی خود برای مردمان «بیدارباش» سرمی‌دهد و برای همین «خروش» معروف اوست که در زبان فارسی با صفت «خروس» شناخته میشود.
رنگ سپید نیز به نشانه پاکی درون و برون و بیزاری از خونریزی و کشتار جانوران برگزیده شده است.
هنگام سپیده دم خروس سحری
دانی که چرا همی کند نوحه گری
یعنی که نمودند در آیینه صبح
کز عمر شبی گذشت و تو بی خبری
خیام
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
خروس در فرهنگ ایران کهن، پرنده‌ای ارجمند و گرامی بود و از چنان جایگاهی برخوردار بود که یونانیان باستان آن را با نام «پرنده ایران» می‌شناختند.
رد پای خروس را در اسطوره‌های کیومرث و تهمورث نیز می‌توان یافت.
ایرانیان، کشتن و خوردن گوشت خروس را نیز ناروا می‌شمردند چون در آیین مهر، خروس سپید «پیک مهر » است که در برخی نگاره‌های مهری در اروپا آن را در کنار «کوت» مشعل‌دار می‌بینیم و پیروان آیین مهر، به هنگام «خروس‌خوانِ» سحرگاهان که خروس بانگ بر می آورد، «تن‌شویی» می‌نمودند و نیایش بامدادی می‌خواندند و این گونه روز خود را آغاز می کردند و به کار می‌پرداختند.
خروس در اوستا همکار و «پیک سروش» و «مرغ ورجاوند ایزدی» است. نام این پرنده زیبا در اوستا «پَرودَرش» است که به معنی «پیش‌بین» است، چون باور داشتند که خروس نخستین پرتوهای خورشید را در بامداد می‌بیند و با خروشیدن بامدادی خود برای مردمان «بیدارباش» سرمی‌دهد و برای همین «خروش» معروف اوست که در زبان فارسی با صفت «خروس» شناخته میشود.
رنگ سپید نیز به نشانه پاکی درون و برون و بیزاری از خونریزی و کشتار جانوران برگزیده شده است.
هنگام سپیده دم خروس سحری
دانی که چرا همی کند نوحه گری
یعنی که نمودند در آیینه صبح
کز عمر شبی گذشت و تو بی خبری
خیام
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ تأثیر شعر در نگارش
کمترین ارمغان شعر برای قلم نویسندگان، واژه است. بیفزایید بر آن، ساختارهای نو و متفاوت برای جمله‌سازی و تزریق ذوق و قریحه به خواننده. بارانداز همه این مواهب و امدادها ناخودآگاه است. هنگام شعرخوانی، انبوهی از فعل و انفعالات روحی و زبانی در ضمیر ما رخ می‌دهد که خود از آن بی‌خبریم؛ اما به هنگام نوشتن نامه‌ای برای دوست خود یا تحریر مقاله‌ای برای انتشار در مجله‌ای، همه آنچه ناآگاهانه از شهد شعر در جان خود کشیده‌ایم، ناگاه سر بر می‌آورد و بر روی کاغذ می‌نشیند.
🔹فواید شعرخوانی مستمر، برای نویسندگان
🔹 ذوق‌بخشی؛
🔹 غنای واژگانی؛
🔹 آشنایی با ساختمان متفاوت و متنوع جمله‌سازی؛
🔹 کشف نسبت‌های جدید و پیچیده میان کلمات؛
🔹 مهارت‌یابی در استخدام صنایع لفظی و معنوی زبان فارسی؛
🔹 جذب حلاوت‌های زبانی و ملاحت‌های لفظی؛
🔹 آشنایی با تعابیر ادبی و آموختن آنها؛
🔹 فراگیری کاربرد فنی و درست کلماتدر موقعیت‌های متفاوت؛
🔹 بازخوانی گفته‌ها و نوشته‌هایی که از هرگونه آلودگی زبانی یا دستوری پاکیزه است؛
🔹 اندوختن ابیات و عبارات شعری ناب که گاه در طی نوشته‌های خود می‌توان به درج یا حل آنها پرداخت؛
🔹 فراگیری عملی و کاربردی آرایه‌های سنتی و ابتکاری؛
🔹 آشنایی با اندیشه‌ها و نکته‌سنجی‌های گویندگان بزرگ فارسی.
📕بهتر بنویسیم
✍ رضا بابایی
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
کمترین ارمغان شعر برای قلم نویسندگان، واژه است. بیفزایید بر آن، ساختارهای نو و متفاوت برای جمله‌سازی و تزریق ذوق و قریحه به خواننده. بارانداز همه این مواهب و امدادها ناخودآگاه است. هنگام شعرخوانی، انبوهی از فعل و انفعالات روحی و زبانی در ضمیر ما رخ می‌دهد که خود از آن بی‌خبریم؛ اما به هنگام نوشتن نامه‌ای برای دوست خود یا تحریر مقاله‌ای برای انتشار در مجله‌ای، همه آنچه ناآگاهانه از شهد شعر در جان خود کشیده‌ایم، ناگاه سر بر می‌آورد و بر روی کاغذ می‌نشیند.
🔹فواید شعرخوانی مستمر، برای نویسندگان
🔹 ذوق‌بخشی؛
🔹 غنای واژگانی؛
🔹 آشنایی با ساختمان متفاوت و متنوع جمله‌سازی؛
🔹 کشف نسبت‌های جدید و پیچیده میان کلمات؛
🔹 مهارت‌یابی در استخدام صنایع لفظی و معنوی زبان فارسی؛
🔹 جذب حلاوت‌های زبانی و ملاحت‌های لفظی؛
🔹 آشنایی با تعابیر ادبی و آموختن آنها؛
🔹 فراگیری کاربرد فنی و درست کلماتدر موقعیت‌های متفاوت؛
🔹 بازخوانی گفته‌ها و نوشته‌هایی که از هرگونه آلودگی زبانی یا دستوری پاکیزه است؛
🔹 اندوختن ابیات و عبارات شعری ناب که گاه در طی نوشته‌های خود می‌توان به درج یا حل آنها پرداخت؛
🔹 فراگیری عملی و کاربردی آرایه‌های سنتی و ابتکاری؛
🔹 آشنایی با اندیشه‌ها و نکته‌سنجی‌های گویندگان بزرگ فارسی.
📕بهتر بنویسیم
✍ رضا بابایی
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ توضیحاتی در خصوص اضافه_تشبیهی و اضافه_استعاری و بیان تفاوت آنها
اگر گوینده ادعا کند که مضاف الیه شبیه به مضاف است یا برعکس مضاف شبیه مضاف الیه است،مانند لبِ لعل- آن ترکیب، اضافه ی #تشبیهی است،مانند«چراغ هدایت» که گوینده ادعا می کند هدایت همانند چراغ روشن است.
مثلا در مصراع«هر مرغِ فکر کز سر شاخِ سخن بجَست.»، دو ترکیب«مرغِ فکر» و «شاخِ سخن» اضافه ی تشبیهی هستند چون فکر به مرغ و سخن به شاخه تشبیه شده است.
در واقع می توان گفت اضافه ی تشبیهی یک تشبیه بلیغ است که معمولاًمضاف =مشبهً به و مضافً الیه= مشبه است وبهترین معیار تشخیص آن این است که می توان آن را به صورت تشبیهی مفصل درآورد و مثلا گفت :
فکر همانند مرغ پرواز می کند و یا سخن همانند شاخه ای است که فکر از روی آن به پرواز در می آید.
اما اگر گوینده مضافٌ الیه را به مضاف تشبیه نکند، بلکه به چیزی تشبیه کند که مضاف یکی از اجزا و وابسته های آن باشد، آن ترکیب اضافه ی #استعاری است؛ مثلاً «رخِ مهتاب» در مصراع«وز دور بوسه بر رخ مهتاب می زدم»اضافه ی استعاری است.
چون :
👇👇👇👇
1- مهتاب رخ ندارد.
2-مهتاب به رخ تشبیه نشده است.
3-مهتاب به موجودی(انسانی) تشبیه شده است که رخ از اجزا و اعضای آن است.
همچنین در نمونه ی :دستِ روزگار، حمله یِ حسد، پروازِ فکر، درهایِ رؤیا
همگی اضافه استعاری هستند .
پس اگرمضاف را x و مضافٌ الیه راy در نظر بگیریم،نمادهای دو اضافه ی تشبیهی و استعاری چنین است:
الف) اضافه ی تشبیهی: xـــِ y (y به صورت مستقیم به xتشبیه شده است.)
ب)اضافه ی استعاری x ــــِ y (y به z تشبیه شده است که z غایب است و x یکی از متعلقات آن است.)
با توجه به توضیحات بالا درمی یابیم که در مصراع«دیشب به سیلِ اشک رهِ خواب می زدم.»
👇👇👇👇
سیلِ اشک اضافه ی تشبیهی است چون می توان گفت:«اشک همانند سیل است.»
اما رهِ خواب اضافه ی تشبیهی نیست چون نمی توان گفت:«خواب همانند ره،یا ره همانند خواب است.»!
بلکه چون خواب به عابری تشبیه شده است که شاعر با سیلِ اشک راهش را زده(بسته)، پس اضافه ی استعاری است؛ یعنی راه از متعلقات «عابر» است،که مشبهٌ به غایب می باشد.
💢باید گفت ممکن است مضاف در هردو نوع اضافه ی تشبیهی و استعاری خود دارای وابسته ی پسین نیز باشد؛مثلاً در گروه اسمی«داسِ دروگر زمان»، «دروگر» وابسته ی پسین(صفت بیانی) «داس» است و «زمان» به «داسِ دروگر» تشبیه شده است
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
اگر گوینده ادعا کند که مضاف الیه شبیه به مضاف است یا برعکس مضاف شبیه مضاف الیه است،مانند لبِ لعل- آن ترکیب، اضافه ی #تشبیهی است،مانند«چراغ هدایت» که گوینده ادعا می کند هدایت همانند چراغ روشن است.
مثلا در مصراع«هر مرغِ فکر کز سر شاخِ سخن بجَست.»، دو ترکیب«مرغِ فکر» و «شاخِ سخن» اضافه ی تشبیهی هستند چون فکر به مرغ و سخن به شاخه تشبیه شده است.
در واقع می توان گفت اضافه ی تشبیهی یک تشبیه بلیغ است که معمولاًمضاف =مشبهً به و مضافً الیه= مشبه است وبهترین معیار تشخیص آن این است که می توان آن را به صورت تشبیهی مفصل درآورد و مثلا گفت :
فکر همانند مرغ پرواز می کند و یا سخن همانند شاخه ای است که فکر از روی آن به پرواز در می آید.
اما اگر گوینده مضافٌ الیه را به مضاف تشبیه نکند، بلکه به چیزی تشبیه کند که مضاف یکی از اجزا و وابسته های آن باشد، آن ترکیب اضافه ی #استعاری است؛ مثلاً «رخِ مهتاب» در مصراع«وز دور بوسه بر رخ مهتاب می زدم»اضافه ی استعاری است.
چون :
👇👇👇👇
1- مهتاب رخ ندارد.
2-مهتاب به رخ تشبیه نشده است.
3-مهتاب به موجودی(انسانی) تشبیه شده است که رخ از اجزا و اعضای آن است.
همچنین در نمونه ی :دستِ روزگار، حمله یِ حسد، پروازِ فکر، درهایِ رؤیا
همگی اضافه استعاری هستند .
پس اگرمضاف را x و مضافٌ الیه راy در نظر بگیریم،نمادهای دو اضافه ی تشبیهی و استعاری چنین است:
الف) اضافه ی تشبیهی: xـــِ y (y به صورت مستقیم به xتشبیه شده است.)
ب)اضافه ی استعاری x ــــِ y (y به z تشبیه شده است که z غایب است و x یکی از متعلقات آن است.)
با توجه به توضیحات بالا درمی یابیم که در مصراع«دیشب به سیلِ اشک رهِ خواب می زدم.»
👇👇👇👇
سیلِ اشک اضافه ی تشبیهی است چون می توان گفت:«اشک همانند سیل است.»
اما رهِ خواب اضافه ی تشبیهی نیست چون نمی توان گفت:«خواب همانند ره،یا ره همانند خواب است.»!
بلکه چون خواب به عابری تشبیه شده است که شاعر با سیلِ اشک راهش را زده(بسته)، پس اضافه ی استعاری است؛ یعنی راه از متعلقات «عابر» است،که مشبهٌ به غایب می باشد.
💢باید گفت ممکن است مضاف در هردو نوع اضافه ی تشبیهی و استعاری خود دارای وابسته ی پسین نیز باشد؛مثلاً در گروه اسمی«داسِ دروگر زمان»، «دروگر» وابسته ی پسین(صفت بیانی) «داس» است و «زمان» به «داسِ دروگر» تشبیه شده است
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
💠آلکسی تایمیا چیست؟
✅ زن نگران شوهرشه؛ اما موقعی که دیر میاد، طوری با او حرف میزند انگار که خونه زن دیگه اش بوده.
✅ مرد نگران بیش از حد کار کردن خانمشه؛ اما موقعی که میاد خونه طوری برخورد می کنه که خستگی تو تنش می مونه.
✳️ روانشناسان به این حالات *آلکسی تایمیا* یعنی : " فقر کلمات در بیان احساسات" یا " کمبود کلمات در ابراز احساسات" می گویند.
✳️ آلکسی تایمیا alexithymia یا نارسایی هیجانی، نوعی ساختار شخصیتی است که مشخصه اصلی آن، ناتوانی در تشخیص و تحویل احساسات خود به دیگران است.
✅ در فرهنگ ما این مریضی یک رسم شده، ولی ناپسند است که: احساساتت را پنهان کن و نشان نده. و در جواب تعجب ما می گویند: لوس می شود.
✅ از یک طرف در خلوت ، دل مان برای این و آن می‌سوزد و تنگ میشود، از طرفی وقتی به هم می‌رسیم انگار لال مونی گرفته ایم. انگار یک نیروی نامرئی، فراتر از ما وجود دارد که دهان مان را می بندد تا مبادا چیزی در مورد دل تنگی‌مان بگوییم !
یکدیگر را دوست داریم اما آن قدر شهامت نداریم که دوست داشتن‌مان را ابراز کنیم !
✅ ما ، بله ما یعنی من و جناب عالی، آدم‌های فقیری هستیم ! فقیری که در کلماتش ، احساساتش را پنهان می‌کند.
✅ آن قدر در بیان احساسات مان ، آلکسی تایمیک ( فقیر در بیان احساسات و ابراز علاقه)، هستیم که صبر می‌کنیم تا وقتی عزیزی از دست رفت، آن وقت برایش شعر بگوییم و نوحه بخوانیم.
✅ باید این سکوت خطرناک و طولانی را بشکنیم.
✅باید پدر به فرزندش بگوید که چقدر دوستش دارد.
✅ باید فرزند، دست پدر و مادر را بگیرد و با هم قدم بزنند و شوخی کنند و بخندند. و ... بخندند.
✅ باید مادر فرزندش را به یک شام دونفره در خانه یا جای دیگری دعوت کند.
✅ زن باید به همسرش بگوید: عزیزم از این که دیر کردی، نگرانت شدم. دلم برایت تنگ شده بود.
✅ مرد باید به همسرش بگوید: عزیزم روز پر کاری داشتی. خدا قوت. من از تو متشکرم.
✅باید فرزندان در گوش مادرشان بگویند: چقدر خوب است که تو را داریم مامان.
✅ باید کسی که دوستش داریم بداند که چقدر با بودنش حال ما را خوب کرده و دوستش داریم.
و بداند که دوستش داریم ....
✳️ بیاییم در بیان احساساتمان فقیر ، ناتوان، بخیل و خسیس نباشیم. محبت را باید ابراز کنیم و الا در دلمان می پوسد
درسلامت جامعه سهیم باشیم!
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✅ زن نگران شوهرشه؛ اما موقعی که دیر میاد، طوری با او حرف میزند انگار که خونه زن دیگه اش بوده.
✅ مرد نگران بیش از حد کار کردن خانمشه؛ اما موقعی که میاد خونه طوری برخورد می کنه که خستگی تو تنش می مونه.
✳️ روانشناسان به این حالات *آلکسی تایمیا* یعنی : " فقر کلمات در بیان احساسات" یا " کمبود کلمات در ابراز احساسات" می گویند.
✳️ آلکسی تایمیا alexithymia یا نارسایی هیجانی، نوعی ساختار شخصیتی است که مشخصه اصلی آن، ناتوانی در تشخیص و تحویل احساسات خود به دیگران است.
✅ در فرهنگ ما این مریضی یک رسم شده، ولی ناپسند است که: احساساتت را پنهان کن و نشان نده. و در جواب تعجب ما می گویند: لوس می شود.
✅ از یک طرف در خلوت ، دل مان برای این و آن می‌سوزد و تنگ میشود، از طرفی وقتی به هم می‌رسیم انگار لال مونی گرفته ایم. انگار یک نیروی نامرئی، فراتر از ما وجود دارد که دهان مان را می بندد تا مبادا چیزی در مورد دل تنگی‌مان بگوییم !
یکدیگر را دوست داریم اما آن قدر شهامت نداریم که دوست داشتن‌مان را ابراز کنیم !
✅ ما ، بله ما یعنی من و جناب عالی، آدم‌های فقیری هستیم ! فقیری که در کلماتش ، احساساتش را پنهان می‌کند.
✅ آن قدر در بیان احساسات مان ، آلکسی تایمیک ( فقیر در بیان احساسات و ابراز علاقه)، هستیم که صبر می‌کنیم تا وقتی عزیزی از دست رفت، آن وقت برایش شعر بگوییم و نوحه بخوانیم.
✅ باید این سکوت خطرناک و طولانی را بشکنیم.
✅باید پدر به فرزندش بگوید که چقدر دوستش دارد.
✅ باید فرزند، دست پدر و مادر را بگیرد و با هم قدم بزنند و شوخی کنند و بخندند. و ... بخندند.
✅ باید مادر فرزندش را به یک شام دونفره در خانه یا جای دیگری دعوت کند.
✅ زن باید به همسرش بگوید: عزیزم از این که دیر کردی، نگرانت شدم. دلم برایت تنگ شده بود.
✅ مرد باید به همسرش بگوید: عزیزم روز پر کاری داشتی. خدا قوت. من از تو متشکرم.
✅باید فرزندان در گوش مادرشان بگویند: چقدر خوب است که تو را داریم مامان.
✅ باید کسی که دوستش داریم بداند که چقدر با بودنش حال ما را خوب کرده و دوستش داریم.
و بداند که دوستش داریم ....
✳️ بیاییم در بیان احساساتمان فقیر ، ناتوان، بخیل و خسیس نباشیم. محبت را باید ابراز کنیم و الا در دلمان می پوسد
درسلامت جامعه سهیم باشیم!
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ مفهوم استدراج در معنای رایج و تصوف
استدراج در لغت به معنی انجام کاری به صورت پیوسته و آهسته است و در تصوف به معنی به عذاب نزدیک کردن می باشد.
برای باز کردن مفهوم این کلمه, یک مثال خدمت عزیزان می زنم:
یک دیوار سفید و تمیز و یک دیوار کثیف و سیاه را در نظر بگیرید. اگر مقدار کمی آلودگی را بر روی دیوار سفید بپاشید, به سرعت آن را نشان می دهد و کاملا توی چشم می آید. ولی اگر چند برابر همان کثیفی را بر روی دیوار سیاه بپاشید, کم و یا اصلا به چشم نمی آید.
اگر بخواهیم این موضوع را در مورد انسان ها تعمیم بدهیم, گروهی از انسان ها در اثر انجام زیاد گناه, وجود آنها تیره می شود ولی ظاهرا هر روز وضع آنها خوب می شود و بقیه با دیدن شرایط آنها تعجب می کنند که چه طور چنین چیزی امکان دارد و عدالت خداوند کجاست؟
گروه دیگری از انسان ها که وجود خود را از گناه تا حد ممکن دور نگه می دارند و در اندازه توان خود نیکی می کنند, وجود آنها مانند همان دیوار سفید است که به محض آنکه یک خطایی می کنند یا گناهی مرتکب می شوند, غیرت حق گوش آنها را از روی تنبه می گیرد و خطایشان را گوشزد می کند.
اگر در زندگی خودمان و دیگران دقت کنیم, حتما نمونه هایی از این دست را می بینیم که گروهی تا یک کار اشتباه می کنند, به سرعت مکافات آن را می کشند زیرا خداوند آن قدر آنها را دوست دارد که نمی خواهد وجود آنها تیره شود و سریع عکس العمل کردار آنها را به ایشان نشان می دهد. اما عده ای که خداوند آنها را به حال خود رها کرده, سالها در انبان خود تیرگی و آلودگی جمع می کنند و یکباره در سیاهچال خود فرو می روند.
پس اگر خطایی در زندگی کردیم و به سرعت مکافات آن را دیدیم, نه تنها ناراحت, بلکه خوشحال هم باید باشیم.
ولی امان از موقعی که غرق در خطا شدیم ولی عکس العمل آن را ندیدیم.
شیر با این فکر می‌زد خنده فاش
بر تبسمهای شیر ایمن مباش
شیر در مثنوی مولانا کنایه از خداوند است. مولانا در این بیت می فرمایند که اگر بدی, خطا و گناه می کنی ولی مورد مواخذه خداوند قرار نمی گیری, بدان که این صبر خداوند, همانند لبخند روی صورت شیر است که از روی رضایت نیست بلکه در فرصت مناسب, در دام پنجه او خواهی افتاد و این همان مفهوم استدراج است.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
استدراج در لغت به معنی انجام کاری به صورت پیوسته و آهسته است و در تصوف به معنی به عذاب نزدیک کردن می باشد.
برای باز کردن مفهوم این کلمه, یک مثال خدمت عزیزان می زنم:
یک دیوار سفید و تمیز و یک دیوار کثیف و سیاه را در نظر بگیرید. اگر مقدار کمی آلودگی را بر روی دیوار سفید بپاشید, به سرعت آن را نشان می دهد و کاملا توی چشم می آید. ولی اگر چند برابر همان کثیفی را بر روی دیوار سیاه بپاشید, کم و یا اصلا به چشم نمی آید.
اگر بخواهیم این موضوع را در مورد انسان ها تعمیم بدهیم, گروهی از انسان ها در اثر انجام زیاد گناه, وجود آنها تیره می شود ولی ظاهرا هر روز وضع آنها خوب می شود و بقیه با دیدن شرایط آنها تعجب می کنند که چه طور چنین چیزی امکان دارد و عدالت خداوند کجاست؟
گروه دیگری از انسان ها که وجود خود را از گناه تا حد ممکن دور نگه می دارند و در اندازه توان خود نیکی می کنند, وجود آنها مانند همان دیوار سفید است که به محض آنکه یک خطایی می کنند یا گناهی مرتکب می شوند, غیرت حق گوش آنها را از روی تنبه می گیرد و خطایشان را گوشزد می کند.
اگر در زندگی خودمان و دیگران دقت کنیم, حتما نمونه هایی از این دست را می بینیم که گروهی تا یک کار اشتباه می کنند, به سرعت مکافات آن را می کشند زیرا خداوند آن قدر آنها را دوست دارد که نمی خواهد وجود آنها تیره شود و سریع عکس العمل کردار آنها را به ایشان نشان می دهد. اما عده ای که خداوند آنها را به حال خود رها کرده, سالها در انبان خود تیرگی و آلودگی جمع می کنند و یکباره در سیاهچال خود فرو می روند.
پس اگر خطایی در زندگی کردیم و به سرعت مکافات آن را دیدیم, نه تنها ناراحت, بلکه خوشحال هم باید باشیم.
ولی امان از موقعی که غرق در خطا شدیم ولی عکس العمل آن را ندیدیم.
شیر با این فکر می‌زد خنده فاش
بر تبسمهای شیر ایمن مباش
شیر در مثنوی مولانا کنایه از خداوند است. مولانا در این بیت می فرمایند که اگر بدی, خطا و گناه می کنی ولی مورد مواخذه خداوند قرار نمی گیری, بدان که این صبر خداوند, همانند لبخند روی صورت شیر است که از روی رضایت نیست بلکه در فرصت مناسب, در دام پنجه او خواهی افتاد و این همان مفهوم استدراج است.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
#واژهٔ قلم
✍ ۱۴ تیر روز قلم بر اهالی قلم مبارک.
🔴 قلم
🔴 قلمِ افشان
🔴 قلم بازکشیدن، قلم برداشتن، قلم بردن در چیزی، قلم بر سرِ چیزی زدن، قلم بر سرِ چیزی کشیدن، قلم بر سرِ نام کسی زدن، قلم بر کسی نبودن، قلمِ بطلان بر چیزی کشیدن، قلم به تخم چشم زدن، قلم به دست گرفتن، قلم چیزی را شکستن، قلم‌خوردن، قلم‌دادن، قلم در سر چیزی (کسی) کشیدن، قلم در کف (دست) دشمن بودن، قلم در [سر] نام کسی کشیدن؛
🔴 قلم‌راندن، قلم‌راندن بر کسی، قلم رفتن، قلم رفتن بر کسی، قلم رفتن به [بر] چیزی؛
🔴 قلم سر کردن؛
🔴 قلم شدن، قلم شکستن بر نام کسی؛
🔴 قلم عافیت از کسی برخاستن؛
🔴 قلمِ فرانسه؛
🔴 قلمِ قرمز کشیدن بر چیزی؛
🔴 قلم‌کردن، قلم‌کشیدن (درکشیدن) به (بر، دور) چیزی (کسی)؛
🔴 قلم‌گرفتن، قلم‌گرفتن دور چیزی؛
🔴 قلمِ مو؛
🔴قلمِ نوری، قلمِ نی؛
🔴 ازقلم‌افتادن، ازقلم‌انداختن؛
🔴 به زیرِ قلم آوردن، به (در) قلم‌آمدن (درآمدن)، به (در، بر) قلم‌آوردن (درآوردن)، به قلم دادن، به قلم رفتن؛
🔴 قلم‌انداز، قلم‌اندازی؛
🔴 قلم‌بند، قلم‌بندی؛
🔴 قلم‌تراش؛
🔴 قلم‌خوردگی، قلم‌خورده؛
🔴 قلمدان، قلمدان‌ساز، قلمدانگر، قلمدانگری، قلم‌درشت، قلم‌دوات، قلمدوش، قلمدوش‌سواری، قلم‌دیده؛
🔴 قلم‌ریز؛
🔴 قلم‌زده، قلم‌زن، قلم‌زنی؛
🔴 قلمستان؛
🔴 قلم‌سیاهی؛
🔴 قلم‌فرسایی؛
🔴 قلمکار، قلمکارساز، قلمکارسازی، قلمکاری؛
🔴 قلم‌گیری؛
🔴 قلم‌مو؛
🔴 قلم‌نی؛
🔴 قلمه، قلمه‌ای، قلمه‌زار، قلمه‌کاری؛
🔴 قلمی.
✅ فرهنگ بزرگ سخن، به سرپرستی حسن انوری، ج۶، چ۲، تهران: سخن، ۱۳۸۱، ص۵۵۷۵ تا ۵۵۸۲.
✅ دوشنبه، ۱۴تیر۱۴۰۰
گردآورنده: فریده آرامیده
@virayesh_gah
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✍ ۱۴ تیر روز قلم بر اهالی قلم مبارک.
🔴 قلم
🔴 قلمِ افشان
🔴 قلم بازکشیدن، قلم برداشتن، قلم بردن در چیزی، قلم بر سرِ چیزی زدن، قلم بر سرِ چیزی کشیدن، قلم بر سرِ نام کسی زدن، قلم بر کسی نبودن، قلمِ بطلان بر چیزی کشیدن، قلم به تخم چشم زدن، قلم به دست گرفتن، قلم چیزی را شکستن، قلم‌خوردن، قلم‌دادن، قلم در سر چیزی (کسی) کشیدن، قلم در کف (دست) دشمن بودن، قلم در [سر] نام کسی کشیدن؛
🔴 قلم‌راندن، قلم‌راندن بر کسی، قلم رفتن، قلم رفتن بر کسی، قلم رفتن به [بر] چیزی؛
🔴 قلم سر کردن؛
🔴 قلم شدن، قلم شکستن بر نام کسی؛
🔴 قلم عافیت از کسی برخاستن؛
🔴 قلمِ فرانسه؛
🔴 قلمِ قرمز کشیدن بر چیزی؛
🔴 قلم‌کردن، قلم‌کشیدن (درکشیدن) به (بر، دور) چیزی (کسی)؛
🔴 قلم‌گرفتن، قلم‌گرفتن دور چیزی؛
🔴 قلمِ مو؛
🔴قلمِ نوری، قلمِ نی؛
🔴 ازقلم‌افتادن، ازقلم‌انداختن؛
🔴 به زیرِ قلم آوردن، به (در) قلم‌آمدن (درآمدن)، به (در، بر) قلم‌آوردن (درآوردن)، به قلم دادن، به قلم رفتن؛
🔴 قلم‌انداز، قلم‌اندازی؛
🔴 قلم‌بند، قلم‌بندی؛
🔴 قلم‌تراش؛
🔴 قلم‌خوردگی، قلم‌خورده؛
🔴 قلمدان، قلمدان‌ساز، قلمدانگر، قلمدانگری، قلم‌درشت، قلم‌دوات، قلمدوش، قلمدوش‌سواری، قلم‌دیده؛
🔴 قلم‌ریز؛
🔴 قلم‌زده، قلم‌زن، قلم‌زنی؛
🔴 قلمستان؛
🔴 قلم‌سیاهی؛
🔴 قلم‌فرسایی؛
🔴 قلمکار، قلمکارساز، قلمکارسازی، قلمکاری؛
🔴 قلم‌گیری؛
🔴 قلم‌مو؛
🔴 قلم‌نی؛
🔴 قلمه، قلمه‌ای، قلمه‌زار، قلمه‌کاری؛
🔴 قلمی.
✅ فرهنگ بزرگ سخن، به سرپرستی حسن انوری، ج۶، چ۲، تهران: سخن، ۱۳۸۱، ص۵۵۷۵ تا ۵۵۸۲.
✅ دوشنبه، ۱۴تیر۱۴۰۰
گردآورنده: فریده آرامیده
@virayesh_gah
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
همۀ_سوالات«ادبیات»کنکور_1400_دکتر_وسکری.pdf
21 MB
🔥یک مجموعۀ بسیار کاربردی و مفید 🌹🌹
🔸تمام سوالات ادبیات کنکور 1400
🔹با پاسخ کاملا تشریحی
🔸با کلید سازمان سنجش
🔹ریاضی - تجربی- انسانی- هنر - زبان
🔸دکتر وسکری
@ferdosesokhan
🔸تمام سوالات ادبیات کنکور 1400
🔹با پاسخ کاملا تشریحی
🔸با کلید سازمان سنجش
🔹ریاضی - تجربی- انسانی- هنر - زبان
🔸دکتر وسکری
@ferdosesokhan
CamScanner ۰۷-۰۵-۲۰۲۱ ۲۰.۴۳.pdf
676.9 KB
#کلید_اولیه (پاسخ)
۵ گروه آزمایشی داخل کشور
هنر،ریاضی،تجربی،زبان،انسانی
(رشته ی ریاضی کلید گروه c بر روی سایت قرارگرفته است)
#سازمان_سنجش
از تاریخ ۹تیر تا ۱۲ تیر ماه ۱۴۰۰
@ferdosesokhan
۵ گروه آزمایشی داخل کشور
هنر،ریاضی،تجربی،زبان،انسانی
(رشته ی ریاضی کلید گروه c بر روی سایت قرارگرفته است)
#سازمان_سنجش
از تاریخ ۹تیر تا ۱۲ تیر ماه ۱۴۰۰
@ferdosesokhan
✳️ کاربرد دو حرف ربط در جمله‌های مرکب
جملهٔ مرکب معمولاً از دو جملهٔ پایه و پیرو یا پیرو و پایه تشکیل میشود.
❇️ راه‌های شناخت جملهٔ پایه از پیرو:
۱. جملهٔ پیرو تأویل به مصدر میشود؛
ولی پایه این‌چنین نیست:
اگر درس بخوانی، موفق می‌شوی.
(به شرط درس‌خواندن موفق می‌شوی.)
۲. جملهٔ پیرو همواره با حرف ربط همراه است؛
ولی جملهٔ پایه حرف ربط ندارد.
بنابراین در جملهٔ مرکب،
فقط جملهٔ پیرو حرف ربط می‌گیرد،
نه جملهٔ پایه
و اگر دو بخش جملهٔ مرکب، حرف ربط بگیرد،
جملهٔ مرکب غلط خواهد بود:
اگرچه هوا سرد است، ولی برف نمی‌بارد. (غلط)
در جملهٔ بالا هر دو بخش جمله همراه حرف ربط آمده و تشخیص جملهٔ پایه از پیرو مشکل است.
این جملهٔ مرکب از دو جملهٔ پیرو ساخته شده است و از نظر دستوری غلط محسوب میشود.
بنابراین باید جمله را به یکی از دو صورت زیر تصحیح کرد:
۱. اگرچه هوا سرد است(پیرو)، برف نمی‌بارد (پایه).
۲. هوا سرد است (پایه)؛ ولی برف نمی‌بارد (پیرو).
هرچند طاهریان ایرانی بودند، اما از بغداد دستور می‌گرفتند. (غ)
۱. هرچند طاهریان ایرانی بودند، از بغداد دستور می‌گرفتند. (ص)
۲. طاهریان ایرانی بودند؛ اما از بغداد دستور می‌گرفتند. (ص)
اگرچه این فعالیت‌ها مؤثر نبود، لکن لازم بود. (غ)
۱. اگرچه این فعالیت‌ها مؤثر نبود، لازم بود. (ص)
۲. این فعالیت‌ها مؤثر نبود؛ لکن لازم بود. (ص)
❇️ بین دو بخش جملهٔ مرکب، اگر جملهٔ پیرو مقدم باشد، نشانهٔ ویرگول و اگر جملهٔ پایه مقدم باشد، نشانهٔ نقطه‌ویرگول می‌آید.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
جملهٔ مرکب معمولاً از دو جملهٔ پایه و پیرو یا پیرو و پایه تشکیل میشود.
❇️ راه‌های شناخت جملهٔ پایه از پیرو:
۱. جملهٔ پیرو تأویل به مصدر میشود؛
ولی پایه این‌چنین نیست:
اگر درس بخوانی، موفق می‌شوی.
(به شرط درس‌خواندن موفق می‌شوی.)
۲. جملهٔ پیرو همواره با حرف ربط همراه است؛
ولی جملهٔ پایه حرف ربط ندارد.
بنابراین در جملهٔ مرکب،
فقط جملهٔ پیرو حرف ربط می‌گیرد،
نه جملهٔ پایه
و اگر دو بخش جملهٔ مرکب، حرف ربط بگیرد،
جملهٔ مرکب غلط خواهد بود:
اگرچه هوا سرد است، ولی برف نمی‌بارد. (غلط)
در جملهٔ بالا هر دو بخش جمله همراه حرف ربط آمده و تشخیص جملهٔ پایه از پیرو مشکل است.
این جملهٔ مرکب از دو جملهٔ پیرو ساخته شده است و از نظر دستوری غلط محسوب میشود.
بنابراین باید جمله را به یکی از دو صورت زیر تصحیح کرد:
۱. اگرچه هوا سرد است(پیرو)، برف نمی‌بارد (پایه).
۲. هوا سرد است (پایه)؛ ولی برف نمی‌بارد (پیرو).
هرچند طاهریان ایرانی بودند، اما از بغداد دستور می‌گرفتند. (غ)
۱. هرچند طاهریان ایرانی بودند، از بغداد دستور می‌گرفتند. (ص)
۲. طاهریان ایرانی بودند؛ اما از بغداد دستور می‌گرفتند. (ص)
اگرچه این فعالیت‌ها مؤثر نبود، لکن لازم بود. (غ)
۱. اگرچه این فعالیت‌ها مؤثر نبود، لازم بود. (ص)
۲. این فعالیت‌ها مؤثر نبود؛ لکن لازم بود. (ص)
❇️ بین دو بخش جملهٔ مرکب، اگر جملهٔ پیرو مقدم باشد، نشانهٔ ویرگول و اگر جملهٔ پایه مقدم باشد، نشانهٔ نقطه‌ویرگول می‌آید.
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ هنجارهای اجتماعی در شبکه های اجتماعی مجازی را جدی بگیریم
❇️ اگر در دنیای واقعی با کسی روابط رسمی دارید در تلگرام هم با او رسمی باشید.
اگر در دنیای واقعی او را "خانم" یا "آقای" خطاب می کنید نمی شود بدون هیچ زمینه یا اتفاق خاصی، در تلگرام او را عزیزم، جون، فدات و غیره خطاب کنید.
❇️ گاهی اوقات نوشتن بهتر از بکار بردن نشانه ها(استیکرها) است. مثلاً این پیام که" الان من خیلی خوشحالم" در مقایسه با " 😄" اثر گذار تر است. اینطور نیست؟
❇️ گاهی اوقات در گروهها، دو نفر در مورد موضوعی صحبت می کنند که صرفا به خود آنها مربوط است. دلیلی ندارد که سایر اعضای گروه هم شاهد این گفتگو باشند.
❇️ همینکه از خبر یا مطلبی خوشتان آمد فورا آنرا برای دیگران ارسال نکنید. قبل از ارسال از خودتان سوال کنید
آیا این خبر حقیقت دارد؟ بدانید هر پیام مانند یک قطره باران است و با ارسال هر کاربر، در نهایت می تواند سیل شود.
❇️ مبنای ما آن نباشد که روابط واقعی مان با افراد را به روابط مجازی و تلگرامی کاهش دهیم. این کار در بلند مدت روابط اجتماعی را نابود می کند. مبنای مان این باشد که روابط مجازی را به روابط واقعی تبدیل کنیم.
❇️ باور کنید اعتیاد به شبکه های اجتماعی مسأله ای جدّی است. اگر تاکنون عضو خانواده تان به شما درباره اعتیادتان چیزی نگفته؛ یا خودش هم مثل شما معتاد شده (: یا با خودش می گوید صبر کنم شاید التهاب و تب کار با گوشی هوشمند از سرش بپرد.
❇️ در ایران شبکه های اجتماعی موبایلی عمدتا برای به اشتراک گذاشتن پیام های عمومی و غیر شخصی نظیر جملات حکیمانه، اخطارها، پیشنهادها، جوک ها، طنزهای سیاسی و اموری درباره سبک زندگی بکار می روند. پس پیام شخصی مهمی برای شما نرسیده است. لزومی ندارد که هر دقیقه گوشی را بردارید و پیام ها را چک کنید.
❇️ لطفا گوشی تان را با خودتان به تختخواب و حمام نبرید.
بگذارید حمام و تختخواب تنها جاهایی باشند که هنوز به
اشغال گوشی هایمان درنیامده اند.
❇️ در ارتباطات، صدا در مقایسه با کلمه به واقعیت نزدیک تر است. برای احوالپرسی با دیگران، حتی الامکان صدایتان را ضبط کنید و برای دیگران بفرستید. این کار از ارسال پیام نوشتاری بهتر است. البته اگر به او زنگ بزنید خیلی بهتر است.
❇️ درست است که مغز ما گنجایش بسیاری دارد. ولی گاهی اوقات بد نیست از خودمان سوال کنیم " این حجم از اطلاعات و اخبار دریافتی به چه کار من خواهد آمد؟" شما
در روز چند کیلومتر انگشت اشاره یا شصت شان را روی صفحه نمایش گوشی تان سُر می دهید؟ آیا واقعا شما در روز به چند کیلومتر اطلاعات نیاز دارید؟ گاهی از خودتان
سوال کنید: مگر من فعال یا مفسر سیاسی هستم که اینقدر پیام‌های سیاسی می خوانم؟ مگر من شاعر؛ متخصص دکوراسیون؛ فوتبالیست، طراح مد و...هستم که اینقدر در
این خصوص می خوانم؟پس گاهی اوقات لازم است که انگشت تان را خیلی تند روی صفحه گوشی سر بدهید.
خیلی تند و بدون اینکه مطالب را بخوانید.
❇️ برایتان پیام مهم است یا فرستندۀ پیام؟ دوست من؛ وقتی هنوز پیام را نخوانده اید صرفا با دیدن نام فرستندۀ آن علامت لایک👍 ارسال نکنید. وقتی هم پیام را می خوانید و
با آن مخالف هستید مخالفت خود را ابراز کنید.
❇️ زمانی کسی را به گروهی اد(اضافه) کنید که قبلا نظر مثبت او را دریافت کرده باشید. بدون رضایت کسی، او را به گروهی وارد نکنید.
❇️ وقتی عضوی گروه را ترک می کند از دست او ناراحت نشوید. هر کس صاحب اختیار خودش است. دلیل خودش را داشته و رفته است.
❇️ همه آدم ها به حضور فعال در شبکه های مجازی علاقه ندارند. بعضی ها فقط دوست دارند پیام ها را بخوانند. از دست آنها ناراحت نشوید.
❇️ اگر دو یا سه نفر از اعضای گروه با شما دوست صمیمی هستند یا جزو فامیل هستند تصور نکنید که گذاشتن عکس‌های یادگاری مربوط به ده یا بیست سال پیش حتما آنها را ذوق زده می کند. ممکن است این کار باعث کدورت شود. حتما بعد از جلب رضایت آنها، عکس ها را در گروه به اشتراک بگذارید.
❇️ شبکه های اجتماعی موبایلی خیلی جذاب اند. ولی باور کنید هنوز رسانه ای جای کتاب را نمی گیرد. هر کتاب یک مقدمه، یک متن اصلی و یک پایان دارد. حرف های حکیمانه ، جمله های عالمانه و موضوعات کوتاه و چند سطری شبکه های اجتماعی موبایلی فقط پایان یا نتیجه را به شما می گویند.
به همین دلیل این روزها ذهن ما پر شده از جمله های فیلسوفانه و عمیقی که ما درباره شان هیچ اطلاعات مقدماتی و جانبی نداریم. درباره همه چیز می توانیم تک‌جمله های قشنگی بگوییم. البته اگر خوب حفظ کرده باشیم!
دکتر #فردین_علیخواه
استاد جامعه شناسی
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
❇️ اگر در دنیای واقعی با کسی روابط رسمی دارید در تلگرام هم با او رسمی باشید.
اگر در دنیای واقعی او را "خانم" یا "آقای" خطاب می کنید نمی شود بدون هیچ زمینه یا اتفاق خاصی، در تلگرام او را عزیزم، جون، فدات و غیره خطاب کنید.
❇️ گاهی اوقات نوشتن بهتر از بکار بردن نشانه ها(استیکرها) است. مثلاً این پیام که" الان من خیلی خوشحالم" در مقایسه با " 😄" اثر گذار تر است. اینطور نیست؟
❇️ گاهی اوقات در گروهها، دو نفر در مورد موضوعی صحبت می کنند که صرفا به خود آنها مربوط است. دلیلی ندارد که سایر اعضای گروه هم شاهد این گفتگو باشند.
❇️ همینکه از خبر یا مطلبی خوشتان آمد فورا آنرا برای دیگران ارسال نکنید. قبل از ارسال از خودتان سوال کنید
آیا این خبر حقیقت دارد؟ بدانید هر پیام مانند یک قطره باران است و با ارسال هر کاربر، در نهایت می تواند سیل شود.
❇️ مبنای ما آن نباشد که روابط واقعی مان با افراد را به روابط مجازی و تلگرامی کاهش دهیم. این کار در بلند مدت روابط اجتماعی را نابود می کند. مبنای مان این باشد که روابط مجازی را به روابط واقعی تبدیل کنیم.
❇️ باور کنید اعتیاد به شبکه های اجتماعی مسأله ای جدّی است. اگر تاکنون عضو خانواده تان به شما درباره اعتیادتان چیزی نگفته؛ یا خودش هم مثل شما معتاد شده (: یا با خودش می گوید صبر کنم شاید التهاب و تب کار با گوشی هوشمند از سرش بپرد.
❇️ در ایران شبکه های اجتماعی موبایلی عمدتا برای به اشتراک گذاشتن پیام های عمومی و غیر شخصی نظیر جملات حکیمانه، اخطارها، پیشنهادها، جوک ها، طنزهای سیاسی و اموری درباره سبک زندگی بکار می روند. پس پیام شخصی مهمی برای شما نرسیده است. لزومی ندارد که هر دقیقه گوشی را بردارید و پیام ها را چک کنید.
❇️ لطفا گوشی تان را با خودتان به تختخواب و حمام نبرید.
بگذارید حمام و تختخواب تنها جاهایی باشند که هنوز به
اشغال گوشی هایمان درنیامده اند.
❇️ در ارتباطات، صدا در مقایسه با کلمه به واقعیت نزدیک تر است. برای احوالپرسی با دیگران، حتی الامکان صدایتان را ضبط کنید و برای دیگران بفرستید. این کار از ارسال پیام نوشتاری بهتر است. البته اگر به او زنگ بزنید خیلی بهتر است.
❇️ درست است که مغز ما گنجایش بسیاری دارد. ولی گاهی اوقات بد نیست از خودمان سوال کنیم " این حجم از اطلاعات و اخبار دریافتی به چه کار من خواهد آمد؟" شما
در روز چند کیلومتر انگشت اشاره یا شصت شان را روی صفحه نمایش گوشی تان سُر می دهید؟ آیا واقعا شما در روز به چند کیلومتر اطلاعات نیاز دارید؟ گاهی از خودتان
سوال کنید: مگر من فعال یا مفسر سیاسی هستم که اینقدر پیام‌های سیاسی می خوانم؟ مگر من شاعر؛ متخصص دکوراسیون؛ فوتبالیست، طراح مد و...هستم که اینقدر در
این خصوص می خوانم؟پس گاهی اوقات لازم است که انگشت تان را خیلی تند روی صفحه گوشی سر بدهید.
خیلی تند و بدون اینکه مطالب را بخوانید.
❇️ برایتان پیام مهم است یا فرستندۀ پیام؟ دوست من؛ وقتی هنوز پیام را نخوانده اید صرفا با دیدن نام فرستندۀ آن علامت لایک👍 ارسال نکنید. وقتی هم پیام را می خوانید و
با آن مخالف هستید مخالفت خود را ابراز کنید.
❇️ زمانی کسی را به گروهی اد(اضافه) کنید که قبلا نظر مثبت او را دریافت کرده باشید. بدون رضایت کسی، او را به گروهی وارد نکنید.
❇️ وقتی عضوی گروه را ترک می کند از دست او ناراحت نشوید. هر کس صاحب اختیار خودش است. دلیل خودش را داشته و رفته است.
❇️ همه آدم ها به حضور فعال در شبکه های مجازی علاقه ندارند. بعضی ها فقط دوست دارند پیام ها را بخوانند. از دست آنها ناراحت نشوید.
❇️ اگر دو یا سه نفر از اعضای گروه با شما دوست صمیمی هستند یا جزو فامیل هستند تصور نکنید که گذاشتن عکس‌های یادگاری مربوط به ده یا بیست سال پیش حتما آنها را ذوق زده می کند. ممکن است این کار باعث کدورت شود. حتما بعد از جلب رضایت آنها، عکس ها را در گروه به اشتراک بگذارید.
❇️ شبکه های اجتماعی موبایلی خیلی جذاب اند. ولی باور کنید هنوز رسانه ای جای کتاب را نمی گیرد. هر کتاب یک مقدمه، یک متن اصلی و یک پایان دارد. حرف های حکیمانه ، جمله های عالمانه و موضوعات کوتاه و چند سطری شبکه های اجتماعی موبایلی فقط پایان یا نتیجه را به شما می گویند.
به همین دلیل این روزها ذهن ما پر شده از جمله های فیلسوفانه و عمیقی که ما درباره شان هیچ اطلاعات مقدماتی و جانبی نداریم. درباره همه چیز می توانیم تک‌جمله های قشنگی بگوییم. البته اگر خوب حفظ کرده باشیم!
دکتر #فردین_علیخواه
استاد جامعه شناسی
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ "سه پاس" یا "سپاس"
با پیشکش بهترین درودهای سرودگونه.
باری، خواستم دیدگاه خود را دربارهی یکی از پرسش‌هایی که در رسانه‌ی ادبسار آورده شده بود را بگویم. دربارهی بخشی از آن که پرسش نبوده و پرسش کننده یک واژه‌ی نادرست را در چنین رسانه‌ی ارجمندی چون ادبسار پرسیده بود و خُرده بر آن گرفته نشده بود. و آن واژه "سه پاس" بود که ریشه‌ی آن را با سرچشمه، پیشکش می‌کنم.
برداشت نادرست این است که:
سپاس، واژه‌ای ایرانی و یادگار زرتشت است که همواره می‌گفت سه چیز را پاس بدارید.
اندیشه‌ی نیک (پاس یک)
گفتار نیک (پاس دو)
کردار نیک (پاس سه)
پاس: پاسداشت و پاسداری از سه نیک که ایرانیان با گفتن "سه پاس" این سه مهند(مهم) را به یکدیگر یادآور می‌شدند.
نیاز دیدم دربارهی این دیدگاه که به فراوانی در پیام‌رسان‌ها در گردش است، آگاهی‌رسانی کنم:
در زبان اوستایی، شماره‌ی(عدد) ۳ به‌گونه‌ی "ثری" و "ثر" خوانده می‌شد.
برای نمونه در اوستا، یسنای نهم، بند هشتم، آژی‌دهاک با برنام(لقب) سه‌پوزه خوانده شده است.
در یسنای ۱۱، بند یکم نیز، شماره‌ی ۳ واژه‌ی ثرای است.
ولی واژه‌ی "سپاس" در پارسی میانه یا پهلوی به گونه‌ی espas و ناسپاس به‌گونه‌ی an-espap آمده و با an نایی(منفی) شده است. اسپاس در پارسی امروز به سپاس دگرگون شده و شماره‌ی ۳ در آن نیست. از این‌رو، سپاس به چمار(معنی) سه تا پاس نبوده و این برداشت نادرست است. این واژه به چم پاسداری و نگهداشت ارزش، ارج و جایگاه دیگران است.
استاد سخن سعدی نیز گفته است:
سگ حق شناس به از آدمی ناسپاس!
این نشان می‌دهد که ارج‌شناسی در برابر ناسپاسی است و واژه‌ی اسپاس یا سپاس به ماناک(معنی) ارجدانی است.
سرچشمه‌ها:
۱- فرهنگ زبان پهلوی، نویسنده: مکنزی، برگردان: مهشید میرفخرایی، تهران، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، ۱۳۷۳، رویه‌ی ۲۵۸ و ۳۱۲
۲- یسنا (مناجات مقدس)، بر پایه‌ی نسخه‌‌ی کارل اف.گلدنر، اوستا، کتاب مقدس پارسیان، اشتوتگارت، 1896
✳️ کاوه اوستا
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
با پیشکش بهترین درودهای سرودگونه.
باری، خواستم دیدگاه خود را دربارهی یکی از پرسش‌هایی که در رسانه‌ی ادبسار آورده شده بود را بگویم. دربارهی بخشی از آن که پرسش نبوده و پرسش کننده یک واژه‌ی نادرست را در چنین رسانه‌ی ارجمندی چون ادبسار پرسیده بود و خُرده بر آن گرفته نشده بود. و آن واژه "سه پاس" بود که ریشه‌ی آن را با سرچشمه، پیشکش می‌کنم.
برداشت نادرست این است که:
سپاس، واژه‌ای ایرانی و یادگار زرتشت است که همواره می‌گفت سه چیز را پاس بدارید.
اندیشه‌ی نیک (پاس یک)
گفتار نیک (پاس دو)
کردار نیک (پاس سه)
پاس: پاسداشت و پاسداری از سه نیک که ایرانیان با گفتن "سه پاس" این سه مهند(مهم) را به یکدیگر یادآور می‌شدند.
نیاز دیدم دربارهی این دیدگاه که به فراوانی در پیام‌رسان‌ها در گردش است، آگاهی‌رسانی کنم:
در زبان اوستایی، شماره‌ی(عدد) ۳ به‌گونه‌ی "ثری" و "ثر" خوانده می‌شد.
برای نمونه در اوستا، یسنای نهم، بند هشتم، آژی‌دهاک با برنام(لقب) سه‌پوزه خوانده شده است.
در یسنای ۱۱، بند یکم نیز، شماره‌ی ۳ واژه‌ی ثرای است.
ولی واژه‌ی "سپاس" در پارسی میانه یا پهلوی به گونه‌ی espas و ناسپاس به‌گونه‌ی an-espap آمده و با an نایی(منفی) شده است. اسپاس در پارسی امروز به سپاس دگرگون شده و شماره‌ی ۳ در آن نیست. از این‌رو، سپاس به چمار(معنی) سه تا پاس نبوده و این برداشت نادرست است. این واژه به چم پاسداری و نگهداشت ارزش، ارج و جایگاه دیگران است.
استاد سخن سعدی نیز گفته است:
سگ حق شناس به از آدمی ناسپاس!
این نشان می‌دهد که ارج‌شناسی در برابر ناسپاسی است و واژه‌ی اسپاس یا سپاس به ماناک(معنی) ارجدانی است.
سرچشمه‌ها:
۱- فرهنگ زبان پهلوی، نویسنده: مکنزی، برگردان: مهشید میرفخرایی، تهران، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، ۱۳۷۳، رویه‌ی ۲۵۸ و ۳۱۲
۲- یسنا (مناجات مقدس)، بر پایه‌ی نسخه‌‌ی کارل اف.گلدنر، اوستا، کتاب مقدس پارسیان، اشتوتگارت، 1896
✳️ کاوه اوستا
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ درمورد شبه‌جمله‌های دعایی «انشاءالله»، «ماشاءالله» و «والله»
❇️ کمتر کلمه‌ای در فارسی به‌اندازهٔ این شبه‌جمله‌های دعایی املاهای مختلف دارد.
در فارسی امروز «انشاءالله» با نُه صورتِ املایی وجود دارد:
انشاءالله، انشاءالله، انشاالله، انشالله، انشااله، انشاله، ایشالله، ایشالا، ایشالاه.
«انشاءالله»، دراصل، جمله‌ای دعایی‌ست که معنای دقیق آن این است: «اگر خدا بخواهد.»
صورت املاییِ درست و گویای آن همان «انشاءالله» است که اجزای تشکیل‌هندهٔ آن در عربی: «اِنْ + شاءَ + الله» است.
یعنی: «اگر خدا بخواهد» (اگر خدا خواست).
❇️ اما «ایشالله» و «ایشالا» صورت‌های محاوره‌ای و شکستهٔ «انشاءالله»اند و هنگام نوشتنِ این شبه‌جمله و موارد مشابه، نوشتنِ سه‌نقطه به‌جای «الله»، نه‌تنها هیچ ضرورتی ندارد، بلکه معمولاً نشانهٔ راحت‌طلبی و کم‌کوشی‌ست.
❇️ درمورد «والله» هم که به‌معنای «قسم به خدا»ست نیز چند صورت املایی در فارسی وجود دارد؛ والله، والاه، والا.
این شبه‌جمله نیز از اجزای «وَ» (به‌معنای قسم به) و «الله» (به‌معنای خدا) تشکیل شده‌است و صورت شکستهٔ آن به‌شکل «والا»ست.
❇️ نکته: برخی در فارسی می‌گویند «به وَالله» که ازنظر معنایی اشتباه است. خودِ وَالله یعنی «به خدا» و «به وَالله» یعنی «به به خدا»! بااینکه ممکن است این شبه‌جمله نیز در فارسی رواج یافته‌باشد، اما ازنظر معنایی، اشتباه است.
❇️ «ماشاءالله» عربی نیز شبه‌جمله و به‌معنای «چه (در معنی عجب) خداوند خواسته است!» (برگرفته از قرآن کریم) که مجازاً هنگام تعجب و تحسین برای دفع چشم بد گفته میشود و در نزد عموم به‌معنای «چشمِ بد دور!»، «آنچه خدا خواسته» (عجب که خدا چنین خواسته‌است!)، «مرحبا!» و «آفرین!» است. اجزای این شبه‌جمله بدین‌گونه‌اند:
ما (آنچه/ چه!) + شاءَ (خواسته‌است) + الله (خداوند).
صورت‌های املایی این شبه‌جمله نیز در فارسی بدین‌گونه‌اند:
ماشاءالله، ماشالا، ماشالله، ماشالاه.
نوع محاوره‌ای یا شکستهٔ این شبه‌جمله نیز «ماشالا»ست.
❇️ مطلب از استاد عزیز جناب آقای #علی_ملیح، با بهره‌گیری از نظر استاد دکتر #سیدحمید_حسنی.
#درست_نویسی
@dorostnevisiofficial
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
❇️ کمتر کلمه‌ای در فارسی به‌اندازهٔ این شبه‌جمله‌های دعایی املاهای مختلف دارد.
در فارسی امروز «انشاءالله» با نُه صورتِ املایی وجود دارد:
انشاءالله، انشاءالله، انشاالله، انشالله، انشااله، انشاله، ایشالله، ایشالا، ایشالاه.
«انشاءالله»، دراصل، جمله‌ای دعایی‌ست که معنای دقیق آن این است: «اگر خدا بخواهد.»
صورت املاییِ درست و گویای آن همان «انشاءالله» است که اجزای تشکیل‌هندهٔ آن در عربی: «اِنْ + شاءَ + الله» است.
یعنی: «اگر خدا بخواهد» (اگر خدا خواست).
❇️ اما «ایشالله» و «ایشالا» صورت‌های محاوره‌ای و شکستهٔ «انشاءالله»اند و هنگام نوشتنِ این شبه‌جمله و موارد مشابه، نوشتنِ سه‌نقطه به‌جای «الله»، نه‌تنها هیچ ضرورتی ندارد، بلکه معمولاً نشانهٔ راحت‌طلبی و کم‌کوشی‌ست.
❇️ درمورد «والله» هم که به‌معنای «قسم به خدا»ست نیز چند صورت املایی در فارسی وجود دارد؛ والله، والاه، والا.
این شبه‌جمله نیز از اجزای «وَ» (به‌معنای قسم به) و «الله» (به‌معنای خدا) تشکیل شده‌است و صورت شکستهٔ آن به‌شکل «والا»ست.
❇️ نکته: برخی در فارسی می‌گویند «به وَالله» که ازنظر معنایی اشتباه است. خودِ وَالله یعنی «به خدا» و «به وَالله» یعنی «به به خدا»! بااینکه ممکن است این شبه‌جمله نیز در فارسی رواج یافته‌باشد، اما ازنظر معنایی، اشتباه است.
❇️ «ماشاءالله» عربی نیز شبه‌جمله و به‌معنای «چه (در معنی عجب) خداوند خواسته است!» (برگرفته از قرآن کریم) که مجازاً هنگام تعجب و تحسین برای دفع چشم بد گفته میشود و در نزد عموم به‌معنای «چشمِ بد دور!»، «آنچه خدا خواسته» (عجب که خدا چنین خواسته‌است!)، «مرحبا!» و «آفرین!» است. اجزای این شبه‌جمله بدین‌گونه‌اند:
ما (آنچه/ چه!) + شاءَ (خواسته‌است) + الله (خداوند).
صورت‌های املایی این شبه‌جمله نیز در فارسی بدین‌گونه‌اند:
ماشاءالله، ماشالا، ماشالله، ماشالاه.
نوع محاوره‌ای یا شکستهٔ این شبه‌جمله نیز «ماشالا»ست.
❇️ مطلب از استاد عزیز جناب آقای #علی_ملیح، با بهره‌گیری از نظر استاد دکتر #سیدحمید_حسنی.
#درست_نویسی
@dorostnevisiofficial
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ «ازِ» بدلِ کسرهٔ اضافی در شعرِ نیما
محمودِ کیانوش (شاعر و پژوهشگر) دربابِ شعر کم می‌نویسد، اما نوشته‌هایش اغلب نکته‌سنجانه و نغز است. در دهه‌های پیش، از او «قدما و نقدِ ادبی» منتشر شد که سرشار از اشاراتِ قابلِ توجه است. کتابِ خواندنیِ «نیما یوشیج و شعرِ کلاسیکِ فارسی»، به‌خصوص، در نشان‌دادنِ تأثیرپذیری‌های زبانیِ شعرِ نیما از شاعرِ محبوبش نظامی، اثری گران‌قدر است؛ هرچند با همهٔ آراء و نکته‌های نویسنده نمی‌توان هم‌داستان بود. بخشی از این نکته‌ها دربابِ زبانِ شعرِ نیما است.
نمونه‌را، جایی در بابِ این سطر از شعرِ «مرغِ مجسّمه»:
نه چشم‌ها گشاده از او، بال از او نه‌وا
سرتابه‌پای خشکی، باجای و بی‌تکان.
می‌نویسد:
«نیما یوشیج در بسیاری موردها به‌جای اینکه در اضافهٔ ملکی، بینِ مضاف و مضافٌ‌الیه کسره بیاورد، آن کسره را به «از او» تبدیل می‌کند. با این قاعده، «چشم‌های او» تبدیل میشود به «چشم‌ها از او» و «بالِ او» تبدیل میشود به «بال از او» (نشرِ قطره،۱۳۸۹، ص ۵۴۱). و درادامه در توضیحِ این «قاعدهٔ عجیب و غریب» توضیح‌می‌دهد، «هرکس هر پاسخی داشته‌باشد، پاسخِ من این است که انگیزهٔ این کارِ نیما یوشیج، «بیگانه‌سازیِ» زبانِ شعری به‌قصدِ «نوگویی» و «دیگرگونه‌گویی» و «ساده» را «پیچیده» جلوه‌دادن بوده است».
نیز می‌نویسد برخی که سعی‌می‌کنند «برای هر ضعف و عیبِ هنریِ نیما یوشیج یک برهان بتراشند» معتقدند «بعضی از این کاربردهای ابهام‌آور ناشی از گویشِ طبری است که زبانِ اصلی و زادگاریِ اوست؛ و من در جواب می‌گویم که پس چرا این تأثیر ناخودآگاه و ثابت نیست و گهگاهی و اختیاری نمودار میشود؟» (همان).
سخن، سخنِ متینی است و اغلب نیز این‌گونه است که اشاره‌شده اما نه همیشه و نه همه‌جا. نیما به‌سببِ توجه به شعرِ گذشته، گاه در قواعدِ دستوری و مفرداتِ شعرش وامدارِ شعرِ کهن است. ازجمله همین کاربردِ نسبتاً نادرِ «از» که کارکردی مشابهٔ «را»ی فکّ اضافه دارد و در شعرِ نیما نمونه‌های فراوان، نه از ابداعاتِ اوست و نه از مولفه‌های زبانِ طبری. این قاعده در ادبِ گذشته، به‌خصوص در سبکِ خراسانی، رایج بوده‌است. در شعرِ منوچهری آمده:
بانگِ صلواتِ خلق ازدور پدید آید
که‌از دور پدید آید از پیل عماری (به‌کوشش استاد دبیرسیاقی، انتشاراتِ زوار، ص۱۱۵)؛ «از پیل عماری» یعنی «عماریِ پیل».
این کاربرد گاه حتی در نوشته‌های منثورِ عصرِ مشروطه نیز رایج بوده‌است. ازجمله در مسالک‌المحسنینِ طالبوف آمده: جز خداوند و قرآنِ کریم، «باقی از افعال و اقوال همه متغیّر و حادث است» (با مقدمهٔ باقرِ مومنی، انتشاراتِ شبگیر، ۱۳۴۷، ص۱۹۱)؛ که «باقی از افعال و اقوال» یعنی «باقیِ افعال و اقوال».
نکتهٔ دیگر آنکه گاه محققان در آثارِ پژوهشی نیز به این نکته پرداخته‌اند. ازجمله در سبک‌شناسیِ ملک‌الشعراء بهار، ذیلِ مولفه‌های حروف در ادوارِ آغازینِ زبانِ فارسی، دربارهٔ این «از» و تداومِ کاربردِ آن در زبانِ امروز آمده: «گاهی این حرف، قائم‌مقامِ علامتِ اضافه قرارمی‌گیرد و امروز هم همان حال را دارد؛ چنان‌که در عبارتِ «بعدازاین» و «قبل‌ازاین» است که معنای آنها «بعدِ این» و «قبلِ این» می‌باشد [...] در خراسان گویند «دستِ از من» یعنی «دستِ من» و «سر از تو» یعنی «سرِ تو». و درادامه نمونه‌ای از تاریخِ سیستان آورده: «اگر مرا هزیمت دادند تَرک از سیستان گیرم» (کتابهای پرستو، ۱۳۴۹، ج۱، ص۳۹۲).
نیز استاد خطیب‌رهبر، در کتابِ «دستورِ زبانِ فارسی» (کتابِ حروفِ اضافه و ربط)، انتشاراتِ سعدی، ۱۳۶۷، ص۸۹)، ۲۹ کاربرد برای «از» برشمرده، که ازجملهٔ آنها است «ازِ» «مترادف با کسرهٔ اضافه»؛ دو نمونه از این کتاب:
_ سرت گر بساید بر ابرِ سیاه
سرانجام خاک است ازو جایگاه (فردوسی)
_ گر سر ز مرد، معدنِ مغز است و آنِ عقل
این‌ها همه به‌سوی خردمند، بی‌سر اند (ناصرخسرو)
در پایان برای نشان‌دادنِ پرکاربرد‌بودنِ این «از» در شعرِ نیما دو نمونه از شعرش که ازقضا در یک صفحه از کلیاتش آمده:
_ از شعرِ «ازعمارتِ پدرم»:
«سر خمیده ازو به‌روی کتاب/ زانوان را به دامن آورده/ دست می‌گرددش روی دفتر» (به‌کوششِ طاهباز، انتشاراتِ نگاه، ۱۳۷۵، ص۴۲۰).
_ از شعرِ «خروس می‌خوانَد»:
«با نوایش ازو ره آمد پُر/ مژده می‌آورَد به گوش آزاد» (همان).
@azgozashtevaaknoon
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
محمودِ کیانوش (شاعر و پژوهشگر) دربابِ شعر کم می‌نویسد، اما نوشته‌هایش اغلب نکته‌سنجانه و نغز است. در دهه‌های پیش، از او «قدما و نقدِ ادبی» منتشر شد که سرشار از اشاراتِ قابلِ توجه است. کتابِ خواندنیِ «نیما یوشیج و شعرِ کلاسیکِ فارسی»، به‌خصوص، در نشان‌دادنِ تأثیرپذیری‌های زبانیِ شعرِ نیما از شاعرِ محبوبش نظامی، اثری گران‌قدر است؛ هرچند با همهٔ آراء و نکته‌های نویسنده نمی‌توان هم‌داستان بود. بخشی از این نکته‌ها دربابِ زبانِ شعرِ نیما است.
نمونه‌را، جایی در بابِ این سطر از شعرِ «مرغِ مجسّمه»:
نه چشم‌ها گشاده از او، بال از او نه‌وا
سرتابه‌پای خشکی، باجای و بی‌تکان.
می‌نویسد:
«نیما یوشیج در بسیاری موردها به‌جای اینکه در اضافهٔ ملکی، بینِ مضاف و مضافٌ‌الیه کسره بیاورد، آن کسره را به «از او» تبدیل می‌کند. با این قاعده، «چشم‌های او» تبدیل میشود به «چشم‌ها از او» و «بالِ او» تبدیل میشود به «بال از او» (نشرِ قطره،۱۳۸۹، ص ۵۴۱). و درادامه در توضیحِ این «قاعدهٔ عجیب و غریب» توضیح‌می‌دهد، «هرکس هر پاسخی داشته‌باشد، پاسخِ من این است که انگیزهٔ این کارِ نیما یوشیج، «بیگانه‌سازیِ» زبانِ شعری به‌قصدِ «نوگویی» و «دیگرگونه‌گویی» و «ساده» را «پیچیده» جلوه‌دادن بوده است».
نیز می‌نویسد برخی که سعی‌می‌کنند «برای هر ضعف و عیبِ هنریِ نیما یوشیج یک برهان بتراشند» معتقدند «بعضی از این کاربردهای ابهام‌آور ناشی از گویشِ طبری است که زبانِ اصلی و زادگاریِ اوست؛ و من در جواب می‌گویم که پس چرا این تأثیر ناخودآگاه و ثابت نیست و گهگاهی و اختیاری نمودار میشود؟» (همان).
سخن، سخنِ متینی است و اغلب نیز این‌گونه است که اشاره‌شده اما نه همیشه و نه همه‌جا. نیما به‌سببِ توجه به شعرِ گذشته، گاه در قواعدِ دستوری و مفرداتِ شعرش وامدارِ شعرِ کهن است. ازجمله همین کاربردِ نسبتاً نادرِ «از» که کارکردی مشابهٔ «را»ی فکّ اضافه دارد و در شعرِ نیما نمونه‌های فراوان، نه از ابداعاتِ اوست و نه از مولفه‌های زبانِ طبری. این قاعده در ادبِ گذشته، به‌خصوص در سبکِ خراسانی، رایج بوده‌است. در شعرِ منوچهری آمده:
بانگِ صلواتِ خلق ازدور پدید آید
که‌از دور پدید آید از پیل عماری (به‌کوشش استاد دبیرسیاقی، انتشاراتِ زوار، ص۱۱۵)؛ «از پیل عماری» یعنی «عماریِ پیل».
این کاربرد گاه حتی در نوشته‌های منثورِ عصرِ مشروطه نیز رایج بوده‌است. ازجمله در مسالک‌المحسنینِ طالبوف آمده: جز خداوند و قرآنِ کریم، «باقی از افعال و اقوال همه متغیّر و حادث است» (با مقدمهٔ باقرِ مومنی، انتشاراتِ شبگیر، ۱۳۴۷، ص۱۹۱)؛ که «باقی از افعال و اقوال» یعنی «باقیِ افعال و اقوال».
نکتهٔ دیگر آنکه گاه محققان در آثارِ پژوهشی نیز به این نکته پرداخته‌اند. ازجمله در سبک‌شناسیِ ملک‌الشعراء بهار، ذیلِ مولفه‌های حروف در ادوارِ آغازینِ زبانِ فارسی، دربارهٔ این «از» و تداومِ کاربردِ آن در زبانِ امروز آمده: «گاهی این حرف، قائم‌مقامِ علامتِ اضافه قرارمی‌گیرد و امروز هم همان حال را دارد؛ چنان‌که در عبارتِ «بعدازاین» و «قبل‌ازاین» است که معنای آنها «بعدِ این» و «قبلِ این» می‌باشد [...] در خراسان گویند «دستِ از من» یعنی «دستِ من» و «سر از تو» یعنی «سرِ تو». و درادامه نمونه‌ای از تاریخِ سیستان آورده: «اگر مرا هزیمت دادند تَرک از سیستان گیرم» (کتابهای پرستو، ۱۳۴۹، ج۱، ص۳۹۲).
نیز استاد خطیب‌رهبر، در کتابِ «دستورِ زبانِ فارسی» (کتابِ حروفِ اضافه و ربط)، انتشاراتِ سعدی، ۱۳۶۷، ص۸۹)، ۲۹ کاربرد برای «از» برشمرده، که ازجملهٔ آنها است «ازِ» «مترادف با کسرهٔ اضافه»؛ دو نمونه از این کتاب:
_ سرت گر بساید بر ابرِ سیاه
سرانجام خاک است ازو جایگاه (فردوسی)
_ گر سر ز مرد، معدنِ مغز است و آنِ عقل
این‌ها همه به‌سوی خردمند، بی‌سر اند (ناصرخسرو)
در پایان برای نشان‌دادنِ پرکاربرد‌بودنِ این «از» در شعرِ نیما دو نمونه از شعرش که ازقضا در یک صفحه از کلیاتش آمده:
_ از شعرِ «ازعمارتِ پدرم»:
«سر خمیده ازو به‌روی کتاب/ زانوان را به دامن آورده/ دست می‌گرددش روی دفتر» (به‌کوششِ طاهباز، انتشاراتِ نگاه، ۱۳۷۵، ص۴۲۰).
_ از شعرِ «خروس می‌خوانَد»:
«با نوایش ازو ره آمد پُر/ مژده می‌آورَد به گوش آزاد» (همان).
@azgozashtevaaknoon
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ «مَجیزگویی»، مُمالِ «مجازگویی» یا «مزاج‌گویی»؟
در «فرهنگِ بزرگِ سخن» (به سرپرستیِ استاد دکتر حسنِ انوری)، که پیش‌تر اشاره‌شد کاربردی‌ترین واژه‌نامهٔ کاملِ موجود در زبانِ فارسی است، ذیلِ مدخلِ «مَجیز» آمده: «از عربی، مُمالِ مَجاز». و «از عربی»، یعنی ساختی است که فارسی‌زبان‌ها آن را مطابق‌ِ قاعدهٔ مُمال ساخته‌اند و بدین شکل در زبانِ عربی کاربرد ندارد.درادامه نیز ترکیب‌ها و تعابیری هم‌چون «مجیزِ کسی را گفتن»، «مجیزگفتن»، «مجیزگو» و «مجیزگویی» آمده‌است. در این فرهنگ، «مجیزِ کسی را گفتن»، «به‌دروغ او را تحسین‌کردن برای رسیدن به هدف»، و «چاپلوسی‌کردن» معنی شده‌است. تمامیِ شواهد نیز از متونِ داستانیِ معاصر (آثارِ هدایت، جمال‌زاده، فصیح و پارسی‌پور) نقل‌شده‌است.
اما آیا «مجیز» آن‌گونه‌که در «فرهنگِ بزرگِ سخن» آمده، مُمالِ «مجاز» است؟ و اساساً آیا «مجازِ کسی را گفتن» در زبانِ فارسی وجود دارد؟
در زبانِ فارسی، در مواردِ فراوان، حروفی از یک واژه پس‌و‌پیش میشود. نمونه‌ها در آثارِ گذشته و امروز فراوان است. نمونه‌هایی از این گونه جابه‌جایی‌ها:
شغلم: شلغم/ چَمْش: چشم/ مَزْغ: مغز/ گَجَن: جگن/ پلیته: فتیله/ دست‌ْلاف: دستْ‌فال/ چَپانه: تپانچه/ پاذیر: پاییز/ مجوّزه: مزوّجه/ قُلف: قفل
گرچه به‌نظر می‌رسد این تغییرات اغلب ریشه در تفاوتِ در گویش‌های گوناگون و یا کاربردهای رایج در زبانِ عامیانه (گاه در متونِ عرفانی) دارد، اما اغلب آنها در متونِ رسمیِ کهن نیز ثبت‌شده‌است.
با این توضیح، آیا «مجیز» در «مجیزگویی» شکلِ دیگری از «مزاج» نیست که به‌صورتِ «مجاز» و نهایتاً «مجیز» (ممال مجاز) درآمده است؟ از منظرِ واج‌ها نیز این جابه‌جایی سنجیدنی است با «مجوّزه» (عمامهٔ بزرگانِ عهدِ عثمانی) که تغییریافتهٔ «مزوّجه» (کلاهِ دوترکِ صوفیان) است. و این احتمال را وجودِ تعابیری هم‌چون «مزاج‌دان»، «مزاج‌دانی»، «مزاج‌گویی» تقویت‌می‌کند. اصلِ مزاج یعنی طبع و سرشت، که به‌خصوص در‌اشاره به مزاج‌های چهارگانه و تعابیری نظیرِ «سودایی‌مزاج»، «صفرایی‌مزاج» و... به‌کار می‌رود. واژهٔ «دمدمی‌مزاج» نیز براساسِ چنین مفهومی ساخته‌شده‌است. و «مزاج‌دان» یعنی کسی که آگاه به طبع و خوی دیگران (اغلب بالادستی‌ها) است و به امیدِ رسیدن به هدفی، گفتار و رفتارش را با موقعیت و مصلحتِ آن افراد تطبیق‌می‌دهد . «پاچه‌خار» و «بادمجان‌دورِقاپ‌چین» معادل‌های دیگری از این مفهوم است.
و این معنی دقیقاً با مفهومِ «مجیزگویی» مطابقت‌دارد. نمونه‌هایی به‌نقل از فرهنگِ بزرگِ سخن:
_ «اگر توقّعِ آسایش از جهان داری
مدار دست ز نبضِ مزاج‌گویی‌ها» (صائب)
_ «کناره‌جوی از این مشتِ استخوان شده‌اند
سگانِ این سرِ کو خوش مزاج‌دان شده‌اند (شهرستانی؛ به نقل از آنندراج)
_ «یکی از پرستارانِ خاص ... در شیوهٔ دلبری و مزاج‌دانی بی‌نظیر بود» (شیرعلی‌خانِ لودی)
در این شاهد از «مرصادالعباد»، به‌روشنی بر پرهیز از «مزاج‌گویی» و مصلحت‌اندیشیِ وزرایی که به سلکِ صوفیان درمی‌آیند، تأکیدشده‌است:
«و در خدمتِ او [پادشاه] به نفاق زندگانی‌نکند، چنانک در حضور خوش‌آمدِ او گوید، و به‌هر نیک و بد که کند یا گوید صَدَقَ‌الأمیر زند، و مزاجِ او نگاه دارد، و چون بیرون آید مَساویِ او گوید» (به‌تصحیحِ استاد محمدامینِ ریاحی، ص ۴۷۰).
نیاز به جستجویی بیشتر دارد، اما همین چند نمونه نشان‌می‌دهد «مجیزگویی» در قیاس‌با «مزاج‌گویی»، تعبیر نو‌ساخته‌تری است.
شاید کسی بگوید اما «مَجیز» به فتحِ «م» است و «مِزاج» به کسرِ «م». پاسخ: «مزاج» در زبانِ فارسی «مَزاج» نیز تلفظ میشود و در فرهنگِ بزرگِ سخن نیز به هر دو صورت ضبط شده‌است.
❇️ نکتهٔ آخر: این نظر البته در‌حدّ حدس و احتمالی بیشتر نیست.
@azgozashtevaaknoon
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
در «فرهنگِ بزرگِ سخن» (به سرپرستیِ استاد دکتر حسنِ انوری)، که پیش‌تر اشاره‌شد کاربردی‌ترین واژه‌نامهٔ کاملِ موجود در زبانِ فارسی است، ذیلِ مدخلِ «مَجیز» آمده: «از عربی، مُمالِ مَجاز». و «از عربی»، یعنی ساختی است که فارسی‌زبان‌ها آن را مطابق‌ِ قاعدهٔ مُمال ساخته‌اند و بدین شکل در زبانِ عربی کاربرد ندارد.درادامه نیز ترکیب‌ها و تعابیری هم‌چون «مجیزِ کسی را گفتن»، «مجیزگفتن»، «مجیزگو» و «مجیزگویی» آمده‌است. در این فرهنگ، «مجیزِ کسی را گفتن»، «به‌دروغ او را تحسین‌کردن برای رسیدن به هدف»، و «چاپلوسی‌کردن» معنی شده‌است. تمامیِ شواهد نیز از متونِ داستانیِ معاصر (آثارِ هدایت، جمال‌زاده، فصیح و پارسی‌پور) نقل‌شده‌است.
اما آیا «مجیز» آن‌گونه‌که در «فرهنگِ بزرگِ سخن» آمده، مُمالِ «مجاز» است؟ و اساساً آیا «مجازِ کسی را گفتن» در زبانِ فارسی وجود دارد؟
در زبانِ فارسی، در مواردِ فراوان، حروفی از یک واژه پس‌و‌پیش میشود. نمونه‌ها در آثارِ گذشته و امروز فراوان است. نمونه‌هایی از این گونه جابه‌جایی‌ها:
شغلم: شلغم/ چَمْش: چشم/ مَزْغ: مغز/ گَجَن: جگن/ پلیته: فتیله/ دست‌ْلاف: دستْ‌فال/ چَپانه: تپانچه/ پاذیر: پاییز/ مجوّزه: مزوّجه/ قُلف: قفل
گرچه به‌نظر می‌رسد این تغییرات اغلب ریشه در تفاوتِ در گویش‌های گوناگون و یا کاربردهای رایج در زبانِ عامیانه (گاه در متونِ عرفانی) دارد، اما اغلب آنها در متونِ رسمیِ کهن نیز ثبت‌شده‌است.
با این توضیح، آیا «مجیز» در «مجیزگویی» شکلِ دیگری از «مزاج» نیست که به‌صورتِ «مجاز» و نهایتاً «مجیز» (ممال مجاز) درآمده است؟ از منظرِ واج‌ها نیز این جابه‌جایی سنجیدنی است با «مجوّزه» (عمامهٔ بزرگانِ عهدِ عثمانی) که تغییریافتهٔ «مزوّجه» (کلاهِ دوترکِ صوفیان) است. و این احتمال را وجودِ تعابیری هم‌چون «مزاج‌دان»، «مزاج‌دانی»، «مزاج‌گویی» تقویت‌می‌کند. اصلِ مزاج یعنی طبع و سرشت، که به‌خصوص در‌اشاره به مزاج‌های چهارگانه و تعابیری نظیرِ «سودایی‌مزاج»، «صفرایی‌مزاج» و... به‌کار می‌رود. واژهٔ «دمدمی‌مزاج» نیز براساسِ چنین مفهومی ساخته‌شده‌است. و «مزاج‌دان» یعنی کسی که آگاه به طبع و خوی دیگران (اغلب بالادستی‌ها) است و به امیدِ رسیدن به هدفی، گفتار و رفتارش را با موقعیت و مصلحتِ آن افراد تطبیق‌می‌دهد . «پاچه‌خار» و «بادمجان‌دورِقاپ‌چین» معادل‌های دیگری از این مفهوم است.
و این معنی دقیقاً با مفهومِ «مجیزگویی» مطابقت‌دارد. نمونه‌هایی به‌نقل از فرهنگِ بزرگِ سخن:
_ «اگر توقّعِ آسایش از جهان داری
مدار دست ز نبضِ مزاج‌گویی‌ها» (صائب)
_ «کناره‌جوی از این مشتِ استخوان شده‌اند
سگانِ این سرِ کو خوش مزاج‌دان شده‌اند (شهرستانی؛ به نقل از آنندراج)
_ «یکی از پرستارانِ خاص ... در شیوهٔ دلبری و مزاج‌دانی بی‌نظیر بود» (شیرعلی‌خانِ لودی)
در این شاهد از «مرصادالعباد»، به‌روشنی بر پرهیز از «مزاج‌گویی» و مصلحت‌اندیشیِ وزرایی که به سلکِ صوفیان درمی‌آیند، تأکیدشده‌است:
«و در خدمتِ او [پادشاه] به نفاق زندگانی‌نکند، چنانک در حضور خوش‌آمدِ او گوید، و به‌هر نیک و بد که کند یا گوید صَدَقَ‌الأمیر زند، و مزاجِ او نگاه دارد، و چون بیرون آید مَساویِ او گوید» (به‌تصحیحِ استاد محمدامینِ ریاحی، ص ۴۷۰).
نیاز به جستجویی بیشتر دارد، اما همین چند نمونه نشان‌می‌دهد «مجیزگویی» در قیاس‌با «مزاج‌گویی»، تعبیر نو‌ساخته‌تری است.
شاید کسی بگوید اما «مَجیز» به فتحِ «م» است و «مِزاج» به کسرِ «م». پاسخ: «مزاج» در زبانِ فارسی «مَزاج» نیز تلفظ میشود و در فرهنگِ بزرگِ سخن نیز به هر دو صورت ضبط شده‌است.
❇️ نکتهٔ آخر: این نظر البته در‌حدّ حدس و احتمالی بیشتر نیست.
@azgozashtevaaknoon
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
✳️ زنار بستن زنبور !
❇️ در جستجوی بیتی بودم از سعدی شیرازی با این مطلع "ساقی بده آن کوزه یاقوت روان را" و در تصحیح این بیت: "آنک عسل اندوخته دارد مگس نحل | شهد لب شیرین تو زنبورمیان را" در این میانه یاد داشتی یافتم از دکتر محمد رضا ترکی که قابل تامل است. قابل توجه علاقه مندان...
این حلاوت که تو داری نه عجب کز دستت
عسلی دوزد و زنار ببندد زنبور
“عسلی” یا “غیار” پارچه زرد رنگی بوده که یهودیان در گذشته دور بر جامه خود می دوختند تا از مسلمانان متمایز باشند.معنی “زنار” نیز به معنی کمربند مذهبی مسیحیان است. در بیت بین عسلی و زنبور و حلاوت تناسب وجود دارد و این تناسب بر زیبایی بیت افزوده است.ظاهرا بستن زنار و دوختن غیار نشانه نوعی تواضع و فرودستی نیز بوده و جایگاه اجتماعی اهل کتاب را در جوامع مسلمانان نشان می داده است.وجود حلقه های زرد رنگ بر بدن برخی زنبورها نکته ای است که بین زنار و غیار با زنبور رابطه قوی تری برقرار می کند. بر این اساس مفهوم بیت به زبان ساده این است: ای معشوق , جای شگفتی نیست که زنبور عسل از فرط شیرینی و زیبایی که تو داری , در برابر تو زنار ببندد و بر جامه اش عسلی بدوزد و مانند اهل کتاب به فرودستی خود در برابر تو اقرار نماید.بر اساس این معنی ، در واقع حلقه های رنگین بر بدن زنبور زنار و غیار ارادت و بندگی او در برابر محبوب ماهروست!
معنی یاد شده که در شروح غزلیات سعدی آمده , معنای درست و قابل دفاعی است , اما شاید با کمی دقت معانی دیگری نیز به ذهن برسد , مثلا :
اگر “زنار بستن” را به معنی “پرستش” بگیریم. مقصود بیت این می شود: جای شگفتی نیست که با وجود این همه زیبایی و حلاوتی که در توست , زنبور عسل که مظهر شیرینی است , کمر پرستش تو را به میان ببندد. اوحدی مراغه ای نزدیک به همین مضمون را در سخن خویش آورده است :
زان خرمگسان دور که ما نوش لبت را
زنار فروبسته چو زنبور , پرستیم
اما اگر معنای “زنار بستن” و “غیار دوختن” را , چنان که در کتابهای لغت آمده “کافر شدن ” بدانیم ,( عکس “زنار گشودن” که به معنی “مسلمان شدن” است ), آن وقت معنای ظریف تری به ذهن متبادر می شود. برای توضیح بیشتر , این نکته را باید افزود که زنبورها دو گونه اند: زنبور عسل و زنبور سرخ که به” زنبور کافر” نیز معروف است! زنبوران کافر از زنبورهای عسل درشت ترند و رنگی متفاوت دارند. این زنبورها بخلاف زنبور عسل که به شیرینی و حلاوت معروف است به نیش جانگزایشان شهره اند . خاقانی با اشاره به این دو قسم زنبور سروده است :
خانه زنبور شهدآلوده رفت از صحن خوان
چون ز غمزه ی ساقیان زنبور کافر ساختند
و خود سعدی با اشاره به همین نوع زنبور می گوید:
زنبور درشت بی مروت را گوی
باری چو عسل نمی دهی نیش مزن!
با این مقدمات معنای ظریف تر و قابل استنباط از بیت سعدی را این گونه می توان خلاصه کرد:ای معشوق تو آن چنان شیرین و با حلاوتی که زنبور عسل در برابر تو زنار می بندد و غیار می دوزد و تبدیل به زنبور کافر می شود و چون زنبوران کافر از شهد و نوش خالی می گردد. در واقع شیرینی زنبور عسل در برابر حلاوت تو به شمار نمی آید و خود زنبور عسل در قیاس با تو حکم زنبور کافر را پیدا کرده است! با توجه به مباحث ذکر شده مفهوم این بیت سعدی نیز روشن می شود:
آنک عسلی دوخته دارد مگس نحل
شهد لب شیرین تو زنبور میان را !
و نیز آشکار می شود که نسخه محمد علی فروغی : ” آنک عسل اندوخته دارد مگس نحل…” از بیت مزبور دقیق نیست و صورت درست همان است که ذکر کردیم و در برخی نسخه های دیگر آمده است.
✳️ دکتر محمدرضا ترکی
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan
❇️ در جستجوی بیتی بودم از سعدی شیرازی با این مطلع "ساقی بده آن کوزه یاقوت روان را" و در تصحیح این بیت: "آنک عسل اندوخته دارد مگس نحل | شهد لب شیرین تو زنبورمیان را" در این میانه یاد داشتی یافتم از دکتر محمد رضا ترکی که قابل تامل است. قابل توجه علاقه مندان...
این حلاوت که تو داری نه عجب کز دستت
عسلی دوزد و زنار ببندد زنبور
“عسلی” یا “غیار” پارچه زرد رنگی بوده که یهودیان در گذشته دور بر جامه خود می دوختند تا از مسلمانان متمایز باشند.معنی “زنار” نیز به معنی کمربند مذهبی مسیحیان است. در بیت بین عسلی و زنبور و حلاوت تناسب وجود دارد و این تناسب بر زیبایی بیت افزوده است.ظاهرا بستن زنار و دوختن غیار نشانه نوعی تواضع و فرودستی نیز بوده و جایگاه اجتماعی اهل کتاب را در جوامع مسلمانان نشان می داده است.وجود حلقه های زرد رنگ بر بدن برخی زنبورها نکته ای است که بین زنار و غیار با زنبور رابطه قوی تری برقرار می کند. بر این اساس مفهوم بیت به زبان ساده این است: ای معشوق , جای شگفتی نیست که زنبور عسل از فرط شیرینی و زیبایی که تو داری , در برابر تو زنار ببندد و بر جامه اش عسلی بدوزد و مانند اهل کتاب به فرودستی خود در برابر تو اقرار نماید.بر اساس این معنی ، در واقع حلقه های رنگین بر بدن زنبور زنار و غیار ارادت و بندگی او در برابر محبوب ماهروست!
معنی یاد شده که در شروح غزلیات سعدی آمده , معنای درست و قابل دفاعی است , اما شاید با کمی دقت معانی دیگری نیز به ذهن برسد , مثلا :
اگر “زنار بستن” را به معنی “پرستش” بگیریم. مقصود بیت این می شود: جای شگفتی نیست که با وجود این همه زیبایی و حلاوتی که در توست , زنبور عسل که مظهر شیرینی است , کمر پرستش تو را به میان ببندد. اوحدی مراغه ای نزدیک به همین مضمون را در سخن خویش آورده است :
زان خرمگسان دور که ما نوش لبت را
زنار فروبسته چو زنبور , پرستیم
اما اگر معنای “زنار بستن” و “غیار دوختن” را , چنان که در کتابهای لغت آمده “کافر شدن ” بدانیم ,( عکس “زنار گشودن” که به معنی “مسلمان شدن” است ), آن وقت معنای ظریف تری به ذهن متبادر می شود. برای توضیح بیشتر , این نکته را باید افزود که زنبورها دو گونه اند: زنبور عسل و زنبور سرخ که به” زنبور کافر” نیز معروف است! زنبوران کافر از زنبورهای عسل درشت ترند و رنگی متفاوت دارند. این زنبورها بخلاف زنبور عسل که به شیرینی و حلاوت معروف است به نیش جانگزایشان شهره اند . خاقانی با اشاره به این دو قسم زنبور سروده است :
خانه زنبور شهدآلوده رفت از صحن خوان
چون ز غمزه ی ساقیان زنبور کافر ساختند
و خود سعدی با اشاره به همین نوع زنبور می گوید:
زنبور درشت بی مروت را گوی
باری چو عسل نمی دهی نیش مزن!
با این مقدمات معنای ظریف تر و قابل استنباط از بیت سعدی را این گونه می توان خلاصه کرد:ای معشوق تو آن چنان شیرین و با حلاوتی که زنبور عسل در برابر تو زنار می بندد و غیار می دوزد و تبدیل به زنبور کافر می شود و چون زنبوران کافر از شهد و نوش خالی می گردد. در واقع شیرینی زنبور عسل در برابر حلاوت تو به شمار نمی آید و خود زنبور عسل در قیاس با تو حکم زنبور کافر را پیدا کرده است! با توجه به مباحث ذکر شده مفهوم این بیت سعدی نیز روشن می شود:
آنک عسلی دوخته دارد مگس نحل
شهد لب شیرین تو زنبور میان را !
و نیز آشکار می شود که نسخه محمد علی فروغی : ” آنک عسل اندوخته دارد مگس نحل…” از بیت مزبور دقیق نیست و صورت درست همان است که ذکر کردیم و در برخی نسخه های دیگر آمده است.
✳️ دکتر محمدرضا ترکی
@molavi_asar_o_afkar
@ferdosesokhan