@flith کانال پروازفکرواندیشه
ص٥٤
استغفراالله ربي واتوب اليه. سه شنبه ششم جمادي الثاني عيال زيارت بود، و من بيكس و غريب. آقا شجاع پسرعمادالسلطنه به خانه آمده بود. قدري مشكلات در زبان انگريزي داشت، من هم مختصر شق درد. چند فقره اي ديكشانري از مسافرت لندن به نيت سوقات آورده بودم. چشمش كه به ديكشانري افتاد، لواط كه سهل است، حاضر بود خواهر و مادرش را هم به گادن بدهد. به يمن زبان فرنگان مشكلِ هر دو گشاده شد. اما تحفهاي نبود. دبري داشت سخت بي خاصيت. صد رحمت به كونِ خر. ظن من اين است لواط زياد داده . استغفراالله ربي واتوب اليه. جمعه نهم جمادي الثاني ماه تاج خانم، عيال محتشمالملك، كه دل با صنايع مستظرفه دارد دعوت كرده بود به ظهرانه. مشكل داشت در فهم طبيعيات. مختصر در عقايد فرنگان محاكات شد. بند ليفه را شل كرد. فهم شد كه محتشمالملك عنين است و ماهِ ما كلاْ در مضيقه. يك موي زائد در تمام بدنش نبود و، تباركاالله، فرجي داشت يك كفِ دست. دل به روضه اش قيامت بود! استغفراالله ربي واتوب اليه. شنبه دهم جمادي الثاني سر گور اوزلي دعوت كرده بود به ظهرانه در محل سفارت. بعد از ختم مذاكرات و صرف نهار مرا برد به اتاقش. دمر شد روي تخت و به لهجه مخصوص گفت »بيا حاجي مرا مشت و مال داد.« با آنكه عمري از او رفته اسباب و اثاثيهاي دارد سپيدتر از اسباب و اثاثيهي عيال، اما گشاد مثل دروازه. رغبت نبود چاره هم نبود. ظن من اين است وصيت خواهد كرد در تابوت هم او را دمر بخوابانند. استغفراالله ربي واتوب اليه.
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
ص٥٤
استغفراالله ربي واتوب اليه. سه شنبه ششم جمادي الثاني عيال زيارت بود، و من بيكس و غريب. آقا شجاع پسرعمادالسلطنه به خانه آمده بود. قدري مشكلات در زبان انگريزي داشت، من هم مختصر شق درد. چند فقره اي ديكشانري از مسافرت لندن به نيت سوقات آورده بودم. چشمش كه به ديكشانري افتاد، لواط كه سهل است، حاضر بود خواهر و مادرش را هم به گادن بدهد. به يمن زبان فرنگان مشكلِ هر دو گشاده شد. اما تحفهاي نبود. دبري داشت سخت بي خاصيت. صد رحمت به كونِ خر. ظن من اين است لواط زياد داده . استغفراالله ربي واتوب اليه. جمعه نهم جمادي الثاني ماه تاج خانم، عيال محتشمالملك، كه دل با صنايع مستظرفه دارد دعوت كرده بود به ظهرانه. مشكل داشت در فهم طبيعيات. مختصر در عقايد فرنگان محاكات شد. بند ليفه را شل كرد. فهم شد كه محتشمالملك عنين است و ماهِ ما كلاْ در مضيقه. يك موي زائد در تمام بدنش نبود و، تباركاالله، فرجي داشت يك كفِ دست. دل به روضه اش قيامت بود! استغفراالله ربي واتوب اليه. شنبه دهم جمادي الثاني سر گور اوزلي دعوت كرده بود به ظهرانه در محل سفارت. بعد از ختم مذاكرات و صرف نهار مرا برد به اتاقش. دمر شد روي تخت و به لهجه مخصوص گفت »بيا حاجي مرا مشت و مال داد.« با آنكه عمري از او رفته اسباب و اثاثيهاي دارد سپيدتر از اسباب و اثاثيهي عيال، اما گشاد مثل دروازه. رغبت نبود چاره هم نبود. ظن من اين است وصيت خواهد كرد در تابوت هم او را دمر بخوابانند. استغفراالله ربي واتوب اليه.
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
ص٥٥
جمعه شانزدهم جمادي الثاني همشيره زاده ام، جواد، به منزل آمده بود. زياده از حد شيطنت ميكرد. يك طاقه شال به او داده شد. استغفراالله ربي واتوب اليه. دوشنبه سيزدهم رجب طبيبه، دختر علي گدا، به رختشويي آمده بود. لب حوض رؤيت شد. سپيدي كمر صب ِح قيامت. يك طاقه شال به او داده شد. استغفراالله ربي واتوب اليه پنجشنبه شانزدهم رجب قربان، پسر صمصام السلطنه، نزديك آسياب رؤيت شد. جمعه هفدهم رمضان رستم، پسر ميرزا عبداباقر، حوالي قنات بالا رؤيت شد. شنبه هجدهم شوال حسين، پسر منورالملك، رؤيت شد. چهارشنبه نوزدهم ذيالقعده مراد پسر حسامالسلطنه رؤيت شد. پنجشنبه: آفاق زن آغا باشي.
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
ص٥٥
جمعه شانزدهم جمادي الثاني همشيره زاده ام، جواد، به منزل آمده بود. زياده از حد شيطنت ميكرد. يك طاقه شال به او داده شد. استغفراالله ربي واتوب اليه. دوشنبه سيزدهم رجب طبيبه، دختر علي گدا، به رختشويي آمده بود. لب حوض رؤيت شد. سپيدي كمر صب ِح قيامت. يك طاقه شال به او داده شد. استغفراالله ربي واتوب اليه پنجشنبه شانزدهم رجب قربان، پسر صمصام السلطنه، نزديك آسياب رؤيت شد. جمعه هفدهم رمضان رستم، پسر ميرزا عبداباقر، حوالي قنات بالا رؤيت شد. شنبه هجدهم شوال حسين، پسر منورالملك، رؤيت شد. چهارشنبه نوزدهم ذيالقعده مراد پسر حسامالسلطنه رؤيت شد. پنجشنبه: آفاق زن آغا باشي.
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
ص٥٦
يوسف ارمني
مرضيه يهودي
دده بزم آرا
ضرغام خان
شهربانو
دده آغا بيگم
خاله جان آغا
باجي ياسمن
گلاندام
بي بي جان افروز )سه بار دريك وعده(. ...«
6 همينكه دست مندو با پشت او تماس پيدا كرد، فليسيا كه گويي ذله شده بود، غلتي زد و نالهاي سر داد؛ آميزهاي از التماس و خستگي و خشم. روزي كه كالسكه مخصوص ايلچي را به كاخ آورد، شاه با چشمان پف كرده از بيخوابي، دفتر تيماج به دست، در سرسرا قدم ميزد. ايلچي تعظيم كرد و سر به زير ايستاد. شاه از زير ابروان نگاهش كرد: »ايلچي، از خر نر هم نگذشته اي!« رنگ به چهره ايلچي نماند. طعنه ميزد به افراط او در سياهكاري يا اشاره داشت به موردي كه از قلم افتاده بود؟ دل به دريا زد: »آن روز از قبرستان ميگذشتم. شنيده بودم ماچه خر درمانِ كوفت ميكند. خر غسال باشي لاي قبرها ميچريد. نزديك كه شدم ديم نر است. گفتم برگردم، شيطان زير جلدم رفت. رفتم پيش. پايم نميرسيد. قبر امينالملك نيم
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
ص٥٦
يوسف ارمني
مرضيه يهودي
دده بزم آرا
ضرغام خان
شهربانو
دده آغا بيگم
خاله جان آغا
باجي ياسمن
گلاندام
بي بي جان افروز )سه بار دريك وعده(. ...«
6 همينكه دست مندو با پشت او تماس پيدا كرد، فليسيا كه گويي ذله شده بود، غلتي زد و نالهاي سر داد؛ آميزهاي از التماس و خستگي و خشم. روزي كه كالسكه مخصوص ايلچي را به كاخ آورد، شاه با چشمان پف كرده از بيخوابي، دفتر تيماج به دست، در سرسرا قدم ميزد. ايلچي تعظيم كرد و سر به زير ايستاد. شاه از زير ابروان نگاهش كرد: »ايلچي، از خر نر هم نگذشته اي!« رنگ به چهره ايلچي نماند. طعنه ميزد به افراط او در سياهكاري يا اشاره داشت به موردي كه از قلم افتاده بود؟ دل به دريا زد: »آن روز از قبرستان ميگذشتم. شنيده بودم ماچه خر درمانِ كوفت ميكند. خر غسال باشي لاي قبرها ميچريد. نزديك كه شدم ديم نر است. گفتم برگردم، شيطان زير جلدم رفت. رفتم پيش. پايم نميرسيد. قبر امينالملك نيم
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
ص٥٧
گز از بقيه قبرها بلندتر بود. كشاندمش نزديك سنگ قبر اما تا آمد كار صورت بگيرد مرده شور نميدانم از كدام قبرستاني پيدايش شد و...« ـ مادرقحبه، احضارت نكردهايم الفيه شلفيه تحويلمان بدهي. فحش را كه از دهان شاه شنيد گل از گلش واشد. اگر التفات نداشت فحش نميداد، يا اگر ميداد به اين لحن نبود؛ مسلسل بود، و به عتاب. تعظيم كرد: »امر امر مبارك همايوني.« ـ كونِ عالم را پاره كرده اي، ابول! حالا نوبت روس هاست! فرمان را كه گرفت، دانست آن نامه اعمال كه تكليف كرده بود بنويسد، هيچ مقصودي نداشت مگر برآوردن نياز شاه به كتاب الفيه شلفيه اي بيمانند؛ چيزي محركتر از آن گشت و گذارهاي ماهانه كه با اهل حرم به صحرا ميرفت تا خواجگان خر نري را بيندازند به جان ماچه خري و آه و ناله زنان شاه را به آستانه جنون بكشد. پس، ميرزاهادي را برداشت تا روزنامه وقايع يوميه بنويسد، و با هدايايي چند از قبيل دو زنجير فيل و چند سر اسب و شال و اقمشه زري و جواهرآلات و فرش و اسباب طلا و سي هزارتومان پول نقد، روانه پترزبورگ شد. مندو دستش را پس كشيد و دانست كه گرهِ كار پيچ در پيچتراز روزيست كه شاه روانهاش ميكرد به روسيه تا همه آن سرزمينهايي را كه با حماقت و ندانمكاري و، در پي جنگي خانمانسوز بر سر گرجستان، از دست رفته بود با حقهبازي و تطميع يا هر شيوهي ديگري جز جنگ، دوباره به دست آورد. برخاست. در تاريكي اتاق لباسش را پوشيد. در را باز كرد و آهسته از پله ها پائين آمد. به دست آوردن فليسيا از بازپس گرفتن سرزمينهاي ازدست رفته قفقاز دشوارتر مينمود. به خيابان »فابر اگلانتين« كه رسيد هواي خنك بهاري آتشي را كه زير پوستش شعله ميكشيد التيام داد. نرسيده به ميدان ناسيون، اتوموبيلي جلوي پايش ترمز كرد. مندو نگاهي به داخل آن انداخت. مردي نسبتاْ جاافتاده پشت فرمان بود. شيشه اتوموبيل را پائين كشيد و لبخند زد: »كجا ميرويد برسانمتان؟« لهجه اسپانيايي داشت.
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
ص٥٧
گز از بقيه قبرها بلندتر بود. كشاندمش نزديك سنگ قبر اما تا آمد كار صورت بگيرد مرده شور نميدانم از كدام قبرستاني پيدايش شد و...« ـ مادرقحبه، احضارت نكردهايم الفيه شلفيه تحويلمان بدهي. فحش را كه از دهان شاه شنيد گل از گلش واشد. اگر التفات نداشت فحش نميداد، يا اگر ميداد به اين لحن نبود؛ مسلسل بود، و به عتاب. تعظيم كرد: »امر امر مبارك همايوني.« ـ كونِ عالم را پاره كرده اي، ابول! حالا نوبت روس هاست! فرمان را كه گرفت، دانست آن نامه اعمال كه تكليف كرده بود بنويسد، هيچ مقصودي نداشت مگر برآوردن نياز شاه به كتاب الفيه شلفيه اي بيمانند؛ چيزي محركتر از آن گشت و گذارهاي ماهانه كه با اهل حرم به صحرا ميرفت تا خواجگان خر نري را بيندازند به جان ماچه خري و آه و ناله زنان شاه را به آستانه جنون بكشد. پس، ميرزاهادي را برداشت تا روزنامه وقايع يوميه بنويسد، و با هدايايي چند از قبيل دو زنجير فيل و چند سر اسب و شال و اقمشه زري و جواهرآلات و فرش و اسباب طلا و سي هزارتومان پول نقد، روانه پترزبورگ شد. مندو دستش را پس كشيد و دانست كه گرهِ كار پيچ در پيچتراز روزيست كه شاه روانهاش ميكرد به روسيه تا همه آن سرزمينهايي را كه با حماقت و ندانمكاري و، در پي جنگي خانمانسوز بر سر گرجستان، از دست رفته بود با حقهبازي و تطميع يا هر شيوهي ديگري جز جنگ، دوباره به دست آورد. برخاست. در تاريكي اتاق لباسش را پوشيد. در را باز كرد و آهسته از پله ها پائين آمد. به دست آوردن فليسيا از بازپس گرفتن سرزمينهاي ازدست رفته قفقاز دشوارتر مينمود. به خيابان »فابر اگلانتين« كه رسيد هواي خنك بهاري آتشي را كه زير پوستش شعله ميكشيد التيام داد. نرسيده به ميدان ناسيون، اتوموبيلي جلوي پايش ترمز كرد. مندو نگاهي به داخل آن انداخت. مردي نسبتاْ جاافتاده پشت فرمان بود. شيشه اتوموبيل را پائين كشيد و لبخند زد: »كجا ميرويد برسانمتان؟« لهجه اسپانيايي داشت.
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
ص٥٨
»1937 تا حالا ميشود چند سال؟ لابد نواده يكي از آنهايي است كه از دست فرانكو سرازير شده اين طرف.« نگاهي به شاخه هاي روشن درختان ميدان كرد، بعد سرش را نزديك شيشه پنجره آورد: ـ چاه بابل! ـ كجا؟ ـ چاه بابل! مرد لحظهاي بيحركت ماند. بعد، دستي به موهاي تنك سرش كشيد، و به پهناي چهره اش لبخند زد: »ميدانم كجاست! بياييد بالا برسانمتان.« و در همين حال در سمتِ شاگرد را باز كرد. مندو همينطور كه ايستاده بود سرش را كمي تو برد و گفت: »بگذار رازي را برايت فاش كنم. فرانسه يعني دختري به نام فليسيا. با او تا توي رختخواب هم ميشود رفت، اما تو را به خودش راه نميدهد. ميفهمي؟« راننده هاج و واج نگاهش كرد. ـ نه، نميفهمي. اين را گفت و در ماشين را محكم به هم كوفت. راننده، وحشتزده، پايش را روي پدال گاز گذاشت و به سرعت دور شد.
7
»... سه شنبه بيست و پنجم جمادي الثاني 1299: سه ساعت و سي و پنج دقيقه از روز گذشته، صاحب يايلچي با اثاث واسبابِ تمام، بعد از مرخصي از حضور شاهنشاه عالم پناه، از دارالخلافه تهران حركت و امامزاده حسن را كه در يك فرسخي شهر واقع است محل توقف ساخته، حكم نمودند كه فيلان واسبان هدايا را پيشاپيش روانه ساخته و خود پاسي
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
ص٥٨
»1937 تا حالا ميشود چند سال؟ لابد نواده يكي از آنهايي است كه از دست فرانكو سرازير شده اين طرف.« نگاهي به شاخه هاي روشن درختان ميدان كرد، بعد سرش را نزديك شيشه پنجره آورد: ـ چاه بابل! ـ كجا؟ ـ چاه بابل! مرد لحظهاي بيحركت ماند. بعد، دستي به موهاي تنك سرش كشيد، و به پهناي چهره اش لبخند زد: »ميدانم كجاست! بياييد بالا برسانمتان.« و در همين حال در سمتِ شاگرد را باز كرد. مندو همينطور كه ايستاده بود سرش را كمي تو برد و گفت: »بگذار رازي را برايت فاش كنم. فرانسه يعني دختري به نام فليسيا. با او تا توي رختخواب هم ميشود رفت، اما تو را به خودش راه نميدهد. ميفهمي؟« راننده هاج و واج نگاهش كرد. ـ نه، نميفهمي. اين را گفت و در ماشين را محكم به هم كوفت. راننده، وحشتزده، پايش را روي پدال گاز گذاشت و به سرعت دور شد.
7
»... سه شنبه بيست و پنجم جمادي الثاني 1299: سه ساعت و سي و پنج دقيقه از روز گذشته، صاحب يايلچي با اثاث واسبابِ تمام، بعد از مرخصي از حضور شاهنشاه عالم پناه، از دارالخلافه تهران حركت و امامزاده حسن را كه در يك فرسخي شهر واقع است محل توقف ساخته، حكم نمودند كه فيلان واسبان هدايا را پيشاپيش روانه ساخته و خود پاسي
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
ص٥٩
ازشب گذشته از آنجا حركت و روانه كمال آباد كه نه فرسخي آنجاست گرديدند. قدري از شب گذشته از آنجا روانه صفرخواجه گرديدند. مسافت هشت فرسخ بود. و به طريق شب پيش، از آنجا حركت و بعد از طي هشت فرسخ راه، وارد خارج شهر قزوين گرديديم. قبل از ورود، به قدر سي چهل نفر سوار از اعزه واعيان آنجا به استقبال آمده، لوازم تعارف با صاحب يايلچي بجاي آوردند. در آنجا چادر برپا نموده توقف نموديم. قريب به ظهر، ميرزا محمد حسن، وزير شاهزاده علي نقي ميرزا صاحب اختيار قزوين، به ديدن صاحب يايلچي آمدند. بعد از تعارفات رسمي به صحبت مشغول شدند، و ساعتي توقف كرده، معاودت به شهرنمودند. يوم بعد از ورود به آنجا، عباس نام، شاطر صاحبي ايلچي، در شهر رفته شرب خمر نموده بود. اين معني به عرض صاحب يايلچي رسيد. فوراْ او را احضار و به قدر دو سه هزار چوب شلاق به او نواخته، زلف و كاكل و ريش او را به كلي قطع و او را از ملازمت خود اخراج نمودند...«
8
ميدانست فليسيا از غذاهاي ايراني بسيار خوشش ميآيد. گفت: »در همين نزديكي رستوراني هست كه عذاهاي خوبي دارد. گرسنهات نيست؟« فليسيا طوري نگاه كرد كه مندو مطمئن شد دستش را خوانده است. گفت: »آخرين مترو را از دست ميدهم.« بهتر ديد با دستِ رو بازي كند: »ميتواني بيايي پيش من!« لبخندي زد و نگاهي كرد كه هيچ معنايي نداشت جز اينكه: حتم دارم تو خودِ شيطاني! گفت: »پس بايد قول بدهي مانع خوابم نميشوي!« ـ بگذار خيالت را راحت كنم. ميداني ديشب كجا رفتم؟ ـ كجا رفتي؟
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
ص٥٩
ازشب گذشته از آنجا حركت و روانه كمال آباد كه نه فرسخي آنجاست گرديدند. قدري از شب گذشته از آنجا روانه صفرخواجه گرديدند. مسافت هشت فرسخ بود. و به طريق شب پيش، از آنجا حركت و بعد از طي هشت فرسخ راه، وارد خارج شهر قزوين گرديديم. قبل از ورود، به قدر سي چهل نفر سوار از اعزه واعيان آنجا به استقبال آمده، لوازم تعارف با صاحب يايلچي بجاي آوردند. در آنجا چادر برپا نموده توقف نموديم. قريب به ظهر، ميرزا محمد حسن، وزير شاهزاده علي نقي ميرزا صاحب اختيار قزوين، به ديدن صاحب يايلچي آمدند. بعد از تعارفات رسمي به صحبت مشغول شدند، و ساعتي توقف كرده، معاودت به شهرنمودند. يوم بعد از ورود به آنجا، عباس نام، شاطر صاحبي ايلچي، در شهر رفته شرب خمر نموده بود. اين معني به عرض صاحب يايلچي رسيد. فوراْ او را احضار و به قدر دو سه هزار چوب شلاق به او نواخته، زلف و كاكل و ريش او را به كلي قطع و او را از ملازمت خود اخراج نمودند...«
8
ميدانست فليسيا از غذاهاي ايراني بسيار خوشش ميآيد. گفت: »در همين نزديكي رستوراني هست كه عذاهاي خوبي دارد. گرسنهات نيست؟« فليسيا طوري نگاه كرد كه مندو مطمئن شد دستش را خوانده است. گفت: »آخرين مترو را از دست ميدهم.« بهتر ديد با دستِ رو بازي كند: »ميتواني بيايي پيش من!« لبخندي زد و نگاهي كرد كه هيچ معنايي نداشت جز اينكه: حتم دارم تو خودِ شيطاني! گفت: »پس بايد قول بدهي مانع خوابم نميشوي!« ـ بگذار خيالت را راحت كنم. ميداني ديشب كجا رفتم؟ ـ كجا رفتي؟
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
ص٦٠
ـ سگِ صاحبِ كافه »كانن« هميشه صبح اول وقت توي ميدان ناسيون پلاس است. ـ ترتيب سگ صاحب كافه را دادي؟ ـ برعكس! چشمان فليسيا گرد شد: »چطور يعني؟« ـ آن چيزي را كه هميشه اسباب دردسرم بوده، به شيوه عرفا، بريدم و انداختم جلوي سگ صاحب كافه! فليسيا دستش را روي شانه او گذاشت و از خنده ريسه رفت. مندو سرش را نزديك تر برد و در گوش او زمزمه كرد: »بگذار حالا او از ناراحتي تا صبح خوابش نبرد!« دعوت كردن فليسيا به كنسرت، قطعاْ عاقلانه ترين فكري بود كه به ذهنش رسيده بود. از اين دعوت، انتظاري بيش از فراهم شدن فرصتي براي يك ديدار ديگر نداشت. اما حضور بيامان اشخاصي كه هنوز خاطره خوشي از آن تنها نوار زندگياش داشتند و براي احوال پرسي به طرفش ميآمدند، تاثيري بر فليسيا نهاد كه مندو به هيچ وجه در محاسبات خودش وارد نكرده بود. بخصوص كه بسياري از آن اشخاص زناني بودند كه در مواقع ديگر محل سگ هم به او نميگذاشتند. در رستوران، استقبال گرم پيشخدمتي كه نميشناختش اما او مندو را به نام صدا ميكرد و احترامي ميگذاشت آشكارا متفاوت با يك مشتري عادي، نكته غيرمنتظره ديگري بود كه در محاسبات وارد نشده بود اما به همه چيز سمت و سويي ميداد كه گويي مقصد نه در قله هاي مه آلود دوردست، كه در يك قدميست. فليسيا دستمال سفرهاش را روي پا انداخت: »چه جمعيت انبوهي آمده بود!« ـ خوشت آمد از برنامه؟ ـ ميتوانست شبي باشد فراموش نشدني. اما همه اش افسوس ميخوردم چرا جاي تو نبايد آنجا باشد، روي صحنه! خواننده صداي جذابي داشت، اما صداي تو چيز ديگريست. جادو ميكند! لقمه در دهانش ماسيد. قاشق و چنگال با سطح چيني بشقاب برخورد كرد و صدايي شكننده سكوت را تا بنِ عصبهاي خشك شده فليسيا عقب زد. سرش را برگرداند و از
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
ص٦٠
ـ سگِ صاحبِ كافه »كانن« هميشه صبح اول وقت توي ميدان ناسيون پلاس است. ـ ترتيب سگ صاحب كافه را دادي؟ ـ برعكس! چشمان فليسيا گرد شد: »چطور يعني؟« ـ آن چيزي را كه هميشه اسباب دردسرم بوده، به شيوه عرفا، بريدم و انداختم جلوي سگ صاحب كافه! فليسيا دستش را روي شانه او گذاشت و از خنده ريسه رفت. مندو سرش را نزديك تر برد و در گوش او زمزمه كرد: »بگذار حالا او از ناراحتي تا صبح خوابش نبرد!« دعوت كردن فليسيا به كنسرت، قطعاْ عاقلانه ترين فكري بود كه به ذهنش رسيده بود. از اين دعوت، انتظاري بيش از فراهم شدن فرصتي براي يك ديدار ديگر نداشت. اما حضور بيامان اشخاصي كه هنوز خاطره خوشي از آن تنها نوار زندگياش داشتند و براي احوال پرسي به طرفش ميآمدند، تاثيري بر فليسيا نهاد كه مندو به هيچ وجه در محاسبات خودش وارد نكرده بود. بخصوص كه بسياري از آن اشخاص زناني بودند كه در مواقع ديگر محل سگ هم به او نميگذاشتند. در رستوران، استقبال گرم پيشخدمتي كه نميشناختش اما او مندو را به نام صدا ميكرد و احترامي ميگذاشت آشكارا متفاوت با يك مشتري عادي، نكته غيرمنتظره ديگري بود كه در محاسبات وارد نشده بود اما به همه چيز سمت و سويي ميداد كه گويي مقصد نه در قله هاي مه آلود دوردست، كه در يك قدميست. فليسيا دستمال سفرهاش را روي پا انداخت: »چه جمعيت انبوهي آمده بود!« ـ خوشت آمد از برنامه؟ ـ ميتوانست شبي باشد فراموش نشدني. اما همه اش افسوس ميخوردم چرا جاي تو نبايد آنجا باشد، روي صحنه! خواننده صداي جذابي داشت، اما صداي تو چيز ديگريست. جادو ميكند! لقمه در دهانش ماسيد. قاشق و چنگال با سطح چيني بشقاب برخورد كرد و صدايي شكننده سكوت را تا بنِ عصبهاي خشك شده فليسيا عقب زد. سرش را برگرداند و از
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
پایان طالقانی، آغاز انحصار
در صد سال اخیر در تاریخ ایران بعید است بتوان شخصی چون طالقانی یافت. عظمت در افکار این مرد موج میزد. در 19 شهریور سال 1358 سید محمود طالقانی درگذشت. مرگ او را میتوان آغاز تصفیه گروها از حکومت و انقلاب و بعد تسلط یک گروه بر همه انقلاب دانست.
طالقانی ایجاد کننده نهضت آزادی بود همان نهضتی که آیت الله خمینی صریحا مخالف شدید آن بود و هنوز هم فعالیت این نهضت ممنوع است.او هرگز به حکومت دینی و ولایت فقیه اعتقاد نداشت و بشدت آزادی خواه بود و جمهوری اسلامی و انقلاب مد نظر او حکومتی کاملا دمکراتیک و بر اساس آزادی مدنی و دمکراسی بود.وی بزرگترین انقلابی ایران و نخستین رهبر انقلاب بود که تمام دوران انقلاب را در کشور در حال روشنگری و تلاش برای آزادی خواهی بود. زندان رفت و سختی ها کشید اما بعدا جایگاه خود را به آیت الله خمینی داد.
درباره مرگ او صحبتهای زیادی است. بسیاری مرگ وی را مشکوک و ناشی از اختلاف های شدیدش با برخی انقلابیون میدانند. 2 روز قبل از مرگ وی در مجلس قانون اساسی بحث ولایت فقیه مطرح شد که طالقانی بشدت مخالفت کرد و فقط 2 روز بعد از مرگش این قانون در مجلس خبرگان قانون اساسی تصویب شد!!
کمی بعد سفارت آمریکا تسخیر و بدنبال آن بسیاری با دلایل و اتهامات مختلف حذف شدند و عملا کشور با سرعتی عجیب به سمت تک صدایی و حذف مخالفان رفت.وی تا یک ساعت قبل از مرگ در حال گفتگو با سفیر ایران در شوروی بود. در این گفتگو از انحراف انقلاب و کشتارها در برخی نقاط خصوصا کردستان و خطر ویرانی و تجزیه و دیکتاتوری کشور شدیدا نگران و مضطرب بوده است.
ولادیمیر کوزیچکین مامور اطلاعاتی کاگ ب درباره مرگ او نقل میکند: «ملاقات با سفیر صورت گرفت. پس از خاتمه ملاقات، طالقانی مانند معمول سرحال بود؛ ولی شب هنگام پس از صرف شام ناگهان حالش به هم خورد. نگهبان شخصیاش به سوی تلفن هجوم برد تا به دکتر خبر بدهد ولی خط قطع بود.کوشیدند به او آب بخورانند ولی جریان آب هم قطع شده بود. پیرمرد شانسی نداشت. مخالفانش همه چیز را تا آخرین جزئیات حساب کرده بودند.»
وی روزهای منتهی به مرگش بشدت از وضع کشور انتقاد میکرد.شدیدترین انتقادات او در نماز جمعه آخرش بود که 2 روز قبل از مرگش در خطبه های این نماز صحبتهای تندی کرد.وی در خطبه های خود که فایل صوتی آن نیز موجود است از خطر تکصدایی و نفوذ افراد خودخواه گفت و نسبت به ایجاد دیکتاتور هشدار داد.
نگارش:#احسان
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
پایان طالقانی، آغاز انحصار
در صد سال اخیر در تاریخ ایران بعید است بتوان شخصی چون طالقانی یافت. عظمت در افکار این مرد موج میزد. در 19 شهریور سال 1358 سید محمود طالقانی درگذشت. مرگ او را میتوان آغاز تصفیه گروها از حکومت و انقلاب و بعد تسلط یک گروه بر همه انقلاب دانست.
طالقانی ایجاد کننده نهضت آزادی بود همان نهضتی که آیت الله خمینی صریحا مخالف شدید آن بود و هنوز هم فعالیت این نهضت ممنوع است.او هرگز به حکومت دینی و ولایت فقیه اعتقاد نداشت و بشدت آزادی خواه بود و جمهوری اسلامی و انقلاب مد نظر او حکومتی کاملا دمکراتیک و بر اساس آزادی مدنی و دمکراسی بود.وی بزرگترین انقلابی ایران و نخستین رهبر انقلاب بود که تمام دوران انقلاب را در کشور در حال روشنگری و تلاش برای آزادی خواهی بود. زندان رفت و سختی ها کشید اما بعدا جایگاه خود را به آیت الله خمینی داد.
درباره مرگ او صحبتهای زیادی است. بسیاری مرگ وی را مشکوک و ناشی از اختلاف های شدیدش با برخی انقلابیون میدانند. 2 روز قبل از مرگ وی در مجلس قانون اساسی بحث ولایت فقیه مطرح شد که طالقانی بشدت مخالفت کرد و فقط 2 روز بعد از مرگش این قانون در مجلس خبرگان قانون اساسی تصویب شد!!
کمی بعد سفارت آمریکا تسخیر و بدنبال آن بسیاری با دلایل و اتهامات مختلف حذف شدند و عملا کشور با سرعتی عجیب به سمت تک صدایی و حذف مخالفان رفت.وی تا یک ساعت قبل از مرگ در حال گفتگو با سفیر ایران در شوروی بود. در این گفتگو از انحراف انقلاب و کشتارها در برخی نقاط خصوصا کردستان و خطر ویرانی و تجزیه و دیکتاتوری کشور شدیدا نگران و مضطرب بوده است.
ولادیمیر کوزیچکین مامور اطلاعاتی کاگ ب درباره مرگ او نقل میکند: «ملاقات با سفیر صورت گرفت. پس از خاتمه ملاقات، طالقانی مانند معمول سرحال بود؛ ولی شب هنگام پس از صرف شام ناگهان حالش به هم خورد. نگهبان شخصیاش به سوی تلفن هجوم برد تا به دکتر خبر بدهد ولی خط قطع بود.کوشیدند به او آب بخورانند ولی جریان آب هم قطع شده بود. پیرمرد شانسی نداشت. مخالفانش همه چیز را تا آخرین جزئیات حساب کرده بودند.»
وی روزهای منتهی به مرگش بشدت از وضع کشور انتقاد میکرد.شدیدترین انتقادات او در نماز جمعه آخرش بود که 2 روز قبل از مرگش در خطبه های این نماز صحبتهای تندی کرد.وی در خطبه های خود که فایل صوتی آن نیز موجود است از خطر تکصدایی و نفوذ افراد خودخواه گفت و نسبت به ایجاد دیکتاتور هشدار داد.
نگارش:#احسان
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
#معرفی_کتاب
سيد علی شايگان (زندگینامه سياسی نوشتهها و سخنرانیها) گردآوری احمد شایگان
در جلد اول کتاب سيد علی شايگان، معرفی و شخصیت و مبارزات وی مورد بررسی فرزندش قرار گرفته است. در این مجموعه تلاش گردیده است از نوشتههای خود ایشان اعم از بیوگرافی، متن سخنرانیها و یا ترجمهها مورد استفاده قرار گیرد. البته این مجموعه نتوانسته است همه نوشتهها و سخنرانیهای وی را شامل شود. کتاب را شایگان طی سالهای 1333 الی 1335 در زندان لشکر زرهی، هنگامی که از سرنوشت آینده خود بی خبر بود، نوشته است. وی در فصل اول به تفصیل به تولد در سال 1281، موقعیت خانوادگی خود، تحصیل در مدرسه شریعت و سپس شعاعیه شهر شیراز و ذکر خاطراتی از این دوران از جمله تنبیه دانش آموزان با چوب و قیافه وحشتناک معلم که با چوب به کف، دست میزد را بیاد میآورد.
فصل دوم با نام "تحصیل و تدریس" باست که شایگان برای ادامه تحصیل راهی تهران میشود. پدر شایگان که با دکتر مصدق آشنا بود، سفارش پسرش را به او میکند.
فصل سوم به نام "دوران تصدی وزارت فرهنگ" است که به قبول مسئولیت در وزارت فرهنگ توسط دکتر شایگان میپردازد.
فصل چهارم کتاب به یادداشتهای روزانه وی و بعضی از سخنرانیهای شایگان اختصاص یافته است که ویژه سالهای 1328 و 1329 است.
فصل پنجم با عنوان «نهضت ملی شدن نفت-1» توسط خود شایگان و در اوایل سال 1350 (هنگامی) که او در آمریکا در تبعید به سر میبرد) نوشته شده و در برگیرنده تحلیلی از آغاز جنبش ملی نفت است. این نوشته فقط مربوط به دوره اول جنبش، یعنی تا زمستان سال 1329 است.
فصل ششم با عنوان «نهضت ملی شدن نفت-2 سعی شده است که نقش ایشان در باقی مانده دوران ملی شدن نفت و نهضت ملی ایران با کمک گرفتن روزنامهها یا نوشتههای خودش توصیف شود. در این بخش سرفصلهایی همچون«استرداد لایحه قرارداد الحاقی، مخالفت با برنامه دولت رزم آرا، متن پیشنهاد قانون ملی شدن نفت، درگذشت ملک الشعرای بهار، هیات نظارت بر ملی شدن نفت، مسافرت به لاهه، سفر مصدق و هیات همراه جهت شرکت در نشست شورای امنیت سازمان ملل، مجلس هفدهم، دیوان دادرسی لاهه، ماجرای ریاست مجلس، قیام 30 تیر 1331، گزارش جراید در باره 30 تیر، قطع رابطه با انگلیس، هیات مختلط نفت، مخالفت با دکتر مصدق و خروج عدهای از صف ملیون، مکی و ضدیت آیتالله کاشانی، آخرین رایزنیهای نفت، توطئه نهم اسفند 1331، فراکسیونهای نوظهور و قتل سرتیپ افشار طوس» مورد توجه شایگان بوده است. در دو فصل اول و دوم «نهضت ملی شدن نفت» موضوعات و سرفصلهای مهمی مورد اشاره کوتاهی قرار گرفته است و بیتردید به دلیل نقش و جایگاه مهم شایگان در هر یک از موضوعات فوق، این یادداشتها میتوانسته است بسیار کاملتر از وضعیت موجود ارائه گردد که به دلیل تاثر و شرایط روحی وی از آن ایام، بشکل خلاصه مورد اشاره قرار گرفته است. جلد اول کتاب 564 «سید علی شایگان» که دارای نمایه کاملی است و در کیفیتی بسیار عالی انتشار یافته است یکی از کتب ارزشمند در زمینه نهضت ملی شدن نفت و یکی از شخصیتهای تاثیرگذار آن است.
فصل هفتم، آغازگر جلد دوم کتاب است. این فصل از این کتاب 555 صفحهای به کودتای 28 مرداد 1332 اختصاص یافته است. علی شایگان این خاطرات را در سالهای بعد از کودتای 28 مرداد و در دهه 1340 به نگارش درآورده است. وی در این بخش از یادداشتهایش روز کودتا و اینکه مصدق در خانهاش و روی تخت همیشگیاش نشسته بود و اعضای جبهه ملی به اتاق او میآمدند را شرح داده است.
فصل هشتم کتاب «زندان و دفاعیات» است که جلسات دادگاه و حضور شایگان را در آن و گفتوگوی مفصل رئیس دادگاه با شایگان به عنوان گواه در این جلسه را مورد اشاره قرار داده است.
فصل نهم کتاب مربوط به دوران "تبعید خارج از کشور 57-1337" است که شایگان پس از اولتیماتوم سرهنگ مقدم (که بعدها رئیس سازمان امنیت شاه شد) به خارج از کشور تبعید شد. در این بخش به فعالیتهای جبهه ملی و سازمانهای وابسته به آن و فعالیتهای وی در آمریکا و تشکیل جبهه ملی ایران در تبعید هم اشاره شده است.
فصل دهم کتاب با عنوان «قیام 22 بهمن» است که در آن به مبارزات مردم ایران در سالهای 57-1356 و اعلامیههای وی پیش از پیروزی انقلاب و به خصوص به مناسبت کشتار 17 شهریور اشاره شده است.
فصل دهم کتاب "قیام 22 بهمن" نام دارد که به اتفاقات بعد از انقلاب میپردازد.
در بخش پایانی کتاب، پیوستها، اشعار شایگان، اشعار سروده شده برای وی، مکاتبات وی با دیگران و تعدادی از عکسهای نامبرده انتشار یافته است. کتاب به دلیل اسناد ارائه شده از سوی فرزند وی توانسته است تصویر کاملی از سیدعلی شایگان به عنوان یکی از چهرههای نهضت ملی شدن نفت ارائه نماید.
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
#معرفی_کتاب
سيد علی شايگان (زندگینامه سياسی نوشتهها و سخنرانیها) گردآوری احمد شایگان
در جلد اول کتاب سيد علی شايگان، معرفی و شخصیت و مبارزات وی مورد بررسی فرزندش قرار گرفته است. در این مجموعه تلاش گردیده است از نوشتههای خود ایشان اعم از بیوگرافی، متن سخنرانیها و یا ترجمهها مورد استفاده قرار گیرد. البته این مجموعه نتوانسته است همه نوشتهها و سخنرانیهای وی را شامل شود. کتاب را شایگان طی سالهای 1333 الی 1335 در زندان لشکر زرهی، هنگامی که از سرنوشت آینده خود بی خبر بود، نوشته است. وی در فصل اول به تفصیل به تولد در سال 1281، موقعیت خانوادگی خود، تحصیل در مدرسه شریعت و سپس شعاعیه شهر شیراز و ذکر خاطراتی از این دوران از جمله تنبیه دانش آموزان با چوب و قیافه وحشتناک معلم که با چوب به کف، دست میزد را بیاد میآورد.
فصل دوم با نام "تحصیل و تدریس" باست که شایگان برای ادامه تحصیل راهی تهران میشود. پدر شایگان که با دکتر مصدق آشنا بود، سفارش پسرش را به او میکند.
فصل سوم به نام "دوران تصدی وزارت فرهنگ" است که به قبول مسئولیت در وزارت فرهنگ توسط دکتر شایگان میپردازد.
فصل چهارم کتاب به یادداشتهای روزانه وی و بعضی از سخنرانیهای شایگان اختصاص یافته است که ویژه سالهای 1328 و 1329 است.
فصل پنجم با عنوان «نهضت ملی شدن نفت-1» توسط خود شایگان و در اوایل سال 1350 (هنگامی) که او در آمریکا در تبعید به سر میبرد) نوشته شده و در برگیرنده تحلیلی از آغاز جنبش ملی نفت است. این نوشته فقط مربوط به دوره اول جنبش، یعنی تا زمستان سال 1329 است.
فصل ششم با عنوان «نهضت ملی شدن نفت-2 سعی شده است که نقش ایشان در باقی مانده دوران ملی شدن نفت و نهضت ملی ایران با کمک گرفتن روزنامهها یا نوشتههای خودش توصیف شود. در این بخش سرفصلهایی همچون«استرداد لایحه قرارداد الحاقی، مخالفت با برنامه دولت رزم آرا، متن پیشنهاد قانون ملی شدن نفت، درگذشت ملک الشعرای بهار، هیات نظارت بر ملی شدن نفت، مسافرت به لاهه، سفر مصدق و هیات همراه جهت شرکت در نشست شورای امنیت سازمان ملل، مجلس هفدهم، دیوان دادرسی لاهه، ماجرای ریاست مجلس، قیام 30 تیر 1331، گزارش جراید در باره 30 تیر، قطع رابطه با انگلیس، هیات مختلط نفت، مخالفت با دکتر مصدق و خروج عدهای از صف ملیون، مکی و ضدیت آیتالله کاشانی، آخرین رایزنیهای نفت، توطئه نهم اسفند 1331، فراکسیونهای نوظهور و قتل سرتیپ افشار طوس» مورد توجه شایگان بوده است. در دو فصل اول و دوم «نهضت ملی شدن نفت» موضوعات و سرفصلهای مهمی مورد اشاره کوتاهی قرار گرفته است و بیتردید به دلیل نقش و جایگاه مهم شایگان در هر یک از موضوعات فوق، این یادداشتها میتوانسته است بسیار کاملتر از وضعیت موجود ارائه گردد که به دلیل تاثر و شرایط روحی وی از آن ایام، بشکل خلاصه مورد اشاره قرار گرفته است. جلد اول کتاب 564 «سید علی شایگان» که دارای نمایه کاملی است و در کیفیتی بسیار عالی انتشار یافته است یکی از کتب ارزشمند در زمینه نهضت ملی شدن نفت و یکی از شخصیتهای تاثیرگذار آن است.
فصل هفتم، آغازگر جلد دوم کتاب است. این فصل از این کتاب 555 صفحهای به کودتای 28 مرداد 1332 اختصاص یافته است. علی شایگان این خاطرات را در سالهای بعد از کودتای 28 مرداد و در دهه 1340 به نگارش درآورده است. وی در این بخش از یادداشتهایش روز کودتا و اینکه مصدق در خانهاش و روی تخت همیشگیاش نشسته بود و اعضای جبهه ملی به اتاق او میآمدند را شرح داده است.
فصل هشتم کتاب «زندان و دفاعیات» است که جلسات دادگاه و حضور شایگان را در آن و گفتوگوی مفصل رئیس دادگاه با شایگان به عنوان گواه در این جلسه را مورد اشاره قرار داده است.
فصل نهم کتاب مربوط به دوران "تبعید خارج از کشور 57-1337" است که شایگان پس از اولتیماتوم سرهنگ مقدم (که بعدها رئیس سازمان امنیت شاه شد) به خارج از کشور تبعید شد. در این بخش به فعالیتهای جبهه ملی و سازمانهای وابسته به آن و فعالیتهای وی در آمریکا و تشکیل جبهه ملی ایران در تبعید هم اشاره شده است.
فصل دهم کتاب با عنوان «قیام 22 بهمن» است که در آن به مبارزات مردم ایران در سالهای 57-1356 و اعلامیههای وی پیش از پیروزی انقلاب و به خصوص به مناسبت کشتار 17 شهریور اشاره شده است.
فصل دهم کتاب "قیام 22 بهمن" نام دارد که به اتفاقات بعد از انقلاب میپردازد.
در بخش پایانی کتاب، پیوستها، اشعار شایگان، اشعار سروده شده برای وی، مکاتبات وی با دیگران و تعدادی از عکسهای نامبرده انتشار یافته است. کتاب به دلیل اسناد ارائه شده از سوی فرزند وی توانسته است تصویر کاملی از سیدعلی شایگان به عنوان یکی از چهرههای نهضت ملی شدن نفت ارائه نماید.
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
#درنگی درحوادث دوره ی مصدق
#یاران_مصدق
٢٢ ارديبهشت سالگرد به خاكسپاري دکتر علی شایگان است به همین مناسبت به زندگی و مبارزات ایشان میپردازیم.
سید علی شایگان فرزند سید هاشم مولی رهی شیرازی در سال ۱۲۸۰ در شیراز به دنیا آمد. پس از پایان تحصیلات متوسطه مدتی به آموزگاری پرداخت و در ضمن یک دوره کامل فقه و اصول و حکمت را نزد اساتید روز آموخت. بعدها پس از گذراندن دوره مدرسه عالی حقوق به فرانسه رفته و در سال ۱۳۱۳ با اخذ درجه دکترای حقوق به ایران بازگشت و به سمت دانشیاری دانشکده حقوق دانشگاه تهران رسید و پس از مدتی هم توسط رئیس دانشکده، علامه دهخدا به معاونت دانشکده انتخاب گردید.
او در دولت قوام معاون وزیر فرهنگ شد و بعدها هم در دولت ائتلافی قوام با تودهایها وزیر شد تا تیرماه ۱۳۲۶ باز هم در این سمت باقی ماند. او پس از مدتی روابط نزدیکی با دکتر مصدق پیدا کرده و از جمله یاران وفادار و نزدیک مصدق شده بود. در مهر ۱۳۲۸ همراه با مصدق در تحصن دربار شرکت کرد و بعد از تشکیل جبهه ملی دبیر جبهه ملی شد.
او در دانشگاه تهران هم به طور مرتب به روشنگری دانشجویان میپرداخت و حتی هنگامی که حکومت وقت هژیر قصد داشت تعهدنامهای از دانشجویان بگیرد تا در سیاست دخالت نکنند، دکتر شایگان نامه سرگشاده آیزنهاور خطاب به دانشجویان آمریکائی را ترجمه و چاپ کرد که دانشجویان را تشویق به مشارکت در امور سیاسی کرده بود و این اقدام او موجب شد که دولت از اخذ تعهدنامه منصرف شود. در انتخابات دوره شانزدهم دکتر شایگان به همراه مصدق به نمایندگی مردم انتخاب شد. وی عضو هیات خلع ید بوده و در شورای امنیت و دیوان دادگستری لاهه هم از مشاوران اصلی مصدق بود. او در مجلس هفدهم هم از یاران ثابت قدم مصدق بود. پس از کودتای ۲۵ مرداد در یک سخنرانی در میدان بهارستان درباره شاه گفته بود کالائی که قرار بود به تهران بیاید به بغداد رفت که همین جمله بعدها موجب محکومیت او شده بود. در 28 مرداد تا آخرین لحظات همراه مصدق مانده بود و به همراه او هم خود را تسلیم مقامات کرده بود. در دادگاه هم با کمال احترام و افتخار از همکاری خود با دکتر مصدق یاد کرده و تا سال ۱۳۳۴ در زندان ماند و بعد هم به آمریکا مهاجرت کرد. شایگان تا زمان انقلاب رهبرى جبهه ملى در آمریکا را داشت و هرچند که جبهه ملى در آمریکا تا انقلاب ۵۷ بیشتر جنبه سمبلیک داشت و فعالیت آن از صدور چند اعلامیه تجاوز نکرد (تاریخ بیست و پنج ساله، غلامرضا نجاتى).
دکتر شایگان روز شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۵۸ به مناسبت یکصدمین زادروز دکتر مصدق در جمع باشکوهی که به همین مناسبت جمع شده بودند سخنرانی کرد و از برخی محدودیت ها گلایه نمود و ضمن درخواست تضمین آزادی های لازم در قانون اساسی جدید، خواستار آزادی بیشتری در عرصه سیاست و بیان شد. عملاً این سخنرانی و سخنرانی او در گردهمایی کانون وکلا (یکشنبه ۶ خرداد ۵۸) از آخرین فرصت های او برای فعالیت مجدد در عرصه سیاست بود و کمتر از یک ماه بعد (۲۰ خرداد ۵۸) اعلام شد که شایگان به قصد معالجه برای مدتی نامعلوم تهران را به مقصد آمریکا ترک کرده است. دکتر شایگان مجدداً در تاریخ شنبه ۹ تیر ۵۸ از آمریکا به تهران بازگشت و در فرودگاه با بی اساس خواندن شایعه سفر همیشگی خود به آمریکا تاکید کرد: هرچه نیرو دارم در راه مبارزه برای آزادی به کار می برم. از آخرین مصاحبه های شایگان می توان به مصاحبه او در تاریخ جمعه ۱۵ تیر ۵۸ اشاره داشت که در آن از جبهه ملی انتقاد کرد و وضع کنونی جبهه ملی را متناسب با سنت و ارزش تاریخی آن ندانست و در روز جمعه ۲۹ تیر ۵۸ که ده ها هزار نفر از مردم به دعوت احزاب ملی و شخصیت های مستقل بعد از ۲۶ سال بر مزار شهدای ۳۰ تیر رفتند، پیام دکتر شایگان قرائت شد.دکتر شایگان در گردهمایی جبهه دموکراتیک ملی در ۹ خرداد ۱۳۵۸ در محوطه دانشگاه تهران نطق مهمی ایراد کرد که جنبه انتقاد از وضع سیاسی موجود داشت. پس از پایان میتینگ شرکت کنندگان مورد حمله و ضرب وشتم مخالفان قرار گرفتند و چند نفر مجروح شدند . این میتینگ در واقع آخرین حضور جدی دکتر شایگان در عرصه سیاست بود و پس از آن برای همیشه ایران را ترک کرد و به آمریکا رفت تا این که در تاریخ ١١ اردیبهشت ۱۳۶۰ در حالی که شش روز از بیهوشی کامل او به علت سکته مغزی می گذشت، در بیمارستان نیوجرسی آمریکا درگذشت. دکتر شایگان تا آخرین لحظه زندگی قلبش به عشق ایران می تپید و از همین رو بعد از مرگ، جنازه او را به ایران منتقل کردند تا در بهشت زهرا آرامش ابدی را جست وجو کند. زندگینامه سیاسی، نوشتهها و سخنرانیهای سیدعلی شایگان در قالب دو جلد کتاب به کوشش احمد شایگان توسط انتشارات آگاه در سال 1385 به چاپ رسیدهاست
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
#درنگی درحوادث دوره ی مصدق
#یاران_مصدق
٢٢ ارديبهشت سالگرد به خاكسپاري دکتر علی شایگان است به همین مناسبت به زندگی و مبارزات ایشان میپردازیم.
سید علی شایگان فرزند سید هاشم مولی رهی شیرازی در سال ۱۲۸۰ در شیراز به دنیا آمد. پس از پایان تحصیلات متوسطه مدتی به آموزگاری پرداخت و در ضمن یک دوره کامل فقه و اصول و حکمت را نزد اساتید روز آموخت. بعدها پس از گذراندن دوره مدرسه عالی حقوق به فرانسه رفته و در سال ۱۳۱۳ با اخذ درجه دکترای حقوق به ایران بازگشت و به سمت دانشیاری دانشکده حقوق دانشگاه تهران رسید و پس از مدتی هم توسط رئیس دانشکده، علامه دهخدا به معاونت دانشکده انتخاب گردید.
او در دولت قوام معاون وزیر فرهنگ شد و بعدها هم در دولت ائتلافی قوام با تودهایها وزیر شد تا تیرماه ۱۳۲۶ باز هم در این سمت باقی ماند. او پس از مدتی روابط نزدیکی با دکتر مصدق پیدا کرده و از جمله یاران وفادار و نزدیک مصدق شده بود. در مهر ۱۳۲۸ همراه با مصدق در تحصن دربار شرکت کرد و بعد از تشکیل جبهه ملی دبیر جبهه ملی شد.
او در دانشگاه تهران هم به طور مرتب به روشنگری دانشجویان میپرداخت و حتی هنگامی که حکومت وقت هژیر قصد داشت تعهدنامهای از دانشجویان بگیرد تا در سیاست دخالت نکنند، دکتر شایگان نامه سرگشاده آیزنهاور خطاب به دانشجویان آمریکائی را ترجمه و چاپ کرد که دانشجویان را تشویق به مشارکت در امور سیاسی کرده بود و این اقدام او موجب شد که دولت از اخذ تعهدنامه منصرف شود. در انتخابات دوره شانزدهم دکتر شایگان به همراه مصدق به نمایندگی مردم انتخاب شد. وی عضو هیات خلع ید بوده و در شورای امنیت و دیوان دادگستری لاهه هم از مشاوران اصلی مصدق بود. او در مجلس هفدهم هم از یاران ثابت قدم مصدق بود. پس از کودتای ۲۵ مرداد در یک سخنرانی در میدان بهارستان درباره شاه گفته بود کالائی که قرار بود به تهران بیاید به بغداد رفت که همین جمله بعدها موجب محکومیت او شده بود. در 28 مرداد تا آخرین لحظات همراه مصدق مانده بود و به همراه او هم خود را تسلیم مقامات کرده بود. در دادگاه هم با کمال احترام و افتخار از همکاری خود با دکتر مصدق یاد کرده و تا سال ۱۳۳۴ در زندان ماند و بعد هم به آمریکا مهاجرت کرد. شایگان تا زمان انقلاب رهبرى جبهه ملى در آمریکا را داشت و هرچند که جبهه ملى در آمریکا تا انقلاب ۵۷ بیشتر جنبه سمبلیک داشت و فعالیت آن از صدور چند اعلامیه تجاوز نکرد (تاریخ بیست و پنج ساله، غلامرضا نجاتى).
دکتر شایگان روز شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۵۸ به مناسبت یکصدمین زادروز دکتر مصدق در جمع باشکوهی که به همین مناسبت جمع شده بودند سخنرانی کرد و از برخی محدودیت ها گلایه نمود و ضمن درخواست تضمین آزادی های لازم در قانون اساسی جدید، خواستار آزادی بیشتری در عرصه سیاست و بیان شد. عملاً این سخنرانی و سخنرانی او در گردهمایی کانون وکلا (یکشنبه ۶ خرداد ۵۸) از آخرین فرصت های او برای فعالیت مجدد در عرصه سیاست بود و کمتر از یک ماه بعد (۲۰ خرداد ۵۸) اعلام شد که شایگان به قصد معالجه برای مدتی نامعلوم تهران را به مقصد آمریکا ترک کرده است. دکتر شایگان مجدداً در تاریخ شنبه ۹ تیر ۵۸ از آمریکا به تهران بازگشت و در فرودگاه با بی اساس خواندن شایعه سفر همیشگی خود به آمریکا تاکید کرد: هرچه نیرو دارم در راه مبارزه برای آزادی به کار می برم. از آخرین مصاحبه های شایگان می توان به مصاحبه او در تاریخ جمعه ۱۵ تیر ۵۸ اشاره داشت که در آن از جبهه ملی انتقاد کرد و وضع کنونی جبهه ملی را متناسب با سنت و ارزش تاریخی آن ندانست و در روز جمعه ۲۹ تیر ۵۸ که ده ها هزار نفر از مردم به دعوت احزاب ملی و شخصیت های مستقل بعد از ۲۶ سال بر مزار شهدای ۳۰ تیر رفتند، پیام دکتر شایگان قرائت شد.دکتر شایگان در گردهمایی جبهه دموکراتیک ملی در ۹ خرداد ۱۳۵۸ در محوطه دانشگاه تهران نطق مهمی ایراد کرد که جنبه انتقاد از وضع سیاسی موجود داشت. پس از پایان میتینگ شرکت کنندگان مورد حمله و ضرب وشتم مخالفان قرار گرفتند و چند نفر مجروح شدند . این میتینگ در واقع آخرین حضور جدی دکتر شایگان در عرصه سیاست بود و پس از آن برای همیشه ایران را ترک کرد و به آمریکا رفت تا این که در تاریخ ١١ اردیبهشت ۱۳۶۰ در حالی که شش روز از بیهوشی کامل او به علت سکته مغزی می گذشت، در بیمارستان نیوجرسی آمریکا درگذشت. دکتر شایگان تا آخرین لحظه زندگی قلبش به عشق ایران می تپید و از همین رو بعد از مرگ، جنازه او را به ایران منتقل کردند تا در بهشت زهرا آرامش ابدی را جست وجو کند. زندگینامه سیاسی، نوشتهها و سخنرانیهای سیدعلی شایگان در قالب دو جلد کتاب به کوشش احمد شایگان توسط انتشارات آگاه در سال 1385 به چاپ رسیدهاست
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
دكترمصدق، شمسالدین امیرعلایی، علي شایگان و الهيار صالح
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
ازراست:حسن مكي،مظفر بقايي،ابوالحسن حائري زاده،علي شايگان،عبدالقدير آزاد،محمد مصدق والهيار صالح
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
#کلیپ_تصویری فیلمی نایاب از سفر "آورل هریمن" به ایران جهت میانجیگری بر سر بحران نفت ایران
در پی بالاگرفتن مناقصه ایران و انگلیس بر سر موضوع نفت و اعلام خلعید از شرکت نفت انگلیس و ایران از سوی دولت ایران، «ترومن» رئیسجمهوری آمریکا در ۱۷ تیرماه سال ۱۳۳۰ با ارسال نامهای به دکتر مصدق، نخستوزیر ایران، از او خواست که با وجود ایرادهایی که بر صلاحیت دیوان داوری بینالمللی برای رسیدگی به شکایت بریتانیا وارد است، این دیوان را بهعنوان یک هیات بیطرف برای حل موضوع بپذیرد.
در پایان این نامه، «ترومن» از اعزام نماینده خود «آورل هریمن» به تهران برای میانجیگری در موضوع نفت خبر داده و هریمن را یکی از نزدیکترین مشاوران خود معرفی کردهبود. پیش از آن نیز در ۱۵ تیرماه «موریسن»، وزیر امور خارجه بریتانیا که از تصمیم آمریکا مبنی بر اعزام «هریمن» به ایران خبر شدهبود، با ارسال نامهای به وزیر امور خارجه آمریکا نسبت به اعزام «هریمن» برای وساطت بین ایران و انگلیس واکنش نشان دادهبود. «موریسن» همچنین در یادداشتی که یک روز قبل از سفر «هریمن» توسط سفیر انگلیس برای او فرستاد، نگرانی خود را از این سفر اینچنین بیان کردهبود که مبادا سفر هریمن به ایران باعث تقویت موضع مصدق شود و انگلستان برای قبول قانون اجرای اصل ملی شدن صنعت نفت، تحت فشار قرار بگیرد. هریمن روز ۲۳ تیرماه وارد تهران شد.
تصاويري از الهيار صالح و دكتر شايگان ديده مي شود.فیلم بدون صدا میباشد.
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
#کلیپ_تصویری فیلمی نایاب از سفر "آورل هریمن" به ایران جهت میانجیگری بر سر بحران نفت ایران
در پی بالاگرفتن مناقصه ایران و انگلیس بر سر موضوع نفت و اعلام خلعید از شرکت نفت انگلیس و ایران از سوی دولت ایران، «ترومن» رئیسجمهوری آمریکا در ۱۷ تیرماه سال ۱۳۳۰ با ارسال نامهای به دکتر مصدق، نخستوزیر ایران، از او خواست که با وجود ایرادهایی که بر صلاحیت دیوان داوری بینالمللی برای رسیدگی به شکایت بریتانیا وارد است، این دیوان را بهعنوان یک هیات بیطرف برای حل موضوع بپذیرد.
در پایان این نامه، «ترومن» از اعزام نماینده خود «آورل هریمن» به تهران برای میانجیگری در موضوع نفت خبر داده و هریمن را یکی از نزدیکترین مشاوران خود معرفی کردهبود. پیش از آن نیز در ۱۵ تیرماه «موریسن»، وزیر امور خارجه بریتانیا که از تصمیم آمریکا مبنی بر اعزام «هریمن» به ایران خبر شدهبود، با ارسال نامهای به وزیر امور خارجه آمریکا نسبت به اعزام «هریمن» برای وساطت بین ایران و انگلیس واکنش نشان دادهبود. «موریسن» همچنین در یادداشتی که یک روز قبل از سفر «هریمن» توسط سفیر انگلیس برای او فرستاد، نگرانی خود را از این سفر اینچنین بیان کردهبود که مبادا سفر هریمن به ایران باعث تقویت موضع مصدق شود و انگلستان برای قبول قانون اجرای اصل ملی شدن صنعت نفت، تحت فشار قرار بگیرد. هریمن روز ۲۳ تیرماه وارد تهران شد.
تصاويري از الهيار صالح و دكتر شايگان ديده مي شود.فیلم بدون صدا میباشد.
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷