📝 زبان خطرناک

وقتی یک زبان کم‌خطرناک مقبولیت اجتماعی پیدا کند، بعداً استفاده از زبانی که خطر بیشتری داشته باشد هم طبیعی می‌شود. به‌عبارتی، ما در کاربرد سطوح مختلف زبان‌ها و لحن‌های خطرناک با مهره‌های دومینو سرکار داریم که یکی که افتاد، بعدی‌ها هم می‌افتند.

حرف‌های یکی از شاهدان دادگاه جنایات رواندا هیچ‌وقت از خاطرم نمی‌رود؛ بحث بر سر رادیو قمه بود که قوم توتسی را به‌عنوان دشمن و خطری عظیم برای هوتی‌ها معرفی می‌کرد و عملاً زمینه را برای تشدید نفرت در هوتی‌ها و سوق دادن آن‌ها به کشتار توتسی‌ها فراهم می‌کرد.

متهمان دو تن از مدیران رادیو بودند. شاهدی که در دادگاه بود می‌گفت که این دو نفر گاماس گاماس به چکاندن بنزین بر روی کشور مشغول بودند، تا روزی که بالأخره جرقه‌ای در کار آمد و شعله درگرفت. به عبارتی، زمانی که بنزین پخش شد، فقط به یک جرقه نیاز دارد…

نباید صبر کرد و نشست و نگاه کرد تا بنزین روی کل کشور پاشیده شود. آن هنگام دیر است و متوقف‌کردن خشونت هم دشوار. در واقع باید مواظب بود که اصولاً بنزینی نچکد یا چکیدن آن متوقف شود...

متن کامل سخنان #سوزان_بنش، استاد دانشگاه در آمریکا و مؤسس پروژه‌ی #زبان_خطرناک که موضوع آن ارتباط میان زبان و خشونت‌های ‌جمعی است و این‌که چگونه می‌توان مانعِ دومی شد.👇
http://khabgard.com/3765

آخرین نوشتۀ #زیگموند_فروید دست نخورده، به همان شکل روی میز کارش در لندن:
«حقیقت انسان به آنچه اظهار می‌دارد نیست...»

⭕️ شاهد خاموش

✍ میثم رادپور

چندی پیش در همایشی با نام "معجزه‌ی ذهن" شرکت کرده بودم. نيمه‌ی دوم همایش، به موضوع تله‌پاتی اختصاص داشت. سخنران با شور و حرارتی وصف‌ناپذیر می‌گفت: "حتماً براتون پیش اومده که به یاد دوستی بوده‌اید، و ناگهان او به شما زنگ می‌زند. این یکی از مصادیق قدرت ذهن در برقراری ارتباط از راه دور یا همان تله‌پاتی است."

در آن همایش پیش خود فکر می‌کردم علاوه بر این موردی که سخنران به آن اشاره کرد، احتمالاً می‌توانم چیزهای دیگری را هم به‌خاطر بیاورم: مواردی که در فکر دوستی بوده‌ام، و او هیچ حالی از من نپرسیده است؛ موارد زیادی که اصلاً در فکر کسی نبوده‌ام ولی به من زنگ زده‌اند؛ و موارد بیشماری که نه من در اندیشه‌ی کسی بوده‌ام و نه کسی سراغی از من گرفته است. سخنران همایش "معجزه‌ی ذهن" اصلاً این شاهدان را به جایگاه شهود احضار نکرد.

طرفداران رمل و فال‌گیری نیز از میان خیل افاضات غیب‌گویان تنها به آن‌هایی توجه می‌کنند که کم‌وبیش با شرایط آن‌ها سازگارتر است. ساده‌انگاران فراموش می‌کنند که بسیاری از گزاره‌های فالگیران اساساً هیچ تناسبی با واقعیت زندگی آن‌ها ندارد. نوستروداموس، پرآوازه‌ترین پیشگوی جهان، حرف‌های مبهم و غیردقیقی دارد که به هر حادثه‌ای می‌توان نسبت داد.

از میان هزاران پیشگویی، تنها یکی از آن‌ها به زمان مشخصی (ژوئیه‌ی سال ١٩٩٩) اشاره می‌کند، و آن تاریخی است که نوستروداموس پایان جهان یا وقوع انقلابی در جهان را پیشگویی می‌کند. هم‌اکنون می‌دانیم که تنها پیشگویی دقیق او به دیوار خورده است. ما عموماً این شاهد معتبر را نادیده می‌گیریم؛ شاهدی که واقعیت را فریاد می‌زند!

قوانین ادوارد مورفی هم به همین دلیل جذاب، و قابل‌درک می‌نماید. مورفی در گزاره‌ای موسوم به قانون کارگاه می‌نویسد:" اگر پیچی از دستتان افتاد، قطعاً به پرت‌ترین گوشه‌ی ممکن خواهد خزید." اکثر انسان‌ها بر این قانون صحّه می‌گذارند، چراکه به‌سادگی پیچ‌هایی را که بارها دم دستشان فرود آمده، نادیده می‌انگارند.

در صنعت سرمایه‌گذاری نیز ما عموماً به آن روی سکه توجهی نمی‌کنیم. هر از گاهی می‌خوانیم که روزنامه‌ای ادعا کرده که پیش‌بینی اش راجع به نرخ تورم درست از آب درآمده است. مؤسسه‌ای دیگر می‌نویسد، همانطور که پیش‌بینی کرده بودیم، فلان صنعت رشد کرده است. کارگزاران فهرست پیشنهادهایی را به ما نشان می‌دهند که بازده فوق‌العاده داشته اند. ای امان که شاهدان خاموش نیستند که گواهی دهند، چه گندها که نزده‌اند.

مجله‌های موفقیت چپ‌ و راست راجع به میلیونرهای موفق می‌نویسند. یکی می‌گوید: سرمایه‌گذاران موفق ریسک‌پذیر و خوش‌بینند؛‌ آن یکی می‌نويسد فلان میلیونر صبح‌ها نوشابه میل می‌کند؛ این یکی می‌نویسد آقای فلانی تا لنگ ظهر می‌خوابد، و لابد ما مخاطبان باید نتیجه بگیریم که آن رژیم غذایی و این جنس تنبلی‌ها تأثیر به‌سزایی در موفقیت سرمایه‌گذاران دارد. افسوس که سرمایه‌گذاران شکست‌خورده نیستند که از ریسک‌پذیری خود حکایت کنند و بگویند که چگونه با خوش‌بینی تمام به ته دره سقوط کرده‌اند!

▪️چهره‌ی میهن سیاهه

#اصلان_اصلانیان، شاعر و نویسنده و از اعضای قدیمی کانون نویسندگان ایران (متولد ۱۳۲۴)، دوشنبه ۲۸ آبان ۱۳۹۷ در تنهایی و سکوت خبری درگذشت.

او را با ترانه‌ی «شب‌نورد» (با صدای محمدرضا شجریان و با آهنگسازی محمدرضا لطفی در آلبوم چاووش ۲) می‌شناسند. او این شعر را به یاد امیرپرویز پویان سروده بود. اصلانیان مدتی را هم همراه با سعید سلطانپور در زندان شاه گذراند.
bit.ly/2PdMC90

نام شناسنامه‌ای‌اش ابوالحسن بود و در شهر قم به دنیا آمده بود. در کودکی پدرش را از دست داد و بعد از ازدواج مجدد مادرش، به تهران آمد. تا چهارم ابتدایی در مدرسه‌ی شبانه درس خواند. سپس درس را رها کرد و برای کار به کارخانه کبریت‌سازی در جنوب تهران رفت. در اوان جوانی به سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران پیوست و به دلیل فعالیت‌های سیاسی‌اش مدتی را در زندان گذراند.

او از دوستان نزدیک #امیرپرویز_پویان از بنیانگذاران سازمان چریک‌های فدایی خلق و سعید سلطان‌پور بود. هنگامی که پویان در محاصره‌ی ساواک برای دستگیری‌اش خودکشی کرد، اصلانیان به یاد او و آرمان‌هایش شعری به نام «شب‌نورد» سرود که با اجرای شجریان و لطفی در بحبوبه‌ی انقلاب ۵۷ در چاووش ۲ به ماندگارترین اثر او نیز تبدیل شد.

اصلانیان این شعر را که با نام‌هایی دیگری چون «تفنگم را بده»، «چهره‌ی میهن سیاهه» و «برادر بی‌قراره» نیز شناخته می‌شود، اولین بار در پنجمین شب از شب‌های گوته اجرا کرد.

از اصلانیان تاکنون دو مجموعه‌شعر به نام‌های شباهنگ (۱۳۵۰) و خورشیدهای شبانه (۱۳۵۷) منتشر شده است. در سال‌های بعد از انقلاب فعالیت‌های او بسیار محدود و کم‌رنگ شد و بیشتر به نوشتن مقاله روی آورد و شعر گفتن و نوشتن را به خلوت خودش برد.

در فاصله‌ی سال‌های ۹۳-۹۴، زهرا حموله و سمیرا سرآبادانی فیلم مستندی به نام «گمشده در زمان» درباره اصلانیان و زندگی او ساختند.

اصلان اصلانیان در سکوت خبری محض در شهر ملارد درگذشت و سه‌شنبه ۲۹ آبان در قطعه‌ی ۴۴ گلزار امام‌زاده ابراهیم ملارد به خاک سپرده شد.

شب است و چهره میهن سیاهه
نشستن در سیاهیها گناهه
تفنگم را بده تا ره بجویم
که هر که عاشقه پایش به راهه

برادر بیقراره
برادر شعله واره
برادر دشت سینه ش لاله زاره.
شب و دریای خوف انگیز و توفان
من و اندیشه های پاک پویان
برایم خِلعت و خنجر بیاور
که خون میبارد از دلهای سوزان
برادر، نوجوونه
برادر، غرق خونه
برادر، کاکُلش آتشفشونه.
تو که با عاشقان درد آشنایی
تو که همرزم و همزنجیر مایی
ببین خون عزیزان را به دیوار
بزن شیپور صبح روشنایی.
برادر بیقراره
برادر نوجوونه
برادر شعله واره
برادر غرق خونه
برادر کاکلش آتشفشونه
برادر کاکلش آتشفشونه

#صد_سال_موسیقی_ایرانی
#سنتی: آواز دشتی


▪تصنیف: #شب_نورد( برادربیقراره)
▪خواننده: #محمدرضا_شجریان
▪سراینده: #اصلان_اصلانیان
▪آهنگ ساز: #محمدرضا_لطفی
▪تک نواز: #محمدرضا_لطفی

| @haft_eghlim |

نسل جوان ، برخی شان ، از بزرگترها می پرسند : " چرا انقلاب کردید ؟" انگار وقوع انقلاب تماماً بسته به اراده ی آدم هاست . پرسش واقع بینانه ،به نظرم ، این است : " چطور انقلاب شد ؟ " آن وقت در جواب این یکی و برای نشان دادن ِ عامل ِ ذهنی و ارادی ِ وقوع انقلاب ، به عنوان یکی - و فقط یکی - از عوامل ، شعر ِ"شب نورد ِ" اصلانیان شاهد راستینی است که به خوبی نشان می دهد که نسل ِ انقلابیون ۵۷ در چه حال و هوایی بود ، چه تصویر ِ سیاهی از وضع ِ موجود داشت و چه هیجانی برای نابود کردن ِ آن . شعر و آهنگ ، شیوه ی خواندن و به طور کلی همه چیز ِ این تصنیف به روشنی وضع ِ ذهنی و عاطفی ِ آن انقلابیون را بیان میکند ، مردان و زنانی که احساسشان در قبال ِ انقلاب با احساس ِ فرزندانشان ، به تَبَع ِ تفاوت مواجهاتشان ، تفاوت می کرد.

دانشمندا کـشـف کردن که مردم هر چیزی رو باور میکنن اگه قبلش بگی:


"دانشمندا کشف کردن که...!"

#مورگان_فریمن

__پورنوگرافی و وقاحت‌نگاری
__دی‌. اچ. لارنس
__ترجمه‌ی بها‌الدین خرمشاهی
از : مجله‌ی الفبا، شماره‌ی دوم، سال ۱۳۵۲
___________
@manaravanbod

درباه شهر، شهروند و مناسبات شهری

کار: مایکل مارکزوفسکی.
mowemaam

"Part of the Machine"
michaelmarczewski

📡 @VahidOnline

🎥 صحبت‌های "پیر پائولو پازولینی" درباره ایران

🎯 پازولینی برای فیلمبرداری فیلم "قصه‌های هزار و یکشب" به ایران سفر کرد و قسمت‌هایی از فیلم در مسجد شاه و عالی‌قاپو فیلمبرداری شد.





@HISTOGRAPHY

شخصیت دکتر موحد در آثارش هویداست.

#حسین_معصومی_همدانی:

"استاد موحد را با کتاب سفرنامه ابن‌بطوطه شناختم. آن زمان دبستان را تمام کرده بودم. قرار شد پدرم برای من و برادرم هدایایی بخرد. برای اولین بار در یک کتابفروشی در همدان کتاب ایشان را دیدم. من کتاب مقدمه ابن‌خلدون را انتخاب کردم و برادرم سفرنامه ابن‌بطوطه را. کتاب ابن‌‌ خلدون سال‌ها در کتابخانه نخوانده ماند اما سفرنامه ابن‌بطوطه سال‌های سال هر شب بعد از شام در خانه ما خوانده می‌شد. یک شب من، شبی برادرم، شب‌های دیگر مادر و پدرم. مرتب سفرنامه را می‌خواندیم و تصورم این است که یکی از مهم‌ترین کتاب‌هایی است که در پرورش ذهن من نقش داشته است. هنوز هم فکر می‌کنم می‌تواند به عنوان یک کتاب خیال‌انگیز برای بچه‌های ۱۳، ۱۴ ساله یادگاری برای مرور روزگاری باشد که دیگر نیست.
چون شخصاً روی بحث تاریخ کار می‌کنم درباره تاریخ‌نگاری استاد موحد چند کلمه‌ای می‌گویم. در کشور ما وضعیت هیچ رشته‌ای بحرانی‌تر و بد‌تر از رشته تاریخ نیست. چند سال قبل بود که عده‌ای در مواجهه با جریانات فکری متعدد در تاریخ گفتند و تاکید کردند که تاریخ‌نگاری توصیف نیست. تاریخ باید تحلیل شود. باید در جست‌وجوی علل رخداد‌ها بود. در سال‌های اخیر هم تاریخ‌نگاری دانشگاهی رواج یافته است. متونی که با وجود اینکه پر از ارجاع به منابع مختلف است اما از فقدان تاریخ‌نگاری که خود در متن تاریخی که می‌نویسد زندگی کرده باشد رنج می‌برد.
شما تاریخ‌نگاری کسروی را در تاریخ مشروطه ببینید. آنچه تاریخ‌نگاری او را متمایز می‌کند آدمی است که پشت متن کتاب دیده می‌شود. کسروی هم با خیلی‌ها خوب بوده و با خیلی‌ها بد اما همین فرد ارزش‌هایی دارد که فدای هیچ چیز نمی‌شود و این در متن تاریخی که نوشته عیان است.

گمان من این است که دکتر موحد در "خواب آشفته نفت" کار مهمی کرده است. هرچند ایشان جزو بازیگران اصلی آن سال‌ها نبودند، به هر حال در متن این تاریخ زندگی کرده‌اند. اما در عین حال آنچه در این تاریخ دیده می‌شود شخص ایشان نیست، شخصیت ایشان است. این کتاب حاصل سال‌هایی است که دکتر موحد کمتر چیزی منتشر می‌کردند. حاصلی که منتشر شد هیچ چیز از کتاب‌هایی که بر اساس سنت تاریخ‌نگاری دانشگاهی نوشته می‌شوند کم ندارد. یک نوع خردمندی و فرزانگی در این کتاب به چشم می‌خورد. خصوصیتی که در تمامی کتبی که در حوزه تاریخ ماندگار شده، وجود دارد. از این جهت به گمان من این کتاب نه تنها در حوزه تاریخ‌نگاری بلکه به عنوان سرمایه‌ای ادبی ماندگار خواهند شد."


جان آگه با #فرهیختگان
t.me/IRANIntellectuals

⭕️ خطای تایید

خطای تایید ریشه در همه‌ی تصورهای غلط ما دارد. تمایل به تفسیر اطلاعات جدید، به گونه‌ای که با تئوری‌های موجود، باورها و اعتقادات ما هماهنگ باشد. به بیان دیگر، هر داده‌ی جدیدی را که با نظرهای کنونی ما تناقض داشته باشد فیلتر می‌کنیم (شواهد متضاد). یک عادت خطرناک!

«حقایق با نادیده گرفتن شدن از هستی ساقط نمی‌شوند». این را آلدوس هاکسلی، نویسنده، گفته بود. با این حال، ما دقیقا همین کار را می‌کنیم. همان طور که وارن بافت می گوید: «آن چه بشر بهتر از هر کار دیگری انجام می‌دهد، تفسیر اطلاعات جدید به شیوه‌ای است که نتیجه‌گیری‌های قبلی دست نخورده باقی بماند».

باورهای فلسفی و دینی، زمینه‌ای عالی برای رشد خطای تائید فراهم می‌کنند. در این زمین نرم و اسفنجی، چنین چیزی به شکل خود رو و به راحتی رشد می‌کند. برای مثال، به رغم این که خدا هیچ‌گاه بی‌پرده خود را نشان نمی‌دهد، عبادت کنندگان همیشه شواهدی از تجاربی مربوط به وجود خدا پیدا می‌کنند. این اتفاق هیچ‌گاه برای انبوهی از مردم در مثلا فرانکفورت یا نیویورک نمی‌افتد. هرگونه بحث علیه آن برای معتقدان به آن پذیرفتنی نیست و این نشان دهنده‌ی قدرت خطای تائید است.

اینترنت به طور خاص برای خطای تائید، زمین حاصل خیزی است. برای مطلع ماندن سراغ سایت‌های خبری و وبلاگ‌ها می‌رویم و فراموش می‌کنیم صفحه‌های مورد علاقه ما منعکس کننده‌ی عقاید کنونی ما هستند، چه لیبرال باشند چه محافظه‌کار یا چیزی بین این دو. این باعث می‌شود نظریه‌های متفاوت و جدید به کلی از رادار ناپدید شوند. ما ناگزیر به اجتماع‌های افراد همفکر می‌رسیم که اعتقادات ما و خطای تایید را تقویت می‌کند.

ما مجبور می‌شویم راجع به دنیا، زندگی خودمان، سرمایه‌گذاری‌ها، اقتصاد، شغل‌مان و چیزهای دیگر باور به وجود بیاوریم. بیشتر اوقات با فرضیات سر و کار داریم و اینها هر چه مبهم‌تر باشند خطای تایید قوی‌تر می‌شود. در زندگی خود، چه بر این باور باشی که مردم ذاتا خوب‌اند، چه معتقد باشی مردم ذاتا بد اند، هر روز مدارکی را پیدا می‌کنی که نظر تو را تایید کند!

برای مبارزه با خطای تایید سعی کن باورهای خودت را در مورد (جهان‌بینی، سرمایه‌گذاری‌ها، ازدواج، سلامت، رژیم غذایی، و استراتژی شغلی) بنویسی و شروع کنی به پیدا کردن شواهد متناقض. خلاص شدن از شر عقایدی که مثل دوستان قدیمی آدم هستند، سخت اما ضروری است.

📕 کتاب: هنر شفاف اندیشیدن
👤 اثر: رولف دوبلی

🔷 @critical_thinking_skills 🔷

🔹'بیدار شدم و دیدم نمی‌توانم انگلیسی حرف بزنم'

🔻هانا جنکینز پس از تصادف، وقتی بیدار شد، انگلیسی یادش رفت. حرف زدن دکترها و پرستارها به انگلیسی را نمی‌فهمید. تنها زبان آلمانی یادش بود که در دوران کودکی یاد گرفته بود.

https://bbc.in/2ExkL31
@bbcpersian

۲۱ آذر زادروز احمد شاملو است که سرچشمه ی بزرگی اش شعر او است ،سطرهایی مثل این :

"زادنش به دیر خواهد انجامید -خود اگر زاده تواند شد"

آنچه در زیر می خوانید بازآفرینی نبوغ آمیز ِشعری است (سروده ی فدریکو گارسیا لورکا) در زبان فارسی به قلم شاملو.

غایب از نظر
نه گاو نرت باز می شناسد نه انجیربُن
نه اسبان نه مورچگان خانه ات.
نه کودک بازت می شناسد نه شب
چرا که تو دیگر مرده ای.
نه صُلب ِ سنگ بازت می شناسد
نه اطلس سیاهی که در آن تجزیه می شوی.
حتی خاطره ی خاموش تو نیز دیگر بازت نمی شناسد
چرا که تو دیگر مرده ای.
پاییز خواهد آمد، با لیسَک ها
با خوشه های ابر و قله های درهمش
اما هیچ کس را سر ِ آن نخواهد بود که در چشمان ِتو بنگرد
چرا که تو دیگر مرده ای.
چرا که تو دیگر مرده ای
همچون تمامی مردگان زمین.
همچون همه ی آن مردگان که فراموش می شوند
زیر پشته یی از آتش زنه های خاموش.
هیچ کس بازت نمی شناسد ، نه . اما من تو را می سرایم
برای بعدها می سرایم چهره ی تو را و لطف تو را
کمال پختگی ِ معرفتت را
اشتهای تو را به مرگ و طعم دهان مرگ را
و اندوهی را که در ژرفای شادخویی ِ تو بود.
زادنش به دیر خواهد انجامید -خود اگر زاده تواند شد-
آندلسی مردی چنین صافی ، چنین سرشار از حوادث.
نجابتت را خواهم سرود با کلماتی که می موید
و نسیمی اندوهگین را که به زیتون زاران می گذرد به خاطر می آورم.

#هومن_پناهنده