جناب گاو
14.7K subscribers
647 photos
375 videos
17 files
1.05K links
محافظه کاری در باب اقتصاد و فرهنگ
Download Telegram
⏳ درباره‌ی احمد شاملو | ✍ محمدرضا شفیعی کدکنی

➣ @Notes_On_Liberty

✦ حق این است که شاملو را برای نسل جوان امروز باید تجزیه و تحلیل کرد. ممکن است در این تجربه خیلی از مُحَسَّنات او تبدیل به نقاط ضعف شود ولی به‌هرحال، از این کار گزیری نیست. این کار را آیندگان با بی‌رحمی خواهند کرد. اگر جوانان امروز بدانند که شخصیّت ادبی آقای شاملو چگونه تشکیل شده است، هرگز این‌گونه عمر خود را صرف شعر، آن هم شعر این‌طوری -که در روزنامه‌ها می‌بینیم- نخواهند کرد.

✦ آنچه ا.بامداد یا احمد شاملو را می‌سازد اگر به صد جزء تقسیم شود، پنجاه تا شصت درصدش ربطی به شعر ندارد. این شهرت و اعتبار نتیجه‌ی پنجاه شصت سال حضور مستمر در روزنامه‌ها است. مدّتی حزب توده او را بزرگ می‌کرد، بعد سلطنت‌طلب‌ها، بعد چریک‌ها، حالا هم همه‌ی ناراضیان از اوضاع کنونی. و این بزرگ کردن‌ها به هیچ وجه صددرصد به شعر او مربوط نیست، مربوط به موقع‌شناسی اوست و به قول خودش -با الهام از تعمیری از مایاکوفسکی- «سفارش زمانه» را پذیرفتن. نه اخوان، نه فروغ، نه نیما، نه سپهری، هیچ کدام این طوری سفارش زمانه را نتوانستند بپذیرند.

✦ در تهران که بودم، یکی از دانشجویان علوم اجتماعی صد شماره مجله‌ی آدینه را برای یک مطالعه‌ی فرهنگی تحلیل کامپیوتری کرده بود. می‌گفت: در این صد شماره، در تمام شماره‌ها -جز چند مورد استثنایی- به نام شاملو آمده است و در تمام موارد با القابی از نوع «شاعر بزرگ میهن ما»، «شاعر بی‌همتای...»، عناوینی که الان به یادم نمانده و راست می‌گفت. عکس‌ها و تفصیلات و اخبار درباره‌ی او. اما در همین صد شماره اسم نیما و اخوان و فروغ فقط نیما و اخوان و فروغ است، بدون هیچ‌گونه صفت و به‌قول فرنگی‌ها اپیتتی (epithet)، اما او همیشه با عنوان شاعر بزرگ قرن، شاعر بزرگ میهن‌مان و... این تنها «آدینه» نیست، از روزنامه‌های حزب توده این‌گونه تبلیغات برای او شروع شد تا در فردوسی‌های آن سال‌ها که در روی جلد لقب «جاودانه‌مردِ شعر» به او دادند.

✦ پنجاه سال شب و روز، در وسیع‌ترین نشریه‌های سیاسی و فرهنگی، درباره‌ی شاطر عباس صبوحی اگر تبلیغ شده بود حالا جایزه‌ی نوبل را به اولاد شاطر عباس می‌دادند، شاملو که جای خود دارد‌. می‌بینی که از صد جزو سازنده‌ی شخصیت او، چهل پنجاه درصدش که مربوط به شعر اوست با چه ضمایمی همراه شده است تا به این حد رسیده. آن شصت درصد با پنجاه درصد دیگر عبارت است از سردبیر ده‌ها نشريه‌ی داخل و خارج مملکت بودن از «سخن نوِ» پنجاه سال پیش تا آشنا و خوشه و کتاب هفته و کتاب جمعه و ایرانشهر و از نویسنده‌ی کتاب کوچه بودن تا... و از مترجم «پابرهنه‌ها» و شعرهای «لورکا» و «آراگون» بودن تا... و از داشتن آن صدای گرم و سوخته‌ای که شعرهای خودش را و نیما و مولوی و خیام و حافظ را بخواند و در هر خانه‌ی روشنفکری نواری از او موجود باشد و از درگیری‌های ادبی او با خانلری و نادرپور و... تا درگیری با سعدی و فردوسی و انکارِ شاعریِ آنان. این‌ها آدم را شاعرتر نمی‌‌کند ولی مشهورتر که می‌کند.

این‌ها که گفتم همه در حقیقت «عیب می» بود. بگذار «هنرش» را نیز بگویم که این نامه اگر به دست کسی افتاد مرا به بی‌انصافی متّهم نکند:
اگر شاملو ظهور نمی‌کرد، لابد دیگرانی ما را با شعر فرنگی آشنا می‌کردند و آن‌چه در شعر شاملو اتفاق افتاده در شعر دیگران اتفاق می‌افتاد، چنان‌که جرقه‌های خام و کم‌ثمرش در طامات‌هایِ مدرنِ هوشنگِ ایرانی دیده می شود. صدها هوشنگ ایرانی می‌توانست از راه ترجمه‌ی غلط و نفهميده‌ی شعر فرنگی «رتوریک شعر فارسی» را عوض کند. شاملو رتوریک شعر فارسی را عوض کرد.
نیما تا حدی این کار را آهسته و با ترس و لرز انجام داده بود ولی شاملو به‌طور لجام‌گسیخته‌ای با رتوریک شعر فارسی سنتی و شعر تولَّلی درافتاد و «هوای تازه‌ای» وارد شعر فارسی کرد. بدون تردید اگر او زبان فرانسه را مثل خانلری بلد بود، رتوریک شعر فارسی را نمی‌توانست عوض کند، همان‌گونه که ضعف نیما در شعر کلاسیک او را به نوآوری در شرایط خودش واداشت، همان‌گونه هم ضعف در زبان فرانسه شاملو را به این رتوریک مدرن راهنمون شد. شاملو زبان فرنگی اصلاً بلد نبود. تحت‌اللّفظی چیزهایی را به کمک دیکسیونر ترجمه می‌کرد و لطف کار او در همین جا بود و این سبب می‌شد که رتوریک شعر فارسی از بنیاد دگرگون شود.

📄 با چراغ و آینه، محمدرضا شفیعی کدکنی، ۵۲۶-۵۲۷
➣ @Notes_On_Liberty
👍6
On Liberty | درباره‌ی آزادی
⏳ درباره‌ی احمد شاملو | ✍ محمدرضا شفیعی کدکنی ➣ @Notes_On_Liberty ✦ حق این است که شاملو را برای نسل جوان امروز باید تجزیه و تحلیل کرد. ممکن است در این تجربه خیلی از مُحَسَّنات او تبدیل به نقاط ضعف شود ولی به‌هرحال، از این کار گزیری نیست. این کار را آیندگان…
این یک قسمت کار را گفته. قسمت دیگر، و شاید مهم‌ترش، #نارسیسیسم و خودبزرگ‌بینی شدید شاملو بود که در بعضی شعرهایش قشنگ خودش را نشان می‌دهد. آدم‌های خودبزرگ‌بین در صد سال گذشته در میان خیلی از ایرانیان محبوب شده‌اند: علی #شریعتی، #شاملو و......
👍3
لیبرترین یا نه!

الان در فضای مجازی بحثی هست در مورد لیبرترین‌ها. لیبرترین‌ها معتقدند دولت باید هر چه بیشتر محدود شود، چه در زمینه‌های فرهنگی یا اقتصادی یا اجتماعی. بعضی‌شان حتی خواهان حذف حکومت، یا لااقل حذف دولت به معنی مدرن‌آنند. خیلی از این لیبرترین‌ها الهام‌گرفته از مکتب اتریشی اقتصادند که این روزها محل جدال در فضای مجازی شده.

از آنجایی که من نیز خواهان محدود شدن دولتم و دولت مدرن را (حتی اگر نام اسلامی یدک‌ بکشد) در ذات خود مستبد می‌دانم (حتی اگر اسم جمهوری و دموکراسی داشته باشد) از من سؤال می‌شود که آیا من هم‌لیبرترینم؟ جوابم این است که بستگی دارد!

آنچه که از دیدگاه لیبرترینی درست می‌دانم تاکیدشان بر مسئله دانش و غیرممکن بودن تجمیع دانش برای برنامه‌ریزی متمرکز است. این توهم دانش است که موجب توهم کنترل و توهم برنامه‌ریزی می‌شود.

از طرف دیگر، اکثر لیبرترین‌ها (و نه همه آنها!) در کل دید مثبتی به طبیعت انسانی و تمدن و به خصوص تمدن مدرن دارند. "فردگرایی" خیلی از اینها (که در اکثر اوقات تفاوت زیادی با اومانیسم رنسانسی ندارد) محصول همین دید مثبت به انسان و غایات انسان‌مدارانه است.

من بر عکس! دیدگاه من دیدگاه سنتی است: یعنی آنکه معتقدم طبیعت انسان بر اثر هبوط دچار انحطاط شده، تمدن‌ها در ذات خود بذر فساد و انحطاط را حمل می‌کنند، و مدرنیسم با انواع و اقسام بروزهایش پدیده‌ای کاملاً ضدسنتی است و در تضاد با آنچه انسان به واقع باید باشد!

در واقع، به خاطر این که انسان هبوط یافته منحط است، به دلیل این‌ که دولت مدرن فاسد است، من مخالف قدرت گرفتن کسانی‌ام که از همین فاسدهایند؛ به خصوص که حکومت در شکل‌های جدید آن معمولاً فاسدترین‌ها را به خود جذب می‌کند!

دولت برنامه‌ریز و تمرکزگرا معمولاً چیزی نیست مگر اجتماعی تعدادی متوهم و تعدادی فاسد! بقیه‌اش فسانه است و فسون!

@jenabegav
👍6👎1
جناب گاو
لیبرترین یا نه! الان در فضای مجازی بحثی هست در مورد لیبرترین‌ها. لیبرترین‌ها معتقدند دولت باید هر چه بیشتر محدود شود، چه در زمینه‌های فرهنگی یا اقتصادی یا اجتماعی. بعضی‌شان حتی خواهان حذف حکومت، یا لااقل حذف دولت به معنی مدرن‌آنند. خیلی از این لیبرترین‌ها…
این بعضی سوءتفاهم‌ها را موجب شد!

من مخالف تمدن نیستم، بلکه برعکس. تمدن‌های زیادی در طول تاریخ بوده‌اند که آنها را می‌ستایم. از تمدن مصر باستان و یونان و روم باستان و تمدن‌های قرون وسطای مسیحیت و اسلام و تمدن‌های هند و شرق دور و .....بسیاری از زیباترین جلوه‌های حیات بشری در این تمدن‌ها خود را جلوه داده است.

آنچه من می‌گویم اینهاست: اول این است که تمدن‌پرستی اشتباه است! غایت زندگی بشر تمدن نیست، گرچه تمدن می‌تواند در خدمت آن غایت باشد. اقوام غیرمتمدن را نمی‌توان اقوام بی‌فرهنگ یا وحشی نامید، یا آنها را کمتر از مردمان متمدن دانست.

دیگر این که تمدن در خود بذر انحطاطی دارد که اشکال بدوی‌تر زندگی انسانی کمتر آن را دارد (گرچه هر شکل زندگی انسانی محکوم به انحطاط و زوال نهایی است). بسیاری از خصلت‌ها و فضائل، حتی زبان‌ها، در جوامع متمدن زودتر فرسوده شده، از بین می‌روند.

و آخر آنکه تمدن *مدرن* نوعی ناهنجاری (anomaly) در تاریخ بشر است، در اینکه برای اولین بار بشریت، در سطح بسیار وسیع و همه‌گیر، به طور عملی یا فکری، حیطه‌ای فراتر از حیطه مادی و بلافاصله حسی را انکار می‌کند و عقل خود را حاکم بلامنازع همه چیز می‌پندارد!

@jenabegav
👍3
آزادی

برخلاف پندار و ادعای بسیار، اکثر مردم آزادی را نمی‌پسندند. مسئولیت آزادی واقعی چنان بالاست که اکثر مردم فقط دوست دارند با سایه‌ای و سرابی از آزادی خود را دلخوش دارند.

آزادی، اول از همه، مسئولیت‌پذیری را می‌طلبد! مسئولیت‌پذیری در قبال کردار و گفتار و حتی پندار شخص!
👍9
این درست است که جهان به سوی یک‌ ابتذال فرهنگی همه‌جانبه پیش می‌رود، ولی شکی نیست که ابتذال بی‌مانند فرهنگی امروز در میان مردممان، ریشه‌ عمده‌اش تلاش دولتی و حکومتی برای "فرهنگ‌سازی" بوده.

حاصلش شده برهوت خشک فرهنگی امروزمان.

اگر نخوانده‌اید، بد نیست مقاله "آفت‌های تصمیم‌گیری متمرکز فرهنگی چون آفت‌های تصمیم‌گیری متمرکز اقتصادی است" را بخوانید!
👍2
سه سؤال!

آقای روحانی دو روز پیش امر فرمودند که قیمت‌ها باید پایین بیاید. همچنین ایشان اظهار تاسف کرده‌اند که چرا، برخلاف تولید که وزارت صمت بر آن نظارت دارد و کشاورزی که وزارت کشاورزی بر آن نظارت دارد، چرا شبکه‌ی توزیع زیر نظارت کسی نیست!

سؤال۱: این بابا خر است یا خودش را به خری زده؟!

سؤال۲: این حضرات چپی و برادران ارزشی و پشگل‌فروشان دانشکده‌های اقتصاد که چپ و راست این دولت و دولت‌های قبلی را به لیبرالیسم اقتصادی منسوب می‌کنند، آیا خرند یا خودشان را به خری زده‌اند؟!

سؤال۳: با این وضعی که هر رئیس‌جمهوری و دولتش روی رئیس‌جمهور و دولت قبلی را سفید می‌کند، رئیس‌جمهور و دولت بعدی چه خران فاجعه‌باری خواهند بود؟

خدا فقط رحممان کند!
👍57
در باب شادی

چندبار این عبارت را شنیده‌اید که "ما جوانی نکردیم"؟! اگر پدربزرگ‌های ما گاه حتی از پنج سالگی عهده‌دار مسئولیت‌های سخت خانوادگی می‌شدند (باور کنید!)، امروز اگر جوانی در بیست سالگی تشکیل خانواده دهد و مسئولیت زندگی را بپذیرد، بعداً احساس خواهد کرد که "جوانی نکرده"! خیلی از این "جوانی نکردن"ها چیزی نیست مگر احساس اینکه باید لذت‌های زیادی را تجربه می‌کرد که نکرده!

این سرخوردگی، این حس فقدان و باخت، از کجا می‌آید؟ این فقط حاصل اوضاع امروز ایران نیست! جوان آمریکایی نیز به نوعی دیگر احساسی مشابه دارد! انسان امروز، اگر چه بیش از هر زمانی به رفاه و فراوانی دسترسی دارد، بیش از هر زمان دیگری احساس محرومیت می‌کند.

انسان امروز، حرصش حتی بیشتر از آنچه متوجه مال و ثروت باشد، متوجه برخوردار شدن، التذاذ و امتحان انواع و اقسام امکانات مختلف است. برای انسان مدرن، جهان فضایی است پُر شده از امکانات بی‌نهایت، که خود را برای لذت‌جویی یا هیجان‌طلبی او عرضه می‌کنند و موفقیت انسان در بهره‌ بردن هر چه بیشتر از این امکانات است!

دختر زیبا دیگر به زیباییش راضی نیست، بلکه باید حتماً از امکانات دیگر برای انواع دیگر زیبایی استفاده کند! جوانی که ازدواج کرده و حتی بچه‌دار شده، پشیمان است از روابط جنسی که نداشته! فضای مجازی نیز به کمک آمده برای القای نیاز برای انواع و اقسام امکانات: اتوموبیل‌های آنچنانی، موبایل آنچنانی، سفرها به انواع و اقسام جاهای دنیا، .....

و البته روح انسان به بی‌نهایت الهی و آن آزادی که این بی‌نهایتی الهی هبه می‌کند شوق دارد. منتها، وقتی که در عوض آن جهت قائم و صعودکننده به سوی آسمان، بی‌نهایتی را در کثرت امکانات این دنیا دید، حاصلش می‌شود یا تشنگی سیری‌ناپذیری که خیلی اوقات به یاس و سرخوردگی منجر می‌شود، و یا تلاش بی‌پایانی که به غرور و توهم انسانی دامن می‌زند!

دنیا فضای پر شده از امکانات برای التذاذ ما نیست، بلکه راهی است به سوی ملاقات با خداوند، راهی که هر چه به انتهای آن نزدیکتر می‌شود، دایره انتخاب و امکاناتش تنگ‌تر و تنگ‌تر می‌شود!

انسان هر جا و در هر موقعیتی، با هر مقدار ثروت و مکنت مالی، که زندگی می‌کند، شادی خود را در سادگی، در شکر و در رضا خواهد یافت. و نیز در ایفای مسئولیتی که شخص نسبت به خانواده‌اش، مردمش، و خدایش دارد!

@jenabegav
👍19
حکومت مبتنی بر ملت (nation-state)

اگر مفهوم ساختگی و جدید ملت جای مفهوم طبیعی مردم را غصب کرده است، حکومت ملی نیز جای مفهوم قدیمی و آشنای "وطن" را غصب و اشغال کرده است.

یدالله مع الجماعه! این به این معناست که اراده خداوند از طریق جوامع و فرهنگ‌های بشری، آنگاه که این جوامع مومن باشند، تحقق می‌یابد، نه آنکه چیزی به اسم ملت وجود دارد که می‌تواند حق و باطل را مشخص کند. بلکه "و لکن اکثر الناس لایعلمون!"

حب‌ الوطن من الایمان! این وطن همان شهری است، یا روستایی است، یا سرزمینی است، که شخص در آن زاده شده یا آن را برای زندگی انتخاب کرده است. این دوست داشتنِ وطن نشان‌دهنده شکرگزاری انسان است. این حب وطن، دانستن این است که سرزمینش موهبتی است خداداد، و اینکه این میهن به نوعی نمایشگر وطن اصلی‌مان در آن دنیا و نزد خداست. ولی حب این وطن به معنای دوست داشتن حکومتی نیست که بر واحد مجعول سیاسی که کشور نام گرفته حاکم است. و نیز به معنای نادیده گرفتن خطای حکومت یا هموطنان از یک طرف، و بزرگ‌کردن و بزرگ دیدنِ همان خطا وقتی از طرف حکومت یا مردمان دیگر اعمال می‌شود نیست. حقیقت، درستی، زیبایی و فضیلت، هیچ کدام از اینها از این طرف مرز تا آن طرف فرق نمی‌کنند!

"فماذا بعد الحق الا الضلال!" یا به قول برهمنان هند: "هیچ حقی بالاتر از حق حقیقت نیست!"

مطالب مرتبط:
https://t.me/jenabegav/495
https://t.me/jenabegav/500

@jenabegav
👍4
خرسواری

به #ملانصرالدین گفتند چرا سر پیری وارونه سوار خر می‌شوی؟ گفت: ووالله من از سر جوانی هم همینطوری سوار می‌شدم! تقصیر این پالون خر است که از پدرم به ارث رسیده.

حالا به بانک مرکزی می‌گویند چرا نقدینگی در سه سال دو برابر شده، می‌گوید همیشه همین طور بوده! یعنی حدوداً از سال ۱۳۵۰، هر سال تورم بالای ۲۰درصد داشته‌ایم! پهلوی و میرحسین و رفسنجانی و خاتمی و احمدی‌نژاد و روحانی، همه به یک اندازه. ایران تنها کشوری در دنیاست که برای پنجاه سال، هر سال تورم بالای بیست درصد را تجربه کرده است.حرف درست دیگر هم که می‌گوید آن است که تقصیر در واقع متوجه بودجه و سیاست‌های پولی حکومت است (که شامل سیاست‌های بانکی نیز می‌شود)، و خیلی کاری به مدیریت بانک مرکزی ندارد.

ولی سؤال اینجاست که پس دستگاه طویل و عریض بانک مرکزی، با آن تعداد بیشمار کارمند و حقوق‌هایی که مورد رشک همه کارمندان دولت است، برای چیست؟برای آنکه عذر بیاورید برای وارونه سوار خر شدنتان؟لااقل خرسواری ملا هزینه برای مردم نداشت!

هر انحصاری فسادزاست. پول نیز باید از انحصار دولت درآید. اگر نمی‌دانید چرا و چگونه، به مطالب و کتاب‌های آقای امیر(محمد) جوادی رجوع کنید!
👍1
جناب گاو
خرسواری به #ملانصرالدین گفتند چرا سر پیری وارونه سوار خر می‌شوی؟ گفت: ووالله من از سر جوانی هم همینطوری سوار می‌شدم! تقصیر این پالون خر است که از پدرم به ارث رسیده. حالا به بانک مرکزی می‌گویند چرا نقدینگی در سه سال دو برابر شده، می‌گوید همیشه همین طور بوده!…
اگر داستان معروف هویدا و کبریت را شنیده‌اید و فکر می‌کنید که، بر خلاف ادعای نوشته فوق، در زمان پهلوی تورم نبود، این کلیپ را ببینید.

همچنین این نوشته را از قبل:
https://t.me/jenabegav/200

داستان #دزدی و جیب‌بری حکومت از مردم، (در حقیقت به طور خاص از فقیرترین مردم، در قالب تورم) داستانی لااقل پنجاه ساله است. داستان گرفتن ثروت از عده کثیری از مردم، و باز توزیع آن بین دولتیان و رانتداران!

به هر حال، الان چهل سال است شاه رفته، ولی آن دزدی ادامه دارد! شاید بتوان عذری برای حکومت شاه قایل شد، چونکه تورم آن زمان مشکل بسیاری کشورها بود! آنها تا حد زیادی آن را حل کردند و حکومت ایران نکرد.

مادامی که این دزدی پابرجاست، اگر از میان حکومتیان و طرفداران‌ حکومت، کسی از نظام ظالمانه سرمایه‌داری آمریکا یا مظلومیت مردم یمن یا استضعاف مردم فلسطین یا ظلمی که به مسلمانان میانمار می‌رود، سخن گفت، باید به او گفت: "خفه شو! شما صلاحیت اخلاقی برای این سخنان ندارید، چون چهل سال است خودتان مشغول دزدی هستید!"
👍3
شرکت در ابتذال!

ما نمی‌توانیم جامعه را، یا مسیر آن را، تغییر دهیم. ما نباید به فکر درست کردن جامعه باشیم. این‌ نه وظیفه ماست، نه در توان ما!

ولی وظیفه تک‌تک ماست که از ابتذالی که همه چیز و همه قسمت‌های فرهنگمان را (و فرهنگ جهان را) گرفته و تسخیر کرده حذر کنیم. در موسیقی، در هنر، در پوشش، در ظاهرمان، در شوخی‌هایمان، در بحث‌ها (به خصوص در فضای مجازی)، در دینداری، و شاید مهم‌تر از همه در زبان گفتاری و نگارشی....

نمی‌توان به بهانه اینکه جامعه عوض شده، با ابتذالات آن همراه شد. شرافت نفس در ذات انسان است، انسانی که بر صورت خداوند خلق شده.
👍5
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
نَک نوبهار آمد کزو سرسبز گردد عالمی!

بهاریه‌ای از حضرت مولانا، کاری از میترا آقایی

نوروزی و بهاری و سالی پربرکت برایتان از خدا خواهانم.
🌹🌹🌹🌺🌺🌺🥀🥀🥀
یزد، کرونا و اعتیاد!

یزد و مردمانش را خیلی دوست دارم. شهری نیکو و مردمانی نیکوخصلت!

یزدی‌ها، مانند بسیاری دیگر از مردمان کویر، مردمی‌اند محتاط و محافظه‌کار. شرایطِ محیطیِ سخت انسان را وامی‌دارد که مواظب باشد؛ در میان کویر نمی‌شود ریسک کرد! این محافظه‌کاری نوعی عقل جمعی را نشان می‌دهد.

بنابراین چیز عجیبی نیست که یزد یکی از سریع‌ترین و محتاط‌ترین واکنش‌ها را به همه‌گیری کرونای جدید (کوید۱۹) داشت. و عجیب هم نیست که مردم یزد از همان ابتدا خود داوطلبانه همراه شدند با اقدامات سفت و سخت شهرداری یزد در مقابله با این بیماری.

ولی نکته‌ای عجیب در این شهر هست: در یزد یک #اعتیادِ همه‌گیر و بسیار شدید وجود دارد که هر سال و همه سال، سال بعد از سال، بیش از کلِ تلفاتِ کرونا در این شهر آدم‌ها را بیمار می‌کند و می‌کُشد، و کسی هم چیز زیادی درباره آن نمی‌گوید: اعتیاد به شِکر!

مصرفِ #شکر و #شیرینی در ایران کلاً بالاست. فقط تصورش را کنید که تقریباً هر ایرانی صبح خود را با این سم سفید آغاز می‌کند، و با انسولین ترشح شده‌ی حاصل از آن اول صبح نشاطی می‌یابد که هر معتاد صبح‌ها به آن نیاز دارد (نشاط حاصل از مصرف مواد مخدر). خنده‌دار آن هم که بعضی‌ها کلی در خواص نبات داد سخن می‌دهند! ولی در یزد این مسئله‌ی مصرفِ شکر بسی فاجعه‌بارتر است. یزدی‌ها در خوردن شکر و شیرینی بیش از بقیه هموطنان افراط می‌کنند و حتی آش معروف خود "شولی" را هم با شکر می‌خورند! بیهوده نیست که در این شهر آمار افراد دیابتی و نیز انواع و اقسام بیماری‌های مزمن دیگر اینقدر زیاد است.

شکر و نیز دیگر کربوهیدرات‌های ساده (آرد سفید، برنج سفید....) موجب مقاومت بدن به انسولین می‌شوند که عامل بسیاری از بیماری‌هاست: دیابت و پیش‌دیابت، چربی خون، فشار خون، کبد چرب، انواع سرطان‌ها، نقرس (خیر! احتمالاً گوشت عامل اصلی و حتی فرعی نقرس نیست!)، خستگی مزمن و مفرط،.....

این که پزشکان یزدی هر روز و هر روز به مردم یزد در این باره هشدار نمی‌دهند (و اینکه در کل در نظام پزشکی ایران و جهان به این مسئله به طور جدی نمی‌پردازد)، نشان از کاستی بزرگی در نظام پزشکی نوین دارد.

این را نوشتم بلکه خدا کند و این نوشته کوتاه به دست چند نفر از هموطنان عزیز یزدی و دیگر معتادان شکر برسد، و لااقل برای سلامتی خود و خانواده خود تمهیدی بیندیشند!
👍7
مهم‌ترین چیز در مورد سلامت!
بخش۱ (از ۵)، فیل در اتاق
@jenabegav

(این نوشته و چند نوشته بعدی نکات عملی مهمی را در مورد سلامتی دربردارند! لطفاً این مطالب را هر چه بیشتر نشر دهید. بازنشر این مطالب حتی تحت نام دیگران نیز کاملاً مجاز است!)

مهمترین نکته برای سلامتی دراز مدت شما چیست؟ اگر در مورد مقوله‌ی مقاومتِ بدن به انسولین چیز زیادی نمی‌دانید، این نوشته و چند مطلب مرتبط بعدی مهمترین چیزی است که باید بخوانید و بدانید! مسئله "#مقاومت_به_انسولین" را هر چه بیشتر جدی بگیرید؛ اگر چه فعلاً بسیاری در میانِ پزشک‌جماعت، که لااقل ده بیست سالی عقب‌تر از تحقیقات علمی‌اند، هنوز چیز زیادی در مورد آن نمی‌گوید، و هنوز چسبیده‌اند به همان پارادایم‌های باطل‌شده‌ای مثل "کلسترول بالا موجب بیماری قلبی می‌شود" و "غذای چرب موجب چربی خون می‌شود" و "نمک موجب فشار خون است" و مطالب غلط یا نیمه‌درست دیگری از این نوع، و نیز تجویز استاتین (دارویی بس مضر)، و داروهای کمتر یا بیشتر مضر دیگر!

مقاومت به انسولین ام‌الامراضِ دنیای مدرن است. نظام پزشکی حال حاضر در دنیا از آن جلوگیری نمی‌کند، آن را درمان نمی‌کند، بلکه فقط آن را "مداوا" می‌کند (یعنی با دادن هر روزه دوا به بیمار فقط سعی در پوشش عوارض دارد).

برای شروع، اگر انگلیسی‌تان خوب است، می‌توانید از این کلیپ شروع کنید:
https://youtu.be/UZoQiDaWnuE
این کلیپ مال چهار سال پیش است، ولی تحقیقات جدیدتر هر روز، حتی بیش از پیش، مطالب آن را تایید می‌کنند. چون کلیپ به انگلیسی است، من مختصری از بعض مطالب آن را اینجا می‌آورم.

سخنران، آقای ایوور کامینز که خود یک‌پژوهشگر است، ابتدا با مسئله کلسترول شروع می‌کند و بعد، از قولِ یک متخصص مشهور کلسترول، توماس دی‌اسپرینگ، می‌گوید که "میزان کلسترولِ خون شاخصی تقریباً بی‌فایده برای پیش‌بینی بیماری‌های قلبی است. علت بیماری‌های قلبی را در مقاومت به انسولین باید جست!" سخنران سپس می‌گوید که، در حقیقت، مقاومت به انسولین "فیل در اتاق" بوده است که تا به حال از آن غافل بودیم (کنایه از چیزی که بسیار مشهود است و باید راحت دیده شود، ولی به هر ترتیب از آن غفلت شده). می‌گوید ریشه‌ی تقریباً تمامی بیماری‌های مزمن رایج در عصر جدید را باید در این مقاومت به انسولین جست.

سخنران سپس چند دهه به عقب بر می‌گردد و تحقیقات مربوط به #سندروم_متابولیک را مورد بررسی قرار می‌دهد. کسی که از پنج عارضه زیر لااقل سه‌تا را داشته باشد (یا حتی دو تا را!)، به احتمال بسیار زیاد دچار سندروم متابولیک است:
۱-چاقی به خصوص در شکم، ۲-میزان پایین کلسترول HDL،
۳-میزان بالای تری‌گلیسرید خون، ۴-فشارِ خون بالا، ۵-قند بالای خون

تحقیقات نشان داده که سندروم متابولیک نیز رابطه نزدیکی با بسیاری از بیماری‌های مزمن دارد: دیابت و پیش‌دیابت، فشار خون، چربی خون، کبد چرب، چاقی، بیماری‌های قلبی و عروقی، تصلب شرایین، اوره خون و نقرس، انواع بیماری‌های خودایمنی (مثل آسم)، بعضی سرطان‌ها، .... می‌توان تقریباً هر بیماریی مزمنی که به خصوص در دنیای مدرن زیاد شده را نام برد، حتی شاید مواردی چون آلزایمر, التهاب مفاصل(آرتروز)، سکته مغزی ...

حال رابطه‌ی سندروم متابولیک و مقاومت به انسولین چیست؟ آنها تقریباً یک چیزند! دو نامند برای یک بیماری همه‌گیر که دنیا را گرفته است. علت این سندروم، این ام‌الامراض، چیست: نوع تغذیه بشر امروز!

مطالب مرتبط اینجا و اینجا و اینجا

ادامه در پست بعد....
@jenabegav
👍21
مهم‌ترین چیز در مورد سلامت!
بخش۲ (از ۵)، انسولین و اعتیاد
@jenabegav

(قسمت اول اینجا)
و اما مقاومت بدن به انسولین چگونه شکل می‌گیرد؟ سه نوع ماده‌ هست که بدن برای تولید انرژی از آنها استفاده می‌کند: چربی‌ها، پروتئین‌ها، و کربوهیدرات‌ها.

انواع قندها، شامل قند میوه‌ها، ساکاروز و قند شیر (لاکتوز) از کربوهیدرات‌هایند. به علاوه غلات چون‌ گندم و جو و ذرت، و نیز حبوبات اکثراً از کربوهیدرات‌ها تشکیل یافته‌اند. کربوهیدرات‌ها برای تولید انرژی در بدن به ساده‌ترین قند موجود یعنی گلوکز تبدیل می‌شوند. وقتی قند خون را اندازه می‌گیریم، در حقیقت میزان گلوکزِ خون را اندازه می‌گیریم.

چه قدر از گلوکز در خون باید باشد؟ کل گلوکز خون نباید از مقدار بسیار کمی (در حد یک قاشق چای‌خوری!) زیادتر شود، چون بیشتر از آن برای بدن سمی است! بنابراین همیشه با زیاد شدن گلوکز خون، لوزالمعده انسولین ترشح می‌کند، تا به سلول‌های بدن سیگنال دهد که قند داخل خون باید به انرژی مبدل گردد، و یا به صورتی (مثلاً چربی) جایی در بدن ذخیره گردد. نیز وجود انسولین به این معناست که سلول‌ها نباید از منابع دیگر انرژی مثل چربی‌ها استفاده کنند، چون کم کردن قند در اولویت آنهاست.

حال مسئله آنجایی پیش می‌آید که مصرف کربوهیدرات‌ها زیاد شود، به خصوص نوع تصفیه شده آن مثل آرد سفید، برنج سفید، شکر سفید، که به راحتی قابل جذبند. با ترشح متداوم و پیوسته انسولین، کم‌کم سلول‌ها حساسیت خود را به انسولین از دست می‌دهند، و این موجب می‌شود که بدن برای همان مقدار قند خون نیاز به ترشح مقدار بیشتر و بیشتری از انسولین باشد! انسولین بیشتر موجب ازدیاد مقاومت سلول‌ها به انسولین می‌شود و بنابراین دفعه بعد باز هم انسولین بیشتری نیاز خواهد بود..... این چرخه طی چند سال (یا حتی چند دهه) موجب مقاومت بسیار زیاد بدن به انسولین می‌شود. با بالا رفتن سن، عوارض سندروم متابولیک بیشتر و بیشتر خود را می‌نماید.

انسولین با هورمون‌های دیگر بدن نیز در کنش متقابل دارد، و به نحوی در مقدار و عملکرد آنها تاثیر دارد. انسولین زیاد موجب اختلال در عملکرد بسیاری از هورمون‌ها می‌شود.

نیز، انسولین فاکتور مهمی در احساس گرسنگی است! به خصوص وقتی بدن مقاوم به انسولین شده باشد، انسولین خود باعث احساس گرسنگی، و نیز تمایل به چیزهای شیرین یا کربوهیدرات‌های دیگر، پیدا می‌کند (دیده‌اید دیابتی‌ها همیشه گرسنه‌اند، و نیز بیشتر از بقیه به شیرینی تمایل دارند!). این خود به چرخه ابتلای بدن به مقاومت به انسولین می‌افزاید.

مثلاً، وقتی صبح خود را با چای شیرین آغاز می‌کنید، یا روزه خود را با زولبیا یا چای‌شیرین افطار می‌کنید، بدن یکباره با حجم زیادی از قند مواجه می‌شود که به راحتی هم‌ قابل جذب است، و موجب ترشح مقدار زیادی انسولین می‌شود. ولی اگر بدن شما تا حدی به انسولین مقاوم شده باشد، اولاً سلول‌ها، به خاطر این مقاومت، از استفاده از قند و تبدیل آن با انرژی خودداری می‌کنند، و ثانیاً، وجود انسولین در خون از سوزاندن چربی برای انرژی نیز جلوگیری می‌کند. این است که شخص گرسنگی بیشتر و تمایل بیشتر به خوردن مواد قندی را احساس می‌کند.

اینگونه است که به کربوهیدرات‌ها معتاد می‌شویم!

ضمیمه: شاخص قند خونیglycemic index
این شاخص در موردِ هر ماده غذایی عددی نسبت می‌دهد که بیان می‌کند پس از خوردن آن غذا با چه سرعتی گلوکز حاصل از کربوهیدرات‌های آن وارد خون می‌شود. نه تنها مقدار کربوهیدرات‌های ماده خوراکی، بلکه سرعت جذب آنها نیز مهم است. هر چه این شاخص بالاتر، میزان قند خونی که در واحد زمان وارد خون می‌شود بیشتر است و بنابراین میزان انسولینی که یکباره ترشح می‌شود بیشتر خواهد بود. شکر سفید شاخص بسیار بالایی دارد، کربوهیدرات‌های تصفیه شده چون برنج سفید و آرد سفید نیز شاخص بالایی دارند! ماش و نخود پخته شاخص پایین‌تری دارند تا برنج پخته، و‌ بنابراین از این لحاظ سالم‌ترند.
#مقاومت_به_انسولین

@jenabegav
👍24
مهم‌ترین چیز در مورد سلامت!
بخش۳ (از ۵)، مجرمی با جرایم زیاد!
@jenabegav

گفتیم که ام‌الامراض در جهان مدرن #مقاومت_به_انسولین یا سندروم متابولیک است و گفتیم که علتش مصرف بی‌رویه کربوهیدرات‌هاست. ولی کربوهیدرات‌ها فقط در ایجاد سندروم متابولیک (مقاومت به انسولین) مجرم نیستند. آنها مشکلات دیگری را هم موجب می‌شوند.

یافته‌های دیرینه‌شناسان نشان می‌دهد که پوسیدگی دندان از عصر کشاورزی و برداشت غلات حدود دوازده هزار سال پیش شروع شد. ولی این مسئله تا همین یک قرن پیش هم اصلاً و ابداً به گستردگی امروز نبود. در یکی دو قرن گذشته، با زیاد و زیادتر شدن مصرف شکر و کربوهیدرات‌های تصفیه‌شده، پوسیدگی دندان تبدیل به امری نرمال شده است.

علتش را باید در نوع و ترکیب باکتری‌ها و قارچ‌های موجود در فضای دهان و دندان‌ها جست. نوع میکرب‌هایی که کربوهیدرات‌ها غذایشان است اسیدهایی تولید می‌کنند که رویه دندان‌ها را از بین می‌برد. با زیاد خوردن کربوهیدرات‌ها (به خصوص شکر)، این نوع میکرب‌ها فضای دهان را اشغال می‌کنند و موجب می‌شوند که باکتری‌های دیگر، که برای دهان و دندان نافع و مفیدند، از عرصه رقابت بیرون رانده شوند.

دقیقاً همین روند در مورد جهاز گوارشی هم صادق است. باکتری‌ها و قارچ‌هایی که از کربوهیدرات‌ها تغذیه می‌کنند، با استفاده زیاد از این نوع غذاها، زیاد می‌شوند و جا را برای دیگر باکتری‌ها که مفید و لازمند تنگ می‌کنند. علت بسیاری از بیماری‌های گوارشی را هم باید در این نکته جست: زخم‌معده، انواع التهابات معده و روده، بعضی انواع نفخ‌ها، و حتی شاید تعدادی سرطان‌ها در سیستم گوارشی.

به علاوه، با تخریب لایه محافظ روده‌ها، بسیاری از میکرب‌ها و مواد دیگر وارد سیستم خون می‌شوند و در جاهای دیگر بدن، از جمله مغز، التهابات گوناگونی را شامل می‌شوند.

اگر چه کربوهیدرات‌ها به مقدار خیلی کم و معتدلشان برای بدن مورد نیاز است، و نیز منبع خوبی از انرژی است برای کسانی که کار بدنی زیاد دارند، ولی ضررهای مصرف مقدار زیاد آنها بیشمار است. هر روز تحقیقات بیشتر و بیشتر این ضررها را مشخص می‌کند. در بعضی موارد حتی ممکن است دقیقاً ندانیم این ضررها از کجا ناشی می‌شوند. مثلاً در مورد حمله‌های صرعی در کودکان، یک مداوا که چندین دهه قبل به طور تصادفی کشف شد حذف کربوهیدرات‌ها و مصرف زیاد چربی‌ها به جای آن بود (رژیمی که از آن به عنوان رژیم کتوژنیک یاد می‌شود).

گویا مصرف کربوهیدرات‌ها و یا مسئله مقاومت به انسولین با بعضی بیماریهای مغزی/عصبی نیز روابطی دیده شده. از جمله، با بعضی انواع افسردگی، آلزایمر و پارکینسون. تحقیقات در مورد نوع این رابطه‌ها و چند و چون آن هنوز ادامه دارد.

مصرف زیاد کربوهیدرات‌ها همچنین به مرور افراد را دچار نوعی احساس خستگی همیشگی می‌کند. یکی از چیزهایی که افراد مختلف پس از آنکه رژیم‌های با کربوهیدرات کم را شروع کردند به من می‌گفتند احساس نشاط و سرحالی بسیار زیاد به خصوص در صبح‌ها بود.


@jenabegav
👍16
مهم‌ترین چیز در مورد سلامت!
بخش۴ (از ۵)، خودداری و اجتناب!
@jenabegav

تصورش را بکنید: ریشه تقریباً تمام بیماری‌های مزمن را در میان خود و همه اقوام و آشنایان، به خصوص در میان سالمندان، یافته‌اید. الان می‌دانید چرا چاقید، یا فشار خون دارید، یا کبدتان چرب است! یا اگر در خانواده‌تان که کسی سیگاری هم نیست، موارد سرطان اخیراً زیاد شده، حدس می‌زنید به احتمال زیاد همان مجرم اصلی پشت مسئله باشد: #مقاومت_به_انسولین!

فایق آمدن بر مقاومت به انسولین و برگشت به حالت عادی سخت نیست، گرچه جلوگیری از آن حتی راحت‌تر است! کافی است ترشح انسولین در بدن را کم کرد! بدن خود به خود راه خودش را پیدا می‌کند. البته این کار از جهتی هم سخت است، زیرا باید بر بعضی از عادات غذایی و اعتیادهای ناشی از آن (اعتیاد به قندها و نان و برنج و پاستا) فایق آمد.

اول: چه چیزهایی را باید کلاً کنار گذاشت؟ تمام نوشابه‌ها را! قند و شکر و نبات را! ماءالشعیر را (چه با شکر و چه بدون شکرش را). همه شیرینی‌ها را (حالا هفته‌ای یک عدد شیرینی در کنار دوستان خیلی به جایی بر نمی‌خورد!). و (این یکی ممکن است عجیب به نظر آید!) تمام آب‌میوه‌ها را! برخلاف تمام تبلیغات در مورد خواص بینظیر آب میوه‌ها، یک لیوان آب پرتقال، حتی تازه‌اش، حتی بیشتر از یک لیوان نوشابه قند دارد و اصلاً چیز سالمی نیست (البته به استثنای دوران‌مریضی که می‌تواند کمک باشد).

چه چیزهایی را باید خیلی کم کرد؟ برنج و نان و پاستا را! و نیز و سیب‌زمینی و موز را! نان سبوس‌دار (به خصوص نان سبوس‌دار جو یا جو چاودار) و برنج قهوه‌ای البته کمی بهترند، ولی نه آنقدرها که مصرف زیادشان توجیه شود.

میوه‌ها را باید به تعادل خورد! این کبد است که فروکتوز میوه‌ها را به گلوکز تبدیل می‌کند، و مصرف بی‌رویه میو‌ها فشار زیادی روی کبد می‌آورد. این‌که چه باید خورد را در قسمت بعد می‌آورم.

به علاوه، باید از ریز‌خواری و خرده‌خوری اجتناب کرد. این عادت که هر ساعت یکبار غذایی یا میوه‌ای یا اسنکی خورده شود! یک راه مقابله با این عادت روی آوردن به چیزی است که "روزه منقطع" می‌نامند: یک بازه ۱۵ یا ۱۶ ساعته در شبانه‌روز (مثلاً از ۹ شب تا ۱ بعدازظهر روز بعد) یه غیر از آب، چای تلخ، قهوه تلخ و یا دمنوش بدون شکر چیزی نمی‌خورید، و بازه خورد و خوراکتان را در ۸ یا ۹ ساعت باقیمانده قرار می‌دهید (مثلاً از ساعت ۱بعدازظهر تا ۹ شب). این کار موجب می‌شود که چندین ساعت انسولینی در بدن شما ترشح نشود. اگر در بازه‌ای که از خوردن اجتناب می‌کنید احساس ضعف کردید می‌توانید مقداری کره حیوانی یا روغن زیتون میل کنید (چربی خالص تنها منبع انرژی است که موجب ترشح انسولین نمی‌شود).

@jenabegav
👍13
مهم‌ترین چیز در مورد سلامت!
بخش ۵ (از ۵)، بایدها و نبایدها
@jenabegav

در بخش پیش از بعضی اجتناب‌ها و خودداری‌ها در مورد ام‌الامراض دنیای مدرن، یعنی #مقاومت_به_انسولین سخن گفتیم.

اگر خدای ناکرده همین الان به سندروم متابولیک (رک بخش۱) مبتلایید، برای چند وقت (لااقل دو ماه) باید کلاً مصرف کربوهیدرات‌ها را متوقف کنید. به خصوص اگر دچار دیابتِ نوع ۲ شده‌اید. برای شما یک دوره رژیم کِتو گزینه مناسبی است، که رژیمی بر اساس حذف کربوهیدرات‌ها و مصرف زیاد چربی‌های سالم، سبزیجات (شامل کدو و بادمجان و کلم و گوجه و ....) و انواع گوشت‌هاست. همچنین اگر چاقید و می‌خواهید لاغر شوید! اگر کربوهیدرات‌ها را حذف کردید، اصلاً نباید از چربی‌ها بترسید و بهراسید. چربی‌ها نیستند که موجب چربی خون یا کبد چرب یا چاقی‌اند! بعضی دوستان من با رژیم پرچربی کِتو، علاوه بر لاغر شدن، مشکل چربی خون یا کبد چرب خود را حل کردند.

در صورتی‌که دچار سندروم متابولیک نیستید، یا قند خون بالایی ندارید، مقدار کربوهیدرات‌ها را در غذای خود کم کنید. مقدار سالم برنج پخته، کمی کمتر از یک فنجان کوچک است، و نه یک‌ پشقاب پر. بقیه پشقاب را با سبزیجات پخته و نیم‌پخته چون بادمجان و کدو و کلم و گل‌کلم و فلفل دلمه‌ای پر کنید، و یا با سالاد. جو پخته شده و ماش و نخود و لوبیا‌چشم‌بلبلی کربوهیدرات‌های سالم‌تری‌اند تا نان و برنج (حتی سبوس‌دار).

نیز، کار بدنی سخت یا ورزش شدید و سخت را در برنامه کار خود قرار دهید. اگر کربوهیدرات استفاده می‌کنید، باید آن را بسوزانید. در قدیم اگر نان سبوس‌دار استفاده می‌کردند، در عوض مقدار زیادی کار بدنی سخت یا پیاده‌روی‌های طولانی داشتند. حتی در میان شاهان و شاهزادگان هم سخت بود آدم خیلی چاق پیدا کردن!

برای توضیح خوبی از رژیم #کتو (کتوژنیک) از زبان کسی که دیابتش با این رژیم کاملاً درمان شده، کانال خوب زیر را ببینید:
https://t.me/ketodiet_Lifestyle/2
و نیز ویدئوی زیر از همان شخص را:
https://www.instagram.com/tv/B34RtaWAJq3/?igshid=gvjldncoyxw4

ضمیمه: چه چربی‌هایی خوبند؟ روغن زیتون بکر بسیار سالم است. تمام چربی‌های حیوانی، اعم از دنبه و کره و روغن حیوانی سالمند، به خصوص برای پخت و پز. نیز روغن نارگیل‌. ولی به نظرم هر چه می‌شود باید از روغن‌های دانه‌ای (سویا و پنبه و آفتابگردان و ....) خودداری شود، به خصوص برای پخت و پز که تبدیل به سم می‌شوند. از استفاده از مارگارین و کره گیاهی هم احتراز کنید!

@jenabegav
👍12