آنلاین بشوید اما پولی و البته مایهدار!
استراتژی نیویورکتایمز و واشنگتنپست برای حفظ تیراژ در عصر کرونا
نیویورکتایمز و واشنگتنپست استراتژیهای متفاوتی را برای حفظ مشترکین در پیش گرفتهاند. شمار مشترکین آنلاین واشنگتنپست به 3 میلیون نزدیک شده، سه برابر مشترکین آنلاین این روزنامه در سال 2016 و نیمی از تعداد کل مشترکین. نیویورکتایمز بیش از6 میلیون مشترک آنلاین دارد، رقمی که در چهار سال اخیر سه برابر شده.
بیشتر رشد واشنگتنپست حاصل سرمایهگذاریهای این رسانه در حوزه زیرساختهای فناورانه است. تغییری که با نظر و حمایت مالک این رسانه یعنی جف بزوس دنبال میشود. در مقابل، تایمز اقدامات پرسروصدایی را برای آگاهی از برند خود راه انداخته، از راهاندازی شوهای تلویزیونی تا استخدام روزنامهنگاران مشهور و تکیه بر فراهمآوری خدمات برای مشتریان وفادار. تایمز همچنین بر تولیدات مطبوعاتی به گونهای که برای خوانندگان به عادت روزانه تبدیل شود، اصرار دارد؛ تولیداتی مثل اپهای کاربری و برنامههای آشپزی.
هر دو رسانه در چشمانداز تاریکی که در دوران شیوع کرونا همه رسانهها را دربرگرفته، با سرعت چشمگیری در حال رشدند. اما سرمایهگذاریهای اخیر تایمز روی ستارگان صنعت رسانه، برخی فعالان رسانهای را در مورد برنامههای تایمز متعجب کرده است. فرهنگ تایمز با پرورش برندهای شخصی پیش نمیرود. این بدان معنی نیست که تایمز روی استعدادهای مطبوعاتی سرمایهگذاری نمیکند، بلکه به این معناست که این رسانه بیشتر با تمرکز روی موضوعات مورد علاقه خوانندگان پیش رفته است. اما میتوان فهمید تمرکز تایمز بیشتر داخلی بوده و زنان رنگینپوست تحریریه را تا سمتهای بالا ارتقاء داده است. تایمز همچنین به بخش نظرات خوانندگان به شدت وابسته است و اسامی بزرگ را نه تنها برای نوشتن یادداشت بلکه حتی برای تولید پادکست به کار میگیرد. برخی معتقدند این اهمیت تایمز به خوانندگان است که برای این رسانه یک باشگاه مشترکین ساخته است.
در مقابل، واشنگتنپست چندان توجهی به انعکاس نظرات خوانندگان ندارد و بر جذب خواننده از طریق سرمایهگذاری در دیگر حوزهها از جمله ویدئو در شبکههای اجتماعی مثل تیکتاک، اسنپچت، یوتیوب و حتی توئیچ که متعلق به آمازون است، متمرکز است. یکی از بزرگترین توجهات واشنگتنپست، ساخت یک پشته فناورانه است که از طریق آن جذب و نگهداشت مخاطب را پیش برد. این برنامه عمدتاً با تبلیغات اختصاصی و ابزارهای نشر نرمافزاری محقق میشود. کسب و کارهای نرمافزاری برای واشنگتنپست محرکهای مهمی هستند که به کاربرپسند کردن خدمات دیجیتالی این رسانه نیز کمک میکند. واشنگتنپست به دنبال آن است یک سیستم احراز هویت برای تمامی رسانهها بسازد که بر بستر یک افزونه نرمافزاری متعلق به این رسانه سوار میشود. چیزی که به بسیاری از وبسایتهای و رسانههای محلی کمک میکند مشتریان بیشتری داشته باشند و البته برای واشنگتنپست نیز مشترکان جدیدی به همراه دارد. این سرمایهگذاریها در خلأ اتفاق نمیافتد. واشنگتنپست اینک بیش از هر رسانه دیگری، مهندس دارد.
بیشتر بخوانید
✅ @karkhone
استراتژی نیویورکتایمز و واشنگتنپست برای حفظ تیراژ در عصر کرونا
نیویورکتایمز و واشنگتنپست استراتژیهای متفاوتی را برای حفظ مشترکین در پیش گرفتهاند. شمار مشترکین آنلاین واشنگتنپست به 3 میلیون نزدیک شده، سه برابر مشترکین آنلاین این روزنامه در سال 2016 و نیمی از تعداد کل مشترکین. نیویورکتایمز بیش از6 میلیون مشترک آنلاین دارد، رقمی که در چهار سال اخیر سه برابر شده.
بیشتر رشد واشنگتنپست حاصل سرمایهگذاریهای این رسانه در حوزه زیرساختهای فناورانه است. تغییری که با نظر و حمایت مالک این رسانه یعنی جف بزوس دنبال میشود. در مقابل، تایمز اقدامات پرسروصدایی را برای آگاهی از برند خود راه انداخته، از راهاندازی شوهای تلویزیونی تا استخدام روزنامهنگاران مشهور و تکیه بر فراهمآوری خدمات برای مشتریان وفادار. تایمز همچنین بر تولیدات مطبوعاتی به گونهای که برای خوانندگان به عادت روزانه تبدیل شود، اصرار دارد؛ تولیداتی مثل اپهای کاربری و برنامههای آشپزی.
هر دو رسانه در چشمانداز تاریکی که در دوران شیوع کرونا همه رسانهها را دربرگرفته، با سرعت چشمگیری در حال رشدند. اما سرمایهگذاریهای اخیر تایمز روی ستارگان صنعت رسانه، برخی فعالان رسانهای را در مورد برنامههای تایمز متعجب کرده است. فرهنگ تایمز با پرورش برندهای شخصی پیش نمیرود. این بدان معنی نیست که تایمز روی استعدادهای مطبوعاتی سرمایهگذاری نمیکند، بلکه به این معناست که این رسانه بیشتر با تمرکز روی موضوعات مورد علاقه خوانندگان پیش رفته است. اما میتوان فهمید تمرکز تایمز بیشتر داخلی بوده و زنان رنگینپوست تحریریه را تا سمتهای بالا ارتقاء داده است. تایمز همچنین به بخش نظرات خوانندگان به شدت وابسته است و اسامی بزرگ را نه تنها برای نوشتن یادداشت بلکه حتی برای تولید پادکست به کار میگیرد. برخی معتقدند این اهمیت تایمز به خوانندگان است که برای این رسانه یک باشگاه مشترکین ساخته است.
در مقابل، واشنگتنپست چندان توجهی به انعکاس نظرات خوانندگان ندارد و بر جذب خواننده از طریق سرمایهگذاری در دیگر حوزهها از جمله ویدئو در شبکههای اجتماعی مثل تیکتاک، اسنپچت، یوتیوب و حتی توئیچ که متعلق به آمازون است، متمرکز است. یکی از بزرگترین توجهات واشنگتنپست، ساخت یک پشته فناورانه است که از طریق آن جذب و نگهداشت مخاطب را پیش برد. این برنامه عمدتاً با تبلیغات اختصاصی و ابزارهای نشر نرمافزاری محقق میشود. کسب و کارهای نرمافزاری برای واشنگتنپست محرکهای مهمی هستند که به کاربرپسند کردن خدمات دیجیتالی این رسانه نیز کمک میکند. واشنگتنپست به دنبال آن است یک سیستم احراز هویت برای تمامی رسانهها بسازد که بر بستر یک افزونه نرمافزاری متعلق به این رسانه سوار میشود. چیزی که به بسیاری از وبسایتهای و رسانههای محلی کمک میکند مشتریان بیشتری داشته باشند و البته برای واشنگتنپست نیز مشترکان جدیدی به همراه دارد. این سرمایهگذاریها در خلأ اتفاق نمیافتد. واشنگتنپست اینک بیش از هر رسانه دیگری، مهندس دارد.
بیشتر بخوانید
✅ @karkhone
Axios
Trump bump: NYT and WaPo digital subscriptions tripled since 2016
They have different strategies for building the subscription news company of the future.
به لاس وگاس ایران خوش آمدید
|علی سرزعیم
منتشره در نشریه آینده نگر، شماره 102، آذر 1399
لاسوگاس مرکز قمارخانه های آمریکاست و ظاهرا ترامپ بخشی از ثروت خود را از ایجاد و اداره این قمارخانه ها کسب کرده است. قمارخانه ها طوری طراحی می شوند که در مجموع به نفع صاحبان قمارخانه باشند یعنی اگرچه افراد از روی شانس هر از چندگاهی درآمدهایی کسب می کنند اما در مجموع قمارخانه داری فعالیتی سودآور است و کسانی که وارد این بازی میشوند در مجموع بیشتر پول می دهند تا پول به دست آورند.
در ایران نیز در فرصتهای مختلف سیاستهایی اتخاذ می شود که بخشهای مختلف جامعه در شرایط تصادفی قرار گیرند که در مجموع برنده و جامعه بازنده شود. این وضعیت مشابه شیر یا خطی است که در آن اگر شیر بیاید بخشهای کوچکی از جامعه برنده و اگر خط بیاید کل جامعه بازنده شود. چه شیر یا خط و قماری از این بهتر که اگر شیر بیاید شما برنده و اگر خط بیاید دیگری هزینه شما را بدهد. کسی هست که از این شیر یا خط استقبال نکند؟
دسته اول برخی صنعتگران هستند که دنبال رانت هستند. این جماعت کسانی هستند که اقسام تصورات درست و غلط دارند و بر اساس آن از بانکها وامهای کم بهره و یارانهای میگیرند. اگر تصوراتشان درست از آب درآمد که خوب ثروتمند می شوند اما اگر تصوراتشان نادرست بود زمین و زمان را به هم میدوزند که وام بانک را پس ندهند و پیش مسئولان قضائی یا رسانه ها گریه و لابه میکنند که نظام بانکی خونآشام است و خون تولیدکننده را میمکد. تمام هدف آنها این است که منابع نظام بانکی که پول مردم است را یا پس ندهند یا آنقدر دیر پس دهند که ارزش آن با توجه به تورم بسیار کم شده باشد.
دسته دوم کسانی هستند که وام ارزی کم بهره (از صندوق توسعه ملی یا حساب ذخیره ارزی و ...) میگیرند. اگر نرخ ارز ثابت بماند که به دلیل بهره کم آن منتفع میشوند اما هر وقت جهش نرخ ارز پیش میآید مدعی میشوند که دولت باید با نرخ ارز سابق این وامها را تصفیه کند در حالیکه ارزش کسبوکارها و ماشین آلاتی که با آن وامهای ارزی ایجاد کردهاند همسو با نرخ ارز افزایش مییابد. بخش بزرگی از ثروتی که برخی میاندوزند در دوره های پس از جهش نرخ ارز است زیرا ماشینآلات و کارخانجات وارداتی را با نرخ سابق تصفیه میکنند.
دسته سومی که اخیرا اضافه شده اند برخی بورسبازان هستند. هر وقت بازار سهام رشد خوب و قابل توجهی دارد و آنها سود میکنند ادعا میکنند این سود منصفانه است زیرا مزد ریسکی است که برداشتهاند. هر وقت بازار سهام منفی و نزولی میشود اقسام توجیهات مطرح میکنند که دولت باید از منابع عمومی بازار بورس را نجات دهد و نگذارد که بازار بورس افت کند.
وجه مشترک همه آنها این است که می خواهند در قماری شرکت کنند که همواره برنده باشند و هزینه تحولات مختلف را بقیه جامعه بپردازد. همه ادعا می کنند که اقدامات منفعتطلبانه آنها نهایتاً به نحوی از انحاء به نفع جامعه نیز خواهد بود.
همه آنها ادعا میکنند که تغییرات زمانه و خط آمدن سکهها خارج از کنترل و پیش بینی آنها بوده و چون دولت در این امر مقصر بوده است دولت باید هزینه خط آمدن سکه را بپردازد و آنها هیچ هزینهای نپردازند.
آنها میگویند اگر تحریم اول به اقتصاد ایران تحمیل شد و برخی بنگاهها زیانده شدند و در بازپرداخت وامهای بانکی ناتوان شدند، نتیجه رفتارها و سیاستهای جنجالی آقای احمدینژاد بود. اگر نرخ ارز دوباره پرید نتیجه رشد نقدینگی مستمر در دولت آقای روحانی بود و این خارج از کنترل بخش خصوصی بوده است. اگر بازار سهام نزولی شد نتیجه سردرگمی وزارت اقتصاد در امر واگذاری بوده است.
آیا ادعاهای گفته شده کاملا غلط است یا کاملا درست است؟ طبق معمول واقعیت چیزی بینابین است و نه صددرصد درست و نه صددرصد غلط است. دولت و حکومت به واسطه ریسکهای نظاممندی که برای اقتصاد ایران ایجاد میکنند مقصر هستند. شخص سیاستمداران معمولاً هزینهای بابت خطاهایشان نمیپردازند ولی صاحبان بنگاههای اقتصادی هستند که هزینههای مذکور را میپردازند.
تا اینجای کار درست است اما کل جامعه شود و هیچ سهمی نصیب گروههای یادشده نشود؟ آیا نباید مدیریت ریسک را جدی گرفت و آن را در تصمیمات اقتصادی لحاظ کرد؟ چه کسی مجوز آن را داده که همه ریسک متوجه بیت المال شود و از جیب مردم فقیر جبران ضرر و زیان کسب و کار دیگران صورت گیرد؟
ادامه مطلب
✅ @karkhone
|علی سرزعیم
منتشره در نشریه آینده نگر، شماره 102، آذر 1399
لاسوگاس مرکز قمارخانه های آمریکاست و ظاهرا ترامپ بخشی از ثروت خود را از ایجاد و اداره این قمارخانه ها کسب کرده است. قمارخانه ها طوری طراحی می شوند که در مجموع به نفع صاحبان قمارخانه باشند یعنی اگرچه افراد از روی شانس هر از چندگاهی درآمدهایی کسب می کنند اما در مجموع قمارخانه داری فعالیتی سودآور است و کسانی که وارد این بازی میشوند در مجموع بیشتر پول می دهند تا پول به دست آورند.
در ایران نیز در فرصتهای مختلف سیاستهایی اتخاذ می شود که بخشهای مختلف جامعه در شرایط تصادفی قرار گیرند که در مجموع برنده و جامعه بازنده شود. این وضعیت مشابه شیر یا خطی است که در آن اگر شیر بیاید بخشهای کوچکی از جامعه برنده و اگر خط بیاید کل جامعه بازنده شود. چه شیر یا خط و قماری از این بهتر که اگر شیر بیاید شما برنده و اگر خط بیاید دیگری هزینه شما را بدهد. کسی هست که از این شیر یا خط استقبال نکند؟
دسته اول برخی صنعتگران هستند که دنبال رانت هستند. این جماعت کسانی هستند که اقسام تصورات درست و غلط دارند و بر اساس آن از بانکها وامهای کم بهره و یارانهای میگیرند. اگر تصوراتشان درست از آب درآمد که خوب ثروتمند می شوند اما اگر تصوراتشان نادرست بود زمین و زمان را به هم میدوزند که وام بانک را پس ندهند و پیش مسئولان قضائی یا رسانه ها گریه و لابه میکنند که نظام بانکی خونآشام است و خون تولیدکننده را میمکد. تمام هدف آنها این است که منابع نظام بانکی که پول مردم است را یا پس ندهند یا آنقدر دیر پس دهند که ارزش آن با توجه به تورم بسیار کم شده باشد.
دسته دوم کسانی هستند که وام ارزی کم بهره (از صندوق توسعه ملی یا حساب ذخیره ارزی و ...) میگیرند. اگر نرخ ارز ثابت بماند که به دلیل بهره کم آن منتفع میشوند اما هر وقت جهش نرخ ارز پیش میآید مدعی میشوند که دولت باید با نرخ ارز سابق این وامها را تصفیه کند در حالیکه ارزش کسبوکارها و ماشین آلاتی که با آن وامهای ارزی ایجاد کردهاند همسو با نرخ ارز افزایش مییابد. بخش بزرگی از ثروتی که برخی میاندوزند در دوره های پس از جهش نرخ ارز است زیرا ماشینآلات و کارخانجات وارداتی را با نرخ سابق تصفیه میکنند.
دسته سومی که اخیرا اضافه شده اند برخی بورسبازان هستند. هر وقت بازار سهام رشد خوب و قابل توجهی دارد و آنها سود میکنند ادعا میکنند این سود منصفانه است زیرا مزد ریسکی است که برداشتهاند. هر وقت بازار سهام منفی و نزولی میشود اقسام توجیهات مطرح میکنند که دولت باید از منابع عمومی بازار بورس را نجات دهد و نگذارد که بازار بورس افت کند.
وجه مشترک همه آنها این است که می خواهند در قماری شرکت کنند که همواره برنده باشند و هزینه تحولات مختلف را بقیه جامعه بپردازد. همه ادعا می کنند که اقدامات منفعتطلبانه آنها نهایتاً به نحوی از انحاء به نفع جامعه نیز خواهد بود.
همه آنها ادعا میکنند که تغییرات زمانه و خط آمدن سکهها خارج از کنترل و پیش بینی آنها بوده و چون دولت در این امر مقصر بوده است دولت باید هزینه خط آمدن سکه را بپردازد و آنها هیچ هزینهای نپردازند.
آنها میگویند اگر تحریم اول به اقتصاد ایران تحمیل شد و برخی بنگاهها زیانده شدند و در بازپرداخت وامهای بانکی ناتوان شدند، نتیجه رفتارها و سیاستهای جنجالی آقای احمدینژاد بود. اگر نرخ ارز دوباره پرید نتیجه رشد نقدینگی مستمر در دولت آقای روحانی بود و این خارج از کنترل بخش خصوصی بوده است. اگر بازار سهام نزولی شد نتیجه سردرگمی وزارت اقتصاد در امر واگذاری بوده است.
آیا ادعاهای گفته شده کاملا غلط است یا کاملا درست است؟ طبق معمول واقعیت چیزی بینابین است و نه صددرصد درست و نه صددرصد غلط است. دولت و حکومت به واسطه ریسکهای نظاممندی که برای اقتصاد ایران ایجاد میکنند مقصر هستند. شخص سیاستمداران معمولاً هزینهای بابت خطاهایشان نمیپردازند ولی صاحبان بنگاههای اقتصادی هستند که هزینههای مذکور را میپردازند.
تا اینجای کار درست است اما کل جامعه شود و هیچ سهمی نصیب گروههای یادشده نشود؟ آیا نباید مدیریت ریسک را جدی گرفت و آن را در تصمیمات اقتصادی لحاظ کرد؟ چه کسی مجوز آن را داده که همه ریسک متوجه بیت المال شود و از جیب مردم فقیر جبران ضرر و زیان کسب و کار دیگران صورت گیرد؟
ادامه مطلب
✅ @karkhone
Telegram
karkhone
مضاف بر آن چرا باید تسهیم زیان طوری باشد که نهایتا نفعی متوجه یک طرف و زیانی متوجه دولت که نماینده کل جامعه است شود. شرکتی به واسطه تحولات اقتصاد کلان ورشکست میشود و اقساط وام خود را نمیپردازد. به طور طبیعی بانکها باید آنها را تملک کنند اما فشار شدیدی در…
سایت پونیشا؛ سرویس انجام پروژه های مختلف به صورت فریلنسری، هک شده و اطلاعات بیش از 270 هزار کاربر این سایت نشت پیدا کردن و برای فروش قرار گرفتن. این اطلاعات شامل نام و نام خانوادگی، جنسیت، تاریخ تولد، نام کاربری، شماره تلفن، شهر، رزومه، موقعیت شغلی، سوابق تحصیلی، دانشگاه محل تحصیل، مهارت ها و غیره هست.
این هک که توسط تیم Leakfa کشف و توسط پونیشا تایید شده، از طریق دسترسی به یکی از Endpoint های سایت پونیشا انجام گرفته. پونیشا گفته در حال بررسی این هک هست و جزییات اون در اینده منتشر میشن.
پونیشا متاسفانه برنامه باگ بانتی نداره و محققان امنیتی انگیزه ای برای چک کردن امنیت این سایت و اطلاع دادن اشکالات امنیتی به اونها ندارن.
/تک تیوب
✅ @karkhone
این هک که توسط تیم Leakfa کشف و توسط پونیشا تایید شده، از طریق دسترسی به یکی از Endpoint های سایت پونیشا انجام گرفته. پونیشا گفته در حال بررسی این هک هست و جزییات اون در اینده منتشر میشن.
پونیشا متاسفانه برنامه باگ بانتی نداره و محققان امنیتی انگیزه ای برای چک کردن امنیت این سایت و اطلاع دادن اشکالات امنیتی به اونها ندارن.
/تک تیوب
✅ @karkhone
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
شرکتها چگونه به زیاندهی میرسند؟
چرا شرکت نیشکر هفت تپه دچار دهها سال زیاندهی شد؟
این ویدیوی دو دقیقهای را ببینید. این گزارش، دردنامهای کوتاه از دخالتهای مستمر علیه بخش خصوصی است.
✅ @karkhone
چرا شرکت نیشکر هفت تپه دچار دهها سال زیاندهی شد؟
این ویدیوی دو دقیقهای را ببینید. این گزارش، دردنامهای کوتاه از دخالتهای مستمر علیه بخش خصوصی است.
✅ @karkhone
تاثير« مثلث شانس» در بد شانسي حكومت شاه
جابه جایی حکومت ها، همواره یکی از دل مشغولی های متخصصان دانش سیاست بوده است. هرگاه این جابه جایی خشن، سریع و بنیادین یعنی در اثر یک انقلاب باشد، دگرگونی های حاصل از آن، ظرفیت باز خوانی، تحلیل و کالبد شکافی بیشتر دارد. تجربه جدیدی از نظم سیاسی در ایران، در مقام حکومت حاصل از انقلاب اسلامی یکی از این موارد قابل توجه صاحبنظران علوم سیاسی بوده، کتابها و مقاله ها و پژوهش های فراوانی درباره آن تولید و انجام شده است. این انقلاب به دلایل مختلف نوعی تمایز و یا تفاوت را با دیگر انقلابها (دست کم در برخورد اول محققان) در قالب این پرسش که «این انقلاب تا چه میزان ازقواعد عمومی انقلابها و اصول نظریه های انقلاب پیروی می کند؟» نشان می دهد
مطالعه و پژوهش درباره انقلاب اسلامی از حیث نظری طیف گسترده ای از قبیل: نظریه های ساختاری، روانشناسی اجتماعی، جنبش های اجتماعی، نظریه های عاملیت (کارگزاری) را شامل می شود. کتاب «شکل گیری انقلاب اسلامی» نوشته محسن میلانی پژوهش جدیدی است که مدعی روایتی نو از انقلاب اسلامی و پیامدهای آن است.
محسن ميلاني از جمله محققاني است كه سقوط حكومت محمدرضا پهلوي را از زاويه تغييرات اقتصادي دهه 50 -1340 مورد ارزيابي قرار داده و پديده اي به عنوان مثلث شانس نام برده است كه عملكرد آن به نارضايتي عمومي دامن زده بود.
مفروض اصلی نویسنده این است که ناتوانی کارشناسان از پیش بینی این تحول در ایران، به نوعی ضعف نظریه های انقلاب را می نمایاند و به همین دلیل چارچوب خاص خود را که براساس تلفیق، تصحیح و اضافاتی بر نظریه هاست، آزمون می کند.
میلانی در كتاب «شكل گيري انقلاب اسلامي» در این باره مينويسد:
محمد رضا شاه، بر خلاف رضاشاه كه بزرگترين زمين دار كشور محسوب مي شد، تبديل به بزرگترين طرفدار صنعتي شدن كشور تبديل شد. طرح و برنامههاي 7 ساله سوم تا پنجم كه در دهه 40 و 50 به اجرا در آمد سبب ایجاد تغيير شكل كامل در ساختار اقتصادي و اجتماعي ايران شد.
يكي از پيامدهاي اين تغييرات، وابستگي صنعتگران كشور به خارج بود بطوريكه بعضا به شركاء عمده نخبگان كشورهاي صنعتي تبديل شدند. آنان در راه رقابت و شبيه سازي خود با غرب تا آنجا پيش رفتند كه از فرهنگ خودي فاصله گرفتند و با آن بيگانه شدند. اين مسئله موجب نوعي شكاف فرهنگي ميان اين گروه كوچك و توده ملت ايران شد.
از ديگر اتفاقات اين دوره، شكل گيري مثلث قدرتمندي مركب از دولت، طبقه متوسط بومي و دست اندر كار صنعت و سرمايههاي خارجي بود كه به «مثلث شانس» معروف شد. هيچ كس بدون رابطه با اين مثلث قادر به گرفتن پروژه صنعتي نبود. از بسياري جهات مي توان گفت كه انقلاب اسلامي در مخالفت با سوء استفادههاي اين گروه شكل گرفت.
مفروضات نویسنده درباره جامعه ایرانی بیش از انقلاب، ثبات حکومت، درآمدهای زیاد، حامیان قوی خارجی و ارتش سرکوبگر مجهز و مدرن است بر این انگاره چرایی پیدایش انقلاب بررسی و کاویده می شود و در طول کتاب این مفروض ها به نوعی چالش کشیده و عدم قطعیت آنها آشکار می گردد.
تمام سخن و مدعای کتاب این است که هر بعد و گوشه انقلاب ایران را می توان براساس یکی از نظریه های انقلاب تبیین و تحلیل کرد. برای مثال ایده مارکسیستی – سوسیالیستی انقلاب در ایران مورد توجه واقع شد و انقلاب روسیه آن را مضاعف کرد.
✅ @karkhone
جابه جایی حکومت ها، همواره یکی از دل مشغولی های متخصصان دانش سیاست بوده است. هرگاه این جابه جایی خشن، سریع و بنیادین یعنی در اثر یک انقلاب باشد، دگرگونی های حاصل از آن، ظرفیت باز خوانی، تحلیل و کالبد شکافی بیشتر دارد. تجربه جدیدی از نظم سیاسی در ایران، در مقام حکومت حاصل از انقلاب اسلامی یکی از این موارد قابل توجه صاحبنظران علوم سیاسی بوده، کتابها و مقاله ها و پژوهش های فراوانی درباره آن تولید و انجام شده است. این انقلاب به دلایل مختلف نوعی تمایز و یا تفاوت را با دیگر انقلابها (دست کم در برخورد اول محققان) در قالب این پرسش که «این انقلاب تا چه میزان ازقواعد عمومی انقلابها و اصول نظریه های انقلاب پیروی می کند؟» نشان می دهد
مطالعه و پژوهش درباره انقلاب اسلامی از حیث نظری طیف گسترده ای از قبیل: نظریه های ساختاری، روانشناسی اجتماعی، جنبش های اجتماعی، نظریه های عاملیت (کارگزاری) را شامل می شود. کتاب «شکل گیری انقلاب اسلامی» نوشته محسن میلانی پژوهش جدیدی است که مدعی روایتی نو از انقلاب اسلامی و پیامدهای آن است.
محسن ميلاني از جمله محققاني است كه سقوط حكومت محمدرضا پهلوي را از زاويه تغييرات اقتصادي دهه 50 -1340 مورد ارزيابي قرار داده و پديده اي به عنوان مثلث شانس نام برده است كه عملكرد آن به نارضايتي عمومي دامن زده بود.
مفروض اصلی نویسنده این است که ناتوانی کارشناسان از پیش بینی این تحول در ایران، به نوعی ضعف نظریه های انقلاب را می نمایاند و به همین دلیل چارچوب خاص خود را که براساس تلفیق، تصحیح و اضافاتی بر نظریه هاست، آزمون می کند.
میلانی در كتاب «شكل گيري انقلاب اسلامي» در این باره مينويسد:
محمد رضا شاه، بر خلاف رضاشاه كه بزرگترين زمين دار كشور محسوب مي شد، تبديل به بزرگترين طرفدار صنعتي شدن كشور تبديل شد. طرح و برنامههاي 7 ساله سوم تا پنجم كه در دهه 40 و 50 به اجرا در آمد سبب ایجاد تغيير شكل كامل در ساختار اقتصادي و اجتماعي ايران شد.
يكي از پيامدهاي اين تغييرات، وابستگي صنعتگران كشور به خارج بود بطوريكه بعضا به شركاء عمده نخبگان كشورهاي صنعتي تبديل شدند. آنان در راه رقابت و شبيه سازي خود با غرب تا آنجا پيش رفتند كه از فرهنگ خودي فاصله گرفتند و با آن بيگانه شدند. اين مسئله موجب نوعي شكاف فرهنگي ميان اين گروه كوچك و توده ملت ايران شد.
از ديگر اتفاقات اين دوره، شكل گيري مثلث قدرتمندي مركب از دولت، طبقه متوسط بومي و دست اندر كار صنعت و سرمايههاي خارجي بود كه به «مثلث شانس» معروف شد. هيچ كس بدون رابطه با اين مثلث قادر به گرفتن پروژه صنعتي نبود. از بسياري جهات مي توان گفت كه انقلاب اسلامي در مخالفت با سوء استفادههاي اين گروه شكل گرفت.
مفروضات نویسنده درباره جامعه ایرانی بیش از انقلاب، ثبات حکومت، درآمدهای زیاد، حامیان قوی خارجی و ارتش سرکوبگر مجهز و مدرن است بر این انگاره چرایی پیدایش انقلاب بررسی و کاویده می شود و در طول کتاب این مفروض ها به نوعی چالش کشیده و عدم قطعیت آنها آشکار می گردد.
تمام سخن و مدعای کتاب این است که هر بعد و گوشه انقلاب ایران را می توان براساس یکی از نظریه های انقلاب تبیین و تحلیل کرد. برای مثال ایده مارکسیستی – سوسیالیستی انقلاب در ایران مورد توجه واقع شد و انقلاب روسیه آن را مضاعف کرد.
✅ @karkhone
توییتر سرویس خبرنامه Revue رو خریده. این سرویس اجازه تولید رایگان خبرنامه به تولیدکنندگان محتوا میده و در صورت فروش اشتراک پولی، ۵ درصد از درآمد رو از تولیدکننده میگیره(که بنا بر اونچه که گفتن یکی از پایینترین درصدهاست).
https://t.co/Kkhl4dCTwN
به نظرم این خبر مهمیه برای افزایش درآمد topline توییتر. یکی از مهمترین ایراداتی که به توییتر مدتهاست وارد میشه ناتوانی و ضعفش در پولسازی از/ monetize کردن خدماتشه. نکتهای که باعث ورود سرمایهگذاران اکتیویستی مثل Elliott Management به کار هم شده.
✅ @karkhone
https://t.co/Kkhl4dCTwN
به نظرم این خبر مهمیه برای افزایش درآمد topline توییتر. یکی از مهمترین ایراداتی که به توییتر مدتهاست وارد میشه ناتوانی و ضعفش در پولسازی از/ monetize کردن خدماتشه. نکتهای که باعث ورود سرمایهگذاران اکتیویستی مثل Elliott Management به کار هم شده.
✅ @karkhone
Twitter
Revue
How it started... How it's going...
تمام این قضیه چاپ پول ، بخاطر تورم منفی هست. یعنی در کالاها و مواد غذایی و سوخت تورم منفی است. دلیل تورم منفی دو چیز هست:
1-توسعه فناوری و e commerce و گلوبالیزیشن که باعث شده قیمت تمام شده کالاها بسیار بیاد پایین و مردم بتونند ارزونترین کالا را از دورترین مناطق دنیا تهیه کنندو درب منزل تحویل بگیرند
2-فناوری حفاری افقی نفتی و امکان استفاده از نفت شیل ، امریکا و کانادا رو به بزرگترین تولید کنندگان نفت جهان تبدیل کرد و بخش زیادی از تورم که بابت واردات نفت بود رو از بین برد. چون این ذخایر عظیم قابل استفاده شده باعث شد که قیمت نفت علی رغم چاپ پول شدید ، پایین بمونه
بخاطر دو دلیل بالا ما تورم چندانی نداشتیم و این باعث شد که دست بانک مرکزی برای چاپ باز باشه.
الان دلیل اول گلوبالیزیشن داره کم کم لطمه می خوره. و کشورها دارن میرن بسمت تامین مواد داخل کشور خودشون. یا ما از پیک گلوبالیزیشن داریم میایم پایین. این تورم زاست.
دلیل دوم نفت شیل ، بدلیل عدم سرمایه گذاری کافی در این سالها، داره توان تولیدشو از دست میده. محدودیتهای محیط زیستی هم روش فشار اورده ، بنابراین تولید نفت امریکا افت کرده و براحتی هم قابل افزایش دوباره نیست.
بنابراین رخداد تورم خیلی محتمل هست.
با رخداد تورم ، قطعا بانک مرکزی می ره بسمت افزایش نرخ بهره و خیلی از حبابها می ترکه.
این چرخه ای بوده که همیشه وجود داشته تا اینکه کارتهای بانک مرکزی تموم شه.
بنظر من هنوز خیلی مونده تا به اون نقطه برسیم.
وقتی برسیم میشه great reset یعنی می زنن زیر میز بازی . واحد پولی رو عوض می کنند یا یک کار دیگه.
بهرحال فعلا هنوز یک سایکل 20 ساله بنظرم تا اون موقع فاصله داریم. ما الان داریم وارد یک بیگ سایکل رشد کامادیتی میشیم و من فکر می کنم نفت میره بالای 100 دلار و تمام فلزات کماکان به رشد خودشون ادامه میدن.
(شرح عکس: تورم مصرفکننده آلمان در طول یک ماه به ۰.۸ درصد رسیده است. این عدد دو برابر پیشبینیهاست.)
✅ @karkhone
1-توسعه فناوری و e commerce و گلوبالیزیشن که باعث شده قیمت تمام شده کالاها بسیار بیاد پایین و مردم بتونند ارزونترین کالا را از دورترین مناطق دنیا تهیه کنندو درب منزل تحویل بگیرند
2-فناوری حفاری افقی نفتی و امکان استفاده از نفت شیل ، امریکا و کانادا رو به بزرگترین تولید کنندگان نفت جهان تبدیل کرد و بخش زیادی از تورم که بابت واردات نفت بود رو از بین برد. چون این ذخایر عظیم قابل استفاده شده باعث شد که قیمت نفت علی رغم چاپ پول شدید ، پایین بمونه
بخاطر دو دلیل بالا ما تورم چندانی نداشتیم و این باعث شد که دست بانک مرکزی برای چاپ باز باشه.
الان دلیل اول گلوبالیزیشن داره کم کم لطمه می خوره. و کشورها دارن میرن بسمت تامین مواد داخل کشور خودشون. یا ما از پیک گلوبالیزیشن داریم میایم پایین. این تورم زاست.
دلیل دوم نفت شیل ، بدلیل عدم سرمایه گذاری کافی در این سالها، داره توان تولیدشو از دست میده. محدودیتهای محیط زیستی هم روش فشار اورده ، بنابراین تولید نفت امریکا افت کرده و براحتی هم قابل افزایش دوباره نیست.
بنابراین رخداد تورم خیلی محتمل هست.
با رخداد تورم ، قطعا بانک مرکزی می ره بسمت افزایش نرخ بهره و خیلی از حبابها می ترکه.
این چرخه ای بوده که همیشه وجود داشته تا اینکه کارتهای بانک مرکزی تموم شه.
بنظر من هنوز خیلی مونده تا به اون نقطه برسیم.
وقتی برسیم میشه great reset یعنی می زنن زیر میز بازی . واحد پولی رو عوض می کنند یا یک کار دیگه.
بهرحال فعلا هنوز یک سایکل 20 ساله بنظرم تا اون موقع فاصله داریم. ما الان داریم وارد یک بیگ سایکل رشد کامادیتی میشیم و من فکر می کنم نفت میره بالای 100 دلار و تمام فلزات کماکان به رشد خودشون ادامه میدن.
(شرح عکس: تورم مصرفکننده آلمان در طول یک ماه به ۰.۸ درصد رسیده است. این عدد دو برابر پیشبینیهاست.)
✅ @karkhone
Telegram
attach 📎
روايت سحابي از قانون مصادره ها در اوايل انقلاب (بخش اول)
اگر وابستگي فردي به رژيم شاه ثابت مي شد بدون محاكمه اموالش به تصرف دولت در مي آمد!
مهندس عزت الله سحابی عضو شورای انقلاب، عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی ، رئیس سازمان صنایع ملی ایران و نیز رئیس سازمان برنامه و بودجه در دولت مهدی بازرگان بود. از او کتاب خاطراتی تحت عنوان« نیم قرن خاطره و تجربه » بر جای مانده است که در بخش هایی از آن به جریان مصادره کارخانه ها و بانک ها در سال نخست پیروزی انقلاب اشاره می کند:
احمد زاده در وزارت صنایع
قانون مهم دیگری که در فروردین ماه سال ۵۸ از تصویب شورای انقلاب گذشت، قانون معروف به مدیریت بود. بعد از پیروزی انقلاب کارخانجات و همچنین شرکتهای سهامی زراعی و کشت و صنعتها و غیره، همواره دستخوش هیجانات و اعتصابهای کارگری بود، و این در حالی بود که پیش از این یعنی در زمان رژیم شاه از این گونه اعتصابها کمتر اتفاق میافتاد.
دکتر احمدزاده پس از اشتغال به کار در وزارت صنایع به منظور حل این مشکل که کشور را با رکود و بحران اقتصادی مواجه میکرد، ستادی تشکیل داد که وظیفه این ستاد سر و سامان دادن به اوضاع و احوال کارخانهها بوداعضای ستاد با استفاده از قانون حمایت از صنایع، این اختیار را داشتند که در مواقع ضروری با اخذ تصمیمات سریع و فوری، مشکلات پدید آمده در کارخانجات را حل کنند.
در همان زمان آقای احمدزاده، وزیر صنایع، هیاتی را نیز تحت عنوان «هیات حمایت از صنایع» تشکیل دادند. اعضای این هیات عبارت بودند از کننده وزارت کار، وزیر صنایع، دو نفر کننده شورای انقلاب که بعدها نمایندگان مجلس جانشین آنان شدند. این هیات یا شورای پنج نفره در آن دوران، هر روز تشکیل جلسه میدادند. من به نمایندگی از شورای انقلاب در این هیات شرکت داشتم.
اتاق جنگ هیات حمایت از صنایع
در سالهای ۵۸ و ۵۹، هیات حمایت از صنایع، صورت یک ستاد جنگی تمامعیار را داشت، چند خط تلفن در اختیار این هیات بود و به طور مرتب و مکرر اخبار اعتصابها و تحولات مربوط به کارخانجات را از شهر صنعتی قزوین، شهر صنعتی کرج و سایر نقاط دریافت میکردیم.
اخبار هم معمولاً بدین ترتیب بود که به عنوان مثال در یکی از کارخانجات، کارگران امتیاز جدیدی از مدیریت کارخانه دریافت میداشتند و به دنبال آن کارگران سایر کارخانجات هم با اعتصاب و تظاهرات خواستار امتیاز مشابهی میشدند. یکی از موارد اعتصاب، اعتصاب کارگران کارخانه ایرفو بود. ایرفو یک شرکت سهامی بود که بالغ بر هزار سهامدار داشت و اکثر رجال انقلاب همچون مرحوم طالقانی، مرحوم مهندس بازرگان و آقای هاشمی جزو سهامداران آن بودند. در ایرفو کارگران برای قبول پرداخت پانصد تومان حق مسکن ماهانه مدیر کارخانه را تهدید کرده بودند که وی را در کوره ذوب فلز خواهند انداخت.
در آن شرایط صاحبان صنایع خصوصی هم چندان بیکار نبودند. آنان برای آنکه بتوانند سرمایه خود را از کارخانه خارج کنند با پیشنهادات مختلف و متنوع کارگران موافقت میکردند تا جریان تولید تعطیل نشود و بدین ترتیب با فروش تولیدات سرمایه خود را به پول تبدیل کنند و چون سرمایهگذاری جدید صورت نمیگرفت به تدریج سرمایه کارخانجات به خارج از کشور میرفت و این حرکت به منزله نابودی کشور بود و به همین لحاظ میبایست برای مقابله با آن، فکر اساسی و جدی میشد به همین دلیل از سوی وزارت صنایع لایحهای تهیه و به دولت موقت ارائه شد، دولت هم بهرغم آنکه محتوی و مضمون لایحه خیلی تند و چپگرایانه بود آن را تصویب کرد.
به موجب آن قانون، دولت حق داشت بهجز موسسات خدماتی یا مهندسین مشاور، در صورتی که کارخانجات با مشکل مدیریتی مواجه شوند، یک هیات سه تا پنج نفره را برای مدیریت واحد مزبور تعیین کند. بعد از دو ماه در این قانون اصلاحاتی انجام شد که به نام قانون مدیریت یا لایحه معروف شد. به موجب این قانون ۱۲۰۰ موسسه که پارهای از آنها همچون کارخانههای کفش ملی یا ایران خودرو بیش از ۱۲ هزار کارگر داشتند تحت مدیریت دولت قرار گرفتند.
✅ @karkhone
اگر وابستگي فردي به رژيم شاه ثابت مي شد بدون محاكمه اموالش به تصرف دولت در مي آمد!
مهندس عزت الله سحابی عضو شورای انقلاب، عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی ، رئیس سازمان صنایع ملی ایران و نیز رئیس سازمان برنامه و بودجه در دولت مهدی بازرگان بود. از او کتاب خاطراتی تحت عنوان« نیم قرن خاطره و تجربه » بر جای مانده است که در بخش هایی از آن به جریان مصادره کارخانه ها و بانک ها در سال نخست پیروزی انقلاب اشاره می کند:
احمد زاده در وزارت صنایع
قانون مهم دیگری که در فروردین ماه سال ۵۸ از تصویب شورای انقلاب گذشت، قانون معروف به مدیریت بود. بعد از پیروزی انقلاب کارخانجات و همچنین شرکتهای سهامی زراعی و کشت و صنعتها و غیره، همواره دستخوش هیجانات و اعتصابهای کارگری بود، و این در حالی بود که پیش از این یعنی در زمان رژیم شاه از این گونه اعتصابها کمتر اتفاق میافتاد.
دکتر احمدزاده پس از اشتغال به کار در وزارت صنایع به منظور حل این مشکل که کشور را با رکود و بحران اقتصادی مواجه میکرد، ستادی تشکیل داد که وظیفه این ستاد سر و سامان دادن به اوضاع و احوال کارخانهها بوداعضای ستاد با استفاده از قانون حمایت از صنایع، این اختیار را داشتند که در مواقع ضروری با اخذ تصمیمات سریع و فوری، مشکلات پدید آمده در کارخانجات را حل کنند.
در همان زمان آقای احمدزاده، وزیر صنایع، هیاتی را نیز تحت عنوان «هیات حمایت از صنایع» تشکیل دادند. اعضای این هیات عبارت بودند از کننده وزارت کار، وزیر صنایع، دو نفر کننده شورای انقلاب که بعدها نمایندگان مجلس جانشین آنان شدند. این هیات یا شورای پنج نفره در آن دوران، هر روز تشکیل جلسه میدادند. من به نمایندگی از شورای انقلاب در این هیات شرکت داشتم.
اتاق جنگ هیات حمایت از صنایع
در سالهای ۵۸ و ۵۹، هیات حمایت از صنایع، صورت یک ستاد جنگی تمامعیار را داشت، چند خط تلفن در اختیار این هیات بود و به طور مرتب و مکرر اخبار اعتصابها و تحولات مربوط به کارخانجات را از شهر صنعتی قزوین، شهر صنعتی کرج و سایر نقاط دریافت میکردیم.
اخبار هم معمولاً بدین ترتیب بود که به عنوان مثال در یکی از کارخانجات، کارگران امتیاز جدیدی از مدیریت کارخانه دریافت میداشتند و به دنبال آن کارگران سایر کارخانجات هم با اعتصاب و تظاهرات خواستار امتیاز مشابهی میشدند. یکی از موارد اعتصاب، اعتصاب کارگران کارخانه ایرفو بود. ایرفو یک شرکت سهامی بود که بالغ بر هزار سهامدار داشت و اکثر رجال انقلاب همچون مرحوم طالقانی، مرحوم مهندس بازرگان و آقای هاشمی جزو سهامداران آن بودند. در ایرفو کارگران برای قبول پرداخت پانصد تومان حق مسکن ماهانه مدیر کارخانه را تهدید کرده بودند که وی را در کوره ذوب فلز خواهند انداخت.
در آن شرایط صاحبان صنایع خصوصی هم چندان بیکار نبودند. آنان برای آنکه بتوانند سرمایه خود را از کارخانه خارج کنند با پیشنهادات مختلف و متنوع کارگران موافقت میکردند تا جریان تولید تعطیل نشود و بدین ترتیب با فروش تولیدات سرمایه خود را به پول تبدیل کنند و چون سرمایهگذاری جدید صورت نمیگرفت به تدریج سرمایه کارخانجات به خارج از کشور میرفت و این حرکت به منزله نابودی کشور بود و به همین لحاظ میبایست برای مقابله با آن، فکر اساسی و جدی میشد به همین دلیل از سوی وزارت صنایع لایحهای تهیه و به دولت موقت ارائه شد، دولت هم بهرغم آنکه محتوی و مضمون لایحه خیلی تند و چپگرایانه بود آن را تصویب کرد.
به موجب آن قانون، دولت حق داشت بهجز موسسات خدماتی یا مهندسین مشاور، در صورتی که کارخانجات با مشکل مدیریتی مواجه شوند، یک هیات سه تا پنج نفره را برای مدیریت واحد مزبور تعیین کند. بعد از دو ماه در این قانون اصلاحاتی انجام شد که به نام قانون مدیریت یا لایحه معروف شد. به موجب این قانون ۱۲۰۰ موسسه که پارهای از آنها همچون کارخانههای کفش ملی یا ایران خودرو بیش از ۱۲ هزار کارگر داشتند تحت مدیریت دولت قرار گرفتند.
✅ @karkhone
لیست مطالعه درباره توسعه کشورهای شرق آسیا (1)
| برزین جعفرتاش
با پیگیری اظهارنظرهای افراد مختلف در خصوص پیشرفت کشورهای شرق آسیا به این نتیجه رسیدم که آگاهی جامعه فارسیزبان در این خصوص بسیار محدود است. عدم ترجمه کتابهای مهم این حوزه به فارسی شاهد دیگری بر این مدعا است. از اینرو تصمیم گرفتم در یک سلسله نوشتار، آثار کلاسیک مرتبط با توسعه کشورهای شرق آسیا، موسوم به معجزه آسیا را معرفی کنم.
اولین و شاید مهمترین کتاب این حوزه که سنگ بنای ادبیات دولتهای توسعهگرا را بنا نهاد، کتاب مشهور "میتی و معجزه ژاپنی: رشد سیاست صنعتی، 1925-1975" است.
بروکراسی اقتصادی ژاپن و بهخصوص وزارت صنعت و تجارت بینالملل (MITI) بهعنوان مهمترین نهاد دولتی مؤثر در اقتصاد، محور مطالعه جانسون در این کتاب است. به باور او، در کشورهای با تاخیر صنعتیشده، دولت با ایجاد نوعی رابطه ویژه با بخش خصوصی، خود هدایت صنعتی شدن را برعهده میگیرد.
در ژاپن بروکراتهای دولتی بهطور مداوم به هدایت و محدود کردن بخش خصوصی مشغول بودند. این بروکراتهای نخبه دولتی، از اعضای انتخابی دولت نبوده و به همین دلیل کمتر تحت نفوذ طبقه سرمایهدار یا طبقه کارگر در فرآیندهای سیاسی قرار میگرفتند. MITI از سال 1949 تا 2001 که در وزارت تازه تأسیس اقتصاد، تجارت و صنعت (METI) ادغام گردید بهعنوان عامل اصلی اجرا و هماهنگی سیاستهای صنعتی ژاپن فعال بود. بروکراتهای نخبه دستچین شدهای که صنایع هم از آنها حساب میبرده و هم میترسیدند پیشران ارتقای بهرهوری، صادرات، جذب فنآوری در صنعت ژاپن بودند.
بدون شک بزرگترین اجتماع قدرت ذهنی ژاپن در این سازمان بود. ملیگراهایی که به صنعتی کردن کشور متعهد بوده و اسیر گروههای ذینفع نمیشدند.
Miti and the Japanese Miracle: The Growth of Industrial Policy, 1925-1975
/سیاستگذاری صنعتی
✅ @karkhone
| برزین جعفرتاش
با پیگیری اظهارنظرهای افراد مختلف در خصوص پیشرفت کشورهای شرق آسیا به این نتیجه رسیدم که آگاهی جامعه فارسیزبان در این خصوص بسیار محدود است. عدم ترجمه کتابهای مهم این حوزه به فارسی شاهد دیگری بر این مدعا است. از اینرو تصمیم گرفتم در یک سلسله نوشتار، آثار کلاسیک مرتبط با توسعه کشورهای شرق آسیا، موسوم به معجزه آسیا را معرفی کنم.
اولین و شاید مهمترین کتاب این حوزه که سنگ بنای ادبیات دولتهای توسعهگرا را بنا نهاد، کتاب مشهور "میتی و معجزه ژاپنی: رشد سیاست صنعتی، 1925-1975" است.
بروکراسی اقتصادی ژاپن و بهخصوص وزارت صنعت و تجارت بینالملل (MITI) بهعنوان مهمترین نهاد دولتی مؤثر در اقتصاد، محور مطالعه جانسون در این کتاب است. به باور او، در کشورهای با تاخیر صنعتیشده، دولت با ایجاد نوعی رابطه ویژه با بخش خصوصی، خود هدایت صنعتی شدن را برعهده میگیرد.
در ژاپن بروکراتهای دولتی بهطور مداوم به هدایت و محدود کردن بخش خصوصی مشغول بودند. این بروکراتهای نخبه دولتی، از اعضای انتخابی دولت نبوده و به همین دلیل کمتر تحت نفوذ طبقه سرمایهدار یا طبقه کارگر در فرآیندهای سیاسی قرار میگرفتند. MITI از سال 1949 تا 2001 که در وزارت تازه تأسیس اقتصاد، تجارت و صنعت (METI) ادغام گردید بهعنوان عامل اصلی اجرا و هماهنگی سیاستهای صنعتی ژاپن فعال بود. بروکراتهای نخبه دستچین شدهای که صنایع هم از آنها حساب میبرده و هم میترسیدند پیشران ارتقای بهرهوری، صادرات، جذب فنآوری در صنعت ژاپن بودند.
بدون شک بزرگترین اجتماع قدرت ذهنی ژاپن در این سازمان بود. ملیگراهایی که به صنعتی کردن کشور متعهد بوده و اسیر گروههای ذینفع نمیشدند.
Miti and the Japanese Miracle: The Growth of Industrial Policy, 1925-1975
/سیاستگذاری صنعتی
✅ @karkhone
روايت سحابي از قانون مصادره ها در اوايل انقلاب (بخش دوم و پایانی)
مشکل پیدا کردن مدیران لایق
در این مرحله، دولت با یک مشکل دیگر هم روبهرو شد و آن پیدا کردن و تعیین مدیرانی لایق و با کفایت بود که بهرغم جو آن روزگار کارخانجات از حیثیت و آبروی خود نترسیده و مدیریت کارخانجات را قبول کنند. در آن شرایط در کارخانجات کارگران حکمفرما بودند. کارگرانی که فقط به دنبال اضافه حقوق و مزایای خود بودند و هر کسی که در مقابل آنها ایستادگی میکرد با انواع تهمتها و انگها مواجه میشد.
قانون حمایت از صنایع، صنایع کشور را از نابودی نجات داد والا در صورت ادامه شرایط تا اواخر سال ۵۸ همه کارخانجات از سرمایه تخلیه و کارگران آنها به امان خدا رها میشدند. قانون حمایت از صنایع درباره مالکیت کارخانهها دخالتی نداشت. تنها در ماده آخر آن دولت را موظف کرده بود که ظرف مدت ۲ تا ۳ ماه تکلیف مالکیت صنایع را مشخص کند.
چگونه بانکها ملی شد؟
قانون مهم دیگری که از تصویب شورای انقلاب گذشت، قانون ملی کردن بانکها بود. در هیات دولت روی این قانون بحث زیادی صورت گرفته بود. جناح چپ هیات دولت که مهندس معینفر، مهندس کتیرایی و مهندس طاهری از جمله آنها بودند موافق ملی شدن بانکها بودند. در مقابل این گروه دکتر مولوی رئیس کل بانک مرکزی با ملی کردن بانکها مخالف بود.استدلال دکتر مولوی این بود که به جای آنکه از ابتدا بانکها ملی شود، همچون صنایع در ابتدا دولت اداره کلیه بانکها اعم از خصوصی و دولتی را به عهده بگیرد و پس از حسابرسی تکلیف آنها را مشخص کند. دکتر مولوی که کارشناس باتجربهای در امور اقتصادی و به ویژه بانکها بود میدانست که تعدادی از بانکها و به ویژه بانکهای خصوصی ورشکست شدهاند و معتقد بود پس از حسابرسی و مشخص شدن وضعیت مالی بانک، در صورت ورشکستگی، دیگر دولت تاوان و غرامتی پرداخت نخواهد کرد و صاحبان سهام تاوان آن را پرداخت خواهند کرد ولی در هر صورت، دولت موقت و پس از آن شورای انقلاب، ملی کردن بانکها را تصویب کردند.
تصویب این لایحه با استقبال همه گروههای سیاسی نیز مواجه شد، مجاهدین خلق، فداییها و دیگران این اقدام شورای انقلاب را مورد تأیید قرار دادند. متعاقب ملی کردن بانکها، قانون حفاظت صنایع به تصویب رسید.
لایحه قانونی حفاظت صنایع در ابتدا توسط وزارت صنایع تهیه شد و محتوای چپگونهای داشت ولی پس از طرح در هیات دولت، مقدمهای برای آن نوشته شده بود که با متن قانون همخوانی نداشت ولی در هر صورت متن و مقدمه همدیگر را تعدیل میکردند.
این قانون در تیرماه از تصویب شورای انقلاب گذشت. به موجب قانون حفاظت از صنایع، کل صنایع کشور به چهار دسته تقسیم میشد. دسته اول صنایعی که به لحاظ ماهیت میبایست تنها در دست دولت قرار داشته باشد همچون صنایع ذوب فلزات و تهیه آلیاژ، صنایع پتروشیمی و برخی صنایع مادر.
لذا به موجب همین بند، صنایع اتومبیلسازی که پیش از انقلاب در تملک بخش خصوصی بود، ملی یا به عبارتی دولتی شد ولی چون در زمینه ذوب فلز و پتروشیمی کارخانه خصوصی وجود نداشت بنابراین در مالکیت این کارخانهها تغییری پیدا نشد. دسته دوم صنایعی بودند که سهامداران آنها را وابستگان سیاسی رژیم سابق تشکیل میدادند. به موجب بند ب قانون در صورتی که وابستگی فردی به رژیم سابق یا خارجیها تأیید میشد بدون محاکمه، سهام مزبور اعم از کم یا زیاد به تملک دولت در میآمد. این بخش از قانون سروصدای زیادی ایجاد کرد.
دسته سوم صنایعی بودند که صاحبان آنها به دلیل اشکالات مالی یا ضعف مدیریتی، مبالغ زیادی بدهکار شده بودند و بدهیهای آنها از اصل سرمایهشان فراتر رفته بود. در این گروه از صنایع که به صنایع بند جیم مشهور شدند، بانکها به میزان طلب خود از آنها در سهام آن کارخانهها سهیم شدند و چون بانکها هم دولتی شده بودند، دولت در این دسته از صنایع هم شریک و سهامدار شد. بند «د» هم صنایعی که هیچ گونه مساله و مشکلی نداشتند را شامل میشد.
علاوه بر ۴ بند فوق، قانون حفاظت از صنایع دارای پیوستی از اسامی ۵۲ نفر یا ۵۲ خانواده از خانوادههای معروف سرمایهگذار صاحب صنعت رژیم شاه بود. به موجب این پیوست کارخانههای متعلق به آن ۵۲ خانواده مشمول بند «ب» قانون میشد. طرح این مساله موجب اعتراضهایی شد. البته اکثر آنان به خارج از کشور گریخته بودند و تنها معدودی در کشور باقی مانده بودند.
✅ @karkhone
مشکل پیدا کردن مدیران لایق
در این مرحله، دولت با یک مشکل دیگر هم روبهرو شد و آن پیدا کردن و تعیین مدیرانی لایق و با کفایت بود که بهرغم جو آن روزگار کارخانجات از حیثیت و آبروی خود نترسیده و مدیریت کارخانجات را قبول کنند. در آن شرایط در کارخانجات کارگران حکمفرما بودند. کارگرانی که فقط به دنبال اضافه حقوق و مزایای خود بودند و هر کسی که در مقابل آنها ایستادگی میکرد با انواع تهمتها و انگها مواجه میشد.
قانون حمایت از صنایع، صنایع کشور را از نابودی نجات داد والا در صورت ادامه شرایط تا اواخر سال ۵۸ همه کارخانجات از سرمایه تخلیه و کارگران آنها به امان خدا رها میشدند. قانون حمایت از صنایع درباره مالکیت کارخانهها دخالتی نداشت. تنها در ماده آخر آن دولت را موظف کرده بود که ظرف مدت ۲ تا ۳ ماه تکلیف مالکیت صنایع را مشخص کند.
چگونه بانکها ملی شد؟
قانون مهم دیگری که از تصویب شورای انقلاب گذشت، قانون ملی کردن بانکها بود. در هیات دولت روی این قانون بحث زیادی صورت گرفته بود. جناح چپ هیات دولت که مهندس معینفر، مهندس کتیرایی و مهندس طاهری از جمله آنها بودند موافق ملی شدن بانکها بودند. در مقابل این گروه دکتر مولوی رئیس کل بانک مرکزی با ملی کردن بانکها مخالف بود.استدلال دکتر مولوی این بود که به جای آنکه از ابتدا بانکها ملی شود، همچون صنایع در ابتدا دولت اداره کلیه بانکها اعم از خصوصی و دولتی را به عهده بگیرد و پس از حسابرسی تکلیف آنها را مشخص کند. دکتر مولوی که کارشناس باتجربهای در امور اقتصادی و به ویژه بانکها بود میدانست که تعدادی از بانکها و به ویژه بانکهای خصوصی ورشکست شدهاند و معتقد بود پس از حسابرسی و مشخص شدن وضعیت مالی بانک، در صورت ورشکستگی، دیگر دولت تاوان و غرامتی پرداخت نخواهد کرد و صاحبان سهام تاوان آن را پرداخت خواهند کرد ولی در هر صورت، دولت موقت و پس از آن شورای انقلاب، ملی کردن بانکها را تصویب کردند.
تصویب این لایحه با استقبال همه گروههای سیاسی نیز مواجه شد، مجاهدین خلق، فداییها و دیگران این اقدام شورای انقلاب را مورد تأیید قرار دادند. متعاقب ملی کردن بانکها، قانون حفاظت صنایع به تصویب رسید.
لایحه قانونی حفاظت صنایع در ابتدا توسط وزارت صنایع تهیه شد و محتوای چپگونهای داشت ولی پس از طرح در هیات دولت، مقدمهای برای آن نوشته شده بود که با متن قانون همخوانی نداشت ولی در هر صورت متن و مقدمه همدیگر را تعدیل میکردند.
این قانون در تیرماه از تصویب شورای انقلاب گذشت. به موجب قانون حفاظت از صنایع، کل صنایع کشور به چهار دسته تقسیم میشد. دسته اول صنایعی که به لحاظ ماهیت میبایست تنها در دست دولت قرار داشته باشد همچون صنایع ذوب فلزات و تهیه آلیاژ، صنایع پتروشیمی و برخی صنایع مادر.
لذا به موجب همین بند، صنایع اتومبیلسازی که پیش از انقلاب در تملک بخش خصوصی بود، ملی یا به عبارتی دولتی شد ولی چون در زمینه ذوب فلز و پتروشیمی کارخانه خصوصی وجود نداشت بنابراین در مالکیت این کارخانهها تغییری پیدا نشد. دسته دوم صنایعی بودند که سهامداران آنها را وابستگان سیاسی رژیم سابق تشکیل میدادند. به موجب بند ب قانون در صورتی که وابستگی فردی به رژیم سابق یا خارجیها تأیید میشد بدون محاکمه، سهام مزبور اعم از کم یا زیاد به تملک دولت در میآمد. این بخش از قانون سروصدای زیادی ایجاد کرد.
دسته سوم صنایعی بودند که صاحبان آنها به دلیل اشکالات مالی یا ضعف مدیریتی، مبالغ زیادی بدهکار شده بودند و بدهیهای آنها از اصل سرمایهشان فراتر رفته بود. در این گروه از صنایع که به صنایع بند جیم مشهور شدند، بانکها به میزان طلب خود از آنها در سهام آن کارخانهها سهیم شدند و چون بانکها هم دولتی شده بودند، دولت در این دسته از صنایع هم شریک و سهامدار شد. بند «د» هم صنایعی که هیچ گونه مساله و مشکلی نداشتند را شامل میشد.
علاوه بر ۴ بند فوق، قانون حفاظت از صنایع دارای پیوستی از اسامی ۵۲ نفر یا ۵۲ خانواده از خانوادههای معروف سرمایهگذار صاحب صنعت رژیم شاه بود. به موجب این پیوست کارخانههای متعلق به آن ۵۲ خانواده مشمول بند «ب» قانون میشد. طرح این مساله موجب اعتراضهایی شد. البته اکثر آنان به خارج از کشور گریخته بودند و تنها معدودی در کشور باقی مانده بودند.
✅ @karkhone
مصائب اقتصادیّه
اندر دشواری بیان حرف حساب در اقتصاد و علوم انسانی
تا به این جای کار توضیحات مبسوطی راجع به لزوم استفاده از شواهد و علی الخصوص استفاده از دادههای کمّی ارائه شد. امّا باید دانست که آواز دهل شندین از دور خوش است!
مگر شواهد در علوم انسانی به این سادگیها به دست میآید؟ حتی اگر به دست بیاید هم به سختی در بند اعداد کشیده میشود! حتی اگر این چنین شود نیز باید گفت : هنوز اوّل عشق است! با این اوصاف در این نوبت به تشریح گرفتاریهای کار کردن با شواهد و دادهها میپردازیم.
فرض کنید میخواهیم بررسی کنیم که تاثیر درس خواندن بر درآمد افراد چقدر است. اعداد را ردیف میکنیم و سنوات تحصیل را در یک طرف میچینیم و درآمد ملّت را در طرف دیگر. مشاهده میکنیم که هر چه سالهای تحصیل بیشتر شده درآمد نیز افزایش یافته است. در نگاه اوّل به نظر میرسد که میتوانیم نتیجه بگیریم که تحصیلات بیشتر منجر به درآمد بیشتر میشود و لابد کلّی نتایج شخصی و اجتماعی را از این موضوع استخراج میکنیم. امّا اکثر اوقات، در اقتصاد و سایر علوم انسانی، نگاه اوّل ممکن است غلط انداز باشد! متغیّرهای محذوف و روابط علّی معکوس دو آفتی است که گاهی استدلال را مخدوش میکند!
۱. برای توضیح آفت نخست فرض کنید ادعا میشود عاملی مثل استعداد وجود دارد. استعداد از طرفی منجر به تحصیل بیشتر افراد میشود و از طرف دیگر منجر به کسب درآمد بیشتر.
فهم دقیق این موضوع در گروی درک ارتباط بین بستنی خوردن و مردن در دریاست! فرض کنید شخصی ادعا میکند که مصرف بستنی موجب غرق شدن در دریا میشود چرا که هر ساله با بالا رفتن میزان مصرف بستنی، آمار تلفات در دریا نیز افزایش مییابد. اما اگر حضرتش کمی بیشتر دقت میکرد متوجه میشد که هر دوی این پدیدهها در تابستان رخ میدهند! بله! در تابستان هوا گرم است و مردم هوس بستنی میکنند و از طرف دیگر شنا و این بساطها رونق میگیرد. پس هیچ رابطهی علّی میان این دو برقرار نیست و هیچ کدام دلیل دیگری نیستند. بلکه چیزی که مشاهده میشود تنها یک همزمانی است. یک همزمانی که به موجب وجود علّتی مشترک برای هر دو ایجاد شده است.
پس در صورتی که متغیّر فصل را در دلایل غرق شدن در نظر نگیریم ممکن است دچار اشتباه شویم! یعنی نادیده گرفتن یک عامل کلیدی در توضیح یک پدیده میتواند به اشتباهات فاحشی منجر شود. مورد تحصیل و درآمد هم ممکن است چنین باشد! یعنی عاملی وجود داشته باشد که با هر دو متغیّر تحصیلات و درآمد ارتباط مستقیمی داشته باشد. حالا میتواند استعداد باشد و یا ثروت خانوادگی یا دعای خیر مادر!
۲. برای درک گرفتاری دوم به تجربیات شخصی خود مراجعه کنید! حتما بارها و بارها دیدهاید که عموما وقتی ترافیک سنگینی برقرار است پلیس هم در صحنه حضور دارد. در نتیجه عدهای از خبرگان مذکور نتیجه میگیرند که عامل به وجود آمدن ترافیک سنگین خود حضرات پلیس هستند! اما واضح است که ماجرا برعکس است و هر جایی که شلوغ میشود پلیس هم به همان جا میرود.
در پاسخ میگویند که اگر این طور است پس چرا بعضی وقتها اول پلیس به محل میرسد و بعد ترافیک تشدید میشود؟ و امیدواریم شما در کامنتهای این پست جوابشان را بدهید!
بنابراین گاهی جای علّت و معلول را اشتباه میکنیم. مثلا اگر بشود گفت درآمد بیشتر افراد موجب میشود که دستشان بازتر باشد و بیشتر به فکر تحصیل باشند و مدارک بالاتر بگیرند، که حداقل در مورد مدارک عالی این فرض چندان غیر واقعی هم نیست، علّیت معکوس در استدلال ما برقرار است. یعنی تحصیلات نیست که موجب درآمد شده بلکه درآمد بیشتر فرد و خانوادهی او است که باعث تحصیلات بیشتر فرد میشود.
در نتیجهی این مصائب اقتصاددانان از روشهایی نظیر استفاده از متغیر ابزاری، آزمایش تصادفی و طبیعی و ... برای شناسایی رابطهی علی استفاده میکنند.
/چرتکه
✅ @karkhone
اندر دشواری بیان حرف حساب در اقتصاد و علوم انسانی
تا به این جای کار توضیحات مبسوطی راجع به لزوم استفاده از شواهد و علی الخصوص استفاده از دادههای کمّی ارائه شد. امّا باید دانست که آواز دهل شندین از دور خوش است!
مگر شواهد در علوم انسانی به این سادگیها به دست میآید؟ حتی اگر به دست بیاید هم به سختی در بند اعداد کشیده میشود! حتی اگر این چنین شود نیز باید گفت : هنوز اوّل عشق است! با این اوصاف در این نوبت به تشریح گرفتاریهای کار کردن با شواهد و دادهها میپردازیم.
فرض کنید میخواهیم بررسی کنیم که تاثیر درس خواندن بر درآمد افراد چقدر است. اعداد را ردیف میکنیم و سنوات تحصیل را در یک طرف میچینیم و درآمد ملّت را در طرف دیگر. مشاهده میکنیم که هر چه سالهای تحصیل بیشتر شده درآمد نیز افزایش یافته است. در نگاه اوّل به نظر میرسد که میتوانیم نتیجه بگیریم که تحصیلات بیشتر منجر به درآمد بیشتر میشود و لابد کلّی نتایج شخصی و اجتماعی را از این موضوع استخراج میکنیم. امّا اکثر اوقات، در اقتصاد و سایر علوم انسانی، نگاه اوّل ممکن است غلط انداز باشد! متغیّرهای محذوف و روابط علّی معکوس دو آفتی است که گاهی استدلال را مخدوش میکند!
۱. برای توضیح آفت نخست فرض کنید ادعا میشود عاملی مثل استعداد وجود دارد. استعداد از طرفی منجر به تحصیل بیشتر افراد میشود و از طرف دیگر منجر به کسب درآمد بیشتر.
فهم دقیق این موضوع در گروی درک ارتباط بین بستنی خوردن و مردن در دریاست! فرض کنید شخصی ادعا میکند که مصرف بستنی موجب غرق شدن در دریا میشود چرا که هر ساله با بالا رفتن میزان مصرف بستنی، آمار تلفات در دریا نیز افزایش مییابد. اما اگر حضرتش کمی بیشتر دقت میکرد متوجه میشد که هر دوی این پدیدهها در تابستان رخ میدهند! بله! در تابستان هوا گرم است و مردم هوس بستنی میکنند و از طرف دیگر شنا و این بساطها رونق میگیرد. پس هیچ رابطهی علّی میان این دو برقرار نیست و هیچ کدام دلیل دیگری نیستند. بلکه چیزی که مشاهده میشود تنها یک همزمانی است. یک همزمانی که به موجب وجود علّتی مشترک برای هر دو ایجاد شده است.
پس در صورتی که متغیّر فصل را در دلایل غرق شدن در نظر نگیریم ممکن است دچار اشتباه شویم! یعنی نادیده گرفتن یک عامل کلیدی در توضیح یک پدیده میتواند به اشتباهات فاحشی منجر شود. مورد تحصیل و درآمد هم ممکن است چنین باشد! یعنی عاملی وجود داشته باشد که با هر دو متغیّر تحصیلات و درآمد ارتباط مستقیمی داشته باشد. حالا میتواند استعداد باشد و یا ثروت خانوادگی یا دعای خیر مادر!
۲. برای درک گرفتاری دوم به تجربیات شخصی خود مراجعه کنید! حتما بارها و بارها دیدهاید که عموما وقتی ترافیک سنگینی برقرار است پلیس هم در صحنه حضور دارد. در نتیجه عدهای از خبرگان مذکور نتیجه میگیرند که عامل به وجود آمدن ترافیک سنگین خود حضرات پلیس هستند! اما واضح است که ماجرا برعکس است و هر جایی که شلوغ میشود پلیس هم به همان جا میرود.
در پاسخ میگویند که اگر این طور است پس چرا بعضی وقتها اول پلیس به محل میرسد و بعد ترافیک تشدید میشود؟ و امیدواریم شما در کامنتهای این پست جوابشان را بدهید!
بنابراین گاهی جای علّت و معلول را اشتباه میکنیم. مثلا اگر بشود گفت درآمد بیشتر افراد موجب میشود که دستشان بازتر باشد و بیشتر به فکر تحصیل باشند و مدارک بالاتر بگیرند، که حداقل در مورد مدارک عالی این فرض چندان غیر واقعی هم نیست، علّیت معکوس در استدلال ما برقرار است. یعنی تحصیلات نیست که موجب درآمد شده بلکه درآمد بیشتر فرد و خانوادهی او است که باعث تحصیلات بیشتر فرد میشود.
در نتیجهی این مصائب اقتصاددانان از روشهایی نظیر استفاده از متغیر ابزاری، آزمایش تصادفی و طبیعی و ... برای شناسایی رابطهی علی استفاده میکنند.
/چرتکه
✅ @karkhone
روایت محمد یگانه از قرارداد احداث کارخانه ذوبآهن
|مصاحبه محمد یگانه با پروژه تاریخ شفاهی ایران در دانشگاه هاروارد، نوار هفتم
وقتی که آلمانها حاضر شدند به ایران کمک بکنند دکتر عالیخانی از رئیس دماکروپ تقاضا کرد که بیاید به ایران برای مذاکرات و ایشان هم قبول کردند ولی ۲۴ ساعت قبل از آمدن ایشان مسافرت ایشان لغو شد و نیامدند. معلوم شد که آمریکاییها توصیه کرده بودند به دولت آلمان که به صلاح شما و ایران نیست و که به ایران کمک بکنید برای ایجاد چنین صنعتی. وقتی که جلوی ایران را به این ترتیب گرفتند ایران توجه خودش را کرد به روسها که کمک کرده بودند به هندوستان برای ساخت کارخانجاتی با تکنولوژیهای جدید ذوبآهن. روابط ایران هم داشت با شورویها بهتر میشد
اوایل دوره برژنف شاه مسافرتی داشتند به شوروی. وقتی که امکانات همکاری بین دو کشور بحث میشود، این رشته هم به میان میآید و تصمیم گرفته میشود که چنین همکاری مورد بررسی بیشتری قرار بگیرد، علاوه بر آن امکان صادرات ایران به شوروی و ایجاد کارخانجات دیگر. اینها در ۱۹۶۴ تیمی به ایران فرستادند و بعد از اینکه دیدند امکانات وجود دارد قرار شد نمایندگان رسمی آنها وارد ایران بشوند و مذاکره بکنند با ایرانیها برای عقد قرارداد. این مذاکرات و رفت و آمدها سعی میشد بهطور سری انجام بگیرد که مبادا این مسائل به خارج درز بکند.
رئیس هیئت ایران [علینقی] عالیخانی بود نفر دوم [صفی] اصفیاء و بعد رئیس گروه مذاکره من بودم با تعداد افراد و تمام مذاکرات هم در دفتر من در وزارت اقتصاد عملی میشد. این مذاکرات ما در حدود یک ماه طول کشید و ما در مورد چهار تا طرح داشتیم مذاکره میکردیم. یکی ذوبآهن بود، یکی کارخانه ماشینسازی، یکی هم صادرات گاز ایران بود به شوروی، و یکی هم ایجاد یک کارخانه نساجی در آذربایجان در دشت مغان.… مذاکرات بسیار سختی بود و ما موفق شدیم در عرض این یک ماه این موافقتنامه را آماده بکنیم به استثنای چهار نکته… از آن جمله بود مسئله قیمت گاز و ظرفیت ذوبآهن و سه چهار تا از این قبیل نکات. ولی در هر حال در اصول توافق شده بود.
یک روز قبل از اینکه این موافقتنامه پاراف بشود آماده پاراف شدن باشد آمریکاییها اطلاع پیدا کرده بودند که بهطور سرّی در وزارت اقتصاد مشغول مذاکره هستند با گروهی و این هم در دفتر محمد یگانه انجام میگیرد. در این موقع آقای Meyer سفیر امریکا بود و من هم در ایران بودم تا آن موقع یک سال با هم تماسی نداشتیم. آقای Meyer به من تلفن کردند برای بار اول و بعد میخواستند مرا به شام دعوت بکنند. به منشی خودم گفتم که فعلاً پیغام را بگیرید بعداً جوابشان را میدهم. من بلافاصله رفتم پیش عالیخانی وزیر اقتصاد که ایشان همچین تلفنی کردند چه جوابی بایستی داد؟ البته صلاح نیست که من بروم آنجا در این اوضاع و احوال. ایشان پرسیدند. «چطور؟ این موافقتنامه در چه حالی است؟» گفتم، «فردا آماده پاراف شدن است.» ایشان گفتند، «که پس در این صورت شما این را قبول بکنید.» ولی باز من صلاح ندیدم که من به تنهایی به سفارت آمریکا بروم. سفیر که مجدداً تماس گرفتند پرسیدم، «خوب چطور شده که دعوت میکنید» ایشان گفتند، « ما اطلاعاتی به دستمان رسیده مذاکراتی دارد انجام میشود و میخواستیم ببینیم که چه وضعی هست.» در آن صورت من گفتم که، «درست است من در این مذاکرات شرکت دارم، ولی از من ارشدتر دو نفر دیگر هم هستند که یکی آقای عالیخانی وزیر اقتصاد و آن یکی هم آقای صفی اصفیاء رئیس سازمان برنامه، آنها در موقعیت بهتری هستند که به سؤالات شما پاسخ بدهند.» بنابراین از آنها هم دعوت کردند و این بلافاصله دو سه ساعت بعد از اینکه موافقتنامه امضا شده بود رفتیم آنجا. برای اینکه از روز اول شاه ترسش از این بود که بعضی افرادی در ایران پیدا بشوند و این اطلاعات را به خارج بدهند و بعد فشارهایی بیاید جلوی این کار گرفته بشود. این بود که میخواستند آمریکا در مقابل عمل انجام شده قرار بگیرد. و البته فردایش هم بنا بود که اعلام بشود به مردم گفته بشود که چه اتفاقی خواهد افتاد. و حتی اعلام هم شد یعنی به روزنامجات داده شد.
در مهمانی سفیر این مسئله را که مطرح کرد آقای عالیخانی گفتند «نه چیز مهمی نبود، برای شما مورد علاقه نیست. چون مدتی بود یک طرحی داشتیم منتهای سعی و کوشش را کردیم که با شما کنار بیاییم و شما گفتید که عملی نیست و جواب منفی دادید ما هم بالاخره مجبور شدیم راهحل دیگری برویم و این همسایههای شمالی آماده بودند برای این بود ما.» گفت، «در چه مرحلهایست؟» گفت، « قراردادش را قبل از اینکه بیاییم اینجا امضا کردیم.»
آنها خیلی ناراحت شدند. ولی خوب عمل انجام شدهای بود و این نشان داد در آنجا که ایران مصمم است برای رفتن به طرف صنعتی شدن ولو اینکه این از هر کجا کمک را بگیرند.
✅ @karkhone
|مصاحبه محمد یگانه با پروژه تاریخ شفاهی ایران در دانشگاه هاروارد، نوار هفتم
وقتی که آلمانها حاضر شدند به ایران کمک بکنند دکتر عالیخانی از رئیس دماکروپ تقاضا کرد که بیاید به ایران برای مذاکرات و ایشان هم قبول کردند ولی ۲۴ ساعت قبل از آمدن ایشان مسافرت ایشان لغو شد و نیامدند. معلوم شد که آمریکاییها توصیه کرده بودند به دولت آلمان که به صلاح شما و ایران نیست و که به ایران کمک بکنید برای ایجاد چنین صنعتی. وقتی که جلوی ایران را به این ترتیب گرفتند ایران توجه خودش را کرد به روسها که کمک کرده بودند به هندوستان برای ساخت کارخانجاتی با تکنولوژیهای جدید ذوبآهن. روابط ایران هم داشت با شورویها بهتر میشد
اوایل دوره برژنف شاه مسافرتی داشتند به شوروی. وقتی که امکانات همکاری بین دو کشور بحث میشود، این رشته هم به میان میآید و تصمیم گرفته میشود که چنین همکاری مورد بررسی بیشتری قرار بگیرد، علاوه بر آن امکان صادرات ایران به شوروی و ایجاد کارخانجات دیگر. اینها در ۱۹۶۴ تیمی به ایران فرستادند و بعد از اینکه دیدند امکانات وجود دارد قرار شد نمایندگان رسمی آنها وارد ایران بشوند و مذاکره بکنند با ایرانیها برای عقد قرارداد. این مذاکرات و رفت و آمدها سعی میشد بهطور سری انجام بگیرد که مبادا این مسائل به خارج درز بکند.
رئیس هیئت ایران [علینقی] عالیخانی بود نفر دوم [صفی] اصفیاء و بعد رئیس گروه مذاکره من بودم با تعداد افراد و تمام مذاکرات هم در دفتر من در وزارت اقتصاد عملی میشد. این مذاکرات ما در حدود یک ماه طول کشید و ما در مورد چهار تا طرح داشتیم مذاکره میکردیم. یکی ذوبآهن بود، یکی کارخانه ماشینسازی، یکی هم صادرات گاز ایران بود به شوروی، و یکی هم ایجاد یک کارخانه نساجی در آذربایجان در دشت مغان.… مذاکرات بسیار سختی بود و ما موفق شدیم در عرض این یک ماه این موافقتنامه را آماده بکنیم به استثنای چهار نکته… از آن جمله بود مسئله قیمت گاز و ظرفیت ذوبآهن و سه چهار تا از این قبیل نکات. ولی در هر حال در اصول توافق شده بود.
یک روز قبل از اینکه این موافقتنامه پاراف بشود آماده پاراف شدن باشد آمریکاییها اطلاع پیدا کرده بودند که بهطور سرّی در وزارت اقتصاد مشغول مذاکره هستند با گروهی و این هم در دفتر محمد یگانه انجام میگیرد. در این موقع آقای Meyer سفیر امریکا بود و من هم در ایران بودم تا آن موقع یک سال با هم تماسی نداشتیم. آقای Meyer به من تلفن کردند برای بار اول و بعد میخواستند مرا به شام دعوت بکنند. به منشی خودم گفتم که فعلاً پیغام را بگیرید بعداً جوابشان را میدهم. من بلافاصله رفتم پیش عالیخانی وزیر اقتصاد که ایشان همچین تلفنی کردند چه جوابی بایستی داد؟ البته صلاح نیست که من بروم آنجا در این اوضاع و احوال. ایشان پرسیدند. «چطور؟ این موافقتنامه در چه حالی است؟» گفتم، «فردا آماده پاراف شدن است.» ایشان گفتند، «که پس در این صورت شما این را قبول بکنید.» ولی باز من صلاح ندیدم که من به تنهایی به سفارت آمریکا بروم. سفیر که مجدداً تماس گرفتند پرسیدم، «خوب چطور شده که دعوت میکنید» ایشان گفتند، « ما اطلاعاتی به دستمان رسیده مذاکراتی دارد انجام میشود و میخواستیم ببینیم که چه وضعی هست.» در آن صورت من گفتم که، «درست است من در این مذاکرات شرکت دارم، ولی از من ارشدتر دو نفر دیگر هم هستند که یکی آقای عالیخانی وزیر اقتصاد و آن یکی هم آقای صفی اصفیاء رئیس سازمان برنامه، آنها در موقعیت بهتری هستند که به سؤالات شما پاسخ بدهند.» بنابراین از آنها هم دعوت کردند و این بلافاصله دو سه ساعت بعد از اینکه موافقتنامه امضا شده بود رفتیم آنجا. برای اینکه از روز اول شاه ترسش از این بود که بعضی افرادی در ایران پیدا بشوند و این اطلاعات را به خارج بدهند و بعد فشارهایی بیاید جلوی این کار گرفته بشود. این بود که میخواستند آمریکا در مقابل عمل انجام شده قرار بگیرد. و البته فردایش هم بنا بود که اعلام بشود به مردم گفته بشود که چه اتفاقی خواهد افتاد. و حتی اعلام هم شد یعنی به روزنامجات داده شد.
در مهمانی سفیر این مسئله را که مطرح کرد آقای عالیخانی گفتند «نه چیز مهمی نبود، برای شما مورد علاقه نیست. چون مدتی بود یک طرحی داشتیم منتهای سعی و کوشش را کردیم که با شما کنار بیاییم و شما گفتید که عملی نیست و جواب منفی دادید ما هم بالاخره مجبور شدیم راهحل دیگری برویم و این همسایههای شمالی آماده بودند برای این بود ما.» گفت، «در چه مرحلهایست؟» گفت، « قراردادش را قبل از اینکه بیاییم اینجا امضا کردیم.»
آنها خیلی ناراحت شدند. ولی خوب عمل انجام شدهای بود و این نشان داد در آنجا که ایران مصمم است برای رفتن به طرف صنعتی شدن ولو اینکه این از هر کجا کمک را بگیرند.
✅ @karkhone
Forwarded from VIP Marketing
گروه مطالعات سرمایهگذاریهای صنعتی
فراخوان جذب سرمایهگذار
▪️بزرگترین طرح فرانچایز کشور
▪️در حوزه مراکز تخصصی زیبایی
▪️حداقل سرمایهگذاری ۸.۵ میلیارد تومان
▪️دوره انتظاری بازگشت سرمایه ۲ سال
▪️نرخ انتظاری بازگشت سرمایه ۱۰۵٪
▪️سرمایهگذاری مطمئن با پشتیبانی کامل
▫️اطلاعات بیشتر و تماس: b2n.ir/h-inv
.
فراخوان جذب سرمایهگذار
▪️بزرگترین طرح فرانچایز کشور
▪️در حوزه مراکز تخصصی زیبایی
▪️حداقل سرمایهگذاری ۸.۵ میلیارد تومان
▪️دوره انتظاری بازگشت سرمایه ۲ سال
▪️نرخ انتظاری بازگشت سرمایه ۱۰۵٪
▪️سرمایهگذاری مطمئن با پشتیبانی کامل
▫️اطلاعات بیشتر و تماس: b2n.ir/h-inv
.
بحران جانشینی سیستانی
مشکل دیگر ایران در عراق
| علی کسیری
علی سیستانی مرجع اعظم نجف، ۹۰ سال سن دارد. وی که یک ایرانی ساکن عراق است همواره تلاش کرده است تا که شرایط را برای همکاری دو کشور ایران و عراق پدید آورد. با این حال اما سن بالای او این پرسش را مطرح می سازد که با مرگ سیستانی، چه اتفاقی در نجف رخ خواهد داد؟ و بعد از مرگ وی آیا مرجعیت نجف باز هم منافع ایران را در عراق در نظر خواهد گرفت؟
جواب به این سوال ها سخت است. در وهله نخست اینکه اساساً مرجعیت نجف، پیرو قرائتی از تشیع است که اسلام سیاسی را نمی پذیرد و ولایت خاص فقیه را انحراف از دین می پندارد. از این رو به نظر می رسد که نسل نوین مرجعیت، بیش از پیش در برابر قرائت ولایی از تشیع بایستند.
با این حال اما مشکل ایران در عراق بیش از آنکه به قرائت مرجعیت نجف از تشیع و اسلام سیاسی باز گردد، به قرائت مقتدی صدر از تشیع بر می گردد.
مقتدی صدر یک آخوند جوان و پر نفوذ شیعه در عراق است که ایضاً همسو با حکومت ایران و مرجعیت قم، ولایت خاص فقیه را به عنوان یک اصل فقهی در تشیع قبول دارد. البته تا اینجای کار مشکلی نیست، اما مشکل از آنجایی شروع خواهد شد که کهولت سن در نهایت جان علی سیستانی را بگیرد و در غیاب سیستانی، رقابت گروه های مذهبی در عراق نیز برای به دست گرفتن رهبری جامعه شیعی عراق شروع شود و آنجاست که خواهیم دید، مقتدی صدر، آخوند جاه طلب و زیرک عراقی به راحتی می تواند که قدرت خود را به عنوان رهبریت اعظم جامعه شیعه عراق، تثبیت کند.
و حالا مشکل کجاست؟ مشکل مقتدی صدر برای ایران این است که وی نه در پی اطاعت از ولایت فقیه حکومت ایران، بلکه در سودای تبدیل شدن به ولایت فقیه شیعیان است. یعنی اینکه خود را ولی فقیه می داند نه سرباز ولی فقیه. به عبارت دیگر شیعیان عراقی را به ولایت خود می خواند و پس از مدتی در برابر ولی فقیه ایران می ایستد.
خب به هر حال او نیز یک ولی فقیه است و ایران نیز که سالها از اصل ولایت فقیه تعریف کرده است، نمی تواند که به او خرده بگیرد. مگر غیر از این است که ولایت تابع حمایت عموم مسلمین است و اگر صدر بتواند جامعه شیعه را به خود جلب کند، محق چنین جایگاهی است؟
از این رو تردیدی نیست که در صورت تحقق چنین مساله ای، ولی فقیه ایران نیز عملاً جایگاه سیاسی و اجتماعی امروز خود در جامعه عربی (عراقی، لبنانی، حجازی و ....) را از دست خواهد داد....
و صدر سالهاست که برای رسیدن به چنین جایگاهی برنامه ریزی کرده است.
(دوستانی که در عراق فعالیت دارند اهمیت زعمای دینی رو بهخوبی درک میکنند برای تجارت با این کشور)
✅ @karkhone
مشکل دیگر ایران در عراق
| علی کسیری
علی سیستانی مرجع اعظم نجف، ۹۰ سال سن دارد. وی که یک ایرانی ساکن عراق است همواره تلاش کرده است تا که شرایط را برای همکاری دو کشور ایران و عراق پدید آورد. با این حال اما سن بالای او این پرسش را مطرح می سازد که با مرگ سیستانی، چه اتفاقی در نجف رخ خواهد داد؟ و بعد از مرگ وی آیا مرجعیت نجف باز هم منافع ایران را در عراق در نظر خواهد گرفت؟
جواب به این سوال ها سخت است. در وهله نخست اینکه اساساً مرجعیت نجف، پیرو قرائتی از تشیع است که اسلام سیاسی را نمی پذیرد و ولایت خاص فقیه را انحراف از دین می پندارد. از این رو به نظر می رسد که نسل نوین مرجعیت، بیش از پیش در برابر قرائت ولایی از تشیع بایستند.
با این حال اما مشکل ایران در عراق بیش از آنکه به قرائت مرجعیت نجف از تشیع و اسلام سیاسی باز گردد، به قرائت مقتدی صدر از تشیع بر می گردد.
مقتدی صدر یک آخوند جوان و پر نفوذ شیعه در عراق است که ایضاً همسو با حکومت ایران و مرجعیت قم، ولایت خاص فقیه را به عنوان یک اصل فقهی در تشیع قبول دارد. البته تا اینجای کار مشکلی نیست، اما مشکل از آنجایی شروع خواهد شد که کهولت سن در نهایت جان علی سیستانی را بگیرد و در غیاب سیستانی، رقابت گروه های مذهبی در عراق نیز برای به دست گرفتن رهبری جامعه شیعی عراق شروع شود و آنجاست که خواهیم دید، مقتدی صدر، آخوند جاه طلب و زیرک عراقی به راحتی می تواند که قدرت خود را به عنوان رهبریت اعظم جامعه شیعه عراق، تثبیت کند.
و حالا مشکل کجاست؟ مشکل مقتدی صدر برای ایران این است که وی نه در پی اطاعت از ولایت فقیه حکومت ایران، بلکه در سودای تبدیل شدن به ولایت فقیه شیعیان است. یعنی اینکه خود را ولی فقیه می داند نه سرباز ولی فقیه. به عبارت دیگر شیعیان عراقی را به ولایت خود می خواند و پس از مدتی در برابر ولی فقیه ایران می ایستد.
خب به هر حال او نیز یک ولی فقیه است و ایران نیز که سالها از اصل ولایت فقیه تعریف کرده است، نمی تواند که به او خرده بگیرد. مگر غیر از این است که ولایت تابع حمایت عموم مسلمین است و اگر صدر بتواند جامعه شیعه را به خود جلب کند، محق چنین جایگاهی است؟
از این رو تردیدی نیست که در صورت تحقق چنین مساله ای، ولی فقیه ایران نیز عملاً جایگاه سیاسی و اجتماعی امروز خود در جامعه عربی (عراقی، لبنانی، حجازی و ....) را از دست خواهد داد....
و صدر سالهاست که برای رسیدن به چنین جایگاهی برنامه ریزی کرده است.
(دوستانی که در عراق فعالیت دارند اهمیت زعمای دینی رو بهخوبی درک میکنند برای تجارت با این کشور)
✅ @karkhone
افتتاح خانه فناوری و نوآوری ایران در سوریه
عماد احمدوند افزود: راهاندازی «خانه فناوری و نوآوری ایران در سوریه» از جمله اقدامات موثر دولت در حوزه توسعه مسیر فناوریهای نانو است.
وی ادامه داد: «خانه فناوری و نوآوری ایران در سوریه» در اسفند ماه امسال مورد بهرهبرداری قرار میگیرد.
مدیر گروه ترویج ستاد فناوری نانو در معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری اضافه کرد: ما قبل از فعالیت در سوریه، در بخش صادرات فناوریهای نانو، با کشور چین همکاریهای ساختارمندی را شکل دادهایم.
تصویر مربوط به نسشت وزیر علوم، تحقیقات و فناوری در دیدار با سفیر سوریه در تهران در دی ماه ۱۳۹۹ میباشد.
(این خبر در کنار خبر حرکت اولین کشتی لاینر در تاریخ 20 اسفند به مقصد لاذقیه واجد اهمیت هست.(امروز دیدم این تاخیر برای یکی از دوستان سوال شده بود در توییتر که ان شا الله بررسی میکنیم و اگر مطلع شدیم خدمت شما همراهان میگیم.) این افتتاحیه در سفر هیاتی ایرانی به ریاست معاون علمی رییس جمهور در تاریخ 12 الی 16 اسفند صورت میگیره که فرصت ثبتنام متقاضیان رو اینجا ما اطلاع رسانی کرده بودیم.)
✅ @karkhone
عماد احمدوند افزود: راهاندازی «خانه فناوری و نوآوری ایران در سوریه» از جمله اقدامات موثر دولت در حوزه توسعه مسیر فناوریهای نانو است.
وی ادامه داد: «خانه فناوری و نوآوری ایران در سوریه» در اسفند ماه امسال مورد بهرهبرداری قرار میگیرد.
مدیر گروه ترویج ستاد فناوری نانو در معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری اضافه کرد: ما قبل از فعالیت در سوریه، در بخش صادرات فناوریهای نانو، با کشور چین همکاریهای ساختارمندی را شکل دادهایم.
تصویر مربوط به نسشت وزیر علوم، تحقیقات و فناوری در دیدار با سفیر سوریه در تهران در دی ماه ۱۳۹۹ میباشد.
(این خبر در کنار خبر حرکت اولین کشتی لاینر در تاریخ 20 اسفند به مقصد لاذقیه واجد اهمیت هست.(امروز دیدم این تاخیر برای یکی از دوستان سوال شده بود در توییتر که ان شا الله بررسی میکنیم و اگر مطلع شدیم خدمت شما همراهان میگیم.) این افتتاحیه در سفر هیاتی ایرانی به ریاست معاون علمی رییس جمهور در تاریخ 12 الی 16 اسفند صورت میگیره که فرصت ثبتنام متقاضیان رو اینجا ما اطلاع رسانی کرده بودیم.)
✅ @karkhone
ابتدا برای سادگی فرض کنید در اقتصاد فقط یک بانک وجود داشته باشد و پول هم فقط از جنس سکهی طلا باشد، مثل گذشتهها. مردم طلاهایشان را پیش بانک به امانت میگذارند و در مواقع نیاز برای برداشت سپرده به بانک مراجعه میکنند. در شرایط عادی احتمال خیلی کمی وجود دارد که همهی مردم همزمان به پول احتیاج داشته باشند، بنابراین همیشه مقدار زیادی طلا در انبار بانک خاک میخورد.
فرض کنید شما در چنین اقتصادی برای خرید خانه احتیاج به پول دارید، اما آه در بساط ندارید. یک گزینه این است که به بانک مراجعه کنید و وام بگیرید. بانک میداند که قرار نیست همهی مردم به یکباره سراغ سپردههایشان بیایند؛ بنابراین میتواند بخشی از پولها را وام بدهد که کار ملت راه بیفتد.
بیایید با عدد و رقم ادامه بدهیم؛ فرضاً در انبار بانک ۱۰۰ سکه وجود داشته باشد. شما برای خرید خانه ۱۰ سکه نیاز دارید، این مقدار را وام میگیرید و سکهها را به فروشندهی خانه میدهید. احتمالا فروشنده به پول نیاز ندارد و ۱۰ سکه را میبرد پیش بانک سپرده میگذارد.
چه اتفاقی افتاد؟ در این فرایند یک خانه معامله شد، ۱۰ سکه وام داده شد، ۱۰ سکه به سپردهها اضافه شد (حساب فروشنده خانه)، اما انبار بانک ثابت ماند! قبلا ۱۰۰ سکه سپرده و ۱۰۰ سکه در انبار داشتیم، حالا ۱۱۰ سکه سپرده و ۱۰۰ سکه در انبار داریم! به همین سادگی «نقدینگی» خلق میشود؛ یعنی بدون اینکه سکههای فیزیکی زیاد شده باشد، مقدار سپردههای مردم افزایش مییابد.
بانک خیالی ما تا کجا میتواند به وام دادن و خلق نقدینگی ادامه دهد؟ مثلا اگر هزار دفعه وام ۱۰ سکهای بپردازد، سپردهها بیش از ۱۰ هزار سکه میشود. حالا اگر بیشتر از ۱۰ نفر برای برداشت سپردههایشان به بانک مراجعه کنند، یعنی فقط ۱٪ از سپردهگذاران، انبار خالی میشود و بانک ورشکسته!
بانکها برای اینکه دچار این ریسک نشوند، همواره درصدی از سپردههای جدید را به عنوان ذخیره نگهداری میکنند. مثلا ۱۰ درصد. در مثالِ ما بانک با ۱۰۰ سکهی اول فقط میتواند ۹۰ سکه وام بدهد. این ۹۰ سکه دوباره سپردهگذاری میشود و بانک میتواند ۸۱ سکه (۹۰٪ ۹۰ سکه) را وام بدهد و به همین ترتیب. بنابراین در هر دور مقدار وام جدیدی که بانک میتواند اعطا کند کمتر میشود. با ادامهی روند، در نهایت ۱۰۰۰ واحد سپرده یا همان نقدینگی ایجاد خواهد شد.
این مثال بسیار ساده تقریباً همان اتفاقی است که در دنیای امروز میافتد. بانکها با دادن وام نقدینگی خلق میکنند؛ اما نمیتوانند تا بینهایت به این کار ادامه دهند و باید برای کنترل ریسک خود، به ازای هر مقدار سپرده (یا همان وام) ذخیره نگهداری کنند. این ذخیرهگیری روی سپردهها دقیقا همان ذخیرهای است که در یادداشت قبل اشاره کردیم. همانطور که گفتیم، این ذخیرهها نزد بانک مرکزی امانت گذاشته میشوند.
حداقلِ درصد ذخیرهگیری معمولا از طرف بانکهای مرکزی تعیین میشود و بستگی به نوع سپرده دارد. مثلا سپردههای جاری چون زیاد جابجا میشوند، ذخیرهی بیشتری دارند. برعکس در مورد سپردههای مدتدار (مثلا یکساله)، چون تا زمان مشخصی قرار نیست برداشت شوند، ذخیرهی کمتری دارند.
پیشتر گفتیم بانک مرکزی برای چاپ پول فقط کافی است حساب ذخیرهی بانکها را شارژ کند. برای مثال فرض کنید دولت برای پرداخت حقوق کارمندان پول کم آورده است. عجالتاً از بانک مرکزی قرض میگیرد، به این صورت که بانک مرکزی حساب ذخیرهی بانک ملی را ۱۰۰ میلیارد تومان شارژ میکند، بانک ملی هم حساب دولت را به همین مقدار زیاد میکند. در نهایت دولت پول را به حساب کارمندان واریز میکند. حالا بانک ملی ۱۰۰ میلیارد سپرده و ۱۰۰ میلیارد ذخیره دارد؛ اگر نرخ ذخیره ۱۰ درصد باشد، بانک میتواند تا جایی وام بدهد که سپرده ۱۰ برابر ذخیره باشد! به این ترتیب ۱۰۰۰ میلیارد نقدینگی خلق میشود.
طبق آمارهای بانک مرکزی در شهریور ۱۳۹۹ نقدینگی حدودا ۲۹۰۰ هزار میلیارد تومان و پایه پولی ۳۷۲ هزار میلیارد تومان بوده است. نسبت این دوتا یعنی پایه پولی تقسیم بر نقدینگی تقریباً همان نرخ ذخیرهی سپردهها است؛ حدوداً ۱۳ درصد. به معکوس این عدد «ضریب فزاینده» میگویند که برابر ۷.۸ است، یعنی به ازای هر یک تومان پایهی پولی ۷.۸ واحد نقدینگی خلق میشود.
/چرتکه
✅ @karkhone
فرض کنید شما در چنین اقتصادی برای خرید خانه احتیاج به پول دارید، اما آه در بساط ندارید. یک گزینه این است که به بانک مراجعه کنید و وام بگیرید. بانک میداند که قرار نیست همهی مردم به یکباره سراغ سپردههایشان بیایند؛ بنابراین میتواند بخشی از پولها را وام بدهد که کار ملت راه بیفتد.
بیایید با عدد و رقم ادامه بدهیم؛ فرضاً در انبار بانک ۱۰۰ سکه وجود داشته باشد. شما برای خرید خانه ۱۰ سکه نیاز دارید، این مقدار را وام میگیرید و سکهها را به فروشندهی خانه میدهید. احتمالا فروشنده به پول نیاز ندارد و ۱۰ سکه را میبرد پیش بانک سپرده میگذارد.
چه اتفاقی افتاد؟ در این فرایند یک خانه معامله شد، ۱۰ سکه وام داده شد، ۱۰ سکه به سپردهها اضافه شد (حساب فروشنده خانه)، اما انبار بانک ثابت ماند! قبلا ۱۰۰ سکه سپرده و ۱۰۰ سکه در انبار داشتیم، حالا ۱۱۰ سکه سپرده و ۱۰۰ سکه در انبار داریم! به همین سادگی «نقدینگی» خلق میشود؛ یعنی بدون اینکه سکههای فیزیکی زیاد شده باشد، مقدار سپردههای مردم افزایش مییابد.
بانک خیالی ما تا کجا میتواند به وام دادن و خلق نقدینگی ادامه دهد؟ مثلا اگر هزار دفعه وام ۱۰ سکهای بپردازد، سپردهها بیش از ۱۰ هزار سکه میشود. حالا اگر بیشتر از ۱۰ نفر برای برداشت سپردههایشان به بانک مراجعه کنند، یعنی فقط ۱٪ از سپردهگذاران، انبار خالی میشود و بانک ورشکسته!
بانکها برای اینکه دچار این ریسک نشوند، همواره درصدی از سپردههای جدید را به عنوان ذخیره نگهداری میکنند. مثلا ۱۰ درصد. در مثالِ ما بانک با ۱۰۰ سکهی اول فقط میتواند ۹۰ سکه وام بدهد. این ۹۰ سکه دوباره سپردهگذاری میشود و بانک میتواند ۸۱ سکه (۹۰٪ ۹۰ سکه) را وام بدهد و به همین ترتیب. بنابراین در هر دور مقدار وام جدیدی که بانک میتواند اعطا کند کمتر میشود. با ادامهی روند، در نهایت ۱۰۰۰ واحد سپرده یا همان نقدینگی ایجاد خواهد شد.
این مثال بسیار ساده تقریباً همان اتفاقی است که در دنیای امروز میافتد. بانکها با دادن وام نقدینگی خلق میکنند؛ اما نمیتوانند تا بینهایت به این کار ادامه دهند و باید برای کنترل ریسک خود، به ازای هر مقدار سپرده (یا همان وام) ذخیره نگهداری کنند. این ذخیرهگیری روی سپردهها دقیقا همان ذخیرهای است که در یادداشت قبل اشاره کردیم. همانطور که گفتیم، این ذخیرهها نزد بانک مرکزی امانت گذاشته میشوند.
حداقلِ درصد ذخیرهگیری معمولا از طرف بانکهای مرکزی تعیین میشود و بستگی به نوع سپرده دارد. مثلا سپردههای جاری چون زیاد جابجا میشوند، ذخیرهی بیشتری دارند. برعکس در مورد سپردههای مدتدار (مثلا یکساله)، چون تا زمان مشخصی قرار نیست برداشت شوند، ذخیرهی کمتری دارند.
پیشتر گفتیم بانک مرکزی برای چاپ پول فقط کافی است حساب ذخیرهی بانکها را شارژ کند. برای مثال فرض کنید دولت برای پرداخت حقوق کارمندان پول کم آورده است. عجالتاً از بانک مرکزی قرض میگیرد، به این صورت که بانک مرکزی حساب ذخیرهی بانک ملی را ۱۰۰ میلیارد تومان شارژ میکند، بانک ملی هم حساب دولت را به همین مقدار زیاد میکند. در نهایت دولت پول را به حساب کارمندان واریز میکند. حالا بانک ملی ۱۰۰ میلیارد سپرده و ۱۰۰ میلیارد ذخیره دارد؛ اگر نرخ ذخیره ۱۰ درصد باشد، بانک میتواند تا جایی وام بدهد که سپرده ۱۰ برابر ذخیره باشد! به این ترتیب ۱۰۰۰ میلیارد نقدینگی خلق میشود.
طبق آمارهای بانک مرکزی در شهریور ۱۳۹۹ نقدینگی حدودا ۲۹۰۰ هزار میلیارد تومان و پایه پولی ۳۷۲ هزار میلیارد تومان بوده است. نسبت این دوتا یعنی پایه پولی تقسیم بر نقدینگی تقریباً همان نرخ ذخیرهی سپردهها است؛ حدوداً ۱۳ درصد. به معکوس این عدد «ضریب فزاینده» میگویند که برابر ۷.۸ است، یعنی به ازای هر یک تومان پایهی پولی ۷.۸ واحد نقدینگی خلق میشود.
/چرتکه
✅ @karkhone
Karkhoone | کارخانه | کارخونه
لیست مطالعه درباره توسعه کشورهای شرق آسیا (1) | برزین جعفرتاش با پیگیری اظهارنظرهای افراد مختلف در خصوص پیشرفت کشورهای شرق آسیا به این نتیجه رسیدم که آگاهی جامعه فارسیزبان در این خصوص بسیار محدود است. عدم ترجمه کتابهای مهم این حوزه به فارسی شاهد…
لیست مطالعه درباره توسعه کشورهای شرق آسیا (2)
| برزین جعفرتاش
چند سال پس از چالمرز جانسون، آلیس امسدن (1992) با کتاب "غول بعدی آسیا: کره جنوبی و صنعتی شدن دیرهنگام" دوباره توجهها را به نقش دولت در فرآیند رشد و توسعه اقتصادی جلب کرد.
او کره جنوبی را بهعنوان یک مورد صنعتی شدن دیرهنگام موردبررسی قرارداد تا عوامل مؤثر بر این پدیده را دریابد. او توجه خاصی به دخالتهای دولت از طریق سیاستهای حمایتی و اعمال استانداردهای عملکردی بر شرکتهای کمک گیرنده داشت. همین ویژگی دولت توسعهگرا را دلیل رشد سریعتر کره جنوبی، ژاپن و تایوان در مقابل دیگر کشورها مانند برزیل، ترکیه، هند و مکزیک میداند.
میتوان گفت کتاب الیس امسدن از اولین و مهمترین کتابهایی است که درباره توسعه سریع کره جنوبی نوشته شده و در نوع خود یک اثر کلاسیک محسوب میشود.
Asia's Next Giant: South Korea and Late Industrialization
ایوانز (1995) در اثر مهم خود با عنوان "اقتدار درونی شده: دولتها و تحول صنعتی " به بررسی نقش دولت، کارآفرینان محلی و شرکتهای بینالمللی در ظهور صنعت رایانه در سه کشور برزیل، هند و کره جنوبی میپردازد. مطالعه تطبیقی ایوانز در خصوص موفقیت و شکست دولتها در فرآیند صنعتی شدن منجر به ارائه نظریه مشهور "اقتدار درونی" شد.
اقتدار درونی شده ترکیبی از انسجام سازمانی درونی دولت و رابطه نزدیک با جامعه است که همراه با شناخت محدودیتهای خود دولت و برقراری یک رابطه واقعگرایانه با اقتصاد جهانی موجب موفقیت سیاستهای صنعتی دولت میشود.
Embedded Autonomy: States and Industrial Transformation
Peter B. Evans
/سیاستگذاری صنعتی
✅ @karkhone
| برزین جعفرتاش
چند سال پس از چالمرز جانسون، آلیس امسدن (1992) با کتاب "غول بعدی آسیا: کره جنوبی و صنعتی شدن دیرهنگام" دوباره توجهها را به نقش دولت در فرآیند رشد و توسعه اقتصادی جلب کرد.
او کره جنوبی را بهعنوان یک مورد صنعتی شدن دیرهنگام موردبررسی قرارداد تا عوامل مؤثر بر این پدیده را دریابد. او توجه خاصی به دخالتهای دولت از طریق سیاستهای حمایتی و اعمال استانداردهای عملکردی بر شرکتهای کمک گیرنده داشت. همین ویژگی دولت توسعهگرا را دلیل رشد سریعتر کره جنوبی، ژاپن و تایوان در مقابل دیگر کشورها مانند برزیل، ترکیه، هند و مکزیک میداند.
میتوان گفت کتاب الیس امسدن از اولین و مهمترین کتابهایی است که درباره توسعه سریع کره جنوبی نوشته شده و در نوع خود یک اثر کلاسیک محسوب میشود.
Asia's Next Giant: South Korea and Late Industrialization
ایوانز (1995) در اثر مهم خود با عنوان "اقتدار درونی شده: دولتها و تحول صنعتی " به بررسی نقش دولت، کارآفرینان محلی و شرکتهای بینالمللی در ظهور صنعت رایانه در سه کشور برزیل، هند و کره جنوبی میپردازد. مطالعه تطبیقی ایوانز در خصوص موفقیت و شکست دولتها در فرآیند صنعتی شدن منجر به ارائه نظریه مشهور "اقتدار درونی" شد.
اقتدار درونی شده ترکیبی از انسجام سازمانی درونی دولت و رابطه نزدیک با جامعه است که همراه با شناخت محدودیتهای خود دولت و برقراری یک رابطه واقعگرایانه با اقتصاد جهانی موجب موفقیت سیاستهای صنعتی دولت میشود.
Embedded Autonomy: States and Industrial Transformation
Peter B. Evans
/سیاستگذاری صنعتی
✅ @karkhone
| علی کسیری
هرچند که مدت زعامت هر سه رهبر فعلی ایران، روسیه و ترکیه بیش از دو دهه است. با این حال اما همچنان اردوغان در ترکیه محبوب است، پوتین به نسبت منفور.
چرا؟
به تصاویر زیر نگاه کنید.
تورم در هر دو کشور ترکیه و روسیه در طی بیست سال گذشته کاملا مهار شده است، با این حال اما در ایران، ملت در آرزوی روزهای دوران پهلوی هستند. روزهایی که تورم جدی بر زندگی مردم سایه نیانداخته بود.
ترکیه: نمودار تورم در ترکیه از سال ۱۹۸۵ تا پیش بینی های سال ۲۰۲۳
از زمان روی کار آمدن حزب عدالت و توسعه به رهبری اردوغان از سال ۲۰۰۳ تا به امروز نزدیک به بیست سال می گذارد.
در حالی که پیش از ریاست اردوغان بر ترکیه، نرخ تورم در ترکیه گاه حتی به بیش از سالیانه ۱۰۰ درصد می رسیده است اما در سالهای ریاست اردوغان، نرخ تورم همواره کمتر از رقم ۱۲ درصد بوده است. از این رو بنا به شواهد و قرائن، اردوغان نه تنها معمار توسعه و پیشرفت ترکیه است، بلکه هنوز از محبوبیت بسیار بالایی در میان ملت ترکیه برخوردار است.
روسیه: نرخ تورم در روسیه نیز از زمان به قدرت رسیدن ولادیمیر پوتین در سال ۱۹۹۹، همواره پایین تر از رقم سالیانه ۵ درصد بوده است و بدون شک یکی از عوامل محبوبیت پوتین در میان مردم روسیه، همین کنترل تورم در روسیه ای است که در دوران ریاست جمهوری یلتسین، گاه نرخ تورم بیش از ۸۰۰ درصدی را تجربه کرده بود.
البته مشکل روسیه، توزیع ثروت است.
ایران: با توجه به آنچه که گفته شد، می توانید نتیجه بگیرید که چرا ملت ایران در حسرت روزهای حکومت پهلوی است.
چرا که ایرانیان تنها در دوران حکومت پهلوی تورم های تک رقمی را تجربه کرده اند و توزیع ثروت در ایران نیز، متعادل تر از امروز بوده است. حال آنکه بهترین تجربه ایران در دوران چهل ساله جمهوری اسلامی، تورم های ۱۰ درصدی است و در باقی سالها نیز تورم گاه به پنجاه درصد رسیده است.
https://t.me/Karkhoone/2261
✅ @karkhone
هرچند که مدت زعامت هر سه رهبر فعلی ایران، روسیه و ترکیه بیش از دو دهه است. با این حال اما همچنان اردوغان در ترکیه محبوب است، پوتین به نسبت منفور.
چرا؟
به تصاویر زیر نگاه کنید.
تورم در هر دو کشور ترکیه و روسیه در طی بیست سال گذشته کاملا مهار شده است، با این حال اما در ایران، ملت در آرزوی روزهای دوران پهلوی هستند. روزهایی که تورم جدی بر زندگی مردم سایه نیانداخته بود.
ترکیه: نمودار تورم در ترکیه از سال ۱۹۸۵ تا پیش بینی های سال ۲۰۲۳
از زمان روی کار آمدن حزب عدالت و توسعه به رهبری اردوغان از سال ۲۰۰۳ تا به امروز نزدیک به بیست سال می گذارد.
در حالی که پیش از ریاست اردوغان بر ترکیه، نرخ تورم در ترکیه گاه حتی به بیش از سالیانه ۱۰۰ درصد می رسیده است اما در سالهای ریاست اردوغان، نرخ تورم همواره کمتر از رقم ۱۲ درصد بوده است. از این رو بنا به شواهد و قرائن، اردوغان نه تنها معمار توسعه و پیشرفت ترکیه است، بلکه هنوز از محبوبیت بسیار بالایی در میان ملت ترکیه برخوردار است.
روسیه: نرخ تورم در روسیه نیز از زمان به قدرت رسیدن ولادیمیر پوتین در سال ۱۹۹۹، همواره پایین تر از رقم سالیانه ۵ درصد بوده است و بدون شک یکی از عوامل محبوبیت پوتین در میان مردم روسیه، همین کنترل تورم در روسیه ای است که در دوران ریاست جمهوری یلتسین، گاه نرخ تورم بیش از ۸۰۰ درصدی را تجربه کرده بود.
البته مشکل روسیه، توزیع ثروت است.
ایران: با توجه به آنچه که گفته شد، می توانید نتیجه بگیرید که چرا ملت ایران در حسرت روزهای حکومت پهلوی است.
چرا که ایرانیان تنها در دوران حکومت پهلوی تورم های تک رقمی را تجربه کرده اند و توزیع ثروت در ایران نیز، متعادل تر از امروز بوده است. حال آنکه بهترین تجربه ایران در دوران چهل ساله جمهوری اسلامی، تورم های ۱۰ درصدی است و در باقی سالها نیز تورم گاه به پنجاه درصد رسیده است.
https://t.me/Karkhoone/2261
✅ @karkhone
Telegram
karkhone
✅ @karkhone
بازار تبهکاران اینستاگرامی را با آنفالو کردن کساد کنید
| مجتبی نیک اقبال
من هیچوقت خز و خیلهای اینستاگرامی را که با لباسهای قشنگ و حرفهای رنگ و لعابدار دنبال افزایش فالوور و شهرت هستند، جدی نمیگیرم. اغلب اینها وانمود میکنند که به کائنات وصل شدهاند و با فرستادن امواج مثبت، اتفاقهای مثبت برایشان افتاده است. فقط من نمیدانم این کائنات چرا برای آن کودکی که آرزوی داشتن یک موبایل را به گور میبرد، کاری نمیکند؟
تا دلتان بخواهد اینستاگرام پر شده از افرادی که به افق خیره میشوند و جملات قشنگی میگویند که برای چند ثانیه شما را به فکر میبرد. اینها بیش از اینکه بخواهند شما را نصیحت کنند یا بهتان راهکار بدهند، در پی فخرفروشی و اثبات این هستند که خودشان به مو به موی حرفایی را که میزنند عمل کردهاند و حالا به موفقیتهای چشمگیری رسیدهاند.
در این حالت، شما اسیر این افراد میشوید و هر روز پستهایشان را میبینید، لایک میکنید و برای دیگران میفرستید، چون آنها در باور شما گنجاندهاند که حالشان به خاطر رعایت برخی توصیههایی که به شما میکنند خیلی خوب شده است. در حالی که شما فریب زندگی اسلایدی آنها را میخورید.
زندگی اسلایدی یعنی قسمتهای قشنگ و جذاب روزهای آن خز اینستاگرامی که به شما میفروشد. شما هم فکر میکنید سراسر زندگی او همینگونه است و هر روز و هر ساعتش با خوشحالی، انرژی مثبت و لذات گوناگون میگذرد.
شما فقط آن قسمتی از زندگی خز محترم را میبینید که دوش گرفته، موهایش را مرتب کرده و چون از تبلیغ داخل استوری پول خوبی گرفته با خنده و خوشحالی داخلش ماشینش نشسته و به شما رهنمون میدهد. در حالی که هرگز فحشهای رکیکش به شرایط زندگیاش، روزهایی که بیحس و حال است، افسردگیاش و صدها مشکل دیگر او را نمیبینید و فکر میکنید او خوشبخت است و شما بدبخت عالم.
بازار این افراد تبهکار را باید با آنفالو کردن کساد کرد. این افراد، فعالان صنعت تبهکاری در اینستاگرام هستند. آنها خودشان خوب میدانند که حال همه مردم را نمیتوان با یک نسخه واحد خوب کرد؛ اما هدفشان چیز دیگری است: افزایش فالوورهای افسرده، کسب شهرت و در آمدآزایی از فرصتی که شما در اختیارشان میگذارید.
✅ @karkhone
| مجتبی نیک اقبال
من هیچوقت خز و خیلهای اینستاگرامی را که با لباسهای قشنگ و حرفهای رنگ و لعابدار دنبال افزایش فالوور و شهرت هستند، جدی نمیگیرم. اغلب اینها وانمود میکنند که به کائنات وصل شدهاند و با فرستادن امواج مثبت، اتفاقهای مثبت برایشان افتاده است. فقط من نمیدانم این کائنات چرا برای آن کودکی که آرزوی داشتن یک موبایل را به گور میبرد، کاری نمیکند؟
تا دلتان بخواهد اینستاگرام پر شده از افرادی که به افق خیره میشوند و جملات قشنگی میگویند که برای چند ثانیه شما را به فکر میبرد. اینها بیش از اینکه بخواهند شما را نصیحت کنند یا بهتان راهکار بدهند، در پی فخرفروشی و اثبات این هستند که خودشان به مو به موی حرفایی را که میزنند عمل کردهاند و حالا به موفقیتهای چشمگیری رسیدهاند.
در این حالت، شما اسیر این افراد میشوید و هر روز پستهایشان را میبینید، لایک میکنید و برای دیگران میفرستید، چون آنها در باور شما گنجاندهاند که حالشان به خاطر رعایت برخی توصیههایی که به شما میکنند خیلی خوب شده است. در حالی که شما فریب زندگی اسلایدی آنها را میخورید.
زندگی اسلایدی یعنی قسمتهای قشنگ و جذاب روزهای آن خز اینستاگرامی که به شما میفروشد. شما هم فکر میکنید سراسر زندگی او همینگونه است و هر روز و هر ساعتش با خوشحالی، انرژی مثبت و لذات گوناگون میگذرد.
شما فقط آن قسمتی از زندگی خز محترم را میبینید که دوش گرفته، موهایش را مرتب کرده و چون از تبلیغ داخل استوری پول خوبی گرفته با خنده و خوشحالی داخلش ماشینش نشسته و به شما رهنمون میدهد. در حالی که هرگز فحشهای رکیکش به شرایط زندگیاش، روزهایی که بیحس و حال است، افسردگیاش و صدها مشکل دیگر او را نمیبینید و فکر میکنید او خوشبخت است و شما بدبخت عالم.
بازار این افراد تبهکار را باید با آنفالو کردن کساد کرد. این افراد، فعالان صنعت تبهکاری در اینستاگرام هستند. آنها خودشان خوب میدانند که حال همه مردم را نمیتوان با یک نسخه واحد خوب کرد؛ اما هدفشان چیز دیگری است: افزایش فالوورهای افسرده، کسب شهرت و در آمدآزایی از فرصتی که شما در اختیارشان میگذارید.
✅ @karkhone
تله الماس چالش استارتاپها
| حسین بختیاری
یکی از مشکلات اصلی استارتاپهای ایجاد شده در ساختارهای حمایت از فناوری همچون مراکز رشد، مراکز نوآوری، شتابدهندهها، چالشی است که من نام آن را "تله الماس" میگذارم.
تله الماس زمانی بوجود می آید که یک استارتاپ به نقطه مناسبی میرسد که مستلزم آنست که از یک ساختار به صورت موفق خارج و وارد ساختار بعدی که محل حضور شرکتهای سطح بالاتر (همچون پارک علم و فناوری و یا شهرکصنعتی و...) بشود، اما مدیران و صاحبان آن ساختار در برابر خروج شرکت مقاومت میکند زیرا میخواهند آن برند خلق شده را بصورت یک الماس زیبا در پیشانی دستاوردهایشان برای همیشه در کنار خود نگه دارند که این تله مانع رشد استارتاپ در مسیر حقیقی خود می شود و آن مرکز را نیز از جذب ایدههای جدید و جایگزین غافل میکند.
یادمان باشد در حال حاضر یکی از مشکلات اصلی اکوسیستم نوآوری و فناوری در ایران عدم ارتباط مناسب بین اجزای آن است.
✅ @karkhone
| حسین بختیاری
یکی از مشکلات اصلی استارتاپهای ایجاد شده در ساختارهای حمایت از فناوری همچون مراکز رشد، مراکز نوآوری، شتابدهندهها، چالشی است که من نام آن را "تله الماس" میگذارم.
تله الماس زمانی بوجود می آید که یک استارتاپ به نقطه مناسبی میرسد که مستلزم آنست که از یک ساختار به صورت موفق خارج و وارد ساختار بعدی که محل حضور شرکتهای سطح بالاتر (همچون پارک علم و فناوری و یا شهرکصنعتی و...) بشود، اما مدیران و صاحبان آن ساختار در برابر خروج شرکت مقاومت میکند زیرا میخواهند آن برند خلق شده را بصورت یک الماس زیبا در پیشانی دستاوردهایشان برای همیشه در کنار خود نگه دارند که این تله مانع رشد استارتاپ در مسیر حقیقی خود می شود و آن مرکز را نیز از جذب ایدههای جدید و جایگزین غافل میکند.
یادمان باشد در حال حاضر یکی از مشکلات اصلی اکوسیستم نوآوری و فناوری در ایران عدم ارتباط مناسب بین اجزای آن است.
✅ @karkhone
پایان بیسفون!
پیام رسان بومی بیسفون هم مثل میهن بلاگ به پایان خط رسید و Serverهای خود را از 15 اسفندماه برای همیشه خاموش خواهد کرد!
✅ @karkhone
پیام رسان بومی بیسفون هم مثل میهن بلاگ به پایان خط رسید و Serverهای خود را از 15 اسفندماه برای همیشه خاموش خواهد کرد!
✅ @karkhone