Karkhoone | کارخانه | کارخونه
اگر سیاست اقتضا کند شوروی همه جوره معامله می کند | سفرنامه عباس مسعودی به شوروی، «پشتِ پرده آهنین چه دیدم؟» در سایر کشورها پنبه را یک دسته از مردم میکارند و عمل میآورند، دسته دیگر محصول را از کشاورز و مالک میخرند و در بازارهای داخلی به اختیار صادرکنندگان…
اگر سیاست اقتضا کند شوروی همه جوره معامله می کند
| سفرنامه عباس مسعودی به شوروی، «پشتِ پرده آهنین چه دیدم؟»
چرا، یک هدف بزرگتر از این هم دارند و آن این است که با تمام قوا میکوشند جنگ درنگیرد و از هر نغمهای که بوی صلح از آن استشمام شود پشتیبانی کنند و به طور قطع هدف سیاسی شوروی در تشکیل کنفرانس مزبور نزدیک شدن با ملل از راه اقتصاد و کوشش در تعمیم صلح نیز بود، زیرا جنگ این کشور را از فعالیت عظیمی که در هر رشته در دست عمل دارد بازمیدارد، فرصتهای مهم را از او میگیرد و این سرمایه بزرگ که عبارت از کار و فعالیت تودههای وسیع ملت شوروی است در حال توقف و رکود و تزلزل میافتد به این جهت شوروی خواهان جنگ نیست دنیا هم نگران همین وضع است.
بالاخره در تجارت خارجی با اصول و سیستمی که در جماهیر شوروی عمل میشود کسی حریف روسیه نیست، چون همه چیز در دست دولت متمرکز است و قدرت و توانایی همه کار دارد و جز رویه معامله متقابل و محدودیتهای گمرکی با اصول دیگری دنیا نمیتواند با این کشور تجارت و رقابت کند؛ مثلا اگر سیاست اقتضا کند که با برزیل معامله نماید و تاجر برزیلی جز قهوه متاعی نداشته باشد و قهوه برای شوروی در حکم تجملات باشد معهذا قهوه را میخرد و آنچه را آنها میخواهند میفروشد و باز اگر سیاست مقتضی باشد که با کشورهای آسیایی مثل هندوستان و پاکستان روابط بازرگانی که مقدمه ارتباط نزدیکتر سیاسی است باز کنند و آنها در مبادله چیزی نداشته باشند بدهند که به کار شوروی آید، در اینجا سیاست اقتضای آن را دارد که به نقد معامله شود و در برابر جنس لیره بپردازند. همین کار را میکنند چنانکه کردند اما درباره ایران سیاست چنین اقتضا دارد که مبادلات فیمابین محدود به چند قلم اجناس باشد آن هم به قیمتهای بازار تهران که روی هیچ ماخذی استوار نیست زیرا بازار هر روز دستخوش تحول است و زیانآور و در نتیجه بنیه مالی و توانایی خرید ملت ایران روز به روز تحلیل میرود.
من بر خلاف رویهای که اکنون پیش گرفته شده و تجارت فیماین در چهاردیواری چند قلم جنس محدود گردیده طرفدار توسعه مبادلات تجارتی ایران و شوروی هستم و معتقدم که رویه اقتصادی طرفین باید بر روی پایهای قرار گیرد که توسعه تجارت را به وجود آورد و در این باره نمایندگان تجارتی شوروی باید در داد و ستد خود با ایران تجدید نظر نمایند، بر اقلام معاملات خود بیفزایند، داد و ستد را روی قیمت بازار به زیان ما قرار ندهند. سابقا از ما خشکهبار میخریدند، مرکبات میخریدند، اقسام مواد خام و محصول کشاورزی صادر میکردند و رفته رفته یکی بعد از دیگری متروک شد تا امروز که روی دو سه قلم آن هم بهترین مواد صادراتی ما توقف کرده و آن را هم به قیمتی خریداری میکنند که بازرگان ناچار شود جنس مبادلاتی را به قیمت گران در دسترس مصرفکننده بگذارد و این عمل دور از سیاست اقتصادی دولتی است که دارای چنان قدرت و توانایی است که میتواند تمام احتیاجات اولیه ملت ایران را با کمترین قیمت که دیگران نتوانند رقابت کنند در دسترس ما بگذارد و متاع ما را نیز به قیمتی عادلانه خریداری کند تا بنیه تولیدکننده و مصرفکننده ایران تقویت شود و این همان خطمشی و برنامهایست که در کنفرانس اقتصادی مسکو تعقیب میگردید، یعنی با توسعه مبادلات سطح زندگی مردم دنیا بالا بیاید و فقر و پریشانی زائل شود.
منبع: اطلاعات؛ پنجشنبه ۲۵ اردیبهشت ۱۳۳۱
انتهای بخش سوم
✅ @karkhone
| سفرنامه عباس مسعودی به شوروی، «پشتِ پرده آهنین چه دیدم؟»
چرا، یک هدف بزرگتر از این هم دارند و آن این است که با تمام قوا میکوشند جنگ درنگیرد و از هر نغمهای که بوی صلح از آن استشمام شود پشتیبانی کنند و به طور قطع هدف سیاسی شوروی در تشکیل کنفرانس مزبور نزدیک شدن با ملل از راه اقتصاد و کوشش در تعمیم صلح نیز بود، زیرا جنگ این کشور را از فعالیت عظیمی که در هر رشته در دست عمل دارد بازمیدارد، فرصتهای مهم را از او میگیرد و این سرمایه بزرگ که عبارت از کار و فعالیت تودههای وسیع ملت شوروی است در حال توقف و رکود و تزلزل میافتد به این جهت شوروی خواهان جنگ نیست دنیا هم نگران همین وضع است.
بالاخره در تجارت خارجی با اصول و سیستمی که در جماهیر شوروی عمل میشود کسی حریف روسیه نیست، چون همه چیز در دست دولت متمرکز است و قدرت و توانایی همه کار دارد و جز رویه معامله متقابل و محدودیتهای گمرکی با اصول دیگری دنیا نمیتواند با این کشور تجارت و رقابت کند؛ مثلا اگر سیاست اقتضا کند که با برزیل معامله نماید و تاجر برزیلی جز قهوه متاعی نداشته باشد و قهوه برای شوروی در حکم تجملات باشد معهذا قهوه را میخرد و آنچه را آنها میخواهند میفروشد و باز اگر سیاست مقتضی باشد که با کشورهای آسیایی مثل هندوستان و پاکستان روابط بازرگانی که مقدمه ارتباط نزدیکتر سیاسی است باز کنند و آنها در مبادله چیزی نداشته باشند بدهند که به کار شوروی آید، در اینجا سیاست اقتضای آن را دارد که به نقد معامله شود و در برابر جنس لیره بپردازند. همین کار را میکنند چنانکه کردند اما درباره ایران سیاست چنین اقتضا دارد که مبادلات فیمابین محدود به چند قلم اجناس باشد آن هم به قیمتهای بازار تهران که روی هیچ ماخذی استوار نیست زیرا بازار هر روز دستخوش تحول است و زیانآور و در نتیجه بنیه مالی و توانایی خرید ملت ایران روز به روز تحلیل میرود.
من بر خلاف رویهای که اکنون پیش گرفته شده و تجارت فیماین در چهاردیواری چند قلم جنس محدود گردیده طرفدار توسعه مبادلات تجارتی ایران و شوروی هستم و معتقدم که رویه اقتصادی طرفین باید بر روی پایهای قرار گیرد که توسعه تجارت را به وجود آورد و در این باره نمایندگان تجارتی شوروی باید در داد و ستد خود با ایران تجدید نظر نمایند، بر اقلام معاملات خود بیفزایند، داد و ستد را روی قیمت بازار به زیان ما قرار ندهند. سابقا از ما خشکهبار میخریدند، مرکبات میخریدند، اقسام مواد خام و محصول کشاورزی صادر میکردند و رفته رفته یکی بعد از دیگری متروک شد تا امروز که روی دو سه قلم آن هم بهترین مواد صادراتی ما توقف کرده و آن را هم به قیمتی خریداری میکنند که بازرگان ناچار شود جنس مبادلاتی را به قیمت گران در دسترس مصرفکننده بگذارد و این عمل دور از سیاست اقتصادی دولتی است که دارای چنان قدرت و توانایی است که میتواند تمام احتیاجات اولیه ملت ایران را با کمترین قیمت که دیگران نتوانند رقابت کنند در دسترس ما بگذارد و متاع ما را نیز به قیمتی عادلانه خریداری کند تا بنیه تولیدکننده و مصرفکننده ایران تقویت شود و این همان خطمشی و برنامهایست که در کنفرانس اقتصادی مسکو تعقیب میگردید، یعنی با توسعه مبادلات سطح زندگی مردم دنیا بالا بیاید و فقر و پریشانی زائل شود.
منبع: اطلاعات؛ پنجشنبه ۲۵ اردیبهشت ۱۳۳۱
انتهای بخش سوم
✅ @karkhone
داستان 40 نفر از آن ۵۳ نفری که اموال آنها مصادره شد و به باد رفت!
| ندا گنجی
شادی معرفتی
15. کاظم خسروشاهی
«کاظم خسروشاهی» فرزند «حسن خسروشاهی» بخشی از تاریخچه اتاق بازرگانی تبریز است. کاظم، رشته حقوق را در تهران، نیمهکاره رها کرد و عازم آمریکا شد. او با این سفر دو نشان را هدف قرار داده بود؛ ادامه تحصیل و بازارگشایی برای پدر. کاظم خسروشاهی در همان روزهایی که در آمریکا به سر میبرد، نمایندگی شرکت دارویی «ماکسون رابینز» را بر عهده گرفت. خانواده خسروشاهی دامنه فعالیتهای تولیدی و تجاری خود را در حوزه دارو متمرکز کرد و با تاسیس شرکت سهامی «تولید دارو» به این بخش از فعالیتهای خود رونق بخشید. تیدی، تولیپرس پخش البرز، پایور، پایهگذار، تکنو صنایع و کامپیوتر البرز عناوین تجاری است که به خانواده خسروشاهیها تعلق داشت. او حدود یک سال تصدی وزارت بازرگانی در دولت «جمشید آموزگار» را نیز بر عهده گرفت و البته در این مدت دو بار استعفا کرد. او اکنون در پاریس اقامت دارد.
16. احمد خیامی
سرمایهای که «احمد خیامی» برای راهاندازی کارخانه ایرانناسیونال هزینه کرد، حدود 40 میلیون تومان بود. او با این سرمایه، در سال 1346 بزرگترین کارخانه خودروسازی ایران را پیریزی کرد. کارخانهای که روزانه قادر بود، 17 دستگاه اتومبیل سواری و اتوبوس و کامیون مونتاژ کند. اما خیامی هفت سال بعد در شرایطی که سیاست جایگزینی واردات به پارادایم اصلی اقتصاد ایران تبدیل شده بود، سرمایه خود را به 579 میلیون و 125 هزار دلار رساند. از دوران کودکی و نوجوانی خیامی روایتهای مختلفی نقل شده است، اینکه به دلیل علاقهای که به اتومبیل داشت، روزها پس از مدرسه لنگ در دست میگرفت و اتومبیلهای کوچه و خیابان را شستوشو میداد اما خود میگوید: «در سرمای زمستان آنقدر روی اتومبیلها کار میکردم که دستهایم ترک میخورد و بنابراین ناچار میشدم پیه داغکرده روی آن بریزم تا زخمهایم التیام پیدا کند.» احمد خیامی فروشگاه زنجیرهای کوروش را نیز بنیانگذاری کرد. او پس از انقلاب به کانادا رفت. او قصد داشت در زادگاهش مشهد، کارخانهای تاسیس کند اما سرطان، مجال به بار نشاندن آخرین آرزویش را به او نداد.
17. محمود خیامی
محمود در تمام دوران از تولد تا روزهای قد کشیدن «ایرانناسیونال» در کنار برادرش احمد بود. یکی از بنیانگذاران کارخانه ایرانناسیونال که اکنون در انگلستان اقامت دارد. او در سال 1328 از مشهد، رهسپار تهران شد تا به همراه شریک اصلی خود یعنی احمد خیامی، ساخت اتوبوس و اتومبیل سواری را در پایتخت کلید بزند. البته در بحبوحه پیروزی انقلاب، موعد جدایی دو برادر نیز فرارسیده بود؛ از این رو کل سهام ایرانناسیونال به محمود واگذار شد. افزون بر این او در عرصه بانکداری از جمله بانک صنعت و معدن نیز فعالیت داشت؛ محمود خیامی در سال 1358 به اروپا رفت و اکنون هفت نمایندگی مرسدسبنز را در انگلستان و آمریکا مدیریت میکند. آنچه محمود را در سالهای اخیر بار دیگر خبرساز کرد، کمک یک میلیون پوندی او در سال 2007 به حزب کارگر انگلستان بود که واکنشهای بسیاری را در پی داشت. او دومین حامی مالی حزب کارگر انگلستان است و موسسهای به نام بنیاد خیامی تاسیس کرده که فعالیتهایی همچون گفتوگوی ادیان از طریق برگزاری جلسات و کنفرانسها برگزار میکند. این بنیاد در سال 2005 کنفرانس دو روزهای تحت عنوان «آیا اسلام خطری برای غرب محسوب میشود» برگزار کرد.
18. مرتضی رحیمزادهخویی
نام «حاجمرتضی» برای تجار خطه آذربایجان، نامی آشناست. مردی از دیار «خوی» که گویی تنها برای «تجارت» آفریده شده بود. تردیدی نیست بسیاری از آنان که روزانه از مقابل کوی معروف ولیعصر میگذرند، نمیدانند که این بنا یادگار «مرتضی رحیمزادهخویی» است. او یکی از زمینداران بزرگ شهر خوی بود که با خرید زمینهای این منطقه و همکاری شهرداری تبریز «کوی ولیعهد» را احداث کرد. پس از انقلاب نیز نام این مجموعه به کوی ولیعصر تغییر یافت. اما ارمغان خانواده خوییها برای مردم ایران، آتش «کبریتهای ممتاز» بود. صنعتی که «زینالعابدین رحیمزادهخویی» پدر حاجمرتضی در سال 1300 به همراه یارانش از روسیه به ایران آورد. حاجمرتضی خویی که از سال 1351 تا 1357 رئیس اتاق بازرگانی تبریز بود، پس از انقلاب به آلمان مهاجرت کرد.
✅ @karkhone
| ندا گنجی
شادی معرفتی
15. کاظم خسروشاهی
«کاظم خسروشاهی» فرزند «حسن خسروشاهی» بخشی از تاریخچه اتاق بازرگانی تبریز است. کاظم، رشته حقوق را در تهران، نیمهکاره رها کرد و عازم آمریکا شد. او با این سفر دو نشان را هدف قرار داده بود؛ ادامه تحصیل و بازارگشایی برای پدر. کاظم خسروشاهی در همان روزهایی که در آمریکا به سر میبرد، نمایندگی شرکت دارویی «ماکسون رابینز» را بر عهده گرفت. خانواده خسروشاهی دامنه فعالیتهای تولیدی و تجاری خود را در حوزه دارو متمرکز کرد و با تاسیس شرکت سهامی «تولید دارو» به این بخش از فعالیتهای خود رونق بخشید. تیدی، تولیپرس پخش البرز، پایور، پایهگذار، تکنو صنایع و کامپیوتر البرز عناوین تجاری است که به خانواده خسروشاهیها تعلق داشت. او حدود یک سال تصدی وزارت بازرگانی در دولت «جمشید آموزگار» را نیز بر عهده گرفت و البته در این مدت دو بار استعفا کرد. او اکنون در پاریس اقامت دارد.
16. احمد خیامی
سرمایهای که «احمد خیامی» برای راهاندازی کارخانه ایرانناسیونال هزینه کرد، حدود 40 میلیون تومان بود. او با این سرمایه، در سال 1346 بزرگترین کارخانه خودروسازی ایران را پیریزی کرد. کارخانهای که روزانه قادر بود، 17 دستگاه اتومبیل سواری و اتوبوس و کامیون مونتاژ کند. اما خیامی هفت سال بعد در شرایطی که سیاست جایگزینی واردات به پارادایم اصلی اقتصاد ایران تبدیل شده بود، سرمایه خود را به 579 میلیون و 125 هزار دلار رساند. از دوران کودکی و نوجوانی خیامی روایتهای مختلفی نقل شده است، اینکه به دلیل علاقهای که به اتومبیل داشت، روزها پس از مدرسه لنگ در دست میگرفت و اتومبیلهای کوچه و خیابان را شستوشو میداد اما خود میگوید: «در سرمای زمستان آنقدر روی اتومبیلها کار میکردم که دستهایم ترک میخورد و بنابراین ناچار میشدم پیه داغکرده روی آن بریزم تا زخمهایم التیام پیدا کند.» احمد خیامی فروشگاه زنجیرهای کوروش را نیز بنیانگذاری کرد. او پس از انقلاب به کانادا رفت. او قصد داشت در زادگاهش مشهد، کارخانهای تاسیس کند اما سرطان، مجال به بار نشاندن آخرین آرزویش را به او نداد.
17. محمود خیامی
محمود در تمام دوران از تولد تا روزهای قد کشیدن «ایرانناسیونال» در کنار برادرش احمد بود. یکی از بنیانگذاران کارخانه ایرانناسیونال که اکنون در انگلستان اقامت دارد. او در سال 1328 از مشهد، رهسپار تهران شد تا به همراه شریک اصلی خود یعنی احمد خیامی، ساخت اتوبوس و اتومبیل سواری را در پایتخت کلید بزند. البته در بحبوحه پیروزی انقلاب، موعد جدایی دو برادر نیز فرارسیده بود؛ از این رو کل سهام ایرانناسیونال به محمود واگذار شد. افزون بر این او در عرصه بانکداری از جمله بانک صنعت و معدن نیز فعالیت داشت؛ محمود خیامی در سال 1358 به اروپا رفت و اکنون هفت نمایندگی مرسدسبنز را در انگلستان و آمریکا مدیریت میکند. آنچه محمود را در سالهای اخیر بار دیگر خبرساز کرد، کمک یک میلیون پوندی او در سال 2007 به حزب کارگر انگلستان بود که واکنشهای بسیاری را در پی داشت. او دومین حامی مالی حزب کارگر انگلستان است و موسسهای به نام بنیاد خیامی تاسیس کرده که فعالیتهایی همچون گفتوگوی ادیان از طریق برگزاری جلسات و کنفرانسها برگزار میکند. این بنیاد در سال 2005 کنفرانس دو روزهای تحت عنوان «آیا اسلام خطری برای غرب محسوب میشود» برگزار کرد.
18. مرتضی رحیمزادهخویی
نام «حاجمرتضی» برای تجار خطه آذربایجان، نامی آشناست. مردی از دیار «خوی» که گویی تنها برای «تجارت» آفریده شده بود. تردیدی نیست بسیاری از آنان که روزانه از مقابل کوی معروف ولیعصر میگذرند، نمیدانند که این بنا یادگار «مرتضی رحیمزادهخویی» است. او یکی از زمینداران بزرگ شهر خوی بود که با خرید زمینهای این منطقه و همکاری شهرداری تبریز «کوی ولیعهد» را احداث کرد. پس از انقلاب نیز نام این مجموعه به کوی ولیعصر تغییر یافت. اما ارمغان خانواده خوییها برای مردم ایران، آتش «کبریتهای ممتاز» بود. صنعتی که «زینالعابدین رحیمزادهخویی» پدر حاجمرتضی در سال 1300 به همراه یارانش از روسیه به ایران آورد. حاجمرتضی خویی که از سال 1351 تا 1357 رئیس اتاق بازرگانی تبریز بود، پس از انقلاب به آلمان مهاجرت کرد.
✅ @karkhone
مالیات عایدی سرمایه!
| محمود اولاد
فرض کنید فردی چند سال پیش یک واحد مسکونی به قیمت ۵۰۰ میلیون تومان خریده و به اجاره داده و ماهانه ۳ میلیون اجاره دریافت میکند و از درآمد آن زندگی میگذراند. (خودش هم در واحد ملکی دیگر خودش ساکن است). با گذشت زمان و با تورم موجود، قیمت واحد مسکونی او به ۲ میلیارد رسیده است. او کماکان همان یک واحد مسکونی را به اجاره میدهد و البته الان ۱۰ میلیون تومان ماهانه اجاره دریافت میکند ولی هزینه های زندگی ۱۰ میلیونی حتی فشار بیشتری نسبت به زندگی ۳ میلیونی گذشته دارد.
او کماکان همان یک واحد را دارد. ارزش حقیقی اجاره ۱۰ میلیونی، حتی از ۳ میلیون سابق کمتر است.
تصور کنید او قصد دارد این واحد مسکونی را بفروشد و واحد دیگری بخرد. او این واحد را به ۲ میلیارد میفروشد ولی مجبور است ۳۰ درصد ۱.۵ میلیارد تفاوت قیمت فروش از خرید را مالیات بر عایدی دهد یعنی ۴۵۰ میلیون تومان! حالا او دیگر ۲ میلیارد ندارد بلکه ۱.۵۵ میلیارد دارد! او دیگر نمیتواند مشابه همین واحد را بخرد و مجبور است واحدی کوچکتر بخرد. واحد کوچکتر، درآمد اجاره کمتری خواهد داشت.
این مثال به راحتی نشان میدهد این نوع مالیات، مالیات بر تورم است. تورمی که خود نوعی مالیات پنهان است. یعنی مالیات از مالیات! در واقع، چیزی به نام عایدی سرمایه اصلا وجود نداشت! یک واحد مسکونی، همان یک واحد مسکونی است. حتی با عمر بیشتر و قدیمی تر! چیزی به سرمایه افزوده نشده است.
تنها در یک حالت ممکن است عایدی بر سرمایه رخ دهد و آن زمانی است که رانت برنامه ای ایجاد شود مثلا از کنار واحد مسکونی خیابانی رد شود و باعث افزایش ارزش ملک شود! برای این موضوع هم، مالیات داریم. شهرداریها چیزی تحت عنوان عوارض حق مشرفیت یا عوارض ارزش اضافه شده دریافت میکنند.
پ.ن: وقتی میگوییم این نوع طرحها صرفا چپاول مردم برای کسب درآمد برای دولت و حاکمیت به هر طریقی است، به این دلایل است.
✅ @karkhone
| محمود اولاد
فرض کنید فردی چند سال پیش یک واحد مسکونی به قیمت ۵۰۰ میلیون تومان خریده و به اجاره داده و ماهانه ۳ میلیون اجاره دریافت میکند و از درآمد آن زندگی میگذراند. (خودش هم در واحد ملکی دیگر خودش ساکن است). با گذشت زمان و با تورم موجود، قیمت واحد مسکونی او به ۲ میلیارد رسیده است. او کماکان همان یک واحد مسکونی را به اجاره میدهد و البته الان ۱۰ میلیون تومان ماهانه اجاره دریافت میکند ولی هزینه های زندگی ۱۰ میلیونی حتی فشار بیشتری نسبت به زندگی ۳ میلیونی گذشته دارد.
او کماکان همان یک واحد را دارد. ارزش حقیقی اجاره ۱۰ میلیونی، حتی از ۳ میلیون سابق کمتر است.
تصور کنید او قصد دارد این واحد مسکونی را بفروشد و واحد دیگری بخرد. او این واحد را به ۲ میلیارد میفروشد ولی مجبور است ۳۰ درصد ۱.۵ میلیارد تفاوت قیمت فروش از خرید را مالیات بر عایدی دهد یعنی ۴۵۰ میلیون تومان! حالا او دیگر ۲ میلیارد ندارد بلکه ۱.۵۵ میلیارد دارد! او دیگر نمیتواند مشابه همین واحد را بخرد و مجبور است واحدی کوچکتر بخرد. واحد کوچکتر، درآمد اجاره کمتری خواهد داشت.
این مثال به راحتی نشان میدهد این نوع مالیات، مالیات بر تورم است. تورمی که خود نوعی مالیات پنهان است. یعنی مالیات از مالیات! در واقع، چیزی به نام عایدی سرمایه اصلا وجود نداشت! یک واحد مسکونی، همان یک واحد مسکونی است. حتی با عمر بیشتر و قدیمی تر! چیزی به سرمایه افزوده نشده است.
تنها در یک حالت ممکن است عایدی بر سرمایه رخ دهد و آن زمانی است که رانت برنامه ای ایجاد شود مثلا از کنار واحد مسکونی خیابانی رد شود و باعث افزایش ارزش ملک شود! برای این موضوع هم، مالیات داریم. شهرداریها چیزی تحت عنوان عوارض حق مشرفیت یا عوارض ارزش اضافه شده دریافت میکنند.
پ.ن: وقتی میگوییم این نوع طرحها صرفا چپاول مردم برای کسب درآمد برای دولت و حاکمیت به هر طریقی است، به این دلایل است.
✅ @karkhone
فولاد ایران در دلِ تاریخ
مخبر السلطنه(مهدی قلی خان هدایت)، نخستوزیر:
گویا دستهایی در کار بوده که مخصوصاً ایران صاحب کارخانه ذوبآهن نشود. در تعقیب راه شمال و جنوب بهطرف خراسان و آذربایجان شروع به ساختن راه شد و خم چنان کل آهن از خارجه تدارک میشود ولی از استخراج آهن صحبت نیست.
محمد خسروشاهی، بازرگان:
بعد از جنگ دوم جهانی انباری را در آلمان دیدم که از ماشینآلات مختلف انباشته و مار در آن خانه کرده بود. ضمن بازدید از این انبار گفتند مأموران ایرانی قطعاتی از این ماشینها را(که برای ساخت صنایع فولاد ارسال آن به ایران متوقف شد) برای پرداخت کرایه آن برداشته و فروختهاند.
ارسلان خلعتبری، نماینده مجلس شورای ملی در سال ۱۳۳۸:
سؤال بنده مربوط به کارخانه ذوبآهن است. تأسیس این کارخانه مدتهاست بهطور یک آرزوی ملی درآمده است. در زمان اعلیحضرت فقید اقداماتی شد و شهری برای این کارخانه نزدیک کرج تأسیس گردید و ماشینآلاتی از خارج خریدند اما جنگ پیش آمد و این اقدامات ناتمام ماند. بعد از جنگ هم پنج سال پیش به اینطرف دراینباره صحبتهای زیادی میشود و در روزنامهها مطالب بسیاری در این مورد نوشته میشود. میخواستم مردم بدانند تابهحال چهکارهایی صورت گرفته است.
احمد حامی، پدر مهندسی عمران ایران:
به ایشان گوشزد کردم که ملت ایران قوت لایموت خود یعنی گندم را بهعنوان بهای کارخانه ذوبآهن در زمان جنگ به آلمان داد. دولت فعلی آلمان که خود را جانشین آلمان سابق میداند باید به تعهدات خود عمل کند و نسبت به اجرایی شدن تأسیس کارخانه تولید فولاد در ایران اقدام نماید. صدراعظم آلمان در پاسخ گفت به فکر پروژههای تخیلی مانند داشتن کارخانه تولید فولاد برای کشورتان نباشید. گفتم حتی بدون حمایت شما هم به امید خدا ایران دارای صنعت فولاد خواهد شد.
✅ @karkhone
مخبر السلطنه(مهدی قلی خان هدایت)، نخستوزیر:
گویا دستهایی در کار بوده که مخصوصاً ایران صاحب کارخانه ذوبآهن نشود. در تعقیب راه شمال و جنوب بهطرف خراسان و آذربایجان شروع به ساختن راه شد و خم چنان کل آهن از خارجه تدارک میشود ولی از استخراج آهن صحبت نیست.
محمد خسروشاهی، بازرگان:
بعد از جنگ دوم جهانی انباری را در آلمان دیدم که از ماشینآلات مختلف انباشته و مار در آن خانه کرده بود. ضمن بازدید از این انبار گفتند مأموران ایرانی قطعاتی از این ماشینها را(که برای ساخت صنایع فولاد ارسال آن به ایران متوقف شد) برای پرداخت کرایه آن برداشته و فروختهاند.
ارسلان خلعتبری، نماینده مجلس شورای ملی در سال ۱۳۳۸:
سؤال بنده مربوط به کارخانه ذوبآهن است. تأسیس این کارخانه مدتهاست بهطور یک آرزوی ملی درآمده است. در زمان اعلیحضرت فقید اقداماتی شد و شهری برای این کارخانه نزدیک کرج تأسیس گردید و ماشینآلاتی از خارج خریدند اما جنگ پیش آمد و این اقدامات ناتمام ماند. بعد از جنگ هم پنج سال پیش به اینطرف دراینباره صحبتهای زیادی میشود و در روزنامهها مطالب بسیاری در این مورد نوشته میشود. میخواستم مردم بدانند تابهحال چهکارهایی صورت گرفته است.
احمد حامی، پدر مهندسی عمران ایران:
به ایشان گوشزد کردم که ملت ایران قوت لایموت خود یعنی گندم را بهعنوان بهای کارخانه ذوبآهن در زمان جنگ به آلمان داد. دولت فعلی آلمان که خود را جانشین آلمان سابق میداند باید به تعهدات خود عمل کند و نسبت به اجرایی شدن تأسیس کارخانه تولید فولاد در ایران اقدام نماید. صدراعظم آلمان در پاسخ گفت به فکر پروژههای تخیلی مانند داشتن کارخانه تولید فولاد برای کشورتان نباشید. گفتم حتی بدون حمایت شما هم به امید خدا ایران دارای صنعت فولاد خواهد شد.
✅ @karkhone
همیشه شعبون، یکبار هم رمضون
| محمدحسین غیاثی
کاندیدای اصولگرا میگویند مملکت را به دست ما بدهید آنرا درست میکنیم.
چون ما قاطعیت داریم. با فساد مخالفیم. طرفدار طبقهی کمدرآمدیم.
معنای گزارهی فوق این است که اصولگرایان تابحال از قدرت خارج بودهاند.
از پنج کاندیدای اصولگرای حاضر، یک رئیس قوهی قضائیه، یک نایبرئیس اول مجلس، یک عضو شورای عالی امنیت ملی، یک دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام و یک رئیس مرکز پژوهشهای مجلس حضور دارند.
بدیهی است که افراد فوق تقریباً هیچگاه در طول این سالها خارج از حکومت نبودهاند و اساساً حکومت مال اینها بوده است و اینها درجایی که بودهاند اوج توانایی و هنر خود را نشان دادهاند اکنون اما میگویند برای اینکه ما موفق بشویم اختیارات بیشتری میخواهیم. آنمقداری که قبلا داشتیم کم بوده است.
معنای دیگر گزاره این است آنهایی که تابحال در قدرت بودهاند قاطعیت لازم را ندارند با فساد مخالف نیستند و طرفدار طبقهی ضعیف هم نیستند. اما مگر آنها خارج از چارچوب حکومت بودهاند؟ مگر آن قبلیها را همین شورای نگهبانی که شما را تأیید کرده است، تأیید نکرده بود؟ مگر آنها رفقا و هم حزبیها و دوستان خودتان نبودهاند. آقای روحانی عضو جامعهی روحانیت مبارز تهران (مهمترین تشکل اصولگرای کشور) و یک روحانی است. ازقضا فامیلش هم روحانی است و در کسوت روحانیت خیلی جلوتر از آقای رئیسی است و سالها نمایندهی رهبری در شورای عالی امنیت ملی بوده است خیلی جلوتر از همین جایی که الان سعید جلیلی است.
کمی فکر کنید شاید مشکل این ماشین در جای دیگری است که با عوض شدن راننده تفاوتی نمیکند. باوجودی که همهتان بخشی از مهرههای نظام بودهاید و اصلاً یکی از شروط تأییدتان بوسیلهی شورای نگهبان همین درون نظام و در رأس کارهای بالای نظام بودن است. معهذا حال که معتقدید از حکومت خارج بودهاید و در پختن آشی که شوریش داد خودتان را درآورده هیچ نقشی نداشتهاید امیدوارم بخت و اقبال به شما رو کند و ملت مستأصل در غیاب تحریمکنندگان اینبار به شما رأی دهند تا ببینیم بعد از آن بهانهتان چیست و چه میخواهید تا مملکت را به آرزوهاتان برسانید.
اولین مسألهتان مذاکرات وین است. الان آمریکا از برجام خارج شده و شما هم میتوانید زیر برجام بزنید چون از اول هم با آن مخالف بودید. باوجود این نمایندهتان دارد با آمریکا مذاکره میکند تا آنها را به برجام برگرداند و نهایت خواستهی شما بازگشت آمریکا به برجام است. همان برجامی که از نظر شما خسارت محض است و از ترکمانچای بدتر است.
این اولین تناقضی است که در اول کار با آن مواجه میشوید. به خیل هوادارانتان که سالها در پای سخنان شما فحش به برجام را شنیدند چه پاسخی میدهید؟ آمریکا از شما خواسته است سانتریفیوژهای جدید را بشکنید آیا نمایش شکستن آنها را در تلویزیون نشان میدهید؟ آمریکا از شما خواسته است اورانیومهای غنیشده را اکسیده کنید. آیا این را هم با افتخار نشان خواهید داد؟ و چند شرط دیگر. اینها را انجام ندهید کماکان تحریمید. آنوقت بدون دلار میخواهید چکار کنید؟
تناقض دوم FATF است. مجبورید آن را بپذیرید. اگر نپذیرفتید تحریمها هم برداشته شود مشکل تبادلات بانکی باقی میماند. اینبار میخواهید به هوادارنتان چه بگویید؟
میخواهید صنایع و معادن و نفت کشور را توسعه بدهید؟
بسیار عالی.
اما با کدام سرمایهگذاری؟ با کدام تجهیزات؟ آیا میدانید گاهی وقتها یک صنعت بزرگ فقط بخاطر یک قطعهی کوچک انحصاری لنگ میشود؟ حتی بخاطر یک آچار. حالا برفرض که با توکل برخدا و عزم جهادیتان توانستید صنعت و معدن و نفت را به حرکت درآورید آنوقت محصول تولیدشده را در کدام بازار و چگونه میخواهید بفروشید؟
امیدوارم اینبار شما رأی بیاورید تا چهارسال بعد اگر زنده ماندیم واقعا شاهد رشد و شکوفایی مملکت بشویم. انشالله به برجام برگردید منتها به ملت نگویید که چگونه برگشتید. پولها آزاد میشود و گشایشی رخ میدهد. FATF را هم بپذیرید منتها به ملت نگویید چرا تابحال با آن مخالفت میکردید. آمریکا هم نشان داده است که با دولتهای ملی(دکتر مصدق) و اصلاحطلب (خاتمی) و حتی نزدیک به اصلاحات(روحانی) در ایران مخالف بوده و با دولتهایی که به حکومتهای قبیلهای و عشیرهای جنوب خلیج فارس شبیهند موافقتر است. این هم فرصتی مضاعف است.
در آن دوره، احمدینژادتان هزار میلیارد دلار ثروت ملی را بر باد داد امیدوارم شما اینبار آن را تکرار نکنید.
✅ @karkhone
| محمدحسین غیاثی
کاندیدای اصولگرا میگویند مملکت را به دست ما بدهید آنرا درست میکنیم.
چون ما قاطعیت داریم. با فساد مخالفیم. طرفدار طبقهی کمدرآمدیم.
معنای گزارهی فوق این است که اصولگرایان تابحال از قدرت خارج بودهاند.
از پنج کاندیدای اصولگرای حاضر، یک رئیس قوهی قضائیه، یک نایبرئیس اول مجلس، یک عضو شورای عالی امنیت ملی، یک دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام و یک رئیس مرکز پژوهشهای مجلس حضور دارند.
بدیهی است که افراد فوق تقریباً هیچگاه در طول این سالها خارج از حکومت نبودهاند و اساساً حکومت مال اینها بوده است و اینها درجایی که بودهاند اوج توانایی و هنر خود را نشان دادهاند اکنون اما میگویند برای اینکه ما موفق بشویم اختیارات بیشتری میخواهیم. آنمقداری که قبلا داشتیم کم بوده است.
معنای دیگر گزاره این است آنهایی که تابحال در قدرت بودهاند قاطعیت لازم را ندارند با فساد مخالف نیستند و طرفدار طبقهی ضعیف هم نیستند. اما مگر آنها خارج از چارچوب حکومت بودهاند؟ مگر آن قبلیها را همین شورای نگهبانی که شما را تأیید کرده است، تأیید نکرده بود؟ مگر آنها رفقا و هم حزبیها و دوستان خودتان نبودهاند. آقای روحانی عضو جامعهی روحانیت مبارز تهران (مهمترین تشکل اصولگرای کشور) و یک روحانی است. ازقضا فامیلش هم روحانی است و در کسوت روحانیت خیلی جلوتر از آقای رئیسی است و سالها نمایندهی رهبری در شورای عالی امنیت ملی بوده است خیلی جلوتر از همین جایی که الان سعید جلیلی است.
کمی فکر کنید شاید مشکل این ماشین در جای دیگری است که با عوض شدن راننده تفاوتی نمیکند. باوجودی که همهتان بخشی از مهرههای نظام بودهاید و اصلاً یکی از شروط تأییدتان بوسیلهی شورای نگهبان همین درون نظام و در رأس کارهای بالای نظام بودن است. معهذا حال که معتقدید از حکومت خارج بودهاید و در پختن آشی که شوریش داد خودتان را درآورده هیچ نقشی نداشتهاید امیدوارم بخت و اقبال به شما رو کند و ملت مستأصل در غیاب تحریمکنندگان اینبار به شما رأی دهند تا ببینیم بعد از آن بهانهتان چیست و چه میخواهید تا مملکت را به آرزوهاتان برسانید.
اولین مسألهتان مذاکرات وین است. الان آمریکا از برجام خارج شده و شما هم میتوانید زیر برجام بزنید چون از اول هم با آن مخالف بودید. باوجود این نمایندهتان دارد با آمریکا مذاکره میکند تا آنها را به برجام برگرداند و نهایت خواستهی شما بازگشت آمریکا به برجام است. همان برجامی که از نظر شما خسارت محض است و از ترکمانچای بدتر است.
این اولین تناقضی است که در اول کار با آن مواجه میشوید. به خیل هوادارانتان که سالها در پای سخنان شما فحش به برجام را شنیدند چه پاسخی میدهید؟ آمریکا از شما خواسته است سانتریفیوژهای جدید را بشکنید آیا نمایش شکستن آنها را در تلویزیون نشان میدهید؟ آمریکا از شما خواسته است اورانیومهای غنیشده را اکسیده کنید. آیا این را هم با افتخار نشان خواهید داد؟ و چند شرط دیگر. اینها را انجام ندهید کماکان تحریمید. آنوقت بدون دلار میخواهید چکار کنید؟
تناقض دوم FATF است. مجبورید آن را بپذیرید. اگر نپذیرفتید تحریمها هم برداشته شود مشکل تبادلات بانکی باقی میماند. اینبار میخواهید به هوادارنتان چه بگویید؟
میخواهید صنایع و معادن و نفت کشور را توسعه بدهید؟
بسیار عالی.
اما با کدام سرمایهگذاری؟ با کدام تجهیزات؟ آیا میدانید گاهی وقتها یک صنعت بزرگ فقط بخاطر یک قطعهی کوچک انحصاری لنگ میشود؟ حتی بخاطر یک آچار. حالا برفرض که با توکل برخدا و عزم جهادیتان توانستید صنعت و معدن و نفت را به حرکت درآورید آنوقت محصول تولیدشده را در کدام بازار و چگونه میخواهید بفروشید؟
امیدوارم اینبار شما رأی بیاورید تا چهارسال بعد اگر زنده ماندیم واقعا شاهد رشد و شکوفایی مملکت بشویم. انشالله به برجام برگردید منتها به ملت نگویید که چگونه برگشتید. پولها آزاد میشود و گشایشی رخ میدهد. FATF را هم بپذیرید منتها به ملت نگویید چرا تابحال با آن مخالفت میکردید. آمریکا هم نشان داده است که با دولتهای ملی(دکتر مصدق) و اصلاحطلب (خاتمی) و حتی نزدیک به اصلاحات(روحانی) در ایران مخالف بوده و با دولتهایی که به حکومتهای قبیلهای و عشیرهای جنوب خلیج فارس شبیهند موافقتر است. این هم فرصتی مضاعف است.
در آن دوره، احمدینژادتان هزار میلیارد دلار ثروت ملی را بر باد داد امیدوارم شما اینبار آن را تکرار نکنید.
✅ @karkhone
Karkhoone | کارخانه | کارخونه
داستان 40 نفر از آن ۵۳ نفری که اموال آنها مصادره شد و به باد رفت! | ندا گنجی شادی معرفتی 15. کاظم خسروشاهی «کاظم خسروشاهی» فرزند «حسن خسروشاهی» بخشی از تاریخچه اتاق بازرگانی تبریز است. کاظم، رشته حقوق را در تهران، نیمهکاره رها کرد و عازم آمریکا…
داستان 40 نفر از آن ۵۳ نفری که اموال آنها مصادره شد و به باد رفت!
| ندا گنجی
شادی معرفتی
19. اسدالله رشیدیان
اسدالله رشیدیان بیش از آنکه در عرصه اقتصاد شناختهشده باشد، او را به واسطه فعالیتهای سیاسیاش در دهه 30 میشناسند؛ نقشی که اسدالله و برادرانش در وقوع کودتای 28 مرداد ایفا کردند و البته مبارزاتی که بعدها دولت امینی را نیز نشانه گرفت. برادران رشیدیان در دوره حکومت مصدق، جلساتی با حضور فضلالله زاهدی و افسران بازنشسته برگزار میکردند که موجب دستگیری اسدالله رشیدیان شد. او پیش از کودتای 28 مرداد، سخنگوی انگلیس و مشوق شاه برای کودتا بود. رشیدیان پس از کودتا امتیازات فراوانی چون مجوز تاسیس بانک و اعتبارات تعاونی و توزیع گرفت. او از جمله دلالان اسلحه میان ایران و آمریکا بود. فعالیتهای رشیدیان، علیه دولت امینی نیز ادامه یافت و او به همراه برادرش مدتی در دوره امینی محبوس بودند. او پس از آزادی از زندان، امتیاز تاسیس بانک تعاونی و توزیع وابسته به اصناف تهران را دریافت کرد. او فعالیتهای اقتصادی خود را با تاسیس شرکت بیمهای توسعه داد. اسدالله رشیدیان، پیش از پیروزی انقلاب، سرمایه خود را از کشور خارج کرد و خود نیز به انگلستان رفت. او در اوایل دهه 60 در 60سالگی دار فانی را وداع گفت.
20. رضا رستگارتهرانی
«رضا رستگارتهرانی» نیز از دانشآموختگان مدرسه «دارالفنون» است؛ فرزند خانوادهای از خردهمالکان اصفهان که در سال 1286 دیده به جهان گشود. او پس از اخذ بورسیه تحصیلی از مدرسه «تلوز» فرانسه به این کشور سفر کرد و تحصیلات تکمیلی خود را در رشته «میکروبیولوژی» گذراند. رضا رستگارتهرانی، بعدها در کنار برادر خود، مرتضی به بهرهبرداری از معدن سرب انگوران رونق بخشید. او پس از پیروزی انقلاب به لندن رفت و در سال 1379 درگذشت.
21. مرتضی رستگارتهرانی
«مرتضی رستگارتهرانی» در سال 1289 متولد شد. او پس از اخذ مدرک دیپلم از دارالفنون «مهندسی معدن» را به عنوان رشته تحصیلی خود برگزید و با همین تخصص به بهرهبرداری از یکی از بزرگترین معادن سرب و روی کشور پرداخت. البته جز «کارخانه سرب انگوران» شرکت «کالسیمین» نیز از شرکتهای تحت تملک او بوده است که مشمول بند ب قانون حفاظت از صنایع شد. حتی گفته میشود او تا مدتها پس از انقلاب سال 57 در ایران ماند و به اتفاق «اکبر لاجوردی» و «حاجبرخوردار» برای رفع مصادره از اموال خود جلسهای نیز با مهندس بازرگان داشت. مرتضی رستگار در سال 1378 دار فانی را وداع گفت.
22. علی رضایی
سلطان آهن ایران، در خانهای از تجار معروف سبزوار متولد شد. او یک صنعتگر بود که البته دستی هم در امور بانکداری داشت. او توانست به واسطه اخذ وام از بانکهای دیگر، بانکی به نام «شهریار» تاسیس کند. علی رضایی به استقراض از بانکهای ایرانی بسنده نکرد و وامهایی را از چند بانک خارجی ستاند؛ غافل از آنکه، این شیوه تامین منابع به زودی این بانک را در خطر انحطاط قرار خواهد داد. اما بانک مرکزی با ایجاد محدودیت در سهام برادران رضایی این بانک را از خطر رهانید. علی و محمود رضایی بنیانگذار گروه صنعتی شهریار بودند و شرکت نورد را نیز تحت اختیار داشتند. علی رضایی، عضو اتاق بازرگانی تهران بود و در دوره هجدهم مجلس ملی به عنوان نماینده سبزوار به مجلس شورای ملی رفت و در دوره هفتم مجلس سنا نیز به این پارلمان راه یافت. علی رضایی از سال 1340 به فکر تاسیس کارخانجات صنعتی افتاد و شرکت سهامی کارخانجات نورد اهواز را در مجاورت جاده اهواز و خرمشهر تاسیس کرد. پس از مدت کوتاهی شرکت او گروه صنعتی شهریار نام گرفت که شامل مجتمعهای زیر بود: کارخانه نورد شاهین، کارخانه نورد شهداد، کارخانه نورد شاهرخ، مجتمع صنایع فلزی خوزستان و کارخانه شهباز. او در واقع بزرگترین واحد صنایع فلزی ایران را در خوزستان احداث کرد و صنعت پولاد ایران را پایه گذاشت.
23. محمود رضایی
نام محمود رضایی نیز در فهرست سهامداران گروه صنعتی «شهریار» در کنار نام علی و قاسم رضایی دیده میشود. او پس از آنکه مقطع دبیرستان را گذرانید به پیشه خانوادگی خود، یعنی تجارت روی آورد. محمود رضایی بعدها قابلیتهای خود را در عرصه سیاست نیز به محک گذاشت و در دوره هجدهم مجلس شورای ملی، وکالت مردم سبزوار را بر عهده گرفت، اما گویی ردای سیاستمداران به قامت او تنگ مینمود که در دوره نوزدهم، جایگاه خود را به برادرش واگذار کرد و بار دیگر تجارت را برگزید. محمود رضایی از مدیران شرکت معادن فاریاب و سهامدار معدن مس سرچشمه نیز هست. سرمایهگذاری در معادن مس سرچشمه در دوره مدیریت برادران رضایی به یک شرکت انگلیسی واگذار شد که البته این مشارکت به شکست انجامید. محمود رضایی پس از انقلاب به اروپا رفت و به دلیل فشار مالی سرانجام در سال 1375 با اسلحه کمرى به زندگی خود پایان داد.
انتهای بخش هفتم
✅ @karkhone
| ندا گنجی
شادی معرفتی
19. اسدالله رشیدیان
اسدالله رشیدیان بیش از آنکه در عرصه اقتصاد شناختهشده باشد، او را به واسطه فعالیتهای سیاسیاش در دهه 30 میشناسند؛ نقشی که اسدالله و برادرانش در وقوع کودتای 28 مرداد ایفا کردند و البته مبارزاتی که بعدها دولت امینی را نیز نشانه گرفت. برادران رشیدیان در دوره حکومت مصدق، جلساتی با حضور فضلالله زاهدی و افسران بازنشسته برگزار میکردند که موجب دستگیری اسدالله رشیدیان شد. او پیش از کودتای 28 مرداد، سخنگوی انگلیس و مشوق شاه برای کودتا بود. رشیدیان پس از کودتا امتیازات فراوانی چون مجوز تاسیس بانک و اعتبارات تعاونی و توزیع گرفت. او از جمله دلالان اسلحه میان ایران و آمریکا بود. فعالیتهای رشیدیان، علیه دولت امینی نیز ادامه یافت و او به همراه برادرش مدتی در دوره امینی محبوس بودند. او پس از آزادی از زندان، امتیاز تاسیس بانک تعاونی و توزیع وابسته به اصناف تهران را دریافت کرد. او فعالیتهای اقتصادی خود را با تاسیس شرکت بیمهای توسعه داد. اسدالله رشیدیان، پیش از پیروزی انقلاب، سرمایه خود را از کشور خارج کرد و خود نیز به انگلستان رفت. او در اوایل دهه 60 در 60سالگی دار فانی را وداع گفت.
20. رضا رستگارتهرانی
«رضا رستگارتهرانی» نیز از دانشآموختگان مدرسه «دارالفنون» است؛ فرزند خانوادهای از خردهمالکان اصفهان که در سال 1286 دیده به جهان گشود. او پس از اخذ بورسیه تحصیلی از مدرسه «تلوز» فرانسه به این کشور سفر کرد و تحصیلات تکمیلی خود را در رشته «میکروبیولوژی» گذراند. رضا رستگارتهرانی، بعدها در کنار برادر خود، مرتضی به بهرهبرداری از معدن سرب انگوران رونق بخشید. او پس از پیروزی انقلاب به لندن رفت و در سال 1379 درگذشت.
21. مرتضی رستگارتهرانی
«مرتضی رستگارتهرانی» در سال 1289 متولد شد. او پس از اخذ مدرک دیپلم از دارالفنون «مهندسی معدن» را به عنوان رشته تحصیلی خود برگزید و با همین تخصص به بهرهبرداری از یکی از بزرگترین معادن سرب و روی کشور پرداخت. البته جز «کارخانه سرب انگوران» شرکت «کالسیمین» نیز از شرکتهای تحت تملک او بوده است که مشمول بند ب قانون حفاظت از صنایع شد. حتی گفته میشود او تا مدتها پس از انقلاب سال 57 در ایران ماند و به اتفاق «اکبر لاجوردی» و «حاجبرخوردار» برای رفع مصادره از اموال خود جلسهای نیز با مهندس بازرگان داشت. مرتضی رستگار در سال 1378 دار فانی را وداع گفت.
22. علی رضایی
سلطان آهن ایران، در خانهای از تجار معروف سبزوار متولد شد. او یک صنعتگر بود که البته دستی هم در امور بانکداری داشت. او توانست به واسطه اخذ وام از بانکهای دیگر، بانکی به نام «شهریار» تاسیس کند. علی رضایی به استقراض از بانکهای ایرانی بسنده نکرد و وامهایی را از چند بانک خارجی ستاند؛ غافل از آنکه، این شیوه تامین منابع به زودی این بانک را در خطر انحطاط قرار خواهد داد. اما بانک مرکزی با ایجاد محدودیت در سهام برادران رضایی این بانک را از خطر رهانید. علی و محمود رضایی بنیانگذار گروه صنعتی شهریار بودند و شرکت نورد را نیز تحت اختیار داشتند. علی رضایی، عضو اتاق بازرگانی تهران بود و در دوره هجدهم مجلس ملی به عنوان نماینده سبزوار به مجلس شورای ملی رفت و در دوره هفتم مجلس سنا نیز به این پارلمان راه یافت. علی رضایی از سال 1340 به فکر تاسیس کارخانجات صنعتی افتاد و شرکت سهامی کارخانجات نورد اهواز را در مجاورت جاده اهواز و خرمشهر تاسیس کرد. پس از مدت کوتاهی شرکت او گروه صنعتی شهریار نام گرفت که شامل مجتمعهای زیر بود: کارخانه نورد شاهین، کارخانه نورد شهداد، کارخانه نورد شاهرخ، مجتمع صنایع فلزی خوزستان و کارخانه شهباز. او در واقع بزرگترین واحد صنایع فلزی ایران را در خوزستان احداث کرد و صنعت پولاد ایران را پایه گذاشت.
23. محمود رضایی
نام محمود رضایی نیز در فهرست سهامداران گروه صنعتی «شهریار» در کنار نام علی و قاسم رضایی دیده میشود. او پس از آنکه مقطع دبیرستان را گذرانید به پیشه خانوادگی خود، یعنی تجارت روی آورد. محمود رضایی بعدها قابلیتهای خود را در عرصه سیاست نیز به محک گذاشت و در دوره هجدهم مجلس شورای ملی، وکالت مردم سبزوار را بر عهده گرفت، اما گویی ردای سیاستمداران به قامت او تنگ مینمود که در دوره نوزدهم، جایگاه خود را به برادرش واگذار کرد و بار دیگر تجارت را برگزید. محمود رضایی از مدیران شرکت معادن فاریاب و سهامدار معدن مس سرچشمه نیز هست. سرمایهگذاری در معادن مس سرچشمه در دوره مدیریت برادران رضایی به یک شرکت انگلیسی واگذار شد که البته این مشارکت به شکست انجامید. محمود رضایی پس از انقلاب به اروپا رفت و به دلیل فشار مالی سرانجام در سال 1375 با اسلحه کمرى به زندگی خود پایان داد.
انتهای بخش هفتم
✅ @karkhone
اندر خمِ یک کوچهایم
| محمود اولاد
تعداد کل واحدهای مسکونی شهر مشهد ۱ میلیون واحد و اصفهان حدود ۷۰۰ هزار واحد است.وقتی میگیم میخواهیم سالی ۱ میلیون واحد مسکونی بسازیم، تصور کنید یک شهر مشهد در یکسال باید ساخته بشه! خانه فقط چهاردیواری نیست. زیرساخت و خدمات و فضای شهری میخواد!
ادعا:در داخل شهرها میسازیم! جواب:داخل شهرها حتی برای جمعیت موجودشان،خدمات به اندازه کافی نیست.خیابانها شده پارکینگ،سرانه فضای سبز به جای۱۰ متر،در بعضی جاها به۱متر هم نمیرسد.کمبود فضای آموزشی، بهداشتی و ... داریم.حالا در این فضا خانه اضافه شودوجمعیت بره بالاتر بدون افزایش خدمات!
حتی در شهرک ۱۰ هزار واحدی برای ۳۰ هزار نفر جمعیت، فقط ۲۵ درصد شهرک خانه است! ۲۵ درصد خیابان و ۵۰ درصد خدمات و فضاهای شهری. هزینه آماده سازی، ایجاد زیرساختها، ایجاد بسیاری از خدمات غیرانتفاعی مثل فضاهای سبز و تاسیسات شهری و درمانگاه و مسجد و مدرسه، عددهای قابل توجهی است.
این هزینه ها چه به هزینه ساخت هر واحد اضافه شود و ادعا شود قیمت زمین صفر، با اینکه هزینه ساخت مسکن واقعی باشد و این هزینه ها در قیمت زمین دارای خدمات تبلور یابد، روی مبلغ کل اثری ندارد. پس زمین رایگان حرف بی ربطی است. زمین رایگان فقط ریگزارهای کویر است بدون خدمات و زیرساخت!
ادعا: در مناطق جنوب شرق ایران شهرهای جدید میسازیم که باعث توسعه آن مناطق هم شود! پاسخ: اولا ساخت شهر در مناطق بکر، از ساخت شهرهای جدید نزدیک کلانشهرها بسیار پرهزینه تر است. هم از جهت زیرساخت وهم ایجاد فضای فعالیت. دوما منکر ظرفیتهای جنوب شرق کشور نیستیم اما ساخت پارس جنوبی چند سال طول کشید؟ الان چقدر شاغل داره؟ حداکثر اشتغال زایی آن چقدر خواهد بود؟ برای چند نفر باید شهر جدید و مسکن ساخت؟ الان چقدر ساخته شده؟ در طول چند دهه برنامه ریزی و ساخت؟ نکند تصور خدایی داریم که بگوییم “کن” “فیکون” شود! سوما مردم حق انتخاب دارند، برده نیستند که بار کامیون کرد فرستاد جایی که دلمون میخواد زندگی کنند!
✅ @karkhone
| محمود اولاد
تعداد کل واحدهای مسکونی شهر مشهد ۱ میلیون واحد و اصفهان حدود ۷۰۰ هزار واحد است.وقتی میگیم میخواهیم سالی ۱ میلیون واحد مسکونی بسازیم، تصور کنید یک شهر مشهد در یکسال باید ساخته بشه! خانه فقط چهاردیواری نیست. زیرساخت و خدمات و فضای شهری میخواد!
ادعا:در داخل شهرها میسازیم! جواب:داخل شهرها حتی برای جمعیت موجودشان،خدمات به اندازه کافی نیست.خیابانها شده پارکینگ،سرانه فضای سبز به جای۱۰ متر،در بعضی جاها به۱متر هم نمیرسد.کمبود فضای آموزشی، بهداشتی و ... داریم.حالا در این فضا خانه اضافه شودوجمعیت بره بالاتر بدون افزایش خدمات!
حتی در شهرک ۱۰ هزار واحدی برای ۳۰ هزار نفر جمعیت، فقط ۲۵ درصد شهرک خانه است! ۲۵ درصد خیابان و ۵۰ درصد خدمات و فضاهای شهری. هزینه آماده سازی، ایجاد زیرساختها، ایجاد بسیاری از خدمات غیرانتفاعی مثل فضاهای سبز و تاسیسات شهری و درمانگاه و مسجد و مدرسه، عددهای قابل توجهی است.
این هزینه ها چه به هزینه ساخت هر واحد اضافه شود و ادعا شود قیمت زمین صفر، با اینکه هزینه ساخت مسکن واقعی باشد و این هزینه ها در قیمت زمین دارای خدمات تبلور یابد، روی مبلغ کل اثری ندارد. پس زمین رایگان حرف بی ربطی است. زمین رایگان فقط ریگزارهای کویر است بدون خدمات و زیرساخت!
ادعا: در مناطق جنوب شرق ایران شهرهای جدید میسازیم که باعث توسعه آن مناطق هم شود! پاسخ: اولا ساخت شهر در مناطق بکر، از ساخت شهرهای جدید نزدیک کلانشهرها بسیار پرهزینه تر است. هم از جهت زیرساخت وهم ایجاد فضای فعالیت. دوما منکر ظرفیتهای جنوب شرق کشور نیستیم اما ساخت پارس جنوبی چند سال طول کشید؟ الان چقدر شاغل داره؟ حداکثر اشتغال زایی آن چقدر خواهد بود؟ برای چند نفر باید شهر جدید و مسکن ساخت؟ الان چقدر ساخته شده؟ در طول چند دهه برنامه ریزی و ساخت؟ نکند تصور خدایی داریم که بگوییم “کن” “فیکون” شود! سوما مردم حق انتخاب دارند، برده نیستند که بار کامیون کرد فرستاد جایی که دلمون میخواد زندگی کنند!
✅ @karkhone
محمد رضا شاه در کتاب «پاسخ به تاریخ»
سرکوب قیمت ها و دستگیری تجار و صاحبان صنایع در سال 54 اشتباه بود!
«پاسخ به تاریخ » نام کتاب خاطراتی نوشته محمدرضا پهلوی، شاه پیشین ایران است که در اصل به زبان فرانسه و پس از وقوع انقلاب (۱۳۵۷) نگاشته شدهاست. این کتاب بعداً به زبان انگلیسی فارسی برگردانده شد.
اين كتاب در دوران پس از سقوط وی به رشته تحریر درآمده و کم و بیش، هم حالت تعدیل شده ای نسب به سه کتاب قبلی او (انقلاب سفید، ماموریت برای وطنم و به سوی تمدن بزرگ) دارد، و هم در آن نوعی حالت خود انتقادي به چشم می خورد به صورتی که چهره اش را زیاد هم مخدوش نکند. گرچه که کتاب شاه حتی اگر همین انتقادهای کمرنگ را هم نداشت، باز می بایست به عنوان یک مدرک درجه یک اصیل، مورد استفاده پژوهشگران تاریخ ایران قرار گیرد.
بر اساس پیشگفتار «کتاب بیشتر برای خوانندگان اروپایی و امریکایی نوشته شده بود تا ایرانیان. در حقیقت شاه میخواسته است در برابر مقالات و گزارشهای انتقادآمیزی که مطبوعات بینالمللی دربارهی او منتشر میکردند دفاعیهای تدوین کند و انتشار دهد.»
در بخشي از کتاب « پاسخ به تاریخ » در خصوص بازار و کنترل آن و تبعاتی که به همراه داشت، آمده است:
در سال ۱۳۵۴ ما اشتباهاتی بزرگ مرتکب شدیم و از دانشجویانی رستاخیزی که خود داوطلب شده بودند خواستیم به کار مراقبت در نرخ کالاها قیمتگذاری بپردازند و در بسیاری موارد، طرز رفتار آنان به عکسالعملهایی منجر شد و نارضایتیهایی به وجود آورد، بدون آنکه تعدیل موثری در سیر صعودی نرخ کالاها پدید آورد، خرده فروشان از یک طرف تحت فشار عمده فروشان و واسطهها قرار داشتند که مرتبا قیمتها را افزایش میدادند و از طرف دیگر تحت فشار سخت گیری بازرسانِ کم تجربهای که میخواستند با سختگیری موجبات تنزل نرخها را فراهم آورند.
بعضی از بازاریان از این سختگیریها ناراضی بودند و به صف مخالفان پیوستند. عکس العمل دادگاههای صنفی در مقابل گرانفروشان خشن و غالباً عادلانه بود اما به نارضایتیهای گروهی از بازاریان و کسبه دامن زد، البته این شدت عمل به خرده فروشان و کسبه جزء منحصر نبود و گروهی از تجار عمده، مدیران واحدهای صنعتی و فروشگاه ها و شرکتهای چند ملیتی تحت تعقیب قرار گرفتند و کالاهایی که انحصار کرده بودند مصادره و به معرض فروش گذاشته شد و یا پروانه کسب آنان لغو گردید. با تمام این احوال باید گفت که حاصل کار منفی بود و توفیقی در مبارزه با تورم بدست نیامد.
✅ @karkhone
سرکوب قیمت ها و دستگیری تجار و صاحبان صنایع در سال 54 اشتباه بود!
«پاسخ به تاریخ » نام کتاب خاطراتی نوشته محمدرضا پهلوی، شاه پیشین ایران است که در اصل به زبان فرانسه و پس از وقوع انقلاب (۱۳۵۷) نگاشته شدهاست. این کتاب بعداً به زبان انگلیسی فارسی برگردانده شد.
اين كتاب در دوران پس از سقوط وی به رشته تحریر درآمده و کم و بیش، هم حالت تعدیل شده ای نسب به سه کتاب قبلی او (انقلاب سفید، ماموریت برای وطنم و به سوی تمدن بزرگ) دارد، و هم در آن نوعی حالت خود انتقادي به چشم می خورد به صورتی که چهره اش را زیاد هم مخدوش نکند. گرچه که کتاب شاه حتی اگر همین انتقادهای کمرنگ را هم نداشت، باز می بایست به عنوان یک مدرک درجه یک اصیل، مورد استفاده پژوهشگران تاریخ ایران قرار گیرد.
بر اساس پیشگفتار «کتاب بیشتر برای خوانندگان اروپایی و امریکایی نوشته شده بود تا ایرانیان. در حقیقت شاه میخواسته است در برابر مقالات و گزارشهای انتقادآمیزی که مطبوعات بینالمللی دربارهی او منتشر میکردند دفاعیهای تدوین کند و انتشار دهد.»
در بخشي از کتاب « پاسخ به تاریخ » در خصوص بازار و کنترل آن و تبعاتی که به همراه داشت، آمده است:
در سال ۱۳۵۴ ما اشتباهاتی بزرگ مرتکب شدیم و از دانشجویانی رستاخیزی که خود داوطلب شده بودند خواستیم به کار مراقبت در نرخ کالاها قیمتگذاری بپردازند و در بسیاری موارد، طرز رفتار آنان به عکسالعملهایی منجر شد و نارضایتیهایی به وجود آورد، بدون آنکه تعدیل موثری در سیر صعودی نرخ کالاها پدید آورد، خرده فروشان از یک طرف تحت فشار عمده فروشان و واسطهها قرار داشتند که مرتبا قیمتها را افزایش میدادند و از طرف دیگر تحت فشار سخت گیری بازرسانِ کم تجربهای که میخواستند با سختگیری موجبات تنزل نرخها را فراهم آورند.
بعضی از بازاریان از این سختگیریها ناراضی بودند و به صف مخالفان پیوستند. عکس العمل دادگاههای صنفی در مقابل گرانفروشان خشن و غالباً عادلانه بود اما به نارضایتیهای گروهی از بازاریان و کسبه دامن زد، البته این شدت عمل به خرده فروشان و کسبه جزء منحصر نبود و گروهی از تجار عمده، مدیران واحدهای صنعتی و فروشگاه ها و شرکتهای چند ملیتی تحت تعقیب قرار گرفتند و کالاهایی که انحصار کرده بودند مصادره و به معرض فروش گذاشته شد و یا پروانه کسب آنان لغو گردید. با تمام این احوال باید گفت که حاصل کار منفی بود و توفیقی در مبارزه با تورم بدست نیامد.
✅ @karkhone
شعارِ زیبا
| محمود اولاد
تعداد کل واحدهای مسکونی شهر مشهد ۱ میلیون واحد و اصفهان حدود ۷۰۰ هزار واحد است.وقتی میگیم میخواهیم سالی ۱ میلیون واحد مسکونی بسازیم، تصور کنید یک شهر مشهد در یکسال باید ساخته بشه! خانه فقط چهاردیواری نیست. زیرساخت و خدمات و فضای شهری میخواد!
ادعا:در داخل شهرها میسازیم! جواب:داخل شهرها حتی برای جمعیت موجودشان،خدمات به اندازه کافی نیست.خیابانها شده پارکینگ،سرانه فضای سبز به جای۱۰ متر،در بعضی جاها به۱متر هم نمیرسد.کمبود فضای آموزشی، بهداشتی و ... داریم.حالا در این فضا خانه اضافه شودوجمعیت بره بالاتر بدون افزایش خدمات!
حتی در شهرک ۱۰ هزار واحدی برای ۳۰ هزار نفر جمعیت، فقط ۲۵ درصد شهرک خانه است! ۲۵ درصد خیابان و ۵۰ درصد خدمات و فضاهای شهری. هزینه آماده سازی، ایجاد زیرساختها، ایجاد بسیاری از خدمات غیرانتفاعی مثل فضاهای سبز و تاسیسات شهری و درمانگاه و مسجد و مدرسه، عددهای قابل توجهی است.
این هزینه ها چه به هزینه ساخت هر واحد اضافه شود و ادعا شود قیمت زمین صفر، با اینکه هزینه ساخت مسکن واقعی باشد و این هزینه ها در قیمت زمین دارای خدمات تبلور یابد، روی مبلغ کل اثری ندارد. پس زمین رایگان حرف بی ربطی است. زمین رایگان فقط ریگزارهای کویر است بدون خدمات و زیرساخت!
ادعا: در مناطق جنوب شرق ایران شهرهای جدید میسازیم که باعث توسعه آن مناطق هم شود! پاسخ: اولا ساخت شهر در مناطق بکر، از ساخت شهرهای جدید نزدیک کلانشهرها بسیار پرهزینه تر است. هم از جهت زیرساخت وهم ایجاد فضای فعالیت. دوما منکر ظرفیتهای جنوب شرق کشور نیستیم اما ساخت پارس جنوبی چند سال طول کشید؟ الان چقدر شاغل داره؟ حداکثر اشتغال زایی آن چقدر خواهد بود؟ برای چند نفر باید شهر جدید و مسکن ساخت؟ الان چقدر ساخته شده؟ در طول چند دهه برنامه ریزی و ساخت؟ نکند تصور خدایی داریم که بگوییم “کن” “فیکون” شود! سوما مردم حق انتخاب دارند، برده نیستند که بار کامیون کرد فرستاد جایی که دلمون میخواد زندگی کنند!
✅ @karkhone
| محمود اولاد
تعداد کل واحدهای مسکونی شهر مشهد ۱ میلیون واحد و اصفهان حدود ۷۰۰ هزار واحد است.وقتی میگیم میخواهیم سالی ۱ میلیون واحد مسکونی بسازیم، تصور کنید یک شهر مشهد در یکسال باید ساخته بشه! خانه فقط چهاردیواری نیست. زیرساخت و خدمات و فضای شهری میخواد!
ادعا:در داخل شهرها میسازیم! جواب:داخل شهرها حتی برای جمعیت موجودشان،خدمات به اندازه کافی نیست.خیابانها شده پارکینگ،سرانه فضای سبز به جای۱۰ متر،در بعضی جاها به۱متر هم نمیرسد.کمبود فضای آموزشی، بهداشتی و ... داریم.حالا در این فضا خانه اضافه شودوجمعیت بره بالاتر بدون افزایش خدمات!
حتی در شهرک ۱۰ هزار واحدی برای ۳۰ هزار نفر جمعیت، فقط ۲۵ درصد شهرک خانه است! ۲۵ درصد خیابان و ۵۰ درصد خدمات و فضاهای شهری. هزینه آماده سازی، ایجاد زیرساختها، ایجاد بسیاری از خدمات غیرانتفاعی مثل فضاهای سبز و تاسیسات شهری و درمانگاه و مسجد و مدرسه، عددهای قابل توجهی است.
این هزینه ها چه به هزینه ساخت هر واحد اضافه شود و ادعا شود قیمت زمین صفر، با اینکه هزینه ساخت مسکن واقعی باشد و این هزینه ها در قیمت زمین دارای خدمات تبلور یابد، روی مبلغ کل اثری ندارد. پس زمین رایگان حرف بی ربطی است. زمین رایگان فقط ریگزارهای کویر است بدون خدمات و زیرساخت!
ادعا: در مناطق جنوب شرق ایران شهرهای جدید میسازیم که باعث توسعه آن مناطق هم شود! پاسخ: اولا ساخت شهر در مناطق بکر، از ساخت شهرهای جدید نزدیک کلانشهرها بسیار پرهزینه تر است. هم از جهت زیرساخت وهم ایجاد فضای فعالیت. دوما منکر ظرفیتهای جنوب شرق کشور نیستیم اما ساخت پارس جنوبی چند سال طول کشید؟ الان چقدر شاغل داره؟ حداکثر اشتغال زایی آن چقدر خواهد بود؟ برای چند نفر باید شهر جدید و مسکن ساخت؟ الان چقدر ساخته شده؟ در طول چند دهه برنامه ریزی و ساخت؟ نکند تصور خدایی داریم که بگوییم “کن” “فیکون” شود! سوما مردم حق انتخاب دارند، برده نیستند که بار کامیون کرد فرستاد جایی که دلمون میخواد زندگی کنند!
✅ @karkhone
كاهش سرمايه گذاري ها و علت علاقه خصولتي ها به استارتاپ ها
| پدرام سلطانی
در ۱۰ سال گذشته، نرخ رشد سرمایهگذاری یا تشکیل سرمایه ناخالص در اقتصاد کشور ما منفی بوده است و نسبت به هر سال وضعیت بدتری پیدا کردیم.
در پایان سال ۹۸ به جایی رسیدیم که میزان سرمایه گذاری در کشور ما از میزان استهلاک سرمایههای انباشته یعنی سرمایه گذاریهای انجام شده در سال گذشته کمتر شده است.
اندازه سرمایه گذاری نسبت به کل تولید ناخالص داخلی در دهه ۸۰ در اقتصاد ایران ۳۰ درصد بوده که در سال ۹۸ به ۱۸ درصد و در سال ۹۹ به ۱۵ درصد رسیده است.
در ۱۵ سال گذشته پس از خصوصیسازی، بخش حاکمیتی یا عمومی غیردولتی در کشور ما به طور سرطانگونهای رشد کرده که جریان سرمایهگذاری را منحرف کرده است. این بخش مالیاتی پرداخت نمیکند که به توسعه اقتصاد کمک کند و سودی که به فعالیتهای اقتصادیاش تعلق میگیرد، در داخل کشور هزینه نمیشود یا صرف موارد غیراقتصادی میشود.
شرکتهای متعلق به آستانها، نهادهای نظامی و غیردولتی در این بخشها اقتدار اقتصادی را در کنار اقتدار سیاسی دنبال کردهاند. امروز هم با حضور در اکوسیستم استارتآپی دنبال اقتدارند. توجه این شرکتها به استارتآپهای بزرگ به این دلیل است که این استارتآپها منبع و ذخیره داده هستند.
✅ @karkhone
| پدرام سلطانی
در ۱۰ سال گذشته، نرخ رشد سرمایهگذاری یا تشکیل سرمایه ناخالص در اقتصاد کشور ما منفی بوده است و نسبت به هر سال وضعیت بدتری پیدا کردیم.
در پایان سال ۹۸ به جایی رسیدیم که میزان سرمایه گذاری در کشور ما از میزان استهلاک سرمایههای انباشته یعنی سرمایه گذاریهای انجام شده در سال گذشته کمتر شده است.
اندازه سرمایه گذاری نسبت به کل تولید ناخالص داخلی در دهه ۸۰ در اقتصاد ایران ۳۰ درصد بوده که در سال ۹۸ به ۱۸ درصد و در سال ۹۹ به ۱۵ درصد رسیده است.
در ۱۵ سال گذشته پس از خصوصیسازی، بخش حاکمیتی یا عمومی غیردولتی در کشور ما به طور سرطانگونهای رشد کرده که جریان سرمایهگذاری را منحرف کرده است. این بخش مالیاتی پرداخت نمیکند که به توسعه اقتصاد کمک کند و سودی که به فعالیتهای اقتصادیاش تعلق میگیرد، در داخل کشور هزینه نمیشود یا صرف موارد غیراقتصادی میشود.
شرکتهای متعلق به آستانها، نهادهای نظامی و غیردولتی در این بخشها اقتدار اقتصادی را در کنار اقتدار سیاسی دنبال کردهاند. امروز هم با حضور در اکوسیستم استارتآپی دنبال اقتدارند. توجه این شرکتها به استارتآپهای بزرگ به این دلیل است که این استارتآپها منبع و ذخیره داده هستند.
✅ @karkhone
Karkhoone | کارخانه | کارخونه
اگر سیاست اقتضا کند شوروی همه جوره معامله می کند | سفرنامه عباس مسعودی به شوروی، «پشتِ پرده آهنین چه دیدم؟» چرا، یک هدف بزرگتر از این هم دارند و آن این است که با تمام قوا میکوشند جنگ درنگیرد و از هر نغمهای که بوی صلح از آن استشمام شود پشتیبانی کنند و…
اگر سیاست اقتضا کند شوروی همه جوره معامله می کند
| سفرنامه عباس مسعودی به شوروی، «پشتِ پرده آهنین چه دیدم؟»
با کمال صراحت میتوان گفت که دولت شوروی آنقدر که کوشش دارد بر ثروت و نیروی مادی خود بیفزاید و منافع ملت و مملکت خود را ملحوظ دارد هرگز حاضر نیست کوچکترین ارفاق را مگر روی نظر سیاسی با دیگران بکند و الا به خوبی میتوانست با عدم قطع معاملات خود با ایران و اندک کمک فنی کشاورزی نگذارد مرکبات صفحات شمالی مثل امروز از بین برود و کمبود احتیاجات مرکبات خود را از دولت ایسرائیل (فلسطین) تامین کند.
من تردید ندارم که این خودخواهی و حفظ منافع ملی و مملکتی منحصر به دولت شوروی نیست، هر ملتی چنین است؛ هر کشوری سعی میکند بر قدرت اقتصادی و بنیه مالی خود بیفزاید ولی حقا دو ملت همسایه و دو ملتی که مایلاند با هم روابط صمیمانه داشته باشند نباید اینقدر در معاملات با یکدیگر سخت و مشکل داشته باشند و چقدر بجاست که در همین مورد گلهمندی ملت ایران را از ذخیره طلاهایی که متعلق به ایران و در بانک مسکو باقی مانده است ابراز داریم.
راستی تاسفآور است که در این خصوص هیچ اقدامی نمیشود و حال آنکه مختصر طلای ذخیره ایران در برابر ثروت بیکران شوروی مانند قطره در دریا است که هیچ به حساب نمیآید.
این مسائلی است که در حسن تفاهم و تحکیم صمیمیت و علاقهمندی دو ملت تاثیر فراوان دارد و ما که خواهان تفاهم نزدیک بین دو کشور هستیم از روی کمال علاقه این انتقاد را میکنیم و امیدواریم نظریه ما را سفارت کبرای شوروی در تهران به مسکو با نظر مساعد و موافقی اعلام دارد و توجه اولیای محترم شوروی را به دو مسئله زیر جلت نماید:
۱- تجدید نظر در روش اقتصادی با ایران و اقدام در توسعه مبادلات تجارتی که بدون شک باعث بالا آمدن سطح زندگی طبقات پایین مردم میشود.
۲- تحویل ۱۱ تن طلا و ۷ میلیون و ۷۰۰ هزار دلار ذخیره ملت ایران که پشتوانه اسکناس ماست و اکنون در بانک مسکو امانت میباشد.
بحث در سیاست و اقتصاد دولت شوروی ما را به انتقاد از روش اقتصادی آن دولت در ایران کشانید که اصلاح آن را روی هر برنامهای که دولتین توافق کنند رمز تحکیم و تشیید مناسبات دوستانه بین دو ملت میدانیم.
منبع: اطلاعات؛ پنجشنبه ۲۵ اردیبهشت ۱۳۳۱
انتهای متن
✅ @karkhone
| سفرنامه عباس مسعودی به شوروی، «پشتِ پرده آهنین چه دیدم؟»
با کمال صراحت میتوان گفت که دولت شوروی آنقدر که کوشش دارد بر ثروت و نیروی مادی خود بیفزاید و منافع ملت و مملکت خود را ملحوظ دارد هرگز حاضر نیست کوچکترین ارفاق را مگر روی نظر سیاسی با دیگران بکند و الا به خوبی میتوانست با عدم قطع معاملات خود با ایران و اندک کمک فنی کشاورزی نگذارد مرکبات صفحات شمالی مثل امروز از بین برود و کمبود احتیاجات مرکبات خود را از دولت ایسرائیل (فلسطین) تامین کند.
من تردید ندارم که این خودخواهی و حفظ منافع ملی و مملکتی منحصر به دولت شوروی نیست، هر ملتی چنین است؛ هر کشوری سعی میکند بر قدرت اقتصادی و بنیه مالی خود بیفزاید ولی حقا دو ملت همسایه و دو ملتی که مایلاند با هم روابط صمیمانه داشته باشند نباید اینقدر در معاملات با یکدیگر سخت و مشکل داشته باشند و چقدر بجاست که در همین مورد گلهمندی ملت ایران را از ذخیره طلاهایی که متعلق به ایران و در بانک مسکو باقی مانده است ابراز داریم.
راستی تاسفآور است که در این خصوص هیچ اقدامی نمیشود و حال آنکه مختصر طلای ذخیره ایران در برابر ثروت بیکران شوروی مانند قطره در دریا است که هیچ به حساب نمیآید.
این مسائلی است که در حسن تفاهم و تحکیم صمیمیت و علاقهمندی دو ملت تاثیر فراوان دارد و ما که خواهان تفاهم نزدیک بین دو کشور هستیم از روی کمال علاقه این انتقاد را میکنیم و امیدواریم نظریه ما را سفارت کبرای شوروی در تهران به مسکو با نظر مساعد و موافقی اعلام دارد و توجه اولیای محترم شوروی را به دو مسئله زیر جلت نماید:
۱- تجدید نظر در روش اقتصادی با ایران و اقدام در توسعه مبادلات تجارتی که بدون شک باعث بالا آمدن سطح زندگی طبقات پایین مردم میشود.
۲- تحویل ۱۱ تن طلا و ۷ میلیون و ۷۰۰ هزار دلار ذخیره ملت ایران که پشتوانه اسکناس ماست و اکنون در بانک مسکو امانت میباشد.
بحث در سیاست و اقتصاد دولت شوروی ما را به انتقاد از روش اقتصادی آن دولت در ایران کشانید که اصلاح آن را روی هر برنامهای که دولتین توافق کنند رمز تحکیم و تشیید مناسبات دوستانه بین دو ملت میدانیم.
منبع: اطلاعات؛ پنجشنبه ۲۵ اردیبهشت ۱۳۳۱
انتهای متن
✅ @karkhone
Karkhoone | کارخانه | کارخونه
داستان 40 نفر از آن ۵۳ نفری که اموال آنها مصادره شد و به باد رفت! | ندا گنجی شادی معرفتی 19. اسدالله رشیدیان اسدالله رشیدیان بیش از آنکه در عرصه اقتصاد شناختهشده باشد، او را به واسطه فعالیتهای سیاسیاش در دهه 30 میشناسند؛ نقشی که اسدالله و…
داستان 40 نفر از آن ۵۳ نفری که اموال آنها مصادره شد و به باد رفت!
| ندا گنجی
شادی معرفتی
24. طاهر ضیایی
سهامدار بزرگ شرکت سیمان فارس و خوزستان، بخش اعظم اوقات خود را در حوزه سیاست میگذراند. «طاهر ضیایی» به حرفه موروثی خاندان ضیایی که طبابت بود، تمایلی نشان نداد؛ او پس از آنکه مدرک دکترایش را در رشته زمینشناسی از دانشگاه وین اخذ کرد به ایران بازگشت و تا مدتها به تدریس در دانشگاه مشغول بود. او به تاسی از پدرش میرزا آقا ضیاءالاطباء که در چندین دوره متوالی به نمایندگی از مردم تربت حیدریه به مجلس شورای ملی راه مییافت، به جرگه مردان سیاست پیوست. نخستین نهاد دولتی که طاهر ضیایی به آن پا گذاشت، سازمان برنامه و بودجه بود که در زمان ریاست «جعفر شریفامامی» بر این سازمان، ضیایی قائم مقام او بود. معاونت وزارت اقتصاد و بعدها در کابینه شریفامامی و اسدالله علم، کرسی وزارت صنایع و معادن به او رسید. با ادغام وزارت بازرگانی و صنایع و معادن، ضیایی به مدیرعاملی بانک اصناف نیز رضایت داد. او تجربه چند دوره سناتوری را هم کسب کرد. ضیایی در اسفندماه 1348، با ادغام اتاق تهران و اتاق صنایع و معادن، و تولد اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ایران، رئیس اتاق شد و هنگامی که انقلاب مردم ایران در شرف پیروزی بود به آمریکا رفت.
25. محمد ابونصرعضد
آموزههای دانشگاه «دیژون» فرانسه سرانجام او را به فعالیت در بخش خصوصی سوق داد. محمد ابونصرعضد با مدرک مهندسی کشاورزی، مدتی را در وزارت کشاورزی، جنگلبانی و حتی نخستوزیری سپری کرد، اما در سال 1332 مشاغل دولتی را رها کرد و ابتدا کارخانه تصفیه شکر اهواز را بنیان نهاد و سپس کارخانه قندسازی دزفول را دایر کرد. او را به عنوان یکی از بنیانگذاران اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ایران نیز میشناسند و چندین دوره در نقش نایبرئیس اتاق ایران، هدایت خانه فعالان اقتصادی را بر عهده داشته است. مهندس عضد در سرمایهگذارى بانک اعتبارات که فرانسوىها هم در آن مشارکت داشتند، از سهامداران عمده بود.
26. علینقی عالیخانی
سکاندار وزارت اقتصاد در دهه 40. مردی که از بخش خصوصی برخاست و به بالاترین مقام در بخش اقتصاد دولتی رسید. نام عالیخانی از آن جهت در تاریخ اقتصاد عصر پهلوی برجسته مانده که او در کسوت یک مقام دولتی خدمات بسیاری را به بخش خصوصی ارائه کرده است. عالیخانی، پس از گذراندن مقطع دکترای حقوق در پاریس به ایران بازگشت. او در مقطعی کوتاه، فعالیت در دفتر نخستوزیری و شرکت نفت را آزمود، اما گویی کانون بخش خصوصی را بر این دو نهاد دولتی ترجیح داد که اتاق بازرگانی تهران را به عنوان مقصد بعدی خود برگزید.
عالیخانی وقتی به وزارت بازرگانی و صنایع و معادن رفت 30ساله بود. بعد از آنکه وزارت صنایع ملی را ادغام کردند و تبدیل به وزارت اقتصاد شد، او اولین وزیر اموراقتصادی و دارایی ایران شد. او در سال 1341 کلید این وزارتخانه را زمانی از اسدالله علم دریافت کرد که نیازها و نارساییهای فعالان اقتصادی را از دریچه اتاق تهران رصد کرده بود. نخستین اقدام عالیخانی خصوصی کردن کارخانجات دولتی بود. عالیخانی در مدت هشت سال هدایت این وزارتخانه، چهرهای اثرگذار و مقتدر از خود به نمایش گذاشت. او حدود دو سال نیز ریاست دانشگاه تهران را بر عهده داشت و مدتی نیز بنیاد پهلوی را مدیریت کرد. عالیخانی اما بار دیگر با کنارهگیری از پستهای دولتی به بخش خصوصی روی آورد. گفته میشود او سهامدار برخی واحدهای تولیدی از جمله نورد اصفهان و آجر نسوز نیز بوده است.
27. برادران عمیدحضور
امیر عمیدحضور، 14ساله بود که فهمید میتواند به تنهایی گلیم خود را از کف بازار تهران بیرون بکشد. او به این باور رسید و پدرش نیز پذیرفت که در بازار، امکاناتی برای کسب و کار فرزند نوجوان خود فراهم کند. امیر در 20سالگی پدر را از دست داد و یکتنه مسوولیت خانواده خود و مادر و برادرانش را به دوش کشید. اما این مسوولیت بزرگ نیز هرگز، ذرهای از پشتکار او نکاست. آنگونه که تجارتخانه عمیدی در کمتر از پنج سال دوسوم توزیع و واردات کفش را در بازار تهران در دست گرفت. دیری نپایید که امیر و منصور عمیدحضور با تاسیس «گروه صنعتی بلا» به یکی از بزرگترین تولیدکنندگان کفش تبدیل شدند. البته ابعاد فعالیتهای اقتصادی آنان به تولید و صادرات کفش محدود نماند؛ بانکدارى، تولید کارتن و چرم و البته فعالیت در صنعت نساجی نیز از دیگر موفقیتهای برادران عمیدحضور به شمار میآید. امیر عمیدحضور در دیماه 1357 به آمریکا رفت و فعالیتهای اقتصادی خود را از سر گرفت.
انتهای بخش هشتم
✅ @karkhone
| ندا گنجی
شادی معرفتی
24. طاهر ضیایی
سهامدار بزرگ شرکت سیمان فارس و خوزستان، بخش اعظم اوقات خود را در حوزه سیاست میگذراند. «طاهر ضیایی» به حرفه موروثی خاندان ضیایی که طبابت بود، تمایلی نشان نداد؛ او پس از آنکه مدرک دکترایش را در رشته زمینشناسی از دانشگاه وین اخذ کرد به ایران بازگشت و تا مدتها به تدریس در دانشگاه مشغول بود. او به تاسی از پدرش میرزا آقا ضیاءالاطباء که در چندین دوره متوالی به نمایندگی از مردم تربت حیدریه به مجلس شورای ملی راه مییافت، به جرگه مردان سیاست پیوست. نخستین نهاد دولتی که طاهر ضیایی به آن پا گذاشت، سازمان برنامه و بودجه بود که در زمان ریاست «جعفر شریفامامی» بر این سازمان، ضیایی قائم مقام او بود. معاونت وزارت اقتصاد و بعدها در کابینه شریفامامی و اسدالله علم، کرسی وزارت صنایع و معادن به او رسید. با ادغام وزارت بازرگانی و صنایع و معادن، ضیایی به مدیرعاملی بانک اصناف نیز رضایت داد. او تجربه چند دوره سناتوری را هم کسب کرد. ضیایی در اسفندماه 1348، با ادغام اتاق تهران و اتاق صنایع و معادن، و تولد اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ایران، رئیس اتاق شد و هنگامی که انقلاب مردم ایران در شرف پیروزی بود به آمریکا رفت.
25. محمد ابونصرعضد
آموزههای دانشگاه «دیژون» فرانسه سرانجام او را به فعالیت در بخش خصوصی سوق داد. محمد ابونصرعضد با مدرک مهندسی کشاورزی، مدتی را در وزارت کشاورزی، جنگلبانی و حتی نخستوزیری سپری کرد، اما در سال 1332 مشاغل دولتی را رها کرد و ابتدا کارخانه تصفیه شکر اهواز را بنیان نهاد و سپس کارخانه قندسازی دزفول را دایر کرد. او را به عنوان یکی از بنیانگذاران اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ایران نیز میشناسند و چندین دوره در نقش نایبرئیس اتاق ایران، هدایت خانه فعالان اقتصادی را بر عهده داشته است. مهندس عضد در سرمایهگذارى بانک اعتبارات که فرانسوىها هم در آن مشارکت داشتند، از سهامداران عمده بود.
26. علینقی عالیخانی
سکاندار وزارت اقتصاد در دهه 40. مردی که از بخش خصوصی برخاست و به بالاترین مقام در بخش اقتصاد دولتی رسید. نام عالیخانی از آن جهت در تاریخ اقتصاد عصر پهلوی برجسته مانده که او در کسوت یک مقام دولتی خدمات بسیاری را به بخش خصوصی ارائه کرده است. عالیخانی، پس از گذراندن مقطع دکترای حقوق در پاریس به ایران بازگشت. او در مقطعی کوتاه، فعالیت در دفتر نخستوزیری و شرکت نفت را آزمود، اما گویی کانون بخش خصوصی را بر این دو نهاد دولتی ترجیح داد که اتاق بازرگانی تهران را به عنوان مقصد بعدی خود برگزید.
عالیخانی وقتی به وزارت بازرگانی و صنایع و معادن رفت 30ساله بود. بعد از آنکه وزارت صنایع ملی را ادغام کردند و تبدیل به وزارت اقتصاد شد، او اولین وزیر اموراقتصادی و دارایی ایران شد. او در سال 1341 کلید این وزارتخانه را زمانی از اسدالله علم دریافت کرد که نیازها و نارساییهای فعالان اقتصادی را از دریچه اتاق تهران رصد کرده بود. نخستین اقدام عالیخانی خصوصی کردن کارخانجات دولتی بود. عالیخانی در مدت هشت سال هدایت این وزارتخانه، چهرهای اثرگذار و مقتدر از خود به نمایش گذاشت. او حدود دو سال نیز ریاست دانشگاه تهران را بر عهده داشت و مدتی نیز بنیاد پهلوی را مدیریت کرد. عالیخانی اما بار دیگر با کنارهگیری از پستهای دولتی به بخش خصوصی روی آورد. گفته میشود او سهامدار برخی واحدهای تولیدی از جمله نورد اصفهان و آجر نسوز نیز بوده است.
27. برادران عمیدحضور
امیر عمیدحضور، 14ساله بود که فهمید میتواند به تنهایی گلیم خود را از کف بازار تهران بیرون بکشد. او به این باور رسید و پدرش نیز پذیرفت که در بازار، امکاناتی برای کسب و کار فرزند نوجوان خود فراهم کند. امیر در 20سالگی پدر را از دست داد و یکتنه مسوولیت خانواده خود و مادر و برادرانش را به دوش کشید. اما این مسوولیت بزرگ نیز هرگز، ذرهای از پشتکار او نکاست. آنگونه که تجارتخانه عمیدی در کمتر از پنج سال دوسوم توزیع و واردات کفش را در بازار تهران در دست گرفت. دیری نپایید که امیر و منصور عمیدحضور با تاسیس «گروه صنعتی بلا» به یکی از بزرگترین تولیدکنندگان کفش تبدیل شدند. البته ابعاد فعالیتهای اقتصادی آنان به تولید و صادرات کفش محدود نماند؛ بانکدارى، تولید کارتن و چرم و البته فعالیت در صنعت نساجی نیز از دیگر موفقیتهای برادران عمیدحضور به شمار میآید. امیر عمیدحضور در دیماه 1357 به آمریکا رفت و فعالیتهای اقتصادی خود را از سر گرفت.
انتهای بخش هشتم
✅ @karkhone
ادعای یارانه پنهان!
| محمود اولاد
سالهاست با این ادعا که یارانه های فراوانی در کالاهای مختلف بویژه در حاملهای انرژی هست که چون ثروتمندان بیشتر از وسیله نقلیه استفاده میکنند، نصیب آنها میشود و اگر قیمت حاملهای انرژی را واقعی کنیم و یارانه پنهان را حذف کنیم، میتوانیم به چند دهک پایین جامعه، مبالغ قابل توجهی در هر ماه در قالب یارانه نقدی پرداخت کنیم.
اینجا میخواهم با یک حساب سرانگشتی، فقط یک جزء از این ادعا را ثابت کنم که درست نیست. (بقیه موارد هم به همین طریق قابل اثبات است.)
محاسبات مدعیان:
قیمت فوب بنزین: ۲۰ هزار تومن
قیمت داخلی بنزین: حدود ۲ هزار تومن (بخشی ۱۵۰۰ تومن و بخشی ۳ هزار تومن)
اختلاف قیمت: حدود ۱۸ هزار تومن در هر لیتر
میزان مصرف روزانه بنزین: ۸۰ میلیون لیتر
مصرف سالانه ۲۹ میلیارد لیتر
میزان یارانه پنهان ۵۲۲ هزار میلیارد تومان در سال!
تقسیم بر ۸۵ میلیون جمعیت: حدود ۶ میلیون تومان در سال یا ۵۰۰ هزار تومن در ماه!
تازه میتوان به کل ۸۵ میلیون یارانه نداد و مبلغ برای دهکهای پایین بیشتر شود!
خب حالا برگردیم به محاسبات خودمان!
قیمت هیوندای توسان ۲۰۲۲ در دنیا: ۶۰۰ میلیون تومان
قیمت در ایران: بیش از ۲ میلیارد تومان!
میزان گمرکی: بیش از ۶۰۰ میلیون تومان.
میزان مصرف بنزین این خودرو در ماه: ۱۰۰ لیتر
طول عمر خودرو ۲۰ سال!
میزان مصرف در طول کارکرد خودرو: ۲۴ هزار لیتر!
میزان یارانه بنزین (این خودرو فاقد سهمیه است.): ۴۰۸ میلیون تومان!
یعنی مالک این خودرو ۱.۵ برابر یارانه بنزین را فقط از طریق گمرک پرداخت کرده است تازه پرداختی نقدی در زمان صفر نه پرداختی تدریجی در طول ۲۰ سال! بگذریم از اینکه اختلاف قیمت ۳ برابر است!
این کدام یارانه پنهان است که به این فرد رسیده است؟
خب بیایید خودروی داخلی را حساب کنیم: (با پوزش از دارندگان این خودرو، امیدوارم حمل بر بی حرمتی نشود)
ارزش صادراتی پراید: ۸۰ میلیون تومان
قیمت داخل: ۱۲۰ میلیون تومان
اختلاف ۴۰ میلیون تومان
[طبق گزارش ۱۴ اسفند ۱۳۹۷ خبرآنلاین (خبرگزاری تحلیلی ایران) با قیمت پراید، ۱۰ خودرو لوکس از جمله مزدا ۳ کارکرده میتوان خرید! از تفاوت کیفیت مزدا ۳ با پراید چیزی نگویم!]
میزان مصرف بنزین در طول عمر ۱۰ ساله خودرو ۷۲۰۰ لیتر (مصرف ۶۰ لیتر در ماه در نظر گرفته شد)
یارانه بنزین پراید در ۱۰ سال:۱۳۳ میلیون تومان!
یارانه دریافتی حقیقی ۹۳ میلیون تومان.
ضمن اینکه تفاوت احتمال تصادف و فوت پراید با مزدای کارکرده و هزینه اجتماعی آن را در نظر بگیرید، چیزی از یارانه باقی نمی ماند. ضمن اینکه کسانی که پراید دارند، مشمول یارانه نقدی هم خواهند بود.
پ.ن۱: اگر قرار بر آزادسازی قیمتها و حذف یارانه پنهان است، مالیات پنهان چند برابری ( بخشی آشکار از طریق عوارض گمرکی و بخشی پنهان متعلق با رانتخواران و صاحبان مجوز و امضا) هم باید حذف شود. در چنین حالتی، یارانه حذف شده، جایگزین درآمد گمرکی حذف شده خواهد شد و چیزی برای یارانه نقدی نمی ماند!!
پ.ن ۲:عدالت با چپاول فرق دارد.
✅ @karkhone
| محمود اولاد
سالهاست با این ادعا که یارانه های فراوانی در کالاهای مختلف بویژه در حاملهای انرژی هست که چون ثروتمندان بیشتر از وسیله نقلیه استفاده میکنند، نصیب آنها میشود و اگر قیمت حاملهای انرژی را واقعی کنیم و یارانه پنهان را حذف کنیم، میتوانیم به چند دهک پایین جامعه، مبالغ قابل توجهی در هر ماه در قالب یارانه نقدی پرداخت کنیم.
اینجا میخواهم با یک حساب سرانگشتی، فقط یک جزء از این ادعا را ثابت کنم که درست نیست. (بقیه موارد هم به همین طریق قابل اثبات است.)
محاسبات مدعیان:
قیمت فوب بنزین: ۲۰ هزار تومن
قیمت داخلی بنزین: حدود ۲ هزار تومن (بخشی ۱۵۰۰ تومن و بخشی ۳ هزار تومن)
اختلاف قیمت: حدود ۱۸ هزار تومن در هر لیتر
میزان مصرف روزانه بنزین: ۸۰ میلیون لیتر
مصرف سالانه ۲۹ میلیارد لیتر
میزان یارانه پنهان ۵۲۲ هزار میلیارد تومان در سال!
تقسیم بر ۸۵ میلیون جمعیت: حدود ۶ میلیون تومان در سال یا ۵۰۰ هزار تومن در ماه!
تازه میتوان به کل ۸۵ میلیون یارانه نداد و مبلغ برای دهکهای پایین بیشتر شود!
خب حالا برگردیم به محاسبات خودمان!
قیمت هیوندای توسان ۲۰۲۲ در دنیا: ۶۰۰ میلیون تومان
قیمت در ایران: بیش از ۲ میلیارد تومان!
میزان گمرکی: بیش از ۶۰۰ میلیون تومان.
میزان مصرف بنزین این خودرو در ماه: ۱۰۰ لیتر
طول عمر خودرو ۲۰ سال!
میزان مصرف در طول کارکرد خودرو: ۲۴ هزار لیتر!
میزان یارانه بنزین (این خودرو فاقد سهمیه است.): ۴۰۸ میلیون تومان!
یعنی مالک این خودرو ۱.۵ برابر یارانه بنزین را فقط از طریق گمرک پرداخت کرده است تازه پرداختی نقدی در زمان صفر نه پرداختی تدریجی در طول ۲۰ سال! بگذریم از اینکه اختلاف قیمت ۳ برابر است!
این کدام یارانه پنهان است که به این فرد رسیده است؟
خب بیایید خودروی داخلی را حساب کنیم: (با پوزش از دارندگان این خودرو، امیدوارم حمل بر بی حرمتی نشود)
ارزش صادراتی پراید: ۸۰ میلیون تومان
قیمت داخل: ۱۲۰ میلیون تومان
اختلاف ۴۰ میلیون تومان
[طبق گزارش ۱۴ اسفند ۱۳۹۷ خبرآنلاین (خبرگزاری تحلیلی ایران) با قیمت پراید، ۱۰ خودرو لوکس از جمله مزدا ۳ کارکرده میتوان خرید! از تفاوت کیفیت مزدا ۳ با پراید چیزی نگویم!]
میزان مصرف بنزین در طول عمر ۱۰ ساله خودرو ۷۲۰۰ لیتر (مصرف ۶۰ لیتر در ماه در نظر گرفته شد)
یارانه بنزین پراید در ۱۰ سال:۱۳۳ میلیون تومان!
یارانه دریافتی حقیقی ۹۳ میلیون تومان.
ضمن اینکه تفاوت احتمال تصادف و فوت پراید با مزدای کارکرده و هزینه اجتماعی آن را در نظر بگیرید، چیزی از یارانه باقی نمی ماند. ضمن اینکه کسانی که پراید دارند، مشمول یارانه نقدی هم خواهند بود.
پ.ن۱: اگر قرار بر آزادسازی قیمتها و حذف یارانه پنهان است، مالیات پنهان چند برابری ( بخشی آشکار از طریق عوارض گمرکی و بخشی پنهان متعلق با رانتخواران و صاحبان مجوز و امضا) هم باید حذف شود. در چنین حالتی، یارانه حذف شده، جایگزین درآمد گمرکی حذف شده خواهد شد و چیزی برای یارانه نقدی نمی ماند!!
پ.ن ۲:عدالت با چپاول فرق دارد.
✅ @karkhone
خلق ثروت يا به چنگ آوردن آن؟
| محمد طبيبيان
در اقتصاد برخلاف فيزيك و شيمى آزمايشگاه نداريم. آزمايشگاه ما تجربه و تاريخ جوامع است. دیدن مستند شش قسمتى در مورد پنج نفر از كار آفرينان و سرمايه داران تاريخى آمريكا باعنوان مستند مردانى كه آمريكا را ساختند نکات ارزشمندی به ما می آموزد.
يك وجه از نكته اى كه مى توان آموخت اخلاقيات شخصى اين سرمايه داران است. اين كه همه تمايل به انجام كار هاى بزرگ براى كشورشان داشتند به همين دليل هم به امورى پرداختند و در آن وقت و انرژى گذاشتند كه در همان منظر تاريخى اهميت بسيار داشت. آمريكا از حدود بيست سال آخر قرن نوزدهم تا بيست سال اول قرن بيستم دچار ركود و بحران اقتصادى بود واز عواقب جنگ هاى پرتلفات و هزينه آن در عذاب. هر كدام از اين مردان صنعت و ماليه بخشى از اقتصاد آمريكا و زير بناهاى مربوطه را ايجاد كردند و آمريكا را در مسير پيشرفت قرار دادند. افرادى كه در مستند فوق الذكر زندگى و كارشان مرور مى شود عبارتند از:
كورنليوس وندربيلت(١٧٩٤-١٨٧٧) كه در خانواده فقيرى به دنيا آمد و كودكى سختى را گذراند ليكن به تدريج مدارج كسب ثروت را پيمود و مهمترين كار او توسعه راه آهن و تكميل زير بنا هاى حمل و نقل در آمريكا بود از افرادى بود كه در نو آورى ايجاد شركت هاى سهامى بزرگ بر اساس مسئوليت محدود و جدايى مديريت از مالكيت دخيل بود، نوعى سازمان توليد كه در آمريكا و ساير كشور ها رواج يافت. او بخشى از ثروت خود را براى ايجاد دانشگاه وندربيلت و ساير مصارف خيريه تخصيص داد.
ديگرى اندرو كارنگى (١٨٣٥-١٩١٩) است. يك مهاجر اسكاتلندى كه دركودكى با خانواده به آمريكا آمد و ابتدا در كار گاه نساجى با حقوق هفته اى دو دلار(به پول امروز حدود ٦٠ دلار)، به كار مشغول بود او نيز از طريق مطالعه و فعاليت توانست هم در امر صنعت هم تاليف دست آورد داشته باشد. او در توسعه صنعت ذوب آهن و توليد صنعتى از طريق ساخت كوره بلند موثر بود. در زمانى كه شركت ذوب آهن خود را فروخت ثرتمند ترين مرد آمريكا (حتى تا كنون - به ارزش آمروز ثروت او ٣٥٠ ميليارد دلار ) بود. او از جمله مقاله اى نوشت تحت عنوان' انجيل ثروت' در اين مقاله استدالال مى كند كه آنچه به حيات انسان ارزش زندگى مى دهد كار خير است. در اين مقاله ثروتمندان را به صرف ثروت در امور خيريه ترغيب كرد و موجى از اين نوع حركت ها ايجاد كرد. خود ٩٥ درصد ثروت خود را خرج ايجاد دانشگاه، كتابخانه، نهاد هاى فرهنگى از جمله كمك به معاش دانشگاهيان كرد. اين جمله مشهور از او است ' هركس ثروتمند بميرد شرمسار مرده است'.
نفر سوم جى پى مورگان(١٨٣٧-١٩١٣) است. او يك بانكدار و فاينانسير بود از خانواده اى ثروتمند. او متوجه اهميت كار نيكولا تسلا در توليد مولد برق متنواب شد. قبلا اديسون سعى كرده بود برق كشى منازل را با برق يك طرفه انجام دهد. ليكن ايراد اين كار و ضعف آن از جمله اين بود كه قابليت انتقال برق را به مسافت طولانى نداشت، برق تسلا داشت. اولين مولد ها ساخته شد و برق رسانى در حد وسيع توسعه يافت و شهر ها، منازل و كارگاه ها در شب روشن شد. شبى كه در يك ميهمانى كه هزار نفر از مشاهير نيو يورك در باغ منزل جى پى مورگان دعوت شده بودند، ناگهان پيشخدمت ها شمع ها و چراغ هاى نفتى روى ميز ها را خاموش كردند. منطقه در تاريكى فرو رفت، كليد برق كه وصل شد درختان و ساختمان نور باران شدند. بايد تجربه شگفت انگيزى بوده باشد. اين واقعه كه تبليغى براى شركت جنرال الكتريك هم بود شروع عصر جديدى از توليد، توليد و مصرف انرژى بود. جى پى مورگان هم بخشى از ثروت خود را به دانشگاه ها در آمريكا و انگلستان بخشيد(ازجمله هاروارد و كالج ترينيتى)، كتاب ها و مجموعه هاى هنرى خود را نيز به موزه تبديل كرد.
نفر چهارم جان راكفلر (١٨٣٩-١٩٣٧) است. تا قبل از فعاليت راكفلر، تصفيه نفت قاعده كلى نداشت. هركس مى توانست در يك انبار مخازن و لوله و كوره و خنك كننده اى را سر هم كند و نفت تصفيه كند و در واقع هم هدف توليد نفت چراغ بود كه در روشنايى و پخت و پز و ساير مصارف استفاده مى شد. اين نفت ها با اكتان هاى مختلف بود و بسيار آتش سوزى ها كه از اين محل حادث شد و در برخى شهر ها كل محل ها در آتش سوخت. راكفلر نفت چراغ را استاندارد كرد و نفتى را به بازار رساند كه فقط در حد چراغ و اجاق مى سوخت...او نيز گرچه در زندگى فردى ممسك بود قسمت قابل توجهى از ثروت خود را خرج ايجاد دانشگاه و نهاد هاى خير عمومى كرد.
نفر پنجم هنرى فورد (١٨٦٣-١٩٤٧) است. شهرت او در ايجاد شركت اتومبيل فورد است كه براى اولين بار خط مونتاژ و توليد انبوه و استاندارد را ابداع كرد و سبب شد اتومبيل در حد بودجه طبقات متوسط قابل خريد باشد. هم او مبتكر جعبه دنده است.
✅ @karkhone
| محمد طبيبيان
در اقتصاد برخلاف فيزيك و شيمى آزمايشگاه نداريم. آزمايشگاه ما تجربه و تاريخ جوامع است. دیدن مستند شش قسمتى در مورد پنج نفر از كار آفرينان و سرمايه داران تاريخى آمريكا باعنوان مستند مردانى كه آمريكا را ساختند نکات ارزشمندی به ما می آموزد.
يك وجه از نكته اى كه مى توان آموخت اخلاقيات شخصى اين سرمايه داران است. اين كه همه تمايل به انجام كار هاى بزرگ براى كشورشان داشتند به همين دليل هم به امورى پرداختند و در آن وقت و انرژى گذاشتند كه در همان منظر تاريخى اهميت بسيار داشت. آمريكا از حدود بيست سال آخر قرن نوزدهم تا بيست سال اول قرن بيستم دچار ركود و بحران اقتصادى بود واز عواقب جنگ هاى پرتلفات و هزينه آن در عذاب. هر كدام از اين مردان صنعت و ماليه بخشى از اقتصاد آمريكا و زير بناهاى مربوطه را ايجاد كردند و آمريكا را در مسير پيشرفت قرار دادند. افرادى كه در مستند فوق الذكر زندگى و كارشان مرور مى شود عبارتند از:
كورنليوس وندربيلت(١٧٩٤-١٨٧٧) كه در خانواده فقيرى به دنيا آمد و كودكى سختى را گذراند ليكن به تدريج مدارج كسب ثروت را پيمود و مهمترين كار او توسعه راه آهن و تكميل زير بنا هاى حمل و نقل در آمريكا بود از افرادى بود كه در نو آورى ايجاد شركت هاى سهامى بزرگ بر اساس مسئوليت محدود و جدايى مديريت از مالكيت دخيل بود، نوعى سازمان توليد كه در آمريكا و ساير كشور ها رواج يافت. او بخشى از ثروت خود را براى ايجاد دانشگاه وندربيلت و ساير مصارف خيريه تخصيص داد.
ديگرى اندرو كارنگى (١٨٣٥-١٩١٩) است. يك مهاجر اسكاتلندى كه دركودكى با خانواده به آمريكا آمد و ابتدا در كار گاه نساجى با حقوق هفته اى دو دلار(به پول امروز حدود ٦٠ دلار)، به كار مشغول بود او نيز از طريق مطالعه و فعاليت توانست هم در امر صنعت هم تاليف دست آورد داشته باشد. او در توسعه صنعت ذوب آهن و توليد صنعتى از طريق ساخت كوره بلند موثر بود. در زمانى كه شركت ذوب آهن خود را فروخت ثرتمند ترين مرد آمريكا (حتى تا كنون - به ارزش آمروز ثروت او ٣٥٠ ميليارد دلار ) بود. او از جمله مقاله اى نوشت تحت عنوان' انجيل ثروت' در اين مقاله استدالال مى كند كه آنچه به حيات انسان ارزش زندگى مى دهد كار خير است. در اين مقاله ثروتمندان را به صرف ثروت در امور خيريه ترغيب كرد و موجى از اين نوع حركت ها ايجاد كرد. خود ٩٥ درصد ثروت خود را خرج ايجاد دانشگاه، كتابخانه، نهاد هاى فرهنگى از جمله كمك به معاش دانشگاهيان كرد. اين جمله مشهور از او است ' هركس ثروتمند بميرد شرمسار مرده است'.
نفر سوم جى پى مورگان(١٨٣٧-١٩١٣) است. او يك بانكدار و فاينانسير بود از خانواده اى ثروتمند. او متوجه اهميت كار نيكولا تسلا در توليد مولد برق متنواب شد. قبلا اديسون سعى كرده بود برق كشى منازل را با برق يك طرفه انجام دهد. ليكن ايراد اين كار و ضعف آن از جمله اين بود كه قابليت انتقال برق را به مسافت طولانى نداشت، برق تسلا داشت. اولين مولد ها ساخته شد و برق رسانى در حد وسيع توسعه يافت و شهر ها، منازل و كارگاه ها در شب روشن شد. شبى كه در يك ميهمانى كه هزار نفر از مشاهير نيو يورك در باغ منزل جى پى مورگان دعوت شده بودند، ناگهان پيشخدمت ها شمع ها و چراغ هاى نفتى روى ميز ها را خاموش كردند. منطقه در تاريكى فرو رفت، كليد برق كه وصل شد درختان و ساختمان نور باران شدند. بايد تجربه شگفت انگيزى بوده باشد. اين واقعه كه تبليغى براى شركت جنرال الكتريك هم بود شروع عصر جديدى از توليد، توليد و مصرف انرژى بود. جى پى مورگان هم بخشى از ثروت خود را به دانشگاه ها در آمريكا و انگلستان بخشيد(ازجمله هاروارد و كالج ترينيتى)، كتاب ها و مجموعه هاى هنرى خود را نيز به موزه تبديل كرد.
نفر چهارم جان راكفلر (١٨٣٩-١٩٣٧) است. تا قبل از فعاليت راكفلر، تصفيه نفت قاعده كلى نداشت. هركس مى توانست در يك انبار مخازن و لوله و كوره و خنك كننده اى را سر هم كند و نفت تصفيه كند و در واقع هم هدف توليد نفت چراغ بود كه در روشنايى و پخت و پز و ساير مصارف استفاده مى شد. اين نفت ها با اكتان هاى مختلف بود و بسيار آتش سوزى ها كه از اين محل حادث شد و در برخى شهر ها كل محل ها در آتش سوخت. راكفلر نفت چراغ را استاندارد كرد و نفتى را به بازار رساند كه فقط در حد چراغ و اجاق مى سوخت...او نيز گرچه در زندگى فردى ممسك بود قسمت قابل توجهى از ثروت خود را خرج ايجاد دانشگاه و نهاد هاى خير عمومى كرد.
نفر پنجم هنرى فورد (١٨٦٣-١٩٤٧) است. شهرت او در ايجاد شركت اتومبيل فورد است كه براى اولين بار خط مونتاژ و توليد انبوه و استاندارد را ابداع كرد و سبب شد اتومبيل در حد بودجه طبقات متوسط قابل خريد باشد. هم او مبتكر جعبه دنده است.
✅ @karkhone
روایت فلاحیان از نامه های استالین
شنبه ۸ فروردین ۱۳۷۷ | ۲۹ ذیقعده ۱۴۱۸ | ۲۸ مارس ۱۹۹۸
پیش از ظهر، تمام وقت به دیدارهاى عید نوروز و سفر مکه گذشت. وزرا، معاونان و مدیران از دولت و دفتر رهبرى و مجمع تشخیص مصلحت نظام و وزارتخانهها آمدند. به خاطر زیادى رفت و آمد، فرصت بحث و مذاکره نبود.
کمى در مورد علت همکارى عربستان سعودی در امر نفت صحبت شد که گفتم، مطابق قرارهایى که در ریاض گذاشتیم، عمل مىکنند. از وزرا خواستم، همکارى با عربستان را جدى بگیرند.
.
آقاى سیدعلیاصغر حجازى از دفتر رهبرى، از آثار مهم سفر به عربستان سعودی، در تحسین روابط و حل مشکل نفت و به خصوص حذف آقاى شیخ علی عبدالرحمن حذیفى، از امامت مسجد مدینه تمجید کرد.
این مسأله در اظهارات بسیارى از دیدارکنندگان امروز بود. کمکم از آثار سفر مطلع مىشوند و وضع مبهم آن، تبدیل به یک حرکت مثبت و سازنده مىشود.
آقاى سیدمحمد میرمحمدى، گله داشتکه چرا ایشان را نبردهایم؛ با توجه به اینکه اکثر اعضای دفتر همراه بودهاند.
آقاى دکتر مُعین، وزیر فرهنگ و آموزش عالی گفت، حرکتى براى همکارى در سطح دانشگاهها شروع کرده و گفت، عربستان سعودی در تهیه مقالات علمى بینالمللى، از ما جلو افتاده است.
یکشنبه ۹ فروردین ۱۳۷۷ | 30 ذی القعده ۱۴۱۸ | ۲۹ مارس ۱۹۹۸
آقاى محمدعلی زم، رییس حوزه هنری سازمان تبلیغات اسلامی تحلیلى داشت از آثار سیاسى و اقتصادى آن و خلعسلاح مراکز وهابى و افراطى سُنّى در سراسر دنیا که تحت تأثیر عربستان سعودی، علیه ما تبلیغ مىکردند.
آقاى مسیح مهاجرى، مدیرمسئول روزنامه جمهوری اسلامی که معمولاً در رابطه با عربستان، مطالب منفى در روزنامه مىنویسد هم موضع معتدلى گرفته و گفت، با اصل تحسین روابط موافق است.
آقاى زنگنه، وزیر نفت آمد. خوشحال است، از فشارى که بعد از اجلاس جاکارتا و سقوط قیمت نفت، روى او بوده است، نجات یافته و براى بحث و تصمیمات در جلسه فرداى اوپک در وین، مشورت کرد.
قرار شد، از کاهش تولید اعضا پشتیبانىکند. گفت، بناست که خط لولهاى به ظرفیت ۴۰۰ هزار بشکه، براى انتقال نفت آسیاى میانه از شمال به تهران ایجاد کنند..
عصر آقاى فلاحیان وزیر سابق اطلاعات آمد. تحلیلى از محور فعالیت جریانهاى ضدولایتفقیه و منجمله روزنامه جامعه، ارایه داد.
معتقد است که مخاطب رهبرى در مشهد این روزنامه بوده و از مواضع تبلیغى دولت براى پوشش ضعف و اداره کشور انتقاد داشت.
نقلکرد که استالین به رؤساى جمهورىهاى شوروى، سه نامه دربسته مىداده که در هر شرایطى، یکى را باز کنند و آن را عمل کنند:
۱- هنگام شروع کار که دستور این بوده، کارهاى گذشته به شدت محکوم شود.
۲- اگر نتوانستند کار مهمى انجام دهند، خبر از تشکیل گروههاى کارى براى بررسى و طرح اصلاحات آینده بدهند و بگویند مخالفان مانع کارند.
۳- اگر باز هم موفق نبودند، استعفا بدهند.
گفت آماده انتشار روزنامه مىشود.
منبع: خاطرات هاشمی رفسنجانی در سال ۱۳۷۷
✅ @karkhone
شنبه ۸ فروردین ۱۳۷۷ | ۲۹ ذیقعده ۱۴۱۸ | ۲۸ مارس ۱۹۹۸
پیش از ظهر، تمام وقت به دیدارهاى عید نوروز و سفر مکه گذشت. وزرا، معاونان و مدیران از دولت و دفتر رهبرى و مجمع تشخیص مصلحت نظام و وزارتخانهها آمدند. به خاطر زیادى رفت و آمد، فرصت بحث و مذاکره نبود.
کمى در مورد علت همکارى عربستان سعودی در امر نفت صحبت شد که گفتم، مطابق قرارهایى که در ریاض گذاشتیم، عمل مىکنند. از وزرا خواستم، همکارى با عربستان را جدى بگیرند.
.
آقاى سیدعلیاصغر حجازى از دفتر رهبرى، از آثار مهم سفر به عربستان سعودی، در تحسین روابط و حل مشکل نفت و به خصوص حذف آقاى شیخ علی عبدالرحمن حذیفى، از امامت مسجد مدینه تمجید کرد.
این مسأله در اظهارات بسیارى از دیدارکنندگان امروز بود. کمکم از آثار سفر مطلع مىشوند و وضع مبهم آن، تبدیل به یک حرکت مثبت و سازنده مىشود.
آقاى سیدمحمد میرمحمدى، گله داشتکه چرا ایشان را نبردهایم؛ با توجه به اینکه اکثر اعضای دفتر همراه بودهاند.
آقاى دکتر مُعین، وزیر فرهنگ و آموزش عالی گفت، حرکتى براى همکارى در سطح دانشگاهها شروع کرده و گفت، عربستان سعودی در تهیه مقالات علمى بینالمللى، از ما جلو افتاده است.
یکشنبه ۹ فروردین ۱۳۷۷ | 30 ذی القعده ۱۴۱۸ | ۲۹ مارس ۱۹۹۸
آقاى محمدعلی زم، رییس حوزه هنری سازمان تبلیغات اسلامی تحلیلى داشت از آثار سیاسى و اقتصادى آن و خلعسلاح مراکز وهابى و افراطى سُنّى در سراسر دنیا که تحت تأثیر عربستان سعودی، علیه ما تبلیغ مىکردند.
آقاى مسیح مهاجرى، مدیرمسئول روزنامه جمهوری اسلامی که معمولاً در رابطه با عربستان، مطالب منفى در روزنامه مىنویسد هم موضع معتدلى گرفته و گفت، با اصل تحسین روابط موافق است.
آقاى زنگنه، وزیر نفت آمد. خوشحال است، از فشارى که بعد از اجلاس جاکارتا و سقوط قیمت نفت، روى او بوده است، نجات یافته و براى بحث و تصمیمات در جلسه فرداى اوپک در وین، مشورت کرد.
قرار شد، از کاهش تولید اعضا پشتیبانىکند. گفت، بناست که خط لولهاى به ظرفیت ۴۰۰ هزار بشکه، براى انتقال نفت آسیاى میانه از شمال به تهران ایجاد کنند..
عصر آقاى فلاحیان وزیر سابق اطلاعات آمد. تحلیلى از محور فعالیت جریانهاى ضدولایتفقیه و منجمله روزنامه جامعه، ارایه داد.
معتقد است که مخاطب رهبرى در مشهد این روزنامه بوده و از مواضع تبلیغى دولت براى پوشش ضعف و اداره کشور انتقاد داشت.
نقلکرد که استالین به رؤساى جمهورىهاى شوروى، سه نامه دربسته مىداده که در هر شرایطى، یکى را باز کنند و آن را عمل کنند:
۱- هنگام شروع کار که دستور این بوده، کارهاى گذشته به شدت محکوم شود.
۲- اگر نتوانستند کار مهمى انجام دهند، خبر از تشکیل گروههاى کارى براى بررسى و طرح اصلاحات آینده بدهند و بگویند مخالفان مانع کارند.
۳- اگر باز هم موفق نبودند، استعفا بدهند.
گفت آماده انتشار روزنامه مىشود.
منبع: خاطرات هاشمی رفسنجانی در سال ۱۳۷۷
✅ @karkhone
از پرل هاربر تا خلیج فارس
جنگ جهانی دوم که آغاز شد، آمریکا ابتدا اعلام بیطرفی کرد اما آرام آرام به پشتیبانی و فروش مواد صنعتی و اسلحه به متفقین پرداخت.
در آن زمان ژاپن به عنوان یکی از سه ضلع پیمان سه جانبه (متحدین) از جانب متفقین و آمریکا تحت تحریم بود. این کشور بدون دسترسی به آهن، نفت، کتان، لاستیک و دیگر مواد حیاتی توان ادامه جنگ در چین را نداشت به همین دلیل وارد مذاکراتی فشرده با آمریکا شد تا بتواند این مواد را تهیه کند. (مقایسه کنید با تحریم ایران) ممانعت روزولت از ارائه پیشنهادی درخور، باعث شد تا دولت میانهروی ژاپن به سرکردگی کونویه شکست خورده و دولتی جدید و جنگطلب به ریاست ژنرال توجو در ژاپن سر کار آید (مقایسه با فشار بر روحانی در وضعیت فعلی و تغییر ادبیات دیپلماتیک دولت او) در نوامبر 1941، سفیر آمریکا در ژاپن طی تلگرافی به وزارت خارجه اعلام کرد که تحریمهای اقتصادی ممکن است ژاپن را وادار به یک هاراکیری ملی کرده و این کشور وارد جنگ با آمریکا شود. بخش اعظمی از منابع خبری آمریکا نیز به این کشور اطلاع میدادند که ژاپن دست به حملهای علیه آمریکا خواهد زد.
ژاپنی ها برای دسترسی به مواد خام، برنامه حمله به شرق آسیا از جمله سنگاپور، فیلیپین، اندونزی و هنگ کنگ را طراحی کردند اما از یک موضوع بیخبر بودند. با توجه به فشاری که آمریکا بر ژاپن اعمال میکرد که مانع از رسیدن مواد اولیه به ژاپن میشد، روزولت با توجه به رمزگشایی از پیامهای مقامات ژاپنی، پایگاه پرل هاربر را تقریباً بدون دفاع برای حمله ژاپنی، مهیا کرد!
رمزگشایی از ارتباطات ژاپنیها نشان میداد آنها یک ضربالعجل غیرقابل تغییر برای رسیدن توافق با آمریکا بر سر دسترسی به مواد اولیه ابلاغ کردهاند. در مواجهه با آن، روزولت یک ضربالعجل برای سه روز قبل از ضربالعجل ژاپنیها برای آنان ارسال کرد شامل؛ از چین خارج شوند، از هند و چین خارج شوند و از بلوک متحدین خارج شوند! (مقایسه کنید با شروط دوازدهگانه پمپئو)
مشخص بود که ژاپنیها به هیچ وجه چنین ضربالعجلی را نخواهند پذیرفت. یک روز قبل از پایان یافتن ضربالعجل ژاپنیها که مصادف با دو روز بعد از ضربالعجل آمریکا بود، یک پیام توسط انگلیسها ردیابی شد که مشخص میکرد ژاپنیها به دلیل تحقیرآمیز بودن ضربالعجل آمریکا، آن را رد خواهند کرد. این در حالی بود که نزدیکترین پایگاه آمریکا به ژاپن یعنی پرل هاربر، عملاً در بیخبری مطلق از تصمیمات کاخ سفید به سر میبرد!
در حالی که به مک آرتور در فیلیپین خبر داده شده بود که آماده جنگ باشد، برای پرل هاربر هشدار خرابکاری ارسال شد و دستور داده شد که از هرگونه جابجایی اجتناب شود! آن هم در حالی که انگلیسیها، خبر حرکت ناوگان ژاپن به سمت اقیانوس آرام و پرل هاربر را به آمریکاییها ارسال کرده بودند. کاخ سفید میدانست که ژاپنیها طی روزهای آینده به پرل هاربر حمله میکنند اما پرل هاربر را بیخبر گذاشتند تا این حمله کاملاً غافلگیرکننده به نظر برسد!
در ارسال پیام به پرل هاربر آنقدر تأخیر صورت گرفت که سرانجام وقتی پیام به فرماندهی پرل هاربر رسید که پرل هاربر در ستونی از آتش در حال سوختن بود! روز بعد، روزولت به راحتی مجوز ورود به جنگ را از کنگره گرفت!
هیأت ژاپنی مذاکره کننده هم آنقدر معطل نگه داشته شد تا وقتی بمبهای ژاپنی در حال ریخته شدن روی پرل هاربر بود، به جای پیشنهاد تجاری، نامه قطع رابطه آمریکا به ژاپن به آنها تسلیم شود!
شباهتهای زیادی در آرایش فعلی ایران و آمریکا هم دیده میشود! شاید با تروریستی خواندن نهادهای حاکمیتی، قطع معافیت فروش نفت و تنگتر شدن و شدت یافتن حلقه تحریمها، جمهوری اسلامی هم دست به همان کاری بزند که ژاپنیها در پرل هاربر مجبور به انجام آن شدند. البته، این احتمال در مقیاسی کوچکتر از پرل هاربر ممکن است رخ دهد اما همین برای کنگره آمریکا کفایت میکند!
✅ @karkhone
جنگ جهانی دوم که آغاز شد، آمریکا ابتدا اعلام بیطرفی کرد اما آرام آرام به پشتیبانی و فروش مواد صنعتی و اسلحه به متفقین پرداخت.
در آن زمان ژاپن به عنوان یکی از سه ضلع پیمان سه جانبه (متحدین) از جانب متفقین و آمریکا تحت تحریم بود. این کشور بدون دسترسی به آهن، نفت، کتان، لاستیک و دیگر مواد حیاتی توان ادامه جنگ در چین را نداشت به همین دلیل وارد مذاکراتی فشرده با آمریکا شد تا بتواند این مواد را تهیه کند. (مقایسه کنید با تحریم ایران) ممانعت روزولت از ارائه پیشنهادی درخور، باعث شد تا دولت میانهروی ژاپن به سرکردگی کونویه شکست خورده و دولتی جدید و جنگطلب به ریاست ژنرال توجو در ژاپن سر کار آید (مقایسه با فشار بر روحانی در وضعیت فعلی و تغییر ادبیات دیپلماتیک دولت او) در نوامبر 1941، سفیر آمریکا در ژاپن طی تلگرافی به وزارت خارجه اعلام کرد که تحریمهای اقتصادی ممکن است ژاپن را وادار به یک هاراکیری ملی کرده و این کشور وارد جنگ با آمریکا شود. بخش اعظمی از منابع خبری آمریکا نیز به این کشور اطلاع میدادند که ژاپن دست به حملهای علیه آمریکا خواهد زد.
ژاپنی ها برای دسترسی به مواد خام، برنامه حمله به شرق آسیا از جمله سنگاپور، فیلیپین، اندونزی و هنگ کنگ را طراحی کردند اما از یک موضوع بیخبر بودند. با توجه به فشاری که آمریکا بر ژاپن اعمال میکرد که مانع از رسیدن مواد اولیه به ژاپن میشد، روزولت با توجه به رمزگشایی از پیامهای مقامات ژاپنی، پایگاه پرل هاربر را تقریباً بدون دفاع برای حمله ژاپنی، مهیا کرد!
رمزگشایی از ارتباطات ژاپنیها نشان میداد آنها یک ضربالعجل غیرقابل تغییر برای رسیدن توافق با آمریکا بر سر دسترسی به مواد اولیه ابلاغ کردهاند. در مواجهه با آن، روزولت یک ضربالعجل برای سه روز قبل از ضربالعجل ژاپنیها برای آنان ارسال کرد شامل؛ از چین خارج شوند، از هند و چین خارج شوند و از بلوک متحدین خارج شوند! (مقایسه کنید با شروط دوازدهگانه پمپئو)
مشخص بود که ژاپنیها به هیچ وجه چنین ضربالعجلی را نخواهند پذیرفت. یک روز قبل از پایان یافتن ضربالعجل ژاپنیها که مصادف با دو روز بعد از ضربالعجل آمریکا بود، یک پیام توسط انگلیسها ردیابی شد که مشخص میکرد ژاپنیها به دلیل تحقیرآمیز بودن ضربالعجل آمریکا، آن را رد خواهند کرد. این در حالی بود که نزدیکترین پایگاه آمریکا به ژاپن یعنی پرل هاربر، عملاً در بیخبری مطلق از تصمیمات کاخ سفید به سر میبرد!
در حالی که به مک آرتور در فیلیپین خبر داده شده بود که آماده جنگ باشد، برای پرل هاربر هشدار خرابکاری ارسال شد و دستور داده شد که از هرگونه جابجایی اجتناب شود! آن هم در حالی که انگلیسیها، خبر حرکت ناوگان ژاپن به سمت اقیانوس آرام و پرل هاربر را به آمریکاییها ارسال کرده بودند. کاخ سفید میدانست که ژاپنیها طی روزهای آینده به پرل هاربر حمله میکنند اما پرل هاربر را بیخبر گذاشتند تا این حمله کاملاً غافلگیرکننده به نظر برسد!
در ارسال پیام به پرل هاربر آنقدر تأخیر صورت گرفت که سرانجام وقتی پیام به فرماندهی پرل هاربر رسید که پرل هاربر در ستونی از آتش در حال سوختن بود! روز بعد، روزولت به راحتی مجوز ورود به جنگ را از کنگره گرفت!
هیأت ژاپنی مذاکره کننده هم آنقدر معطل نگه داشته شد تا وقتی بمبهای ژاپنی در حال ریخته شدن روی پرل هاربر بود، به جای پیشنهاد تجاری، نامه قطع رابطه آمریکا به ژاپن به آنها تسلیم شود!
شباهتهای زیادی در آرایش فعلی ایران و آمریکا هم دیده میشود! شاید با تروریستی خواندن نهادهای حاکمیتی، قطع معافیت فروش نفت و تنگتر شدن و شدت یافتن حلقه تحریمها، جمهوری اسلامی هم دست به همان کاری بزند که ژاپنیها در پرل هاربر مجبور به انجام آن شدند. البته، این احتمال در مقیاسی کوچکتر از پرل هاربر ممکن است رخ دهد اما همین برای کنگره آمریکا کفایت میکند!
✅ @karkhone
آخ سوختم....!
راه نجات ايران از نگاه مرتضي قلي خان صنيع الدوله
| مهدي تديني
پانزدهم بهمن ۱۲۸۹، تهران، مخبرالدوله ــ ساعتی مانده به غروب آقای وزیر پس از یک روز کاری سوار بر کالسکه به خانه آمد. تا کالسکه ایستاد صدای شلیک بلند شد. مردی از شیشۀ کالسکه وزیر را به گلوله بست. ضارب فرار کرد و وزیر غرق خون کف کالسکه افتاد. تنها کلامی که از او شنیدند این بود که «سوختم…».
او را نیمهجان به خانه بردند و ساعتی بعد درگذشت. او مرتضیقلیخان بود، معروف به صنیعالدوله؛ دولتمردی که همۀ فکر و ذکرش احداث معدن و خطآهن و کارخانه بود. این ایده که هزینۀ ساخت راهآهن باید از منابع داخلی و با مالیات بر کالاهای اساسی مثل قند و چای تأمین شود، ایدۀ او بود که سالها بعد رضاشاه پیاده کرد. چرا صنیعالدوله را کشتند و قاتل که بود؟
مرتضیقلی خان از خاندان «هدایت» بود. افراد این خاندان تحصیلات عالی داشتند. پدرش، علیقلی خان، معروف به مخبرالدوله، چهار پسر داشت: مرتضیقلی، محمدقلی، مهدیقلی و حسینقلی که همه دولتمرد شدند. مهدیقلی شش سال نخستوزیر رضاشاه بود (مرتضیقلی پسرعموی پدر صادق هدایت میشد).
مرتضیقلی در زمان ناصرالدینشاه در آلمان درس معدن خواند و وقتی به ایران بازگشت به مقامات بالا رسید. در چند کابینه وزیر بود، از وزیر فواید عام تا وزیر مالیه و فرهنگ. با محترمالسلطنه، دختر مظفرالدینشاه ازدواج کرد، اما داماد شاه بودن فایدۀ خاصی برایش نکرد. وزیر بودن و داشتن مقامات عالی ویژگی خاصی نیست، آنچه در مورد او جذاب است، تکاپوهایش برای «صنعتیسازی» ایران است. از تلاش برای احداث معدن تا احداث کارخانۀ ریسندگی و به خصوص ایدههایی برای بهبود وضع مالی، بودجه و احداث راهآهن.
در همین رؤیاها به سر میبرد که چهار سال پس از مشروطه به قتل رسید. پس از سوءقصد، دو نفر در تعقیب و گریز از سوی مردم و پلیس بازداشت شدند که هر دو خارجی بودند، یکی فردی گرجیـروس به نام ایلاریون و دیگری یک ارمنی به نام ایوان. ضارب همان فرد گرجی بود و مدعی بود برای صنیعالدوله در مازندران کار کرده و چون حق و حقوقش را کامل نداده او را کشته است.
شرح ترور او را به نوشتاری دیگر میسپرم. فقط بگویم، ضاربان او طبق قانون کاپیتولاسیون تحویل دولت روسیه شدند و اصلاً معلوم نیست با چه مجازاتی روبرو شدند. از دیگر سو، ادعاهای ضارب به خصوص دربارۀ تهیۀ تفنگ باورپذیر نیست و به احتمال زیاد افرادی ایرانی یا خارجی ضارب را مأمور قتل صنیعالدوله کرده بودند، به خصوص خود روسها.
صنیعالدوله رسالهای دارد با عنوان «راه نجات» و در آن نجات ایران از وضع موجود را احداث راهآهن معرفی میکند. نکتۀ بسیار جالب دریافت عمیقی است که او از مفهوم «امنیت» دارد. میگوید امنیت فقط داشتن نیروی نظامی نیست، وقتی کشور آموزش و پرورش درستی ندارد تا مردم تخصصی برای نان درآوردن کسب کنند و وقتی کشور راههای مناسبی ندارد تا مردم معیشت خود را تأمین کنند، امنیت وجود ندارد. دقیقاً چنین میگوید:
«بالفرض در مملکتی قوۀ حربیه و نظمیه به اندازهای تکمیل شده باشد که مافوق آن متصور نباشد. ولی از مردمش به علت نادانی [= عدم تخصص] غیر از… عملگی کاری برنیاید، و یا به واسطۀ بیراهی [= عدم جادهکشی] از مسافت قلیل مایحتاج خود را حمل و نقل نتوانند و به این جهات بیچاره بمانند. باز جان آنها در مخاطره است، هرچند امنیت بلاواسطه [= نظامی] به سر حد کمال رسیده باشد.»
صنیعالدوله در این رساله شرح میدهد سرانۀ مصارف عمومی (یعنی بودجۀ عمومی) در ایران بسیار ناچیز است و دلیلش این است که مردم فقیرند و نمیتوانند مالیات چندانی دهند. باید راهی یافت تا در کوتاهترین زمان بتوان بودجۀ عمومی را از طریق مالیات بالا برد. او جملۀ درخشانی دارد؛ میگوید: «تمام رمز مملکتداری همین است که باید در مملکت تولید ثروت نمود؛ یعنی اسبابی فراهم کرد که ثروت اهل مملکت رو به تزاید گذارد تا بتوانند متناسب با مکنت خود مالیات زیادتری بدهند.»
اما تعلیم و تربیت زمانبر است، میماند «جادهسازی». میگوید راه نجات ایران این است که در اسرع وقت راهآهن ساخته شود و شرح میدهد از این طریق سالی میلیونها تومان از جیب مردم ذخیره میشود و میتوان آن را روانۀ بودجۀ عمومی کرد، ضمن اینکه با گسترش راهها تجارت داخلی سریع رشد میکند. اما بیش از همه تأکید دارد بودجۀ این کار نه از خارج، بلکه از جیب مردم ایران باید تأمین شود! رضاشاه ۲۰ سال بعد، همین ایده را برای احداث راهآهن به کار بست.
✅ @karkhone
راه نجات ايران از نگاه مرتضي قلي خان صنيع الدوله
| مهدي تديني
پانزدهم بهمن ۱۲۸۹، تهران، مخبرالدوله ــ ساعتی مانده به غروب آقای وزیر پس از یک روز کاری سوار بر کالسکه به خانه آمد. تا کالسکه ایستاد صدای شلیک بلند شد. مردی از شیشۀ کالسکه وزیر را به گلوله بست. ضارب فرار کرد و وزیر غرق خون کف کالسکه افتاد. تنها کلامی که از او شنیدند این بود که «سوختم…».
او را نیمهجان به خانه بردند و ساعتی بعد درگذشت. او مرتضیقلیخان بود، معروف به صنیعالدوله؛ دولتمردی که همۀ فکر و ذکرش احداث معدن و خطآهن و کارخانه بود. این ایده که هزینۀ ساخت راهآهن باید از منابع داخلی و با مالیات بر کالاهای اساسی مثل قند و چای تأمین شود، ایدۀ او بود که سالها بعد رضاشاه پیاده کرد. چرا صنیعالدوله را کشتند و قاتل که بود؟
مرتضیقلی خان از خاندان «هدایت» بود. افراد این خاندان تحصیلات عالی داشتند. پدرش، علیقلی خان، معروف به مخبرالدوله، چهار پسر داشت: مرتضیقلی، محمدقلی، مهدیقلی و حسینقلی که همه دولتمرد شدند. مهدیقلی شش سال نخستوزیر رضاشاه بود (مرتضیقلی پسرعموی پدر صادق هدایت میشد).
مرتضیقلی در زمان ناصرالدینشاه در آلمان درس معدن خواند و وقتی به ایران بازگشت به مقامات بالا رسید. در چند کابینه وزیر بود، از وزیر فواید عام تا وزیر مالیه و فرهنگ. با محترمالسلطنه، دختر مظفرالدینشاه ازدواج کرد، اما داماد شاه بودن فایدۀ خاصی برایش نکرد. وزیر بودن و داشتن مقامات عالی ویژگی خاصی نیست، آنچه در مورد او جذاب است، تکاپوهایش برای «صنعتیسازی» ایران است. از تلاش برای احداث معدن تا احداث کارخانۀ ریسندگی و به خصوص ایدههایی برای بهبود وضع مالی، بودجه و احداث راهآهن.
در همین رؤیاها به سر میبرد که چهار سال پس از مشروطه به قتل رسید. پس از سوءقصد، دو نفر در تعقیب و گریز از سوی مردم و پلیس بازداشت شدند که هر دو خارجی بودند، یکی فردی گرجیـروس به نام ایلاریون و دیگری یک ارمنی به نام ایوان. ضارب همان فرد گرجی بود و مدعی بود برای صنیعالدوله در مازندران کار کرده و چون حق و حقوقش را کامل نداده او را کشته است.
شرح ترور او را به نوشتاری دیگر میسپرم. فقط بگویم، ضاربان او طبق قانون کاپیتولاسیون تحویل دولت روسیه شدند و اصلاً معلوم نیست با چه مجازاتی روبرو شدند. از دیگر سو، ادعاهای ضارب به خصوص دربارۀ تهیۀ تفنگ باورپذیر نیست و به احتمال زیاد افرادی ایرانی یا خارجی ضارب را مأمور قتل صنیعالدوله کرده بودند، به خصوص خود روسها.
صنیعالدوله رسالهای دارد با عنوان «راه نجات» و در آن نجات ایران از وضع موجود را احداث راهآهن معرفی میکند. نکتۀ بسیار جالب دریافت عمیقی است که او از مفهوم «امنیت» دارد. میگوید امنیت فقط داشتن نیروی نظامی نیست، وقتی کشور آموزش و پرورش درستی ندارد تا مردم تخصصی برای نان درآوردن کسب کنند و وقتی کشور راههای مناسبی ندارد تا مردم معیشت خود را تأمین کنند، امنیت وجود ندارد. دقیقاً چنین میگوید:
«بالفرض در مملکتی قوۀ حربیه و نظمیه به اندازهای تکمیل شده باشد که مافوق آن متصور نباشد. ولی از مردمش به علت نادانی [= عدم تخصص] غیر از… عملگی کاری برنیاید، و یا به واسطۀ بیراهی [= عدم جادهکشی] از مسافت قلیل مایحتاج خود را حمل و نقل نتوانند و به این جهات بیچاره بمانند. باز جان آنها در مخاطره است، هرچند امنیت بلاواسطه [= نظامی] به سر حد کمال رسیده باشد.»
صنیعالدوله در این رساله شرح میدهد سرانۀ مصارف عمومی (یعنی بودجۀ عمومی) در ایران بسیار ناچیز است و دلیلش این است که مردم فقیرند و نمیتوانند مالیات چندانی دهند. باید راهی یافت تا در کوتاهترین زمان بتوان بودجۀ عمومی را از طریق مالیات بالا برد. او جملۀ درخشانی دارد؛ میگوید: «تمام رمز مملکتداری همین است که باید در مملکت تولید ثروت نمود؛ یعنی اسبابی فراهم کرد که ثروت اهل مملکت رو به تزاید گذارد تا بتوانند متناسب با مکنت خود مالیات زیادتری بدهند.»
اما تعلیم و تربیت زمانبر است، میماند «جادهسازی». میگوید راه نجات ایران این است که در اسرع وقت راهآهن ساخته شود و شرح میدهد از این طریق سالی میلیونها تومان از جیب مردم ذخیره میشود و میتوان آن را روانۀ بودجۀ عمومی کرد، ضمن اینکه با گسترش راهها تجارت داخلی سریع رشد میکند. اما بیش از همه تأکید دارد بودجۀ این کار نه از خارج، بلکه از جیب مردم ایران باید تأمین شود! رضاشاه ۲۰ سال بعد، همین ایده را برای احداث راهآهن به کار بست.
✅ @karkhone
Karkhoone | کارخانه | کارخونه
داستان 40 نفر از آن ۵۳ نفری که اموال آنها مصادره شد و به باد رفت! | ندا گنجی شادی معرفتی 24. طاهر ضیایی سهامدار بزرگ شرکت سیمان فارس و خوزستان، بخش اعظم اوقات خود را در حوزه سیاست میگذراند. «طاهر ضیایی» به حرفه موروثی خاندان ضیایی که طبابت بود،…
داستان 40 نفر از آن ۵۳ نفری که اموال آنها مصادره شد و به باد رفت!
| ندا گنجی
شادی معرفتی
28. گروه فرمانفرماییان
عبدالحسین میرزافرمانفرما از نوادگان قاجار، صاحب هفت همسر و 36 فرزند دختر و پسر بود. اما جمعیت این خانواده، مانع از آن نشد که فرزندان فرمانفرماییان از تحصیل در اروپا یا آمریکا باز بمانند. از میان پسران و دختران او، خداداد بیش از همه در وادی سیاست ماندگار شد. از دیگر افراد این خانواده که در تاریخ این دوره نقش ایفا کردند، میتوان به ستاره و مهرماه فرمانفرماییان اشاره کرد.
29. خداداد فرمانفرماییان
از صاحبنامترین تحصیلکردگان ایرانی خارج از کشور که ابوالحسن ابتهاج موفق به جذب آنها در سازمان برنامه شد و یک تیم متخصص را تشکیل داد. آشنایی او با «ابوالحسن ابتهاج» در آمریکا کلید ورود او به دستگاه دولت بود. او تا مقطع دکترا در دانشگاههای کلرادو و استنفورد اقتصاد خواند و سپس به ایران بازگشت. او که به دعوت ابتهاج، مدتی به استخدام سازمان برنامه درآمده بود به ریاست این سازمان رسید. گفته میشود، فرمانفرماییان و ابتهاج در تحولات ساختار برنامهریزی ایران نقش جدی داشتهاند. او مدتی نیز رئیس بانک مرکزی بود. اما مدیر عاملی شرکت سهامی فرش و شرکت سهامی نفت پارس، مدیریت شرکت سهامی لامپ پارس، عضویت در هیاتمدیره بانک صنعت و معدن، عضویت در هیاتمدیره شرکت سهامی لامپ ایران و پیمانکاری سازمان برنامه، بخشی از فعالیتهای اقتصادی خاندان فرمانفرماییان بوده است. او در دوران نخستوزیری هویدا، به علت اختلافات با او، استعفا داد.
30. عبدالحمید قدیمینوایی
پدر «عبدالحمید قدیمینوایی» از مدیران میانی دولتی بود و به سبب ماموریتهای شغلی به شهرهای مختلف ایران سفر میکرد. اما عبدالحمید، دوران دبیرستان خود را در «دارالفنون» سپری کرد. او که از جوانان وابسته به حزب توده بود، سپس به آمریکا سفر کرد تا با تحصیل در دانشگاه «برکلی» کالیفرنیا با مدرک مهندسی ساختمان به ایران بازگردد. عبدالحمید قدیمی پس از بازگشت، شرکت مهندسی ساختمان ملی را تاسیس کرد که البته گفته میشود «برادران فاتح»، «هدایت بهبهانی» و «علی ابراهیمی» نیز در تاسیس این شرکت سهیم بودهاند. اما گرایشات سالهای جوانی او به ایدئولوژی حزب توده مانع از آن نشد که بعدها از ساخت عمارتهای معروف درباری و ویلاهای سلطنتی، مانند کاخ شمس و کاخ نوشهر خودداری کند.
31. محمود لاجوردی
خاندان لاجوردی از مشهورترین فعالان اقتصادی قبل از انقلاب بودند که کمتر در زمینه سیاست فعالیت میکردند. خانواده لاجوردی فعالیت اقتصادی خود را از سال 1270 خورشیدی، با فعالیت سیدمحمد لاجوردی و برادرش آغاز کرد. این فعالیتها، توسط محمود لاجوردی ادامه یافت. لاجوردیها تا اوایل دهه 1330 بیشتر در زمینه اقتصاد فعالیت میکردند، اما وقتی آینده را در توسعه صنعت دیدند، به صنعت روی آوردند. لاجوردیها در بسیاری زمینهها جزو پایهگذاران بخش خصوصی مدرن در ایران محسوب میشوند. آنها اولین شرکت کامپیوتری ایران را بعد از شرکت ملی نفت ایران تاسیس کردند که با داشتن بیش از 250 پردازنده مرکزی نظام پرداخت حقوق کارمند و دستمزد کارکنان و کارگران، حسابداری و هزینههای سرمایهگذاری را با محاسبات کامپیوتری انجام میداد. آنان اولین شرکت خصوصی بودند که بیمه درمانی را برای کارمندان خود راهاندازی کردند. سیدمحمود در حجره پدر، الفبای تجارت را آموخت. گفته میشود او در ششسالگی به مکتب رفت اما چیزی نیاموخت. سیدمحمود در مدرسه دیگری که در کاشان تاسیس شده بود، توانست خواندن و نوشتن بیاموزد. او استعدادش را در عرصه فعالیتهای اقتصادی یافت و در سال 1320 نخستین شرکت تجاری خانوادگیاش را به نام آرین تاسیس کرد. او از سالهای 1310 به بعد تا تاسیس سلسله آرین نیز در برخی شرکتهای تمام ایالتی، تنباکو و قند و توتون و … به عنوان بازرس و هیاتمدیره فعال بود. سیدمحمود لاجوردی تا مهرماه 1363 در ایران ماند و در این سال برای معالجه سرطان به آمریکا رفت و در همانجا درگذشت.
انتهای بخش نهم
✅ @karkhone
| ندا گنجی
شادی معرفتی
28. گروه فرمانفرماییان
عبدالحسین میرزافرمانفرما از نوادگان قاجار، صاحب هفت همسر و 36 فرزند دختر و پسر بود. اما جمعیت این خانواده، مانع از آن نشد که فرزندان فرمانفرماییان از تحصیل در اروپا یا آمریکا باز بمانند. از میان پسران و دختران او، خداداد بیش از همه در وادی سیاست ماندگار شد. از دیگر افراد این خانواده که در تاریخ این دوره نقش ایفا کردند، میتوان به ستاره و مهرماه فرمانفرماییان اشاره کرد.
29. خداداد فرمانفرماییان
از صاحبنامترین تحصیلکردگان ایرانی خارج از کشور که ابوالحسن ابتهاج موفق به جذب آنها در سازمان برنامه شد و یک تیم متخصص را تشکیل داد. آشنایی او با «ابوالحسن ابتهاج» در آمریکا کلید ورود او به دستگاه دولت بود. او تا مقطع دکترا در دانشگاههای کلرادو و استنفورد اقتصاد خواند و سپس به ایران بازگشت. او که به دعوت ابتهاج، مدتی به استخدام سازمان برنامه درآمده بود به ریاست این سازمان رسید. گفته میشود، فرمانفرماییان و ابتهاج در تحولات ساختار برنامهریزی ایران نقش جدی داشتهاند. او مدتی نیز رئیس بانک مرکزی بود. اما مدیر عاملی شرکت سهامی فرش و شرکت سهامی نفت پارس، مدیریت شرکت سهامی لامپ پارس، عضویت در هیاتمدیره بانک صنعت و معدن، عضویت در هیاتمدیره شرکت سهامی لامپ ایران و پیمانکاری سازمان برنامه، بخشی از فعالیتهای اقتصادی خاندان فرمانفرماییان بوده است. او در دوران نخستوزیری هویدا، به علت اختلافات با او، استعفا داد.
30. عبدالحمید قدیمینوایی
پدر «عبدالحمید قدیمینوایی» از مدیران میانی دولتی بود و به سبب ماموریتهای شغلی به شهرهای مختلف ایران سفر میکرد. اما عبدالحمید، دوران دبیرستان خود را در «دارالفنون» سپری کرد. او که از جوانان وابسته به حزب توده بود، سپس به آمریکا سفر کرد تا با تحصیل در دانشگاه «برکلی» کالیفرنیا با مدرک مهندسی ساختمان به ایران بازگردد. عبدالحمید قدیمی پس از بازگشت، شرکت مهندسی ساختمان ملی را تاسیس کرد که البته گفته میشود «برادران فاتح»، «هدایت بهبهانی» و «علی ابراهیمی» نیز در تاسیس این شرکت سهیم بودهاند. اما گرایشات سالهای جوانی او به ایدئولوژی حزب توده مانع از آن نشد که بعدها از ساخت عمارتهای معروف درباری و ویلاهای سلطنتی، مانند کاخ شمس و کاخ نوشهر خودداری کند.
31. محمود لاجوردی
خاندان لاجوردی از مشهورترین فعالان اقتصادی قبل از انقلاب بودند که کمتر در زمینه سیاست فعالیت میکردند. خانواده لاجوردی فعالیت اقتصادی خود را از سال 1270 خورشیدی، با فعالیت سیدمحمد لاجوردی و برادرش آغاز کرد. این فعالیتها، توسط محمود لاجوردی ادامه یافت. لاجوردیها تا اوایل دهه 1330 بیشتر در زمینه اقتصاد فعالیت میکردند، اما وقتی آینده را در توسعه صنعت دیدند، به صنعت روی آوردند. لاجوردیها در بسیاری زمینهها جزو پایهگذاران بخش خصوصی مدرن در ایران محسوب میشوند. آنها اولین شرکت کامپیوتری ایران را بعد از شرکت ملی نفت ایران تاسیس کردند که با داشتن بیش از 250 پردازنده مرکزی نظام پرداخت حقوق کارمند و دستمزد کارکنان و کارگران، حسابداری و هزینههای سرمایهگذاری را با محاسبات کامپیوتری انجام میداد. آنان اولین شرکت خصوصی بودند که بیمه درمانی را برای کارمندان خود راهاندازی کردند. سیدمحمود در حجره پدر، الفبای تجارت را آموخت. گفته میشود او در ششسالگی به مکتب رفت اما چیزی نیاموخت. سیدمحمود در مدرسه دیگری که در کاشان تاسیس شده بود، توانست خواندن و نوشتن بیاموزد. او استعدادش را در عرصه فعالیتهای اقتصادی یافت و در سال 1320 نخستین شرکت تجاری خانوادگیاش را به نام آرین تاسیس کرد. او از سالهای 1310 به بعد تا تاسیس سلسله آرین نیز در برخی شرکتهای تمام ایالتی، تنباکو و قند و توتون و … به عنوان بازرس و هیاتمدیره فعال بود. سیدمحمود لاجوردی تا مهرماه 1363 در ایران ماند و در این سال برای معالجه سرطان به آمریکا رفت و در همانجا درگذشت.
انتهای بخش نهم
✅ @karkhone
ارسنجاني وزیر کشاورزی نیست بلکه وزیر کشاورزان است
| خاطرات مئیر عزری" (یهودی اصفهانی تبار و اولین نماینده دولت اسراییل در ایران)
در بسیاری کشورها منجمله ایران اینکه مقام بالا دست نگران محبوبیت مقام اجرایی پایین دست شود اتفاق غیر معمولی نیست، در ایران ما اما موقع تحولات و تصمیم های بزرگ این مساله حادتر و به قیمت خالی کردن زیر پای مسئول بخت برگشته تمام می شود.
یکی از نمونه های این رفتار که "مئیر عزری" در کتاب خاطراتش (خاطرات مئیر عزری- ص 472 ) آورده مربوط به زمانی می شود که انقلاب سفید شاه اتفاق افتاده و کمی بعد هم همکاری اسراییلی ها در دشت قزوین و شیرازو مابقی نقاط باعث بهبود برخی محصولات کشاورزی و (به قول عزری: سه متری شدن ذرت های 40سانتی) شده است .
وزیر کشاورزی در این دوره، کسی نیست جز دکتر ارسنجانی که دامنه محبوبیتش آنقدری است که برخی دختران به او نامه می نویسند و تقاضای ازدواج می کنند . موشه دایان به ایران می آید و از مراغه و قزوین و ..بازدید می کند تا نوبت دیدار با شاه در کاخ فرا می رسد، عزری می نویسد:
گل سرسبد دیدارهای موشه دایان از ایران در کاخ شاه بود که در آن ارسنجانی، دایان را "سرباز و وزیر کشاورزی" اسراییل معرفی کرد و او را ستود. در پایان جشن، شاه از دایان پرسید:"ارسنجانی را چگونه وزیری یافتند"؟ دایان پاسخ داد:" او وزیر کشاورزی نیست بلکه وزیر کشاورزان است". این پاسخ بی پیرایه و روشن دایان زنگی موجدار در سرشاه شد و دریافت که کشاورزان ارسنجانی را به راستی دوست دارند بنابراین همین که فرصت به چنگش افتاد او را از ایران دور کرد وروانه ایتالیا کرد!...ارسنجانی بعدها این سفر را تبعید اجباری خواند.
*حسن ارسنجانی وزیر کشاورزی، مجری اصلی برنامهٔ اصلاحات ارضی در ایران
✅ @karkhone
| خاطرات مئیر عزری" (یهودی اصفهانی تبار و اولین نماینده دولت اسراییل در ایران)
در بسیاری کشورها منجمله ایران اینکه مقام بالا دست نگران محبوبیت مقام اجرایی پایین دست شود اتفاق غیر معمولی نیست، در ایران ما اما موقع تحولات و تصمیم های بزرگ این مساله حادتر و به قیمت خالی کردن زیر پای مسئول بخت برگشته تمام می شود.
یکی از نمونه های این رفتار که "مئیر عزری" در کتاب خاطراتش (خاطرات مئیر عزری- ص 472 ) آورده مربوط به زمانی می شود که انقلاب سفید شاه اتفاق افتاده و کمی بعد هم همکاری اسراییلی ها در دشت قزوین و شیرازو مابقی نقاط باعث بهبود برخی محصولات کشاورزی و (به قول عزری: سه متری شدن ذرت های 40سانتی) شده است .
وزیر کشاورزی در این دوره، کسی نیست جز دکتر ارسنجانی که دامنه محبوبیتش آنقدری است که برخی دختران به او نامه می نویسند و تقاضای ازدواج می کنند . موشه دایان به ایران می آید و از مراغه و قزوین و ..بازدید می کند تا نوبت دیدار با شاه در کاخ فرا می رسد، عزری می نویسد:
گل سرسبد دیدارهای موشه دایان از ایران در کاخ شاه بود که در آن ارسنجانی، دایان را "سرباز و وزیر کشاورزی" اسراییل معرفی کرد و او را ستود. در پایان جشن، شاه از دایان پرسید:"ارسنجانی را چگونه وزیری یافتند"؟ دایان پاسخ داد:" او وزیر کشاورزی نیست بلکه وزیر کشاورزان است". این پاسخ بی پیرایه و روشن دایان زنگی موجدار در سرشاه شد و دریافت که کشاورزان ارسنجانی را به راستی دوست دارند بنابراین همین که فرصت به چنگش افتاد او را از ایران دور کرد وروانه ایتالیا کرد!...ارسنجانی بعدها این سفر را تبعید اجباری خواند.
*حسن ارسنجانی وزیر کشاورزی، مجری اصلی برنامهٔ اصلاحات ارضی در ایران
✅ @karkhone
اگر در جریان اخبار و خروجی های مهم نشستِ پیرامون این عکس هستید، رو خودتون حساب ویژه باز کنید.
بعد از دو سال مرخصی کرونایی، با دو خبر مهم
✅ @karkhone
بعد از دو سال مرخصی کرونایی، با دو خبر مهم
✅ @karkhone
دوعاملی که کره جنوبی را پیش انداخت؛
جلب اعتماد ملی و هنر عبور از بحران های مالی
| مجتبی لشکر بلوکی
ما با هم شروع کردیم؛ حدود شصت سال پیش! اما کره جنوبی اکنون جزو قدرت های اقتصادی جهان و دارای کیفیت زندگی بالاتری است. این در حالی است که ایران با وجود داشتن منابع غنی تر و شرایط مناسب تر عقب ماند! شاید بلافاصله چالشهای خاص پیش روی ایران را برشمریم که از کنترل ما خارج بود. اما مشکلات پیش روی کره اگر از ما بیشتر نبود کمتر هم نبود
کره جنوبی در عرض کمتر از بیست سال، چهار بحران را تجربه کرد: استقلال از ژاپن، جنگ کره جنوبی و شمالی، انقلاب آوریل 1960 و کودتای نظامی.
پس از جنگ دو کره و در نهایت جدایی این دو از یکدیگر، نود درصد برق شبه جزیره و هشتاد درصد تولیدات معدنی و شیمیایی و فلزی در بخش شمالی قرار گرفت و کره جنوبی از این امکانات محروم شد و خروج تکنسینهای ژاپنی نیز بر وخامت اوضاع افزود.
حاصل این جنگ خانمانسوز چیزی جز کشته شدن پنج میلیون نفر کره نبود! اوضاع اقتصادی بسیار اسفبار بود. فقر کره جنوبی در زمینه منابع طبیعی باعث شد که تأمین غذای مردم نیز با دشواری همراه باشد.
درآمد سرانه اهالی این کشور در دهه ١٩٦٠ حدود هفتاد دلار بود یعنی کمتر از درآمد سرانه کشورهایی مانند هاییتی و اتیوپی. یعنی فقر مطلق!
اما چگونه کشوری اینچنین به درآمد سرانه ملی سی هزار دلار رسید؟ برای پیشرفت کره ریشه های متعددی برشمرده اند. در این نوشته کوتاه فقط می خواهم روی دو نکته تاکید کنم و برای ایران آینده درس بیاموزيم.
1. جلب اعتماد عمیق ملی و همگام سازی ملت
هنر حاکمیت کره جنوبی آن بود که مردم را همراه خود کرد و مناسبات ملی را به گونه ای چید که مردم، حاکمیت را باور کردند و همراه او شدند و در زمان های حساس نه در برابر و نه در کنار که در پشت حاکمیت ایستادند. بگذارید چند مثال کوچک بزنم:
دولت کره برای گرفتن وام های بین المللی به شدت در مخمصه افتاده بود. آمریکا آنان را پس زده بود. دولت کره هزاران کارگر معدن و پرستار به سوی آلمان غربی اعزام کرد. مزیت کارگران کرهای این بود که آنها از همه ملیتها با سوادتر بودند. این کارگران درآمدهای خود را به کره میفرستادند و دولت کره با وجود کم بودن مقدار آن، با وثیقه گذاشتن این درآمدها به اخذ وام از بانکهای خارجی از جمله دویچه بانک آلمان موفق شد.
طی بحران مالی 1997 ارزش پول کره سقوط کرد و قیمت طلا سیر صعودی سرسامآوری را آغاز کرد. در پاسخ به این اوضاع، مردم کره در کمپین ملی طلا با بخشیدن داوطلبانه طلا به دولت جهت فائق آمدن بر بحران جهان را شگفتزده کردند!
با شیوع آنفلوآنزای خوکی از مکزیک در سال 2009، کارکنان شرکتهای کره ای در مکزیک با پوشیدن ماسک به کار خود ادامه دادند که نتیجه آن افزایش نفوذ شرکتهای کره ای در آن بازار بود. این در حالی بود که کارکنان سایر ملتها ترجیح دادند که برای حفظ سلامتی خود مکزیک را ترک کنند.
۲. مهارت تبدیل کردن بحرانهای مالی به سکوهای پیشرفت
دومین متغیری که دوست دارم آن را برجسته کنم، مهارت تبدیل بحران به سکوی پرش است. چند مثال فشرده را با هم مرور کنیم:
سال 1973 میلادی جنگی بین اعراب و اسرائیل شروع شد و قیمت نفت بیش از سه برابر شد! این ضربه مهلکی بود به اقتصاد کره که یک قطره نفت نداشت و تازه شروع به سرمایهگذاری در صنایع مربوطه آن کرده بود. اما دولت کره یک تصمیم استراتژیک گرفت: تمرکز روی فرصت رشد بالای ساخت و ساز در خاورمیانه (به خاطر بالا رفتن قیمت نفت) و اعزام کارگران خود به منطقه و احداث پروژههایی به ارزش سالیانه 10 میلیارد دلار.
حدود سال 1997 بحران مالی آسیا از تایلند آغاز شد و کشورهای آسیای شرقی را فرا گرفت. شش شرکت از ده شرکت بزرگ کره ای تا مرز سقوط رفتند. دولت کره تا مرز ورشکستگی پیش رفت و زیر بار بزرگ ترین وام (قرض) تاریخ رفت. کره این وضعیت را به یک فرصت اصلاحات عمیق تبدیل کرد: شرکت های ورشکسته بسته و یا ادغام شدند و شرکت های بزرگ دست به تجدید ساختار زدند. دولت کره این تحولات را با قاطعیت عملیاتی کرد. نتیجه اصلاحات فوق العاده بود:ذخایر ارزی کره از چهار میلیارد دلار، به صد میلیارد رسید و کره سه سال زودتر وامش را پس داد! (برگرفته از نوشته آقای دکتر زینت بخش)
✅ @karkhone
جلب اعتماد ملی و هنر عبور از بحران های مالی
| مجتبی لشکر بلوکی
ما با هم شروع کردیم؛ حدود شصت سال پیش! اما کره جنوبی اکنون جزو قدرت های اقتصادی جهان و دارای کیفیت زندگی بالاتری است. این در حالی است که ایران با وجود داشتن منابع غنی تر و شرایط مناسب تر عقب ماند! شاید بلافاصله چالشهای خاص پیش روی ایران را برشمریم که از کنترل ما خارج بود. اما مشکلات پیش روی کره اگر از ما بیشتر نبود کمتر هم نبود
کره جنوبی در عرض کمتر از بیست سال، چهار بحران را تجربه کرد: استقلال از ژاپن، جنگ کره جنوبی و شمالی، انقلاب آوریل 1960 و کودتای نظامی.
پس از جنگ دو کره و در نهایت جدایی این دو از یکدیگر، نود درصد برق شبه جزیره و هشتاد درصد تولیدات معدنی و شیمیایی و فلزی در بخش شمالی قرار گرفت و کره جنوبی از این امکانات محروم شد و خروج تکنسینهای ژاپنی نیز بر وخامت اوضاع افزود.
حاصل این جنگ خانمانسوز چیزی جز کشته شدن پنج میلیون نفر کره نبود! اوضاع اقتصادی بسیار اسفبار بود. فقر کره جنوبی در زمینه منابع طبیعی باعث شد که تأمین غذای مردم نیز با دشواری همراه باشد.
درآمد سرانه اهالی این کشور در دهه ١٩٦٠ حدود هفتاد دلار بود یعنی کمتر از درآمد سرانه کشورهایی مانند هاییتی و اتیوپی. یعنی فقر مطلق!
اما چگونه کشوری اینچنین به درآمد سرانه ملی سی هزار دلار رسید؟ برای پیشرفت کره ریشه های متعددی برشمرده اند. در این نوشته کوتاه فقط می خواهم روی دو نکته تاکید کنم و برای ایران آینده درس بیاموزيم.
1. جلب اعتماد عمیق ملی و همگام سازی ملت
هنر حاکمیت کره جنوبی آن بود که مردم را همراه خود کرد و مناسبات ملی را به گونه ای چید که مردم، حاکمیت را باور کردند و همراه او شدند و در زمان های حساس نه در برابر و نه در کنار که در پشت حاکمیت ایستادند. بگذارید چند مثال کوچک بزنم:
دولت کره برای گرفتن وام های بین المللی به شدت در مخمصه افتاده بود. آمریکا آنان را پس زده بود. دولت کره هزاران کارگر معدن و پرستار به سوی آلمان غربی اعزام کرد. مزیت کارگران کرهای این بود که آنها از همه ملیتها با سوادتر بودند. این کارگران درآمدهای خود را به کره میفرستادند و دولت کره با وجود کم بودن مقدار آن، با وثیقه گذاشتن این درآمدها به اخذ وام از بانکهای خارجی از جمله دویچه بانک آلمان موفق شد.
طی بحران مالی 1997 ارزش پول کره سقوط کرد و قیمت طلا سیر صعودی سرسامآوری را آغاز کرد. در پاسخ به این اوضاع، مردم کره در کمپین ملی طلا با بخشیدن داوطلبانه طلا به دولت جهت فائق آمدن بر بحران جهان را شگفتزده کردند!
با شیوع آنفلوآنزای خوکی از مکزیک در سال 2009، کارکنان شرکتهای کره ای در مکزیک با پوشیدن ماسک به کار خود ادامه دادند که نتیجه آن افزایش نفوذ شرکتهای کره ای در آن بازار بود. این در حالی بود که کارکنان سایر ملتها ترجیح دادند که برای حفظ سلامتی خود مکزیک را ترک کنند.
۲. مهارت تبدیل کردن بحرانهای مالی به سکوهای پیشرفت
دومین متغیری که دوست دارم آن را برجسته کنم، مهارت تبدیل بحران به سکوی پرش است. چند مثال فشرده را با هم مرور کنیم:
سال 1973 میلادی جنگی بین اعراب و اسرائیل شروع شد و قیمت نفت بیش از سه برابر شد! این ضربه مهلکی بود به اقتصاد کره که یک قطره نفت نداشت و تازه شروع به سرمایهگذاری در صنایع مربوطه آن کرده بود. اما دولت کره یک تصمیم استراتژیک گرفت: تمرکز روی فرصت رشد بالای ساخت و ساز در خاورمیانه (به خاطر بالا رفتن قیمت نفت) و اعزام کارگران خود به منطقه و احداث پروژههایی به ارزش سالیانه 10 میلیارد دلار.
حدود سال 1997 بحران مالی آسیا از تایلند آغاز شد و کشورهای آسیای شرقی را فرا گرفت. شش شرکت از ده شرکت بزرگ کره ای تا مرز سقوط رفتند. دولت کره تا مرز ورشکستگی پیش رفت و زیر بار بزرگ ترین وام (قرض) تاریخ رفت. کره این وضعیت را به یک فرصت اصلاحات عمیق تبدیل کرد: شرکت های ورشکسته بسته و یا ادغام شدند و شرکت های بزرگ دست به تجدید ساختار زدند. دولت کره این تحولات را با قاطعیت عملیاتی کرد. نتیجه اصلاحات فوق العاده بود:ذخایر ارزی کره از چهار میلیارد دلار، به صد میلیارد رسید و کره سه سال زودتر وامش را پس داد! (برگرفته از نوشته آقای دکتر زینت بخش)
✅ @karkhone