Karkhoone | کارخانه | کارخونه
7.29K subscribers
4.04K photos
472 videos
81 files
1.42K links
کارآفرینی به روایتی دیگر...


وبسایت:
Karkhoone.com

توییتر:
twitter.com/karkhoone

📌گروه تبلیغاتی عدد:
@ADD_ADDS

دالان ارتباطی:
@channel_kar
Download Telegram
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
شاید پیش خودتون فکر کنید ملت فخیمه ایالات متحده از امثال مهناز صادقی ها (کارشناسی که در برنامه ای در شبکه یک اعلام داشتند که شاخص تا انتهای امسال میرسه به 8 میلیون واحد!) تهی هستند در حالیکه سخت در اشتباه هستید.

سرکار خانم میا خلیفه هستند که بعد از صنعت پورن در حال ارائه تحلیل های بورسی خودشون هستند.


البته تفاوت های اندکی هم هست این میان من جمله اینکه ایشون دستگیر شدن بعد از این ویدیو ولی اوشون دعوت شدن به مجلس شورای اسلامی.

✅ @karkhone
«سه ستاره، به درخشندگی سامسونگ»

| مهدی تدینی

یکی از رموز موفقیت اقتصادی کرۀ جنوبی نوع خاصی از شرکتداری بود که در این کشور در دوران پس از جنگ جهانی دوم جا افتاد و تا امروز نیز به گونه‌ای تعدیل‌شده ادامه دارد. اقتصاد کره بر پاشنۀ اَبَرشرکت‌های خانوادگی می‌گردد که به «چائِبول» (Chaebol) معروفند. چائبول‌ها شرکت‌هایی خوشه‌ای‌اند که شاخه‌هایشان در حوزه‌های صنعتی مختلف فعال است. برای مثال گروه سامسونگ به عنوان یکی از بزرگ‌ترین چائبول‌های کره، در چندین صنعت فعالیت دارد، در حالی که بسیاری گمان می‌کنند سامسونگ فقط دستگاه‌های الکترونیک مانند گوشی تلفن همراه تولید می‌کند. بگذارید معروف‌ترین حوزه‌هایی را که شرکت سامسونگ در آن فعال است، نام ببرم: بیمۀ عمر، صنایع سنگین (یکی از بزرگ‌ترین شرکت‌های کشتی‌سازی کره)، ساخت‌وساز (که یکی از شاهکارهایش برج خلیفۀ دبی است)، همکاری در خودروسازی با شرکت رنوی فرانسه، تولیدات پولیمری و لیتیوم، حوزۀ مد و فشن و در نهایت هتلداری.

سامسونگ در ۲۰۱۷ بیش از ۲۶۵ میلیارد دلار درآمد ناخالص داشت که سود خالص آن ۳۷ میلیارد دلار بود. برای اینکه بفهمیم این مبلغ چقدر است، یادآوری می‌کنم اگر ایران روزی دو میلیون بشکه نفت به قیمت میانگین و ایدئال ۵۰ دلار به ازای هر بشکه بفروشد، درآمد «ناخالص» آن در یک سال حدود ۳۶.۵ میلیارد دلار می‌شود. حال در نظر بگیرید که سامسونگ شرکتی خصوصی است و سنت چائبول‌ها نیز بر پایۀ همین شرکتداری خانوادگی است. در اصل این الگو را کره‌ای‌ها از ژاپنی‌ها یاد گرفتند. ژاپنی‌ها با همین شیوۀ شرکتداری خانوادگی از اواخر قرن نوزدهم اوج گرفتند؛ شیوه‌ای که به «زایباتسو» (Zaibatsu) معروف بود. اما در پی شکست ژاپن از آمریکا در جنگ جهانی دوم، ژنرال مک‌آرتور، فرماندار آمریکایی، این شرکت‌ها را که موتور اقتصاد و تأمین‌کنندگان جنگی ژاپن بودند، متلاشی کرد و شیوۀ دیگری جایگزین آن شد.

لی بیونگ‌ـ‌چول بنیانگذار شرکت سامسونگ وقتی در اواخر دهۀ چهل شرکت خود را نامگذاری و ثبت می‌کرد، بسیار متأثر از الگوهای ژاپنی بود و به تقلید از دو شرکت ژاپنیِ «میتسوبیشی» (سه لوزی) و «میتسویی» (سه چشمه)، نام شرکتش را «سه ستاره» (سامسونگ) گذاشت تا در اوج باشد و بدرخشد. او دو بار شکست خورد، یک بار در دهۀ چهل وقتی کره به اشغال ژاپن درآمد و یک بار در دهۀ پنجاه وقتی جنگ کره کشور را به خاک و خون کشید. البته شرکت او ابتدا در کار مواد غذایی و سپس در صنعت شکرریزی بود. شرکت سامسونگ الکترونیکز تازه در سال ۱۹۶۹ تأسیس شد. اما از سامسونگ که بگذریم، مسئله در این‌جا این نوع اقتصاد است که بر پایۀ ابرشرکت‌های خانوادگی می‌گردد. چنان‌که شرکت سامسونگ با بیش از ۳۱۰.۰۰۰ کارمند همچنان در اختیار خانوادۀ لی است.

این‌که این نوع اقتصاد چه ویژگی‌هایی دارد، نقش دولت ــ که رانت‌های هدفمند به چائبول‌ها می‌دهد ــ در این اقتصاد چیست، این شرکت‌ها چه تأثیری بر اقتصاد، رفاه اجتماعی و حاکمیت سیاسی می‌گذارند، همگی پرسش‌هایی جدی است که اقتصاددانان و جامعه‌شناسان با تحقیق دقیق باید پاسخ دهند. اما چیزی که وجود دارد این است که این نوع شرکتداری ویژگی‌های مهمی دارد که باعث موفقیت آن می‌شود، از جمله اینکه تصمیمگیری به متمرکزترین شکل ممکن صورت می‌گیرد و ثبات، انسجام و وفاداری مدیریتی بی‌نظیری در آن وجود دارد. در واقع اقتصاد سوار بر شبکۀ خویشاوندی سنتی می‌شود و از این لحاظ آمیزه‌ای از سنت و مدرنیته است.

یک چائبول برای تصرف بازارهای جهانی به مدرن‌ترین الگوها چنگ می‌زند و همزمان هر چه پیشتازتر و موفق‌تر باشد، سنت خانوادگی خود را بیش‌تر و بهتر حفظ می‌کند. در واقع در زیر لایۀ مدرن‌سازی، تحکیم مناسبات سنتی نیز تضمین می‌شود. یک شرکت بزرگ وقتی مدیریت متمرکز، سلسله‌مراتبی و مبتنی بر فرماندهی و فرمانبری دارد، ماندگاری و پویایی بیش‌تری دارد.

در نهایت اگر این الگو را با ایران در هفتاد هشتاد سال گذشته مقایسه کنیم، به سختی می‌توان شرکتداری بزرگ خانوادگی پیدا کرد. البته شرکت‌های خانوادگی (یا شخصی) بزرگی در دهۀ چهل و پنجاه در ایران شکل گرفت که همگی پس از انقلاب دولتی و مصادره شد، اما پس از آن نیز هیچ‌گاه این مجال برای شرکت‌های خصوصی‌ـ‌خانوادگی (تأکید می‌کنم خصوصی، نه خصولتی یا سهامی) دست نداد که چنین نقشی در اقتصاد ایفا کنند. یک بخش خصوصی وابسته و شبه‌دولتی پدید آمد که سهامش دست مردم بود و مدیرش از کابینه می‌آمد. نیمه‌خصوصی شدن باعث شد شرکت‌ها نه به درستی به دولت پاسخگو باشند و نه به سهامدارانشان! دولت‌ها که عوض می‌شوند ــ وزرا تندتر ــ و سهامداران خُرد هم چه می‌دانند زیر و بم شرکتداری چیست...


✅ @karkhone
گوگل و فیسبوک منشاء ظهور کیواَنان و حمله به کنگره هستند، آیا زمان پاسخگویی آنها فرا رسیده؟

ظاهراً بایدن هم در فکر تغییر قوانین و افزایش مسئولیت پذیری پلتفرم‌ها در رابطه با محتوایی هست که بر بستر اون‌ها منتشر می شه.

جوئن دانووان و عماد خان در یادداشتی که برای روزنامه گاردین چاپ آمریکا نوشته‌اند به نقش فیسبوک، توییتر و یوتیوب در اشاعه اخبار جعلی و تشکیل گروه‌هایی چون کیواَنان که به تئوری‌های توطئه باور جدی دارند، پرداخته‌اند و فارغ از نقش رسانه‌های صوتی و تصویری و نوشتاری، به اهمیت پلتفرم‌هایی که بدون نظارت ادیتوریال، بی‌رقیب و بی‌نیاز به پاسخگویی به قانون مخاطبان را در معرض اطلاعات قرار می‌دهند، توجه کرده‌اند.

"دروغ‌های انتخاباتی دونالد ترامپ و یورش ششم ژانویه به کنگره این مهم را برجسته کرد که چه طور غول‌های فناوری با نادیده گرفتن شواهدی که از خطرناک بودن محصولات آنها حکایت داشت، جامعه را به سرازیری رادیکالیسم و دنیای تئوری‌های توطئه انداختند... پلتفورم‌های شبکه‌های اجتماعی با مفر قانونی که در اختیار آنها قرار داده شده به مونوپول اطلاعات و اطلاع‌رسانی بدل شده‌اند که بستری مناسب برای رشد و نمو تئوری‌های توطئه و باورهای غلط است."

از نظر جوئن دانووان که در انجمن غیردولتی تحقیقاتی "داده‌ها و جامعه" (Data and Society) کار می‌کند، علت آن که گوگل و فیسبوک توانسته‌اند به چنین جایگاه بی‌رقیبی در دنیای اطلاع رسانی برسند آن است که قوانین ضدانحصاری دولتی شامل حال آنها نشده است.

"اصرار ترامپ بر (ادعای نادرست) پیروزی در انتخابات، حمله به دموکراسی محسوب می‌شود که تبعات آن در نهایت به حمله به کنگره انجامید. نباید فراموش کنیم که در شکل‌گیری این وقایع سوندار پیچار (مدیراجرایی گوگل)، جک دوروسی (مدیرعامل توییتر) و مارک زاکربرگ (مدیرعامل فیسبوک) هم به اندازه ترامپ و رواج دهندگان تئوری‌های توطئه مقصرند".

"در اوایل رواج استفاده از شبکه‌های اجتماعی هیچ کدام از آنها به غول‌های امروزی بدل نشده بودند و استفاده از آنها در گروه‌های کوچک و ایزوله صورت می‌گرفت اما در جریان قیام مردم مصر در سال ۲۰۱۱، به یک باره قدرت این شبکه‌ها نمایان شد و همان زمان وزارت خارجه (دوران باراک اوباما) خیلی زود ذوق زده شد و برای آنها هورا کشید. دولت در (بحبوحه بهار عربی) شبکه‌های اجتماعی را خاص و مستثنی خواند و به آنها در برابر مداقه و نظارت قانونی مصونیت بخشید. این دقیقا در زمانی روی داد که این شبکه‌ها در حال رشد انفجاری بودند."

اشاره خانم دانوان به قانونی است که برابر آن شبکه‌های اجتماعی چون فیسبوک و توییتر به عنوان پلتفرم‌های انتشار اطلاعات از مصونیت در برابر محتوای منتشر شده در آنها برخوردار می‌شوند و برخلاف رسانه‌ها و روزنامه‌ها که نظارت سردبیری بر خروجی اخبار دارند، این شبکه‌ها مسئولیتی در برابر محتوای مطالب منتشر شده ندارند.

خانم دانوان سپس به هوشیار شدن نظام‌ها اقتدارگرا و دیکتاتوری برای استفاده از شبکه‌های اجتماعی به عنوان ابزار قدرت اشاره کرده و نوشته: "دیکتاتورها و نیروهای ضد دموکراسی خیلی زود متوجه شدند که چه گونه از این ابزار برای مقاصد خود استفاده کنند. هر چه بلندگوها بزرگتر شد، صدای عاملان بد نیت هم طنین بیشتری یافت. هر چه این شبکه‌ها گسترده‌تر شد، پژواک صدای آنها هم قوی‌تر شد. تقریبا غیرقابل تصور است که گروهی مانند کیواَنان (QAnon) می‌توانست بدون مدد شبکه‌های اجتماعی و بی‌تفاوتی خطرناک آنها در برابر ظهور چنین گروه‌هایی، این قدر رشد و نمو پیدا کند."
/ با تشکر از مجید خاکپور
منبع: گاردین

✅ @karkhone
| فهیم عطار

جمعه بود. ساعت هفت غروب، بعد از دوازده ساعت کار کردن مداوم، کامپیوترم را خاموش کردم و با احتیاط مثل زائری که ضریح امام‌زاده را ترک می‌کند، عقب عقب از آن دور شدم. تصمیم داشتم چای و کلوچه بخورم و نیم ساعت باقیمانده از فیلمی را که جمعه‌ی قبل شروع کرده بودم، ببینم و تمامش کنم. هنوز نطفه‌ی این رویا توی سرم منعقد نشده بود که موبایلم دلینگ صدا داد. ایمیل گرفتم از فلان کارفرمای الدنگ به این مضمون که «فلانی! فلان کار را روز دوشنبه می‌خواهیم. بجنب و تمامش کن». همین دلینگ و دو خط ایمیل گند زد به لحظات ملکوتیِ دمِ غروب. مجبور شدم رویای مورد نظر را سقط کنم و کامپیوتر را دوباره روشن کردم و بسم‌الله گویان شروع کردم به کار کردن و فحش دادن.

تراکتورها هم شب‌ها موتورشان را خاموش می‌کنند و می‌خوابند. اما من وضعیتم از تراکتورهای رومانیایی هم وخیم‌تر است. همیشه متصلم به جهان بیرون. جهان کار و اخبار و کوفت و زهر مار. اگر صد و پنجاه سال پیش در اسفراین دلاکی می‌کردم این مشکلات را نداشتم. بعد از این‌که کمر چرک آخرین مشتری بوگندو را کیسه می‌کشیدم، در حمام را می‌بستم و برمی‌گشتم خانه پیش مادر بچه‌ها و هاشم و عصمت. بی‌هیچ اتصالی به آن حمام و جهان پیرامون. کلا وسعت نگرانی‌ام محدود می‌شد به محدوده‌ی شنوایی و بینایی‌ام. هر چیزی خارج آن محدوده، مشکل من نبود. اما حالا وسعت نگرانی‌ام بیکران است. همه‌ی خبر‌ها و دلهره‌ها به صورت عصاره توی تلفن و کامپیوترم جا گرفته‌اند. الان از اعتصاب دلاک‌های اسفراین خبر دارم. از مردن گربه‌ی هانیه توسلی. از زندگی خصوصی زن سابق ترامپ. از قیمت دلار و گوجه فرنگی. از صدای آژیر در غرب تهران بزرگ. رانش زمین و مدفون شدن صد نفر در اندونزی. بدتر از آن از آینده هم خبر دارم. این‌که مثلا دوشنبه‌ی آینده قرار است کارفرما ما را دو شقه کند. یا ممکن است دوباره ترامپ بشود رئیس‌جمهور. همیشه متصلم. مثل گناهکاری که گردنش را با سیم بکسل بسته باشند به ضریح.

خلاصه امیدوارم یک روز آدم فضایی‌ها حمله کنند بهمان و همه‌ی دکل‌های مخابراتی را بپکانند و سیستم اطلاعات‌مان را ببرند به صد سال پیش و این سیم بکسل را پاره کنند.‌ من را بفرستند اسفراین تا کمر چرک بمالم و دورترین خبرها برگردد به در رفتن لگن آقای سمسارزاده که دو کوچه بالاتر خراطی دارد، حین جابجا کردن گونی برنج. زندگی با مسئولیت محدود.

✅ @karkhone
سهند ایرانمهر، حسین دهباشی و وزیر بهداشت و معاونش

| محمدرضا اسلامی

سهند ایرانمهر چند سال است که در عرصه کارهای قلمی فعال است و حضوری مستمر در عرصه نگارش دارد. هم طبع طنز دارد و هم وسعتِ مطالعات.
حسین دهباشی هم چندین سال است که در میخانه خدمت می کند به تعبیر حافظ. هم اهل قلم است، هم وسعت مطالعات تاریخی دارد و هم با اهالی وادی سیاست حشر و نشر دارد.

سهند ایرانمهر و حسین دهباشی، دو سه کلمه با هم "گفتگو" کرده اند و در عرض چند جمله، کارشان به فحش و فحش کشی کشیده و این به سابقه (شغلِ) پدر او اشاره کرده و آن به پدر(ان) و فرزندِ این اشاره کرده و... آنچنان به خدمتِ هم رسیده اند که گویی دو خصم کهَن به هم پریده اند. چه تلخ داستانی!

این هر دو، «اهل قلم» و اهل کتاب بوده/هستند (و حسب اتفاق هر دو «اهل قدرت» هم نیستند) اما در عرض یک «گفتگو» ی ساده، کارشان به چنان زد و خورد خشن و تُندی توئیتری/تلگرامی کشیده و چنان پنجه بر صورت یکدیگر کشیدند که به جز غصه و اندوه چیزی بر قلب انسان نمی نشیند.

دکتر محسن رنانی

دکتر رنانی مقاله ای دارد تحت عنوان: «ناتوانی در گفتگو، از امیرکبیر تا شیخ شجاع» و خلاصۀ کلامش در آن مقاله این است که: «یکی از اصلی‌ترین مولفه‌های بلوغ عقلانی و روحی، چه در سطح فردی و چه در سطح اجتماعی، "توانایی گفتگو" است». او پس از مروری تاریخی بر «مشکل» جاری در میان ما ایرانیان، توضیح می دهد که:

امیر کبیر و ناصرالدین شاه مهارت گفتگو با یکدیگر نداشتند (ایکاش داشتند)؛
محمدعلی شاه و مشروطه خواهان هم نتوانستند با یکدیگر گفتگو کنند و این دودمان قاجاران را درنوردید.
رضاخان هم (با وجود خدماتی که به کشور کرد) گفتگو را نمی‌فهمید.
رنانی می گوید: شاید اگر رضا شاه و مدرس به عنوان رهبرِ اقلیت مجلس، مهارت گفتگو داشتند و به گونه‌ای عقلانی با هم گفتگو کرده بودند، ایران مسیرِ دیگری را طی کرده بود.
رنانی ادامه می دهد: اگر محمدرضا شاه و مصدق و یارانشان تواناییِ درانداختن گفتگوهایی عمیق و جدی و صریح و منصفانه "بین خودشان" را داشتند، راهکارهایی برای تفاهم پیدا می کردند.
او سپس به داستان مهندس بازرگان و عزل بنی صدر اشاره می کند.
رنانی در این بحث حتی به ماجرای عزل آیت الله منتظری هم اشاره می کند و تا داستان مناقشه 88 پیش می آید.

این بحث در میان سلسله بحثهایی که دکتر رنانی طی این سالها طرح کرده، دیده/شنیده شد ولی شاید در مقایسه با سایر مباحث ایشان، کمتر جدی انگاشته شد.
با این عقبه، بازگردیم و نگاهی کنیم به دو فقره رویداد اخیر که در تناظر با بحث دکتر رنانی قرار دارد و در انبوه اخبار جاری گم خواهد شد:

نمکی و ملک زاده

از سهند ایرانمهر و حسین دهباشی بگذریم و به فقره بعدی بپردازیم؛ گفتگوی معاون وزیر بهداشت با رفیق/رئیس سابقش. یک پزشک و یک داروساز، که حسب اتفاق هر دو سالها تجربه تخصصی و سالها فعالیتهای عالیِ علمی داشته اند. این دو در یک ویژگی دیگر هم مشترک هستند: در بحران کرونا، هر دو متولّی مدیریت سلامت کشور هستند.
این دو متخصص عالیرُتبه چنان عقیم از گفتگو «با یکدیگر» هستند که حرفهایشان به یکدیگر را «در رسانه» و «مقابل دیدگان مردم» می زنند. حرف نه! پنجه بر صورت هم می کشند.

از رنجی که می بریم

زمانی که در مدارس ابتدایی ژاپنی تدریس می کردم، مهمترین انگیزه از حضور در فضای مدرسه این بود که بفهمم آن ژاپن رویایی و آرمانی (که می خواستیم اسلامی اش را بسازیم)، در مدارسش چه رخ می دهد که خروجیِ بخشِ صنعتش، می شود تویوتا و هوندا؟

گمانم آن بود که شاید «کودک ژاپنی» خیلی متفاوت با کودک ایرانی است. شگفت آنکه پس از چند ماه متوجه شدم که در سالهای نخست کودکی، تفاوتِ چندانی بین رفتارهای کودک ژاپنی با کودک ایرانی نیست. در هر کلاس، چند بچۀ شیطان و بازیگوش بودند. چند بچۀ گوشه گیر و ساکت هم بودند. نظم در مدرسه ژاپنی عالی است ولی مدارسِ منظم، در ایران هم کم نداریم. پس ماجرا چیست که در انتهای مسیر، خروجیِ ما آن می شود که دو پزشک عالیرتبه آنگونه با هم صحبت می کنند و دو روشنفکر اینگونه؟

تویوتا

از زمان مشروطه تا به امروز، ما ایرانیان در تلاش و تکاپو برای اصلاح ساختارهای حاکمیتی هستیم (که البته امر مثبتی است) ولی هر گونه ساختارِ حاکمیتی هم که برقرار شود تا زمانی که سطحِ گفتگو میان ما در حد نمکی و ملک زاده، دهباشی و ایرانمهر... است از میانِ ما «شرکت» بیرون نخواهد آمد. نامهایی همچون تویوتا، فیس بوک، اَپل، سونی و... نامهایی است که بر روی «شرکت» ها گذاشته شده و شرکت، یعنی چند نفر «انسان» که می توانند سالها با هم تولید ثروت کنند و اختلافاتشان را با گفتگو حل کنند.

✅ @karkhone
باب دیاچنکو؛ محقق امنیتی، از یک اختلال امنیتی در سرویس ایرانی رایچت خبر داده که باعث نشت اطلاعات بیش از 276 میلیون اکانت در دیتابیس این شرکت شده و شامل اسم، ایمیل، رمزعبور، چتهای رمز شده و ایدی تلگرام اونها هست. به گفته اقای دیاچنکو، حمله کننده بعد از دزدیدن اطلاعات، دیتابیس این شرکت رو نابود کرده.

رایچت یک سرویس چت با مشتریان هست که احتمالا در برخی از سایتهای ایرانی اون رو گوشه های صفحه دیده باشید. به کمک اون مشتریم میتونن به صورت زنده با پشتیبانی سایت در ارتباط باشن و در همون صفحه با پشتیبانی چت چت کنه.

رایچت در واکنش به این خبر صرفا گفته در حال بررسی این موضوع هست.
/تک تیوب

توییتی از MayhemDayOne


✅ @karkhone
سابقه حضور و مصادره شركت دارويي «فايزر» در ايران

در دهه۱۸۴۰ یک شیمی‌دان آلمانی به نام چارلز فایزر و یک قناد آلمانی به نام چارلز ارتارت، در حین مهاجرت از اروپا به ایالات متحدهآمریکا، با یکدیگر آشنا شدند و چند سال بعد، در سال ۱۸۴۹ شرکت چارلز فایزر اند کمپانی را برای تولید مواد شیمیایی راه انداختند

فايزر شركت دارو سازي چند مليتي است كه دفتر مركزي آن در شهر نيويورك آمريكا قرار دارد اما بخش عمده اي از سهام آن، در بورس بمبئي هند خريد و فروش مي شود. اين شركت با يكصد هزار كارمند و 52 ميليارد دلار در آمد، بزرگترين شركت دارايي حال حاضر جهان است.

شرکت فایزر در سال ۱۹۶۴ شرکتی را با نام لابراتوارهای فایزر، تحت مالکیت خود در ایران راه‌اندازی کرد. پس از وقوع انقلاب ۱۳۵۷، در جریان مصادره اموال و دارایی‌ها، سهام و دارایی‌های این مجموعه به همراه پانزده شرکت دیگرِ داروسازی بین‌المللی در ایران، به اتهام چند مليتي بودن، مصادره شد.

این شرکت به سازمان صنایع ملی ایران انتقال و نام آن نیز به شرکت لابراتوارهای «رازک» تغییر یافت و در حال حاضر شرکت رازک به صورت یک شرکت سهامی عام فعالیت می‌کند و بخشی از سهام آن نیز در بورس اوراق بهادار تهران معامله می‌شود.

سهامدار عمده« رازك» شرکت سرمایه‌گذاری تأمین اجتماعی است. همچنین ۱۳ درصد از سهام این شرکت به بنیاد تعاون سپاه و ستاد اجرایی فرمان امام در گروه دارویی برکت رسیده است. در فيلم «آقاي هالو» ساخته داريوش مهرجويي» در سال 1349 تصوير از خودرو فولوكس واگن شركت فايزر ديده مي شود

سابقه تاريخي تاسيس شركت فايزر

در دهه۱۸۴۰ یک شیمی‌دان آلمانی به نام چارلز فایزر و یک قناد آلمانی به نام چارلز ارتارت، در حین مهاجرت از اروپا به ایالات متحدهآمریکا، با یکدیگر آشنا شدند و چند سال بعد، در سال ۱۸۴۹ شرکت چارلز فایزر اند کمپانی را برای تولید مواد شیمیایی از جمله ترکیبات یُد، اسید سیتریک و اسید بوریک تأسیس کردند مطالعات و تلاش آن‌ها موجب رشد فناوری تخمیر و تولید اسید سیتریک در مقادیر زیاد شد. از جمله موفقیت‌های اولیه فایزر و ارتارت، تولید داروی سانتونین بود، که امروزه همچنان در درمان کرم‌های انگل، دارویی مؤثر می‌باشد.

فایزر در سال ۱۹۴۱ کلیه امکانات خود از جمله مخازن بزرگ تخمیر مورد استفاده برای تولید اسید سیتریک را، در اختیار پروژه تولید پنی‌سیلین قرار داد. فایزر پنی‌سیلین تهیه شده را برای درمان مجروحان جنگ جهانی دوم، به مناطق جنگی صادر می‌کرد.

به‌رغم محدودیت‌های اعمال شده در زمان جنگ جهانی دوم، فایزر بخشی از تولید پنی‌سیلین خود را روانه بازار مصرف کرد، تا سایر بیماران نیز از اثرات سودمند آن بهره‌مند شوند. پس از اتمام جنگ و با رفع محدودیت‌های قبلی، فایزر به تولید هر چه بیشتر پنی‌سیلین اهتمام ورزید و به زودی به بزرگ‌ترین تولیدکننده پنی‌سیلین جهان (۵۰٪ درصد نیاز بازار جهانی دارو) تبدیل شد.

توليد داروهاي پر فروش

فایزر در سال ۱۹۸۱ داروی پیروکسیکام، با نام تجاری «فلدین» را تولید کرد، که به اولین داروی پر فروش بالای یک میلیارد دلار این شرکت تبدیل شد. به دنبال آن داروهای دیگری با فروش بالای یک میلیارد دلار، توسط فایزر تولید شدند، که از جمله می‌توان به پروکاردیا (نفیدپین) در سال ۱۹۸۹، «زولفت» یا سرتالین در سال ۱۹۹۲ اشاره کرد. «زایترک» برای درمان حساسیت و «گلوکترول» برای درمان دیابت نوع دوم، از دیگر داروهای معروف و پر فروش فایزر محسوب می‌شدند.

در سال ۲۰۰۰ با خرید شرکت وارنر-لامبرت، فایزر کاملاً متحول شد و نتیجه این خرید، فروش بسیار بالای لیپیتور بود. این شرکت در سال ۲۰۰۶ خط تولید مادۀ اولیه خود را به شرکت «اکسلا» واگذار کرد. شرکت فایزر در سال ۲۰۰۳ شرکت فارماسیا را خریداری نمود. این شرکت در سال ۲۰۰۹ دست به خرید بزرگی زد و با قیمت ۶۸ میلیارد دلار، شرکت دارویی ویئت را تصاحب نمود.

فایزر در ۲۰۱۵ با شرکت هوسپیرا توافق کرد تا این شرکت را به مبلغ ۱۵٫۲ میلیارد دلار خریداری کند. هوسپیرا از بزرگ ترین تولیدکنندگان داروی تزریقی در دنیا است. در سال ۲۰۱۹ فایزر شاخه تولید ژنریک داروهای خود پس از انقضای پتنت Upjohn، را در شرکت مای‌لن (Mylan) ادغام کرد. پورتفوی این شرکت شامل فراورده‌هایی چون لیپیتور (آتورواستاتین)، سلبرکس (سلکوکسیب) و ویاگرا (سیلدنافیل) است.

فایزر تنها شرکتی است، که بیش از ۵ دارو با فروش بیش از یک میلیارد دلار در بازار دارد. این شرکت با داشتن بیش از ۹۱ هزار کارمند در سراسر جهان، در سال ۲۰۱۲ میلادی درآمدی بالغ بر ۵۸ میلیارد دلار داشته‌است. پيش بيني مي شود كه در آمد اين شركت به خاطر توليد واكسن كرونا به چندين برابر ارتقاء يابد

✅ @karkhone
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
چرا میلیاردرهای چینی مدام ناپدید میشوند؟

حدود صد روز از ناپدید شدن «جک ما» بنیانگذارسایت «علی بابا» میگذرد. او بعد از سخنرانی که در ۲۴ اکتبر داشت و انتقاداتی که از دولت چین کرده بود، دیگر در انظار دیده نشد. اما جک ما اولین میلیاردر چینی نیست که ناپدید میشود!

✅ @karkhone
«جهانی‌سازی یا چینی‌سازی؟»

|مهدی تدینی

در روزگاران اخیر حامیان معاهدۀ تجاری با چین دلایل خود را برای «خوب بودن» این معاهده کم‌وبیش بیان کرده‌اند. می‌توان گفت تأکید اصلی آن‌ها این است: «چین قدرت اول اقتصادی دنیاست (یا به زودی خواهد بود) و برقراری معاهدات بلندمدت با قدرت اول اقتصادی جهان نه تنها عاقلانه و هوشمندانه، بلکه اساساً ضروری است.» اگر برای کشورم فقط یک آرزو داشته باشم، همین بود که روزی چنین استدلالی را بشنوم و چنین نگرشی به مبنای تصمیمگیری‌های کلان کشورم تبدیل شود؛ اما نه «فقط» در مورد چین، بلکه در مورد همۀ قدرت‌های اقتصادی جهان! در واقع اگر همین استدلال را بخواهیم بدون ذکر نام چین و بدون تأکید بر «قدرت اول» بازنویسی کنیم، چنین می‌شود: «برقراری معاهدات بلندمدت با قدرت‌های بزرگ اقتصادی جهان نه تنها عاقلانه و هوشمندانه، بلکه اساساً ضروری است.»

اتفاقاً استدلال‌هایی که حامیان توافقنامۀ تجاری بلندمدت با چین مطرح می‌کنند استدلال‌های درستی است. می‌فرمایند: «باید با قدرت اول اقتصادی دنیا هم‌پیمان شد.» این استدلال کاملاً درست است، اما چرا ما در طول دهه‌های گذشته هیچ‌گاه با هیچ یک از قدرت‌های اقتصادی بزرگ دنیا پیمان درخوری نبستیم و اصلاً برایمان مهم هم نبود که چنین کنیم ــ و البته از هیچ‌گونه ستیز با قدرت‌های بزرگ پروایی نداشتیم. برای مثال، رئیس‌جمهور محترم پیشین که اساساً دکترینش نگاه به اقتصادهای کوچک ــ و در نهایت نوظهور ــ بود و به همین خاطر گاه از عجیب‌ترین کشورهای آفریقایی و گاه از آمریکای جنوبی سر درمی‌آورد. اصلاً مگر در تمام دهه‌های گذشته در ایران کسی از درهم‌تنیدگی در اقتصاد جهانی استقبال کرده یا به آن اولویت داده است؟ چیزی که برای ما هیچ‌گاه مهم نبود، جهانی شدن اقتصادمان بود. برای همین شنیدن چنین استدلالی آرزوست، البته در کلیت و نه فقط دربارۀ چین (و احتمالاً روسیه).

من از جزئیات این قرارداد اطلاع دقیقی ندارم و اصلاً هم بحثم جزئیات توافق با چین نیست. اگر هم به فرض جزئیات آن را بدانم سواد لازم برای ارزیابی آن را ندارم. برای این‌که بتوان جزئیات یک قرارداد را به درستی تحلیل کرد، نیاز به سواد گسترده در زمینۀ روابط تجاری بین‌المللی است؛ لازم است ما دست‌کم ده مورد از این دست توافقات را بشناسیم تا بتوانیم با نگاه تطبیقی جزئیات آن را ارزیابی کنیم. به همین دلیل حتی در صورت آگاهی از جزئیات توافق، من صلاحیت نظر دادن دربارۀ آن را ندارم. مسئله‌ام رویکرد و فلسفۀ آن است که بحثی جدا از جزئیات است.

بزرگ‌ترین ضرورتی که برای ایران امروز می‌دانم، گشایش اقتصادی و جهانی‌شدنِ بی‌درنگ اقتصاد آن است. اتفاقاً این همان کاری است که خود چین و روسیه با تمام توان انجام داده‌اند. درگیری‌ها و منازعات سیاسی هیچ‌گاه باعث نشده است خللی در روابط اقتصادی این کشورها با رقبایشان ایجاد شود. کیست که نداند «جنگ تجاری» داغی از ۲۰۱۸ میان آمریکا و چین وجود دارد. اصلاً دلیل این جنگ همین است که تجارت فوق‌العاده خیره‌کننده‌ای میان دو کشور وجود دارد. مشکل دقیقاً از نظر آمریکا اینجاست که برای مثال در سال ۲۰۱۷ آمریکا ۵۰۵ میلیارد دلار از چین واردات داشت، اما فقط ۱۳۰ میلیارد دلار به چین صادر کرد! این یعنی تراز تجاری آمریکا در برابر چین به طرز وحشتناکی منفی است و جنگ تجاری ترامپ با چین نیز سر همین است. از سال ۱۹۸۵ تراز تجاری آمریکا سال به سال بدتر می‌شود. اکیداً توصیه می‌کنم در این صفحه آمار ریز تجارت آمریکا و چین را از ۱۹۸۵ ببینید. نسخه‌ای جادویی که چینی‌ها برای خودشان تجویز کردند، این بود که حتی با رقبا و دشمنان سیاسی‌شان روابط تجاری گسترده و در نهایت کمرشکنی را برقرار کردند.

در واقع در شرایطی که خود چین به سردمدار و پرشتاب‌ترین کشور در فرایند «جهانی‌شدن» تبدیل شده است، ما به جهانی‌سازی اقتصادمان بی‌اعتنا بودیم و هستیم. من از همۀ حامیان توافق تجاری بلندمدت با چین عاجزانه خواهش می‌کنم همین استدلال صحیح خود را بسط دهند و به کل جهان تسری دهند، وگرنه به جای «جهانی‌سازی» «چینی‌سازی» نصیبمان می‌شود. اگر اتحاد با قدرت اول اقتصادی جهان کار درست و معقولی است، پس بی‎اعتنایی تجاری به دیگر قدرت‌های اقتصادی جهان مصداق چیست؟ (حال از دشمنی و نزاع آشتی‌ناپذیر با قدرت‌های اقتصادی جهان حرفی نمی‌زنم که بر اساس همین استدلال تکلیف آن روشن است.)


✅ @karkhone
رابطه حكومت پهلوي و صاحبان صنايع (بخش اول)

عباس میلانی: سرمایه‌داران ايران در سقوط شاه نقشی نداشتند و البته برای حفظ او هم کاری نکردند

|به همت نشریه کارخانه‌دار به سال 1397

از سقوط حکومت محمدرضا شاه پهلوی نزدیک به چهار دهه گذشته است. بسیاری از مسائل آن دوران ممکن است دیگر اهمیت و اولویت چندانی برای بررسی و پژوهش نداشته باشد. اما برعکس، تامل بر مسائل صنعتی دوران پهلوی، بویژه نوع مناسبات حکومت و شخص شاه با نیروهای تولیدی و صاحبان صنایع، از آن حیث اهمیت دارد که کشور ما هنوز هم درگیر چالش‌های مختلف توسعه صنعتی و خاصه نحوه تعامل دولت با بخش خصوصی است.

سقوط شاه درست در دورانی واقع شد که دست‌کم بر اساس آمارها و شواهد موجود، بواسطه سرمایه‌گذاری‌های دولتی و خصوصی، نشانه‌هایی از تغییرات اقتصادی و صنعتی در کشور به چشم می‌خورد. از اینرو برخی محققین براین باورند که درگیری شاه و سرمایه‌داران و در نتیجه، خروج فوری سرمایه‌ها، یکی از دلایل مهم سقوط حکومت بوده است. این پرسش که «نوع نگاه و ذهنیت شخص شاه به صنعت و کارفرمایان صنعتی چگونه بود و سقوط او را تا چه حد می‌توان به این موضوع نسبت داد؟»، را با دکتر عباس میلانی در میان گذاشتیم .

میلانی نویسنده و مورخ ایرانی، دکتری علوم سیاسی از دانشگاه هاوایی و استاد پیشین دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران است. کتاب‌های «تجدد و تجدد ستیزی در ایران»، «معمای هویدا» و «نگاهی به شاه» از مهمترین آثار او درباره اندیشه و تاریخ ایران است. میلانی، در این گفت‌وگو، زوایایی از رابطه شاه و سرمایه‌داران صنعتی ایران را بررسی می‌کند.



صنعتی‌ شدن، بخشی از تجدد اقتدارگرایانه پهلوی ها‌ بود

جناب آقای دکتر میلانی! همانطور که آگاه هستید، در حکومت رضاشاه و بعدها محمدرضاشاه پهلوی، تکاپویی برای صنعت گستری در ایران شکل گرفت. به نظر شما سوای علائق شخصی،چه عوامل و فضایی آنها را به چنین مسیری کشاند؟

به اعتقاد من هر دو، یعنی هم رضاشاه و هم محمدرضاشاه به نوعی منادی نوعی تجدد بودند، تجدد اقتدارگرایانه. در ذات این تجدد اقتدارگرایانه هم رواج نوعی روابط سرمایه‌داری است. در این نگرش اگر شما می‌خواستید ایران مدرن باشید باید متجدد می‌شدید . بخشی از این تجدد، شهرنشینی، افزایش جمعیت و رواج اقتصاد مبادله‌ای است و در این فرآیند، صنعتی‌شدن هم جزئی از آن است. به‌هرحال، بواسطه اقداماتی که در روسیه و عثمانی شکل گرفته بود، باد تجدد به ایران هم رسیده بود. رضاشاه هم به دنبال این بود که نشان دهد که برای رسیدن به یک ایران نوین باید از سنت گذر کرد و به تجدد رسید. الگوی تجددخواهی آنها در آن زمان هم اساسا الگوی غربی بود. البته در پیشبرد این الگو، بین این دو نفر تفاوت هایی وجود داشت. رضا شاه به دنبال محدود کردن روحانیت بود و محمدرضا، دغدغه اصلی اش کنترل نفوذ کمونیزم در ایران بود.

بازتاب تفاوت در پیشبرد الگوی تجدد نزد این دو نفر،در سطح اقتصاد و راهبردهای توسعه صنعتی چگونه بود؟

در زمینه صنعت به نظرم تفاوت‌هایی بین این دو وجود داشت که فقط به خاطر تفاوت نگاه خودشان نیست بلکه شرایط تغییر کرده بود. در دوران رضاشاه، در واقع تصور رضاشاه این بود که بخش عمده فعالیت صنعتی به بهانه محدودیت‌ها در ایران، باید توسط دولت و یا خود او انجام شود. به همین خاطر زمانی که از ایران خارج می‌شد و مجبور بود که تمام ثروتش را واگذارد، برای اینکه چرایی جمع‌آوری آن همه ثروت و املاک را توجیه کند می‌گوید که «من می‌خواستم اینها را مدرن کنم، می‌خواستم صنعت ایجاد کنم و فکر می‌کردم که خودم یا دولت تنها عامل هستند». اما در دوره محمدضاشاه بویژه از اواسط دهه ۳۰ و آغاز دهه ۴۰، یک طبقه‌ای پیدا می‌شود که در واقع دو وجه دارد. یکوجه‌اش مدیران تحصیل کرده آمریکاست که به ایران برگشتند. کسانی که اقتصاد خوانده بودند، برنامه‌ریزی خوانده بودند وآدم‌هایی بودند که ایران دوست بودند و می‌خواستند یک تغییری از طریق تقویت صنعت ایجاد کنند. مساله‌شان تقویت صنعت داخلی بود. آدم‌هایی مثل عالیخانی، مهدی سمیعی، یا مقدم… اینها برمی‌گردند و در اواخر دهه سی یک فکر جدی در مورد بنیان‌های صنعتی ایجاد می‌کنند. در حقیقت یک طبقه صنعت‌گر جدید آمده بود و این طبقه صنعت‌گر از تجربه بازار خودش استفاده می‌کرد. گروهی از اینها فرزندانشان را به غرب ‌فرستاده بودند که تحصیل کند و به ایجاد مدیریت صنعتی روی آورده بودند.وقتی به خانواده‌های بزرگ صنعت‌گر مثل خانواده لاجوردی‌ها و یا خسروشاهی ها نگاه می کنید می بینید که اینها با جذب مهندسان و مدیران و تغییر الگوهای مدیریتی، مفهوم صنعت را در ایران تغییر دادند.

ادامه دارد...


✅ @karkhone
‍ به نام «مستضعفان» و به كام «مفتخوران»

سخنان تكان دهده حسين مرعشي در باره علل و عاقبت مصادره اموال سرمایه داران دهد در ابتداي پيروزي انقلاب


انقلاب ما آخرین نهضت سیاسی و اجتماعی از نوع نهضت‌های اجتماعی دوران جنگ سرد بود. مایه‌ی کلی انقلاب چپ و مخالف بخش خصوصي بود بنابراين همه نيروها در آن زمان بر روي مصادره اموال سرمايه داران توافق داشتند. البته هنوز هم ستاد اجرایی در حال مصادره است

آقای لاجوردی (دادستان تهران) و آقای ایروانی هر دو در بازار تهران در کنار هم‌حجره داشتند. ایروانی کفش و آقای لاجوردی روسری می‌فروخت. ایروانی متوجه تحولات دهه‌ی چهل شد، غرفه کفش‌فروشی را به کفش ملی تبدیل کرد. وقتی کفش ملی را داشتیم در چین، تایوان، کره و تایلند از صنعت و تولید خبری نبود. آقای ایروانی کفش ملی را تأسیس کرد و آقای لاجوردی هم‌حجره‌ای او دادستان شد و اموال او را مصادره کرد.

آقای رحمان گلزار سازنده اکباتان هیچ خلافی نکرده است. او اکباتان را با پیش‌فروش واحدهای آپارتمان ساخته است. در سال ۵۷ دلار هفت تومان بوده و او هر متر را ۷۰۰۰ تومان می‌فروخته است. حدوداً بیست میلیون پول الان بود. یعنی گران هم نبوده است. در حکم آقای گلزار نوشته شده که چون خود محکم اقرار کرده که پول نداشته است و با پیش‌فروش اکباتان را ساخته است، لذا مصادره می‌شود. اصل این بود که هر سرمایه‌گذاری هم‌دست رژیم بوده است و همین تفکر هنوز هم در ایران وجود دارد.

این‌هایی که اموالشان مصادره شد، آدم‌های بی‌دین و کافر و عرق‌خوری نبودند. حتی حاجی برخوردار در دوران مبارزه به آخوندها کمک می‌کرد. آقای برخوردار به قاضی گفته بود «شما می‌خواهید مصادره کنید؟» حاج‌آقا گفت «بله! اینها برای مستضعفین است». گفت «حاج‌آقا! شما که نمی‌توانید کارخانه اداره ‌کنید!» قاضی گفت «نمی‌شود باید مصادره کرد». و بازهم گفت «چقدر می‌خواهید در سال از این کارخانه در بیاورید، همان را به شما می‌دهیم.» گفتند «خیر». گفت «این‌ها را به ما اجاره بده». گفت «نمی‌شود». گفت «بفروش»؛ گفت «نمی‌شود». رشته‌های صنعتی این‌طور پاره شد. یک بورژوازی ملی‌ای شکل‌گرفته بود و از بین رفت.

یک زمانی در کرمان اموال شیخیه را مصادره کردند و آقای حسین‌خان ابراهیمی که در کرمان یک کارخانه ساخته بود، به نام «قالب میزان»، دقت بالایی داشت و حتی می‌توانست قالب عقربه‌های ساعت مچی را بزند. هرچقدر تلاش کردم نتوانستم جلوی مصادره‌ی آن را بگیرم. به آقای فلاح دادستان گفتم «مرسوم این است یک‌بخشی از املاک را به‌طرف می‌دهید تا دست‌خالی نمانند. الان هم به ایشان کارخانه را بدهید. چون این کارخانه منهای حسین‌خان مفت نمی‌ارزد». گفت «این کارخانه زیادتر است». گفتم «باقی را قسطی از او بگیرید». بالاخره کارخانه مصادره شد. ظرف کمتر از یک سال ماشین‌آلات به مزایده گذاشتند. سوله‌های آن انبار کمیته امداد شد، حسین‌خان هم در سن ۵۰ سالگی دق کرد و مرد

یک زمانی آقای موسوی اردبیلی اموال آقای امان‌الله عامری را مصادره کرد و هیچ حجت شرعی برای آن نداشتند. یک نامه‌ای را خطاب به رهبری نوشتم و گفتم در طول هشت سالی که معاون استاندار بودم یک نفر از کارگران ایشان از او شکایت نداشت. یک گزارش از منابع طبیعی درباره‌ی تصرف اراضی ملی از او دریافت نکردیم. هیچ خلافی نکرده بود. هیچ مبنایی جز تندروی و انقلابی نمایی نداشت. به نظر من قانون اصلاحات زمان شاه از مصادره‌های دهه پنجاه عادلانه‌تر بود.

مردم و نیروهای انقلابی آن‌قدر پاک بودند که اصلاً نمی‌توانستند فکر کنند کسی در نهادهای حکومتی سو استفاده کند و تا ۱۵ سال پس از انقلاب هم این فضا حاکم بود. مسئولی در خانه‌ای که برای مستضعفان بنشیند! تصور هم نمی‌کردیم. اما رفته‌رفته متوجه شدند اینها عجب چیزهایی بودند. کمتر در میان آنها آدم سالم وجود داشت. اصلاً قرار نبود این اموال مصادره‌ای در اختیار مسئولین، حکام شهر و قضات باشد. قرار بود آنها را بفروشند با پولش برای مستضعفین خانه بسازند. مصادره اموال به نام مستضعفین بود و به کام یک‌مشت مفت‌خور.
/انصاف نیوز
✅ @karkhone
👍1
ذهن کندویی

به گفته گرت جونز، اقتصاددان دانشگاه جورج میسون، ضریب هوشی مردم یک کشور همبستگی قوی با میزان صنعتی بودن و ثروت آن کشور دارد. به نظر جونز ضریب هوشی شاخصی است که توانایی افراد در همکاری با یکدیگر و یافتن راهکارهایی که به سود طرفین باشد را نشان میدهد. این درحالی است که کشورهای دارای ضریب هوشی پایین‌تر مدام درگیر منازعه و سوءاستفاده از یکدیگرند، و هیچوقت نهادهای لازم برای رشد اقتصادی را نخواهند ساخت.

تحقیقات نشان میدهد که ضریب هوشی همبستگی قوی با ترجیح زمانی دارد، یعنی اگر شما ضریب هوشی بالایی داشته باشید ترجیح میدهید برای پاداش بزرگتر بیشتر صبر کنید و نه اینکه فقط الان پاداش کوچکتری بگیرید. تحقیقات دیگر همچنین رابطه مستقیم میزان پس انداز ملی با میانگین ضریب هوشی را نشان داده‌اند. از طرفی شخصی که در محاصره افراد صبور و دارای عقل معاش باشد خود نیز همانگونه رفتار خواهد نمود.

مطالعه متن کامل


منابع :
https://bit.ly/2ucTUoK
https://bit.ly/2TCWtva
https://bit.ly/30GHd1O

✅ @karkhone
Karkhoone | کارخانه | کارخونه
رابطه حكومت پهلوي و صاحبان صنايع (بخش اول) عباس میلانی: سرمایه‌داران ايران در سقوط شاه نقشی نداشتند و البته برای حفظ او هم کاری نکردند |به همت نشریه کارخانه‌دار به سال 1397 از سقوط حکومت محمدرضا شاه پهلوی نزدیک به چهار دهه گذشته است. بسیاری از مسائل…
رابطه حكومت پهلوي و صاحبان صنايع (بخش دوم)

عباس میلانی: سرمایه‌داران ايران در سقوط شاه نقشی نداشتند و البته برای حفظ او هم کاری نکردند

|به همت نشریه کارخانه‌دار به سال 1397

سرمایه‌گذاران صنعتی، به نبود ثبات سیاسی و حقوقی معترض بودند

دهه ۴۰ و ۵۰ همان دوره‌ای است که این طبقه جدید سرمایه‌دار صنعتی در ایران قوام یافته است. حالا سوال من این است که مناسبات شاه با این طبقه‌ نوپا چطور بود؟ آیا شاه به نوعی دنباله روی اینها شده بود؟ یا برعکس این طبقه خودش را تحت هدایت شاه می‌دید؟ شاه چه نقشی در توانمندسازی این طبقه داشت؟

ببینید، حتی بعد از اینکه شاه بخش زیادی از اموالش را به بنیاد پهلوی می‌دهد، خودش به‌هرحال همچنان در بخش صنعت سرمایه‌گذاری می‌کرد. هستند کارخانه‌هایی که خود شاه و یا دوستانش مستقیم در آنها فعالیت دارند… از طریق بانک عمران که کنترلش در بنیاد پهلوی بود. در خیلی از سرمایه‌گذاری‌های مهم هم خود شاه به نوعی دست داشت و وارد این جرگه شده بود. رابطه‌اش با طبقه سرمایه‌دار صنعتی ایران یک رابطه پیچیده‌ای است. به این معنا که هم از آنها دفاع می‌کرد، یعنی به آنها امتیازات دولتی، سیاست‌های حمایتی، معافیت‌های مالیاتی، امتیازات وامی می‌داد، ولی در عین حال، این موضوع هم صادق بود که هر چه آن طبقه قدرت بیشتری می‌گرفت، نسبت به شیوه‌های حکومت شاه منتقدتر می‌شد… به عنوان نمونه سخنرانی سناتور لاجوردی که در کتاب«نگاهی به شاه» به طور مفصل به آن پرداخته‌ام، به نظرم بهترین جواب برای سوال شما است. لاجوردی‌ها یکی از مهم‌ترین خانواده‌های صنعت‌گر ایران هستند که از بازار آمدند و تبدیل به یک غول صنعتی شدند. او در نطق‌اش از یک طرف از شاه تمجید می‌کند که ما بدون «رهبری داهیانه شما نمی‌توانستیم این کارها رو بکنیم!»، ولی از طرف دیگر می‌گوید که «اینجوری که شمادارید کار می‌کنید نمی‌شود ادامه داد!» ما اگر بخواهیم یک سرمایه‌گذاری دراز مدت انجام بدهیم، نمی‌شود که فردا شما تصمیم بگیرید که ما باید ۵۱ درصد سهام کارخانه‌مان را بدهیم به کارگرها! نمی‌شود که مثلا ناگهان بگویید که حقوق کارگرها را باید فلان قدر بکنید، این چیزها را باید بازار تصمیم بگیرد. ما باید به نوعی در فرآیند تصمیم‌گیری باشیم.

یعنی شما از همین مباحث کاملا درک می‌کنید که طبقه سرمایه‌دار صنعتی بزرگ ایران که حالا مثلا می‌خواست سرمایه‌گذاری ۶۰۰-۷۰۰ میلیون دلاری بکند با چه مشکلاتی روبه‌رو بوده است. گرچه بخشی از آنها هم با ارکان قدرت رابطه داشتند، مثلا کفش ملی که صاحبش، شرکت را در مشارکت با نصیری و رئیس سابق سیا و سفیر آمریکا در ایران راه‌اندازی می‌کند… سعی می‌کرد با بخشی از ساخت قدرت بسازد و با کمک آنها جلو برود، یا یک رانت سیاسی بگیرد… یا مثلا یک شرکتی بیاید پسر اشرف و یا خود اشرف را شریک کند و سعی کند که یک رابطه بااحترام را با قدرت نگه دارد، و در عین حال از قِبَل «رهبری داهیانه شاه» به قول خودشان هم پول بسازند، که البته در یک مقطعی این حمایت‌ها قطع شد…

✅ @karkhone
تجارتی به نام بارداری سلبریتی‌ها

گذشت دوره‌ای که سیاسیون، افراد مشهور و سلبریتی‌ها خبر بارداری‌شان یا خبر تولد فرزندشان را پنهان می‌کردند. اما در سال‌های اخیر، اعلام خبر بارداری، صریح و البته سودآور شده. برندهای مختلف مانند شرکت‌های سازنده تست بارداری، شرکت‌های تولیدی لباس و پوشاک نوزادان و کودکان، کارخانه‌های سازنده شیر خشک با انعقاد قراردادهای همکاری با سلبریتی‌ها، بازیگران و بازیکنان و مدل‌های رقص و پوشاک، تمامی اخبار و رویدادهای مرتبط با بارداری سلبریتی‌ها را پوشش می‌دهند.

این اتفاق، ایده مادری را به یک مشارکت تجاری سودآور میان سلبریتی‌ها و برندها تبدیل کرده است. یک جامعه‌شناس دانشگاه استون در بیرمنگام می‌گوید این فرایند، مادر را یک مارک می‌بیند.

اما آن سوی میدان، سلبریتی‌هایی که روبروی دوربین و با تبلیغات و هیاهو مادر شده‌اند، تحت یک فشار آنلاین برای انتشار هر چه بیشتر جزئیات زندگی خصوصی خود هستند. این جزئیات گاهی به مسائل کاملاْ شخصی نوزاد و مادر مانند مثانه مادر، بند ناف، وزن جنین و حتی شرایط جفت نوزاد تسری می‌یابد. اگر جنین از دست برود یا با حاشیه‌ای روبرو شود، سوژه‌ای برای تولید محتوا فراهم می‌شود.

برخی از مادرها که فرایند بارداری و تولد فرزندشان را در رسانه‌های اجتماعی به اشتراک گذاشته‌اند، می‌گویند کنترلشان بر زندگی را از دست داده‌اند. یکی از این زنان می‌گوید هر چقدر جزئیات بیشتری از زندگی‌مان منتشر کنیم، سود بیشتری می‌کنیم و این یک مسیر کاملا لغزنده است. یکی دیگر از این زنان می‌گوید اعتماد به رسانه‌های اجتماعی بسیار ناپایدار است.



بیشتر بخوانید

✅ @karkhone
رونمایی از واحد سایبری حزب‌الله لبنان

ارتباط سایبری ایران و حزب‌الله به روایت یک شرکت اسرائیلی

شرکت امنیت سایبری اسرائیلی «کلیر اسکای» در گزارشی ۲۶ صفحه‌ای عملکرد یک گروه هکری به نام «سدار» را زیر ذره‌بین برده که به ادعای این شرکت به واحد سایبری حزب‌الله لبنان وابسته است. براساس این گزارش، این گروه هکری توانسته است با استفاده از آسیب‌پذیری‌های سیستم‌هایی از چند ده شرکت در کشورهای آمریکا، انگلستان، مصر، لبنان، اردن، اسرائیل به سرورهای این شرکت‌ها نفوذ کند و اطلاعات این شرکت‌ها را تخلیه نماید. «کلیر اسکای» مدعی است این گروه هکری از سال ۲۰۱۵ پدید آمده اما در سال ۲۰۲۰ مبتنی بر روش و الگو و حتی ماژول‌هایی ایرانی توانسته شیوه‌های نفوذ خود را پیشرفته نماید.


براساس این گزارش، لبنانی‌ها به صورت کامل از روش‌ها و امکانات فنی یک گروه هکری ایرانی که به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی وابسته است، استفاده کرده‌اند. گروه هکری ایرانی مورد اشاره این گزارش پیش از این توسط وزارت امنیت داخلی ایالات متحده متهم به راه‌اندازی حملات سایبری دیداس شده‌ بودند.
/اثر
ترجمه: محمدرستم پور

متن کامل گزارش

✅ @karkhone
Karkhoone | کارخانه | کارخونه
رابطه حكومت پهلوي و صاحبان صنايع (بخش دوم) عباس میلانی: سرمایه‌داران ايران در سقوط شاه نقشی نداشتند و البته برای حفظ او هم کاری نکردند |به همت نشریه کارخانه‌دار به سال 1397 سرمایه‌گذاران صنعتی، به نبود ثبات سیاسی و حقوقی معترض بودند دهه ۴۰ و ۵۰ همان…
رابطه حكومت پهلوي و صاحبان صنايع (بخش سوم)

عباس میلانی: سرمایه‌داران ايران در سقوط شاه نقشی نداشتند و البته برای حفظ او هم کاری نکردند

|به همت نشریه کارخانه‌دار به سال 1397

سوال من دقیقا همین جاست. آن مقطعی که ما به نوعی قطع حمایت حکومتی از طبقه بورژوازی صنعتی را شاهد هستیم دلیلش چه بود؟ آیا می‌توان گفت که آنها دخالت‌های سران حکومت و یا شاه را مزاحمتی در مسیر چشم‌انداز بلندی که داشتند می‌دیدند؟ انگیزه حکومت از قطع کمک‌ها چه بود؟

ببینید! بگذارید یک مثال بزنم. مثلا شاه به مساله تورم خیلی حساس بود. در مقطعی به [فریدون] مهدوی (وزیر بازرگانی) می‌گوید که «یا شما مساله تورم و قیمت‌ها رو کنترل می‌کنی یا من ارتش رابفرستم تا قیمت‌ها را پایین بیاورند!»و خوب حکومت می‌رود و یک مدل خشنی را در واقع اعمال می‌کند. چندین هزار دانشجو را ضابط دادگستری می‌کنند و اینها می‌روند سرمایه‌دارها، پولدارها و … را به جرم گران‌فروشی بازداشت می‌کنند و سر بعضی‌ از آنها را می‌تراشند و تحقیرشان می‌کنند. برای سرمایه‌دار بزرگ آن زمان که مثلا می‌خواست ۵۰۰ میلیون دلار سرمایه‌گذاری کند، چیزی که مزاحم است این است که فکر کند فردا یک دانشجو که حالا یا سابقه‌ی توده‌ای دارد، یا سابقه اسلامی یا ضد رژیم است، دارد از این فرصت استفاده می‌کند تا یک چوبی هم به «سرمایه‌دار بورژوازی نوکر امپریالیسم» بزند. بیاید دم مغازه، یقه‌شان را بگیرد و سرشان را بتراشد و بگوید که تو باید قیمت را فلان قیمت کنی! قیمتی که بازار باید تعیین کند، شما می‌خواهید به خاطر اینکه نگران وضع سیاسی مملکت هستید و می‌خواهید به طبقه متوسط به پایین یک باج بدهید، با زور قیمت را بیاورید پایین. خوب! چنین چیزهایی این طبقه را ناراحت می‌کند. سخنرانی لاجوردی هم دقیقا همین را می‌گوید که تا به حال حمایت کردیم، حالا هم حمایت می‌کنیم، خیلی هم خوشحالیم، ثبات ایجاد کردید، اما سرمایه‌گذاری صنعتی ثبات سیاسی و ثبات حقوقی می‌خواهد و نمی‌شود هر روز به یک سودایی کلا اوضاع را دگرگون کرد که تو مثلا باید ۵۱ درصد سهام کارخانه‌ات را به کارگرها بدهی! این یک باج سیاسی به کارگرهاست و یک فشار غیرموجهی به سرمایه‌دارها. چنین چیزی در جامعه سرمایه‌داری در غرب قابل تصور نیست. مثلا شما فردا به تمام شرکت‌های بزرگآمریکایی بگویید که شما موظفید ۵۱ درصد از سهام شرکتتان را به کارگرانتان بدهید.

شاه از اول نمی‌خواست که به قول خودش «اینها رویِ‌شان زیاد بشود!»

این نوع درگیری‌هایی که بین شاه و سرمایه‌دارهای بزرگ روی داد، در همان سال‌های ۵۶ و منتهی به انقلاب بود، درست است؟

در اسناد می‌شد دید که از همان سال ۱۹۷۲ که پول نفت زیاد می‌شود بعضی از اینها می‌فهمند که پول نفت در حال افزایش است و قدرت شاه هم در حال فزونی گرفتن است. از یک طرف این امکان را برایشان مهیا می‌کرد که ثروت‌های عظیمی انباشته کنند، سود عظیمی بدست بیاورند، گستردگی عظیمی پیدا کنند، بروند بازارهای منطقه‌ای را با کمک دولت به دست بیاورند، دولت هم کاملا پشتیبان‌شان است. مثلا بروند به شوروی کفش بفروشند، به ارتش عربستان کفش بفروشند، به کل کشورهای منطقه اتوبوس بفروشند… . از این جنبه‌اش که خوشحال بودند، اما از یک جنبه دیگر می‌گفتند فردا که شاه آمد گفت سهام را فلان کنید و…چه؟

ببینید! قانون کاری که در آن زمان تصویب می‌کنند (در واقع فکر کنم بر مبنای قانون کار سوئد نوشته شده بود)، یعنی قانون کاری که حقوق کارگران را خیلی مراعات می‌کند… . خوب! کارفرمایی یک سیستم سرمایه‌داری سعی می‌کند حتما با این قانون مقابله کند… آنها می‌خواهند کارگران را هر وقت بخواهند بتوانند اخراج کنند… ولی زورشان هم نمی‌رسید که مقابله جدی بکنند. امکان فعالیت صنفی جدی هم به آنها داده نمی‌شد و این عدم امکان فعالیت صنفی اگر در سال ۱۹۷۵ لحاظ می‌شد که شاه در قدرت بود و کسی جرات نمی‌کرد قدمی بردارد، در ۱۹۷۸ که رژیم به بحران رفت، یکی از سوال‌هایی که آدم باید از خودش بکند این است که حالا شاه مریض بود نمی‌توانست تصمیم بگیرد، طبقه سرمایه‌داری که چند صد میلیوندلار سرمایه‌گذاری کرده بود، آنها چرا هیچ کاری نکردند که خود را نجات بدهند؟! برای اینکه تشکیلات صنفی نداشتند، تشکیلات صنفی هم نداشتند برای اینکه شاه از اول نمی‌خواست «اینها رویِ‌شان زیاد بشود!» و تبدیل به یک مرکز مثلا Chamber of Commerceخیلی قدرتمندکه مقابل جان. اف. کندی ایستاد، یا اتحادیه‌هایی که مثلا مقابل رئیس جمهورهای آمریکا یا نخست وزیر بریتانیا می‌ایستادند، بشود.

✅ @karkhone
فریدون مهربانی مالک ساندویچی فریدون و معروف به "فری کثیف" درگذشت.

"فری کثیف" یکی از برندهای معروف ساندویج در محله نیلوفر (خیابان عشقیار) تهران به شمار می رفت.
او ساندویچ فریدون را از دهه ۵۰ تاسیس کرده بود.

(احتمالا برخی از دوستان تجربه حداقل یک بار تست ساندویج های ایشون رو داشته باشن
با اون لحن خاص موقع دریافت سفارش سیب زمینی سرخ کرده ... دوتا سیییییییییییب !
همیشه برام جالب بود که پرسنال برند یک نفر با همچین عنوانی گره بخوره : "فری کثیف"
و باز هم انبوهی از مخاطب و مشتری داشته باشه. )

رضی الله عنه و عنهم جمیعا

✅ @karkhone
این دو تصویر در معیت هم خیلی زیباست.

یکی مربوط هست به عمده ترین اقلام وارداتی و دیگری صادراتی کشور های اروپا.
اینکه مهد دوم صنعت غذای دنیا (طبق آمار بعد از آمریکا) یعنی هلند مواد پتروشیمی عمده مبادلاتش هست جالبه. (اگر شخصی واقف هست بر این موضوع ذیل این پست کامنت کنند.)

سوئیس هم جالب بود که خلق ارزش می‌کنه روی طلا.

یک مورد هم ایرلند خیلی جالبه که عمده کالای صادراتی‌اش قید شده، خون ! (اینم نیاز به پرس‌وجوی بیشتری داره. )

سایر موارد زیبای این دو عکس رو که به چشمتون میخوره رو کامنت کنید...

✅ @karkhone
Karkhoone | کارخانه | کارخونه
رابطه حكومت پهلوي و صاحبان صنايع (بخش سوم) عباس میلانی: سرمایه‌داران ايران در سقوط شاه نقشی نداشتند و البته برای حفظ او هم کاری نکردند |به همت نشریه کارخانه‌دار به سال 1397 سوال من دقیقا همین جاست. آن مقطعی که ما به نوعی قطع حمایت حکومتی از طبقه بورژوازی…
رابطه حكومت پهلوي و صاحبان صنايع (بخش چهارم)

عباس میلانی: سرمایه‌داران ايران در سقوط شاه نقشی نداشتند و البته برای حفظ او هم کاری نکردند

|به همت نشریه کارخانه‌دار به سال 1397

در دورانی که شاه و ایران در مسیر رشد بودند، این «نخواستن شاه» باعث می‌شد که شاه اقتدارش را حفظ کند، اما وقتی رژیم به بحران رفت فقدان این نوع تشکیلات باعث شد که نتوانند کار خاصی انجام بدهند. تنها کاری که کردند، رضایی یک تعدادی از آنها را دور هم جمع کرد و آن هم ظاهرا به تشویق اشرف، که «مملکت داره از دست می‌ره، آخوندها دارن میان، توده‌ای‌ها دارن میان و به‌هرحال این وضع ماست … و در هر حال چکار کنیم؟» فکر می‌کنم سعی کردند ۲۰ میلیون تومان در آن زمان جمع کنند تا یک جریانی در مقابل آن موج ایجاد کنند، که هم خیلی دیر بود و هم خیلی کم بود …

به نظر شما این درگیری‌ها که بین شاه و سرمایه‌دارهای بزرگ در حول‌وحوش سال ۵۶ و نزدیک به انقلاب روی داد، چه اندازه‌اش ناشی از انگیزه‌های فردی، با توجه به شناختی که از شخصیت فردی شاه دارید، بود و چقدرش مرتبط با انگیزه‌های اجتماعی و اقتصادی‌اش بود؟

در مورد همه درگیری‌ها که نمی‌دانم، من در مورد بعضی از موارد می‌دانم. از بین آن مواردی که من می‌دانم، گه‌گاه مسایل شخصی هم بوده، ولی عمده‌اش همین مسایل سیاسی بود. مثلا سر قضیه شکر، خرید شکر، البته آن مساله صنعتی نیست ولی یک نمونه است که چطور وزیر [بازرگانی] و معاون وزیر مملکت را «دراز می‌کنند» به جرم اینکه اینها در خرید شکر دست بردند. اما دلیلی که مثلا این مساله پیش آمد این بود که آقایان و اشرف پهلوی که به نوعی انحصار شکر را در اختیار داشتند، ناراحت بودند که چرا انحصار شکر را از دست دادند! من این موضوع را مفصل در کتابم نوشتم. اینها نمی‌دانستند که این Future Marketیعنی چه! [فریدون] مهدوی رفته بود در این Future Marketشکر خریده بود. بعد اینها گفتند که ببینید قربان این دزدی کرده! در این ماه قیمت بازار شکر این قدر بوده، این آقا به این قیمت خریده!

خب! این آقا رفته در Future Market خریده، این مارکت به او می‌گوید که قیمت شکر بالا خواهد رفت و برای اینکه زمانی که قیمت‌اش بالا رفت آن مقدار ندهی، الان می‌خری! … شاه هم به او گفته بود که «ما با انگلستان و آمریکایی‌ها و اروپایی‌ها در حال دعوا هستیم و می‌خواهند به ما فشار بیاورند و تحریم کنند و نگذارند قند و شکر و گندم بخریم، تو برو هر چی شکر و گندم می‌توانی بخر!» اینجاست که دعوا جنبه شخصی دارد… یا مثلا بعضی از این شرکت‌ها برای هم می‌زدند تا قرارداد را خودشان بگیرند… . در اکثر موارد وقتی به گوش شاه می‌رسید، اگر موضوع مربوط به خانواده خودش نبود، سعی می‌کرد مساله را با انصاف حل کند. من چندین و چند آدم صنعتی را، چه در غرب و چه در ایران می شناسم، وقتی که داشتم روی یکی از کتاب‌هایم کار می‌کردم و با آنها صحبت می‌کردم، همین را می‌گفتند. می‌گفتند «گاهی مثلا می‌خواستی قراردادی را بگیری برخورد می‌کردی به جایی که نمی‌رسید، چون طرف پشت‌اش کوه بود! ولی وقتی مثلا به گوش شاه می‌رسید که فلانی فلان قدر پول گرفته تا فلان قرارداد را بگیرد، معمولا دستور رسیدگی می‌داد. در همین اسناد اردشیر زاهدی که الان موجود است، کلی گزارش وجود دارد که به شاه می‌فرستد که شکایت کرده که در فلان ماجرا فلان قدر به فلان کس پول دادند، و این قرارداد رو به ما ندادند در حالی که قیمت ما پایین‌تر بوده … یکی دو مورد هم هست که شاه می‌گوید «نه اینها مزخرف می‌گن و من خبر دارم»، اما معمولا دستور پیگیری می‌داد که ببیند داستان چیست. یا مثلا بفرستید برای فلان کس، بفرستید برای ساواک، بفرستید برای علم … .

نشانه‌هایی ازتبدیل سرمایه‌داران به طبقه اجتماعی ظاهر شده بود

در آن مقطع که به نوعی یک طبقه سرمایه‌داری صنعتی شکل گرفته، چرا ما شاهد نمود اجتماعی این طبقه نیستیم؟ یعنی چرا این طبقه سرمایه‌داری صنعتی در ایران در قالب یک طبقه اجتماعی ظاهر نشد؟ آیا دلیل خاصی داشت؟

براساس نظر هگل، آنها یک طبقه اجتماعی محسوب می‌شدند! هگل یک مفهومی دارد که می‌گوید یک طبقه در خودو یک طبقه برای خود. طبقه در خود وقتی است که تمام وجنات و ملزوماتش هست، ولی انسجام فکری، انسجام اداری و انسجام رویه در جامعه ندارد. وقتی که انسجام رویه در جامعه ایجاد کند، می‌شود طبقه برای خود. در مورد بحث ما هم، آنها داشتند طبقه می‌شدند. یعنی شما می‌توانید نشانه‌ها را ببینید. مثلا بهترین دانشکده مدیریت اقتصادی جهان را آوردند در ایران. شعبه «هاروارد» را در ایران تاسیس کردند. لاجوردی‌ها هزینه‌اش را دادند. یکی از برادرهای لاجوردی که فارغ التحصیل هاروارد بود این کار را کرد. دانشگاهی که قرار بود بهترین مدیران ایران را تربیت کند، هر کسی آنجا MBA می‌گرفت، مدرکش MBA هاروارد بود.

✅ @karkhone