مسئله ی اقناعِ افکار عمومی: از سلطان سکه تا سعید محمد
| محمد رضا اسلامی
اگر روندِ رویدادهای اخیر در کشورمان را مرور کنیم به «موارد متعددی» بر می خوریم که جامعه قانع نشده و «علامت سوالهای» بسیاری وجود دارد که بی پاسخ رها شده است. این روَند/رویه نه تنها در حال کمتر شدن نیست، بلکه به نظر می رسد درحال بیشتر شدن است.
مثلا مروری بر این موارد:
اعدام سلطان سکه: فرض کنیم در اینکه آیا اعدام سلطان سکه صحیح بود یا نبود بحثی نداریم (چون اطلاعاتِ دقیقی از جزئیات نداریم)، ولی این بحث مطرح است که «جامعه» چقدر در جریان «چراییِ» اعدام این فرد قرار گرفت؟ چه میزان اطلاعات از لزوم/عدم لزومِ اعدام این فرد به بدنه جامعه داده شد؟ گناه اصلیِ این سلطان در بازار تهران چه بوده؟
اعلام فیلترینگ تلگرام: حتی اگر فرض کنیم که مضراتی در مورد وجود/عدم وجود تلگرام وجود داشت (که چنین فرضی بسیار مستبعد است)، ولی بخش بزرگی از جامعه اصلا متقاعد نشد که چرا و برای چه باید تلگرام فیلتر شود؟ (و همزمان با فیلترشکن استفاده شود!) ولی واتس اَپ یا وایبر وجود داشته باشد؟! چراییِ این تصمیم با بیانی مستدل و روشن هرگز به جامعه گفته نشد.
گران شدن بنزین: پیش از افزایشِ نرخ بنزین، تعداد زیادی از تحصیلکردگانِ اقتصاد، هشدار می دادند که این میزان «ارزانی» بنزین در کشور صحیح نیست و مخالف منافع ملی است. ولی هرگز جامعه متقاعد نشد که چرا باید «آن روشِ خسارت بار» برای گران کردنِ بنزین بکار گرفته می شد؟ و چرا آقای رئیس جمهور صبح که از خواب بیدار شد فهمید بنزین گران شده؟
انحلال جمعیت امام علی: یک سازمان غیر دولتی که در زمینه معضلات اجتماعی و کودکان کار/سرطانی برنامههایی اجرا می کرد، منحل شد. برای بخشی از جامعه این علامت سوال باقی ماند که علت این تصمیم چه بوده؟ چه مشکلِ "لاینحلی" وجود داشت که "انحلال" تنها راه چاره بود؟ حتی اگر این انجمن در طول 21سال فعالیت خود اشتباهاتی هم انجام داده بود، این روش و مسیرِ برخورد با افکار عمومی درباره انحلال صحیح نبود.
اعلام نامزدی سعید محمد برای انتخابات ریاست جمهوری: اساسا اینکه سعید محمد که بوده؟/چه کرده؟ اینها محل سوال نیست. «سوال اصلی» این است که یک فرد (یا گروه) «چه میزان» برای اقناعِ افکار عمومی احترام قائل هستند و آیا گمان می کنند که در فاصله «کمتر از سه ماه و نیم» مانده به انتخابات ریاست جمهوری، می توان ناگهان از پرده برون آمد و برای چهار/هشت سال ادارۀ هشتاد میلیون نفوس اعلام آمادگی کرد؟ و آن وقت بجای ادبار، انتظارِ اقبالِ افکار عمومی را هم داشت؟
(حتی محمود احمدی نژاد، از دوسال قبل از انتخابات 84 در شهرداری تهران برای ریاست جمهوری کار کرد و از هر فرصتی برای معرفی خودش استفاده کرد -یعنی از1382- ؛ نه چهار ماه قبل انتخابات)
اصلا حتی اگر بپذیریم که سعید محمد (یا هر فردی مشابه او) در سطحِ «خارق العاده» و قابل توجهی از توانمندی/هوش/درایت/تجربه قرار دارد، ولی چرا و چطور حداقلهای «احترام» برای بدنه جامعه در نظر گرفته نمی شود؟ در تمام دنیا، فردِ متقاضیِ نامزدی در انتخابات ریاست جمهوری باید از دو سال (یا حداقل از یک سال) قبل از انتخابات، خود را به مردم عرضه کند (و برنامه هایش را در معرضِ نقد قرار دهد). این چه روش برخورد با افکار عمومی است؟
ما با جامعه ای مواجه هستیم که در آن فقط «دانشگاه آزاد» بیش از پنج میلیون فارغ التحصیل دارد. یعنی حداقل پنج میلیون از نفوس این جامعه برای تحصیلاتِ تکمیلیِ خود «پول، وقت و انرژی» صرف کرده اند. میلیونها نفر فارغ التحصیلانِ دانشگاههای دولتی که جای خود را دارد. در چنین جامعه ای «با این میزان از تحصیلات و آگاهی» چطور انتظار داریم که کمتر از چهارماه مانده به انتخابات ریاست جمهوری، کسی با یک نامۀ استعفا و سپس یک ویدئویِ یک دقیقه ای در حرم امام رضا اعلام کند که می خواهد زمام امورِ چهارسال زندگیِ مردم یک کشور را بدست بگیرد. این کار، هم تقلیل حرمت حرم است و هم تخفیف شأن و جایگاه ریاست جمهوری.
بحث، بحثِ شخصِ سعید محمد نیست. بحث، در این است که اینگونه تقلیلِ امور و ساده برگزار کردنِ «اقناع افکار عمومی» در دنیای پیچیدۀ امروز، صحیح نیست. حتی اگر سعید محمد (به تعبیر برخی) کاندیدای اصلی نباشد (و قرار است که زمینه سازِ کاندیدای دیگری شود) این روش اشتباه است.
جامعه احترام دارد. جامعه (در دنیای امروز) توام با پیچیدگیهای بسیار است. میزانِ برخورداری شهروند، از «اطلاعات» بسیار متفاوت با بیست (یا حتی ده) سال پیش از این است. آنها که جایگاهِ خود را بر صدر مصطبه می بینند، باید باور کنند که احترامِ به افکار عمومی، مقدمِ بر توانمندیهای فردیِ خود و مشاورانشان قرار دارد.
انباشتِ پرسشهای بی پاسخ، آیندۀ روشنی را برای هیچ ملّتی رقم نخواهد زد.
✅ @karkhone
| محمد رضا اسلامی
اگر روندِ رویدادهای اخیر در کشورمان را مرور کنیم به «موارد متعددی» بر می خوریم که جامعه قانع نشده و «علامت سوالهای» بسیاری وجود دارد که بی پاسخ رها شده است. این روَند/رویه نه تنها در حال کمتر شدن نیست، بلکه به نظر می رسد درحال بیشتر شدن است.
مثلا مروری بر این موارد:
اعدام سلطان سکه: فرض کنیم در اینکه آیا اعدام سلطان سکه صحیح بود یا نبود بحثی نداریم (چون اطلاعاتِ دقیقی از جزئیات نداریم)، ولی این بحث مطرح است که «جامعه» چقدر در جریان «چراییِ» اعدام این فرد قرار گرفت؟ چه میزان اطلاعات از لزوم/عدم لزومِ اعدام این فرد به بدنه جامعه داده شد؟ گناه اصلیِ این سلطان در بازار تهران چه بوده؟
اعلام فیلترینگ تلگرام: حتی اگر فرض کنیم که مضراتی در مورد وجود/عدم وجود تلگرام وجود داشت (که چنین فرضی بسیار مستبعد است)، ولی بخش بزرگی از جامعه اصلا متقاعد نشد که چرا و برای چه باید تلگرام فیلتر شود؟ (و همزمان با فیلترشکن استفاده شود!) ولی واتس اَپ یا وایبر وجود داشته باشد؟! چراییِ این تصمیم با بیانی مستدل و روشن هرگز به جامعه گفته نشد.
گران شدن بنزین: پیش از افزایشِ نرخ بنزین، تعداد زیادی از تحصیلکردگانِ اقتصاد، هشدار می دادند که این میزان «ارزانی» بنزین در کشور صحیح نیست و مخالف منافع ملی است. ولی هرگز جامعه متقاعد نشد که چرا باید «آن روشِ خسارت بار» برای گران کردنِ بنزین بکار گرفته می شد؟ و چرا آقای رئیس جمهور صبح که از خواب بیدار شد فهمید بنزین گران شده؟
انحلال جمعیت امام علی: یک سازمان غیر دولتی که در زمینه معضلات اجتماعی و کودکان کار/سرطانی برنامههایی اجرا می کرد، منحل شد. برای بخشی از جامعه این علامت سوال باقی ماند که علت این تصمیم چه بوده؟ چه مشکلِ "لاینحلی" وجود داشت که "انحلال" تنها راه چاره بود؟ حتی اگر این انجمن در طول 21سال فعالیت خود اشتباهاتی هم انجام داده بود، این روش و مسیرِ برخورد با افکار عمومی درباره انحلال صحیح نبود.
اعلام نامزدی سعید محمد برای انتخابات ریاست جمهوری: اساسا اینکه سعید محمد که بوده؟/چه کرده؟ اینها محل سوال نیست. «سوال اصلی» این است که یک فرد (یا گروه) «چه میزان» برای اقناعِ افکار عمومی احترام قائل هستند و آیا گمان می کنند که در فاصله «کمتر از سه ماه و نیم» مانده به انتخابات ریاست جمهوری، می توان ناگهان از پرده برون آمد و برای چهار/هشت سال ادارۀ هشتاد میلیون نفوس اعلام آمادگی کرد؟ و آن وقت بجای ادبار، انتظارِ اقبالِ افکار عمومی را هم داشت؟
(حتی محمود احمدی نژاد، از دوسال قبل از انتخابات 84 در شهرداری تهران برای ریاست جمهوری کار کرد و از هر فرصتی برای معرفی خودش استفاده کرد -یعنی از1382- ؛ نه چهار ماه قبل انتخابات)
اصلا حتی اگر بپذیریم که سعید محمد (یا هر فردی مشابه او) در سطحِ «خارق العاده» و قابل توجهی از توانمندی/هوش/درایت/تجربه قرار دارد، ولی چرا و چطور حداقلهای «احترام» برای بدنه جامعه در نظر گرفته نمی شود؟ در تمام دنیا، فردِ متقاضیِ نامزدی در انتخابات ریاست جمهوری باید از دو سال (یا حداقل از یک سال) قبل از انتخابات، خود را به مردم عرضه کند (و برنامه هایش را در معرضِ نقد قرار دهد). این چه روش برخورد با افکار عمومی است؟
ما با جامعه ای مواجه هستیم که در آن فقط «دانشگاه آزاد» بیش از پنج میلیون فارغ التحصیل دارد. یعنی حداقل پنج میلیون از نفوس این جامعه برای تحصیلاتِ تکمیلیِ خود «پول، وقت و انرژی» صرف کرده اند. میلیونها نفر فارغ التحصیلانِ دانشگاههای دولتی که جای خود را دارد. در چنین جامعه ای «با این میزان از تحصیلات و آگاهی» چطور انتظار داریم که کمتر از چهارماه مانده به انتخابات ریاست جمهوری، کسی با یک نامۀ استعفا و سپس یک ویدئویِ یک دقیقه ای در حرم امام رضا اعلام کند که می خواهد زمام امورِ چهارسال زندگیِ مردم یک کشور را بدست بگیرد. این کار، هم تقلیل حرمت حرم است و هم تخفیف شأن و جایگاه ریاست جمهوری.
بحث، بحثِ شخصِ سعید محمد نیست. بحث، در این است که اینگونه تقلیلِ امور و ساده برگزار کردنِ «اقناع افکار عمومی» در دنیای پیچیدۀ امروز، صحیح نیست. حتی اگر سعید محمد (به تعبیر برخی) کاندیدای اصلی نباشد (و قرار است که زمینه سازِ کاندیدای دیگری شود) این روش اشتباه است.
جامعه احترام دارد. جامعه (در دنیای امروز) توام با پیچیدگیهای بسیار است. میزانِ برخورداری شهروند، از «اطلاعات» بسیار متفاوت با بیست (یا حتی ده) سال پیش از این است. آنها که جایگاهِ خود را بر صدر مصطبه می بینند، باید باور کنند که احترامِ به افکار عمومی، مقدمِ بر توانمندیهای فردیِ خود و مشاورانشان قرار دارد.
انباشتِ پرسشهای بی پاسخ، آیندۀ روشنی را برای هیچ ملّتی رقم نخواهد زد.
✅ @karkhone
فردای اینترنت ملی
| میلاد شولی
میخوام یه نیم نگاه کوتاهی به آینده دیجیتال مارکتینگ ایران بعد از اینترنت ملی بندازم. اولین بلا و هرج و مرج، نابودی و فلج شدن کسب و کارهای کوچک و متوسطه، احتمالا هرج و مرجی که فقط آبان ۹۸ به چشم دیدیم.
کسب و کارها تا ماه ها ورودی منسجم ترافیک ندارند و برای افزایش و کنترل ترافیک ورودی دسترسی ای به چنل های مارکتینگ (ایمیل، پوش، ارگانیک، ادز و سوشال) نخواهند داشت. این موضوع باعث میشه چالش های جدید و غیر قابل پیش بینی ای به وجود بیاد که کسب و کارها رو بیش از پیش شکننده کنه. ترک کردن، بهینه سازی و رشد با از دسترس خارج شدن ابزارها متوقف میشه و مفاهیم اصلی SEO و دیجیتال مارکتینگ به کل رنگ می بازد.
نبود ابزارهای ترکینگ فارسی باعث از بین رفتن دیتاهای ساختار یافته و هیستوریکال میشه و با از دسترس خارج شدن ابزارهایی مثل گوگل آنالیتیکس و سرچ کنسول و احتمالا همه ابزارهای تخصصی شاهد زوال وب فارسی خواهیم بود.
با این تغییرات حجم عظیم ترافیک ورودی از گوگل و سرچ صفر میشه و بیزنس ها با چالش جدی و اساسی برای درآمد زایی و رقابت در بازار رو به رو خواهند شد. این باعث عدم توازن شده و کسب و کارهای قدرتمند میتونن به راحتی کسب و کارهای متوسط و کوچک رو کنار بزنند. تجربه نشون داده موتورهای جستجوی ایرانی توان پردازش ترافیک ورودی و قطعا نمایش درست اطلاعات رو ندارند. حتی اگر گوگل رو هم میرور کنند باز فیچر ها و بهینه سازی برای اونا جز برای خنده دلیل دیگه ای نخواهد داشت.
نبود زیر ساخت درست و فضای گردش آزاد اطلاعات یک جامعه بسته و محصور ایجاد میکنه که اکثر متخصصین فعلی دیجیتال مارکتینگ تاب تحمل شرایط رو نداشته و در نهایتا مسیر شغلیشون رو در کشور دیگه ای دنبال میکنند. همین باعث میشه در سالهای بعد از ملی کردن اینترنت چیزی به اسم دیجیتال مارکتینگ در ایران معنی نداشته باشه و جز تلخی صدها هزار شغل نابود شده خاطره ای برای تعریف نباشه.
سایت هایی که در محیط جدید دوام بیارن و خودشون رو با شرایط حاکم وفق بدند همچنان حجم عظیمی از ترافیک رو از دست داده و به صورت روزانه با مشکل ترافیک و مشکلات عجیب و غریب اپلیکیشن های ایرانی دسته و پنجه نرم می کنند. تجربه ثابت کرده محدودیت همیشه باعث میشه افراد راه های جدید رو تست کنند و اگر موفق بشوند همه این هزینه که میتونست برای آبادی باشه در نهایت خروجی ای جز ویرانی نخواهد داشت.
کنار همه این موارد حجم عظیم وب اپلیکیشن های مهم برای طراحی، گرافیک و تیم ورک و همه افراد متخصصی که با اونا کار میکنند رو هم در نظر بگیرید.. در نهایت با حذف این موارد، باقیمانده چیزی جز برهوت و زمین لم یزرع نخواهد بود...
✅ @karkhone
| میلاد شولی
میخوام یه نیم نگاه کوتاهی به آینده دیجیتال مارکتینگ ایران بعد از اینترنت ملی بندازم. اولین بلا و هرج و مرج، نابودی و فلج شدن کسب و کارهای کوچک و متوسطه، احتمالا هرج و مرجی که فقط آبان ۹۸ به چشم دیدیم.
کسب و کارها تا ماه ها ورودی منسجم ترافیک ندارند و برای افزایش و کنترل ترافیک ورودی دسترسی ای به چنل های مارکتینگ (ایمیل، پوش، ارگانیک، ادز و سوشال) نخواهند داشت. این موضوع باعث میشه چالش های جدید و غیر قابل پیش بینی ای به وجود بیاد که کسب و کارها رو بیش از پیش شکننده کنه. ترک کردن، بهینه سازی و رشد با از دسترس خارج شدن ابزارها متوقف میشه و مفاهیم اصلی SEO و دیجیتال مارکتینگ به کل رنگ می بازد.
نبود ابزارهای ترکینگ فارسی باعث از بین رفتن دیتاهای ساختار یافته و هیستوریکال میشه و با از دسترس خارج شدن ابزارهایی مثل گوگل آنالیتیکس و سرچ کنسول و احتمالا همه ابزارهای تخصصی شاهد زوال وب فارسی خواهیم بود.
با این تغییرات حجم عظیم ترافیک ورودی از گوگل و سرچ صفر میشه و بیزنس ها با چالش جدی و اساسی برای درآمد زایی و رقابت در بازار رو به رو خواهند شد. این باعث عدم توازن شده و کسب و کارهای قدرتمند میتونن به راحتی کسب و کارهای متوسط و کوچک رو کنار بزنند. تجربه نشون داده موتورهای جستجوی ایرانی توان پردازش ترافیک ورودی و قطعا نمایش درست اطلاعات رو ندارند. حتی اگر گوگل رو هم میرور کنند باز فیچر ها و بهینه سازی برای اونا جز برای خنده دلیل دیگه ای نخواهد داشت.
نبود زیر ساخت درست و فضای گردش آزاد اطلاعات یک جامعه بسته و محصور ایجاد میکنه که اکثر متخصصین فعلی دیجیتال مارکتینگ تاب تحمل شرایط رو نداشته و در نهایتا مسیر شغلیشون رو در کشور دیگه ای دنبال میکنند. همین باعث میشه در سالهای بعد از ملی کردن اینترنت چیزی به اسم دیجیتال مارکتینگ در ایران معنی نداشته باشه و جز تلخی صدها هزار شغل نابود شده خاطره ای برای تعریف نباشه.
سایت هایی که در محیط جدید دوام بیارن و خودشون رو با شرایط حاکم وفق بدند همچنان حجم عظیمی از ترافیک رو از دست داده و به صورت روزانه با مشکل ترافیک و مشکلات عجیب و غریب اپلیکیشن های ایرانی دسته و پنجه نرم می کنند. تجربه ثابت کرده محدودیت همیشه باعث میشه افراد راه های جدید رو تست کنند و اگر موفق بشوند همه این هزینه که میتونست برای آبادی باشه در نهایت خروجی ای جز ویرانی نخواهد داشت.
کنار همه این موارد حجم عظیم وب اپلیکیشن های مهم برای طراحی، گرافیک و تیم ورک و همه افراد متخصصی که با اونا کار میکنند رو هم در نظر بگیرید.. در نهایت با حذف این موارد، باقیمانده چیزی جز برهوت و زمین لم یزرع نخواهد بود...
✅ @karkhone
Karkhoone | کارخانه | کارخونه
الیگوپولی قدرتمند فیلیمو و نماوا (3/1) الف: در روزهای گذشته، فیلیمو برای دومین سال متوالی گزارش عملکرد سالانه خود را منتشر کرد. نکات موجود در این گزارش (که عیان شدن بخش دیگری از نوک کوه یخ بود) سبب ابراز نگرانیهای مختلفی از سوی فعالان فرهنگی گردید. متاسفانه…
الیگوپولی قدرتمند فیلیمو و نماوا (3/2)
د:
چرا انحصار بد است؟ انحصار در صنعت رسانه، از دو حیث اقتصادی و فرهنگی پیامدهای منفی دارد. به همین علت، ادغام و تملکهای رسانهای در برخی کشورها هم در حیطه نظارت تنظیمگر تجارت و هم در حیطه نظارت تنظیمگر ارتباطات قرار دارد. به عنوان نمونه در آمریکا، هم FTC (کمیسیون فدرال تجارت) و هم FCC (کمیسیون فدرال ارتباطات) ادغامهای رسانهای را مورد بازبینی قرار میدهند. انحصار از منظر تجاری سبب میشود که اولا آزادی بنگاههای رسانهای جدید برای ورود به بازار سلب شود و ثانیا مصرفکنندگان نیز حق انتخاب محدودتری داشته باشند. از منظر فرهنگی، انحصار سبب کاهش تنوع محتوا (content diversity) است و سبب میشود که نیاز رسانهای بخشهایی از جامعه مورد غفلت قرار گیرد.
در کشورهای با نظام سیاسی مبتنی بر لیبرالدموکراسی، مبنای مداخله تنظیمگر تجارت و تنظیمگر ارتباطات در بحث انحصار رسانهای، حفظ مصالح عمومی مذکور است که با ارزشهایی همچون آزادی بیان، تکثرگرایی و حفظ حقوق اقلیتها مرتبط است. در هر جامعهای بنا به تعریفی که از مصالح عمومی صورت میگیرد، مبنای مداخله تنظیمگر در مسائل مختلف از جمله انحصار رسانهای روشن میگردد. پرسش این است که بر مبنای ارزشهای نظام جمهوری اسلامی چه نوع انحصار رسانهای بد است و چرا باید با آن مقابله کرد؟
ه:
تاکنون روشن گردید که دو اتفاق در بازار محتوا در حال وقوع است: ۱- شکلگیری یک الیگوپولی قدرتمند در بخش خصوصی، که هم جلوی ورود رقبا را میگیرد و هم میتواند جلوی خواستههای نهاد تنظیمگر بایستد؛ ۲- کنار گذاشته شدن نهادهای رسانهای حاکمیتی و شبه حاکمیتی از بازار تولید محتوا.
هر دوی این اتفافات، گویای یک وضعیت انحصاری بغرنج است که حتی با ارزشهای لیبرال دموکراسی نیز در تضاد است. اما این انحصار چه تعارضی با ارزشهای جمهوری اسلامی دارد؟ چنانکه در مقدمه و مواد مختلفی از قانون اساسی تصریح شده، نظام جمهوری اسلامی موظف است که با استفاده از رسانهها به بسط ارزشهای الهی همچون عدالت، دینداری، کرامت انسانی و غیره بپردازد. مکانیزم بازار و استفاده از غریزه سودجویی افراد، هرچند در بسیاری از بخشهای اقتصادی میتواند به حفظ مصالح عمومی کمک کند، اما در بخش فرهنگ لزوما اینچنین نیست. سودجویی بنگاههای رسانهای در بسیاری از موارد سبب میشود که امیال نفسانی انسانها خصوصا قوای شهویّه، غضبیّه و وهمیّه در تولید محتوا مورد هدف قرار گیرد و جامعه به سمت سخیفشدن سوق داده شود. نگاهی به بازار محتوای خارجی و داخلی این مدعا را ثابت میکند، هرچند خارج از جریان اصلی بازار، استثناءاتی نیز وجود دارد. الیگوپولی قدرتمند رسانهای هم حاکمیت را از عرصه تولید و تنظیمگری موثر کنار میگذارد و هم موسسات و نهادهای خصوصی دغدغهمند عرصه فرهنگ را نابود میکند. اما چه باید کرد؟
✅ @karkhone
د:
چرا انحصار بد است؟ انحصار در صنعت رسانه، از دو حیث اقتصادی و فرهنگی پیامدهای منفی دارد. به همین علت، ادغام و تملکهای رسانهای در برخی کشورها هم در حیطه نظارت تنظیمگر تجارت و هم در حیطه نظارت تنظیمگر ارتباطات قرار دارد. به عنوان نمونه در آمریکا، هم FTC (کمیسیون فدرال تجارت) و هم FCC (کمیسیون فدرال ارتباطات) ادغامهای رسانهای را مورد بازبینی قرار میدهند. انحصار از منظر تجاری سبب میشود که اولا آزادی بنگاههای رسانهای جدید برای ورود به بازار سلب شود و ثانیا مصرفکنندگان نیز حق انتخاب محدودتری داشته باشند. از منظر فرهنگی، انحصار سبب کاهش تنوع محتوا (content diversity) است و سبب میشود که نیاز رسانهای بخشهایی از جامعه مورد غفلت قرار گیرد.
در کشورهای با نظام سیاسی مبتنی بر لیبرالدموکراسی، مبنای مداخله تنظیمگر تجارت و تنظیمگر ارتباطات در بحث انحصار رسانهای، حفظ مصالح عمومی مذکور است که با ارزشهایی همچون آزادی بیان، تکثرگرایی و حفظ حقوق اقلیتها مرتبط است. در هر جامعهای بنا به تعریفی که از مصالح عمومی صورت میگیرد، مبنای مداخله تنظیمگر در مسائل مختلف از جمله انحصار رسانهای روشن میگردد. پرسش این است که بر مبنای ارزشهای نظام جمهوری اسلامی چه نوع انحصار رسانهای بد است و چرا باید با آن مقابله کرد؟
ه:
تاکنون روشن گردید که دو اتفاق در بازار محتوا در حال وقوع است: ۱- شکلگیری یک الیگوپولی قدرتمند در بخش خصوصی، که هم جلوی ورود رقبا را میگیرد و هم میتواند جلوی خواستههای نهاد تنظیمگر بایستد؛ ۲- کنار گذاشته شدن نهادهای رسانهای حاکمیتی و شبه حاکمیتی از بازار تولید محتوا.
هر دوی این اتفافات، گویای یک وضعیت انحصاری بغرنج است که حتی با ارزشهای لیبرال دموکراسی نیز در تضاد است. اما این انحصار چه تعارضی با ارزشهای جمهوری اسلامی دارد؟ چنانکه در مقدمه و مواد مختلفی از قانون اساسی تصریح شده، نظام جمهوری اسلامی موظف است که با استفاده از رسانهها به بسط ارزشهای الهی همچون عدالت، دینداری، کرامت انسانی و غیره بپردازد. مکانیزم بازار و استفاده از غریزه سودجویی افراد، هرچند در بسیاری از بخشهای اقتصادی میتواند به حفظ مصالح عمومی کمک کند، اما در بخش فرهنگ لزوما اینچنین نیست. سودجویی بنگاههای رسانهای در بسیاری از موارد سبب میشود که امیال نفسانی انسانها خصوصا قوای شهویّه، غضبیّه و وهمیّه در تولید محتوا مورد هدف قرار گیرد و جامعه به سمت سخیفشدن سوق داده شود. نگاهی به بازار محتوای خارجی و داخلی این مدعا را ثابت میکند، هرچند خارج از جریان اصلی بازار، استثناءاتی نیز وجود دارد. الیگوپولی قدرتمند رسانهای هم حاکمیت را از عرصه تولید و تنظیمگری موثر کنار میگذارد و هم موسسات و نهادهای خصوصی دغدغهمند عرصه فرهنگ را نابود میکند. اما چه باید کرد؟
✅ @karkhone
علت مخالفت سيد احمد خميني با بازگشت صاحبان صنایع رانده شده
| بهزاد عطارزاده
مرحوم هاشمي رفسنجاني در راستاي بازسازي اقتصاد بعد از جنگ، تصميم گرفت كه با تعدادي از سرمايه داران رانده شده گفتگو كند تا زمينه بازگشت و سرمايه گذاري مجدد در ايران فراهم شود. اين یکی از سياست هاي سودمند دولت او بود كه در صورت تحقق مي توانست مسير اقتصاد و صنعت ايران را عوض كند.
سياست بازگشت سرمايه داران با مخالفت هايي در داخل جناحهاي كشور مواجه شد . از شهید ٱوینی گرفته تا محمد باقر نوبخت رئیس فعلی سازمان برنامه مخالف آن بودند. اما يكي از سرسخت ترين مخالفان آن، مرحوم سيد احمد خميني بود.
او در سال 1370 چند سخنرانی پرعتاب علیه سیاستهای کابینه هاشمیرفسنجانی ایراد کرد. وی در مراسم ارتحال بنیانگذار جمهوری اسلامی، متعرض «بعضی از آدمهای مستاصل» شد که به نظر او، گمان میکنند «برای چارهاندیشی مشکلات جاری، سرمایهداران فراری [باید] بیایند سرمایهگذاری کنند. در صورتی که مشکل ما با سرمایهگذاری چهار تا سرمایهدار خونخوار و فراری و زراندوز حل نمیشود» !
مرحوم احمد خمینی، در همان جا، به جلسهای میان نمایندگان دولت و «لاجوردیها و برخوردارها» اشاره میکند: «شما به چه عنوانی... جلسه با لاجوردیها و برخوردارها که همیشه از منفورترین افراد نزد ملت ما هستند، برگزار میکنید؟... وقتی ما با لاجوردیها در آمریکا جلسه تشکیل دادیم، وقتی ما از کسانی که در خارج نشسته بودند و فرزندان امام از بی دکتری جان میدادند، دعوت به عمل آوردیم، نباید توقع داشته باشیم نگویند همه ارزشهای دوران انقلاب به ضد ارزش تبدیل شده است».
سيد احمد خميني از متحدان هميشگي هاشمي رفسنجاني بود و نقد او به این سیاست هاشمی شاید به دلیل اختلافاتی بود که در سالهای ٱخر عمر سید احمد میان ٱنها بروز پیدا کرده بود. در مجموع بواسطه فشارهای حاصله برنامه بازگشت سرمایه داران متوقف شد.
✅ @karkhone
| بهزاد عطارزاده
مرحوم هاشمي رفسنجاني در راستاي بازسازي اقتصاد بعد از جنگ، تصميم گرفت كه با تعدادي از سرمايه داران رانده شده گفتگو كند تا زمينه بازگشت و سرمايه گذاري مجدد در ايران فراهم شود. اين یکی از سياست هاي سودمند دولت او بود كه در صورت تحقق مي توانست مسير اقتصاد و صنعت ايران را عوض كند.
سياست بازگشت سرمايه داران با مخالفت هايي در داخل جناحهاي كشور مواجه شد . از شهید ٱوینی گرفته تا محمد باقر نوبخت رئیس فعلی سازمان برنامه مخالف آن بودند. اما يكي از سرسخت ترين مخالفان آن، مرحوم سيد احمد خميني بود.
او در سال 1370 چند سخنرانی پرعتاب علیه سیاستهای کابینه هاشمیرفسنجانی ایراد کرد. وی در مراسم ارتحال بنیانگذار جمهوری اسلامی، متعرض «بعضی از آدمهای مستاصل» شد که به نظر او، گمان میکنند «برای چارهاندیشی مشکلات جاری، سرمایهداران فراری [باید] بیایند سرمایهگذاری کنند. در صورتی که مشکل ما با سرمایهگذاری چهار تا سرمایهدار خونخوار و فراری و زراندوز حل نمیشود» !
مرحوم احمد خمینی، در همان جا، به جلسهای میان نمایندگان دولت و «لاجوردیها و برخوردارها» اشاره میکند: «شما به چه عنوانی... جلسه با لاجوردیها و برخوردارها که همیشه از منفورترین افراد نزد ملت ما هستند، برگزار میکنید؟... وقتی ما با لاجوردیها در آمریکا جلسه تشکیل دادیم، وقتی ما از کسانی که در خارج نشسته بودند و فرزندان امام از بی دکتری جان میدادند، دعوت به عمل آوردیم، نباید توقع داشته باشیم نگویند همه ارزشهای دوران انقلاب به ضد ارزش تبدیل شده است».
سيد احمد خميني از متحدان هميشگي هاشمي رفسنجاني بود و نقد او به این سیاست هاشمی شاید به دلیل اختلافاتی بود که در سالهای ٱخر عمر سید احمد میان ٱنها بروز پیدا کرده بود. در مجموع بواسطه فشارهای حاصله برنامه بازگشت سرمایه داران متوقف شد.
✅ @karkhone
Telegram
attach 📎
Karkhoone | کارخانه | کارخونه
کارآفرینی، توهمها و آسیبها (اینک آخرالزمان) | مسعود زمانی ۷ – زندگی خیلی سخت است (گرگ وال استریت) یک بحث خیلی جالب برای من میزان داد و فریاد و شکایت از سختی کار و کارآفرینی در ایران است، بطوریکه بعضا دوستان در برخی گروهها با طنازی، دزدی و راهزنی…
کارآفرینی، توهمها و آسیبها (اینک آخرالزمان)
| مسعود زمانی
۸ – کارآفرین خوب، کارمند بد (روزی روزگاری در غرب)
کافی است برای چند روز هم که شده در دورههایی که با عناوین مختلف میخواهند کارآفرینی و موفقیت و اینها را بیاموزند گشتی بزنید و یا پستهای اینستاگرامی و تلگرامی عزیزان فعال در این حوزه و البته مصاحبههای مدیران دولتی را بخوانید، تا حس کنید فضای اکوسیستم کارآفرینی ما در حال الغای این مطلب است که کارآفرینان فرشته و قهرمان و کارمندان تعدادی آدم بیعرضه و از همه رانده و در همه جا مانده هستند که تا آخر عمر هیچ کدام از آرزوهایشان را نمیتوانند محقق کنند.
مطمئناً هرچقدر تعداد افرادی که بهرشکل میتوانند استقلال مالی بدست آورده و کاری را که دوست دارند انجام دهند، بیشتر شود برای جامعه بهتر خواهد بود و من یکی از سناریوهای مورد علاقهام برای تثبیت دموکراسی همین قدرتمندتر شدن افراد از لحاظ مالی در سنین پایین و جوانی است تا هم عزت نفس بهتری پیدا کنند و جامعه احساس کند برونداد موثری داشته است. میلیاردرهای جوان خودساخته (نه امثال دوستان کلاهبردار که بیلبورد میزنند و …) حتماً Role Modelهای خوبی برای جوانان خواهند بود و امید (به عنوان سرمایهای گرانبها) را در جامعه تزریق میکنند.
ولی سئوال مهم آن است که آیا واقعاً کارمندان و کارگران شهروند درجه دو ما هستند و خواهند بود؟
واقعیت این است همانطور که گفته شد اتفاقاً مهمترین سرمایه هر جامعه طبقه متوسط و همین کارمندان ما هستن، زیرا نزدیک به ۱۰۰ درصد پول دریافتی خود را مجدداً دربخشهای دیگر اقتصادی مملکت که عمدتاً مولد هستند (مسکن، پوشاک، تغذیه، سفر، تفریح و …) هزینه میکنند که شانس بالایی برای تامین عمده آنها در داخل مرزهای کشور است و به تبع آن باعث گردش اقتصادی میشوند در صورتیکه کارآفرینان عزیز ما در صورت اینکه به ثروت برسند عمدتاً رو به خرید کالاهای لوکس (با فرض صحیح تولید نشدن کالا و خدمات لوکس در ایران) که به احتمال زیاد گردش موثری در اقتصاد داخل کشور ندارند، هزینه کرده و یا در صورت امکان حتی بخشی از آن را به خارج از کشور هدایت میکنند.
بدیهی است که کسی نمیگوید کدام بد و کدام خوب است (که حرف احمقانهای است) ولی اینکه کارآفرین را مرکز پویایی و مانایی اقتصاد (که احتمالا هدف اصلی! دولتها است) بدانیم متاسفانه باید به شما خبر بدهم که طبقه متوسط در مرکز و محور اقتصاد قرار دارد. لذا خواهشمند است! اگر مقام دولتی این نوشته را میخواند در نوع نگاه خود به جامعه و تقسیمبندی کارمند/کارآفرین، تصویر واقعیتری از پیامدهای حضور هریک در جامعه داشته باشند.
✅ @karkhone
| مسعود زمانی
۸ – کارآفرین خوب، کارمند بد (روزی روزگاری در غرب)
کافی است برای چند روز هم که شده در دورههایی که با عناوین مختلف میخواهند کارآفرینی و موفقیت و اینها را بیاموزند گشتی بزنید و یا پستهای اینستاگرامی و تلگرامی عزیزان فعال در این حوزه و البته مصاحبههای مدیران دولتی را بخوانید، تا حس کنید فضای اکوسیستم کارآفرینی ما در حال الغای این مطلب است که کارآفرینان فرشته و قهرمان و کارمندان تعدادی آدم بیعرضه و از همه رانده و در همه جا مانده هستند که تا آخر عمر هیچ کدام از آرزوهایشان را نمیتوانند محقق کنند.
مطمئناً هرچقدر تعداد افرادی که بهرشکل میتوانند استقلال مالی بدست آورده و کاری را که دوست دارند انجام دهند، بیشتر شود برای جامعه بهتر خواهد بود و من یکی از سناریوهای مورد علاقهام برای تثبیت دموکراسی همین قدرتمندتر شدن افراد از لحاظ مالی در سنین پایین و جوانی است تا هم عزت نفس بهتری پیدا کنند و جامعه احساس کند برونداد موثری داشته است. میلیاردرهای جوان خودساخته (نه امثال دوستان کلاهبردار که بیلبورد میزنند و …) حتماً Role Modelهای خوبی برای جوانان خواهند بود و امید (به عنوان سرمایهای گرانبها) را در جامعه تزریق میکنند.
ولی سئوال مهم آن است که آیا واقعاً کارمندان و کارگران شهروند درجه دو ما هستند و خواهند بود؟
واقعیت این است همانطور که گفته شد اتفاقاً مهمترین سرمایه هر جامعه طبقه متوسط و همین کارمندان ما هستن، زیرا نزدیک به ۱۰۰ درصد پول دریافتی خود را مجدداً دربخشهای دیگر اقتصادی مملکت که عمدتاً مولد هستند (مسکن، پوشاک، تغذیه، سفر، تفریح و …) هزینه میکنند که شانس بالایی برای تامین عمده آنها در داخل مرزهای کشور است و به تبع آن باعث گردش اقتصادی میشوند در صورتیکه کارآفرینان عزیز ما در صورت اینکه به ثروت برسند عمدتاً رو به خرید کالاهای لوکس (با فرض صحیح تولید نشدن کالا و خدمات لوکس در ایران) که به احتمال زیاد گردش موثری در اقتصاد داخل کشور ندارند، هزینه کرده و یا در صورت امکان حتی بخشی از آن را به خارج از کشور هدایت میکنند.
بدیهی است که کسی نمیگوید کدام بد و کدام خوب است (که حرف احمقانهای است) ولی اینکه کارآفرین را مرکز پویایی و مانایی اقتصاد (که احتمالا هدف اصلی! دولتها است) بدانیم متاسفانه باید به شما خبر بدهم که طبقه متوسط در مرکز و محور اقتصاد قرار دارد. لذا خواهشمند است! اگر مقام دولتی این نوشته را میخواند در نوع نگاه خود به جامعه و تقسیمبندی کارمند/کارآفرین، تصویر واقعیتری از پیامدهای حضور هریک در جامعه داشته باشند.
✅ @karkhone
| محمود اولاد
۱- امروز در خبرها اومد که شرکت هیوندایی، مدل ۲۰۲۲ توسان خود را با کلی تغییرات و توسعه، با قیمت ۲۴ هزار دلار آماده بازار میکند! ۲۴ هزار دلار، با دلار ۲۵ هزار تومن، میشود ۶۰۰ میلیون تومان!
همین الان مدل ۲۰۱۸ این خودرو در بازار بالای ۱.۶ میلیارد تومان است!
حدود ۱۰۰ درصد عوارض گمرکی بابت ورود این خودرو اخذ میشود.
کسی که این خودرو را خریداری کند، با مالیات جدید بر خودروهای لوکس، سالانه چند میلیون باید بپردازد. برخی عوارض هم برای خودروهای وارداتی بیشتر است. در واقع، با انواع مالیاتها و گمرک و تفاوت نرخ بیمه شخص ثالث! و ...، با نیت “عدالت” از ثروتمندان میگیریم تا شکاف طبقاتی را کاهش دهیم! اما روز به روز شکاف طبقاتی بیشتر میشود! این یعنی این نوع سیاست گذاری پوپولیستی و با اهداف خاص است! به نام فقرا و به کام ...!
۲- سالهاست از ترس بیکار شدن شاغلین شرکتهای خودروساز! این عوارض گمرکی و منع ورود خودروها اعمال میشود! اگر در نظر بگیریم که سالانه ۱۵۰۰۰ خودرو وارد میشود و بابت هر خودرو حدود ۱ میلیارد تومان عوارض گمرکی گرفته شود، یعنی برای ۱۰۰ هزار نفر سالانه ۱۵۰ میلیون تومان حقوق میتوان داد! یعنی اگر در این خودروسازیها بسته شود و به پرسنل آنها با پرداخت حقوق کامل بگویند در خانه بمانند، ضررش بر جامعه کمتر خواهد بود! حداقل سالانه چند ده هزار نفر کشته نخواهیم داشت! ملت هم خودروی باکیفیت تر سوار میشوند! خودروسازها هم بعد از سالها میفهمند راه ادامه فعالیت، اصلاح است و دیگر نمیتوان با بهانه اشتغال زایی، به تولید ارابه مرگ ادامه داد!
والا به خدا!
✅ @karkhone
۱- امروز در خبرها اومد که شرکت هیوندایی، مدل ۲۰۲۲ توسان خود را با کلی تغییرات و توسعه، با قیمت ۲۴ هزار دلار آماده بازار میکند! ۲۴ هزار دلار، با دلار ۲۵ هزار تومن، میشود ۶۰۰ میلیون تومان!
همین الان مدل ۲۰۱۸ این خودرو در بازار بالای ۱.۶ میلیارد تومان است!
حدود ۱۰۰ درصد عوارض گمرکی بابت ورود این خودرو اخذ میشود.
کسی که این خودرو را خریداری کند، با مالیات جدید بر خودروهای لوکس، سالانه چند میلیون باید بپردازد. برخی عوارض هم برای خودروهای وارداتی بیشتر است. در واقع، با انواع مالیاتها و گمرک و تفاوت نرخ بیمه شخص ثالث! و ...، با نیت “عدالت” از ثروتمندان میگیریم تا شکاف طبقاتی را کاهش دهیم! اما روز به روز شکاف طبقاتی بیشتر میشود! این یعنی این نوع سیاست گذاری پوپولیستی و با اهداف خاص است! به نام فقرا و به کام ...!
۲- سالهاست از ترس بیکار شدن شاغلین شرکتهای خودروساز! این عوارض گمرکی و منع ورود خودروها اعمال میشود! اگر در نظر بگیریم که سالانه ۱۵۰۰۰ خودرو وارد میشود و بابت هر خودرو حدود ۱ میلیارد تومان عوارض گمرکی گرفته شود، یعنی برای ۱۰۰ هزار نفر سالانه ۱۵۰ میلیون تومان حقوق میتوان داد! یعنی اگر در این خودروسازیها بسته شود و به پرسنل آنها با پرداخت حقوق کامل بگویند در خانه بمانند، ضررش بر جامعه کمتر خواهد بود! حداقل سالانه چند ده هزار نفر کشته نخواهیم داشت! ملت هم خودروی باکیفیت تر سوار میشوند! خودروسازها هم بعد از سالها میفهمند راه ادامه فعالیت، اصلاح است و دیگر نمیتوان با بهانه اشتغال زایی، به تولید ارابه مرگ ادامه داد!
والا به خدا!
✅ @karkhone
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
تابحال داستان زندگی انسانهای ماندگار در تاریخ رو خوندی؟
فکر میکنی به کدوم شخصیت تاریخی نزدیکتری؟🤔
اینجا 👇امپراطور درونت رو کشف کن و تا۶۰درصد از ایرانسرور تخفیف بگیر!
https://ok2.com/5t02L
🎁 نتیجه شرکت در چالش رو با #ایران_سرور و #امپراطوری_وب تو اینستاگرام، توئیتر یا لینکدین منتشر کن و شانست رو برای برنده شدن این جوایز امتحان کن 😎
✅ یک ps5
✅ ۳عدد هارد اکسترنال ایدیتا مدل HD710 ظرفیت یکترابایت
✅ ۳عدد هدفون بلوتوث شیائومی
✅ ۳عدد ساعت شیائومی میبند 5
💙 @iranservercom
#تبلیغ
فکر میکنی به کدوم شخصیت تاریخی نزدیکتری؟🤔
اینجا 👇امپراطور درونت رو کشف کن و تا۶۰درصد از ایرانسرور تخفیف بگیر!
https://ok2.com/5t02L
🎁 نتیجه شرکت در چالش رو با #ایران_سرور و #امپراطوری_وب تو اینستاگرام، توئیتر یا لینکدین منتشر کن و شانست رو برای برنده شدن این جوایز امتحان کن 😎
✅ یک ps5
✅ ۳عدد هارد اکسترنال ایدیتا مدل HD710 ظرفیت یکترابایت
✅ ۳عدد هدفون بلوتوث شیائومی
✅ ۳عدد ساعت شیائومی میبند 5
💙 @iranservercom
#تبلیغ
یادگیری در مقابل نوآوری
آلیس امسدن (1991) مدل نوآوری شومپیتر را برای کشورهای درحالتوسعه زیر سؤال برد. به باور او رشد اقتصادی در کشورهای درحالتوسعه وابسته به "یادگیری" و نه "نوآوری" است. یادگیری فرآیندی است که طی آن کشورهای دنبالهرو فنآوری و توانمندیهای سازمانی را از کشورهای پیشرفته جذب میکنند.
نکته اصلی در کشورهای درحالتوسعه یادگیری تولید محصولاتی است که پیشتر در کشورهای دیگر تولید میشده. نوآوری تنها زمانی پدید میآید که شرکتها توانمندی سازمانی و فنآوری خلق محصول کاملاً جدیدی را داشته باشند.
به عبارت دیگر، کشوری مانند ایران به شرکتهای جدید نوآور و نوپا نیاز ندارد، بلکه بنگاههای موجود صنعتی بایستی شیوههای تولید و توانمندیهای سازمانی (مانند مدیریت زنجیره تامین، حسابداری و انبارداری، مدیریت منابع انسانی و بازاریابی و فروش) شرکتهای پیشرو بینالمللی را یاد بگیرند. به عبارت دیگر توسعه اقتصادی تا حد زیادی وابسته به بزرگ شدن بنگاههای موجود و ارتقای توانمندیهای سازمانی دارد، نه ایجاد بنگاههای جدید و به اصلاح نوآور که میخواهند از صفر شروع کنند.
/سیاستگذاری صنعتی
✅ @karkhone
آلیس امسدن (1991) مدل نوآوری شومپیتر را برای کشورهای درحالتوسعه زیر سؤال برد. به باور او رشد اقتصادی در کشورهای درحالتوسعه وابسته به "یادگیری" و نه "نوآوری" است. یادگیری فرآیندی است که طی آن کشورهای دنبالهرو فنآوری و توانمندیهای سازمانی را از کشورهای پیشرفته جذب میکنند.
نکته اصلی در کشورهای درحالتوسعه یادگیری تولید محصولاتی است که پیشتر در کشورهای دیگر تولید میشده. نوآوری تنها زمانی پدید میآید که شرکتها توانمندی سازمانی و فنآوری خلق محصول کاملاً جدیدی را داشته باشند.
به عبارت دیگر، کشوری مانند ایران به شرکتهای جدید نوآور و نوپا نیاز ندارد، بلکه بنگاههای موجود صنعتی بایستی شیوههای تولید و توانمندیهای سازمانی (مانند مدیریت زنجیره تامین، حسابداری و انبارداری، مدیریت منابع انسانی و بازاریابی و فروش) شرکتهای پیشرو بینالمللی را یاد بگیرند. به عبارت دیگر توسعه اقتصادی تا حد زیادی وابسته به بزرگ شدن بنگاههای موجود و ارتقای توانمندیهای سازمانی دارد، نه ایجاد بنگاههای جدید و به اصلاح نوآور که میخواهند از صفر شروع کنند.
/سیاستگذاری صنعتی
✅ @karkhone
Forwarded from karkhone | کارخانه
چرا همۀ دلالها، واسطهها، محتکرین و تروریستهای اقتصادی، در ایران جمع شدهاند؟
دکتر صادق زیباکلام:
برایم همیشه سئوال بوده؛ که کمبودهایی که علیالدوام در ایران پیرامون کالاها و مایحتاج مردم، همچون آهن، چدن، سیمان، تخممرغ، پیاز، انسولین، مرغ و... اتفاق میافتاد، چرا در سرزمینهای دیگر اتفاق نمیافتاد؟ چرا «تروریستهای اقتصادی»، «ستون پنجم دشمن»، «محتکرین، سودجویان، دلالان و واسطههای زالوصفت» و...، همه در ایران جمع شدهاند؟
🔹چرا اجناس در بلاد دیگر، کمیاب، نایاب و گران نمیشوند؟ چرا «بیستوسیِ» کشورهای دیگر، مجبور نمیشوند دوربینبدست، بروند انبار کالاهای محتکرین را بنمایش درآورند و بمردم نشان دهند که مشکلات اقتصادی، ربطی بهسیاستها و عملکرد نظام نداشته، و دلالان و سودجویان مقصرند، و قوۀ قضاییۀشان هم مجبور نمیشوند «سلاطینِ» مربوطه را اعدام کنند؟
دویست سال پیش، آدام اسمیت گفت: «دولت تاجر خوبی نیست». اقتصاد فاسد، ناکارآمد و دولتیِ ایران، ظرف چهلودوسال گذشته، نشان داد که او، خیلی هم بیراه نمیگفته.
✅ @karkhone
دکتر صادق زیباکلام:
برایم همیشه سئوال بوده؛ که کمبودهایی که علیالدوام در ایران پیرامون کالاها و مایحتاج مردم، همچون آهن، چدن، سیمان، تخممرغ، پیاز، انسولین، مرغ و... اتفاق میافتاد، چرا در سرزمینهای دیگر اتفاق نمیافتاد؟ چرا «تروریستهای اقتصادی»، «ستون پنجم دشمن»، «محتکرین، سودجویان، دلالان و واسطههای زالوصفت» و...، همه در ایران جمع شدهاند؟
🔹چرا اجناس در بلاد دیگر، کمیاب، نایاب و گران نمیشوند؟ چرا «بیستوسیِ» کشورهای دیگر، مجبور نمیشوند دوربینبدست، بروند انبار کالاهای محتکرین را بنمایش درآورند و بمردم نشان دهند که مشکلات اقتصادی، ربطی بهسیاستها و عملکرد نظام نداشته، و دلالان و سودجویان مقصرند، و قوۀ قضاییۀشان هم مجبور نمیشوند «سلاطینِ» مربوطه را اعدام کنند؟
دویست سال پیش، آدام اسمیت گفت: «دولت تاجر خوبی نیست». اقتصاد فاسد، ناکارآمد و دولتیِ ایران، ظرف چهلودوسال گذشته، نشان داد که او، خیلی هم بیراه نمیگفته.
✅ @karkhone
Karkhoone | کارخانه | کارخونه
الیگوپولی قدرتمند فیلیمو و نماوا (3/2) د: چرا انحصار بد است؟ انحصار در صنعت رسانه، از دو حیث اقتصادی و فرهنگی پیامدهای منفی دارد. به همین علت، ادغام و تملکهای رسانهای در برخی کشورها هم در حیطه نظارت تنظیمگر تجارت و هم در حیطه نظارت تنظیمگر ارتباطات قرار…
الیگوپولی قدرتمند فیلیمو و نماوا (3/3)
و:
اگر این الیگوپولی قدرتمند را کنار بگذاریم، آیا مثلا صداوسیما توان تولید محتوای سالم و با کیفیت فنی و هنری قابل قبول را دارد؟ آیا نهادهای فرهنگی خصوصی و موسسات مردمنهادی وجود دارد که بتواند نیاز بازار را به لحاظ کمیت و کیفیت پاسخگو باشد؟ از استثناءاتی همچون جریان جشنواره عمار و برخی تولیدات برخی بنیادها و موسسات فرهنگی که صرفنظر کنیم، متاسفانه پاسخ منفی است. همچنین تجربه نشان داده که ورود نهادهای حاکمیتی به عرصه تولید محتوا نیز با چالشهایی همچون ساختار ناکارآمد، اثربخشی پایین و تولید رانت مواجه است. چه باید کرد؟
ض:
مسائل فرهنگی و رسانهای هیچگاه پاسخ یکخطی شُستهرفته ندارند و هیچگاه یک شبه هم حل نمیشوند. درک دقیق وضعیت اکنون و توصیف و تحلیل ابعاد مختلف آن، مهمترین گام در رسیدن به راهحل است. با این مقدمه، پرداختن به راهحل در وضعیتی که هنوز پیچیدگیهای صورت مساله به درستی تبیین نشده، شاید کاری عبث است. اما اجمالا دو نکته را میتوان در این مقام مطرح کرد:
۱. مقابله با توسعه انحصار این الیگوپولی قدرتمند، باید حتما در دستور کار قرار گیرد. اساسا در مقابله با هر نوع انحصار، زمان عنصری کلیدی است. معمولا فقط هنگامی میشود با انحصار مقابله کرد که هنوز خطرات آن برای همگان عیان نشده و هنگامی که خطرات آن برای همه آشکار میشود، دیگر کار از کار گذشته است.
۲. فرهنگ عرصهای است که جز با مشارکت موثر مردم و ایجاد نهادهای مردمی و شبهمردمی دغدغهمند نمیتوان برای آن چارهاندیشی کرد. امروزه بیش از هر زمان دیگری جای خالی نهادهای مردمی تخصصی در تمام لایههای مختلف فرهنگ و رسانه حس میشود؛ نهادهایی که در زمینه دیدبانی فرهنگ و رسانه، جریانسازی، تامین مالی محتواهای مفید و غیره فعالیت نمایند و بتوانند واسطهای برای استفاده از انرژی عظیم دغدغههای فرهنگی مردم باشند.
چرا به این نهادها نیاز داریم؟ چه موانعی بر سر شکلگیری آنها وجود دارد؟ حاکمیت چه نقشی در این زمینه دارد؟ سوالات مهمی که شاید در مجال دیگری از آن گفتگو کردیم.
✅ @karkhone
و:
اگر این الیگوپولی قدرتمند را کنار بگذاریم، آیا مثلا صداوسیما توان تولید محتوای سالم و با کیفیت فنی و هنری قابل قبول را دارد؟ آیا نهادهای فرهنگی خصوصی و موسسات مردمنهادی وجود دارد که بتواند نیاز بازار را به لحاظ کمیت و کیفیت پاسخگو باشد؟ از استثناءاتی همچون جریان جشنواره عمار و برخی تولیدات برخی بنیادها و موسسات فرهنگی که صرفنظر کنیم، متاسفانه پاسخ منفی است. همچنین تجربه نشان داده که ورود نهادهای حاکمیتی به عرصه تولید محتوا نیز با چالشهایی همچون ساختار ناکارآمد، اثربخشی پایین و تولید رانت مواجه است. چه باید کرد؟
ض:
مسائل فرهنگی و رسانهای هیچگاه پاسخ یکخطی شُستهرفته ندارند و هیچگاه یک شبه هم حل نمیشوند. درک دقیق وضعیت اکنون و توصیف و تحلیل ابعاد مختلف آن، مهمترین گام در رسیدن به راهحل است. با این مقدمه، پرداختن به راهحل در وضعیتی که هنوز پیچیدگیهای صورت مساله به درستی تبیین نشده، شاید کاری عبث است. اما اجمالا دو نکته را میتوان در این مقام مطرح کرد:
۱. مقابله با توسعه انحصار این الیگوپولی قدرتمند، باید حتما در دستور کار قرار گیرد. اساسا در مقابله با هر نوع انحصار، زمان عنصری کلیدی است. معمولا فقط هنگامی میشود با انحصار مقابله کرد که هنوز خطرات آن برای همگان عیان نشده و هنگامی که خطرات آن برای همه آشکار میشود، دیگر کار از کار گذشته است.
۲. فرهنگ عرصهای است که جز با مشارکت موثر مردم و ایجاد نهادهای مردمی و شبهمردمی دغدغهمند نمیتوان برای آن چارهاندیشی کرد. امروزه بیش از هر زمان دیگری جای خالی نهادهای مردمی تخصصی در تمام لایههای مختلف فرهنگ و رسانه حس میشود؛ نهادهایی که در زمینه دیدبانی فرهنگ و رسانه، جریانسازی، تامین مالی محتواهای مفید و غیره فعالیت نمایند و بتوانند واسطهای برای استفاده از انرژی عظیم دغدغههای فرهنگی مردم باشند.
چرا به این نهادها نیاز داریم؟ چه موانعی بر سر شکلگیری آنها وجود دارد؟ حاکمیت چه نقشی در این زمینه دارد؟ سوالات مهمی که شاید در مجال دیگری از آن گفتگو کردیم.
✅ @karkhone
جهش تولید
واژهای به غایت غلطانداز است
| محمد حسین غیاثی
یک نوزاد انسانی برای اینکه متولد شود باید 9 ماه در رحم مادر باشد. راه میانبری تاکنون برایش پیدا نشده است. جنینی که زودتر از موعد به دنیا بیاید در معرض بیماری و مرگ است و با هزار زحمت شاید بتوان نجاتش داد.
تولید مصنوعات بشری نیز راههای خاص خود را دارند. مثل پتروشیمی، آلومینیوم، فولاد و غیره. بشر در طول سالیان دراز فرمولهایی برای تولید اینها پیدا کرده است.
آلومینیوم یکی از فلزات ارزشمند و از تولیدات گرانبهای کشور است که مقام رهبری در سخنان نوروزی به جهش تولید آن در سال 99 اشاره کرد.
دهها درصد رشد نسبت به سالهای قبل.
اما چگونه؟
آلومینیوم فلزی است که به روش هال-هرولت تولید میشود. این روش سال 1886 ابداع شده است. آلومینا(مادهی اولیه)را به همراه کریولیت، در یک دیگ مخصوص قرار میدهند و بوسیلهی الکترولیز به آلومینیوم تبدیل میکنند. خود آلومینا به روش بایر از سنگ بوکسیت به دست میآید.
شما اگر بخواهید در تولید آلومینیوم جهش ایجاد کنید تنها یک راه دارید، باید تعداد دیگهایتان را افزایش دهید. تقریباً راه دیگری که صرفهی اقتصادی داشته باشد وجود ندارد. مثلا هنوز مادهای اختراع نشده که روی پودر آلومینا بریزید، اجی مجی لاترجی بخوانید، آنگاه آلومینا تبدیل به آلومینیوم شود!
تعداد دیگِ بیشتر، یعنی ساخت کارخانهی تازه. کارخانهای که ما فعلا تکنولوژیش را نداریم.
در سال 99 تولید آلومینیوم ایران رشدی دهها درصدی داشت.
آیا دستاندرکاران صنعت آلومینیوم ایران برای این جهش، وردی بلد بودند که خواندند و تولید جهش کرد؟
خیر. وردی در کار نبود.
چهار کارخانه در ایران آلومینیوم تولید میکنند؛
1- کارخانهی ایرالکوی اراک قدیمیترین آنهاست. این کارخانه از سال 1346 تاکنون به صورتی تقریباً یکنواخت به کار خود ادامه داده است. با ظرفیت کنونی 190 هزار تُن که تا 350 هزارتن قابلیت توسعه دارد.
2- دومین کارخانه، کارخانهی هرمزال و المهدی با هدفگذاری 330 هزار تُن در سال 1369 در بندرعباس افتتاح شد و تا 110 هزارتن تولید سالانه داشت. این کارخانه در اوایل دولت اول حسن روحانی به بخش خصوصی واگذار شد. کمکم دیگهای تولید آلومینیوم یکی پس از دیگری خاموش شدند و تولید شمش آلومینیوم به شدت پایین آمد. مالکیت این شرکت در زمستان 97 به مپنا واگذار شد و از سال 98 دیگها یکی پس از دیگری وارد مدار شدند.
3- سومین کارخانه، آلومینیوم جاجرم است که فاز یک آن با ظرفیت 40 هزار تُن در تیرماه 98 رسماً بوسیلهی رییس جمهور افتتاح شد. این کارخانه برای 120 هزارتُن هدفگذاری شده است.
4- چهارمین کارخانه، آلومینیوم جنوب است که فاز یک آن در اردیبهشت 99 در لامرد فارس افتتاح شد. این کارخانه برای سیصدهزار تُن تولید هدفگذاری شده است که نهایتا به یک میلیون تُن تولید خواهد رسید.
همانطور که عرض شد پودر آلومینا مادهی اولیهی ساخت آلومینیوم است. فقط یک چهارم نیاز کشور در داخل تولید میشود. 75 درصد بقیه باید وارد شود.
پس از برجام و برداشتهشدن تحریمها واردات این پودر به ایران افزایش یافت. اما نقش مهم در جهش تولید در این مقطع پس از افزایش تولید المهدی-هرمزال، مرهون ساخت دو کارخانهی تازه (جاجرم و جنوب) است که هردو بوسیلهی یک شرکت خارجی راهاندازی شدند. بلافاصله بعد از امضای برجام شرکت سازنده، توانست وارد ایران بشود قرارداد ببندد و کار را شروع کند و گرنه تا قبل از آن، این دو کارخانه جز سازهای خاموش و بیروح و مشتی ابزار و وسایل چیز دیگری نبودند.
غرض آنکه دستکم در جهش تولید آلومینیوم نقش برجام هم در تهیهی خوراک، هم در تأمین قطعات و تکنولوژی، هم در فرایند ساخت و راهاندازی بارز و غیرقابل انکار است و بدون آن جهش تولید آلومینیوم در سال 99 امری محال بود. و این جهش اگر وردی داشته باشد همان حرفهایی است که روحانی و ظریف در گوش اوباما و جان کری خواندند و نهایتاً برجام امضا شد.
بدون ارتباط با جهان، ما به جایی نمیرسیم. حتی گاهی وقتها یک آچار یا یک متهی مناسب را بخاطر تحریم به ما نمیدهند.
اگر بخواهیم چرخ را دوباره اختراع کنیم، زمان، سرمایه، دانش و تکنولوژی تازهای نیاز داریم که حتی اگر داشته باشیم، معالاسف جهان برای ما نمیایستد.
یک دیگِ تولید آلومینیوم تا 960 درجهی سانتیگراد داغ میشود و کارگری با بنیهی قوی میخواهد که پای این دیگ بایستد در حالی که گُرگُر عرق میریزد، مذاب را به قالب ریختهگری منتقل کند. یک کارخانه نیازمند نیروی کار ماهر و سالم به تعداد کافی است. همهی اینها به دانش و سازمان نیاز دارد. با هیچ وردی چنین سیستمی یکشبه راه نمیافتد. هرکاری زمان خود را میطلبد مگر آنکه بخواهیم برای تحقق یک شعار، خود و بقیه را نیست و نابود کنیم!
✅ @karkhone
واژهای به غایت غلطانداز است
| محمد حسین غیاثی
یک نوزاد انسانی برای اینکه متولد شود باید 9 ماه در رحم مادر باشد. راه میانبری تاکنون برایش پیدا نشده است. جنینی که زودتر از موعد به دنیا بیاید در معرض بیماری و مرگ است و با هزار زحمت شاید بتوان نجاتش داد.
تولید مصنوعات بشری نیز راههای خاص خود را دارند. مثل پتروشیمی، آلومینیوم، فولاد و غیره. بشر در طول سالیان دراز فرمولهایی برای تولید اینها پیدا کرده است.
آلومینیوم یکی از فلزات ارزشمند و از تولیدات گرانبهای کشور است که مقام رهبری در سخنان نوروزی به جهش تولید آن در سال 99 اشاره کرد.
دهها درصد رشد نسبت به سالهای قبل.
اما چگونه؟
آلومینیوم فلزی است که به روش هال-هرولت تولید میشود. این روش سال 1886 ابداع شده است. آلومینا(مادهی اولیه)را به همراه کریولیت، در یک دیگ مخصوص قرار میدهند و بوسیلهی الکترولیز به آلومینیوم تبدیل میکنند. خود آلومینا به روش بایر از سنگ بوکسیت به دست میآید.
شما اگر بخواهید در تولید آلومینیوم جهش ایجاد کنید تنها یک راه دارید، باید تعداد دیگهایتان را افزایش دهید. تقریباً راه دیگری که صرفهی اقتصادی داشته باشد وجود ندارد. مثلا هنوز مادهای اختراع نشده که روی پودر آلومینا بریزید، اجی مجی لاترجی بخوانید، آنگاه آلومینا تبدیل به آلومینیوم شود!
تعداد دیگِ بیشتر، یعنی ساخت کارخانهی تازه. کارخانهای که ما فعلا تکنولوژیش را نداریم.
در سال 99 تولید آلومینیوم ایران رشدی دهها درصدی داشت.
آیا دستاندرکاران صنعت آلومینیوم ایران برای این جهش، وردی بلد بودند که خواندند و تولید جهش کرد؟
خیر. وردی در کار نبود.
چهار کارخانه در ایران آلومینیوم تولید میکنند؛
1- کارخانهی ایرالکوی اراک قدیمیترین آنهاست. این کارخانه از سال 1346 تاکنون به صورتی تقریباً یکنواخت به کار خود ادامه داده است. با ظرفیت کنونی 190 هزار تُن که تا 350 هزارتن قابلیت توسعه دارد.
2- دومین کارخانه، کارخانهی هرمزال و المهدی با هدفگذاری 330 هزار تُن در سال 1369 در بندرعباس افتتاح شد و تا 110 هزارتن تولید سالانه داشت. این کارخانه در اوایل دولت اول حسن روحانی به بخش خصوصی واگذار شد. کمکم دیگهای تولید آلومینیوم یکی پس از دیگری خاموش شدند و تولید شمش آلومینیوم به شدت پایین آمد. مالکیت این شرکت در زمستان 97 به مپنا واگذار شد و از سال 98 دیگها یکی پس از دیگری وارد مدار شدند.
3- سومین کارخانه، آلومینیوم جاجرم است که فاز یک آن با ظرفیت 40 هزار تُن در تیرماه 98 رسماً بوسیلهی رییس جمهور افتتاح شد. این کارخانه برای 120 هزارتُن هدفگذاری شده است.
4- چهارمین کارخانه، آلومینیوم جنوب است که فاز یک آن در اردیبهشت 99 در لامرد فارس افتتاح شد. این کارخانه برای سیصدهزار تُن تولید هدفگذاری شده است که نهایتا به یک میلیون تُن تولید خواهد رسید.
همانطور که عرض شد پودر آلومینا مادهی اولیهی ساخت آلومینیوم است. فقط یک چهارم نیاز کشور در داخل تولید میشود. 75 درصد بقیه باید وارد شود.
پس از برجام و برداشتهشدن تحریمها واردات این پودر به ایران افزایش یافت. اما نقش مهم در جهش تولید در این مقطع پس از افزایش تولید المهدی-هرمزال، مرهون ساخت دو کارخانهی تازه (جاجرم و جنوب) است که هردو بوسیلهی یک شرکت خارجی راهاندازی شدند. بلافاصله بعد از امضای برجام شرکت سازنده، توانست وارد ایران بشود قرارداد ببندد و کار را شروع کند و گرنه تا قبل از آن، این دو کارخانه جز سازهای خاموش و بیروح و مشتی ابزار و وسایل چیز دیگری نبودند.
غرض آنکه دستکم در جهش تولید آلومینیوم نقش برجام هم در تهیهی خوراک، هم در تأمین قطعات و تکنولوژی، هم در فرایند ساخت و راهاندازی بارز و غیرقابل انکار است و بدون آن جهش تولید آلومینیوم در سال 99 امری محال بود. و این جهش اگر وردی داشته باشد همان حرفهایی است که روحانی و ظریف در گوش اوباما و جان کری خواندند و نهایتاً برجام امضا شد.
بدون ارتباط با جهان، ما به جایی نمیرسیم. حتی گاهی وقتها یک آچار یا یک متهی مناسب را بخاطر تحریم به ما نمیدهند.
اگر بخواهیم چرخ را دوباره اختراع کنیم، زمان، سرمایه، دانش و تکنولوژی تازهای نیاز داریم که حتی اگر داشته باشیم، معالاسف جهان برای ما نمیایستد.
یک دیگِ تولید آلومینیوم تا 960 درجهی سانتیگراد داغ میشود و کارگری با بنیهی قوی میخواهد که پای این دیگ بایستد در حالی که گُرگُر عرق میریزد، مذاب را به قالب ریختهگری منتقل کند. یک کارخانه نیازمند نیروی کار ماهر و سالم به تعداد کافی است. همهی اینها به دانش و سازمان نیاز دارد. با هیچ وردی چنین سیستمی یکشبه راه نمیافتد. هرکاری زمان خود را میطلبد مگر آنکه بخواهیم برای تحقق یک شعار، خود و بقیه را نیست و نابود کنیم!
✅ @karkhone
• کاردانو به زودی میزبان یکی از بزرگترین نقل و انتقالات ثروت در طول تاریخ خواهد بود
• چارلز هاسکینسون بنیانگذار کاردانو در پیامی ویدیوئی اظهار کرد که با الهام از سیستم Kiva که با ساز و کار سرمایه گذاری جمعی امکان قرض دهی محدود به نیازمندان در 77 کشور دنیا را فراهم کرده است، در نظر دارد یک سیستم استقراضی جهانی بر بستر کاردانو پیاده سازی نماید.
• در این سیستم قرض دهی خُرد که احتیاج به پیاده سازی چندین فاز مختلف دارد، افراد پس از هویت سنجی می توانند در سرتاسر دنیا به سایرین قرض بدهند و بر اساس شرایط توافقی و قید شده در قراردادهای هوشمند، از جمله میزان پول، نرخ و زمان، سرمایه خود را پس بگیرند.
• گفتنی است این سیستم در صورت پیاده سازی صحیح می تواند اقتصاد جهانی، توزیع و برون سپاری ثروت و مشاغل را به طور کلی متحول سازد چرا که به طور مثال هزینه ایجاد یک کسب و کار در زیمبابوه تقریبا %2 هزینه ایجاد آن در سان فرانسیسکوی آمریکا است.
https://dailyhodl.com/2021/03/21/charles-hoskinson-says-cardano-will-facilitate-one-of-the-greatest-wealth-transfers-in-history-heres-how/
✅ @karkhone
• چارلز هاسکینسون بنیانگذار کاردانو در پیامی ویدیوئی اظهار کرد که با الهام از سیستم Kiva که با ساز و کار سرمایه گذاری جمعی امکان قرض دهی محدود به نیازمندان در 77 کشور دنیا را فراهم کرده است، در نظر دارد یک سیستم استقراضی جهانی بر بستر کاردانو پیاده سازی نماید.
• در این سیستم قرض دهی خُرد که احتیاج به پیاده سازی چندین فاز مختلف دارد، افراد پس از هویت سنجی می توانند در سرتاسر دنیا به سایرین قرض بدهند و بر اساس شرایط توافقی و قید شده در قراردادهای هوشمند، از جمله میزان پول، نرخ و زمان، سرمایه خود را پس بگیرند.
• گفتنی است این سیستم در صورت پیاده سازی صحیح می تواند اقتصاد جهانی، توزیع و برون سپاری ثروت و مشاغل را به طور کلی متحول سازد چرا که به طور مثال هزینه ایجاد یک کسب و کار در زیمبابوه تقریبا %2 هزینه ایجاد آن در سان فرانسیسکوی آمریکا است.
https://dailyhodl.com/2021/03/21/charles-hoskinson-says-cardano-will-facilitate-one-of-the-greatest-wealth-transfers-in-history-heres-how/
✅ @karkhone
The Daily Hodl
Charles Hoskinson Says Cardano Will Facilitate One of the Greatest Wealth Transfers in History – Here’s How - The Daily Hodl
Cardano founder Charles Hoskinson says the fifth-largest crypto asset is poised to be at the center of one of the greatest wealth transfers in history.
دارم این شمه کار از پیر کنعان یادگار /
چشم را از گریه در راه عزیزان باختن
با نهایت تاسف و تاثر فقدان خالق مجموعه های انیمشینی چون دیرین دیرین جناب آقای محمد ابوالحسنی را تسلیت میگوییم.
✅ @karkhone
چشم را از گریه در راه عزیزان باختن
با نهایت تاسف و تاثر فقدان خالق مجموعه های انیمشینی چون دیرین دیرین جناب آقای محمد ابوالحسنی را تسلیت میگوییم.
✅ @karkhone
معرفی ۴ جریان اقتصادی فعال در ایران
از بعد از پیروزی انقلاب اسلامی ۴ دیدگاه در اقتصاد ایران نمایان شد که قصد داشت بر اقتصاد ایران حاکم شود. هریک از این دیدگاه ها در ایران تئورسين ها، پایگاه ها و رسانه هایی دارند.
1. اقتصاد بازار
اقتصاد بازار یا اقتصاد آزاد یا اقتصاد لیبرالی یا نئوکلاسيک در سال 1776 با انتشار کتاب ثروت ملل آدام اسمیت رسمیت پیدا کرد. این مکتب هر چند در طی دو قرن اخیر با فراز و فرودهای فراوانی روبرو بوده است ودستخوش بازنگری و تغییرات فراوان شده اما بدون شک از پر آوازه ترین مکاتب اقتصادی است.
این دیدگاه بر اساس مبانی واصول ليبرالى شکل گرفت و معتقد به مالکیت مطلق خصوصی، آزادی اقتصادی، دولت حداقلی رفاه و بر اساس حداکثر کردن منافع و اصالت سود و رشد وتوسعه اقتصادی آزاد است.
از سردمداران این دیدگاه در ایران می توان به موسی غنی نژاد ، مسعود نیلی ، محمد طبیبیان اشاره کرد. بسیاری از رسانه های اقتصادی از جمله روزنامه دنیای اقتصاد و هفته نامه تجارت فردا از پایگاه های این دیدگاه هستند.
2. اقتصاد اسلامی
اقتصاد اسلامی با انتشار کتاب اقتصاد نامه علامه محمد باقر صدر در جهان مطرح شد.
با انتشار دیدگاه های افرادی چون مطهری، بهشتی، تسخیری دارای شکل بندی شد. این اقتصاد بر اساس مبانی و اصول اسلامی درحال زایش است.
در این دیدگاه مالکیت به سه مالکیت خصوصی، عمومی و دولتی تقسیم می شود. آزادی مالکیت مشروع مورد تایید قرار می گيرد. سرمایه داری و سرمایه دار و سرمایه در چارچوب شرع مورد حمایت قرار می گیرد.
از سردمداران این دیدگاه می توان به : مسعود درخشان، حسن سبحانی، یدالله دادگر و ایرج توتونچیان اشاره کرد. پایگاه این دیدگاه در دانشگاه امام صادق (ع)، دانشگاه مفید قم، دانشگاه تهران، موسسه سمت، موسسه امام خمینی (ره) قرار دارد.
3. اقتصاد چپ نو
دیدگاه سوسیال و مارکس در اقتصاد بعد از انقلاب دارای هواداران فراوانی بود .
افکار بعضی از افراد از جمله بنی صدر، پیمان، توانایی فرد از عقاید این دیدگاه تأثیر پذیرفته بود.
اقتصاد چپ بر اساس مبانی واصول مارکسیسم شکل گرفت و معتقد به نفي مالکیت خصوصی، مالکیت اشتراکی، حمایت مطلق از کارگر و برابری بودند.
سردمداران این دیدگاه در ایران امروز محمد مالجو ، فریبرز رئیس دانا و پایگاه های آنها نشر اختران، مجله گفتگو و ... است وطرفدارانى در بین کارگران و روشنفکران چپ دارند.
4. اقتصاد نهادگرا
اقتصاد نهاد گرا از نقد تورستن وبلن، از اقتصاد مارکسیسم و اقتصاد نئو کلاسیک شکل گرفت
وی بدنبال کنار گذاشتن نقاط ضعف این دو مکتب و سود جستن از نقاط قوت آنها بود .
چنین اقتصادی باید بهعنوان یک سازمان یا مجموعه کامل و واحد تشکیلات که تمام اجزای آن با یکدیگر ارتباط دارند، مورد بررسی قرار گیرد. در این مورد، مطالعه یک دوره کامل از زمان را نمیتوان صرفا با بررسی اجزای آن بهصورت قسمتهای مجزا و منفصل از یکدیگر مورد بررسی قرار داد.
مکتب نهادی نقش نهادها را در زندگی اقتصادی مورد تأکید قرار میدهد. تکامل در تجزیه و تحلیل اقتصادی باید مورد استفاده قرار گیرد؛ زیرا جامعه و نهادهای آن، دائما در حال تغییرند. بهجای وجود تعادل، همواره حرکت و تغییر وجود دارد.
بیشتر مکاتب اقتصادی در نظام سرمایهداری بر پایه فرضیههای مورد استفاده در نظریه خود، وجود هماهنگی در منافع افراد جامعه را استنتاج میکنند؛ در حالیکه مکتب نهادی، معتقد به وجود تضاد منافع است و انسان را موجودی اجتماعی و تعاونی میداند؛ که برای حفظ منافع مشترک و متقابل خود با دیگران اقدام به تشکیلات گروهی میکند.
مکتب نهادی از برنامه اصلاحات اجتماعی بهمنظور توزیع عادلانه ثروت و درآمد حمایت میکند. از نظر روششناختی، مکتب نهادی روش استقراء را بر روش قیاس ترجیح داده و بر این عقیده است که برای بهتر کردن نظام اقتصادی باید مطالعات دقیقتری از طرز کار آن عمل، بهدست آورد.
سرمداران این دیدگاه :
فرشاد مومني، محسن رنانی، حسین راغفر، ستاری فر و ... هستند.
موسسه دین و اقتصاد و موسسه پژوهشهای اقتصاد و مدیریت از پایگاه های این دیدگاه هستند.
✅ @karkhone
از بعد از پیروزی انقلاب اسلامی ۴ دیدگاه در اقتصاد ایران نمایان شد که قصد داشت بر اقتصاد ایران حاکم شود. هریک از این دیدگاه ها در ایران تئورسين ها، پایگاه ها و رسانه هایی دارند.
1. اقتصاد بازار
اقتصاد بازار یا اقتصاد آزاد یا اقتصاد لیبرالی یا نئوکلاسيک در سال 1776 با انتشار کتاب ثروت ملل آدام اسمیت رسمیت پیدا کرد. این مکتب هر چند در طی دو قرن اخیر با فراز و فرودهای فراوانی روبرو بوده است ودستخوش بازنگری و تغییرات فراوان شده اما بدون شک از پر آوازه ترین مکاتب اقتصادی است.
این دیدگاه بر اساس مبانی واصول ليبرالى شکل گرفت و معتقد به مالکیت مطلق خصوصی، آزادی اقتصادی، دولت حداقلی رفاه و بر اساس حداکثر کردن منافع و اصالت سود و رشد وتوسعه اقتصادی آزاد است.
از سردمداران این دیدگاه در ایران می توان به موسی غنی نژاد ، مسعود نیلی ، محمد طبیبیان اشاره کرد. بسیاری از رسانه های اقتصادی از جمله روزنامه دنیای اقتصاد و هفته نامه تجارت فردا از پایگاه های این دیدگاه هستند.
2. اقتصاد اسلامی
اقتصاد اسلامی با انتشار کتاب اقتصاد نامه علامه محمد باقر صدر در جهان مطرح شد.
با انتشار دیدگاه های افرادی چون مطهری، بهشتی، تسخیری دارای شکل بندی شد. این اقتصاد بر اساس مبانی و اصول اسلامی درحال زایش است.
در این دیدگاه مالکیت به سه مالکیت خصوصی، عمومی و دولتی تقسیم می شود. آزادی مالکیت مشروع مورد تایید قرار می گيرد. سرمایه داری و سرمایه دار و سرمایه در چارچوب شرع مورد حمایت قرار می گیرد.
از سردمداران این دیدگاه می توان به : مسعود درخشان، حسن سبحانی، یدالله دادگر و ایرج توتونچیان اشاره کرد. پایگاه این دیدگاه در دانشگاه امام صادق (ع)، دانشگاه مفید قم، دانشگاه تهران، موسسه سمت، موسسه امام خمینی (ره) قرار دارد.
3. اقتصاد چپ نو
دیدگاه سوسیال و مارکس در اقتصاد بعد از انقلاب دارای هواداران فراوانی بود .
افکار بعضی از افراد از جمله بنی صدر، پیمان، توانایی فرد از عقاید این دیدگاه تأثیر پذیرفته بود.
اقتصاد چپ بر اساس مبانی واصول مارکسیسم شکل گرفت و معتقد به نفي مالکیت خصوصی، مالکیت اشتراکی، حمایت مطلق از کارگر و برابری بودند.
سردمداران این دیدگاه در ایران امروز محمد مالجو ، فریبرز رئیس دانا و پایگاه های آنها نشر اختران، مجله گفتگو و ... است وطرفدارانى در بین کارگران و روشنفکران چپ دارند.
4. اقتصاد نهادگرا
اقتصاد نهاد گرا از نقد تورستن وبلن، از اقتصاد مارکسیسم و اقتصاد نئو کلاسیک شکل گرفت
وی بدنبال کنار گذاشتن نقاط ضعف این دو مکتب و سود جستن از نقاط قوت آنها بود .
چنین اقتصادی باید بهعنوان یک سازمان یا مجموعه کامل و واحد تشکیلات که تمام اجزای آن با یکدیگر ارتباط دارند، مورد بررسی قرار گیرد. در این مورد، مطالعه یک دوره کامل از زمان را نمیتوان صرفا با بررسی اجزای آن بهصورت قسمتهای مجزا و منفصل از یکدیگر مورد بررسی قرار داد.
مکتب نهادی نقش نهادها را در زندگی اقتصادی مورد تأکید قرار میدهد. تکامل در تجزیه و تحلیل اقتصادی باید مورد استفاده قرار گیرد؛ زیرا جامعه و نهادهای آن، دائما در حال تغییرند. بهجای وجود تعادل، همواره حرکت و تغییر وجود دارد.
بیشتر مکاتب اقتصادی در نظام سرمایهداری بر پایه فرضیههای مورد استفاده در نظریه خود، وجود هماهنگی در منافع افراد جامعه را استنتاج میکنند؛ در حالیکه مکتب نهادی، معتقد به وجود تضاد منافع است و انسان را موجودی اجتماعی و تعاونی میداند؛ که برای حفظ منافع مشترک و متقابل خود با دیگران اقدام به تشکیلات گروهی میکند.
مکتب نهادی از برنامه اصلاحات اجتماعی بهمنظور توزیع عادلانه ثروت و درآمد حمایت میکند. از نظر روششناختی، مکتب نهادی روش استقراء را بر روش قیاس ترجیح داده و بر این عقیده است که برای بهتر کردن نظام اقتصادی باید مطالعات دقیقتری از طرز کار آن عمل، بهدست آورد.
سرمداران این دیدگاه :
فرشاد مومني، محسن رنانی، حسین راغفر، ستاری فر و ... هستند.
موسسه دین و اقتصاد و موسسه پژوهشهای اقتصاد و مدیریت از پایگاه های این دیدگاه هستند.
✅ @karkhone
سیاست تله وام چینی!
نو استعمارگرایی و امپریالیسم چینی
| علی کسیری
۶ فروردین ۱۴۰۰
بنا به گفته ها قرارداد توافق بیست و پنج ساله ایران و چین، درست در بدترین شرایط حاکم بر ایران، در ۷ فرودین ۱۴۰۰، به امضای طرفین خواهد رسید. هرچند که به نظر می رسد با توجه به تحریم های امریکا بر علیه ایران و کارت جنگ تجاری امریکا بر علیه چین، این توافق نهایتاً، وارد فاز اجرایی نشود، اما به هر حال و با توجه به نوع سیاست های حکومت ایران، بدیهی است که نمی توان به فرجام چنین توافقاتی خوشبین بود.
در این بین، بررسی چندین نمونه از سیاست تله وام چینی نیز، به خوبی می تواند که نوع نگاه چینی ها را از سیاست سرمایه گذاری در کشورهای دیگر توضیح دهد. برای نمونه، یکی از تبعات دریافت وام از چین، اسکان جمعیت قابل توجهی از نیروهای کار چینی در کشور است که اولاً منطقه ای را به شکل خودمختار کنترل خواهند کرد. دوما از حق کاپیتولاسیون برخوردار خواهند بود. سوماً تجربه ثابت کرده است که پس از مدت کوتاهی از اسکان جمعیت چینی، دولت چین نیز با تحمیل قرار داد های تملک ۹۹ ساله به کشور میزبان، ادعای مالکیت بر اراضی ملی کشور میزبان را خواهد کرد. چهارماً بنا به تجربه، دولت چین، پس از عملیاتی شدن تله وام، دولت کشور میزبان را به استفاده اجباری از کارگران چینی در صنایع کشور خواهد کرد و در نتیجه نیروی کار ایرانی را از بازار کار حذف خواهد کرد. پنجماً با توجه به آنکه طرف قرارداد توافق، در واقع دولت کمونیست چین است و نه شرکت های خصوصی چینی (با توجه به آنکه تمام شرکت های ملی و استراتژیک چین دولتی هستند و زیر نظر حزب کمونیست)، بنابراین شکایت های دولت میزبان از شرکت های چینی نیز راه به جایی نخواهد برد. برای نمونه شکایت دولت پاکستان از شرکت های متخلف چینی مستقر در پاکستان که با فاکتور سازی ها، هزینه تمام شده کار را برای طرف پاکستانی افزایش داده اند، هیچ گاه بنا به دلایلی من جمله موضع ضعف طرف پاکستانی در برابر چین، راه به جایی نبرده است. به ویژه که ثابت شده، دولت چین نیز، با اعطای رشوه های سنگین به سران سیاسی کشور میزبان، عملا دستگاه قضایی و سیاسی کشور را از قبل عقیم می کند.
بررسی دقیق تر سیاست تله وام چینی در ویکی پدیا. از گوگل ترنسلیت استفاده کنید.
en.m.wikipedia.org/wiki/Debt-trap_diplomacy
اما در نهایت ای کاش حکومت ایران این نکته را می دانست که قول سرمایه گذاری چین در ایران در طی بیست و پنج سال آینده، حداقل ۲۷۰ میلیارد دلار امریکا، یعنی سالی ۱۰ میلیارد دلار و حداکثر ۴۰۰ میلیارد دلار یعنی سالی ۱۶ میلیارد دلار برآورد شده است که رقم به نسبت ناچیزی برای اقتصاد ایران است. دوماً آنکه حکومت ایران، به راحتی و تنها با اصلاح ساختار بانکی، اصلاح بودجه، اصلاح روش توزیع ثروت، اصلاح روش خصوصی سازی و در نهایت اصلاح روش جذب سرمایه کشور، می تواند که به جای امضای چنین قرارداد ضعیفی، سرمایه های شناور و سرگردان بازار را جذب صنایع مولد کشور کند. جالب است بدانیم که در ده سال گذشته بنا به آمارهای بانک مرکزی ایران، نزدیک به ۱۰۰ میلیارد دلار، یعنی سالیانه ۱۰ میلیارد دلار، پول از کشور خارج شده است.
bbc.com/persian/business-53480779
حال آنکه این اعداد و ارقام در برخی از آمارهای دیگر، بیش از این اعداد ارزیابی می شود. بنا به ادعای مرکز پژوهش های مجلس، خروج سرمایه از ایران در سال ۱۳۹۶، برابر با رقم فاجعه بار ۴۰ میلیارد دلار بوده است.
khabaronline.ir/news/779570
بنابراین امضای چنین قراردادی، در وضعیت فعلی اقتصادی کشور، نه تنها تغییر چندانی را در ایران به وجود نخواهد آورد بلکه وضعیت اقتصادی ایران را با انباشت حجم بدهی نیز وخیم تر خواهد نمود، بماند که اساساً، واضح است که طرف چینی نیز از فناوری بالایی برای انتقال فناوری به ایران برخوردار نیست و واگذاری منابع نفتی و گازی کشور به چین، می تواند در نهایت منابع نفتی و گازی کشور را قربانی سیاست های زمین سوخته طرف چینی کند.
✅ @karkhone
نو استعمارگرایی و امپریالیسم چینی
| علی کسیری
۶ فروردین ۱۴۰۰
بنا به گفته ها قرارداد توافق بیست و پنج ساله ایران و چین، درست در بدترین شرایط حاکم بر ایران، در ۷ فرودین ۱۴۰۰، به امضای طرفین خواهد رسید. هرچند که به نظر می رسد با توجه به تحریم های امریکا بر علیه ایران و کارت جنگ تجاری امریکا بر علیه چین، این توافق نهایتاً، وارد فاز اجرایی نشود، اما به هر حال و با توجه به نوع سیاست های حکومت ایران، بدیهی است که نمی توان به فرجام چنین توافقاتی خوشبین بود.
در این بین، بررسی چندین نمونه از سیاست تله وام چینی نیز، به خوبی می تواند که نوع نگاه چینی ها را از سیاست سرمایه گذاری در کشورهای دیگر توضیح دهد. برای نمونه، یکی از تبعات دریافت وام از چین، اسکان جمعیت قابل توجهی از نیروهای کار چینی در کشور است که اولاً منطقه ای را به شکل خودمختار کنترل خواهند کرد. دوما از حق کاپیتولاسیون برخوردار خواهند بود. سوماً تجربه ثابت کرده است که پس از مدت کوتاهی از اسکان جمعیت چینی، دولت چین نیز با تحمیل قرار داد های تملک ۹۹ ساله به کشور میزبان، ادعای مالکیت بر اراضی ملی کشور میزبان را خواهد کرد. چهارماً بنا به تجربه، دولت چین، پس از عملیاتی شدن تله وام، دولت کشور میزبان را به استفاده اجباری از کارگران چینی در صنایع کشور خواهد کرد و در نتیجه نیروی کار ایرانی را از بازار کار حذف خواهد کرد. پنجماً با توجه به آنکه طرف قرارداد توافق، در واقع دولت کمونیست چین است و نه شرکت های خصوصی چینی (با توجه به آنکه تمام شرکت های ملی و استراتژیک چین دولتی هستند و زیر نظر حزب کمونیست)، بنابراین شکایت های دولت میزبان از شرکت های چینی نیز راه به جایی نخواهد برد. برای نمونه شکایت دولت پاکستان از شرکت های متخلف چینی مستقر در پاکستان که با فاکتور سازی ها، هزینه تمام شده کار را برای طرف پاکستانی افزایش داده اند، هیچ گاه بنا به دلایلی من جمله موضع ضعف طرف پاکستانی در برابر چین، راه به جایی نبرده است. به ویژه که ثابت شده، دولت چین نیز، با اعطای رشوه های سنگین به سران سیاسی کشور میزبان، عملا دستگاه قضایی و سیاسی کشور را از قبل عقیم می کند.
بررسی دقیق تر سیاست تله وام چینی در ویکی پدیا. از گوگل ترنسلیت استفاده کنید.
en.m.wikipedia.org/wiki/Debt-trap_diplomacy
اما در نهایت ای کاش حکومت ایران این نکته را می دانست که قول سرمایه گذاری چین در ایران در طی بیست و پنج سال آینده، حداقل ۲۷۰ میلیارد دلار امریکا، یعنی سالی ۱۰ میلیارد دلار و حداکثر ۴۰۰ میلیارد دلار یعنی سالی ۱۶ میلیارد دلار برآورد شده است که رقم به نسبت ناچیزی برای اقتصاد ایران است. دوماً آنکه حکومت ایران، به راحتی و تنها با اصلاح ساختار بانکی، اصلاح بودجه، اصلاح روش توزیع ثروت، اصلاح روش خصوصی سازی و در نهایت اصلاح روش جذب سرمایه کشور، می تواند که به جای امضای چنین قرارداد ضعیفی، سرمایه های شناور و سرگردان بازار را جذب صنایع مولد کشور کند. جالب است بدانیم که در ده سال گذشته بنا به آمارهای بانک مرکزی ایران، نزدیک به ۱۰۰ میلیارد دلار، یعنی سالیانه ۱۰ میلیارد دلار، پول از کشور خارج شده است.
bbc.com/persian/business-53480779
حال آنکه این اعداد و ارقام در برخی از آمارهای دیگر، بیش از این اعداد ارزیابی می شود. بنا به ادعای مرکز پژوهش های مجلس، خروج سرمایه از ایران در سال ۱۳۹۶، برابر با رقم فاجعه بار ۴۰ میلیارد دلار بوده است.
khabaronline.ir/news/779570
بنابراین امضای چنین قراردادی، در وضعیت فعلی اقتصادی کشور، نه تنها تغییر چندانی را در ایران به وجود نخواهد آورد بلکه وضعیت اقتصادی ایران را با انباشت حجم بدهی نیز وخیم تر خواهد نمود، بماند که اساساً، واضح است که طرف چینی نیز از فناوری بالایی برای انتقال فناوری به ایران برخوردار نیست و واگذاری منابع نفتی و گازی کشور به چین، می تواند در نهایت منابع نفتی و گازی کشور را قربانی سیاست های زمین سوخته طرف چینی کند.
✅ @karkhone
Wikipedia
Debt-trap diplomacy
China's diplomatic practice coercing alignment or access of an indebted country to its creditor
ملّیگرایی اقتصادی (2/۱)
قصه تولید اولین خودروها در ایران داستانهای عجیبی پشت سر خود دارد که به اواخر دهه 30 و اوایل دهه 40 باز میگردد؛ البته اوج این ماجرا را باید در دهه 40 دنبال کرد که تحولات عمدهای در وزارت اقتصاد رقم خورد و حاصل آن راهاندازی کارخانههای جدید از خودروسازی گرفته تا ماشینسازی اراک، تراکتورسازی، ذوب آهن اصفهان و... بود.
در این بین تأسیس خودروسازی یکی از اولین صنایعی بود که بهعنوان توسعه صنعتی در ایران دنبال شد و در سال 1342 اولین محصولات آن یعنی کامیون ماک و اتوبوس روانه بازار شد. اگر چه که باید این نکته را هم در نظر گرفت که پیش از آن در شرکت جیپ ایران (پارس خودرو) بهصورت مونتاژ جیپ شش سیلندر کالسکهای تولید شده بود ولی آنچه در دهه 40 دنبال میشد «نه» گفتن به مونتاژ و شروع تولید در داخل بود.
رضا نیازمند معاون وزیر اقتصاد در دهه 40 (که در سال 1396 درگذشت) در کتاب «تکنوکراسی و سیاستگذاری اقتصادی در ایران» تعریف میکند:«یک روز در وزارتخانه بودم که خبر دادند یک آلمانی آمده و میخواهد من را ببیند. نماینده شرکت بنز بود. پذیرایی شد و چایی آوردند. گفت آمدهام تا پروانه ساخت مرسدس را در ایران بگیرم. گفتم به به، مرسدس بهترین اتومبیل دنیاست، خب برنامهتان چیست؟ گفت برنامه چی؟ گفتم برنامه ساخت، بالاخره شما یک صندلی خودرو را میتوانید اینجا بسازید، دستگیره را میتوانید؟ بعد خب سالهای بعد قطعات دیگری میسازید و مثلاً 10 سال دیگر موتور خودرو را اینجا در ایران میسازید. با تعجب گفت تو به من میگویی ما یکی از قطعات مرسدس را اینجا بسازیم؟! گفتم، بله چرا که نه، در سیاست ما در وزارتخانه مونتاژ قدغن است. شما مگر پروانه ساخت نمیخواهید، یا اینکه دنبال مونتاژ هستید؟ نکند یک اتاق گنده را که حتی درها هم به آن چسبیده میآورید، موتور را میآورید و... بعد هم اینجا با شش تا پیچ همه چیز را به هم وصل میکنید. اینکه تولید نیست. ما به دنبال تولید در ایران هستیم.
بعد مرتیکه (با عصبانیت) برگشت به من گفت این سه تا خط جلوی مرسدس (درحالی که دستش را گرد کرده بود و منظورش آرم جلوی ماشین بود) را هم شما نمیتوانید تا 15سال دیگر اینجا بسازید. من هم به او گفتم خب اگر من تا 15 سال دیگر هم اینجا باشم به تو پروانه نمیدهم. خیلی عصبانی شد و از اتاق من رفت.
چند روز بعد وزیر اقتصاد من را صدا کرد و گفت شاه از دستم عصبانی است. گفت شاه گفته مگر شما اتومبیلی بهتر از مرسدس بنز هم در جهان میشناسید؟ وقتی گفتم نه، گفت پس چرا به اینها پروانه ندادهاید؟ میروی به نیازمند میگویی شش ماه وقت دارد، یا اتومبیل میسازد یا میرود که دیگر نبینمش. شش ماه فرصت داشتم. به مهندس شهرزاد که مدیرکل من بود، گفتم یا باید اتومبیل بسازیم یا اینکه برویم. گفتم برو بگرد بین این تعمیرگاهها، اوراقچیها ببین کسی هست قطعهای، چیزی از اتومبیل، کامیون و... بسازد تا ما کمکش کنیم چیزهای دیگری هم بسازد.»
/ سیاستگذاری صنعتی
✅ @karkhone
قصه تولید اولین خودروها در ایران داستانهای عجیبی پشت سر خود دارد که به اواخر دهه 30 و اوایل دهه 40 باز میگردد؛ البته اوج این ماجرا را باید در دهه 40 دنبال کرد که تحولات عمدهای در وزارت اقتصاد رقم خورد و حاصل آن راهاندازی کارخانههای جدید از خودروسازی گرفته تا ماشینسازی اراک، تراکتورسازی، ذوب آهن اصفهان و... بود.
در این بین تأسیس خودروسازی یکی از اولین صنایعی بود که بهعنوان توسعه صنعتی در ایران دنبال شد و در سال 1342 اولین محصولات آن یعنی کامیون ماک و اتوبوس روانه بازار شد. اگر چه که باید این نکته را هم در نظر گرفت که پیش از آن در شرکت جیپ ایران (پارس خودرو) بهصورت مونتاژ جیپ شش سیلندر کالسکهای تولید شده بود ولی آنچه در دهه 40 دنبال میشد «نه» گفتن به مونتاژ و شروع تولید در داخل بود.
رضا نیازمند معاون وزیر اقتصاد در دهه 40 (که در سال 1396 درگذشت) در کتاب «تکنوکراسی و سیاستگذاری اقتصادی در ایران» تعریف میکند:«یک روز در وزارتخانه بودم که خبر دادند یک آلمانی آمده و میخواهد من را ببیند. نماینده شرکت بنز بود. پذیرایی شد و چایی آوردند. گفت آمدهام تا پروانه ساخت مرسدس را در ایران بگیرم. گفتم به به، مرسدس بهترین اتومبیل دنیاست، خب برنامهتان چیست؟ گفت برنامه چی؟ گفتم برنامه ساخت، بالاخره شما یک صندلی خودرو را میتوانید اینجا بسازید، دستگیره را میتوانید؟ بعد خب سالهای بعد قطعات دیگری میسازید و مثلاً 10 سال دیگر موتور خودرو را اینجا در ایران میسازید. با تعجب گفت تو به من میگویی ما یکی از قطعات مرسدس را اینجا بسازیم؟! گفتم، بله چرا که نه، در سیاست ما در وزارتخانه مونتاژ قدغن است. شما مگر پروانه ساخت نمیخواهید، یا اینکه دنبال مونتاژ هستید؟ نکند یک اتاق گنده را که حتی درها هم به آن چسبیده میآورید، موتور را میآورید و... بعد هم اینجا با شش تا پیچ همه چیز را به هم وصل میکنید. اینکه تولید نیست. ما به دنبال تولید در ایران هستیم.
بعد مرتیکه (با عصبانیت) برگشت به من گفت این سه تا خط جلوی مرسدس (درحالی که دستش را گرد کرده بود و منظورش آرم جلوی ماشین بود) را هم شما نمیتوانید تا 15سال دیگر اینجا بسازید. من هم به او گفتم خب اگر من تا 15 سال دیگر هم اینجا باشم به تو پروانه نمیدهم. خیلی عصبانی شد و از اتاق من رفت.
چند روز بعد وزیر اقتصاد من را صدا کرد و گفت شاه از دستم عصبانی است. گفت شاه گفته مگر شما اتومبیلی بهتر از مرسدس بنز هم در جهان میشناسید؟ وقتی گفتم نه، گفت پس چرا به اینها پروانه ندادهاید؟ میروی به نیازمند میگویی شش ماه وقت دارد، یا اتومبیل میسازد یا میرود که دیگر نبینمش. شش ماه فرصت داشتم. به مهندس شهرزاد که مدیرکل من بود، گفتم یا باید اتومبیل بسازیم یا اینکه برویم. گفتم برو بگرد بین این تعمیرگاهها، اوراقچیها ببین کسی هست قطعهای، چیزی از اتومبیل، کامیون و... بسازد تا ما کمکش کنیم چیزهای دیگری هم بسازد.»
/ سیاستگذاری صنعتی
✅ @karkhone
Karkhoone | کارخانه | کارخونه
کارآفرینی، توهمها و آسیبها (اینک آخرالزمان) | مسعود زمانی ۸ – کارآفرین خوب، کارمند بد (روزی روزگاری در غرب) کافی است برای چند روز هم که شده در دورههایی که با عناوین مختلف میخواهند کارآفرینی و موفقیت و اینها را بیاموزند گشتی بزنید و یا پستهای…
کارآفرینی، توهمها و آسیبها (اینک آخرالزمان)
| مسعود زمانی
۹ – اخلاق داشته باشیم (به خاطر چند دلار بیشتر)
در هفتههای گذشته شاهد بودیم که کسب و کارهای نوپا و کارآفرینان بعد از مدتها فکر کردن و خلاقیت زدن، سبک جدید از هرزهنگاری در قالب تبلیغ را مد کردهاند که اخیرا برای نمونه میشود به سفارش غذا، بیمه و آموزش آنلاین اشاره کرد. عزیزان دل هیچ هدفی وسیله را توجیه نمیکند و اخلاق حتی اگر نسبی هم باشد در خصوص برخی مسائل نظیر توهینهای جنسیتی و تبعیضآمیز و استفاده از محتوای ج*نس*ی و یا بکار بردن الفاظ زشت در مدیومی که احتمالا کودکان و نوجوانان زیادی مخاطب آن خواهند بود (که بنظر میاد اتفاقاً در مورد آموزش آنلاین دقیقاً هدف تهییج همین نوجوانها بوده است) در هیچ فرهنگی و جامعهای کار درستی نیست.
ما هر جایی که مینشینیم از کمکاری دولت در بخش فرهنگ مینالیم و میگوییم دروغ و بیاخلاقی و خیانت در جامعه بیداد میکند و از نابرابری و توهین جنسیتی به نیمی از جامعه نقد داریم و مطمئن هستیم خودمان خوبترین موجودات عالم هستیم، در صورتیکه تا دستمان میرسد و برای بیارزشترین اهداف، براحتی اصول پایهای را زیرپا میگذاریم.
از آن کسی که این نوع تبلیغات را میسازد انتظاری نمیشود داشت، چون اتفاقاً دوستمان، رو و عیان بازی میکند و ادعایی هم ندارد و حتی خود را محملی برای نقد اجتماعی میداند!!! مشکل من با عزیزانی است که احتمالاً خودشان خانم هستند و یا کودک دارند، واقعاً بنظر شما خانم محترمی که این تبلیغ را سفارش دادهاید توهین به زنان امر روزمره و عادی است؟ و یا خوشتان میآید فرزند شما و نزدیکانتان با ادبیات مشابه این تبلیغات با شما سخن بگویند؟
بشکل طنزی ما داریم همان اشتباهاتی را میکنیم که پدران ما در سالهای گذشته مرتکب شدهاند و بجای مصلحتاندیشی و ساختن آینده، فقط حال خود را میبینیم و منفعت روز خودمان را میسنجیم. عزیزان من که احتمالا همه تحصیلکرده و از بهترین دانشگاههای کشور هستید واقعاً انتظار ما از شما بیش از این است و حتماً یک جایی را بد جوری اشتباه رفتهایم که من مجبور میشوم این متن و موضوعات بدیهی را گوشزد کرده و یا بنویسم.
من در همان گروهی که عزیزان حضور داشتند یکبار این مطلب را گفتم و مجدداً آن را تکرار میکنم:
اگر کسانی هستند که بهر دلیل بی اخلاق بازی میکنند یا رانتی (نظیر تبلیغ در ماهواره و هرجا) دارند هیچ توجیهی برای ما نیست که کار غیراخلاقی بکنیم هرچند که غیرقانونی نباشد.
نباید استدلال کنیم که تبلیغات بیرحم است و مثال خودمان را از دهها برندی که اینکارها را کردهاند و موفق شدهاند بیاوریم، مثل این میماند که من خشونت و جنگ را تجویز کنم چون حتماً جایی در تاریخ کسی از آن بهرهای برده است. اینکه کسی کار بدی کرده و موفق شده است هیچوقت نباید مانع ذهنی ما برای انجام کارهای غیراخلاقی را از بین ببرد.
من وقتی که همچین استدلالهایی رو میشنوم دو نکته خیلی برام روشن میشه:
اول ناتوانی و عجز در خلاقیت! یعنی شما بجای اینکه بشینید ساعتها و روزها فکر کنید چجوری مخاطب رو با پیام درست برای کسب و کارت جمع کنی، خیلی شیک میای تصمیم میگیری که امثال فلان اینفلوئنسر اینستاگرامی یا انیمیشن ساز هزلمحور برایت تبلیغ کنه و تو غافل از این هستی که محملی شدهای برای گسترش ابتذال و اعتماد به نفس به آن دوست عزیز اینستایی برای تکرار ویدیوهای زشت خود…
دوم اینکه مطمئنتم هیچکدوم از این کسب و کارها مانایی و پایداری ندارند، چون تجربه به من نشون داده اصول درست هست که پابرجا میماند نه ضد فرهنگ و ضد عقل سلیم!
من مطمئنم که شما عزیزان (امثال بیمه و آموزش آنلاین) هیچ وقت موثری برای طراحی کمپین و پیام و محتوای تبلیغاتی خود نگذاشتهاید، خواهش من این است که بیش از این برای این موضوعات فکر کنید و حداقل کپی خوبی از نمونههای موفق خارجی بکنید.
✅ @karkhone
| مسعود زمانی
۹ – اخلاق داشته باشیم (به خاطر چند دلار بیشتر)
در هفتههای گذشته شاهد بودیم که کسب و کارهای نوپا و کارآفرینان بعد از مدتها فکر کردن و خلاقیت زدن، سبک جدید از هرزهنگاری در قالب تبلیغ را مد کردهاند که اخیرا برای نمونه میشود به سفارش غذا، بیمه و آموزش آنلاین اشاره کرد. عزیزان دل هیچ هدفی وسیله را توجیه نمیکند و اخلاق حتی اگر نسبی هم باشد در خصوص برخی مسائل نظیر توهینهای جنسیتی و تبعیضآمیز و استفاده از محتوای ج*نس*ی و یا بکار بردن الفاظ زشت در مدیومی که احتمالا کودکان و نوجوانان زیادی مخاطب آن خواهند بود (که بنظر میاد اتفاقاً در مورد آموزش آنلاین دقیقاً هدف تهییج همین نوجوانها بوده است) در هیچ فرهنگی و جامعهای کار درستی نیست.
ما هر جایی که مینشینیم از کمکاری دولت در بخش فرهنگ مینالیم و میگوییم دروغ و بیاخلاقی و خیانت در جامعه بیداد میکند و از نابرابری و توهین جنسیتی به نیمی از جامعه نقد داریم و مطمئن هستیم خودمان خوبترین موجودات عالم هستیم، در صورتیکه تا دستمان میرسد و برای بیارزشترین اهداف، براحتی اصول پایهای را زیرپا میگذاریم.
از آن کسی که این نوع تبلیغات را میسازد انتظاری نمیشود داشت، چون اتفاقاً دوستمان، رو و عیان بازی میکند و ادعایی هم ندارد و حتی خود را محملی برای نقد اجتماعی میداند!!! مشکل من با عزیزانی است که احتمالاً خودشان خانم هستند و یا کودک دارند، واقعاً بنظر شما خانم محترمی که این تبلیغ را سفارش دادهاید توهین به زنان امر روزمره و عادی است؟ و یا خوشتان میآید فرزند شما و نزدیکانتان با ادبیات مشابه این تبلیغات با شما سخن بگویند؟
بشکل طنزی ما داریم همان اشتباهاتی را میکنیم که پدران ما در سالهای گذشته مرتکب شدهاند و بجای مصلحتاندیشی و ساختن آینده، فقط حال خود را میبینیم و منفعت روز خودمان را میسنجیم. عزیزان من که احتمالا همه تحصیلکرده و از بهترین دانشگاههای کشور هستید واقعاً انتظار ما از شما بیش از این است و حتماً یک جایی را بد جوری اشتباه رفتهایم که من مجبور میشوم این متن و موضوعات بدیهی را گوشزد کرده و یا بنویسم.
من در همان گروهی که عزیزان حضور داشتند یکبار این مطلب را گفتم و مجدداً آن را تکرار میکنم:
اگر کسانی هستند که بهر دلیل بی اخلاق بازی میکنند یا رانتی (نظیر تبلیغ در ماهواره و هرجا) دارند هیچ توجیهی برای ما نیست که کار غیراخلاقی بکنیم هرچند که غیرقانونی نباشد.
نباید استدلال کنیم که تبلیغات بیرحم است و مثال خودمان را از دهها برندی که اینکارها را کردهاند و موفق شدهاند بیاوریم، مثل این میماند که من خشونت و جنگ را تجویز کنم چون حتماً جایی در تاریخ کسی از آن بهرهای برده است. اینکه کسی کار بدی کرده و موفق شده است هیچوقت نباید مانع ذهنی ما برای انجام کارهای غیراخلاقی را از بین ببرد.
من وقتی که همچین استدلالهایی رو میشنوم دو نکته خیلی برام روشن میشه:
اول ناتوانی و عجز در خلاقیت! یعنی شما بجای اینکه بشینید ساعتها و روزها فکر کنید چجوری مخاطب رو با پیام درست برای کسب و کارت جمع کنی، خیلی شیک میای تصمیم میگیری که امثال فلان اینفلوئنسر اینستاگرامی یا انیمیشن ساز هزلمحور برایت تبلیغ کنه و تو غافل از این هستی که محملی شدهای برای گسترش ابتذال و اعتماد به نفس به آن دوست عزیز اینستایی برای تکرار ویدیوهای زشت خود…
دوم اینکه مطمئنتم هیچکدوم از این کسب و کارها مانایی و پایداری ندارند، چون تجربه به من نشون داده اصول درست هست که پابرجا میماند نه ضد فرهنگ و ضد عقل سلیم!
من مطمئنم که شما عزیزان (امثال بیمه و آموزش آنلاین) هیچ وقت موثری برای طراحی کمپین و پیام و محتوای تبلیغاتی خود نگذاشتهاید، خواهش من این است که بیش از این برای این موضوعات فکر کنید و حداقل کپی خوبی از نمونههای موفق خارجی بکنید.
✅ @karkhone
Karkhoone | کارخانه | کارخونه
ملّیگرایی اقتصادی (2/۱) قصه تولید اولین خودروها در ایران داستانهای عجیبی پشت سر خود دارد که به اواخر دهه 30 و اوایل دهه 40 باز میگردد؛ البته اوج این ماجرا را باید در دهه 40 دنبال کرد که تحولات عمدهای در وزارت اقتصاد رقم خورد و حاصل آن راهاندازی کارخانههای…
ملّیگرایی اقتصادی (2/2)
حاصل گشتن در گاراژهای پایتخت معاون وقت وزیر اقتصاد را به فردی به اسم اصغرقندچی رساند؛ مردی قوی هیکل، خوش اخلاق که برادرش در جریان حادثه روز دانشجو شهید شده بود و خود در خیابان قزوین گاراژ تعمیر ماشین سنگین داشت.
او از کودکی کار روی ماشینهای سنگین را شروع کرده و به حدی از توانمندی رسیده بود که قطعات و بدنه خودرو تولید میکرد و با حمایت رضا نیازمند به اولین تولیدکننده کامیون در ایران بدل شد.
قندچی در گفتوگو با مجله آیندهنگر خاطره اولین دیدارش با رضانیازمند را اینگونه تعریف میکند:«خودش را معرفی کرد و گفت که معاون وزیر اقتصاد است و برای دیدن کار ما آمده، خلاصه شروع کرد به سؤالپیچ کردن من که چه کار میکنید و چه کار نمیکنید و... من هم حسابی همه چیز را توضیح دادم و قطعاتی را که ساخته بودم نشان دادم؛ هرچه من بیشتر تعریف میکردم و قطعات بیشتری که خودمان درست کرده بودیم بهش نشان میدادم هیجانزدهتر میشدند تا اینکه گفتم بیایید یک چیز ویژه میخواهم به شما نشان دهم، بعد آقای نیازمند و همکارانش را بردم داخل سوله گاراژ و به آنها هیکل کامیونی (بدنه اسبی کامیون) را که با دست ساخته بودم نشان دادم؛ چهره آقای نیازمند در آن لحظه را هیچوقت از یاد نمیبرم، انگار همین حالا بود، آنقدر خوشحال شد که کم مانده بود من را بغل کند؛ بعد از دیدن گاراژ، نیازمند رفت و گفت که یکی ـ دو روز بعد بروم وزارتخانه، وقتی رفتم، پرسید اگر ما حمایت کنیم تو کارخانه تولید کامیون راهاندازی میکنی؟ من هم که عشق تولید بودم سریع گفتم بله.»
اواخر سال 1341 اصغر قندچی برای خرید موتور خودروی ماک و برخی از دیگر قطعات با این کارخانه وارد مذاکره شد و بعد از گرفتن موافقت این شرکت در جاده کرج کارخانه ایران کاوه (بعد از انقلاب به سایپا دیزل تغییر نام داد) را راهاندازی کرد و عملاً از نیمه دوم سال 1342 نخستین کامیونهای ماک ایرانی وارد بازار شد؛ کامیونهایی که تمام بدنه آنها در داخل تولید میشد و تنها موتور و برخی از قطعات آن وارداتی بود.
در کنار تولید کامیون تحول مهم دیگری که در سال 1342 در صنعت خودرو رقم خورد تولید نخستین اتوبوس مونتاژ ایران در تاریخ
28 اسفند از سوی احمد و محمود خیامی بود. برادرانی که همچون اصغر قندچی گاراژدار و تعمیرکار خودرو (در مشهد) بودند و در مهر سال1341 با سرمایه اولیه حدود ۱۰ میلیون تومان شرکت ایران ناسیونال (بعد از انقلاب به ایران خودرو تغییر نام داد) را در خیابان اکباتان تهران تأسیس کردند و در آخرین روزهای سال 1342 اولین محصول این کارخانه که اتوبوس بود را روانه بازار کردند. البته تولید اتوبوس شروع کار شرکت ایران ناسیونال بود؛ کارخانهای که در نیمه دهه 40 با تولید پیکان به بزرگترین شرکت خودروسازی کشور و حتی خاورمیانه بدل شد.
/ سیاستگذاری صنعتی
✅ @karkhone
حاصل گشتن در گاراژهای پایتخت معاون وقت وزیر اقتصاد را به فردی به اسم اصغرقندچی رساند؛ مردی قوی هیکل، خوش اخلاق که برادرش در جریان حادثه روز دانشجو شهید شده بود و خود در خیابان قزوین گاراژ تعمیر ماشین سنگین داشت.
او از کودکی کار روی ماشینهای سنگین را شروع کرده و به حدی از توانمندی رسیده بود که قطعات و بدنه خودرو تولید میکرد و با حمایت رضا نیازمند به اولین تولیدکننده کامیون در ایران بدل شد.
قندچی در گفتوگو با مجله آیندهنگر خاطره اولین دیدارش با رضانیازمند را اینگونه تعریف میکند:«خودش را معرفی کرد و گفت که معاون وزیر اقتصاد است و برای دیدن کار ما آمده، خلاصه شروع کرد به سؤالپیچ کردن من که چه کار میکنید و چه کار نمیکنید و... من هم حسابی همه چیز را توضیح دادم و قطعاتی را که ساخته بودم نشان دادم؛ هرچه من بیشتر تعریف میکردم و قطعات بیشتری که خودمان درست کرده بودیم بهش نشان میدادم هیجانزدهتر میشدند تا اینکه گفتم بیایید یک چیز ویژه میخواهم به شما نشان دهم، بعد آقای نیازمند و همکارانش را بردم داخل سوله گاراژ و به آنها هیکل کامیونی (بدنه اسبی کامیون) را که با دست ساخته بودم نشان دادم؛ چهره آقای نیازمند در آن لحظه را هیچوقت از یاد نمیبرم، انگار همین حالا بود، آنقدر خوشحال شد که کم مانده بود من را بغل کند؛ بعد از دیدن گاراژ، نیازمند رفت و گفت که یکی ـ دو روز بعد بروم وزارتخانه، وقتی رفتم، پرسید اگر ما حمایت کنیم تو کارخانه تولید کامیون راهاندازی میکنی؟ من هم که عشق تولید بودم سریع گفتم بله.»
اواخر سال 1341 اصغر قندچی برای خرید موتور خودروی ماک و برخی از دیگر قطعات با این کارخانه وارد مذاکره شد و بعد از گرفتن موافقت این شرکت در جاده کرج کارخانه ایران کاوه (بعد از انقلاب به سایپا دیزل تغییر نام داد) را راهاندازی کرد و عملاً از نیمه دوم سال 1342 نخستین کامیونهای ماک ایرانی وارد بازار شد؛ کامیونهایی که تمام بدنه آنها در داخل تولید میشد و تنها موتور و برخی از قطعات آن وارداتی بود.
در کنار تولید کامیون تحول مهم دیگری که در سال 1342 در صنعت خودرو رقم خورد تولید نخستین اتوبوس مونتاژ ایران در تاریخ
28 اسفند از سوی احمد و محمود خیامی بود. برادرانی که همچون اصغر قندچی گاراژدار و تعمیرکار خودرو (در مشهد) بودند و در مهر سال1341 با سرمایه اولیه حدود ۱۰ میلیون تومان شرکت ایران ناسیونال (بعد از انقلاب به ایران خودرو تغییر نام داد) را در خیابان اکباتان تهران تأسیس کردند و در آخرین روزهای سال 1342 اولین محصول این کارخانه که اتوبوس بود را روانه بازار کردند. البته تولید اتوبوس شروع کار شرکت ایران ناسیونال بود؛ کارخانهای که در نیمه دهه 40 با تولید پیکان به بزرگترین شرکت خودروسازی کشور و حتی خاورمیانه بدل شد.
/ سیاستگذاری صنعتی
✅ @karkhone
«آیا تعداد خرید آیفون مهم است؟»
درباره یک مقایسه رایج....
|امین کاوئی
این نمودار بالا که توسط اعتمادآنلاین تهیه شده و محل برداشتهایی توسط مخاطب قرار میگیرد، پر از اشتباه و اشکال است.
۱-«رفاه کشورها تابع قدرت تهیه سبد متنوعی توسط درآمد اشخاص است که «رایج» است توسط مردم آن کشور مصرف شود.»
این «سبد» مورد اشاره مجموعه متنوعی از کالاها و خدمات اعم از خوراکی و آشامیدنی، اجاره مسکن، حملونقل، پوشاک و... است، خرید گوشی موبایل هم سهم کمی در آن ایفا میکند.
برفرض اگر هم گوشی آیفون هم خریده شد، با باقی نیازهای مصرفی چه باید کرد؟
پس این نوع مقایسه از نظر علمی ارزش خاصی ندارد.
۲-«آیفون کالای قابل تجارت است».
پس قیمت اسمیِ آن در همهجای جهان کم و بیش یکسان است.
اما درآمد اسمیِ دو کشور متفاوت با وجود قدرت خرید مشابه ممکن است یکی نباشد.
برای همین با مقایسه
«قدرت خرید آیفون» فکر میکنیم که یکی از دیگری مرفهتر و پردرآمدتر است، در حالیکه اینطور نیست.
برای همین است که با دیدن جدول فوق به اشتباه برداشت میکنیم رفاه مردم «سوئیس» دوبرابر مردم
«امارات متحده عربی» است، در حالیکه این دو کشور از نظر
«درآمد ناخالص ملی سرانه» که ملاک رفاه است، یکسان هستند.
این تفاوت برای کشور ما که نسبت به بسیاری کشورها در جهان ارتباط تجاری و سرمایهای به نسبت ضعیفتری با دیگر کشورها دارد، بسیار شدیدتر و مشهودتر است.
اینجا را ببینید (بانک جهانی):
https://data.worldbank.org/indicator/NY.GNP.PCAP.PP.KD?most_recent_value_desc=true
پس باز هم این مقایسه فوق دارای اشکال است.
۳-«حداقل دستمزد ربطی به رفاه ندارد.»
قبلا اینجا در سرمقاله دنیای اقتصاد:
donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-3644787
توضیح داده بودم که با حداقل دستمزد نمیتوان مردم را مرفه کرد.
حداقل دستمزد نوعی قیمتگذاری دستوری در بازار کار است که میتواند ربطی هم به واقعیتهای اقتصاد نداشته باشد و تنها موجب بیکار ماندن افراد جویای شغل شود.
همچنین فاصله نسبی حداقل دستمزد با دستمزدهای واقعی بازار را نمیدانیم،
هم نمیدانیم چه تعداد از افراد جامعه به اصطلاح «حداقلبگیر» هستن.
پس همینطور که ملاحظه میشود. مقایسه قدرت خرید براساس حداقل دستمزد نیز اعتبار چندانی ندارد.
۴-«نرخ ارز و تورم لزوما همزمان تغییر نمیکنند.»
به خصوص در کشورهای با درآمدهای نفتی دولتها مثل ایران، رشد نرخ ارز با تغییرات تورم داخلی همزمان و همراستا رخ نمیدهد و ممکن است مثل سالهای ۸۱-۹۰ شاهد سقوط مداوم و مثل سالهای ۹۶-۹۹ شاهد صعود مداوم نرخ ارز حقیقی باشیم.
در این شرایط قیمت «آیفون» که کالای قابل تجارت است با رشد نرخ برابری ارز مستقیما بالا میرود اما هنوز دستمزدها به خاطر عدم تخلیه تورم بالا نرفته باشد.
در همین شرایط موقتا ممکن است مقایسه ارزش اسمی دستمزدها با قدرت خرید «آیفونی» ما را به خطا ببرد، چون قیمت آیفون زیاد شده است، اما دستمزدها هنوز فرصت تعدیل پیدا نکردهاند.
۵-«آیفون تنها یک مورد کالا است.»
ممکن است به دلیل شرایط خاص تحریم تجاری و بانکی یا عوارض و ممنوعیتهای گمرکی بر تجارت کالاهای خاص (که درگیر هردو آنها هستیم) یا تجارت یک کالای خاص با اختلال مواجه شود. طبیعتا اگر کالا وارداتی باشد با افزایش قیمت نسبت به قیمت جهانی مواجه میشود.
در این شرایط باز هم مقایسه قدرت خرید «آیفونی» پرخطاست.
۶-«مالیاتهای پایین»
در کشور ما مالیاتها (به خصوص مالیات بر کل درآمد خانوار) عملا وجود ندارد، در عوض در بسیاری از کشورهای غربی و آمریکای شمالی مالیاتها تا ۴۰٪ درآمد هم میرسد.
پس «درآمد قابل تصرف خانوار» تفاوت بین ایران و سایر کشورها دارد و مقایسه دقیق باید بعد از کسر مالیات صورت گیرد.
۷-«خطاهای محاسباتی....»
از همه موارد بالا هم بگذریم، در آمریکا با حداقل دستمزد فدرال ۷.۲۵ دلار ساعتی است که با فرض ماهیانه ۱۷۶ ساعت کار و قیمت هزار دلاری آیفون
(بدون هیچگونه مالیات) «۲۴ روز» خرید آیفون طول میکشد و حتی با مفروضات خود نویسنده هم جور درنمیآید.
✅ @karkhone
درباره یک مقایسه رایج....
|امین کاوئی
این نمودار بالا که توسط اعتمادآنلاین تهیه شده و محل برداشتهایی توسط مخاطب قرار میگیرد، پر از اشتباه و اشکال است.
۱-«رفاه کشورها تابع قدرت تهیه سبد متنوعی توسط درآمد اشخاص است که «رایج» است توسط مردم آن کشور مصرف شود.»
این «سبد» مورد اشاره مجموعه متنوعی از کالاها و خدمات اعم از خوراکی و آشامیدنی، اجاره مسکن، حملونقل، پوشاک و... است، خرید گوشی موبایل هم سهم کمی در آن ایفا میکند.
برفرض اگر هم گوشی آیفون هم خریده شد، با باقی نیازهای مصرفی چه باید کرد؟
پس این نوع مقایسه از نظر علمی ارزش خاصی ندارد.
۲-«آیفون کالای قابل تجارت است».
پس قیمت اسمیِ آن در همهجای جهان کم و بیش یکسان است.
اما درآمد اسمیِ دو کشور متفاوت با وجود قدرت خرید مشابه ممکن است یکی نباشد.
برای همین با مقایسه
«قدرت خرید آیفون» فکر میکنیم که یکی از دیگری مرفهتر و پردرآمدتر است، در حالیکه اینطور نیست.
برای همین است که با دیدن جدول فوق به اشتباه برداشت میکنیم رفاه مردم «سوئیس» دوبرابر مردم
«امارات متحده عربی» است، در حالیکه این دو کشور از نظر
«درآمد ناخالص ملی سرانه» که ملاک رفاه است، یکسان هستند.
این تفاوت برای کشور ما که نسبت به بسیاری کشورها در جهان ارتباط تجاری و سرمایهای به نسبت ضعیفتری با دیگر کشورها دارد، بسیار شدیدتر و مشهودتر است.
اینجا را ببینید (بانک جهانی):
https://data.worldbank.org/indicator/NY.GNP.PCAP.PP.KD?most_recent_value_desc=true
پس باز هم این مقایسه فوق دارای اشکال است.
۳-«حداقل دستمزد ربطی به رفاه ندارد.»
قبلا اینجا در سرمقاله دنیای اقتصاد:
donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-3644787
توضیح داده بودم که با حداقل دستمزد نمیتوان مردم را مرفه کرد.
حداقل دستمزد نوعی قیمتگذاری دستوری در بازار کار است که میتواند ربطی هم به واقعیتهای اقتصاد نداشته باشد و تنها موجب بیکار ماندن افراد جویای شغل شود.
همچنین فاصله نسبی حداقل دستمزد با دستمزدهای واقعی بازار را نمیدانیم،
هم نمیدانیم چه تعداد از افراد جامعه به اصطلاح «حداقلبگیر» هستن.
پس همینطور که ملاحظه میشود. مقایسه قدرت خرید براساس حداقل دستمزد نیز اعتبار چندانی ندارد.
۴-«نرخ ارز و تورم لزوما همزمان تغییر نمیکنند.»
به خصوص در کشورهای با درآمدهای نفتی دولتها مثل ایران، رشد نرخ ارز با تغییرات تورم داخلی همزمان و همراستا رخ نمیدهد و ممکن است مثل سالهای ۸۱-۹۰ شاهد سقوط مداوم و مثل سالهای ۹۶-۹۹ شاهد صعود مداوم نرخ ارز حقیقی باشیم.
در این شرایط قیمت «آیفون» که کالای قابل تجارت است با رشد نرخ برابری ارز مستقیما بالا میرود اما هنوز دستمزدها به خاطر عدم تخلیه تورم بالا نرفته باشد.
در همین شرایط موقتا ممکن است مقایسه ارزش اسمی دستمزدها با قدرت خرید «آیفونی» ما را به خطا ببرد، چون قیمت آیفون زیاد شده است، اما دستمزدها هنوز فرصت تعدیل پیدا نکردهاند.
۵-«آیفون تنها یک مورد کالا است.»
ممکن است به دلیل شرایط خاص تحریم تجاری و بانکی یا عوارض و ممنوعیتهای گمرکی بر تجارت کالاهای خاص (که درگیر هردو آنها هستیم) یا تجارت یک کالای خاص با اختلال مواجه شود. طبیعتا اگر کالا وارداتی باشد با افزایش قیمت نسبت به قیمت جهانی مواجه میشود.
در این شرایط باز هم مقایسه قدرت خرید «آیفونی» پرخطاست.
۶-«مالیاتهای پایین»
در کشور ما مالیاتها (به خصوص مالیات بر کل درآمد خانوار) عملا وجود ندارد، در عوض در بسیاری از کشورهای غربی و آمریکای شمالی مالیاتها تا ۴۰٪ درآمد هم میرسد.
پس «درآمد قابل تصرف خانوار» تفاوت بین ایران و سایر کشورها دارد و مقایسه دقیق باید بعد از کسر مالیات صورت گیرد.
۷-«خطاهای محاسباتی....»
از همه موارد بالا هم بگذریم، در آمریکا با حداقل دستمزد فدرال ۷.۲۵ دلار ساعتی است که با فرض ماهیانه ۱۷۶ ساعت کار و قیمت هزار دلاری آیفون
(بدون هیچگونه مالیات) «۲۴ روز» خرید آیفون طول میکشد و حتی با مفروضات خود نویسنده هم جور درنمیآید.
✅ @karkhone
Telegram
karkhone
✅ @karkhone