Karkhoone | کارخانه | کارخونه
7.3K subscribers
4.04K photos
472 videos
81 files
1.42K links
کارآفرینی به روایتی دیگر...


وبسایت:
Karkhoone.com

توییتر:
twitter.com/karkhoone

📌گروه تبلیغاتی عدد:
@ADD_ADDS

دالان ارتباطی:
@channel_kar
Download Telegram
Karkhoone | کارخانه | کارخونه
جزییات جالبی در مورد شکل‌گیری اصل ۴۴ هست (بخش نخست) جالبتر اینکه که معمم‌ها بیشتر طرفدار مالکیت خصوصی بودند تا مکلاها | حسین حقگو به گفته هانا آرنت «انقلاب با کار تأسیس و پی‌ریزی همبسته و مرتبط است. [انقلابیون] برای تشخیص مرزهای قلمرو جدید سیاسی و…
جزییات جالبی در مورد شکل‌گیری اصل ۴۴ هست (بخش دوم)

جالبتر اینکه که معمم‌ها بیشتر طرفدار مالکیت خصوصی بودند تا مکلاها

| حسین حقگو


این نگرانی از تسلط دولت بر اقتصاد کشور در عرصة کشاورزی نیز وجود داشت که از زبان آیت‌الله منتظری اینگونه بیان شد: «فعالیت‌های بزرگ کشاورزی و دامداری در اختیار دولت باشد این منجر به این نمی‌شود که چون دولت سرمایه زیادی دارد ممکن است به تدریج امور کشاورزی و دامداری را در دست بگیرد؟ خلاصه بخش‌های خصوصی منحل بشود و از میان برود [...] دولت در اثر قدرت‌، تمام امور کشاورزی و دامداری را ممکن است قبضه کند و در نتیجه آن بخش‌های خصوصی و تعاونی از بین برود‌، خلاصه تبدیل به یک سوسیالیست می‌شود». این نگرانی‌ها در بررسی اصل ۴۳ قانون اساسی نیز وجود داشت هنگام بحث پیرامون اصل ۴۳ آیت‌الله مکارم شیرازی یادآور شده بود که «ما باید بپرهیزیم از اینکه اقتصاد شکل دولتی پیدا کند و مردم سربار دولت بشوند یعنی همه چیز را از دولت بخواهند. باید آنچنان انگیزه‌ای در مردم بوجود بیابید که تمام چرخ‌های اقتصادی را خودشان بکار بیاندازند». همان موقع نیز نایب‌رئیس مجلس در پاسخی به این نگرانی‌ها گفت: «اقتصاد‌، دولتی شدنش از نظر مدیریت خطرناک است و نه از نظر مالکیتی که نخواهد به استناد مالکیت مدیریت کند».
در مورد نحوة حضور دولت در بازرگانی خارجی و رسانه‌ها نیز بین نمایندگان اختلاف‌نظر وجود داشت. در مورد بازرگانی خارجی‌، عزیز دانش‌راد معتقد بود «به خاطر مسائل ارزی و به خاطر تنظیم سیاست، بازرگانی باید حتماً در دست دولت باشد». در حالیکه محمد یزدی بر این نظر بود که: «تجارت خارجی بزرگ را دولت می‌تواند انجام دهد و کوچکش را ملت و بخش خصوصی». همین نگرانی در حوزة رسانه‌ها هم وجود داشت. علی گلزاده‌غفوری معتقد بود که «رسانه‌های گروهی در نظام جدید را نباید در اختیار دولت بگذارید ... ملت[باید] بتوانند خودشان رادیو و تلویزیون مستقل داشته باشند» اظهاراتی که با عکس‏العمل‌، نایب‌رئیس مجلس مواجه شد: «شما آقای دکتر کم توجهی نفرمائید‌، رادیو و تلویزیون که یک چیز ساده نیست. بنابراین وقتی می‌خواهند درستش کنند .... (گلزاده غفوری : راهش را باز بگذارید) این می‌شود مثل دستگاه‌های تبلیغاتی کشورهای سرمایه‌داری که فقط با پول آگهی ها و تبلیغات تجاری معرفی و اداره می‌شود حالا شما چه پیشنهادی دارید مگر این کار میسر است‌؟». اینک نوبتِ آیت‌الله مکارم شیرازی بود که همان حرف آیت‏الله بهشتی را در مورد کشاورزی به خود او یادآور شود یعنی بگوید که «بین مدیریت و سرمایه‌گذاری فرق است‌، سرمایه‌گذاری را دولت می‌کند اما مدیریتش ممکن است زیر نظر مجلس شورای ملی باشد».
در مورد بخش تعاونی و تعریف و کارکرد آن نیز بحث‌های زیادی بین نمایندگان در گرفت. آقای محمد خامنه‏ای یادآور شد که «بخش تعاونی اصلاً ماهیتش معلوم نیست یا چیزی که آقای ربانی خواند 'کلخوز و سلخوز'‌، امثال اینها. آنهم باز یک شکل خاصی دارد که می‌دانم منظور آقایان نیست. ما اگر اینجا یک چیزی را بدون اینکه هویتش و شکل حقوقی‌اش معلوم باشد بگذاریم‌، نتیجه‌اش این می‌شود [...] که مقنن بعدی نتواند منظور ما را درک کند و رویش قانون بگذارد و معوق خواهد ماند». باز هم مسئولیت توضیح به گردن نایب‌رئیس مجلس افتاد. آیت‏الله بهشتی توضیح داد که «واحدهای تعاونی، واحدی است که در آن صاحب سرمایه و کارفرمایی جز خود آنهایی که در آن شرکت به شکلی سهیم‌اند‌، ندارد. مهم در جنبه تعاونی بودن شرکت وقتی در اینجا مقابل خصوصی و دولتی گفته می‌شود این نکته است که افرادی که در آن شرکت سهیم هستند، کار می‌کنند». وی در جواب به یکی از نمایندگان (جعفر سبحانی) که پرسید: «من نمی‌دانم مقصود شما از بخش خصوصی چیست‌؟ [...] اگر سه نفر با هم شریک شوند دیگر بخش خصوصی نیست‌، تعاونی است‌؟» پاسخ داد «یک وقتی چهار نفر خودشان سرمایه می‌گذارند و خودشان هم کار می‌کنند البته با رعایت مقررات تعاونی‌، این می‌شود تعاونی ولی اگر یک وقتی این چهار نفر یک کارگر هم برای اداره کارشان بگیرند، دیگر تعاونی نمی‌شود» و در ادامه بار دیگر یادآور شود «تعاونی یک اصطلاحی است تطور پیدا کرده از آن وقت که نخستین شرکت تعاونی در انگلستان درست شد» .

ادامه مطلب

✅ @karkhone
شتاب گرفتن خونریزی لیر، صفهای نادیده برای خرید نان در ترکیه! کاهش شدید محبوبیت اردوغان و کاهش اعتبار اقتصاد ترکیه از سوی موسسات جهانی در توان بازپرداخت بدهی خارجی، و بدتر شدن فرار سرمایه‌های کلان، و همه اینها همانگونه که نوشتم به تحلیل حقیر برای پیشگیری از تبدیل اردوغان به ابرقدرت شریانهای نفت و گاز خزر و قفقاز، و تبدیل نشدنش به قدرت اکتشاف و استخراج نفت با چند کشتی جدید، که همگی حمله وسیع "حاکمان جهانی" به موقعیت او را، نخست در استتار شکست لیر و به بهانه نارضایتی داخلی اقتصادی، بر ضد ارکان حکومت اردوغان آغاز کرد. بلای سرنگونی که بر سر هر حاکمی که رویای قدرت نفتی خاورمیانه را داشته، در ۱۰۰ سال گذشته آمده! رجب تازه‌وارد این رینگِ بازی تا مرگ است.

همین دیروز نوشتم بازیگردانهای جهان به غول عظیم اکسون موبیل آمریکایی برای استخراج نفت در آبهایی که ترکیه برای اکتشاف در آنها کشتی خریده بود(!) فرمان استخراج نفت داده‌اند. آبهایی که ترکیه حریم خود میداند!

اردوغان و لیر از آن اعماق خون میریزند.

✅ @karkhone
کار، کار خودشونه!

اندر تخطئه‌ی صرفه‌جویی در استفاده از مغز!

فکر می‌کنم این جا بارها در مورد ساده‌انگاری‌های مخرب صحبت کرده‌ایم! تک عاملی دیدن وقایع و جور کردن جواب‌های بسیار ساده برای سوالات بسیار سخت! همان تخصص مغزهای خسته برای صرفه‌جویی در انرژی! و از همه بدتر هم این که وقتی صد جور تناقض برای این جواب‌های کشکی پیش می‌آید، ککمان هم نمی‌گزد!
مثلا می‌بینیم که گوسفند کمیاب شده، سریع می‌رویم سراغ یک مجرایی که ماجرا را به دشمنان خارجی بدوزیم! و از قضا ۴ تا گوسفند را می‌بینیم که دارند از مرز به صورت قاچاق به تعطیلات می‌روند! اصلا موضوع حل شد! کشورهای خرپول خلیج فارس می‌خواهند مملکت ما را به هم بزنند و زندگی مردم را دشوار کنند، به همین سبب دارند گوسفندهای ما را به قیمت بالا می‌خرند که بدبختمان کنند!
حالا سوالات اذیت‌کننده‌ای هم ممکن است پیش بیاید. مثلا پس چرا قبلا نمی‌کردند؟ یا این که اگر آن‌ها دارند گوسفندان ما را با قیمت‌های بالاتر از قیمت جهانی می‌خرند، چرا باید ناراحت باشیم؟ اصلا می‌توانیم به قیمت جهانی بخریم و بالاتر به بدخواهان ملت بفروشیم و همین طوری کلی کاسب شویم! یا این که چرا پس از برخورد با عناصر خائنی که گوسفندان را به مهاجرت ترغیب می‌کردند، قیمت گوشت پایین نیامد و بالاتر هم رفت؟ اصلا این همه گوسفند را چه کارش می‌کنند؟ بله این جور سوالاتی ممکن است پیش بیاید! بالاخره منطق چموش انسان اگر در این حد هم جفتک نمی‌انداخت که ... ما هم الان در ردیف چهارپایان بودیم! ولی با تمام سختی‌هایش اگر بتوانیم از این پیچ تاریخی عبور کنیم و به این سوالات توجه نکنیم، در حداقل‌سازی مصرف انرژی توسط مغز به توفیق کامل خواهیم رسید!
حالا یکی از قله‌های این حماسه‌ی تاریخی در راستای مصرف کمینه(!) از مغز، معمولا در رابطه با دلار رقم می‌خورد. اطلاعات مربوط به ارز غالبا بسیار غیردقیق و مبهم هستند. راستش در دوران جنگ اقتصادی، غیر طبیعی هم نیست. از طرف دیگر، عموما دانش مربوط به این جور چیزها، حتی در عالی‌ترین سطوح تصمیم‌گیری به قدری نازل است که آدم می‌خواهد خودش را در یک دره‌ای چیزی گم و گور کند!
پیشنهاد عمومی برای خلاصی از این طور گرفتاری‌ها، بیشتر خواندن مباحث مرجع و دیدن نمونه‌های جهانی است. مثلا در همین مورد ارز کلی مباحث نظری وجود دارد که می‌شود آن‌ها را به راحتی یافت. همین طور انبوهی از تجربیات جهانی و داستان‌های قشنگ(!) هست که هم برای مطالعه قبل از خواب و هم برای بیداری از غفلت مفید است.
حالا این‌ها را که همیشه گفته‌ایم و باز هم به طور مداوم خواهیم گفت! اما الان یک پیشنهاد اختصاصی داریم که مصدع اوقات شریف شدیم! آقای سید احمد عراقچی، معاون ارزی بانک مرکزی در سال‌ ۹۶، همان سال نامبارکی که آغاز جهش ارزی کشور بود، مصاحبه‌ی بسیار مفصلی با پادکست سکه انجام داده و جوانب گوناگونی از اتفاقات آن روزها را شرح داده. پیشنهاد می‌کنیم این قسمت را با عنوان "پشت پرده سیاست‌های ارزی اقتصاد ایران" بشنوید تا درک عمیقتری از فراز و نشیب‌های سیاسی مرتبط با مسائل ارزی این مملکت آشنا شوید! داستان واقعا خیلی پیچیده‌تر از این حرف‌هاست که با یک فرمول جهان‌شمول «کار، کار خودشونه!» رفع و رجوع شود! شنیدن این جور روایت‌های دست اول از وضعیت فاجعه‌بار(!) سیاست‌گذاری در مملکت، همه جوره آموزنده است!

✅ @karkhone
خبر مهم

ظاهرا دستورالعمل شناسایی سرمایه گذاران حرفه ای در سازمان بورس به مراحل نهایی نزدیک شده است. بر اساس میزان سابقه حضور در بورس و همچنین متوسط سایز پرتفوی سرمایه گذاری، آیین نامه ای برای شناسایی این سرمایه گذاران که عملا تداعی Accredited Investor ها می باشد، تدوین شده است. بر این اساس در برخی از سهم ها، تنها این سرمایه گذاران در کنار سرمایه گذاران واجد شرایط (صندوق ها) اجازه فعالیت دارند.

احتمالا تپسی تنها به این سرمایه گذاران عرضه خواهد شد. بر اساس شرایط ترازنامه ممکن است نماد به روزی سهامداران عادی نیز باز شود.

✅ @karkhone
ابَر پروژه های همسایگان ایران
ایران چگونه از عرصه حذف می شود؟

| محمدرضا اسلامی

بنابر اهداف بالادسـتی توسعه کشور، قرار بر این بود که مطابق با چشم انداز توسعه ۱۴۰۴، ایران به «جایگاه اول اقتصادی، علمی و فناوری در سطح منطقه آسیای جنوب غربی» دسـت یابد اما نهایتا چنین چیزی محقق نشد، بلکه کشورهای همسایه ایران با حرکت به سـوی برخی پروژه ها، ایران را دچار تهدیدات جدی کرده اند. در گفتگویی که با تجارت فردا انجام شد به بررسی پروژه های محرک توسعه در کشورهای پیرامون ایران پرداخته شد و ضمن مروری بر پروژه های زیر در کشورهای اطراف، درباره اولویت پروژه های زیربنایی در ایران امروز/فردا صحبت شد:

بندر گوادر پاکستان
فرودگاه جدید استانبول
بندر صحار عمان
فرودگاه دوحه قطر
سد ایلیسو و سد کاراکورت ترکیه
فرودگاه دوبی امارات
کریدور چین اروپا


1. توسعه تجارت بندری
چین ترجیح داده از بندر گوادر پاکســتان که فاصله کمی با چابهار دارد اســتفاده کند تا همزمان با تشکیل ائتلاف سیاسی با پاکستان (اصلی ترین رقیب هند)، به لحاظ اقتصادی نیز در این کشور نفوذ خود را پایدارتر کند. از همین رو، بندر گوادر طبق قراردادی به ارزش بالغ بر ۶۰ میلیارد دلار به مدت ۴۳ سال به چین اجاره داده شد و دولت پکن تلاش می کند با استفاده از مسیر پاکستان، از طریق شهرهای غربی خود به آبهای آزاد جهانی متصل شود. این پروژه، مسیر چین به کشورهای نفتخیز حاشیه خلیج فارس را نیز هفت هزار کیلومتر نزدیکتر کرده است. در مقابل، هند نیز برای رقابت با چین و بندر گوادر تصمیم گرفت که با سرمایه گذاری در بندر چابهار تلاش کند تا بتواند از طریق دریای عمان به بازار آسیای میانه از جمله افغانستان دسترسی پیدا کند اما سرعت این فرآیند کندتر از آن بود که چابهار را به شکوفایی برساند.

بندر «صحار» عمان که حدود یک دهه پیش، برنامه توسعه آن با بندر شهید بهشتی چابهار در یک بازه زمانی آغاز شد، با جذب ۲۷ میلیارد دلار سرمایه گذاری به یک هاب لجستیک در منطقه بدل شده در حالی که بندر چابهار در همان شرایط اولیه باقی مانده و حتی وعده سرمایه گذاری تقریبا نیم میلیارد دلاری هند در آن نیز به طور کامل عملیاتی نشده است.


2. توسعه فرودگاهی
امارات متحده عربی با 5/95 میلیون مسافر پرواز هوایی در سال ۲۰۱۸ رتبه نخست جذب مسافر را در حوزه خلیج فارس به خود اختصاص داد و رتبه دوازدهم دنیا را کسـب کرد. دوبی در حوزه ترانزیت کالا نیز هفتمین فرودگاه باری پر تردد جهان به شـمار می رود.

قطر دیگر کشور پیشرو در این حوزه بوده است؛ در رتبه بندی سالانه «موسســه تحقیقات هوایی اسکای تراکس» ۱۰ فرودگاه برتر جهان از نظر کیفیت و خدمات برای ســال ۲۰۲۱ رتبه بندی شــدند که فرودگاه بین المللی حمَد قطر جایگاه بهترین فرودگاه جهان را کسب کرد. (رتبه ۲ ژاپن!)

ساخت فرودگاه بین المللی استانبول در ژوئن ۲۰۱۴ به عنوان بزرگترین فرودگاه جهان در دستور کار قرار گرفت. سـاخت این فرودگاه یکی از چشم اندازهای استراتژیک ترکیه برای سال ۲۰۲۳ اسـت که مرحله اول آن در اواخر اکتبر در بخش اروپایی شهر استانبول در سال ۲۰۱۸ افتتاح شد. فرودگاه جدید استانبول تا سال ۲۰۲۸ به بزرگترین فرودگاه جهان تبدیل خواهد شد. به طور کلی این فرودگاه ظرفیت ۲۰۰ میلیون مسافر در سال را دارد.

فقط در سال ۲۰۱۶ درآمد فرودگاه دوبی بیش از ۲۵ میلیارد دلار و فرودگاه بین المللی استانبول ۲۲ میلیارد دلار بوده که از میزان درآمد حاصل از صادرات غیرنفتی ایران در همان سال بیشتر بوده است.

سهم فرودگاه جدید اسـتانبول از تولید ناخالص داخلی ترکیه تا سال ۲۰۲۵ به 9/4 درصد می رسد که ۷۹ میلیارد دلار دیگر به تولید ناخالص داخلی ترکیه کمک کرده و بیش از ۲۲۵هزار شــغل ایجاد خواهد کرد. این فرودگاه جدید، ترکیه را در مسیر تبدیل شدن به مهمترین مرکز حمل و نقل بین شمال، جنوب، شرق و غرب قرار خواهد داد و نقش اصلی خود را در ادغام اقتصاد جهانی بهبود خواهد بخشید.


3. توسعه انرژیهای جدید

عربستان که بزرگترین صادرکننده نفت جهان است قصد دارد با همکاری با شرکت ژاپنی «سافت بانک گروپ» بر روی بزرگترین نیروگاه انرژی خورشیدی جهان به مبلغ ۲۰۰ میلیارد دلار سرمایه گذاری کند که این بزرگترین پروژه انرژی خورشیدی جهان به شمار می رود. لازم به یادآوری است که «در حال حاضر» عربستان روزانه حدود ۱۱ میلیون بشکه نفت به دنیا می فروشد در حالی که جمعیت این کشور کمتر از نصف جمعیت کشور ما است(و ایران با دو برابر جمعیت آنها حتی یک یازدهم آنها نیز نفت نمی فروشد). در واقع تفاوت درآمد فعلی این دو کشور ضریب 1 به 22 از درآمد در این حوزه است ولی با این وجود عربستان این حجم سرمایه گذاری بر انرژی های جدید انجام داده است.

با این اوصاف و چنین زنگ خطرهای جدی، چه باید کرد؟

ادامه این بحث

✅ @karkhone
ما بودجه تصویب می‌کردیم، ولی احمدی‌نژاد حذف می‌کرد!

«سر قضيه‌ی بودجه‌ی نیروهای مسلح، ما همیشه با دولت‌ها اختلاف داریم. زمان آقای احمدی‌نژاد هم گاهی ما تصویب می‌كرديم، ولی ایشان اجرا نمی‌كرد. دعوا می‌شد. درگیری می‌شد. گاهی هم برای رفع اختلاف به هیئت حل اختلاف قوا می‌رفتيم. یک مورد دیگر از موارد اختلافی در مورد بودجه مربوط به مسائل فرهنگی است. ما یک سری مراکز فرهنگی دینی مثل جامعه‌المصطفی و مراکز پژوهشی دیگر داریم که غالبا هم با دفتر رهبری کار می‌كنند. نزدیک ایام تصویب بودجه که می‌شود، یک لیستی به ما می‌دهند و می‌گويند به این‌ها کمک کنید. دولت این مراکز را در لایحه‌ی بودجه حذف می‌كند. ما این‌ها را اضافه می‌كنیم. دعوا می‌شود. البته باز هم ما اضافه می‌كنيم. دولت برای این نهادها بودجه‌ای پیشنهاد نداده است، ولی ما اضافه می‌كنيم. بار مالی اضافه هم برای دولت ایجاد می‌كنيم.»

علی لاریجانی
20 امرداد 95 | مشروح مذاکرات شورای نگهبان

پیوست: فایل اکسل نخستین بودجه قرنِ نو

✅ @karkhone
توسعه‌ی صنعتی در آرژانتین

در سال‌های آغازین قرن بیستم، آرژانتین به ثروتمندترین کشور آمریکای لاتین تبدیل شد و درآمد سرانه‌اش از سوئد، فرانسه و ایتالیا سبقت گرفت. تولید فرآورده‌های دامی و کشاورزی، نیروی محرکه‌ی رشد آرژانتین بود. در آن دوران سرمایه‌های خارجی بزرگی به آرژانتین سراریز شدند و زیرساخت‌های حمل و نقل، بالابرهای غلّه، سیلوها، شبکه‌های بازاریابی و تأمین مالی را توسعه بخشیدند. در کنار سرمایه‌ی خارجی، نیروی کار خارجی نیز در مقادیر هنگفت روانه‌ی آرژانتین شد و تولید کشاورزی و دامی کشور را رونق بخشید.

متأسفانه بختْ آرژانتین را یاری نکرد. آرژانتین امروز یک اقتصاد پریشان و بی‌ثبات است که شباهتی به گذشته‌ی درخشانش ندارد. اینکه چه عواملی آرژانتین را به این وضعیت کشاند همچنان محل بحث است. در میان این عوامل، برخی معتقدند که علت افول آرژانتین حرکت بلندپروازانه‌ی کشور به سمت 'توسعه‌ی صنعتی' بود که نه تنها مزیت تجاری و رقابتی کشور (فرآورده‌های دامی و کشاورزی) را به حاشیه راند، که اقتصاد را گریبان‌گیر صنایع بیمار کرد.

تاریخ اقتصادی آرژانتین به ما می‌گوید که نمی‌توان تنها با یک عامل روند افول آرژانتین را توضیح داد. تولید دامی و کشاورزی همانقدر که رونق‌بخش آرژانتین در اواخر قرن ۱۹ و اوایل قرن ۲۰ شد، در گذر زمان موانعی هم در راه پیشرفت آرژانتین قرار داد. برای مثال، در سال ۱۹۱۳ آرژانتین برداشت ضعیفی در فرآورده‌های کشاورزی داشت و در نتیجه‌ی آن، تراز پرداخت و دریافت ارزی کشور با بحران روبرو شد.

جنگ جهانی اول نیز اقتصاد آرژانتین را به رکود کشاند. در نتیجه‌ی جنگ، صادرات فرآورده‌های دامی و کشاورزی آرژانتین به اروپا عمیقاً آسیب دید. همچنین در دهه‌ی ۲۰ نوسان قیمت جهانی کالاهای دامی و کشاورزی اقتصاد آرژانتین را متلاطم کرد. کاهش قیمت جهانی فرآورده‌های دامی و کشاورزی، نسبتِ قیمت کالای صادراتی آرژانتین به قیمت کالاهای وارداتی‌اش را کاهش داد و دریافتی‌های ارزی کشور را سرکوب کرد. در نتیجه‌ی این بحران‌ها، سرمایه‌های خارجی نیز یک‌شبه از کشور خارج می‌شدند. از آنجایی که سرمایه در قالب طلا خارج می‌شد، این به معنای کاهش عرضه‌ی پول در اقتصاد بود که ورشکستگی بانک‌ها و کسب‌وکارهای کشور را به همراه می‌آورد.

تلاطم‌های قرن ۲۰ به آرژانتینی‌ها نشان داد که تکیه‌ی بیش از حد به تولید کالای خام، ریسک زیادی به اقتصاد تحمیل میکند. محدودیت عرضه‌ی زمین‌های قابل کشت، آفت و بلایای طبیعی، و نوسان قیمت جهانی کالاهای خام، ریسک‌هایی بود که اقتصاد کشاورزی آرژانتین را به چالش کشید. در دهه‌ی ۲۰، یک اقتصاددان تأثیرگذار آرژانتینی به نام «آلخاندرا بونگه» در مقاله‌ای نوشت که اقتصاد آرژانتین فاقد تنوع تولیدات است و به همین خاطر در مقابل تکانه‌های بیرونی و درونی به شدت آسیب‌پذیر شده است. یک رخداد غیرمنتظره - نظیر ممنوعیت واردات گوشت آرژانتینی به آمریکا به دلیل تب برفکی - به راحتی اقتصاد آرژانتین را از نفس می‌اندازد. او ضمن تأکید بر اهمیت توسعه‌ی کشاورزی، معتقد بود که باید با حرکت به سمت تولید کارخانه‌ای اقتصادمان را تنوع ببخشیم.

به همین خاطر، عُقلای قوم کشور به این نتیجه رسیدند که تنوع‌بخشی اقتصادی با محوریت تولید صنعتی، نه یک انتخاب که یک اضطرار است. در حقیقت، اقتصاد وابسته به تولید کالای خام مانند سرمایه‌گذاری‌ست که همه‌ی تخم مرغ‌هایش را در یک سبد می‌گذارد و ریسک زیادی متحمل می‌شود.

برخلاف تصور رایج، صنعتی‌سازی آرژانتین محدود به دوران جنگ سرد و شخص «خوان پرون» (رئیس جمهور آرژانتین) نمی‌باشد. دولت‌های آرژانتین پیشینه‌ی دور و درازی در حمایت از صنعت و کشاورزی داشته‌اند. در همان 'دوران طلایی' آرژانتین (اواخر قرن ۱۹ تا اوایل قرن ۲۰)، دولت با برافراشتن دیوار بلند گمرکی، به بخش خصوصی انگیزه بخشید که در تولید انگور و نیشکر سرمایه‌گذاری کند. در نتیجه‌ی پیشرفت تولید آنها، صنایعی نظیر شراب‌سازی و فرآوری شکر نیز حول انگور و نیشکر به راه افتادند.

به طور مشابه، توسعه‌ی بخش پنبه نیز از حمایت دولت بی‌بهره نبود. در سال ۱۹۲۳ وزارت کشاورزی با توزیع رایگان بذر، توزیع کتابچه‌های راهنمای کشاورزی، استخدام تکنسین‌های آمریکایی، و پیشبرد کشاورزی آزمایشی با هدف مطالعه‌ی گونه‌های گیاهی و بهبود ژنتیک الیاف پنبه، توسعه این بخش را شتاب بخشید. در عین حال کاهش هزینه‌ی حمل و نقل و رشد بهای جهانی پنبه نیز در این پیشرفت‌ها مؤثر بود. در نتیجه‌ی توسعه‌ی کشت پنبه، صنعت فرآوری پنبه نیز شکل گرفت و سرمایه‌گذاران خارجی انگیزه‌ی ورود به این بخش را پیدا کردند. در دهه ۳۰، دولت آرژانتین نهادی به نام هیئت ملّی پنبه تشکیل داد که با پژوهش‌های فنی کشاورزی، تأمین علف‌کش و انتشار دانش اقتصاد کشاورزی، پیشرفت بخش پنبه را شتاب بخشید. در آن دوره حمایت‌های گمرکی نیز به کمک این بخش آمدند.

ناشر: ProgressiveCapitalism

✅ @karkhone
ساختارشکنانه‌ترین فناوری که در این سالها شنیدم

| مسعود زمانی

دانشمندان در حال توسعه موتوری مبتنی بر فناوری نانو هستند که از «اطلاعات - Information» بعنوان سوخت بهره می‌برد! و از آن عجیب‌تر یکجورایی قانون دوم ترمودینامیک را هم نقض می‌کند.

داستان از 150 سال پیش و شیطانک ماکسول شروع شده است که آقای ماکسول بزرگ با ذهن بی‌نظیرش مدل ذهنی‌ای برای ساختن موتوری که قانون دوم ترمودینامیک را حذف کند ارائه کرد که البته اسمش رویش است و یک ازمایش ذهنی بود و نه بیشتر... زیرا ساخت فضایی آنقدر کوچک و و کنترل دریچه‌ای آنقدر حساس خب تقریباً تا همین 10 سال قبل ناشدنی بود.

در این آزمایش ذهنی، یک شیطانک، در کوچکی را بین دو محفظه گازی کنترل می کند. شیطانک بر رد و بدل شدن تک تک ملکول‌ها نظارت می کند. به گونه‌ای که اگر مثلاً ملکولی با سرعت آهسته بخواهد به سمت چپ برود، یا ملکول سریعی از سمت چپ به سمت راست برود اجازه عبور می دهد، در غیر این صورت اجازه عبور نمی دهد. از آنجا که ملکول هایی با سرعت بالا دمای بالاتری دارند، به مرور زمان مخزن سمت راست گرم تر از مخزن سمت چپ می شود، لذا انتروپی کاهش کل سیستم کاهش یافته و قانون دوم ترمودینامیک نقض می‌گردد.

برای این که حس پیدا کنید جهت اجرایی شدن چنین ایده‌ای محفظه‌ها می بایست هرکدام حداکثر ده نانومتر عرض داشته و 50،000 بار در ثانیه می‌بایست بصورت کنترل شده باز و بسته شوند.
مقاله ویکی‌پدیا برای فهم بهتر شیطان ماکسول:
https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%B4%DB%8C%D8%B7%D8%A7%D9%86%DA%A9_%D9%85%D8%A7%DA%A9%D8%B3%D9%88%D9%84

و این ویدیو بطور کامل این ماجرا و تناقض‌هایش توضیح داده شده است:

https://www.youtube.com/watch?v=KR23aMjIHIY

حالا در دانشگاه سایمون فریزر آقای پروفسور «جان بکهوفر - John Bechhoefer» مفهوم ماشین‌های اطلاعاتی را که سالها فیزیکدانان درباره امکان‌پذیر بودنش بحث می‌کردند، را به شکلی بهینه و عملیاتی عرضه کرده‌اند. جالب این هست که هم در بدن موجودات زنده و در ابعاد سلولی و به نوعی در موتورهای زیستی مشابه این عمل وجود دارد ولی خب پیاده‌سازی آن همچنان نشدنی به نظر می‌رسید.

آقای بکهوفر و همکارانشان در میانه پاندمی و با تلاش زیاد ماشینی ساخته‌اند که تقریباً به اندازه ماشینهای مولکولی درون یک سلول زنده معمولی انرژی تولید می‌کند و مثلاً با سرعت شنای یک باکتری برابری می‌کند. البته واقعاً تا همین 5-6 سال پیش بدون دانش لیزر نوین (خود ایشان مشارکت‌هایی در نوبل فیزیک سال 2015 در حوزه لیزر داشته‌اند) و ماشینهای نانویی انجام اینکار تقریبا نشدنی بود.

مکانیزم هم خیلی ساده بخواهم بگم شبیه این هست که شما یک زنبور (همان ذره) دارید که نمی‌دانید قرار است پایین برود و یا بالا! به محض حرکت آن در اثر افزایش یا کاهش انرژی جنبشی شما یک فنری که به آن زنبور وصل است با کمک اطلاعاتی که از خودش دریافت کرده‌اید بالا و پایین می‌برید که اثرش را خنثی کند و آنتالپی کاهش یابد، انرژی لازم برای اینکار هم از جریان داده‌هایی حاصل میشود که حرکت ذره خودش ایجاد میکند... دقیقا عین جادوگری


البته دقت داشته باشید قانون دوم ترمودینامیک نقض نمی‌شود و همچنان انرژی خارج از سیستم باید برای حرکت دادن آن فنر فرض داشته باشیم ولی مقدار آن در نسخه‌های جدید کمتر و کمتر می‌شود، بطوریکه دستگاه جدید بیش از ده برابر سلف‌های خود بهره‌وری بالاتری دارد و البته که هنوز در مقیاس بشدت کوچک و آزمایشگاهی است و نباید انتظار داشته باشید 5 سال بعد ماشین شما با این فناوری حرکت کند، بلکه احتمالاً بیشترین کاربرد آن در پردازنده‌های زیستی و بعد ماشین‌های بسیار کوچک در ابعاد مولکولی باشد، ولی صدسال بعد را مطمئن نیستم!

لینک مقاله اصلی:
https://www.pnas.org/content/118/20/e2023356118

پینوشت: این مطلب را 5-6 ماه پیش نگه داشته بودم برای رادیوبادیو که متاسفانه هنوز وقت نکردیم ضبطش کنیم... حیفم اومد بیات بشود.

✅ @karkhone
Karkhoone | کارخانه | کارخونه
جزییات جالبی در مورد شکل‌گیری اصل ۴۴ هست (بخش دوم) جالبتر اینکه که معمم‌ها بیشتر طرفدار مالکیت خصوصی بودند تا مکلاها | حسین حقگو این نگرانی از تسلط دولت بر اقتصاد کشور در عرصة کشاورزی نیز وجود داشت که از زبان آیت‌الله منتظری اینگونه بیان شد: «فعالیت‌های…
جزییات جالبی در مورد شکل‌گیری اصل ۴۴ هست (بخش سوم)

جالبتر اینکه که معمم‌ها بیشتر طرفدار مالکیت خصوصی بودند تا مکلاها

| حسین حقگو

خارج از مجلس
پیش از تشکیل مجلس خبرگان و آغاز بررسی اصول اقتصادی قانون اساسی و همزمان با این بحث‌ها‌، در سطح جامعه نیز گفتگوهایی جدّی بین افراد و نیروهای سیاسی در جریان بود. اما پیش از آنکه این بحث‌ها را پی بگیریم‌، باید به اقداماتی اشاره کنیم که فارغ از این بحث‌ها و جلوتر از آنها یک به یک رخ می‌داد و ساختار اقتصاد کشور را دگرگون می‌ساخت.
اولین این اقدامات را می‌توان «ملی شدن بانک‌ها» دانست. اقدامی که مهندس مهدی بازرگان، نخست وزیر دولت موقت خبر آن را در یک پیام تلویزیونی اعلام کرد. وی گفت: «بر می‌خوریم به اینکه سر و ته همه کارهای اقتصادی در بانک‏هاست و تا تکلیف بانک‌ها معلوم نشود و نگرانی از آن بابت وجود نداشنه باشد؛ بلکه اطمینان و هماهنگی با برنامه‌های دولت داشته باشیم. این بود که از بانک‌ها شروع کردیم». وی در همین نطق تلویزیونی خبر از لایحه صنایع ملی را نیز داد و به فاصله دو هفته بعد یعنی در ۱۶ تیر ماه ۵۸ در پیامی قانون «حفاظت و توسعه صنایع ایران» را که به تصویب شورای انقلاب رسیده بود اعلام کرد. در این قانون از جمله آمده بود:

صنایع ایران بر پایه صنعت و اقتصاد وابسته به سرمایه‌داری غارتگر جهانی به وجود آمده بود و طبیعی بود که دیر یا زود دچار نابسامانی شود. اینک نجات صنعت و اقتصاد کشور ایجاب می‌کند اقدامی قاطع در جهت احیا و اداره صحیح و توسعه آنها به منظورهای ذیل بعمل آید: رعایت نظام اسلامی در مورد حقوق کار‌، خروج اقتصاد ایران از وابستگی به نفت، قطع امید از عمال نظام استبدادی و استعمارگران، احتراز از دولت‌سالاری و تشویق و حمایت از فعالیت‌های غیردولتی و ابتکار در بخش خصوصی.

در این میان «تشویق بخش خصوصی» در زمانی که دولت خود در حال مصادرة اموال و بنگاه‌های تولیدی بخش خصوص بود به خوبی اغتشاش فکری را که در این دوران حاکم بود نشان می‌دهد.

به اینها، دو اقدام مهم دیگر یکی، «ملّی کردن تجارت خارجی» بود و دیگری طرح لغو مالکیت اراضی بزرگ را نیز باید افزود. وزیر مسکن دولت موقت با اعلام این خبر گفت : « برای آباد کردن این اراضی مهلتی به مالکین داده نمی‌شود و فقط مالکین اراضی کوچک موات مهلت خواهند داشت اراضی خود را آباد کنند. پس از تصویب این قانون روزنامه اطلاعات تیتر زد «قیمت زمین صفر شد».
با اعلام ملی شدن بانک‌ها‌، افراد و احزاب و جمعیت‌ها از جریان‌ها و طیف‌های مختلف از این اقدام حمایت کردند. جبهه دمکراتیک ملی، نهضت آزادی، جنبش مسلمانان مبارز، حزب جمهوری اسلامی و حزب جمهوری خلق مسلمان‌، حزب توده‌، حزب پان ایرانیست و دیگران، بنی‌صدر دربارة این اقدام اظهار داشت: «طرحی که به اجرا گذاشته شده است را چهار ماه قبل در بدو ورودم به ایران پیشنهاد کردم ولی آن روز استدلال این بود که اگر چنین کاری صورت گیرد انقلاب شکست خواهد خورد. اکنون هم مدیریت و هم مالکیت بانک‌ها ملی شده و دولت مستقیماً بانک‌ها را در دست خواهد گرفت».
این اقدامات را البته باید در چارچوب یافتن پاسخ‌هایی برای نابسامانی‌های اقتصادی جامعه و از جمله گرانی کالاهای مختلف نیز ارزیابی کرد. چنانکه گرانفروشی‌، اقدامی ضد انقلابی لقب گرفت و مسئول کمیته امور صنفی امام خمینی در این باره گفت:
مصرف‌کنندگان تهرانی در صورتی که مشاهده کردند فروشنده‌ای بر خلاف آرمان‌های انقلاب اسلامی اقدام به احتکار، گرانفروشی و دیگر تخلفات صنفی کرده است می‌توانند با یکی از کمیته‌های ۱۴ گانه در سطح تهران تماس بگیرند.

ادامه مطلب

✅ @karkhone
'سرطان اقتصادی' در آرژانتین

در دهه‌ی ۵۰ و ۶۰ میلادی، برخی از شرکت‌های دولتی در آرژانتین درآمدشان از مخارجشان جا مانده بود و گرفتار کسری‌های بزرگ مالی شدند. وضعیت طوری بود که یک مجله‌ی آرژانتینی (تصویر فوق) آن شرکت‌ها را سرطان اقتصاد آرژانتین نامید. این شرکت‌ها عمدتاً در بخش حمل‌ونقل کار میکردند و کسری‌هایشان بخش بزرگی از بودجه‌ی عمومی را می‌بلعید. نتیجه‌ی کار نیز کسری بودجه‌ی عمیق دولت، تورم‌زایی و فشار بر تراز پرداخت ارزی کشور بود.

عواملی که به این کسری‌ها دامن زد تا حدی خارج از کنترل دولت بود. مثلاً، در نتیجه‌ی گسترش حمل‌ونقل موتوری، تقاضای خدمات حمل‌ونقل ریلی کاهش یافت و درآمد شرکت‌های راه‌آهن دولتی کم شد. این کاهش تقاضا همزمان بود با افزایش استخدام کارکنان این شرکت‌ها، که درآمد و مخارجشان را از توازن خارج کرد.

یکی از بزرگ‌ترین موانع توسعه‌ی صنعتی در آرژانتین، همین مدیریت ناکارآمد شرکت‌های راه‌آهن دولتی بوده. چرا که هر یک 'پِزو'ای (پول آرژانتین) که صرف کسری مالی آنها میشد، همان پزویی بود که دیگر به پروژه‌های توسعه‌محور و مشوق‌های مالی و... تخصیص نمی‌یافت.

✅ @karkhone
‍ گزارش نابرابری جهانی- ۲۰۲۲
ثروتمندان ثروتمندتر و دولت‌ها فقیرتر شده‌اند

| رضا امیدی

اخیراً گزارش نابرابری جهانی- ۲۰۲۲ توسط مرکز مطالعات نابرابری جهانی منتشر شده است (متن کامل گزارش). این گزارش را توماس پیکتی و گروهی متشکل از ۱۰۰ تحلیل‌گر از سراسر جهان تهیه کرده‌اند و حاوی داده‌هایی به‌روز و کامل در ابعاد مختلف نابرابری در جهان است: ثروت، درآمد، جنسیت، و محیط زیست. مانتلی ریویو یادداشتی به قلم مایکل رابرتز در تحلیل گزارش نابرابری جهانی منتشر کرده که بخش‌هایی از آن‌را در ادامه می‌خوانید:

این گزارش نشان می‌دهد که چگونه در سال ۲۰۲۱ و پس از ۳ دهه از جهانی‌سازی تجاری و مالی، نابرابری‌های جهانی در همان سطحی که در دوران اوج امپریالیسم در اوایل قرن ۲۰ بود، باقی مانده‌اند. هرچند گزارش نشان می‌دهد که نابرابری بین کشورها از پایان جنگ سرد (عمدتاً به‌دلیل افزایش استانداردهای زندگی در چین) کاهش یافته، اما نابرابری در درون بسیاری از کشورها افزایش یافته است.

تمرکز جهانی ثروت شخصی بسیار زیاد است به‌طوری‌که ۱۰ درصد ثروتمندترین افراد بزرگسال جهان ۶۰ تا ۸۰ درصد ثروت جهان را در اختیار دارند، درحالی‌که سهم ۵۰ درصد پایین، کمتر از ۵ درصد است. این مشابه نتیجۀ پیمایش سالانۀ مؤسسۀ کردیت سوییس است که آن هم نشان می‌دهد ۱ درصد بزرگسالان جهان ۴۵ درصد ثروت را در اختیار دارند، درحالی‌که سهم ۳ میلیارد نفر هیچ است.

نابرابری ثروت بسیار بیش از نابرابری درآمد است، اما بااین‌وجود نابرابری درآمد هم بالا است. ۱۰ درصد ثروتمندتر جهان ۵۲ درصد درآمد جهانی را در اختیار دارند درحالی‌که سهم ۵۰ درصد پایین تنها ۸ درصد است. به‌طور متوسط یک فرد در گروه ۱۰ درصد ثروتمندتر در سال ۲۰۲۱ بیش از ۱۲۲ هزار دلار درآمد داشته و یک فرد در ۵۰ درصد پایین حدود ۳۹۲۰ دلار؛ یعنی یک سی‌ام. سهم درآمدی ۵۰ درصد پایین معادل نصف مقداری است که در ۱۸۲۰، یعنی قبل از واگرایی بین کشورهای غربی و مستعمرات آنها وجود داشته است. یعنی سهم این ۳ میلیارد نفر نصف میزان درآمدی است که در سال ۱۸۲۰ داشته‌اند.

طی ۴۰ سال اخیر کشورها به‌طور قابل‌توجهی ثروتمندتر، اما دولت‌ها به‌شدت فقیرتر شده‌اند. در کشورهای ثروتمند سهم بازیگران عمومی و دولتی از ثروت نزدیک به صفر است، به این معنی که کل ثروت در دستان بخش خصوصی است. لوکاس چنسل از دانشکدۀ اقتصاد پاریس و از نویسندگان گزارش می‌گوید: «آنچه ما برای افزایش برابری، مبارزه با شرایط اضطراری آب و هوا، و ایجاد شرایط زندگی خوب برای همه نیاز داریم عبارت است از زندگی شخصی شایسته و در حد کفایت و بخش عمومی مرفّه و مجلّل، اما آنچه در عمل اتفاق افتاده عکس این بوده است».

در قرن ۲۱ نابرابری ثروت به‌شدت افزایش یافته است. درواقع ثروت ۵۰ نفر از ثروتمندترین افراد جهان بین سال‌های ۱۹۹۵ تا ۲۰۲۱ سالانه ۹ درصد و ثروت ۵۰۰ نفر ثروتمندترین سالانه ۷ درصد بیشتر شده، درحالی‌که میانگین رشد ثروت کمتر از نصف این مقدار بوده یعنی ۳.۲ درصد در مدت مشابه. از سال ۱۹۹۵، ۱ درصد ثروتمندتر ۳۸ درصد از ثروت جهانی را کسب کرده‌اند و سهم ۵۰ درصد پایین تنها ۲ درصد بوده است. یک‌صدم درصد ثروتمندتر هم سهم خود را از ۷.۵ درصد به ۱۱ درصد رسانده‌اند. افزایش طبقۀ متوسط هم بیشتر به‌دلیل کاهش فقر در چین بوده است.

در موج‌های اول پاندمی کووید-۱۹ ثروت میلیاردرهای جهان ۳.۷ تریلیون دلار افزایش یافته است. این مبلغ تقریباً معادل هزینه‌های سالانۀ همۀ دولت‌های جهان برای سلامت عمومی پیش از شیوع پاندمی است. در همین مدت حدود ۱۰۰ میلیون نفر از جمعیت جهان به زیر خط فقر شدید افتاده‌اند.

هم پاندمی و هم تغییر اقلیم سهم ثروتمندان را افزایش می‌دهند. لوکاس چنسل می‌گوید: «نابرابری اقتصادی جهانی به بحران اکولوژیکی دامن می‌زند و مقابله با آنها را سخت‌تر می‌کند. پیداکردن راه‌حلی که بتوانیم بدون توزیع مجدد درآمد و ثروت تلاش‌ها برای مقابله با تغییر اقلیم را تسریع کنیم، بسیار دشوار است». همۀ نهادهای بین‌المللی دخیل در این موضوع با نظر چنسل موافق‌اند. تدروس آدهانوم؛ مدیرکل سازمان جهانی سلامت، در نشست ویژۀ مجمع عمومی این سازمان گفت: «امنیت سلامت جهانی بسیار مهم‌تر از آن است که بخواهیم آن را به شانس، یا مصلحت، یا تغییر جریان‌های ژئوپلتیکی، یا منافع اختصاصی شرکت‌ها واگذار کنیم». و هفتۀ گذشته گروهی متشکل از نزدیک به ۴۰ گزارشگر ویژۀ سازمان ملل طی بیانیه‌ای گفتند که «برخورد عادلانه با بحران سلامت باید بر حداکثرکردن سود شرکت‌ها و احتکار واکسن توسط کشورهای پردرآمد اولویت داشته باشد». اما هیچ کاری برای رفع نابرابری‌های ثروت، درآمد، و سلامت نخواهد شد.

✅ @karkhone
شاه به خارجی‌ها می‌گفت: "من مشاوره می‌کنم"، یعنی این‌ها[نخست‌وزیر و وزرا] منشی‌اند؛ هویدا هم تایید می‌کرد که ما [فقط] "اجرای امر می‌کنیم". خب این وسط نخست‌وزیر، وزیر یا مجلس کجاست؟ فقط یک نفر وجود دارد و آن، شاه است. این اوضاع تدریجاً باب شد. آن وقت به من هم [شاه]می‌گفت: من یا باید حکومت کنم یا بروم! شاه نمی‌توانست در کارها دخالت نکند. بنده هم به ایشان می‌گفتم، آقا این کار غلط را کنار بگذارید. این‌ها از زمان اقبال شروع شد که پا بیافتند و از این کارها بکنند. بعد هم علم و بعد رسید به هویدا...بعد از آن دیگر شاه همه کاره شد و همه هم تشویق کردند که ایشان خدایگان و فلان هستند. می‌گفتند شاه اشتباه نمی‌کند!

پروژه تاریخ شفاهی هاروارد
خاطرات علی امینی

✅ @karkhone
| احسان محمدی

‍ پدرم بیماری قلبی داشت. دکترش گفت کار زیادی نمی‌شود برایش کرد. فقط مواظب استرسش باشید. تشکر کردم و رفتم طرف در. دکتر صدایم کرد. آرام گفت: ببین!
همیشه توی جیب روی قلبش پول بیشتری بذار که هر وقت درد گرفت حس کنه اونقدر پول داره که بتونه بره بهترین بیمارستان شهر.
این حرف را هجده‌سال پیش استادم گفت. هجده‌سال عمری است. اما الان بیشتر از هر وقت دیگری قبولش دارم.
اینکه آدم «ایمان، تقوا و عمل صالح» داشته باشد خوب است اما این روزها اگر بخواهم به یک نفر توصیه‌ای بکنم می‌گویم سعی کن پولدار بشی!
گول‌مان زدند که پول خوب نیست.
علم بهتر است و آدم‌های پولدار آخرش بدبخت میشن و بچه‌هاشون معتاد میشن.
پولدارها خیلی افسردن، قرص می‌خورن و خودکشی میکنن و اصلاً پول چرک کف دسته و ... اما افسانه است.
ساخته‌اند که دست زیاد نشود.
وقتی پول دارید احترام اجتماعی دارید، روی سبیل شاه هم می‌توانید نقاره بزنید.
وکیل و وزیر و نظمیه‌چی که سهل است. غذای سالمتری می‌خورید، کمتر مریض می‌شوید، لازم نیست تا بوق سگ برای یک لقمه نان بدوید، آب میوه می‌خورید، پوست‌تان بهتر می‌شود، ورزش می‌کنید، روز به روز به اذن الهی خوش‌تیپ‌تر می‌شوید.
کار خیر می‌کنید، جاهای خوب بهشت را رزرو می‌کنید.
لازم نیست اخبار گوش بدهید، هیچ اهمیتی ندارد چه کسی رئیس‌جمهور است.
شما پول دارید. هوا پس شد بچه‌هایتان را می‌فرستید جای امن، بدتر شد خودتان هم می‌روید.
وقتی پول دارید، خیابان که بوی خون گرفت می‌روید پاریس خرید می‌کنید.
می‌شوره میبره به خدا!
گرم‌تان شد می‌روید سوئیس اسکی می‌کنید، سردتان شد می‌روید دبی حمام آفتاب می‌گیرید. ایران بهشت پولدارهاست. پولدار شوید.
اینکه می‌گویند همه می‌میرند هم خیلی حقیقت ندارد. همه می‌میریم اما تفاوت در کیفیت مدت زندگی است. آدم اسهال بگیرد و در سی‌سالگی ریق رحمت سر بکشد، فرق دارد با اینکه در نود سالگی وقتی پرستارهای زیبارو دورش را گرفته‌اند به ملکوت اعلی بپیوندد.
آمار نشان می‌دهد پولدارها بیشتر عمر می‌کنند. گول چند نفری که زود می‌میرند را نخورید. اینها مثل چند دیکتاتوری هستند که در همین جهان تاوان داده‌اند.
باقی‌ دیکتاتورها سُر و مُر و گنده حالشان را کرده‌اند.
اینکه چطور پولدار شویم داستان دیگری است. هر وقت یاد گرفتم یادتان می‌دهم.

✅ @karkhone
یلدای شما نیز مبارک!

خاطرم هست از مسافرت که برگشتیم به تهران خیابان های محل کلا دگرگون شده بود.
تعطیلی عید قربان بود و خالی شدن چند روزه شهر طبیعی. خیابان های محلمان اما بعد از آن چند روز شبیه سابق نبود. خیابانی که تا دیروز دو طرفه بود یکطرفه شده بود. جهت یک خیابان را کلا برعکس کرده بودند و قص علی هذا.
تایمینگ خوب دوستان قابل تقدیر بود و در غیاب ما و در ایام تعطیل این حرکت ظریف را پیاده کردند.

حالِ قصه، حالِ فرمانده ماست که خبر از اخبار خوب در آذر میدهد.
شنیده های مبنی بر حذف ارز 4200 در دی ماه حالا تایید شده و تو نمیدانی کدام یک بین خبر افزایش یارانه یا حذف ارز ترجیحی خبرِ خوب است،
اما نیک میدانیم که اگر نرخ تعدیلی مناسبی برای این حرکات لحاظ نشود خبرخوب به یکباره میشود بلای‌جان که این نه گفته من بلکه صحبت کاردانان است.

در پس شب طولانی، زمستان در راه است...

پ.ن: تصویر؛ نامه حذف ارز 4200 نهاده های دامی از اول دی ماه

✅ @karkhone
مخالفت بروجردی با اصلاحات ارضی

دلیل مخالفت آیت‌الله بروجردی با اصلاحات ارضی، اصالت و حتی تقدس مالکیت در فقه و شریعت اسلام است. یعنی در فقه و شریعت که از قرن دوم-سوم شکل گرفته، در اندیشه‌ی فقها، مسئله‌ی مالکیت بسیار جدی، مهم و محوری است و به یک اصل مقدس تبدیل شده است. به همین دلیل در فقه، قاعده‌ای به نام “قاعده‌ی ید” بر اساس حدیث “الناسَ مسلَّطون علی اموالِهِم” وجود دارد؛ یعنی هر کسی هر چیزی که در اختیار دارد، تا زمانی که خلاف آن ثابت نشده، جزو اموال آن شخص محسوب می‌شود.

فرض کنید من کتابی در اختیار داشته باشم؛ تا وقتی که شما می‌بینید این کتاب در دست و یا در کتابخانه‌ی من است، قاعده این است که آن کتاب را مال من بدانید؛ مگر این‌که کسی بیاید شکایت کند و بگوید این کتاب مال من نیست و این ادعا را ثابت کند. در آن صورت، یعنی وقتی ثابت شد که من از کسی دزدی کرده‌ام یا مال دیگری را تصاحب کردم، داستان متفاوت می‌شود. بر این اساس، قاعده‌‌ی فقهی ید در طول تاریخ بسیار نقش آفرین بوده، چرا که در گذشته و قبل از آن‌که قوانین و مقررات عرفی به وجود بیاید، این قاعده بر قوانین حکومت‌ها، دولت‌ها و کسانی که داوری می‌کردند، بسیار موثر بوده است.

اما برخی از روحانیون و روشنفکران مسلمان در طی شصت-هفتاد سال اخیر بوده‌اند که قاعده‌ی مالکیت را چندان مقدس و محترم نمی‌شمارند. مثلاً علی شریعتی از همین حدیث، تفسیر کاملاً متفاوتی داشت. او معتقد بود که “الناسَ” چون اسم جمع است، این معنا را می‌دهد که جامعه و مردم به اعتبار هویت جمعی‌شان بر اموالشان مسلط هستند و نه فرد؛ که به هر حال این یک تفسیر چپ‌گرایانه و سوسیالیستی است و در چند دهه‌ی اخیر در برابر قاعده‌ی فقهی ید به وجود آمده است.

اما همان طور که نقل شد، علما و فقها، اصل مالکیت خصوصی را بسیار مقدس می‌شمردند و به همین دلیل در زمان طرح اصلاحات ارضی آن را مغایر اصول فقهی، شرعی و اسلامی می‌دانستند و با آن مخالفت می‌کردند. وقتی که می‌دیدند حکومت و دولت قصد دارد مالکیت را جابه‌جا کند و زمین‌هایی را که در اختیار افراد... به طور خاندانی و ارثی بوده است، از آن‌ها بگیرد، در برابر آن موضع می‌گرفتند و می‌گفتند بر اساس قاعده‌ی ید، این زمین‌ها متعلق به آنان است و هیچ کسی حق ندارد از آن‌ها بگیرد.

✅ @karkhone
همانطور که میدانید در ایران به اشتباه به عرضه اولیه به سبک فعلی IPO می گویند. این سبک از عرضه با توجه به اینکه سهام جدیدی منتشر نمی شود؛ listing نام دارد.

بناست تپسی از محل سلب حق تقدم و به صورت افزایش سرمایه برای سهامداران واجد شرایط و حرفه ای عرضه شود. در واقع معاملات عرضه اولیه در نماد #تپسیح اتفاق خواهد افتاد. ظاهرا سهامداران فعلی نیز متعهد هستند که تا ۳ سال سهام خود را نگه داشته و نفروشند.

با کاهش سهم دارایی های نامشهود در ترازنامه تا یک سقف مشخص، نماد قابلیت معامله عمومی پیدا خواهد کرد.

✅ @karkhone
مزرعه حیوانات اثری تمثیلی

اتفاق‌ها و شخصیت‌های داستان مزرعه حیوانات همگی اشاره به اتفاق‌ها و شخصیت‌هایی در خارج از داستان دارند. به طور خاص خیلی‌ها اعتقاد دارند این داستان اشاره‌ای به انقلاب روسیه و مشکلات بعد از آن دارند. اورول می‌خواست داستان انقلاب روسیه را جوری بنویسد که همه بتوانند بفهمند، حتی اگر جزئیات دقیق تاریخی را ندانند. برای همین این داستان را نوشت. مزرعه حیوانات تنها داستان تمثیلی تاریخ روسیه نیست. علاوه‌براین رمان قلعه حیوانات بحث بزرگتری درباره‌ی قدرت سیاسی و ظلم را به طور کلی باز می‌کند.


ناپلئون، اسنوبال و اسکویلر ایده‌ی میجر پیر را، اینکه حیوانات هم حق آزادی و برابری برای داشتن دستگاه فکری کامل دارند، مطرح کردند. این ایده را آن‌ها تحت عنوان حیوان‌گرایی (اصطلاحی در برابر انسان‌گرایی) گفتند. به مرور زمان که خوک‌ها توانستند قدرت بیشتری به دست آورند، فرمان‌هایی را که روی انبار کشیده بودند، تغییر دادند، تا جایی که حیوان‌گرایی به اندک قواعدی تقلیل یافت که کاملا با ایده‌ی کلی و اصلی تناقض داشت:

همه‌ی حیوانات با هم برابرند، اما بعضی حیوانات از دیگران برابرترند!

چگونه ناپلئون توانست قدرت را تصاحب کند؟
ناپلئون تعدادی توله سگ را تربیت می‌کرد که در آینده برای او احترام بیشتری قائل شوند. زمانی که آن‌ها کاملا بزرگ شدند، او از سگ‌ها استفاده کرد تا اسنوبال، رقیب اصلیش را تعقیب کنند. ناپلئون عملکرد خودش را پیش حیوانات دیگر اینطور توجیه کرد که اسنوبال یک خائن است و برای انسان‌ها جاسوسی می‌کند. اسکویلر استدلال‌های گیج‌کننده‌ای استفاده می‌کرد که همه‌ی حیوانات باور کنند ناپلئون حقیقت را می‌گوید. در حالی‌که ترس از سگ‌های ناپلئون باعث می‌شد کسی حتی جرئت حرف زدن نداشته باشد.

بوکسر نماد چه چیزی بود؟
اگر قبول کنیم که مزرعه حیوانات استعاره‌ای از اتحاد جماهیر شوروی است، بوکسر نماد طبقه‌ی کارگر روسی بود. بوکسر اکثر کارهای مزرعه را انجام می‌داد، زور و اندازه‌ی او باعث می‌شد قدرتی به دست آورد. در عین حال او بی‌سواد و زودباور است. برای همین خوک‌ها خیلی راحت توانستند او را فریب دهند که در برابر قدرتش تسلیم شوند. اورول باور داشت چیزی شبیه به این برای طبقه‌ی کارگر در اتحاد جماهیر شوروی اتفاق افتاد. کارگران قدرتمند بودند، همه‌ی کارهای اتحاد جماهیر شوروی بر عهده‌ی آن‌ها بود، اما روشنفکران روسی آن‌ها را فریب دادند و به آن‌ها خیانت کردند.

آقای فردریک قبول کرد که بابت چوب‌های مزرعه حیوانات پول زیادی بپردازد و ناپلئون را تشویق کرد به آقای پلینگتون توهین کند. آقای فردریک می‌دانست حیوانات چندان با پول آشنایی ندارند. برای همین به جای پول به آن‌ها مقداری اسکناس جعلی داد. زمانی که همه فهمیدند که پول‌ها جعلی است، آقای فردریک به مزرعه حمله کرد و آسیاب‌های بادی را از بین برد. اقای پلینگتون هم به خاطر توهینی که به او شده بود، حاضر نشد به حیوانات در دفاع از مزرعه کمک کند. این اتفاقات پشت سر هم دقیقا با مانند اتفاقاتی بود که برای شوروی (ناپلئون)، آلمان نازی(فردریک) و بریتانیا (آقای پلینگتون) در جنگ جهانی دوم اتفاق افتاد.


در ادامه چند بخش جالب از کتاب رو باهم بخونیم:

1.همه حیوانات برابرند، اما بعضی حیوانات از دیگران برابرترند.
2.فقط آدم مرده، آدم خوب است.
3.اسکوییلر به سرعت اعدادی پشت سر هم ردیف می‌کرد تا به حیوانات نشان دهد حالا از زمان آقای جونز، جوِ بیش‌تر، یونجه‌ی فراوان‌تر و شلغم زیادتری دارند، ساعات کم‌تری کار می‌کنند، و آب آشامیدن‌شان گواراتر، عمرشان طولانی‌تر و بهداشت نوزادان بهتر شده است؛ در طویله کاه بیش‌تر دارند و مگس کم‌تر آزار می‌دهد.
4. حیوانات تمام این مطالب را باور می‌کردند. در واقع خاطره‌ی دوره‌ی آقای جونز تقریباً محو شده بود. می‌دانستند که زندگی امروزشان سخت و خالی‌ست. غالباً گرسنه‌اند، سردشان است و به طور معمول جز خواب، کار می‌کنند. ولی بی‌شک روزهای قدیم از امروز هم بدتر بوده است.

کتاب مزرعه حیوانات یا همان قلعه حیوانات در فهرست صد کتاب برتر مجله تایم قرار دارد.

✅ @karkhone
‍ ارزشگذاری گروه انتخاب (اسنوا)

گروه انتخاب الکترونیک آرمان، امسال با نماد "#انتخاب" در تابلوی فرابورس درج شده و احتمالا به زودی شاهد عرضه اولیه این گروه عظیم لوازم خانگی باشیم.

1. به دنبال تغییر ساختار مالکیت، شرکت گروه انتخاب الکترونیک آرمان (سابقا حایر آسا) واحد اصلی و سایر شرکت‌ها واحد فرعی گروه انتخاب الکترونیک آرمان هستند. رشد قابل توجه درآمدهای این شرکت‌ها که به دنبال رشد قیمت‌ها و افزایش فروش بوده، از نکات جالب صورت‌های مالی این شرکت است. شرکت‌های اصلی، سپید مطهر و حایر پلاست، سه شرکتی هستند که طرح توسعه آن‌ها در تیرماه 1401 به سرانجام خواهد رسید.

2. نگاه به روند تولید داخلی از سال 97 به بعد نشان می‌دهد که با ممنوعیت واردات و افزایش نرخ ارز، محصولات داخلی در بازار جذابیت بیشتری پیدا کرده و شرکت‌ها تولیدات خودشان را افزایش دادند و انتخاب هم از این امر مستثنی نبوده است. با وجود این، ابهامات سیاسی و اقتصادی سال‌های آینده ایران و کاهش قابل توجه قدرت خرید خانوار، موید این نکته است که نمی‌توان نرخ‌ رشد‌هایی به اندازه رشد‌های سه سال اخیر را برای این صنعت متصور شد و حتی رقابت در صنعت افزایش خواهد یافت.

3. برای ارزشگذاری گروه، از دو روش DCF و روش ضرایب ( EV/R و P/E) استفاده شده است که به نظر ما ارزشگذاری قبل از عرضه این شرکت احتمالا حوالی 25.3 همت (با کسر بازارپذیری 21.5 همت) خواهد بود.


پ.ن : از اقبال و یا ادبار روزگار برند حاضر علاوه بر دست داشتن در زدن بیلبرد های مجهول الهویه (استخدام های هزاران هزار نفری) و پیگیری مصرانه برای ایجاد انحصار در بازار لوازم خانگی در مرقومه ای جدید استارتاپ خَر شده اند و یکجا چکتون رو میکشن با استخون و کلیه هاتون روهم. کافیه بگید چند؟!

✅ @karkhone
داستان بنزین، حقوق آن‌ها و فوب خلیج فارس!

| صابر گل عنبری

بنزین در شش کشور عربی همسایه جنوبی ایران تقریبا نرخ‌های مشابهی دارد. البته ناگفته نماند که بنزین عرضه شده هم انواع متفاوتی دارد از بنزین با اکتان 91 که همان بنزین معمولی در ایران است تا با اکتان 95 و 98 که اکتان 98 آن کیفیت بسیار بهتری دارد.
قیمت فوب (FOB) بنزین خلیج فارس حدودا 50 سنت یعنی حدود 15 هزار تومان است. فوب به زبان ساده به معنای قیمت تمام شده کالا تا لحظه تحویل روی کشتی است. تمام هزینه‌های کالا تا انتقال آن به کشتی بر عهده فروشنده است و هزینه‌های بعدی بر عهده خریدار است. از این رو، نرخ بنزین عرضه شده برای شهروندان کشورهای عربی حوزه خلیج فارس معمولا بیشتر از نرخ فوب است.
ناگفته هم نماند که خودروهای مورد استفاده در این کشورها از کیفیت خیلی خوبی برخوردار بوده و سوخت کم‌تری مصرف می‌کنند.
دستمزدهای مشار الیه ذیل در شش کشور عربی جنوب ایران مربوط به همین سال 2021 است. در این کشورها حداقل دستمزدها حداقل سه برابر حقوق خط فقر در آن‌هاست. اقتصاد و قیمت‌های کالا و خدمات در کل در وضعیت ثبات بوده و میانگین نرخ تورم در این کشورها 3.5 درصد است. بالاترین نرخ تورم مربوط به عربستان با 5.3 درصد است. تورم در کویت 3.1 درصد، در عمان 1.6 درصد، در قطر 1.1 درصد، در بحرین و امارات تورم منفی است. البته تورم منفی (Deflation) پیامدهای خاص خود را هم دارد و این شکل تورم زمانی است که عرضه کالا و خدمات بیشتر از تقاضاست و به همین خاطر قیمت‌ها کاهشی می‌‍شوند. ولی با توجه به این که شهروندان امارات قدرت خرید و منابع مالی بالایی دارند، علت وقوع تورم منفی در این کشور ارتباطی با نبود قدرت خرید کافی ندارد.

دستمزدها در شش کشور جنوب ایران

1ـ عربستان سعودی: در این کشور، میانگین حقوق ماهانه یک کارمند 16700 ریال یا حدود 6200 دلار است که معادل 187 میلیون تومان ایران است. همچنین حداقل حقوق در آن 4230 ریال معادل 47 میلیون تومان و حداکثر حقوق نیز 74600 ریال معادل 835 میلیون تومان (حدود 28 هزار دلار) است.
2ـ قطر: در این کشور، میانگین دستمزدها 15600 ریال قطری معادل 181 میلیون تومان است. حداقل دستمزد ماهیانه هم 3970 ریال معادل 46 میلیون تومان و حداکثر حقوق نیز 812 میلون تومان است.
3ـ امارات: میانگین دستمزدها در این کشور 19600 درهم معادل 147 میلیون تومان، حداقل آن 4370 درهم معادل 33 میلیون تومان و حداکثر دستمزدها نیز 90100 درهم یعنی 676 میلیون تومان است.
4ـ كويت: در کویت، میانگین دستمزد ماهیانه 1260 دینار معادل 126 میلیون تومان است. حداقل حقوق نیز 320 دینار (32 میلیون تومان) و حداکثر نیز 5640 دینار (564 میلیون تومان) است.
5ـ سلطنت عمان: در این کشور سلطنتی، میانگین دستمزدهای ماهیانه 1770 ریال (138 ميليون تومان)، حداقل آن 450 ریال (35 ميليون تومان) و حداکثر حقوق نیز 7900 ریال (616 میلیون تومان) است.
6ـ بحرین: در این کشور کوچک، میانگین دستمزدها 1480 دینار معادل 119 میلیون تومان، حداقل آن 370 دینار معادل 30 میلیون و حداکثر هم 6600 دینار معادل 528 میلیون تومان است.

✅ @karkhone
ابن سعود (١٨٧۶-١٩۵٣) پادشاه و بنیان گذار عربستان سعودی، وقتی می دید که علمای سنت گرا با نظراتش موافقت نمی‌کنند بجای اینکه آنها را نادیده بگیرد سخت تلاش می‌کرد تا نظرشان را تغییر دهد. مثلاً هنگامیکه او قصد داشت نظام ارتباطی رادیویی را در عربستان تأسیس کند، علمای سنت گرا با این استدلال که در دوران پیامبر اسلام رادیو وجود نداشته با آن مخالفت کردند، اما ابن سعود که به اهمیت رادیو واقف بود طی نمایشی نشان داد که می‌توان کلام قرآن را بوسیله رادیو پخش کرد، در نتیجه علما با تغییر نظرشان با تأسیس رادیو موافقت کردند. ابن سعود همواره مراقب بود که دشمن تراشی نکند و تلاش می‌کرد تا دشمنان را به متحدان تبدیل نماید، او برای از بین بردن عداوت های قدیمی تاکید داشت.


ویلیام گودوین

✅ @karkhone