در باب مفهوم نامانوس یارانه پنهان

از کارشناسان این حوزه و مدافعین وجود یارانه پنهان و افزایش قیمت کالاها و خدمات چند سوال داشتم، ممنون میشم بهشون جواب بدید.

1- هدف از افزایش قیمت چیه؟ میخواییم میزان مصرف رو کم کنیم؟

2- میزان قاچاق رو کم کنیم؟
1-2- تعریف قاچاق چیه؟ هر چیزی که دولت و مجلس اعلام کنن، قاچاق محسوب میشه؟
2-2- بنظر میرسه با انجام قاچاق توسط تعدادی از مرزنشینان، اندکی از نابرابری اجتماعی کاسته میشه و آنها نیز اندکی از سفره نفت منتفع می‌گردن، با از بین بردن قاچاق، تکلیف اشتغال و معیشت این افراد چگونه خواهد شد؟
3-2- اگر هدف کاهش تقاضا (چه مصرف، چه قاچاق) هست، چرا از کوپن استفاده نمیشه؟ مگر نمیگید که با کوپنی کردن بنزین (کارت سوخت)، میزان تقاضا کاهش پیدا کرده؟ خب در مورد روغن و آرد و بقیه هم همین منطق رو اجرا کنین دیگه!

3- اختلاف ناشی از افزایش قیمت، به چه کسی میرسه؟ آیا قرار است به جیب دولت برود؟ اگر ادعا میشه قراره به مردم داده بشه، چه تضمینی براش هست؟ تجربه 45 هزار تومان یارانه ثابت، رو کجای دلمون بذاریم؟

4- معمولا یارانه پنهان رو عدم‌النفع ناشی از فروش در خارج تعریف میکنن. سوال اصلی اینه که چرا دولت همه‌ی کالای ادعاییش (که بهش یارانه میده) رو نمیبره خارج بفروشه؟ بجاش اجازه بده مردم هم همون کالاها و خدمات رو از خارجی‌ها بخرن؟ اینجوری که نفع همه است!
دولت خودش روی تجارت محدودیت گذاشته، بعد منت میذاره و میگه که من به مردم ارزانتر میفروشم!

5- مزیت نسبی رو آیا در این تعاریف وارد نمیکنید؟ هر اختلاف قیمتی که یارانه نیست! اگر هر اختلاف قیمتی داخل و خارج رو یارانه حساب میکنید، استفاده از محصولات صداوسیما 100% یارانه پنهان داره! من از همین‌جا تقاضا دارم که این یارانه پنهان برداشته شده و همه‌ی محصولات صداوسیما صادر شود! چه معنی داره اون کسی که بالاشهر میشینه و پول بیشتری داره، به مقدار بیشتری تلویزیون نگاه کنه؟
همچنین مثال دیگری در مورد قیمت خدمات نیروی کار وجود داره. قیمت خدمات نیروی کار در داخل بسیار ارزان‌تر از خارج می‌باشد. حساب کنید ببینید چه یارانه پنهانی اینجا وجود داره!!! به همین دلیل تقاضا میشه که از فردا قیمت خدمات نیروی کار، معادل قیمت نیروی کار در نیویورک لحاظ بشه تا از قاچاق خدمات نیروی کار به خارج جلوگیری شده و همچنین شرکت‌های داخلی از خدمات نیروی کار به اندازه استفاده کنن و جلوی ضایعات خدمات نیروی کار (همچون ضایعات نان) گرفته بشه.

6- چرا در مواقعی که قیمت در خارج ارزان‌تر از داخل هست، دولت نمیگه که من به مردم دارم گرونتر جنس میفروشم؟ چرا اختلاف‌شو به مردم نمیده؟

7- اگر فروش ارزانتر بنزین در داخل رو یارانه پنهان دولت به مردم بگیریم، خب فروش گران‌تر پراید به مردم در داخل رو هم باید یارانه پنهان مردم به دولت محسوب بشه دیگه، درسته؟ هر دوتاش نتیجه گذاشتن محدودیت روی تجارت مگه نیست؟

8- میزان کل یارانه پنهان رو معمولا ضربدر اختلاف قیمت داخلی و خارجی و میزان تقاضا میکنن، میگم شما کشش قیمتی تقاضا اون محصولات رو صفر در نظر گرفتی؟ فرض کنید از فردا مردم ایران هیچ بنزینی مصرف نکنن، دولت میتونه کل این بنزین رو با همین قیمت ادعایی صادر کنه؟

9- محدودیت‌های فنی برای صادرات رو جایی لحاظ نمیکنید؟ مثلا اگر از فردا مردم ایران هیچ آبی مصرف نکنن، دولت میتونه کل این آب رو صادر کنه؟

10- فرض کنیم افزایش قیمت دادیم، دوباره چند سال دیگه همین آش و همین کاسه رو داریم. چه راهکاری برای این لوپ بی‌فایده دارید؟

11- به عنوان کارشناس که از وجود یارانه پنهان دفاع میکنید و طرفدار افزایش قیمت کالاها و خدمات هستید، هدف نهایی‌تون از دفاع چیه؟ آیا کمکی میکنه این مشکل دوباره بوجود نیاد؟ اگه دوباره بوجود میاد، من چیزی نمیبینم جز اینکه بخوایید کاری کنید که بوی کمتری از گند سیاست‌مدار بلند شه! اگر منطق دیگری دارید و من اشتباه میکنم لطفا من رو از گمراهی نجات بدید.


«این فهم من است. من دنیا را اینطور می‌شناسم. شما سعی کنید آن را بهتر بشناسید»

✅ @karkhone

چگونه اصلاحات اقتصادی عالیخانی بال گشود و اقتصاد مقاومتی عبدالملکی در گِل فرو ماند؟

| بیژن اشتری

شش سال پیش آقای حجت‌الله عبدالملکی پیش رهبر رفت و کتاب اقتصاد مقاومتی‌اش را تقدیم وی کرد و عاقبت‌ نیز وزیر کار مملکت شد و چاقوی جراحی دستش گرفت تا اقتصاد مملکت رو جراحی بکنه!

او‌ بعداً در بخشی از گزارش این دیدار نوشت: «یک نسخه ای از کتاب اقتصاد مقاومتی که خودم تالیف کرده بودم را برای تقدیم خدمت آقا آورده بودم.» عرض کردم: «ما با فرهنگ اقتصاد اسلامی می تونیم به پیشرفت شگفت انگیزی برسیم.»

مثال زدم از صدر اسلام که پیامبر اعظم(ص) با تحول فرهنگی که ایجاد کردند در مدینه النبی، رشدهای اقتصادی شگفت انگیزی را موجب شدند که گاهی تا چند‌صد درصد هم برآورد شده. فرمودند: «واقعاً کسی محاسبه کرده؟» عرض کردم: «بله آقای دکتر سیدکاظم صدر در کتابشون به این اعداد رسیدن...!»

اما اگر من بودم و می‌توانستم به منزل یا محل کار رهبر بروم یک جلد کتاب «خاطرات دکتر علینقی عالیخانی» همراه خودم می‌بردم و به دستشان می‌دادم با این توضیح که: «اون کتاب اقتصاد مقاومتی بی‌ارزش است، عوضش این کتابی را که خاطرات آقای عالیخانی است، مطالعه کنید که می‌تواند بسیار راهگشا باشد.»

بعد توضیح می‌دادم که این آقای عالیخانی که سه سال پیش در نود سالگی عمرش را داد به شما تقریباً همسن و سال همین آقای عبدالملکی بود موقعی که وارد کابینه «امیر اسدالله علم» شد در اوایل دهه‌ی چهل خورشیدی. فقط هشت سال فرصت کار کردن پیدا کرد. وزیر اقتصاد شد و در دوره وزارتش صنایع مادری مانند ذوب آهن، ماشین‌سازی و تراکتورسازی شکل گرفت و بازار بورس و سهام و مرکز آمار واردات و صادرات و سازمان استاندارد و خیلی نهادهای دیگر تاسیس شدند.

در هشت سالی که علینقی عالیخانی وزیر بود، ایران به طور متوسط سالیانه چهارده درصد رشد اقتصادی داشت. یعنی هر سال چهارده درصد اقتصادش بزرگتر و به تبع اولی رفاه مردمش بیشتر می‌شد. تورم هم طی همه این سال‌ها حداکثر ۲/۵٪ درصد بود. اگر این وضع ادامه پیدا می‌کرد، ما اقتصادمان پس از چند سال همسطح ژاپن می‌شد.

حالا که جنابعالی دنبال الگوی اقتصادی می‌گردید، بنده پیشنهاد می‌کنم که به جای اقتصاد مدینه‌النبیِ زمان پیامبر اعظم که هیچ وجهی از آن معلوم نیست، و تماماً مبتنی بر حدسیات و توهمات‌ است، بیایید و اقتصاد دهه چهل نظام پهلوی را الگو قرار بدهید.

ملاحظه بفرمایید، که چگونه عالیخانی بدون هیچ درآمد نفتی‌ای موفق به این دستاورد بزرگ شد. سرمایه و هنر او فقط علم و دانش اقتصادی‌اش بود.و هنر عبدالملکی به قهقرا بردنِ اقتصاد.

ادامه مطلب

✅ @karkhone

مرداد ۱۳۶۷ جنگ ایران و عراق تموم شد . بعد از هر جنگ بخاطر امیدی که به جامعه حاکم میشه پدیده baby boom ( افزایش تولد نوزاد ها) اتفاق میوفته .

تو ایران کسانی که اواخر دهه شصت و اوایل دهه هفتاد به دنیا اومدن
Baby boomer
به حساب میان و این نسل دقیقا به هر صنعتی که رسیدن بخاطر جمعیتشون اون صنعت رو رونق دادن .

این نسل وقتی نوزاد بود صنعت شیر خشک ، پوشک و اسباب بازی به یکباره جون گرفتن ، حتی گروه زرین (مای بیبی ) در سال 79 با پشتوانه سرمایه فروش به این نسل تاسیس شد

این نسل وقتی دانش آموز بود کلی برند های لوازم التحریر از جمله دارا و سارا به وجود اومدن و صنعت نوشت افزار رونق گرفت . حتی انتشارات کودکان و کانون پرورش فکری کودکان خیلی فعال تر از الان بود .

این نسل آروم آروم وارد دبیرستان شد و مافیای کنکور هم باهاش جون گرفت از جمله کتاب های گاج ، خیلی سبز و کلاس های کنکور کزائی دیگه !

یکمی بعد تر این نسل وارد دانشگاه شد و کلی دانشگاه به وجود اومد که بتونه نیاز به تحصیل این نسل رو پاسخگو باشه .

آروم آروم این نسل نیاز به کار داشتن و تو سال های 94 95 شاهد بودیم که نتورک مارکتینگ ، دوره های کارآفرینی ، کوورک ها و کلا اکوسیستم استارتاپی هم همراهش رونق گرفت .

حالا این نسل طبق هرم سنی ایران در پنجره طلایی خودش یعنی سن 27 تا 35 سال قرار داره .
الان baby boomer های ایران متخصص های دنیا دیده ای شدن و وقتشه که سرمایه دار هایی که چندین سال با فروش به این نسل پولدار شدن سرمایه و تجربه خودشون رو در اختیار این نسل قرار بدن تا اینبار زیرساخت های اقتصادی و کسب و کار جامعه رونق پیدا کنه .

روی صحبتم با بزرگتر های بازار هست که به جای سرمایه گذاری روی این ظرفیت پولشون صرف خرید خونه تو ترکیه و دبی میشه .
حتی اگه بخواید خودخواهانه به ماجرا نگاه کنید ، نسلی که در حال حاضر بدنه جامعه رو تشکیل میده سرمایه گذاری کردن روی نیاز هاش تصمیم اقتصادی درستی به نظر میاد !
اگر نخبه های این نسل مهاجرت کنن و ازین ظرفیت استفاده نشه ، 30 سال بعد یه جمعیت پیر داریم که صندوق های بازنشستگی توان پرداخت بازنشستگی اون رو ندارن .

پس کارآفرینان و بزرگ تر های عزیز ، همونقدری که حواستون به شرایط کلی سیستم هست حواستون به ظرفیتی که این نسل داره هم باشه.

✅ @karkhone

خارج از نوبت!

ما که انقد نداریم که اینقدر نقد کنیم ولی اینقدر داریم تا برای اونایی که اینقدر دارند، کف بزنیم.

پ.ن : صحبت‌های مسعود صرامی در خصوص سفر سید ابراهیم رییسی به اصفهان

✅ @karkhone

فم‌تریپ و ذهن سیاسی جامعه

| مهدی تدینی


ناگهان پیرامون یک نام جنجال بزرگی شکل می‌گیرد. در نگاه نخست عجیب به نظر می‌رسد که فرد گمنام و کم‌تأثیری مانند هدی رستمی به سوژۀ دعوایی بزرگ تبدیل شود، اما اگر کسی از این منازعات و شدت آن تعجب کند، از «جامعه‌شناسی سیاسی ایران» هیچ نمی‌داند؛ درست همان‌گونه که اگر کسی بپرسد چرا در فوتبال این‌همه آدم دنبال یک توپ می‌دوند، از فوتبال هیچ نمی‌داند. هدی رستمی ــ مانند مورد فرهادی که پارسال همین روزها رخ داد ــ بهترین گزینه برای فهمیدن حال سیاسی ایران و پی بردن به پساپردۀ جامعه‌شناسی سیاسی ایران است.

برای کسانی که شاید کم‌تر از موضوع مطلعند یک توضیح کوتاه بدهم: «فم‌تریپ» و «فیل‌ایران» یک پروژۀ جهانگردی است که می‌کوشد با ارائۀ تصاویر زیبا، آشناسازی و تحریک ذائقه، توریست‌هایی را جذب ایران کند. دختر جوانی به اسم هدی رستمی ــ که البته گویا نام اصلی‌اش این نیست ــ این پروژه را تعریف و هدایت می‌کند. پروژۀ فیل‌ایران و شخص هدی رستمی، فارغ از این‌که اصلاً نمی‌دانم چقدر این پروژه تأثیرگذار باشد، ناگهان به سوژۀ دعوایی بزرگ تبدیل شد که در همۀ رسانه‌ها بازتاب یافت و در نهایت دیروز صداوسیما نیز به حمایت از این پروژه گزارشی پخش کرد (که البته حمایت صداوسیما از کسی، خود بدترین تخریب است). معترضان هدی رستمی و این پروژه معتقدند در پس این پروژه اغراض سیاسی نهفته و تلاش می‌شود اوضاع ایران سفیدنمایی شود. این اصل اعتراض است و مبنای نتیجه‌گیری‌های بعدی می‌شود.

خشم و کشاکشی که سر هدی رستمی درگرفته است، نشانۀ «سیاست‌زدگی» جامعۀ ایرانی است. اول ببینیم «سیاست‌زدگی» یعنی چه و مقصر آن کیست؟ سیاست‌زدگی یعنی هر کس خواستار این باشد که در هر موضوعی مطالبۀ سیاسی‌اش محقق شود. در ذهن سیاست‌زده، «مطالبۀ سیاسی» اولا بر هر چیزی است: اولا بر ورزش، فرهنگ، تجارت، تفریح، دین و هر چیز دیگر. در واقع، «انگیزۀ سیاسی» می‌شود «معیار مطلق»؛ هر پدیده و امری بر اساس آن «داوری» می‌شود.

آری جامعۀ ایران سیاست‌زده است، اما مقصر این سیاست‌زدگی جامعه نیست، بلکه حاکمیت کاری کرده است که آدم‌ها سیاست‌زده شده‌اند، زیرا پیش‌تر سیاست بر همۀ مسائل زندگی‌شان سایۀ سنگین انداخته، چه بسا آوار شده است. بنابراین، سیاست‌زدگی پیامد طبیعی وضعیتی است که حاکمیت سیاسی برای جامعه ایجاد کرده است. وقتی نیشتر سیاست هر روز به تن شهروند می‌خورد، جامعه هم به این نتیجه می‌رسد در هر چیز دنبال نیشتر سیاست بگردد؛ به ویژه وقتی دائم به شهروند اثبات می‌شود حتی نیشترهایی که فکر می‌کرده سیاسی نیست، سیاسی بوده است. پس شهروند نسبت به دنیای بیرون گارد سیاسی می‌گیرد، زیرا سیاست زندگی‌اش را کاملاً تصرف کرده است. من از انسان‌های تصرف‌شده انتظار ندارم فیلسوفانه رفتار کنند!

اما یک نکته می‌ماند: تأکید دارم دو سطح را از هم جدا کنیم: یک: تشخیص؛ دو: واکنش.

«شم سیاسی» جامعه بیراه حس نمی‌کند. یعنی جامعه معمولاً یا تقریباً درست تشخیص می‌دهد. اما در واکنش معمولاً احساسی رفتار می‌کند. برای مثال ممکن است تشخیص بدهید دوستی به شما دروغ می‌گوید. بعید است در واکنش او را کتک بزنید، فقط مراقبت می‌کنید دیگر فریب او را نخورید. در این‌جا فهمیدن دروغگویی «تشخیص» است و مراقبت ــ یا کتک زدن ــ «واکنش» است.

ذهن سیاست‌زدۀ جامعۀ ما باهوش‌تر از آن است که اشتباه تشخیص دهد یا خیلی بیراه تشخیص دهد، اما ممکن است در واکنش احساسی عمل می‌کند... به همین دلیل من جامعه را کاملاً درک می‌کنم، زیرا تشخیصش درست است و واکنش هیستریکش هم معلول وضعی است که بر او تحمیل شده است. وقتی سیاست بر نان و پنیرِ سر سفرۀ مردم تأثیر می‌گذارد، چطور می‌توان از مردم انتظار داشت خونسرد باشند و ذره‌بین سیاسی به دست نگیرند؟ در این میان، طبیعی است که زیر این ذره‌بین چیزهای کوچک هم بیش از حد بزرگ به نظر می‌رسد. موجودات ریز زیر ذره‌بین هیولا به نظر می‌رسند...

✅ @karkhone

ما در چاپ پول محدودیتی نداشتیم

| عبدالناصر همتی


همتی در پاسخ سوال اینکه شما به عنوان بانک مرکزی هر سال یا چند سال چقدر پول می توانستید چاپ کنید گفت: *ما در مورد چاپ پول [قلابی] سقفی نداریم یعنی قانونِ مجلس ویا دولت برای ما سقفی تعیین نکرده ، این اختیار بانک مرکزی است که بنا به سیاست های اقتصادی مدیر کل تعیین می شود* ، هیچ کجای قانون یا آئین نامه ای گفته نشده بانک مرکزی اختیار دارد اینقدر پول چاپ کند ، سقفش این قدر است.

مجموع پولی که ما باصطلاح متداول در چند دفعه چاپ کردیم ۲۰۰ هزار میلیارد بود که برایش پشتوانه تعریف کردیم مثلاً گفتیم ما از دولت پول نفتی که سال آینده می فروشد را سلف خری کردیم ، به دولت این رقم پول دادیم کارش راه بیفتد ، گفتیم ما پولهای بلوکه شده در کره جنوبی و یا بدهی گازی عراق را قبول می کنیم هروقت دادند می گیریم ، انگار چک گرفتیم به دولت پول دادیم. که مجموع این طور پولها به اضافه ی اختیاراتی که داشتیم جمعاً ۲۰۰ هزار میلیارد بود این مقدار نقدینگی اضافیست که ما وارد چرخه ی اقتصاد کردیم که البته چون فعلاً پشتوانه نداشت این پول[قلابی] تورم ایجاد کرد.

من محاسباتی داشتم وانتظار داشتیم حداکثر تورم ما ( تورم کلی ) ۳۵ درصد بشود ولی وقتی گزارشها را می دیدم که وزارت صمت یا مراکز اقتصاد سنجی وپژوهشی تورم را بالای ۵۰ درصد یا ۶۰ درصد با آمار استقرایی اعلام می کنند که مثلاً لوبیا کیلویی اینقدر بود حالا اینقدر شده ووو دنبال علتها بودم.
اواخر متوجه شدم ای بابا دولت حقوق ها را بعضاً دوبرابر کرده یعنی ۱۰۰ درصد افزایش داده !!!!!
چند هزار میلیارد به رفع مشکل ریزگردها اختصاص داد.

تکمیل جاده ی بجنورد به شمال اینقدر ، احیای دریاچه ارومیه N میلیارد!!!
زنگ زدم از آقای نوبخت پرسیدم از کجا؟ ، گفت از محل فلان وفلان. روز چهارشنبه ای بودم رفتم سازمان برنامه وبودجه دوستانه توضیح خواستم ، آقای نوبخت یادش رفته بود تلفنی به من چی گفته بودم ، دیدم میگه این شش ماهه اینقدر درامد نفتی داشته ایم . رقمی نجومی گفت . پرسیدم مگر الآن چقدر نفت (چه عددی بشکه ) فروخته اید .
یک عددی گفت که رند بود گفتم اینقدر نفت که قیمتش اینقدر نمیشه خیلی رسوا بود، گفت واقعیتش ما هم مثل شما میزان صادرات نفت را نمی دانیم ، جزو اسرار طبقه بندیه.

روزی دیگر با مهندس زنگنه در جلسه هیئت دولت برخورد داشتم در حاشیه اورا کنار کشیدم و با مزاح جوری که راحت باشد رقمی حدودی بگوید ورسمیت هم نداشته باشد و بتواند بگوید شوخی کردم ، پرسیدم خودمانیم چقدر نفت در این نیمه سال فروخته اید ، گفت این رقم . بعد هم گفت مزاح کردم ، وباز به خنده گفت ، دکتر جان اصول دین می پرسی ؟ من خودم هم دقیق نمی دانم چقدر نفت می فروشیم وچند می فروشیم.... و جدا شدیم.
*رفتم حساب کردم دیدم با هیچ حسابی این رقم هایی که آقای نوبخت به طرحها می دهد جور در نمی آید.*

یادم آمد به حرف آقای آذری جهرمی که در جلسه ی ترحیم مادر دکتر خانیگی به من گفت به قول آقای دکتر روحانی بده تا بره ، نمی دانم سر چی بود ، آقای جهرمی گفت به قول دکتر روحانی بده تا بره.
متوجه شدم که آقای روحانی به آقای نوبخت گفته واختیار داده ویا الزام کرده هر وزارتی یا هر سازمان دولتی هرقدر اعتبار خواست بدهد کاری نداشته باشد این رقمها در بانک مرکزی پشتوانه دارد یا ندارد.

یک روز که آقای نوبخت رقمی بالا برای یک پروژه حواله کرده بود من نامه را با توضیح یکی از معاونین دریافت کردم ، که نوشته بود این پول خیلی زیاد است .... نداریم .من هم اون سند را در کارتابل انداختم تا بعد با آقای نوبخت صحبت کنم.

دو سه روزی گذشت رئیس جمهور (روحانی ) خودش تماس گرفت؛ بی مقدمه و احوالپرسی گفت چرا پول این پروژه را نداده ای ؟
گفتم از کجا بدهم ؟ گفت رقم دادن که کجا ندارد سند بزن این عدد میلیارد داده شد ، با بقیه اش کار نداشته باش....
اینجور نبود که کارِ دادن اعتبار معطل امضای من باشد ، نه، اینها باصطلاح پول یا رقم را داده بودند ، تازه بعدش برای من حواله می فرستادند. و اعتبارات بیشماری اختصاص دادند و تمام شد، که بنا بود بعداً سند تهیه کنند بفرستند. شاید هم هرگز نفرستادند ومن دیگر رئیس نبودم.

تورم از ۶۰ درصد هم رد شد ، وهنوز هم ادامه دارد ، مگر بانک مرکزی دیگه پول جدید چاپ نکند تا شاید بعد از سه سال این خلاء پرشود پولها[ی قلابی] پشتوانه پیداکنند ، پول [واقعی] بشوند.


✅ @karkhone

| لودویگ فون میزس

آنچه که جنگ را تولید می کند، فلسفه‌ اقتصادی ناسیونالیسم است که عامل تحریم اقتصادی، کنترل تجارت، نرخ‌گذاری، کاهش ارزش پولی و موارد دیگر است.

فلسفه‌ حمایت از صنایع داخلی، فلسفه‌ جنگ است.

✅ @karkhone

جامعه مدنی در آمریکا و گروه‌های همسود

گروه‌های همسود که از آن‌ها به‌عنوان "گروه فشار" نیز یاد می‌شود تأثیر بزرگی بر سیاست و حکومت آمریکا دارند. افرادی که با هدف خاصی دور هم جمع شوند و سعی کنند در جهت برآورده شدن آن هدف، بر سیاست‌گذاران تأثیر گذارند، یک گروه همسود را تشکیل می‌دهند. برخی فکر می‌کنند که گروه‌های همسود همان احزاب سیاسی‌اند، اما این برداشت غلط است؛ زیرا گروه‌های همسود اهداف مشخص و محدودی را دنبال می‌کنند و در نتیجه نمی‌توانند گروه‌های مختلف اجتماعی را برای پیروزی خود در انتخابات بسیج کنند.
گروه‌های همسود ممکن است بسیار کوچک یا بسیار بزرگ باشند. نویسندگانی که با هدف آزادی قلم در ایالات متحده و جهان دور هم جمع شده‌اند، یا "انجمن الكلی‌های ناشناس" آمریکا (که از تجمع الكلی‌هایی که قصد دارند اعتیاد خود را ترک کنند تشکیل شده)، یا سازمان‌های حرفه‌ای مانند "انجمن پزشکی" نمونه‌ای از گروه‌های همسود در ایالات متحده به شمار می‌آیند.
گروه‌های همسود ممکن است سیاسی، اقتصادی، مذهبی، اجتماعی، فرهنگی و نژادی و قومی باشند. حدود ۷۰۰۰ گروه همسود تاکنون در ایالات متحده ثبت شده‌اند.
گروه‌های همسود دقیقا می‌دانند چه می‌خواهند و می‌توانند با توجه به این مسئله با نهادهای سیاسی ارتباط برقرار کنند؛ این گروه‌ها به علت حق عضویتی که دریافت می‌کنند می‌توانند امکانات بزرگ‌تری (مثلا مطبوعات، تبلیغات) را در جهت رسیدن به اهداف خود به خدمت بگیرند. نهایتاً با توجه به آن‌که سیاستمداران برای پیروزی در انتخابات به حمایت گروه‌های وسیعی نیاز دارند، گروه‌های همسود، چه به لحاظ مالی و چه به لحاظ سازمانی، می‌توانند آنها را یاری کنند. در عوض، گروه‌های همسود نیز می‌توانند برای پیشبرد اهدافشان روی همکاری سیاستمداران حساب کنند.
هنگامی که "لایحه بیمه ملی" توسط "ادوارد کندی" در سال ۱۹۶۸ به مجلس سنا فرستاده شد، "انجمن پزشکان امریکا" (با ۱۴۰ هزار عضو) توانست مبارزه‌ای ملی برای شکست این طرح سازمان دهد.
برای پیروزی در این طرح از هر عضو خواسته شد ۲۵۰ دلار به دفتر سرپرستی اتحادیه بفرستد و یک مؤسسه روابط عمومی به نام "وایتکر و بایتر" را نیز استخدام کردند که "افکار‌ عمومی" را در جهت جلوگیری از ملی‌شدن بیمه بسیج کنند. این مؤسسه برای تأثیرگذاری بر "افکار عمومی"، نقاشی مشهور "سر لوک فیلد" را که در آن پزشکی را نشان می‌داد که سرگرم معالجه یک دختر بچه شش ساله بود، تکثیر کرد و از پزشکان خواست آن را در اتاق خود نصب کنند. پیام زیر تصویر این بود: «حرفه پزشکی را سیاست‌زده نکنید.» و در ادامه آمده بود: «هنگامی که سلامتی عزیزان شما مطرح است اجازه بدهید که پزشک مورد اعتماد شما با کمال میل به شما خدمت کند. "بیمه اجباری" باعث می‌شود که دیوان‌سالاری و سیاستمداران بین بیماران و دکترها قرار بگیرند و امکان خدمت کردن پزشکان کمتر شود.» علاوه بر آن، "انجمن پزشکان امریکا" به تبلیغات وسیعی در روزنامه‌ها دست زد تا عوارض منفی بیمه ملی را نشان دهد. دو پیام اصلی این مبارزه تبلیغاتی علیه بیمه همگانی عبارت بود از: ۱) «هنگامی که بیمار به دکتر احتیاج دارد نباید کارمند دفتری دست‌و‌پاگیر شود»؛ ۲) «پزشکی سیاست‌زده، خود دردسر آفرین است.»
البته در این زمینه خود پزشکان نیز دست به کار‌های ابتکاری زدند تا "افکار عمومی" را در جهت مخالفت با طرح بیمه بسیج کنند. مثلا یک دکتر اهل ایالت فلوریدا اعلامیه‌های انجمن پزشکان را به خرج خود در حومه شهر حوزه طبابتش پخش کرد. ۲۰ هزار پزشک نیویورکی نیز ۲ میلیون نسخه از این اعلامیه را، که در آن‌ها به ضررهای بیمه ملی (که از آن به عنوان بیمه اجباری یاد می‌شد) اشاره شده، برای مردم فرستادند. نتیجه فعالیت همه جانبه انجمن پزشکان آمریکا و تمامی پزشکان، شکست این لایحه و استمرار نظام پزشکی خصوصی بود.


✅ @karkhone

مهدی بازرگان، مردی که گند زد!

| حسین رونقی

مهدی بازرگان، نهضت آزادی و یارانش را می‌توان یکی از اصلی‌ترین دلایل سیاهی‌های این روزهای ایران دانست، کسانی که عامدانه و آگاهانه ایرانی را به سمت جهل، سیاهی و ویرانی هل دادند و هر انسان ایران‌دوستی را همراه با حکومت اسلامی سرکوب کرده و از میان برداشتند. با قاطیت می‌توان گفت مراجع و حکام شرع به تنهایی توانایی ورود به عرصهٔ سیاست و جامعه را نداشتند و این افراد و اصطلاحاً روشنفکران آن دوره بودند که پای اسلام و حکومت ایدئولوژیک را در عرصهٔ سیاسی، اقتصادی و اجتماعی ایران باز کرده و به آن رسمیت بخشیدند.

مهدی بازرگان در اولین سخنرانی‌اش در ۲۰ بهمن ۵۷ در دانشگاه تهران از اصلاح‌پذیر نبودن حکومت پهلوی سخن به‌میان می‌آورد و می‌گوید: «دانشجويانی كه آن روز، يعنی در سال ۱۳۴۰، در برابر اعلام ‎رفراندوم می‌گفتند: ‎اصلاحات آری، ديكتاتوری نه، به‌تدريج، تجربه و تكامل يافتند و به زودی فهميدند كه تا ‎ديكتاتوری و ‎استبداد هست اصلاح امكان‌پذير نيست.»

مهدی بازرگان اولین کسی بود که در حکومت اسلامی ادبیات لمپنیسم را وارد ادبیات سیاسی ایران کرد و به مخالفان انقلاب ۵۷ گفت: «خيالتان راحت باشد ممه را لولو برد»!

بازرگان به مخالفان انقلاب ۵۷ می‌تازد و می‌گوید: «‏به آن افراد و به آن امرايی كه هنوز مرض ساديسم دارند و هوای ديگری، هوای انتقام، هوای بازگشت و ترک‌تازی دارند می‌گويم: خيالتان راحت باشد ممه را لولو برد! نه شاه به اين مملكت برمی‌گردد كه شما به هوای او، و برای خوش‌رقصی برای او يا به نقشه و دستور نمايندگان او اين كارها را می‌كنيد. ‏نه، شما ديگر آن منصب و مقام و موقعيت و اختيارات را نخواهيد داشت [جمعيت فرياد كشيدند صحيح است]، آنچه در انتظار شماست عذاب الهی و انتقام و كينه و خصومت و تلافی مردم است. نفهم نباشيد و خلاف مصلحت و خير خودتان گام برنداريد.»

مهدی بازرگان در سخنرانی ۲۰ بهمن ۵۷ به شاپور بختیار می‌گوید: «برای خودت نفرین و لعنت نخر!»

بازرگان در آن سخنرانی دولت قانونی بختیار را به سخره می‌گیرد و به شاپور بختیار هم حمله می‌کند و می‌گوید: «ببينيد قضيه روشن است. دو طرف است. اين دعوا و جدال دو طرف دارد: يک طرف شاپورخان هنوز عزيزِ بنده، فقط شاپور از حزبش جدا شده، از جبهه‌اش جدا شده، از ملت جدا شده، از شاه هم جدا شده (خودش او را بيرون كرده) از مجلس و ملت هم جدا شده است. هيچ چيز ندارد. آن وقت به نام ملت صحبت می‌كند، به نام قانون صحبت می‌كند، اگر هم چيزی دارد آن چيزی است كه ما هنوز زورزورکی به او می‌دهيم. يعنی می‌گوييم آقا، به اين سابقهٔ مبارزه‌ات، به اين خدمات گذشته‌ات و به‌وطن‌دوستی‌ات فكر كن. اين سرمايه را از دست نده. برای خودت نفرين و لعنت نخر! همين يك چيز را تو داری! [صحيح است] اين طرف سی‌وپنج ميليون ملت.»

مهدی بازرگان در سخنرانی خود در ۲۰ بهمن ۱۳۵۷ در دانشگاه تهران، مقابل بختیار به دفاع از حکومت اسلامی می‌پردازد و در بخش‌هایی از سخنان خود می‌گوید: «خواستهٔ ما قرآن و قانون و منطق است. می‌پرسم آيا از حكم خدا كه از زبان مراجع تقليد و حكام شرع و از اراده و خواسته اكثريت قريب به اتفاق مملكت در منطق توحيدی‌اش و دموكراسی‌اش برون آمده باشد آيا قانونی والاتر هست؟»

بازرگان در ادامه از امر به معروف و نهی‌ از منکر می‌گوید و ادامه می‌دهد:

«اگر ما اسلام و دموكراسی را مترادف و پهلوی هم قرار دهيم، به همين معناست. بيان ديگری است كه از كلام خدا و خلق يا خالق و خلق. خواستهٔ خدا، خواستهٔ خلق است و خواستهٔ خلقِ با تقوا، خواستهٔ خداست. بنابراين، حكومت جمهوری اسلامی ما «جمهوری دمكراتیک» است و جمهوري دمكراتيك واقعی و حقيقی نيز، اسلامی است.

يك حكومت اسلامی نيز نظر انحصاری و خاصه‌خرجی به‌دسته و جمعيت و طبقه خاص ندارد، همه در سايهٔ دولت هستند، مادام كه راه حق را پيش می‌گيرند و قصد ظلم و فساد ندارند، تحت حمايت و مورد عنايت هستند، چه اكثريت و چه اقليت.»

آن روزها بازرگان و یارانش در نهضت آزادی معتقد بودند حکومت پهلوی و دولت بختیار قابل اصلاح و مذاکره نیست، این روزها نیز یاران بازرگان با تمام توان در کنار هم ایستاده‌اند و از اصلاح حکومت و مدارا با آنها سخن به میان می‌آورند.

حال پس از این سالها باید ببینیم و بپرسیم آن کسی که برای خودش نفرین و لعنت مردم ایران را خرید! شاپور بختیار بود یا مهدی بازرگان؟

✅ @karkhone

فصل جنون!
در تکلیف خلائق هنگام رمیدن بازارهای مالی

نظر به این که مجددا بازارهای مالی در حال یورتمه رفتن بر اعصاب مبارک عامه‌ی مردمان هستند و برخی خواص را چهار نعل به سمت ثروت‌های کلان رهنمون می‌شوند، گفتیم بد نیست مروری کنیم بر توصیه‌های مختصرمان در این حوزه.
ما بلد نیستیم سیگنال ارسال کنیم! اصلا کلاس کارمان فرق می‌کند! چند توصیه‌ی اساسی را از ویدیوهای فرنگی زیرنویس کرده‌ایم و تقدیم نگاه پر مهرتان نمودیم! خلاصه‌ی داستان این چند قسمت را در این جا برایتان بازگو می‌کنم. اما دیدنشان هم قطعا خالی از لطف نیست. اما کلا مهمترین توصیه این است که دامن از دست ندهید! تا جای ممکن آرامش خودتان را حفظ کنید و تلاش کنید منطقی، و نه از سر احساس تصمیم بگیرید.

اولا این توصیه‌ها قرار نیست شما را یک شبه پولدار کند. تنها کاربردش این است که جنبه‌ی مالی زندگیتان را با دقت بیشتری طراحی کنید و به امید خدا اتفاقات ناجور را با بسامد و شدت کمتری تجربه کنید. پول بی‌زبان را دست هر کس و ناکسی ندهید! حتی اگر یک صندوق سرمایه‌گذاری در سهام خیلی خفن آمریکایی باشد! اولا این‌ها خیلی وقت‌ها نسبت به متوسط بازار مزیتی ندارند، ثانیا کلی جیب مبارک شما را بابت مدیریت اموالتان سبک می‌کنند! در تکمیل این حرف‌ها باید گفت که خودتان هم نکنید آقا! خودتان هم اگر کارتان این نیست، اگر قرار نیست شغلتان ارزیابی سهام و این جور چیزها باشد، بی‌خیال داستان شوید و راسا وارد گود نشوید. مهمترین کاری که باید بکنید متنوع کردن سرمایه‌گذاری‌هاتان است. مثلا در صنایع مختلف و حتی در کشورهای مختلف. خلاصه‌ی این توصیه شد صندوق‌های شاخص. یعنی یک صندوقی که دارایی‌هایش را با معیار مشخصی، مثل شاخص بورس تنظیم می‌کند و به همین دلیل کارمزد اندکی می‌گیرد. حالا ما ایرانی‌ها دستمان از همه جا کوتاه است! کشورهای مختلف در دسترس خیلی‌هامان نیست. اما می‌شود همین توصیه را در حد بسیار خوبی انجام داد. کسی که تمام زندگی‌اش را می‌فروشد و می‌گذارد در یک سهم، خب ایشان ...، خیلی دل بزرگی دارد! از این کارها نکنید! در آخر هم باید تاکید کرد بر این مطلب که سعی نکنید روی دست بازار دست بلند کنید! درست است که ناکارایی‌های در بازار وجود دارد، اما پول زیاد و هوش بالای این پول به سرعت این موقعیت‌ها را پیدا می‌کند و تهش را در می‌آورد.

حالا شاید بپرسید تهش پولم را کجا بگذارم؟ اما مخلص کلام را، أن هم به صورت بومی‌سازی شده، اگر بخواید، این است که : «پول» به معنی ریال اسکناس و یا در بانک را برای سرمایه‌گذاری بلند مدت نگه ندارید. یعنی در سن ۳۰ سالگی برای بازنشستگی‌تان، در بانک سپرده‌ی بلند مدت نگه ندارید. مگر کسر کوچکی از کل سرمایه‌تان و آن هم در مواقعی خاص. بدیهی است که برای زندگی نیاز دارید پول خرج کنید! پس باید به اندازه‌ی مخارج جاری و همچنین مقداری برای اتفاقات خاص و مواقع اضطرار پول و پله در دست و بالتان باشد! بقیه‌ی داستان را در دارایی‌های مختلف پخش کنید! متناسب با ریسک‌هاشان. شما را به خدا! یک موقع شور برتان ندارد و مثل مشنگ‌ها تمام زار و زندگی را در بیتکوین و اتر و ... به عقد و نکاح ملت درآورید! سهام که دم دست هست. همان طور که آمد بهتر است یک صندوق فاخر با کارمزد نازل پیدا کنید و پول را آن جا بگذارید. متاسفانه در ایران یک راه پخش کردن سرمایه، خرید دلار است و طلا. در حالت عادی کمی ابلهانه است! طلا بخری که چه؟ کارخانه می‌سازد که پولت را بیشتر کند؟! اما نه! برای ما ابزاری کارآمد است. دلار هم به همین منوال. اگر تورم ما ۴۰ درصد است تورم دلار حالا ۸ درصد است. با صد تاسف زمین و کالاهای بادوامی چون خودرو هم از سر ناچاری شده‌اند ابزار حفظ ارزش و فرار از تورم.

عناوین را شما بهتر از من بلدید. به جای تلاش مذبوحانه برای سیگنال بورسی گرفتن، یا حداقل به جای بخشی از آن، می‌شود یک حساب و کتابی کرد و یک سبد سرمایه‌ی معقول از انواع دارایی‌هایی که در دسترس است طراحی کرد. حالا زمین خریدن سخت است؟ من باب اکل میته سهام یک شرکتی را بخرید که زمین داشته باشد! سکه گران است و نمی‌شود به تعداد خرید؟ جهنم و ضرر! همین صندوق‌های طلا و سکه و کوفت و زهر مار فعلا بهتر از هیچی است! خلاصه که در این اوضاع ناجور سعی کنید تا می‌شود ریسک کاهش شدید ارزش اموالتان را به حداقل برسانید.

به امید روزی که این حرف‌ها را در مدرسه‌ها به نوجوانان آموزش دهند، نه این که ما با غم و غصه بگوییم و بشنویم!

✅ @karkhone

هاوارد شولتز، بنیانگذار شرکت استارباکس:

"من قبلا به صورت رسمی گفته بودم که من مخالف اتحادیه کارگری نیستم ولی ما باید درباره تاریخچه اتحادیه‌های کارگری حرف بزنیم. سه تا اتحادیه بر این مبنا شکل گرفتن که کارخونه‌هایی در دهه 40 و 50 و 60 از افراد خودشون سوء استفاده کردن. ما در کار تجارت ذغال سنگ نیستیم. ما از افراد خودمون سوء استفاده نمی‌کنیم ولی پاک کردن صورت مساله در سطح کشور ما اینجوری شده که میگن کسب و کارها، اقدامات لازم رو (برای کارگران) انجام نمیده و تجار دشمنان ما هستن ... ما به این اعتقاد نداریم که یک حزب سوم باید مردم ما رو رهبری کنه."

✅ @karkhone

چگونه بود که، بین همه‌ی شهرها، فلورانس مهد رنسانس شده بود؟

فلورانس شهری بود با قدرت سیاسی و نظامی ناچیز و با این حال تأثیرگذاری‌‌یی پیدا کرده بود که اصلا با موقعیت شهرستانی‌اش جور در نمی‌آمد.
پاسخ آشکار آن پول است. بانکداران بازرگان فلورانسی، نظیر خانواده‌های مدیچی، پاتزی و استروتزی، کنترل فن‌آوری جدید عصر خود را به دست داشتند. بانکداری بازرگانی فن‌آوری ارتباطیِ انقلابیِ عصر خود بود. توسعه‌ی این فن‌آوری در طول قرن چهاردهم رفته رفته چهره‌ی تجارت و ارتباطات را در سرتاسر اروپا دگرگون کرد. ثروت می‌توانست، به شکل اعتبار یا حواله‌های بانکی، از این سر قاره به آن سر انتقال پیدا کند و تجارت از بند محدودیت‌های مرسوم معامله‌ی پایاپای یا پرداخت نقدی آزاد شود. ابریشم و ادویه‌جات که از راه خشکی از خاور دور به بیروت می‌رسید به وسیله‌ی حواله‌های مالی خریداری و از راه دریا به ونیز حمل می‌شد.
دومین پیشه‌یی که بیش از همه قدرت داشته واسطه‌گری است و یکی از قوانین تغییرناپذیر معاملات پولی این است که بخشی از پول همیشه به دست کسی که آن را ردوبدل می‌کند می‌چسبد. از پوست فوک و روغن نهنگ، که از گروئنلند تا بروژ با کشتی حمل می‌شد، معمولاً برای پرداخت مطالبات دستگاه پاپ استفاده می‌کردند و از آن پس این امکان وجود داشت که آن را به وسیله‌ی حواله‌ی بانکی در وجه واتیکان در رم پرداخت کرد. لب مطلب هم همین‌جا است. عواید پاپ از کشیش نشین‌ها، اسقف نشین‌ها و فرمانروایان سرتاسر قلمروی مسیحیت اخذ می شد - که، فارغ از مرزهای ملی، از پرتغال تا سوئد و از گروئنلند تا قبرس را در بر می‌گرفت. تنها بزرگترین بنگاه‌های بانکی، با شعبات معتبر در شاهراه‌های تجاری در سرتاسر اروپا، می‌توانستند نقل و انتقال چنین درآمد پر دامنه‌یی را، از دورترین مکان‌ها گردآوری کرده، رفته‌رفته روی هم گذاشته، سرانجام به مقصدهایی برسانند. در نتیجه، به ناچار رقابت شدیدی بر سر تصاحب حق این حسابرسی تراز اول در گرفته بود و استفاده از تمام مهارت‌های معمول در بنگاه‌های بانکی بزرگ را طلب می‌کرد: ظاهرسازی‌های سیاسی، ارتشا، حسابرسی‌های ساختگی، و نظایر این‌ها. در سال ۱۴۱۴ مدیچی‌ها موقعیت خود به عنوان رقیب برتر تثبیت کردند: آنها بانکداران دستگاه پاپ بودند. خانواده‌ی مدیچی، با شگردهایی مشابه آنچه آمد، توانست کنترل دولت ظاهراً جمهوری‌خواه و دموکراتیک فلورانس را به دست گیرد. در سال ۱۴۳۴ کوزیمو د مدیچی نه فقط ثروتمندترین مرد اروپا بود، بلکه فلورانس هم عملا به شهریارنشین خصوصی او تبدیل شده بود.
شهر اکنون بیش از همیشه رونق گرفته و در حال به دست آوردن اشتهاری بین‌المللی بود. سکه‌ی رایج آن، فلورین (که نام‌اش را از نام شهر داشت) دلار روزگار خود بود. در آشوب سکه‌سازی اروپا (جایی که کشورها اغلب پول‌های مختلف و متعددی را به جریان انداخته بودند)، فلورین به عنوان پول استاندارد بین‌المللی به رسمیت شناخته می‌شد. به همین نحو، معاملات مالی هم نقش خود را در تثبیت گویش فلورانسی به عنوان زبان ایتالیایی ایفا میکرد. پول به زودی اعتماد به نفسی را پدید آورد که دیدگاه سنتی قرون وسطایی را به حاشیه رانده، از سد سلطه‌ی فکری کلیسا می‌گذشت. از موعظات کتاب مقدس در باب ثروت («گذشتن توانگر از سوراخ سوزن آسان‌تر است تا ورود او به بهشت»، و نظایر این) در پرتوی واقعیت جاری تأویلی تازه ارائه می شد: بالای صفحات دفترهای بانکی مدیچی این عبارت خودنمایی می‌کرد: «به نام خدا و سود».

✅ @karkhone

| رئوفی

حضرت آقای رئیسی، رئیس‌جمهور محترم،

با سلام و احترام و عرض ارادت،

از آنجا که فرموده بودید: "باید روند مهاجرت در کشور را معکوس کنیم و برای انجام اقداماتی جهت تحقق این امر مصممیم!" و از آنجا که مسئله‌ی مهاجرتِ نخبگان همیشه دغدغه‌ی اینجانب بوده است، از حضورِ آن سرور گرامی اجازه می‌طلبم تا برنامه‌ها و راهکارهای خود را، که حاصل عمری مطالعه و تدقیق و دلسوزی اینجانب است، به شرح زیر به شما عرضه کنم. جزییات برنامه‌های زیر به صورت ضمیمه ارسال می‌گردد.

۱- ایجادِ سازمان ملی مهاجرت معکوس (سممم)، تحتِ نظر مستقیم نهادِ ریاست‌جمهوری، با دفتری در نیاوران یا لواسان. از آنجا که اینجانب عمری دغدغه‌ی مهاجرت نخبگان و فرار مغزها را داشته‌ام، و علیرغم بار سنگین چنین مسئولیتی، با صلاحدید شما و برای خدمت به وطن و ملتم و استعلای شعائر دینی و ملی، حاضرم ریاست این سازمان را بپذیرم. (اگر با سازمان موافق نیستید می‌تواند بنیاد باشد، یا کمیته، یا شورا یا هرچه شما صلاح بدانید.) بجاست که در مورد بودجه‌ی مناسب از هم اکنون با سازمان برنامه و بودجه و مجلس شورای اسلامی رایزنی‌های مناسب انجام شود.

۲- تشکیل و احداث سامانه‌ی جامع پایش و ردگیری نخبگان مهاجرت‌کرده و نخبگان از مهاجرت‌برگشته و مهاجران غیرنخبه و نخبگان غیرمهاجر(سامانه‌ی سجپرنمنامغنغ).

۳- تبلیغات گسترده فیزیکی و حضوری توسط ریاست سازمان و منشی‌هایش، با مسافرت به اقصی نقاط عالم برای گفتگو و هم‌اندیشی و تشویق مهاجران نخبه و غیرنخبه به بازگشت به وطن. از آنجایی که باید این سفرها به صورت بهینه طراحی شود، پیشنهاد می‌شود که در تابستان‌ها که خیلی از نخبگان مهاجر به جزایر هاوایی می‌روند، ریاست سازمان به همراه منشی‌هایش برای تبلیغ و تبادل نظر به این جزایر دورافتاده برود.

۴- تشکیل کارگروه‌های ویژه برای همکاری با سایر سازمان‌های دولتی و اصناف و تشکل‌های مردمی برای بازگرداندن نخبگان به کشور. به عنوان مثال، کارگروه ویژه‌ای باید تشکیل شود تا با صنف گونی‌فروشان در تعامل ویژه قرار بگیرد تا نخبگانی که نمی‌خواهند به آغوش کشور برگردند را داخل گونی کرده آنها را برگردانند (این بند اصلاً ربطی ندارد به این‌که پسردایی من رئیس صنف گونی‌فروشان است؛ هر گونه ارتباط برقرار کردن بین این دو کار دشمنان و معاندان نظام است).

۵- تشکیل کنفرانس‌ها و سمینارهای مختلف در داخل و خارج از کشور و ایجاد رشته‌ی دانشگاهیِ "مهاجرتِ معکوس" در مقاطع کارشناسی ارشد و دکترا، و چاپ و انتشار نشریه علمی آی‌اِس‌آی The Inverse Immigration. همچنین در جهت تشویق دانشگاهیان به وارد شدن در این امر مهم پیشنهاد می‌شود که چاپ هر مقاله در این نشریه‌ی وزین و علمی دارای ۱۰ امتیاز هیئت علمی باشد.

البته اینجانب اعلام می‌کنم که آمادگی آن را دارم که حتی در پُست‌های پایین‌تر (مثلاً در دفاتر سازمان مهاجرت معکوس که در شهرهای لندن و پاریس و آمستردام تشکیل خواهد شد) نیز به ادای وظیفه بپردازم. خدمت به میهن از وظایف تک‌تک ماست و نباید کسی آن را منوط و مشروط به پست و مقام خاصی بکند.

در پایان توفیق شما و همه خادمان دلسوز میهن و ملت ایران را خواستارم.

غلام خانه‌پرورد و دستبوس شما،
با احترام،
ج.گ.


✅ @karkhone

فکرِ انداختن آب کُرُن (کارون) بر زاینده‌رود

در دوره‌ی اقتدار صفوی، برای اولین بار فکر انداختن آب رودخانه‌ی کُرُن/کارون - رودخانه بزرگی در ۱۲ فرسنگی بالای اصفهان که فقط کوهی آن را از زاینده رود جدا می‌کند، به زاینده رود به میان می‌آید.

عصر صفوی آغاز تحول اصفهان و گستره‌ی شهری آن است که نیازی روز افزون به آب و غذا دارد. آورد طبیعیِ آبِ زاینده‌رود کفاف جمعیت، کفاف باغ‌های سلطنتی و اردوگاه لشگری را نمی‌دهد. به افزایش آب نیاز می‌افتد.

طرح عملیاتی این فکر ایجاد یک بریدگی به طول ۳۰۰ متر، عرض ۶۰ متر و عمق ۵۰ متر در کوه جدا کننده دو رودخانه بود. بنا به گفته‌ی باستانی پاریزی در کتاب سیاست و اقتصاد عصر صفوی، ابتدا در زمان شاه طهماسب و بعدها در دوره‌ی شاه عباس اول و دوم و شاه سلیمان این طرح پی‌گیری می‌شود. طرحی که البته به خاطر کاستی‌های فنی و تکنولوژیک، کمبود منابع مالی و جنگ‌های پی در پی بی‌سرانجام ماند.

کار انتقال آب به زاینده‌رود در عهد صفوی و قاجار چندان پیشرفتی نمی‌کند اگرچه در اوایل مشروطیت مردم «سِدِه» (سه‌ده) پیشنهاد می‌کنند که کار انتقال آب از سرگرفته شود و مخارج آن را ۲۰۰ هزار تومان برآورد می‌کنند، اما این طرح نیز به اجرا در نمی‌آید.

در روزنامه فرهنگ به سال ۱۲۹۷ قمری در دفاع از انتقال آب از کارون به زاینده‌رود آمده: «در سال‌هایی که بارندگی چندان نقصانی ندارد، باز در ایام تابستان چون آب زاینده‌رود را در لنجانات برای شلتوک‌کاری و زراعت‌های قرایی که به جانب علیای رودخانه واقعند می‌گیرند، به زراعت اطراف شهر و دهکده‌های متعلقه به اصفهان و قصباتی که در منتهی‌الیه رودخانه واقعند به هیچ وجه آب نمی‌رسد. در چند ماه تابستان رودخانه بسیار کم آب، بلکه خشک می‌شود و به واسطه‌‌ی اثر حرارت آفتاب به لجن‌های اطراف رودخانه، هوا عفونت می‌یابد و باعث امراض مختلفه به خصوص نوایب می‌شود. هرگاه آب مذکور به رودخانه بیفزاید به واسطه‌ی فراوانی آب این علت نیز مرتفع خواهد شد.»

همین بی‌سرانجامی در افزودن بر آب طبیعی و اقلیم بیابانی ناپایدار اصفهان و حومه است که نظام سهم‌بندی آب را، همچون امری سیاسی-اقتصادی به صورت نیازی جدی و حیاتی در می‌آورد. نظامِ سهم‌بندی بر اساسِ آب موجود و نه حجم مشخص، و نه در کل حوضه و سرتاسر مسیر بلکه در محدوده‌ی شرق و غرب شهر اصفهان و برای ماه‌های خشک سال، از اواسط اردیبهشت تا آخر آبان شکل می‌گیرد. طومارها و سندهای محلی تا پیش از تصویب و اجرای قانون ملی آب در عصر پهلوی دوم و تکمیل شبکه‌های آبیاری و انتقال آب صنعتی، مورد قبول بوده‌اند و این نیاز را پاسخ می‌گفته‌اند.

سرانجام در عصر پهلوی دوم، در سال ۱۳۲۷ ‌شمسی کلنگ تونل کوهرنگ به زمین زده می‌شود و در ۲۴ مهر ۱۳۳۲ شمسی نخستین تونل انتقال آب به زاینده‌رود افتتاح می‌شود. تا این زمان هم‌چنان خشک‌سالی ادواری در کنار پرآبی سال‌های پربارش گاه و بی‌گاه چهره زاینده‌رود را تغییر می‌دهد و عکس‌هایی از طغیان‌ها و خشکی‌های این رودخانه فصلی به یادگار مانده است.

استان اصفهان اقلیمی ۷۸ درصد خشک و ۱۹.۸۸ درصد نیمه‌ خشک دارد. میزان بارندگی این استان بنا بر آمار سازمان هواشناسی در میانگین ۵۲ ساله ۱۲۴ میلیمتر بوده که در میان ۳۱ استان کشور رتبه‌ی ۲۵ را داراست.

فراهم کردن آب در این ناحیه بیابانی توسط چندین پروژه انتقال آب پس از پروژه اولیه تونل کوهرنگ عصر پهلوی، باعث رشد شدید صنایع و سرازیر شدن جمعیت از استان‌های مجاور در این شهر بیابانی شده است.

هفت درصد سطح استان اصفهان در بُعد میانیِ زاینده‌رود میزبان ۹۰ درصد صنایع استان است و حدود ۱۵ هزار واحد کوچک و درشت صنعتی در این منطقه ایجاد شده است. اصفهان با دارا بودن این واحدهای صنعتی-۴۴ شهرک و ۳۳ ناحیه- و بزرگ‌ترین کارخانه‌ها از جمله فولاد مبارکه، فولاد سبا، ذوب ‌آهن، پالایشگاه، پتروشیمی، پلی‌اکریل، تولید سیمان، صنایع نظامی و هسته‌ای و … در جایگاه نخست صنایع کشور قرار دارد. رتبه نخست تولید فولاد کشور مربوط به اصفهان است.

اکنون پس از چند دهه خیره‌سری علیه مادر طبیعت و استقرار صنایع شدیداً آب‌بر در شعاع ۵۰ کیلومتری از مرکز شهر اصفهان، بدون در نظر گرفتن معیارهای ضروری، بحران آب جدی‌تر از دوران صفوی و قاجار مجدداً به روی صحنه آمده است. چرا که با انتقال آب از سایر مناطق به مناطق کویر مرکزی نه تنها این مناطق سیراب نشده بلکه بحرانی در سایر مناطق نیر ایجاد شده است.

ادامه مطلب

✅ @karkhone

تورم در اصطلاحات!

امروز گزارش مرکز آمار در مورد تورم منتشر شد. شاید در موردش شنیده باشید! آن هم با تیترهایی چون «رکورد تورم از زمان هخامنشیان شکسته شد!» و یا «بالاترین تورم برای پایین‌ترین دهک» و ... و شاید خود گزارش را ندیده باشید! یک سری اصطلاحاتی در این گزارش‌ها هست که گاهی باعث می‌شود استفاده از آن‌ها دشوار شود. چون ما هم در میان بحث تورم هستیم خوب است کمی به این گزارش بپردازیم. اول از همه بهتر است خود گزارش را پایین همین پست دانلود کنید تا شروع کنیم!

اسم گزارش «شاخص قیمت مصرف‌کننده» است. خلاصه‌اش این می‌شود که یک سبدی از کالاها در نظر گرفته می‌شود، سبدی که در گزارش می‌توانید ببینیدش! جدول ۵.۱ در صفحه‌ی ۴ را بنگرید! می‌خواهیم ستون دوم، یعنی ضریب اهمیت را بررسی کنیم. آن بالا نوشته شاخص کل و در زیرش اقلام را نوشته. مثلا نوشته خوراکی‌ها و آشامیدنی‌ها ۲۶.۶۴ درصد در شاخص تاثیر دارند. یا ریزترش، شیر، پنیر و تخم مرغ ۲.۸۰ درصد. حالا این سبد که احوالش در صفحه‌ی ۴ شرح شده از کجا آمده؟ این برابر مصرف خانوار است. یعنی به صورت متوسط خانوارها ۲.۸ درصد مخارجشان شیر، پنیر و تخم مرغ است.

حالا یک ستون از ضریب اهمیت به سمت چپ بروید. شاخص! یک عدد در مقابل هر عنوان نوشته. جلوی شاخص کل ۴۸۲ و جلوی خوراکی‌ها و آشامیدنی‌ها ۷۳۸. یعنی چه؟ اگر می‌خواهید بدانید یعنی چه باید بالای بالای جدول را نگاه کنید! کنار تیتر! نوشته ۱۰۰ = ۱۳۹۵ . این یعنی کشف تازه‌ای در ریاضیات انجام شده؟ نه! این یعنی سال ۱۳۹۵ سال پایه است. یعنی مقدار این شاخص را، در سال ۹۵ برابر ۱۰۰ در نظر می‌گیریم. حالا دیگر باید داستان روشن باشد! الان شاخص کل ۴۸۲ است. یعنی نسبت به سال ۹۵ قیمت‌ها ۴.۸۲ برابر شده. خوراکی‌ها و آشامیدنی‌ها ۷.۳۸ برابر شده! الله اکبر! حالا که تا این جا آمدید آن پایین را هم نگاه کنید. یک بخش مسکن هم دارد. شاخص ۳۰۰ است. یعنی هزینه‌ی مسکن از ۹۵ تا حالا ۳ برابر شده. که البته با توجه به گرانی‌های اخیر شاید با احساسات شما خیلی جور در نیاید!

خیلی سریع داستان را تمام کنیم! همان صفحه‌ی اول را بنگرید! سه تا نمودار آن زیر کشیده. تورم سالانه، ماهانه و نقطه‌ای. تورم سالانه یعنی این سال اخیر، از تیر ۱۴۰۰ تا آخر خرداد ۱۴۰۱، متوسط قیمت‌ها چقدر نسبت به مدت مشابه سال قبل رشد کرده. خب این قسمت بیشتر روند بلند مدت را نشان می‌دهد. حساسیتی به مقادیر فعلی ندارد. دومی تورم ماهیانه است. خیلی ساده و سر راست! قیمت‌های خرداد امسال نسبت به ماه قبلش، اردیبهشت. این همان چیزی است که قهرمان شده! ۱۲.۲ درصد در یک ماه! خیلی کوتاه در موردش در انتها خواهیم گفت. آخرین نمودار هم تورم نقطه‌ای است. یعنی قیمت‌های خرداد ۱۴۰۱ نسبت به خرداد ۱۴۰۰. یعنی قیمت‌ها در این یک سال چقدر رشد کرده. این سه تا را داشته باشید تا برویم سراغ رکورد شکنی.

نمودار وسط چیزی است که خلقی را انگشت بر دهان گذاشته. حالا تورم کل که خیلی بالاست و فکر کنم بالاترین تورم ثبت شده در یک ماه، بعد از انقلاب است. اما در همان نمودار بخش وسطی را ببینید! تورم خوراکی‌ها ۲۵ درصد بوده! خیلی بالاست! برای این که درک کنید چقدر بالاست عرض کنم که اگر به فرض یک سال این وضعیت برقرار باشد قیمت‌ها ۱۵ برابر می‌شود! البته فرض محتملی نیست اما تا حدودی عمق فاجعه را نشان می‌دهد. این که چرا این طور شده و همچین عدد دهشتناکی ایجاد گشته می‌تواند محل گفتگو باشد! یک متهم اصلی این وضعیت حذف ارز ترجیحی است.

یک جمله هم در مورد نمودارهای صفحه‌ی بعد. تورم برای هر دهک! چرا؟ چرا تورم برای دهک‌های بالاتر، کمتر است؟ عمده دلیلش این است که سهم خوراکی در سبد دهک‌های بالاتر کمتر است. حالا اگر فرض کنیم این تورم ناشی از حذف ارز ترجیحی بوده، آیا می‌شود گفت دهک‌های پایین بیشترین آسیب را خورده‌اند؟ بر اساس این نمودار خیر! این نمودار می‌گوید که چند درصد مخارج بالا رفته. این که این چند درصد برابر با چند هزار تومان می‌شود را میزان مخارج هر دهک مشخص می‌کند. شاید اگر روزی سرمان به تنمان زیادی کرد در این مورد بیشتر نوشتیم!

✅ @karkhone