☝☝☝
تصاویری در فضای مجازی منتشر شده از زن دیگری بالای سکو که به شیوه دختر خیابان انقلاب با پرچمی سفید نسبت به حجاب اجباری و سرکوب اعتراض می کند، تعبیری بر کاری که چند وقت پیش کشیدم: مساله یک فرد نیست که با دستگیریش ماجرا تمام بشود. دختران معترض مدتهاست که متولد شده اند و یکی یکی اعلام وجود خواهند کرد. این صدای جمعیتی نادیده انگاشته شده، پایمال و تحقیر شده است. سکوها را بِکنید یا پای هر کدام پاسداری بگذارید، امواج صدا راهی دیگر باز خواهد کرد.
تصاویری در فضای مجازی منتشر شده از زن دیگری بالای سکو که به شیوه دختر خیابان انقلاب با پرچمی سفید نسبت به حجاب اجباری و سرکوب اعتراض می کند، تعبیری بر کاری که چند وقت پیش کشیدم: مساله یک فرد نیست که با دستگیریش ماجرا تمام بشود. دختران معترض مدتهاست که متولد شده اند و یکی یکی اعلام وجود خواهند کرد. این صدای جمعیتی نادیده انگاشته شده، پایمال و تحقیر شده است. سکوها را بِکنید یا پای هر کدام پاسداری بگذارید، امواج صدا راهی دیگر باز خواهد کرد.
بخشی از مقاله:
او اگرچه از سوی دوستان و خانوادهاش حمایت نمیشود، اما همسرش مدافع اوست: «دوستانم مدام ایران میگرفتند که تو مادر هستی و نباید این کار را بکنی. اما بعد از "ویدا مواحد" که فرزند ۱۹ ماهه دارد، به آنهایی که حس گناه مادری به من میدادند گفتم اتفاقا فرزندان انسانهای آزادیخواه از دیگر کودکان چندین گام جلوتر هستند. وقتی کاریکاتور مانا نیستانی منتشر شد که زنان از پوسته تخم بیرون میآیند، تمام وجودم لرزید، اشک در چشمانم جمع شد و به شوهرم گفتم، ببین این یکی پوستهها ما هستیم. شجاعتر شدم که بروم روی بلندی و من هم شال سفید به چوبی ببندم و در هوا تکان دهم. »
او اگرچه از سوی دوستان و خانوادهاش حمایت نمیشود، اما همسرش مدافع اوست: «دوستانم مدام ایران میگرفتند که تو مادر هستی و نباید این کار را بکنی. اما بعد از "ویدا مواحد" که فرزند ۱۹ ماهه دارد، به آنهایی که حس گناه مادری به من میدادند گفتم اتفاقا فرزندان انسانهای آزادیخواه از دیگر کودکان چندین گام جلوتر هستند. وقتی کاریکاتور مانا نیستانی منتشر شد که زنان از پوسته تخم بیرون میآیند، تمام وجودم لرزید، اشک در چشمانم جمع شد و به شوهرم گفتم، ببین این یکی پوستهها ما هستیم. شجاعتر شدم که بروم روی بلندی و من هم شال سفید به چوبی ببندم و در هوا تکان دهم. »
دوستان عزیز ممنونم بابت استقبالی که از فراخوان کارتون کردید و کارهایی که با موضوع پرواز فرستادید.
تعدادیشان را که اجراهای بهتر یا ایدهپردازیهای درست تر داشتند انتخاب کردهام که این پایین میبینید. اگر کار شما انتخاب نشده عذر میخواهم.
بدون هیچ رده بندی یا الویت طرحها را حروف گذاری کرده ام تا قدری درباره هرکدام و دلیل انتخابم بنویسم.
طرح الف
یکی از بهترین اجراها همراه با ایدهای فرمالیستی که خوب با محتوا ترکیب شده. بازی با فرمها همیشه به نتیجه یا ایده بامعنا نمیرسد و مشکلش این است که بعد مدتی این تشبیه شاعرانه فرمها تکراری و ملالآور میشوند. کار دیگر همین دوستمان، بازی با فرم چشم و پرنده در حال پرواز پیشتر چند بار اجرا شده اما این کار، تشبیه چین و شکن روی سینه پرنده به پرندگانی که رویای پرواز پرنده در قفس را تجلی میکنند بداعت و تازگی بیشتری دارد. استفاده خوب از رنگ و اجرای نسبتا تمیز و کم حشو و زواید از دیگر امتیازات این کار است. بین کارتونیستهای حرفه ای ایران اردشیر رستمی این شیوه از ایده یابی را زیاد استفاده کرده
طرح ب
بنظر من کارتون بدون شرح ایده اش را باید بتواند راحت و بی لکنت ارائه کند. آثار بسیاری از دوستان از تراکم ایده یا مولفه های بصری بی ربط رنج میبرند. کار ب زواید بصری را به حداقل رسانده. مشکی کردن جای چسب زخمبندی و پرنده در آسمان چشمها را سریع متوجه این دو مولفه و ذهن را مشغول ارتباط معناییشان میکند. مطمین نیستم البته که این آبی استخری خالص بهترین انتخاب رنگ برای پسزمینه بوده باشد.
طرح ج
اگر ایده یابی برای کارتون را واجد چند لایه فکری بدانیم به این معنا که ایده پرداز کانسپت تصویری یا مفهومی را انتخاب کرده سعی میکند لایه های فکری دیگری بر آن متصور شود و موقعیت و فضا را عمیق تر کند، مشکل بیشتر دوستان کارتونیست یا علاقمند به کارتون من این است که ایده هاشان در حد کانسپت خام و شکل نگرفته باقی مانده و در لایه اول گیرکرده است. کار ج انگار مایه خام و شکل نگرفته برای یک کارتون خوب است: مردی که رویای پرواز وادارش کرده که بالی بزرگ برای خود بدوزد…خب بعد؟
با این همه اجرای مینیمالیستی خیلی خوب و ترکیب بندی جذاب کار- استفاده هوشمندانه از فضاهای سفید و خالی برای تاثیرگذاری برچشم مخاطب و القای حس عظمت آرزوی پرواز، باعث شده اجرا تا حد زیادی خالی بودن ایده را جبران کند
طرح د
این دوست عزیز اجراهای بسیارخوب و حرفه ای و طراحیهای بامهارت و انتخاب رنگهایی درست و تاثیرگذار دارد اما آثارش بیشتر تصویرسازی است تا کارتون. کارتون نیاز به فکر بیشتر برای ایده یابی و ایدههایی غنی تر دارد. یکی از مشکلات این کار تکرار فراوان ایده های اولیه ای است که به ذهن هر علاقمند میرسد. راه فرار از تکرار در نتیجه تلاش برای جلو بردن ایده تکراری و در صورت امکان افزودن چیزی بر کلیشه است که آن را واجد ظرافتی تازه یا معنای دیگرگون کند که پیشتر ندیده - یا لااقل کمتر- دیده باشیم. توصیه میکنم این دوست عزیز و سایر دوستان بیشتر کارتون و کاریکاتور ببینند. دیده تعداد زیادی کار باعث میشود: اولا راه و روش و گرامر ایده یابی کارتون را از آثار برتر یاد بگیریم ثانیا: متوجه شویم که بسیاری از ایده های ناب ما درواقع تکرار چندده باره ایده های دیگران است
طرح ه
این طرح از اجرا و ترکیب بندی تصویری ضعیف رنج می برد. تمرین طراحی و مطالعه نحوه ترکیببندی در آثار حرفهای کمک خواهد کرد تا اجرای کار ارتقا پیدا کند. اما با تمام این اوصاف، ایده از کنتراست و تضاد خوبی برای اثرگذاری استفاده کرده: مترسک اولین مفهومی که به ذهن مخاطب میاورد ترسانیدن و دورکردن پرندگان است. به نوعی میشود گفت که مترسک و پرندگان مفهوم دشمنی و سلطه را به خاطر میاورند. مترسک اما در زمین ثابت است و امکان پرواز ندارد، این تضادی با موقعیت پرندگان که قدرت پرواز دارند ایجاد میکند که میتواند مایه خلق یک کارتون باشد. یک کارتونیست که به اولین ایده ها می چسبد می تواند چنین ترسیم کند: مترسکی که در زمین ثابت است با حسرت به پرواز پرندگان مینگرد احتمالا قطره اشکی هم بر صورت دارد (علاقه ما به فازهای هندی) این دوست ما اما ایده را فراتر برده: پرندگان کمک میکنند تا مایه ترسشان یعنی مترسک به رویایش برسد و پرواز کند. استفاده از تضادهای مفهومی و موقعیتی روش خوبی برای خلق کارتون است
طرح و
استفاده از یک موقعیت بدیع و نه ساده و دم دست، ترکیبش با ایده پرواز از خوبی های این کار است: قالیچه پرنده قرمز گاوی را عصبانی و تحریک کرده. شاید باز میشد این موقعیت را پرورش داد و شوخی بهتر یا بامعناتری ازش ساخت اما همین که کارتونیست به ساده ترین و دم دست ترین نمادهای پرواز مثل کبوتر و پرندگان اکتفا نکرده خیلی خوب است. اجرا و طراحی خصوصا گاو جای کار بیشتری دارد
☟☟☟
تعدادیشان را که اجراهای بهتر یا ایدهپردازیهای درست تر داشتند انتخاب کردهام که این پایین میبینید. اگر کار شما انتخاب نشده عذر میخواهم.
بدون هیچ رده بندی یا الویت طرحها را حروف گذاری کرده ام تا قدری درباره هرکدام و دلیل انتخابم بنویسم.
طرح الف
یکی از بهترین اجراها همراه با ایدهای فرمالیستی که خوب با محتوا ترکیب شده. بازی با فرمها همیشه به نتیجه یا ایده بامعنا نمیرسد و مشکلش این است که بعد مدتی این تشبیه شاعرانه فرمها تکراری و ملالآور میشوند. کار دیگر همین دوستمان، بازی با فرم چشم و پرنده در حال پرواز پیشتر چند بار اجرا شده اما این کار، تشبیه چین و شکن روی سینه پرنده به پرندگانی که رویای پرواز پرنده در قفس را تجلی میکنند بداعت و تازگی بیشتری دارد. استفاده خوب از رنگ و اجرای نسبتا تمیز و کم حشو و زواید از دیگر امتیازات این کار است. بین کارتونیستهای حرفه ای ایران اردشیر رستمی این شیوه از ایده یابی را زیاد استفاده کرده
طرح ب
بنظر من کارتون بدون شرح ایده اش را باید بتواند راحت و بی لکنت ارائه کند. آثار بسیاری از دوستان از تراکم ایده یا مولفه های بصری بی ربط رنج میبرند. کار ب زواید بصری را به حداقل رسانده. مشکی کردن جای چسب زخمبندی و پرنده در آسمان چشمها را سریع متوجه این دو مولفه و ذهن را مشغول ارتباط معناییشان میکند. مطمین نیستم البته که این آبی استخری خالص بهترین انتخاب رنگ برای پسزمینه بوده باشد.
طرح ج
اگر ایده یابی برای کارتون را واجد چند لایه فکری بدانیم به این معنا که ایده پرداز کانسپت تصویری یا مفهومی را انتخاب کرده سعی میکند لایه های فکری دیگری بر آن متصور شود و موقعیت و فضا را عمیق تر کند، مشکل بیشتر دوستان کارتونیست یا علاقمند به کارتون من این است که ایده هاشان در حد کانسپت خام و شکل نگرفته باقی مانده و در لایه اول گیرکرده است. کار ج انگار مایه خام و شکل نگرفته برای یک کارتون خوب است: مردی که رویای پرواز وادارش کرده که بالی بزرگ برای خود بدوزد…خب بعد؟
با این همه اجرای مینیمالیستی خیلی خوب و ترکیب بندی جذاب کار- استفاده هوشمندانه از فضاهای سفید و خالی برای تاثیرگذاری برچشم مخاطب و القای حس عظمت آرزوی پرواز، باعث شده اجرا تا حد زیادی خالی بودن ایده را جبران کند
طرح د
این دوست عزیز اجراهای بسیارخوب و حرفه ای و طراحیهای بامهارت و انتخاب رنگهایی درست و تاثیرگذار دارد اما آثارش بیشتر تصویرسازی است تا کارتون. کارتون نیاز به فکر بیشتر برای ایده یابی و ایدههایی غنی تر دارد. یکی از مشکلات این کار تکرار فراوان ایده های اولیه ای است که به ذهن هر علاقمند میرسد. راه فرار از تکرار در نتیجه تلاش برای جلو بردن ایده تکراری و در صورت امکان افزودن چیزی بر کلیشه است که آن را واجد ظرافتی تازه یا معنای دیگرگون کند که پیشتر ندیده - یا لااقل کمتر- دیده باشیم. توصیه میکنم این دوست عزیز و سایر دوستان بیشتر کارتون و کاریکاتور ببینند. دیده تعداد زیادی کار باعث میشود: اولا راه و روش و گرامر ایده یابی کارتون را از آثار برتر یاد بگیریم ثانیا: متوجه شویم که بسیاری از ایده های ناب ما درواقع تکرار چندده باره ایده های دیگران است
طرح ه
این طرح از اجرا و ترکیب بندی تصویری ضعیف رنج می برد. تمرین طراحی و مطالعه نحوه ترکیببندی در آثار حرفهای کمک خواهد کرد تا اجرای کار ارتقا پیدا کند. اما با تمام این اوصاف، ایده از کنتراست و تضاد خوبی برای اثرگذاری استفاده کرده: مترسک اولین مفهومی که به ذهن مخاطب میاورد ترسانیدن و دورکردن پرندگان است. به نوعی میشود گفت که مترسک و پرندگان مفهوم دشمنی و سلطه را به خاطر میاورند. مترسک اما در زمین ثابت است و امکان پرواز ندارد، این تضادی با موقعیت پرندگان که قدرت پرواز دارند ایجاد میکند که میتواند مایه خلق یک کارتون باشد. یک کارتونیست که به اولین ایده ها می چسبد می تواند چنین ترسیم کند: مترسکی که در زمین ثابت است با حسرت به پرواز پرندگان مینگرد احتمالا قطره اشکی هم بر صورت دارد (علاقه ما به فازهای هندی) این دوست ما اما ایده را فراتر برده: پرندگان کمک میکنند تا مایه ترسشان یعنی مترسک به رویایش برسد و پرواز کند. استفاده از تضادهای مفهومی و موقعیتی روش خوبی برای خلق کارتون است
طرح و
استفاده از یک موقعیت بدیع و نه ساده و دم دست، ترکیبش با ایده پرواز از خوبی های این کار است: قالیچه پرنده قرمز گاوی را عصبانی و تحریک کرده. شاید باز میشد این موقعیت را پرورش داد و شوخی بهتر یا بامعناتری ازش ساخت اما همین که کارتونیست به ساده ترین و دم دست ترین نمادهای پرواز مثل کبوتر و پرندگان اکتفا نکرده خیلی خوب است. اجرا و طراحی خصوصا گاو جای کار بیشتری دارد
☟☟☟