پس از سرشماری ۱۹۲۶ که جمعیت کشور را ۱۴۷ میلیون نفر نشان داده بود، در ۱۹۳۷ برای نخستین‌بار سرشماری ملی در شوروی به‌عمل آمد. با درنظرگرفتن رشد جمعیت و ارقام دهه‌ی ۱۹۲۰، استالین گفت انتظار دارد جمعیت جدید ۱۷۰ میلیون نفر باشد. هیئت سرشماری جمعیت را ۱۶۳ میلیون گزارش داد ـ این کمبود بازتابی از ثمرات سیاست‌های استالین می‌نمود. استالین هیئت سرشماری را بازداشت و اعدام کرد. نتیجه سرشماری اعلان نشد، اما سازمان سرشماری توبیخ شد، آن‌جا را لانه جاسوسی و خرابکاری خواندند، هرچند که آن‌ها گزارش خود را به استالین داده بودند و نه به روزنامه تایمز.
در ۱۹۳۹ سرشماری دیگری به‌عمل آمد. هیئت سرشماران این بار رقم ۱۶۷ را سرهم کردند، و استالین شخصاً آن را تا ۱۷۰ بالا برد. سرشماران شاید هم این‌بار می‌توانستند یک ماده الحاقی به گزارش خود اضافه کنند که اگر ارقام به نظر رفیق استالین کافی نیاید لاجرم از این هم کمتر خواهد شد: یعنی استالین باید اعضای هیئت را نیز نابود کند!
هیئت سرشماری ۱۹۳۷، به هر تقدیر، به جرم «تلاش خائنانه در کاهش دادن جمعیت اتحاد جماهیر شوروی» تیرباران شدند.
این را می‌گویند ــ استالینیسم یا کمال منفی.

از کتابِ استالین مخوف

‌
‌آیا عشق فضیلت است؟ پاسخ به این پرسش آسان نیست. بدون تردید، عشق مادرانه فضیلت است؛ عشق به میهن نیز شاید فضیلت باشد. بدون شک عشق به بشریت هم فضیلت است. اما عشق رمانتیک چه؟ عشق اروتیک؟ آیا شوری که از ما ابلهی می‌سازد، و مایه‌ی تباهی آنتونی، کلئوپاترا، رومئوی جوان، ژولیت، و کینگ کونگ شده است، فضیلت است؟ عشق امر خوشایندی است، اما فضیلت نیست. شاید حتی خوشایند هم نباشد. هیسی‌ئد در منشأ خدایان اروس را نیرویی خلاف عقل و در تضاد با آن تلقی می‌کرد و علیه آن هشدار می‌داد. سوفکلس و یوریپیدیس، هر دو، به‌ترتیب در آنتیگون و هیپولیتوس، از اروس تبرّی جستند و حتی ویرژیل هم تردیدهای خاص خود را داشت. در دوره‌های نزدیک‌تر به ما، شوپنهاور معتقد بود که عشق تماماً امری جنسی و نکوهیده است، و امروزه به احتمال خیلی زیاد ما با ظرافت طبع خودخواهانه‌ی اسکار وایلد و کینگزلی امیس بیشتر احساس همدلی می‌کنیم تا ابراز احساسات آبکی عشق‌شناسان دوره‌های بعدتر. درواقع، اگر به تاریخ اندیشه‌ی مغرب‌زمین نگاه کنیم، بی‌اختیار از اختلاف نظرها در باب این مفهوم مهم و پرآوازه شگفت‌زده می‌شویم.

از کتاب درباره‌ی عشق
مجموعه مقالات
ترجمه‌ی آرش نراقی

نشر نی

‌
‌در اواخر ۱۸۱۱ نظام قاره‌ای ناپلئون دیگر کارایی نداشت. قاچاق کالا بر فعالیت اقتصادی سایه انداخته بود. روسیه از این سیاست تبعیت نمی‌کرد و مثلاً در روابط تجاری با بریتانیا راه خود را می‌رفت. این‌که آیا واقعاً همین خودسری عامل اصلی هجوم ناپلئون به روسیه بوده به بحث‌های فراوانی دامن زده است. علت هرچه باشد، اراضی آلمان به‌جهت تأمین تدارکات این عملیات، متحمل فشارهای مالی و اقتصادی عظیمی شدند و نیروی انسانی پرشماری را راهی میدان نبرد کردند.
این نبرد به شکستی فاجعه‌بار منتهی شد. با عقب‌نشینی ناپلئون از مسکو، متحدان وی با معضلی اساسی روبه‌رو گشتند: آیا می‌باید وی را رها می‌کردند، و اگر پاسخ آری بود، چه موقع و چگونه.

از کتاب «اتریش، پروس و برآمدن آلمان ۱۸۰۶-۱۸۷۱»
از مجموعه‌ی کارگاه تاریخ
جان برویلی
ترجمه‌ی بابک محقق

نشر نی