This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
انقلاب صنعتی تغییر در اقتصاد، فناوری و فرهنگ را توصیف میکند که در اواسط قرن هجدهم در بریتانیا آغاز شد.
این تغییرات بیش از ۲۰۰ سال به طول انجامید و شامل کاربردهای جدید برای فلزاتی مانند آهن و فولاد و منابع انرژی جدید مانند نفت، زغال سنگ و بخار میشد.
پیشرفتها در حمل و نقل و ارتباطات به دورهای از تولید انبوه و رشد بنادر و شهرهای جدید دامن زد.
تجارت بینالمللی و دیپلماسی اقتصادی رو به افزایش بود در حالی که استفادهٔ فراگیر از بردهداری، نیروی کار کودک و شرایط کاری ناامنِ کار باعث تشکیل مقررات و اتحادیههای کارگری شد.
انقلاب صنعتی پیشرفت بزرگی برای بشریت بود، اما هیچ راهی برای برآورد هزینهٔ واقعی منابع جهان و پیامدهای بلندمدتی که استفاده از آنها بر محیط زیست و ساکنانش خواهد داشت وجود ندارد.
ویدئو از One Minute History
ترجمهٔ محمدحسین رعیتی
تهیه و تنظیم: نشر نی
انقلاب صنعتی تغییر در اقتصاد، فناوری و فرهنگ را توصیف میکند که در اواسط قرن هجدهم در بریتانیا آغاز شد.
این تغییرات بیش از ۲۰۰ سال به طول انجامید و شامل کاربردهای جدید برای فلزاتی مانند آهن و فولاد و منابع انرژی جدید مانند نفت، زغال سنگ و بخار میشد.
پیشرفتها در حمل و نقل و ارتباطات به دورهای از تولید انبوه و رشد بنادر و شهرهای جدید دامن زد.
تجارت بینالمللی و دیپلماسی اقتصادی رو به افزایش بود در حالی که استفادهٔ فراگیر از بردهداری، نیروی کار کودک و شرایط کاری ناامنِ کار باعث تشکیل مقررات و اتحادیههای کارگری شد.
انقلاب صنعتی پیشرفت بزرگی برای بشریت بود، اما هیچ راهی برای برآورد هزینهٔ واقعی منابع جهان و پیامدهای بلندمدتی که استفاده از آنها بر محیط زیست و ساکنانش خواهد داشت وجود ندارد.
ویدئو از One Minute History
ترجمهٔ محمدحسین رعیتی
تهیه و تنظیم: نشر نی
قدرت استبدادی قدرت مطلق و خودسرانهای است که یک فرد بر دیگری دارد، تا هر زمان که میخواهد زندگی او را بگیرد؛ و این قدرتی است که نه طبیعت داده است ــ زیرا طبیعت هیچ تفاوتی میان انسانها قائل نشده است ــ و نه میتواند توسط قرارداد یا پیمانی منتقل شود. از آنجا که انسان چنین قدرت خودسرانهای بر زندگی خود ندارد نمیتواند آن را به شخص دیگری بدهد، و این [قدرت استبدادی] فقط پیامد غرامتی است که متجاوز برای زندگی خود میپردازد وقتی که خود را در وضعیت جنگ با دیگری قرار میدهد. زیرا با کنار گذاشتن عقل که خداوند عطا کرده است تا میان انسانها داوری کند، و التزامات مشترکی که نوع بشر را میان یکدیگر و جامعه متحد کرده است؛ و دستکشیدن از راه صلحآمیز که عقل آموزگار آن است، و کاربرد قوۀ قهریۀ جنگ برای تحمیل اهداف خود بر دیگری در جایی که هیچ حقی ندارد، و یاغی شدن نسبت به همنوع خود و کاربرد حق به جانب زور، که مختص حیوانات وحشی است، مانند هر جانور وحشی دیگر یا جانوری موذی که با وجودشان بشریت نه میتواند اجتماع داشته باشد و نه امنیت، او خود را مستحق نابودی از سوی شخص مصدوم و بقیۀ انسانهایی میکند که برای برقراری عدالت به او میپیوندند. و از این رو، در بند قرارگرفتگانی که تحت سلطۀ قدرتی استبدادی قرار دارند که ثمرۀ قرارداد و پیمان نیست، وارد جنگی عادلانه و قانونی، به معنای دقیق کلمه، میشوند؛ و هیچیک قادر به انجام کاری جز تداوم وضعیت جنگ نیست، زیرا چه پیمانی را میتوان با انسانی بست که ارباب زندگی خود نیست؟
از کتابِ «رسالهای دربارۀ حکومت»
جان لاک
ترجمۀ حمید عضدانلو
از کتابِ «رسالهای دربارۀ حکومت»
جان لاک
ترجمۀ حمید عضدانلو
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
▫️تفتیش عقیده در اسپانیا
تحت شکنجه نه تنها آنچه را مفتش از شما میخواهد میگویید، بلکه همچنین آنچه را که فکر میکنید او را خشنود هم میکند میگویید.
امبرتو اکو، نام گل سرخ
سال ۱۴۸۱ است. در شهر سویل کاتولیکهای سرسپرده در پیشگاه مقامات حاضر میشوند. آنها به ارتداد، یعنی شکست در پیروی کردن از باورهای کلیسای کاتولیک اعتراف میکنند. اما چرا؟ تفتیش عقیده در اسپانیا به سویل رسیده است.
طی ۳۵۰ سال، پس از اینکه شهبانو ایزابلا تفتیش عقیده را آغاز کرد، همنام او، ملکه ایزابلای دوم، رسما در پانزدهم جولای ۱۸۳۴ به آن پایان داد. وابستگی قلمروی اسپانیا به کلیسای کاتولیک آنها را منزوی کرده بود. در حالی که بخشهای دیگر اروپا در حال تجربه کردن دورهٔ روشنگری و پذیرش جدایی کلیسا و حکومت بود. میان تاریخدانان دربارهٔ تعداد کسانی که طی تفتیش عقیده کشته شدند هنوز اختلاف نظر وجود دارد. برخی ادعا میکنند بیش از ۳۰۰۰۰ نفر کشته شدند، در حالی که بیشترشان چیزی میان ۱۰۰۰ تا ۲۰۰۰ نفر را تخمین میزنند. هرچند پیامدهای تفتیش عقیده، بسیار بیش از تلفات آن بوده است.
ویدئو از TED-Ed
ترجمهٔ ایمان همتی
تهیه و تنظیم: نشر نی
▫️تفتیش عقیده در اسپانیا
تحت شکنجه نه تنها آنچه را مفتش از شما میخواهد میگویید، بلکه همچنین آنچه را که فکر میکنید او را خشنود هم میکند میگویید.
امبرتو اکو، نام گل سرخ
سال ۱۴۸۱ است. در شهر سویل کاتولیکهای سرسپرده در پیشگاه مقامات حاضر میشوند. آنها به ارتداد، یعنی شکست در پیروی کردن از باورهای کلیسای کاتولیک اعتراف میکنند. اما چرا؟ تفتیش عقیده در اسپانیا به سویل رسیده است.
طی ۳۵۰ سال، پس از اینکه شهبانو ایزابلا تفتیش عقیده را آغاز کرد، همنام او، ملکه ایزابلای دوم، رسما در پانزدهم جولای ۱۸۳۴ به آن پایان داد. وابستگی قلمروی اسپانیا به کلیسای کاتولیک آنها را منزوی کرده بود. در حالی که بخشهای دیگر اروپا در حال تجربه کردن دورهٔ روشنگری و پذیرش جدایی کلیسا و حکومت بود. میان تاریخدانان دربارهٔ تعداد کسانی که طی تفتیش عقیده کشته شدند هنوز اختلاف نظر وجود دارد. برخی ادعا میکنند بیش از ۳۰۰۰۰ نفر کشته شدند، در حالی که بیشترشان چیزی میان ۱۰۰۰ تا ۲۰۰۰ نفر را تخمین میزنند. هرچند پیامدهای تفتیش عقیده، بسیار بیش از تلفات آن بوده است.
ویدئو از TED-Ed
ترجمهٔ ایمان همتی
تهیه و تنظیم: نشر نی
جان استوارت میل دریافته بود که جامعه معیارهای اخلاقی کاذبی برقرار کرده است که زنان را میآزارد. بیشتر «فضایلی» که در زنان ستوده میشود در واقع خصلتهایی منفی است که زنان را از پیشروی به سوی شخصیت انسانی خویش بازمیدارد. این حرف هم در مورد خصلتهای آشکارا منفی (مانند درماندگی) و هم در مورد خصلتهای آشکارا مثبت (مانند ازخودگذشتگی) صادق است. به نظر میل، چون توجه زنان به قلمرو خصوصی منحصر شده است همهٔ فعالیتهای ذهنی زن مصروفِ دغدغههای شخصی خود یا اعضای نزدیک خانوادهٔ خود میشود. در چشم او خواستهها و نیازهای خانواده بیشتر از خواستهها و نیازهای کلی جامعه اهمیت مییابد. در نتیجه، ازخودگذشتگی او به شکلی درمیآید که بهترین توصیف آن خودمحوریِ افراطی است. همسر و مادر نمونه از هیچ کوششی برای پیشرفت حرفهای شوهرش فروگذار نمیکند و تمامی توان خود را برای تحصیل و سپس ازدواج مناسبِ فرزندان مایه میگذارد، اما همهٔ خیرخواهی او در خانه آغاز میشود و در همانجا پایان میپذیرد. مساواتطلبانی نظیر میل برای این نوع ازخودگذشتگی ارزشی قائل نیستند بلکه نوعی را میپسندند که مردم را برانگیزد تا در کنار خیر و صلاح فرد یا واحدِ کوچک خانواده خیر و صلاح عمومی جامعه را نیز در نظر بگیرند. میل معتقد بود که اگر زن از آموزشی برابر با مرد برخوردار شود یعنی اگر به او یاد بدهند که در کنار جزئیات به کلیات هم توجه کند و به قول معروف علاوه بر درختان، جنگل را هم ببیند ازخودگذشتگیِ راستین در او شکل میگیرد. همین اعتقاد است که دادخواهیِ مشتاقانهٔ میل برای حق رأی زنان را توجیه میکند. دادن حق رأی به زن یکی از بهترین راههای آشناکردن او با عرصهای وسیعتر است. شهروندانی که اخلاقاً احساس مسئولیت کنند به هنگامِ تدوین سیاستهای عمومی صلاح جمع را بر صلاح فرد ترجیح میدهند، و دادن حق رأی به زنان به ایشان یادآوری خواهد کرد که خیرخواهی، اگرچه در خانه آغاز شود، نباید به همانجا خاتمه یابد.
از کتابِ «نقد و نظر: درآمدی جامع بر نظریههای فمینیستی»
رزمری تانگ
ترجمهٔ منیژه نجمعراقی
از کتابِ «نقد و نظر: درآمدی جامع بر نظریههای فمینیستی»
رزمری تانگ
ترجمهٔ منیژه نجمعراقی
بعضیها اصلاً ذوق ادبی ندارند. در نتیجه، معتقدند که اگر از اثری ادبی خوششان آمد، باید بگردند و دلایلی مبالغهآمیز برای آن پیدا کنند. منظورم این است که، مثلاً، به جای اینکه بگویند، «خب، از این خوشم میآید چون شعر لطیفی است» یا «چون این داستان را با علاقه میخوانم، خودم را پاک از یاد بردهام و شخصیتش مرا گرفته» دلشان میخواهد کل اثر را سرشار از حرفهای بفهمینفهمی درست، نشانهها و دلایل منطقی بدانند. غالباً میگویند: «بله، از قصهات لذت بردیم، ولی منظورت از نوشتنش چه بود؟» پاسخ این است: «هیچ منظور خاصی نداشتم، هدفم خود داستان بود. اگر میتوانستم روایت سادهتری از آن به دست بدهم، جور دیگری مینوشتمش.» به هر حال، واقعیتِ خود قصه را هم باید پذیرفت، درست است؟ مردم هرگز به چنین واقعیتی باور ندارند. ترجیح میدهند فکر کنند که نویسندهها هدف خاصی در سر دارند.
از کتاب «خورخه لوئیس بورخس»
واپسین گفتوگو همراه با دو گفتوشنود دیگر
ترجمهی شایسته پیران
بعضیها اصلاً ذوق ادبی ندارند. در نتیجه، معتقدند که اگر از اثری ادبی خوششان آمد، باید بگردند و دلایلی مبالغهآمیز برای آن پیدا کنند. منظورم این است که، مثلاً، به جای اینکه بگویند، «خب، از این خوشم میآید چون شعر لطیفی است» یا «چون این داستان را با علاقه میخوانم، خودم را پاک از یاد بردهام و شخصیتش مرا گرفته» دلشان میخواهد کل اثر را سرشار از حرفهای بفهمینفهمی درست، نشانهها و دلایل منطقی بدانند. غالباً میگویند: «بله، از قصهات لذت بردیم، ولی منظورت از نوشتنش چه بود؟» پاسخ این است: «هیچ منظور خاصی نداشتم، هدفم خود داستان بود. اگر میتوانستم روایت سادهتری از آن به دست بدهم، جور دیگری مینوشتمش.» به هر حال، واقعیتِ خود قصه را هم باید پذیرفت، درست است؟ مردم هرگز به چنین واقعیتی باور ندارند. ترجیح میدهند فکر کنند که نویسندهها هدف خاصی در سر دارند.
از کتاب «خورخه لوئیس بورخس»
واپسین گفتوگو همراه با دو گفتوشنود دیگر
ترجمهی شایسته پیران
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
ماگدالنا کارمن فریدا کالو ی کلدرون هنرمند و فعال سیاسی مکزیکی در سال ۱۹۰۷ به دنیا آمد.
او که در سنین جوانی به فلج اطفال مبتلا شده، میخواهد پزشک شود اما موقعیکه یک تصادف اتوبوس کمابیش حیاتش را میگیردرؤیایش بر باد میرود.
فریدا در دوران نقاهت برای بیان دردهای جسمی و روحیاش نقاشی میکشد.
«خودم را میکشم زیرا اغلب تنها هستم و من موضوعی هستم که بهتر از همه میشناسم»
فریدا دو بار با نقّاش دیواری مکزیکی دیهگو ریورا ازدواج کرد و عضو حزب کمونیست مکزیک بود.
نقاشیهایش به عنوان سوررئالیست قلمداد میشوند.
رئالیست جادویی ما.
از ۱۴۳ نقاشی، ۵۵ نقاشی خودنگاره هستند و برخی بحثانگیز تشخیص داده شدهاند.
او تنها یک سال قبل از فوتش در سن ۴۷ سالگی یک نمایشگاه انفرادی داشت.
فریدا یک نماد فمینیستی بود که کلیشههای جنسیتی را نقض میکرد.
تأثیرات او امروزه نیز احساس میشود.
ویدئو از One Minute History
ترجمهٔ محمدحسین رعیتی
تهیه و تنظیم: نشر نی
او که در سنین جوانی به فلج اطفال مبتلا شده، میخواهد پزشک شود اما موقعیکه یک تصادف اتوبوس کمابیش حیاتش را میگیردرؤیایش بر باد میرود.
فریدا در دوران نقاهت برای بیان دردهای جسمی و روحیاش نقاشی میکشد.
«خودم را میکشم زیرا اغلب تنها هستم و من موضوعی هستم که بهتر از همه میشناسم»
فریدا دو بار با نقّاش دیواری مکزیکی دیهگو ریورا ازدواج کرد و عضو حزب کمونیست مکزیک بود.
نقاشیهایش به عنوان سوررئالیست قلمداد میشوند.
رئالیست جادویی ما.
از ۱۴۳ نقاشی، ۵۵ نقاشی خودنگاره هستند و برخی بحثانگیز تشخیص داده شدهاند.
او تنها یک سال قبل از فوتش در سن ۴۷ سالگی یک نمایشگاه انفرادی داشت.
فریدا یک نماد فمینیستی بود که کلیشههای جنسیتی را نقض میکرد.
تأثیرات او امروزه نیز احساس میشود.
ویدئو از One Minute History
ترجمهٔ محمدحسین رعیتی
تهیه و تنظیم: نشر نی
در همهٔ دفاعیاتی که از مسئلهٔ تساهل صورت گرفته است، یک استدلال اصلی وجود دارد که به شیوههای متفاوتی ابراز شده است. استدلال این است که اعتقاد به یک دین، ضرورتاً همراه با پذیرش اختیاری و داوطلبانهٔ آن است. زور و اجبار، هیچگاه قادر نیست که اعتقاد قلبی و حقیقی به وجود آورد، همین برهان به شکل دیگری نیز بیان شده است و آن اینکه هدف همهٔ ادیان رستگاری انسان است و این هدف تنها بهوسیلهٔ اعتقاد آزادانه و داوطلبانهٔ مذهبی امکانپذیر است و هیچگاه با زور و اجبارِ وجدانِ انسانها، فلاح و رستگاری آنان ممکن نمیگردد. عقایدی که بر آدمیان تحمیل شده باشد همگی از سر اضطرار و اجبار است و اضطرار و اجبار ابزارهایی هستند که با غایت و هدف دین در تعارضاند. جان کلام اینکه استدلال دوم، ابزار زور و قدرت را در تدارک غایت دین که همان فلاح و رستگاری انسانها است، ناکام میداند. در واقع میتوان گفت که در دفاع از تساهل، دو نوع استدلال وجود دارد: نوع اول استدلالی است که آن را استدلال اصولی مینامیم و مدعی است که دینداری و ایمان اصولاً با زور تدارک نمیشود، چه اینکه ایمان امری شخصی و قلبی است. نوع دیگر که میتوان آن را استدلال ابزاری نامید، استدلالی است که ابزار زور را برای رسیدن به غایت دین، یعنی رستگاری ارواح آدمیان، کارآمد نمیداند.
از کتابِ «نامهای در باب تساهل»
جان لاک
ترجمهٔ شیرزاد گلشاهی کریم
از کتابِ «نامهای در باب تساهل»
جان لاک
ترجمهٔ شیرزاد گلشاهی کریم
کانت طی چه گامهایی از اخلاق به لزوم دین میرسد؟ لبّ کلام او این است که عقل همه جا به دنبال کاملترین اصولی است که مطلق و نامشروط باشند. عقل عملی نیز به دنبال برترین اهداف اخلاق است. این اهداف را هرگز نمیتوان امیال طبیعی یا نیکبختی دانست، که هر شخصی به آنها میل دارد. یک فلسفۀ اخلاقی کامل باید خیر برینی را به تصویر بکشد که ترکیبی از نیکبختی و فضیلت باشد، جایی که نیکبختی با ارزش اخلاقی تناسب پیدا کند. فقط فضیلتی که بتواند به هدف خود برسد این شرط را برآورده میکند. بهعلاوه، نیکبختی را نمیتوان با لذت و رنج، که واکنشهایی بسیار متفاوت به آنها داریم، اندازه گرفت. نیکبختی، به مثابۀ یک ایدۀ پیچیده، باید با فضیلت مرتبط شود و اصولاً قابل حصول باشد. «اما آنچه آدمی مکلف به کسب آن میشود باید قادر به کسب آن نیز باشد. بنابراین ضروری است شروطی وجود داشته باشد که آدمی به واسطۀ آنها بتواند تکلیف خویش را انجام دهد. این شروط عبارتاند از فناناپذیری و وجود خداوند.» هیچ شکی نیست که کانت بهشدت قصد داشته استدلالهایی به نفع ایمانی عقلانی بیاورد. پاسخ او به این پرسش که «به چه چیزی میتوانم امید ببندم؟» این است: میتوانم امید ببندم که در ابدیت تلاشهای من از سوی خدای روح و طبیعت ارزشمند قضاوت خواهند شد، پس (به صورت غیرمستقیم و بعد از تأخیری قابل توجه) به نیکبختی میرسم، که کلیت اهداف اخلاقی یا خیر برین تصور میشود.
از کتابِ «دربارۀ دین»
سخنانی با تحقیرکنندگان فرهیختهاش
فریدریش شلایرماخر
ترجمۀ محمدابراهیم باسط
از کتابِ «دربارۀ دین»
سخنانی با تحقیرکنندگان فرهیختهاش
فریدریش شلایرماخر
ترجمۀ محمدابراهیم باسط
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
این کلئوپاتراست. ملکهٔ مصری که روابط عاشقانهٔ ناپسندش دو نفر از بهترین ژنرالهای رومی را به نابودی کشاند و پایان جمهوری را رقم زد. یکی از قدرتمندترین زنان در طول تاریخ. کسی که با سلطنتش حدود ۲۲ سال ثبات و شکوفایی برای مصر به ارمغان آورد.
کلئوپاترای هفتم آخرین فرمانروای سلسلهٔ بطلمیوسی بود. سلسلهای از یک خانوادهٔ یونانی مقدونی که پس از اینکه اسکندر کبیر مصر را فتح کرد، بر مصر حکمرانی میکردند. او مشترکاً با برادرش که همسرش نیز بود، در اسکندریهٔ مصر حکومت میکرد، تا زمانی که برادرش او را تبعید کرد.
کلئوپاترا زنی بسیار حیرتانگیز بود. در ۲۱ سالگی فرماندهی لشکر را به عهده گرفت، به چند زبان مسلط بود، و در شهری تحصیل کرده بود که بزرگترین کتابخانهٔ دنیا و بسیاری از برجستهترین دانشمندان دوران در آن بودند.
داستان زندگی کلئوپاترا را عمدتاً دشمنانش در روم نقل کرده، و بعدها نویسندگان جاهای خالی قصه را با شایعات و کلیشهها پر کردهاند. ما احتمالاً هرگز به تمام حقایق زندگی و سلطنت او پی نمیبریم، ولی میتوانیم با به محکمه کشیدن تاریخ، حقایق را از شایعات مجزا کنیم.
ویدئو از TED-Ed
ترجمهٔ نگار خلیلی
تهیه و تنظیم: نشر نی
کلئوپاترای هفتم آخرین فرمانروای سلسلهٔ بطلمیوسی بود. سلسلهای از یک خانوادهٔ یونانی مقدونی که پس از اینکه اسکندر کبیر مصر را فتح کرد، بر مصر حکمرانی میکردند. او مشترکاً با برادرش که همسرش نیز بود، در اسکندریهٔ مصر حکومت میکرد، تا زمانی که برادرش او را تبعید کرد.
کلئوپاترا زنی بسیار حیرتانگیز بود. در ۲۱ سالگی فرماندهی لشکر را به عهده گرفت، به چند زبان مسلط بود، و در شهری تحصیل کرده بود که بزرگترین کتابخانهٔ دنیا و بسیاری از برجستهترین دانشمندان دوران در آن بودند.
داستان زندگی کلئوپاترا را عمدتاً دشمنانش در روم نقل کرده، و بعدها نویسندگان جاهای خالی قصه را با شایعات و کلیشهها پر کردهاند. ما احتمالاً هرگز به تمام حقایق زندگی و سلطنت او پی نمیبریم، ولی میتوانیم با به محکمه کشیدن تاریخ، حقایق را از شایعات مجزا کنیم.
ویدئو از TED-Ed
ترجمهٔ نگار خلیلی
تهیه و تنظیم: نشر نی
فرزندان گاهی باید رنج و مرارت فراوان برای مادرانشان به بار بیاورند، تا بتوانند شرافت و نیکنامی خویش را حفظ کنند.
از کتابِ «نامههای زندان»
(جلد اول؛ از ۱۹۲۶ تا ۱۹۲۸)
بهکوشش سرجو کاپریولیو، السا فوبینی
آنتونیو گرامشی
ترجمهٔ اثمار موسوینیا
فرزندان گاهی باید رنج و مرارت فراوان برای مادرانشان به بار بیاورند، تا بتوانند شرافت و نیکنامی خویش را حفظ کنند.
از کتابِ «نامههای زندان»
(جلد اول؛ از ۱۹۲۶ تا ۱۹۲۸)
بهکوشش سرجو کاپریولیو، السا فوبینی
آنتونیو گرامشی
ترجمهٔ اثمار موسوینیا
آیا ممکن است نه به طور مستقیم بلکه به نحوی رو به عقب رخدادی را انکار کرد؟ جامعهای را تصور کنید که اصول اساسی مدرنیته را کاملاً در جوهر و سپهر اخلاقی خود ادغام کرده، اصولی چون آزادی، برابری، حقوق دموکراتیک، وظیفۀ جامعه برای فراهم کردن آموزش و بیمۀ درمانِ اولیه برای همۀ اعضایش، و نژادپرستی و تبعیض جنسیتی نیز بیبروبرگرد در آن ناپسند و احمقانه شمرده میشوند، چنان که دیگر اصلاً نیازی به استدلال علیه مثلاً نژادپرستی نیست چون هر کس علناً مبلغ نژادپرستی باشد موجودی عجیب و غریب تلقی میشود و کسی او را جدی نمیگیرد. اما بعد اوضاع به سمتی پیش میرود که هرچند جامعه هنوز حرف این اصول را میزند اما آنها در عمل از محتوا تهی شدهاند. به این مثال از تاریخ معاصر اروپا توجه کنید: در تابستان ۲۰۱۲، ویکتور اوربان، نخستوزیر دست راستی مجارستان، اعلام کرد در اروپای مرکزی باید نظام اقتصادی جدیدی ایجاد شود:
بیایید امیدوار باشیم که خدا یاورمان باشد و مجبور نشویم به خاطر بقای اقتصادی به جای دموکراسی نوع جدیدی از نظام سیاسی بسازیم... همکاری جمعی از جنس زور است نه [حسن] نیت. شاید اوضاع در کشورهای دیگر اینطور نباشد، مثلاً کشورهای اسکاندیناوی، اما برای مردمان نیمهآسیایی و شلختهای مثل ما وحدت فقط از راه زور به دست میآید.
از کتابِ «رخداد»
سفری فلسفی با قطار یک مفهوم
اسلاوی ژیژک
ترجمۀ امیررضا گلابی
بیایید امیدوار باشیم که خدا یاورمان باشد و مجبور نشویم به خاطر بقای اقتصادی به جای دموکراسی نوع جدیدی از نظام سیاسی بسازیم... همکاری جمعی از جنس زور است نه [حسن] نیت. شاید اوضاع در کشورهای دیگر اینطور نباشد، مثلاً کشورهای اسکاندیناوی، اما برای مردمان نیمهآسیایی و شلختهای مثل ما وحدت فقط از راه زور به دست میآید.
از کتابِ «رخداد»
سفری فلسفی با قطار یک مفهوم
اسلاوی ژیژک
ترجمۀ امیررضا گلابی
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
مارتین لوتر کینگ جونیور در دبیرستان برندهٔ رقابتی در سخنوری میشود که بیان میکرد آمریکاییانِ سیاهپوست هنوز در غُل و زنجیر هستند.
هنگام برگشت به خانه در اتوبوس، کینگ مجبور میشود بایستد تا مسافران سفیدپوست بتوانند بنشینند.
کینگ برای برآورده کردن اشتیاقش به خدمت به بشریت به حوزهٔ علمیه میپیوندد و مبارزه برای عدالت اجتماعی را آغاز میکند.
پس از رهبری تحریم اتوبوسهای مونتگمری، خانهٔ خانوادگی کینگ را منفجر میکنند.
او به سازماندهی اعتراضات عاری از خشونت در آلبانی و برمینگام قبل از راهپیمایی در واشنگتن ادامه میدهد.
کینگ به خاطر رهبری پویایش جایزهٔ نوبل را دریافت میکند و راهپیماییهای سلما به مونتگمری را سازماندهی میکند.
کانون توجه سیاسیاش را به فقر و مخالفت با جنگ ویتنام گسترش میدهد.
مارتین لوتر کینگ جونیور را در اوج نفوذ سیاسیاش ترور میکنند.
لایحة حقوق مدنی مصوب ۱۹۶۴، برترین دستاورد عصر حقوق مدنی، بدون شجاعت مارتین لوتر کینگ جونیور امکانپذیر نبود.
ویدئو از One Minute History
ترجمهٔ محمدحسین رعیتی
تهیه و تنظیم: نشر نی
هنگام برگشت به خانه در اتوبوس، کینگ مجبور میشود بایستد تا مسافران سفیدپوست بتوانند بنشینند.
کینگ برای برآورده کردن اشتیاقش به خدمت به بشریت به حوزهٔ علمیه میپیوندد و مبارزه برای عدالت اجتماعی را آغاز میکند.
پس از رهبری تحریم اتوبوسهای مونتگمری، خانهٔ خانوادگی کینگ را منفجر میکنند.
او به سازماندهی اعتراضات عاری از خشونت در آلبانی و برمینگام قبل از راهپیمایی در واشنگتن ادامه میدهد.
کینگ به خاطر رهبری پویایش جایزهٔ نوبل را دریافت میکند و راهپیماییهای سلما به مونتگمری را سازماندهی میکند.
کانون توجه سیاسیاش را به فقر و مخالفت با جنگ ویتنام گسترش میدهد.
مارتین لوتر کینگ جونیور را در اوج نفوذ سیاسیاش ترور میکنند.
لایحة حقوق مدنی مصوب ۱۹۶۴، برترین دستاورد عصر حقوق مدنی، بدون شجاعت مارتین لوتر کینگ جونیور امکانپذیر نبود.
ویدئو از One Minute History
ترجمهٔ محمدحسین رعیتی
تهیه و تنظیم: نشر نی
آسمان صاف صاف بود. یک ساعتی آنجا ایستادم. میان دریا و خانهی شما. یعنی میشد شرط ببندم که شما دارید خواب مرا میبینید؟ بگذریم. انگار صدای نفسهاتان را میشنیدم. گفتم که، دریا بدجوری متلاطم شده بود، اما تلاطم دل من هم کمتر از آن نبود، با این تفاوت که دریا شعور ندارد، میتپد و میکوبد بیآنکه بداند چرا، درحالیکه دل من میدانست به هوای شما میکوبد.
از کتابِ «کینکاس بوربا»
ماشادو د آسیس
ترجمهی عبدالله کوثری
▫️کینکاس بوربا مجموعهای اجتماعی، سیاسی و فلسفی است. تمثیلی است از مدرنیزاسیون شتابزده و ظاهری برزیل در اواخر قرن نوزدهم. این رمان در ظاهر نمونهای از رمانهای آن دوران است با مضامینی چون عشق، خانواده، پیمانشکنی، روابط اجتماعی و سیاست. اما در پس این سیمای آشنا رمانی است که خود نقد رمان است، نقد ناتورالیسم تقلیدگر و رومانتیسم احساساتی رایج در آن دوران است…
این رمان برای کسانی نوشته شده که «رسم و راه خواندن را میدانند» کسانی که به دنبال چیزهای «واقعنما» نیستند، بلکه خواهان محبت و حیرت ذهن، آزادی تخیل، غافلگیری و خندهای هستند که از انگیزشهای ناخودآگاه مایه میگیرد.
آسمان صاف صاف بود. یک ساعتی آنجا ایستادم. میان دریا و خانهی شما. یعنی میشد شرط ببندم که شما دارید خواب مرا میبینید؟ بگذریم. انگار صدای نفسهاتان را میشنیدم. گفتم که، دریا بدجوری متلاطم شده بود، اما تلاطم دل من هم کمتر از آن نبود، با این تفاوت که دریا شعور ندارد، میتپد و میکوبد بیآنکه بداند چرا، درحالیکه دل من میدانست به هوای شما میکوبد.
از کتابِ «کینکاس بوربا»
ماشادو د آسیس
ترجمهی عبدالله کوثری
▫️کینکاس بوربا مجموعهای اجتماعی، سیاسی و فلسفی است. تمثیلی است از مدرنیزاسیون شتابزده و ظاهری برزیل در اواخر قرن نوزدهم. این رمان در ظاهر نمونهای از رمانهای آن دوران است با مضامینی چون عشق، خانواده، پیمانشکنی، روابط اجتماعی و سیاست. اما در پس این سیمای آشنا رمانی است که خود نقد رمان است، نقد ناتورالیسم تقلیدگر و رومانتیسم احساساتی رایج در آن دوران است…
این رمان برای کسانی نوشته شده که «رسم و راه خواندن را میدانند» کسانی که به دنبال چیزهای «واقعنما» نیستند، بلکه خواهان محبت و حیرت ذهن، آزادی تخیل، غافلگیری و خندهای هستند که از انگیزشهای ناخودآگاه مایه میگیرد.
صدای منحصربهفردی است. درِ سلول، نه از بیرون و نه از تو، دستگیرهای ندارد، و اگر محکم نکوبی بسته نمیشود. تقریباً چهار اینچ ضخامت دارد و از فولاد یک تکه و بتون ساخته شده است، و هر بار که چفت میشود صدای بلندی میپیچد، انگار که گلولهای در رفته است. ولی این صدای شلیک، انعکاسی پیدا نمیکند و خفه میشود. صداهای زندان بیانعکاس و بیپناه هستند.
بار اولی که در پشت سر زندانی بههم کوبیده میشود، او وسط سلول میایستد و دور و برش را نگاه میکند. خیال میکنم همه باید کم و بیش همین رفتار را داشته باشند.
پیش از هر چیز نگاهی گذرا به در و دیوار میاندازد و از اشیایی که در بهاصطلاح قلمرو فعلیاش هست سیاههای ذهنی برمیدارد:
تختخواب آهنی،
لگن دستشویی،
مستراح،
پنجرهی میلهدار.
قدم بعدی، بدون استثنا این است که میلههای آهنی پنجره را بگیرد و سعی کند خودش را بالا بکشد و بیرون را نگاه کند. موفق نمیشود، و لباسش، از گچ دیواری که خود را بر آن کشیده بود، سفید میشود. دست از مقاومت میکشد، اما تصمیم میگیرد تمرین کند و در فنّ بالا کشیدن خود با دست، ورزیده شود. در واقع، انواع و اقسام تصمیمهای قابل تحسین میگیرد: هر روز صبح ورزش خواهد کرد، یک زبان خارجی یاد خواهد گرفت، و خلاصه نخواهد گذاشت روحیهاش را خرد کنند. گرد و خاک لباسش را پاک میکند، و به سفر اکتشافیاش دورادور قلمرو حقیرش ــ پنج قدم طول در چهار قدم عرض ــ ادامه میدهد. تختخواب آهنی را امتحان میکند. فنرهایش شکسته است، تشک سیمیاش گود افتاده است و توی تن آدم فرو میرود، مثل این است که بر ننویی از سیم فولادی دراز بکشی. قیافهای جدّی میگیرد، مصمّم است ثابت کند که سرشار از جسارت و اعتماد به نفس است.
از کتاب «گفتوگو با مرگ»
آرتور کوستلر
ترجمهی نصرالله دیهیمی و خشایار دیهیمی
بار اولی که در پشت سر زندانی بههم کوبیده میشود، او وسط سلول میایستد و دور و برش را نگاه میکند. خیال میکنم همه باید کم و بیش همین رفتار را داشته باشند.
پیش از هر چیز نگاهی گذرا به در و دیوار میاندازد و از اشیایی که در بهاصطلاح قلمرو فعلیاش هست سیاههای ذهنی برمیدارد:
تختخواب آهنی،
لگن دستشویی،
مستراح،
پنجرهی میلهدار.
قدم بعدی، بدون استثنا این است که میلههای آهنی پنجره را بگیرد و سعی کند خودش را بالا بکشد و بیرون را نگاه کند. موفق نمیشود، و لباسش، از گچ دیواری که خود را بر آن کشیده بود، سفید میشود. دست از مقاومت میکشد، اما تصمیم میگیرد تمرین کند و در فنّ بالا کشیدن خود با دست، ورزیده شود. در واقع، انواع و اقسام تصمیمهای قابل تحسین میگیرد: هر روز صبح ورزش خواهد کرد، یک زبان خارجی یاد خواهد گرفت، و خلاصه نخواهد گذاشت روحیهاش را خرد کنند. گرد و خاک لباسش را پاک میکند، و به سفر اکتشافیاش دورادور قلمرو حقیرش ــ پنج قدم طول در چهار قدم عرض ــ ادامه میدهد. تختخواب آهنی را امتحان میکند. فنرهایش شکسته است، تشک سیمیاش گود افتاده است و توی تن آدم فرو میرود، مثل این است که بر ننویی از سیم فولادی دراز بکشی. قیافهای جدّی میگیرد، مصمّم است ثابت کند که سرشار از جسارت و اعتماد به نفس است.
از کتاب «گفتوگو با مرگ»
آرتور کوستلر
ترجمهی نصرالله دیهیمی و خشایار دیهیمی
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
از زمان یونان باستان، تلاشهایی برای کنترل کردن جمعیت بشر، از راه تولید مثل، نگه داشتن برخی ویژگیها و حذف برخی دیگر، انجام شده است. اما در سدۀ نوزدهم، کشف تکامل و علم ژنتیک، الهامبخش جنبش علمی نویی شد که وقف این هدف بود. در سال ۱۸۸۳، دانشمند برتانیایی، سر فرانسیس گالتون، این ایده را «اصلاح نژادی» نامید، که برگرفته از واژۀ یونانی «بهزادی» است. این موج، اصلاحگران نژادی مدرن، دانشمندان برجسته و اصلاحگران پیشرویی را که باور داشتند میتوانند جامعه را بهبود بخشند، جذب خود کرد، از این طریق که اطمینان حاصل کنند تنها ویژگیهای مطلوب به نسلهای بعد منتقل میشود. با این حال، تعریف آنها از اینکه چه ویژگیهایی مطلوب هستند و کدامها چنین نیستند به شدت توسط پیشداوریهای دورانشان تعیین شده بود. گروههای بزرگی از مردم به عنوان افرادی «نامناسب» برای تولیدمثل تلقی شدند که شامل مهاجران، رنگینپوستان و افراد معلول بود. در همین حین، استاندارد آرمانی ژنتیکی آنها بازتابدهندۀ اعضای جنبش بود: اروپاییهای سفیدپوست از اجداد آنگلوساکسون یا نوردیک.
ویدئو از TED-Ed
ترجمهٔ ایمان همتی
تهیه و تنظیم: نشر نی
از زمان یونان باستان، تلاشهایی برای کنترل کردن جمعیت بشر، از راه تولید مثل، نگه داشتن برخی ویژگیها و حذف برخی دیگر، انجام شده است. اما در سدۀ نوزدهم، کشف تکامل و علم ژنتیک، الهامبخش جنبش علمی نویی شد که وقف این هدف بود. در سال ۱۸۸۳، دانشمند برتانیایی، سر فرانسیس گالتون، این ایده را «اصلاح نژادی» نامید، که برگرفته از واژۀ یونانی «بهزادی» است. این موج، اصلاحگران نژادی مدرن، دانشمندان برجسته و اصلاحگران پیشرویی را که باور داشتند میتوانند جامعه را بهبود بخشند، جذب خود کرد، از این طریق که اطمینان حاصل کنند تنها ویژگیهای مطلوب به نسلهای بعد منتقل میشود. با این حال، تعریف آنها از اینکه چه ویژگیهایی مطلوب هستند و کدامها چنین نیستند به شدت توسط پیشداوریهای دورانشان تعیین شده بود. گروههای بزرگی از مردم به عنوان افرادی «نامناسب» برای تولیدمثل تلقی شدند که شامل مهاجران، رنگینپوستان و افراد معلول بود. در همین حین، استاندارد آرمانی ژنتیکی آنها بازتابدهندۀ اعضای جنبش بود: اروپاییهای سفیدپوست از اجداد آنگلوساکسون یا نوردیک.
ویدئو از TED-Ed
ترجمهٔ ایمان همتی
تهیه و تنظیم: نشر نی
ما عاشقی را که عشقش به اندک تحولی تغییر بپذیرد، یا عشقش تابع رأی و نظر دوستان باشد، به چشم قبول نگاه نمیکنیم. ما معتقدیم که عشق میباید سرکش و رامناشدنی باشد، حتی اگر این سرکشی با پایان یافتن عشق، فرد را دچار رنجی عظیم کند. ما کاملاً گرفتار نوعی تعصب، یا اگر تعبیر تندتری بهکار ببرم، گرفتار نوعی بیعقلی میشویم. «چرا عاشق او شدهای؟» این پرسشی است که لازم نیست پاسخ داده شود یا حتی به آن اعتنایی شود. درواقع، ما حتی فکر میکنیم که خوب است عاشق کسی شویم که بههیچوجه (از چشم دیگران) درخور آن عشق نیست (ولو آنکه این کار درعینحال ابلهانه هم بهنظر برسد). عشق به خودی خود یک فضیلت است، فضیلتی چندان مهم که عقلانیت در سایهی اهمیت آن رنگ میبازد.
از کتاب «دربارهی عشق»
مجموعه مقالات
ترجمهی آرش نراقی
نام نقاشی: عشاق سبز
اثر مارک شاگال، ۱۹۱۷
ما عاشقی را که عشقش به اندک تحولی تغییر بپذیرد، یا عشقش تابع رأی و نظر دوستان باشد، به چشم قبول نگاه نمیکنیم. ما معتقدیم که عشق میباید سرکش و رامناشدنی باشد، حتی اگر این سرکشی با پایان یافتن عشق، فرد را دچار رنجی عظیم کند. ما کاملاً گرفتار نوعی تعصب، یا اگر تعبیر تندتری بهکار ببرم، گرفتار نوعی بیعقلی میشویم. «چرا عاشق او شدهای؟» این پرسشی است که لازم نیست پاسخ داده شود یا حتی به آن اعتنایی شود. درواقع، ما حتی فکر میکنیم که خوب است عاشق کسی شویم که بههیچوجه (از چشم دیگران) درخور آن عشق نیست (ولو آنکه این کار درعینحال ابلهانه هم بهنظر برسد). عشق به خودی خود یک فضیلت است، فضیلتی چندان مهم که عقلانیت در سایهی اهمیت آن رنگ میبازد.
از کتاب «دربارهی عشق»
مجموعه مقالات
ترجمهی آرش نراقی
نام نقاشی: عشاق سبز
اثر مارک شاگال، ۱۹۱۷