آیا ممکن است نه به طور مستقیم بلکه به نحوی رو به عقب رخدادی را انکار کرد؟ جامعه‌ای را تصور کنید که اصول اساسی مدرنیته را کاملاً در جوهر و سپهر اخلاقی خود ادغام کرده، اصولی چون آزادی، برابری، حقوق دموکراتیک، وظیفۀ جامعه برای فراهم کردن آموزش و بیمۀ درمانِ اولیه برای همۀ اعضایش، و نژادپرستی و تبعیض جنسیتی نیز بی‌بروبرگرد در آن ناپسند و احمقانه شمرده می‌شوند، چنان که دیگر اصلاً نیازی به استدلال علیه مثلاً نژادپرستی نیست چون هر کس علناً مبلغ نژادپرستی باشد موجودی عجیب و غریب تلقی می‌شود و کسی او را جدی نمی‌گیرد. اما بعد اوضاع به سمتی پیش می‌رود که هرچند جامعه هنوز حرف این اصول را می‌زند اما آن‌ها در عمل از محتوا تهی شده‌اند. به این مثال از تاریخ معاصر اروپا توجه کنید: در تابستان ۲۰۱۲، ویکتور اوربان، نخست‌وزیر دست راستی مجارستان، اعلام کرد در اروپای مرکزی باید نظام اقتصادی جدیدی ایجاد شود:
بیایید امیدوار باشیم که خدا یاورمان باشد و مجبور نشویم به خاطر بقای اقتصادی به جای دموکراسی نوع جدیدی از نظام سیاسی بسازیم... همکاری جمعی از جنس زور است نه [حسن] نیت. شاید اوضاع در کشورهای دیگر این‌طور نباشد، مثلاً کشورهای اسکاندیناوی، اما برای مردمان نیمه‌آسیایی و شلخته‌ا‌‌ی مثل ما وحدت فقط از راه زور به دست می‌آید.

از کتابِ «رخداد»
سفری فلسفی با قطار یک مفهوم
اسلاوی ژیژک
ترجمۀ امیررضا گلابی

مارتین لوتر کینگ جونیور در دبیرستان برندهٔ رقابتی در سخنوری می‌شود که بیان می‌کرد آمریکاییانِ سیاه‌پوست هنوز در غُل و زنجیر هستند.
هنگام برگشت به خانه در اتوبوس، کینگ مجبور می‌شود بایستد تا مسافران سفیدپوست بتوانند بنشینند.
کینگ برای برآورده کردن اشتیاقش به خدمت به بشریت به حوزهٔ علمیه می‌پیوندد و مبارزه برای عدالت اجتماعی را آغاز می‌کند.
پس از رهبری تحریم اتوبوس‌های مونتگمری، خانهٔ خانوادگی کینگ را منفجر می‌کنند.
او به سازماندهی اعتراضات عاری از خشونت‌ در آلبانی و برمینگام قبل از راهپیمایی در واشنگتن ادامه می‌دهد.
کینگ به خاطر رهبری پویایش جایزهٔ نوبل را دریافت می‌کند و راهپیمایی‌های سلما به مونتگمری را سازماندهی می‌کند.
کانون توجه سیاسی‌اش را به فقر و مخالفت با جنگ ویتنام گسترش می‌دهد.
مارتین لوتر کینگ جونیور را در اوج نفوذ سیاسی‌اش ترور می‌کنند.
لایحة حقوق مدنی مصوب ۱۹۶۴، برترین دستاورد عصر حقوق مدنی، بدون شجاعت مارتین لوتر کینگ جونیور امکان‌پذیر نبود.

ویدئو از One Minute History
ترجمهٔ محمدحسین رعیتی
تهیه و تنظیم: نشر نی

‌
‌آسمان صاف صاف بود. یک ساعتی آن‌جا ایستادم. میان دریا و خانه‌ی شما. یعنی می‌شد شرط ببندم که شما دارید خواب مرا می‌بینید؟ بگذریم. انگار صدای نفس‌هاتان را می‌شنیدم. گفتم که، دریا بدجوری متلاطم شده بود، اما تلاطم دل من هم کم‌تر از آن نبود، با این تفاوت که دریا شعور ندارد، می‌تپد و می‌کوبد بی‌آن‌که بداند چرا، در‌حالی‌که دل من می‌دانست به هوای شما می‌کوبد.

‌از کتابِ ‌«کینکاس بوربا»
ماشادو د آسیس
ترجمه‌ی عبدالله کوثری

▫️کینکاس بوربا مجموعه‌ای اجتماعی، سیاسی و فلسفی است. تمثیلی است از مدرنیزاسیون شتابزده و ظاهری برزیل در اواخر قرن نوزدهم. این رمان در ظاهر نمونه‌ای از رمان‌های آن دوران است با مضامینی چون عشق، خانواده، پیمان‌شکنی، روابط اجتماعی و سیاست. اما در پس این سیمای آشنا رمانی است که خود نقد رمان است، نقد ناتورالیسم تقلیدگر و رومانتیسم احساساتی رایج در آن دوران است…
این رمان برای کسانی نوشته شده که «رسم و راه خواندن را می‌دانند» کسانی که به دنبال چیزهای «واقع‌نما» نیستند، بلکه خواهان محبت و حیرت ذهن، آزادی تخیل، غافلگیری و خنده‌ای هستند که از انگیزش‌های ناخودآگاه مایه می‌گیرد.

‌‌‌‌

صدای منحصربه‌فردی است. درِ سلول، نه از بیرون و نه از تو، دستگیره‌ای ندارد، و اگر محکم نکوبی بسته نمی‌شود. تقریباً چهار اینچ ضخامت دارد و از فولاد یک تکه و بتون ساخته شده است، و هر بار که چفت می‌شود صدای بلندی می‌پیچد، انگار که گلوله‌ای در رفته است. ولی این صدای شلیک، انعکاسی پیدا نمی‌کند و خفه می‌شود. صداهای زندان بی‌انعکاس و بی‌پناه هستند.
بار اولی که در پشت سر زندانی به‌هم کوبیده می‌شود، او وسط سلول می‌ایستد و دور و برش را نگاه می‌کند. خیال می‌کنم همه باید کم و بیش همین رفتار را داشته باشند.
پیش از هر چیز نگاهی گذرا به در و دیوار می‌اندازد و از اشیایی که در به‌اصطلاح قلمرو فعلی‌اش هست سیاهه‌ای ذهنی برمی‌دارد:
تختخواب آهنی،
لگن دستشویی،
مستراح،
پنجره‌ی میله‌دار.

قدم بعدی، بدون استثنا این است که میله‌های آهنی پنجره را بگیرد و سعی کند خودش را بالا بکشد و بیرون را نگاه کند. موفق نمی‌شود، و لباسش، از گچ دیواری که خود را بر آن کشیده بود، سفید می‌شود. دست از مقاومت می‌کشد، اما تصمیم می‌گیرد تمرین کند و در فنّ بالا کشیدن خود با دست، ورزیده شود. در واقع، انواع و اقسام تصمیم‌های قابل تحسین می‌گیرد: هر روز صبح ورزش خواهد کرد، یک زبان خارجی یاد خواهد گرفت، و خلاصه نخواهد گذاشت روحیه‌اش را خرد کنند. گرد و خاک لباسش را پاک می‌کند، و به سفر اکتشافی‌اش دورادور قلمرو حقیرش ــ پنج قدم طول در چهار قدم عرض ــ ادامه می‌دهد. تختخواب آهنی را امتحان می‌کند. فنرهایش شکسته است، تشک سیمی‌اش گود افتاده است و توی تن آدم فرو می‌رود، مثل این است که بر ننویی از سیم فولادی دراز بکشی. قیافه‌ای جدّی می‌گیرد، مصمّم است ثابت کند که سرشار از جسارت و اعتماد به نفس است.


از کتاب «گفت‌وگو با مرگ»
آرتور کوستلر
ترجمه‌ی نصرالله دیهیمی و خشایار دیهیمی

‌
‌از زمان یونان باستان، تلاش‌هایی برای کنترل کردن جمعیت بشر، از راه تولید مثل، نگه داشتن برخی ویژگی‌ها و حذف برخی دیگر، انجام شده است. اما در سدۀ نوزدهم، کشف تکامل و علم ژنتیک، الهام‌بخش جنبش علمی نویی شد که وقف این هدف بود. در سال ۱۸۸۳، دانشمند برتانیایی، سر فرانسیس گالتون، این ایده را «اصلاح نژادی» نامید، که برگرفته از واژۀ یونانی «به‌زادی» است. این موج، اصلاح‌گران نژادی مدرن، دانشمندان برجسته‌ و اصلاح‌گران پیشرویی را که باور داشتند می‌توانند جامعه را بهبود بخشند، جذب خود کرد، از این طریق که اطمینان حاصل کنند تنها ویژگی‌های مطلوب به نسل‌های بعد منتقل می‌شود. با این حال، تعریف آن‌ها از اینکه چه ویژگی‌هایی مطلوب هستند و کدام‌ها چنین نیستند به شدت توسط پیش‌داوری‌های دوران‌شان تعیین شده بود. گروه‌های بزرگی از مردم به عنوان افرادی «نامناسب» برای تولیدمثل تلقی شدند که شامل مهاجران، رنگین‌پوستان و افراد معلول بود. در همین حین، استاندارد آرمانی ژنتیکی آن‌ها بازتاب‌دهندۀ اعضای جنبش بود: اروپایی‌های سفیدپوست از اجداد آنگلوساکسون یا نوردیک.

ویدئو از TED-Ed
ترجمهٔ ایمان همتی
تهیه و تنظیم: نشر نی

‌
‌ما عاشقی را که عشقش به اندک تحولی تغییر بپذیرد، یا عشقش تابع رأی و نظر دوستان باشد، به چشم قبول نگاه نمی‌کنیم. ما معتقدیم که عشق می‌باید سرکش و رام‌ناشدنی باشد، حتی اگر این سرکشی با پایان یافتن عشق، فرد را دچار رنجی عظیم کند. ما کاملاً گرفتار نوعی تعصب، یا اگر تعبیر تندتری به‌کار ببرم، گرفتار نوعی بی‌عقلی می‌شویم. «چرا عاشق او شده‌ای؟» این پرسشی است که لازم نیست پاسخ داده شود یا حتی به آن اعتنایی شود. درواقع، ما حتی فکر می‌کنیم که خوب است عاشق کسی شویم که به‌هیچ‌وجه (از چشم دیگران) درخور آن عشق نیست (ولو آن‌که این کار درعین‌حال ابلهانه هم به‌نظر برسد). عشق به خودی خود یک فضیلت است، فضیلتی چندان مهم که عقلانیت در سایه‌ی اهمیت آن رنگ می‌بازد.

از کتاب «درباره‌ی عشق»
مجموعه مقالات
ترجمه‌ی آرش نراقی

نام نقاشی: عشاق سبز
اثر مارک شاگال، ۱۹۱۷

‌
‌اندوه آموزگار خردمندان است. غم خود دانشی است؛ آنان که بیش‌تر می‌دانند ناگزیر باید بیش‌تر بر حقیقت مرگبار سوگواری کنند.

از نمایشنامهٔ «مانفرد»
لرد بایرون
ترجمه‌ی حسین قدسی

‌
‌در دست انتشار
«آزادی و رخداد در اندیشه هایدگر»
زکیه آزادانی

«پرسش از ذات آزادی پرسش بنیادین فلسفه است، حتی اگر پرسش راهبر فلسفه پرسش از هستی باشد.»
آنچه اندیشه‌ی هایدگر درباره‌ی آزادی را از متفکران پیش از وی متمایز می‌کند، تغییر چارچوب بحث از آزادی است. برای هایدگر آزادی دیگر صرفاً در سطح فعل انسانی مطرح نمی‌شود، بلکه به عقیده‌ی او ذات آزادی را باید در نسبت با هستی جست‌وجو کرد. به عبارت دیگر، آن‌چه در بحث درباره‌ی آزادی در کانون توجه این فیلسوف قرار می‌گیرد اراده‌ی آزاد انسان نیست، بلکه بنیادی است که اراده‌ی آزاد نیز در نسبت با آن معنا پیدا می‌کند. این نوشته می‌کوشد ایده‌ی آزادی در اندیشه‌ی هایدگر را در سه ساحت انسان، جهان و هستی بررسی کند. اگر مسئله‌ی آزادی در هستی و زمان حول محور دازاین جریان دارد و مسیر بازگشت دازاین به ذات خود به‌مثابه‌ی امکان محض یا گشودگی هستی را دنبال می‌کند، در نوشته‌های بین سال‌های ۱۹۲۸ تا ۱۹۳۰ مفهوم آزادی استعلایی در نسبت با مفهوم جهان مطرح می‌شود...

‌
‌در دست انتشار
«کریتون»
افلاطون
متن دوزبانه
ایمان شفیع بیک

کریتون یکی از کوتاه‌ترین دیالوگ‌های افلاطون است؛ اما به‌رغم حجم اندک و زبان و ساختار و درون‌مایه‌ی به‌ظاهر ساده، مسائل پیچیده و تفسیرپذیری در بر دارد که دستمایه‌ی موشکافی‌ها و بحث‌های درازآهنگ در میانِ سقراط‌شناسان شده و مقاله‌ها و کتاب‌های پرشماری به بار آورده است. واکاوی‌های این دیالوگ در فلسفه‌ی اخلاق و فلسفه‌ی سیاسی و فلسفه‌ی حقوق، خواننده را نسبت به میزانِ سازگاری یا ناسازگاری میانِ اخلاق و قانون، حقِ فردی و مسئولیتِ اجتماعی، آزادیِ فردی و پایبندی به احکامِ حکومتی، و این‌که در هر یک از این دوگانه‌ها، به کدام‌یک باید اولویت بخشید، به تأمل وامی‌دارد و ذهنِ او را با این پرسش درگیر می‌سازد که آیا شهروندان وظیفه دارند که همواره قوانین و احکامِ قضایی را کورکورانه بپذیرند، و آیا تحتِ هیچ شرایطی، حتی اگر به آنان ظلم شود، حقِ نافرمانیِ مدنی ندارند. در کنارِ مسائلی از این دست، کریتون از اصلی‌ترین منابعِ پژوهش درباره‌ی اندیشه و منشِ سقراط و، همراه با دفاعیه و بخش‌هایی از فایدون، مهم‌ترین گزارش از واکنشِ او به اتهام و محکومیت و مرگ است.

‌
‌در دست انتشار
«پژوهش‌های منطقی ـ فلسفی ـ زبانیِ گوتلوب فرگه»
گردآوری و ترجمه‌ی طالب جابری

رساله‌هایی که در این کتاب گردآوری و طبق ترتیب تاریخی ترجمه شده‌اند از مهم‌ترین نوشته‌های فرگه و درواقع متون کلاسیک فلسفه‌ی تحلیلی به شمار می‌روند. قلم فرگه بسیار روان و روشن است. او خواننده را گام به گام در تفکر فلسفی همراهی می‌کند و جنبه‌های گوناگون موضوع را برای وی آشکار می‌سازد.
امید است این مجموعه منبعی شایسته برای پژوهش در مبانی و پرسش‌های اساسی فلسفه‌ی تحلیلی در اختیار علاقه‌مندان قرار دهد.

شهریاری که دونِ شأن خود نمی‌داند که بگوید: بر او است که در مسائل مذهبی، نه‌تنها مردم را به پذیرش باوری وادار نکند، بلکه ایشان را در آن مسائل یکسره آزاد نیز بگذارد، شهریاری که عنوان متکبرانه‌ی مدارگری را بر خود روا نمی‌بیند و آن را رد می‌کند به‌راستی که [پادشاهی] روشن‌نگر است، و سزاوار این‌که جهانیان و آیندگانِ قدرشناس وی را بدین عنوان بستایند که نوع بشر را ــ دست‌کم تا جایی که مربوط به حکومت است ــ از اسارت درونی رهانیده، و همگان را آزادی بخشیده تا در کلیه‌ی امور وجدانی از عقل خویش پیروی کنند.
من در روشن‌نگری، بیش از هرجای دیگر، بر “خروج آدمی از نابالغیِ به تقصیر خودِ خویشتن در قلمرو مسائل مذهبی” پای فشرده‌ام، زیراکه حکم‌فرمایانِ ما در دیگر عرصه‌ها، همچون علوم و هنرها، میلی ندارند که نقش قیم رعایاشان را بازی کنند و دیگر این‌که نابالغی در امور دینی از هر نوع دیگر اهانت‌بارتر و زیان‌بخش‌تر است. اما شیوه‌ی تفکر رئیس حکومتی که روشن‌نگری در قلمرو مسائل دینی را ترویج می‌کند از همه‌ی این‌ها فراتر می‌رود و به‌خوبی آگاه است که حتا در امر قانون‌گذاری خطری نخواهد داشت اگر به رعایای خود اجازه دهد عقل خویش را در امور همگانی به کار برند و اندیشه‌های‌شان را در باب شیوه‌های بهترِ قانون‌گذاری، حتا نقد صادقانه‌ی قوانین موجود با جهانیان در میان بگذارند.

ایمانوئل کانت؛ در پاسخ به پرسش روشن‌نگری چیست؟

برگرفته از کتاب «از مدرنیسم تا پست‌مدرنیسم»
ویراستار: لارنس کهون
با سرپرستی و ویرایش: عبدالکریم رشیدیان

‌
‌چرا باید به چهار فصل ویوالدی گوش دهید؟

قطعات «چهار فصل» تا حدودی به این دلیل شناخته‌شده هستند که گوش‌نوازند. اما نکتهٔ مهم‌تر این است که آن‌ها داستانی برای گفتن دارند. «چهار فصل» در زمان انتشارش در آمستردام در سال ۱۷۲۵، به همراه اشعاری که دقیقاً ویژگی‌های هر فصل را توصیف می‌کردند که ویوالدی می‌خواسته با اصوات موسیقی به چنگ‌شان آورد، اجرا می‌شدند. ویوالدی، در زمینهٔ فراهم کردن محتوای قطعه برای موسیقی بدون کلام، نسل‌ها از زمان خودش جلو بود. اگر کسی اشعاری را هم‌زمان با گوش دادن به موسیقی بخواند، به صحنه‌های شاعرانه‌ای دست پیدا می‌کند که به خوبی با تصاویر موسیقایی همگام می‌شوند. تنها در آغاز سدهٔ نوزدهم بود که چنین موسیقیِ برنامه‌ایِ بدون کلام شناخته شده‌ای، همگانی شد. از این زمان، گروه‌های خیلی گوناگون‌تری رایج شدند که، از سازهای بادی چوبی، برنجی و ضربی برای کمک به داستان‌گویی بهره می‌بردند. اما ویوالدی این کار را تنها با یک ویولون، سازهای زهی و هارپسیکورد انجام داد.

ویدئو از TED-Ed
ترجمهٔ ایمان همتی
تهیه و تنظیم: نشر نی

‌
‌شنلم را سخت به‌دور بدنم می‌پیچم و سعی می‌کنم به اطرافم اصلاً توجه نکنم. همه‌چیزش دوز و کلک است، رؤیاست، نه آن‌چه که به‌نظر می‌رسد! فکر می‌کنید آن آقایی که با کت زیبا مشغول گردش است خیلی ثروتمند است؟ اشتباه می‌کنید: تنها ثروتش در دنیا همین کت قشنگ است. تصور می‌کنید آن دو مرد قوی‌هیکل، که ایستاده و مشغول تماشای کارگرانی هستند که روی ساختمان کلیسا کار می‌کنند، دارند از معماری آن بحث می‌کنند؟ ــ به‌هیچ‌وجه: آن‌ها دربارهٔ آن دو کلاغ که روبه‌روی هم نشسته‌اند بحث می‌کنند. بولوار نیفسکی همهٔ روز را به فریب و نیرنگ مشغول است، اما بدتر از همه شب‌هاست، آن زمانی که تاریکی همچون فرشی بر آن گسترده می‌شود و تنها دیوارهای زرد و سفید قابل تشخیصند، زمانی که همهٔ شهر تیمارستانی از هیاهو و نور می‌شود...


از کتاب «یادداشت‌های یک دیوانه»
نیکلای گوگول
ترجمهٔ خشایار دیهیمی

وجه مشخصهٔ داستان‌های گوگول سادگی قصه‌نویسی، ویژگی قومی، امانت محض نسبت به زندگی، و بکر بودن و سرزندگی خنده‌آور آن‌هاست که همیشه تحت‌تأثیر احساس عمیق غم و دلتنگی قرار می‌گیرد. همهٔ این ویژگی‌ها یک منبع دارند: گوگول شاعر است، شاعر زندگی حقیقی.
اولین تأثیری که هر یک از قصه‌های گوگول بر خواننده می‌گذارد این است که با خود بگوید: «چقدر همهٔ این‌ها ساده، عادی، طبیعی، و حقیقی است، و درعین‌حال چقدر بکر و تازه.» این سادگی قصه‌نویسی، این صراحت لهجه، این پرهیز از نمایش‌پردازی، این پیش‌پاافتادگی و معمولی بودن اتفاقات قصه‌ها، علائم حقیقی و قطعی خلاقیت هستند: این شعری حقیقی است، شعر زندگی خود ماست.
تقریباً همهٔ قصه‌های گوگول کمدی‌های سرگرم‌کننده‌ای هستند که با هیچ‌وپوچ شروع می‌شوند، با هیچ‌وپوچ ادامه می‌یابند، و به اشک ختم می‌شوند، و در پایان، زندگی نام می‌گیرند. قصه‌هایش همگی همین‌طورند: اولش سرگرم‌کننده، سپس غم! زندگی خود ما هم چنین است: اولش سرگرم کننده، و بعد غم. چقدر شعر، چقدر فلسفه، و چقدر حقیقت در این‌جا نهفته است!

‌
منتشر شد
«چگونه افلاطون بخوانیم»
نوشته‌ی ریچارد کروت
ترجمه‌ی نیما علوی

«اگر کسی را بیابم که بتواند در واحد جزئیات کثیر را ببیند و در جزئیات کثیر و پراکنده صورت واحد را، چنان سر در پی او می‌گذارم که گویی خدای من است. من کسانی را که از این هنر بهره‌ورند اهل دیالکتیک می‌نامم.»
ــ افلاطون


موضوعاتی که افلاطون به آن‌ها پرداخته متنوع و وسیع‌اند. او پرسش‌هایی را مطرح کرد که امروز هم پیش روی ما هستند و برای پاسخ به آن‌ها به مطالعه‌ی صورت‌های انتزاعی پرداخت. جهان ایده‌ها موضوع جست‌وجوی افلاطون برای کشف حقیقت شد.
ریچارد کروت در این مقدمه‌ی بی‌نظیر اندیشه‌ی یکی از بنیان‌گذاران فلسفه‌ی غرب را، از خلال گفت‌وگوهایی که نوشته، کاویده است. او از محاورات اولیه و پرسش‌های اخلاقی افلاطون آغاز می‌کند و تا بررسی متافیزیک افلاطون در آثار متأخرتر پیش می‌رود.

▫️ بخشی از کتاب

‌
بخشی از کتاب «چگونه افلاطون بخوانیم»
نوشته‌ی ریچارد کروت
ترجمه‌ی نیما علوی

‌
‌در دست انتشار
«انسان در هولوسن پدیدار می‌شود»
(رمان)
ماکس فریش
ترجمه‌ی زینب آرمند

سپیده‌دم، قبل از صدای کوتاه ناقوس، آقای گایزر کوله‌پشتی‌اش را بست، کلاه، بارانی و چترش را برداشت و از خانه بیرون رفت. کوله‌پشتی چندان سنگین نیست و وقتی به جنگل می‌رسد تپش قلبش آرام‌تر شده است. در دهکده کسی نیست که آقای گایزر را ببیند و از او بپرسد کجا می‌رود با آن کوله‌پشتی، آن هم در این هوا.
آقای گایزر می‌داند دارد چه می‌کند.
ص ۷۶-۷۷

‌
‌در دست انتشار
«اطلس رمان اروپایی (۱۸۰۰-۱۹۰۰)»
فرانکو مورتی
ترجمه‌ی مهران مهاجر و محمد نبوی

فرانکو مورِتّی در این کتاب به کمک مجموعه‌ای از نقشه‌ها نشان می‌دهد که چگونه جغرافیا در رمان‌های قرن نوزدهم به قالب داستان درآمده است و، در مقابل، داستان‌ها چگونه جغرافیا را می‌سازند. پاریس بالزاک، لندن دیکنز و دشت‌های اسکاتلند در رمان‌های اسکات همگی از نو در قالب نقشه جان می‌گیرند و قلمرو رمان‌های پیکارسک اسپانیایی، رمانس‌های آفریقای استعمارشده و رمان‌های اندیشه‌محورِ روسی در کنارشان ترسیم می‌شود. در این پژوهش مبتکرانه و پیشگام به‌روشنی می‌توان دید که مکان یا جغرافیا چگونه می‌تواند قهرمان گم‌شده‌ی مطالعات ادبی باشد. این دستاورد فوق‌العاده‌ی انتقادی لذت بصری را با موشکافی نظری درمی‌آمیزد و اثری به دست می‌دهد که در آن بار معنا با احساس و شور با مفهوم تلاقی کرده است. اومبرتو اکو درباره‌ی اثر هم‌وطن خود می‌گوید: «مورِتّی، با نوعی ظرافت نظری، از ما دعوت می‌کند تا نقشه را نه به‌منزله‌ی راه‌حلی فراگیر، بلکه به‌مثابه‌ی ماشین تولید ایده به کار بگیریم.»

‌
‌چرا باید «طوفان» شکسپیر را بخوانیم؟

غرش تندر و برق آذرخش دریای خروشان را روشن می‌کند درحالی‌که یک کشتی در زیر امواج کج و معوج می‌رود. این کولاکی معمولی نیست، بلکه طوفانی سهمگین و کینه‌توزانه است و صحنه را برای اسرارآمیزترین نمایشنامهٔ شکسپیر مهیا می‌کند. با بازشدن آسمان به دنیایی دعوت شده‌ایم که گویی از دنیای خودمان دور است، اما مملو از دغدغه‌هایی آشناست در مورد آزادی و و قدرت و تسلط. ماجرای طوفان در جزیره‌ای بیابانی اتفاق می‌افتد که در معرض عناصری است که پروسپرو، دوک تبعیدشدهٔ میلان، با سحر و جادو آن را اداره می‌کند.
این نمایش‌نامه جامعه را تا سر حد خواسته‌های پستش پایین می‌کشد، آن هم با هر جناحی که در پی قدرت باشد ـ خواه این قدرت بر سر سرزمین باشد، یا مردمی دیگر یا سرنوشت خود آن جامعه.
اما شکسپیر می‌داند که قدرت همیشه یک هدف متحرک است؛ و همان‌طور که پیشینهٔ تاریک این شخصیت‌ها را برملا می‌کند ما از خود می‌پرسیم آیا این چرخهٔ شنیع اصلاً پایانی دارد.

ویدئو از TED-Ed
ترجمهٔ ماهرخ همتی
تهیه و تنظیم: نشر نی

‌
منتشر شد
«گادامر»
کتاب راهنمای دانشگاه کمبریج
نوشته‌ی رابرت جی. دوستال
ترجمه‌ی اصغر واعظی

هر جلد از مجموعه کتاب‌های راهنمای دانشگاه کمبریج به معرفی یکی از فیلسوفان بزرگ اختصاص داده شده است. این کتاب‌ها مجموعه مقالاتی را شامل می‌شوند که نگارش آن‌ها به گروهی از پژوهشگرانِ برجسته‌ی بین‌المللی واگذار شده است. کتاب پیش رو یکی از مجموعه کتاب‌های راهنمای دانشگاه کمبریج است که به‌منزله‌ی یک کتاب مرجع، مفاهیم بنیادین اندیشه‌ی گادامر را به دانشجویان و پژوهشگران معرفی می‌کند.
گادامر، که می‌توان او را فیلسوف علوم انسانی و نماینده‌ی اصلی هرمنوتیک فلسفی نامید، تأثیر بسیار عمیقی بر مباحث فلسفی و الهیاتیِ معاصر و نیز شیوه‌های جدید تفسیر در علوم اجتماعی گذاشته است. این کتاب، ضمن معرفی زندگی، آثار و مبانی اصلی نظریه‌ی هرمنوتیکی گادامر، دستاوردهای فلسفی او را در متافیزیک و معرفت‌شناسی، اخلاق و سیاست، زیباشناسی، فلسفه‌ی زبان، الهیات و علوم اجتماعی بررسی می‌کند و نشان می‌دهد چگونه گادامر اندیشه‌های هگل، هایدگر و فیلسوفان یونانی را از آن خود ساخته و چه نسبتی با مدرنیته، نظریه‌ی انتقادی و پساساختارگرایی دارد.

▫️ بخشی از کتاب

بخشی از کتاب «گادامر»
کتاب راهنمای دانشگاه کمبریج
نوشته‌ی رابرت جی. دوستال
ترجمه‌ی اصغر واعظی