‌
‌در دست انتشار
جامعه‌شناسی
(ویراست نهم)
آنتونی گیدنز و فیلیپ ساتن
ترجمهٔ هوشنگ نایبی

امروز انسان هم احساس آزادی می‌کند هر سردرگمی. دوستی‌ها و ارتباط‌ها به یمن نوآوری‌های بی‌شمار در رسانه‌های جدید و اینترنت ساده‌تر شده اما تروریسم و جنگ و نابرابری اجتماعی دیرپا کماکان در میان است. تکنولوژی با شتاب چشمگیری پیش می‌رود و فرصت‌ها و امکانات جدیدی پدید می‌آورد اما نگرانی دربارهٔ اثرات ویرانگر حیات مدرن بر محیط طبیعی و گرم شدن زمین و تخریب محیط زیست هم دامن می‌گسترد. زندگی اکثر مردم کشورهای نسبتاً ثروتمند خوب است ولی در نقاط دیگر جهان میلیون‌ها انسان با فقر و گرسنگی و فقدان آب سالم و امکانات اولیهٔ زندگی روبرو هستند.
جامعه‌شناسی با مطالعهٔ علمی حیات انسان و گروه‌های اجتماعی و جوامع می‌کوشد بر این تحولات و واکنش انسان‌ها آگاهی یابد و نشان دهد این جهان چگونه پا گرفت و چرا زندگی ما با زندگی گذشتگان متفاوت است.
ویراست نهم جامعه‌شناسی به‌روزسازی مطالب ویراست‌های پیشین است. این کتاب به حوزه‌های مطالعاتی گوناگون می‌پردازد و در این مسیر بر چهار مضمون کلیدی جهانی شدن و نابرابری اجتماعی و انقلاب دیجیتال و هویت تأکید می‌کند.

‌
‌موسیقی اگر بر بنیان هنجارهای انسانی و انتظام مبتنی بر زیبایی‌شناسی والا طراحی و ساخته شود، می‌تواند گریزگاه مطمئنی برای انسان درگیر ناهنجاری‌های جامعۀ صنعتی باشد. هرچند اندازه‌گیری میزان اثربخشی موسیقیِ حائز چنین خصوصیاتی در زمینۀ تنظیم ذهن و رفتار آدمی امری دست‌نیافتنی یا بسیار پیچیده می‌نماید اما پوشیده نیست که همچنان که ناهنجاری‌های صوتی آدمی را از کوک خارج می‌کند، موسیقی ساخته‌شده بر بنیان زیبایی‌شناسی والا می‌تواند وی را دوباره به کوک خود برگرداند. بر این مبنا است که والتون این سؤال معروف را طرح می‌کند «نمی‌دانم بالأخره من وارد دنیای موسیقی می‌شوم یا دنیای موسیقی در درون من است؟» کیرکگور در این زمینه با احتیاط بیشتری ابراز عقیده می‌کند. او می‌گوید من هیچ‌گاه به موسیقی که معتقد است بدون کلام به «امر والا» نزدیک‌تر می‌شود، تعلق‌خاطر بیشتری نداشته‌ام. چنین موسیقی خود را به‌گونه‌ای مطرح می‌کند که از نظر نزدیکی به امر والا از کلام پیشی می‌گیرد؛ درحالی‌که از لحاظ بیان مفهوم پایین‌تر از کلام قرار می‌گیرد.

از کتابِ اتنوموزیکولوژی
رویکردهای مطالعاتی
محمدرضا آزاده‌فر

‌
‌در دست انتشار
«دومین‌بار»
(رمان)
فرانک تیلیه
ترجمهٔ سارا سدیدی

دوربین روی یک زین دوچرخه بود. می‌شد یک تکه از فرمان را، کمی تار، تشخیص داد. پل با خودش فکر کرد دوچرخهٔ ژولی. هوا صاف بود و کاج‌های نقره‌ای دامنهٔ دید را خط‌خطی می‌کردند. یک جنگل. خش‌خش باد بین شاخه‌ها. جیغ پرنده. دوربین یک بار دیگر حرکت کرد و بعد ژولی نمایان شد، کوله‌پشتی در دست. تصور کرد اگر گابریل این‌قدر ناگهانی دوباره دخترش را می‌دید، چه حالی پیدا می‌کرد.

از صفحهٔ ۱۵۵ کتاب

‌
‌گادامر تصدیق می‌کند که ایدهٔ محاکاتی بودن هنر، یعنی این ایده که هنر تقلید واقعیت است، در پرتو پیشرفت‌های پساارسطوییان در نظریهٔ زیبا‌شناختی از مد افتاده به نظر می‌رسد. او به‌ویژه، به «زیبایی‌شناسی نبوغ» نظر دارد که از کانت پیروی کرد و بر آزادی و استقلال بیان تأکید کرد. مفهوم محاکات از منظرهای دیگری نیز از مد افتاده به نظر می‌رسد، به‌خصوص از دید ظرافتِ زیبایی‌شناختی که بر تفاوت منطقی میان بازنمایی یک چیز و اصلِ آن چیز تمرکز می‌کند. این موضع منکر آن است که هر بازنمایی واقعیت را «آن‌گونه که هست» تقلید می‌کند، یا واقعیت چیزی جدا از نظام‌های متعارف بازنمایی است. بنابراین، آن‌چه به نام رئالیسم در هنر ظاهر می‌شود، تقلیدِ مستقیم نحوهٔ وجود جهان نیست، بلکه به کاربرد قراردادهای فرهنگی خاص مربوط می‌شود.

از کتابِ «گادامر، هرمنوتیک، سنت و عقل»
جورجیا وارنکه
ترجمهٔ اصغر واعظی

طنزی که از مبارزه دست کشیده است

فهم دلایل فوران ناگهانی آنکدوت‌ها در امر روزمره در دورۀ سوسیالیسم پسین، برای فهم نقشی که این ژانر از طنز در بستر سوسیالیسم پسین ایفا کرد، اساسی است. معنی آنکدوت‌ها، خاصه آنکدوت‌های سیاسی، اغلب به «مقاومت» در برابر سیستم، برانداختن آیرونیکِ اصول جزمی آن یا اظهار مخفیانۀ «حقیقت»، اظهار آنچه فرد «واقعاً می‌اندیشد» ربط داده شده است. طنز آنکدوتی در ناحیه‌ای به تعادل می‌رسید که مرزهای بین حمایت و مخالفت، جنون و سلامت عقل، مسئولیت اجتماعی و کلبی‌مسلکی، عقلانیت و مهمل‌بودگی، زندگی و مرگ را درمی‌نوردید.
آنکدوت‌ها شکاف‌ها و ناپیوستگی‌های فردی را افشا نمی‌کردند بلکه صرفاً به آن‌ها اشاره می‌کردند، و همین به فرد امکان می‌داد تا تعارض را به دور از وارسی و تحلیل انتقادی نگه‌دارد. این ساختار روایی خشک و صلبِ آنکدوت‌ها ــ آنکدوت برای خنده‌دار ‌ماندن می‌بایست بدون حتی کوچک‌ترین تغییری تکرار ‌شود‌ـ به مشارکت‌کنندگان امکان می‌داد تا از مواجهۀ صریح با تعارضات بپرهیزند. در عوض، تعارض در سطح ساختار آنکدوت رمزگذاری می‌شد. در بسیاری از آنکدوت‌ها در یک بخش، فرمولی رسمی نقل یا ادعا یا پیش‌فرضی رسمی توصیف می‌شد، و بخش دیگر یک شکاف یا واژگونی در کار می‌کرد:

سوسیالیسم از چه نظر بهتر از سایر نظام‌هاست؟
از این نظر که «به‌طرز موفقیت‌آمیزی بر مشکلاتی غلبه می‌کند» که در سایر نظام‌ها وجود ندارد.

عبارت «سرمایه‌داری بر لبۀ پرتگاه قرار دارد» به چه معناست؟
یعنی سرمایه‌داری بر لبۀ پرتگاه ایستاده و به پایین نگاه می‌کند، و می‌کوشد ببیند ما داریم آن‌جا چه می‌کنیم.

در کمونیسم مشکل صف‌های {طولانی} فروشگاه‌ها چطور حل خواهد شد؟
چیزی وجود نخواهد داشت که برای آن صف ببندند.

اگر آن‌ها شروع به ساختن کمونیسم در صحرای بزرگ آفریقا کنند چه اتفاقی خواهد افتاد؟
چیزی نخواهد گذشت که دچار کمبود شن و ماسه خواهند شد.

از کتابِ «همواره مستدام، سپس نابود»
واپسین نسل شوروی
الکسی یورچاک
ترجمهٔ دامون افضلی

‌
‌اسپینوزا خاطرنشان می‌کند که چون عواطف ما اغلب نامعقول می‌نمایند، گویا برخی از نویسندگان گمان برده‌اند که اساساً نمی‌توان آن‌ها را درک کرد. این نویسندگان اغلب بلاهت عاطفی انسان را استهزا می‌کنند یا بر افراط‌کاری‌های ناشی از عواطف می‌نالند و «به فصیح‌ترین و ماهرانه‌ترین وجه ضعف نفس انسان را می‌نمایند». اما اسپینوزا علاقه‌ای به این‌گونه تقبیح توهین‌آمیز ندارد. برعکس، او دیدگاه خویش در باب این مسئله را در قطعه‌ای معروف از رسالۀ سیاسی خلاصه می‌کند:
سخت کوشیده‌ام اعمال انسان را استهزا نکنم، بر آن ننالم یا از آن اظهار تنفر نکنم بلکه آن‌ها را درک کنم؛ و به این منظور انفعالاتی نظیر عشق، نفرت، خشم، حسد، تکبر، ترحم و آشفتگی‌های دیگر نفس را نه به دیدۀ رذیلت‌های طبیعت انسان بلکه به‌منزلۀ خواص آن نگریسته‌ام؛ نسبت این خواص به نفس مانند نسبت گرما، سرما، طوفان، تندر و جز این‌ها به طبیعت جوّ است. این امور مشکل‌ساز و اسباب زحمت اما ضروری‌اند و علت‌های معینی دارند و ما به‌واسطۀ آن علل می‌کوشیم طبیعت آن‌ها را درک کنیم.

از کتابِ «اخلاقِ اسپینوزا، راهنمای خواننده»
جِی. تامس کوک
ترجمهٔ علی حسن‌زاده

‌
‌نشر نی برگزار می‌کند:
جلسهٔ نقد و بررسی کتاب «‌از دارالفنون تا امیرکبیر»

با حضور:
مقصود فراستخواه
عباس عبدی
فرزاد نعمتی

زمان: دوشنبه ۵ خرداد، ساعت ۱۸:۱۵
مکان: خیابان فاطمی، خیابان رهی معیری، نبش خیابان فکوری، پلاک ۲۰، ساختمان نشر نی، طبقهٔ پنجم

‌
تکامل اندیشهٔ دلوز از این حکایت دارد که وی توجه خود را به‌طور پیاپی به مجموعه‌ای از نویسندگان سنت فلسفی متمرکز می‌کند و از هریک پرسشی خاص را مطرح می‌کند. کار دلوز در باب برگسون، نقدی بر هستی‌شناسی منفی وارد می‌سازد و به‌جای آن نوعی حرکتِ تماماً اثباتی ِ هستی را مطرح می‌کند که بر یک تصور فاعلی و درونی از علیت تکیه دارد. وی در مقابل به‌جای آن نوعی حرکت منفی تعیّن، حرکت اثباتی متفاوت‌سازی را قرار می‌دهد؛ در مقابل وحدت دیالکتیکی ِ واحد و کثیر، وی چندگانگی ِ فرو ناکاستنی ِ صیرورت را قرار می‌دهد. به‌علاوه، مسئلهٔ سازمان یا ساختمان جهان، مسئلهٔ هستی ِ صیرورت، دلوز را وادار می‌کند که این مباحث هستی‌شناختی را در قالبی اخلاقی مطرح کند. نیچه او را قادر می‌سازد که نتایج تأمل هستی‌شناختی را به یک افق اخلاقی، به میدان نیروها، به میدان احساس و ارزش ببرد؛ و در این‌جاست که حرکت اثباتی هستی به تأیید هستی بدل می‌شود.

«ژیل دلوز: نوآموزی در فلسفه»
مایکل هارت
ترجمهٔ رضا نجف‌زاده

امکان سفارش چاپ تک‌نسخهٔ کتاب از سایت نشر نی www.nashreney.com
ارسال رایگان به سراسر کشور

حسن کامشاد، مترجم و پژوهشگر وارسته و برجستهٔ ادبیات فارسی، درگذشت.
یاد و خاطره‌اش را گرامی می‌داریم و فقدانش را به خانوادهٔ محترم ایشان و جامعهٔ ایران تسلیت می‌گوییم.

‌
منتشر شد
«آزادی و ضرورت در تفکر مارکس»
میلاد عمرانی

مارکس در پروژهٔ فکری خود کوشیده به فهمی دیالکتیکی از سیر حرکت اقتصادی جامعهٔ مدرن دست یابد. او در مسیر فهم اقتصاد جامعهٔ مدرن قانونمندی‌هایی را کشف کرده که بر اقتصاد سیاسی جامعهٔ سرمایه‌داری حکمفرماست. اساسی‌ترین پرسشی که در این‌جا مطرح می‌شود این است که «سرنوشت این قوانین چیست؟» آیا مارکس نیز همچون گالیله و نیوتن به وجود روابطی علّی و معلولی در اقتصاد سیاسی جامعهٔ سرمایه‌داری پی برده است؟ آیا او نیز به این نتیجه رسیده که مبنای ایجابی آن روابط، قانون‌های عام اقتصاد سیاسی جامعهٔ سرمایه‌داری است و قانونمندی‌های این قلمرو نیز مانند قانونمندی‌های علوم طبیعی واجد خصلتی ضروری‌اند؟ آیا تلقی جبرگرایانه از اندیشهٔ مارکس درست است؟ و با فرض چنین تفسیری، نقش آزادی و ارادهٔ آدمی را چگونه می‌توان تبیین کرد؟ پاسخ به این پرسش‌ها مستلزم بررسی تبیین مارکس از مقولات تصادف و اتفاق در آثارش، از رسالهٔ دکتری گرفته تا آثار دوران پختگی، است. باید نقش اتفاق را در نگاه مارکس به سازوکار عالم دریافت و مخالفت او را با هرگونه طرح غایت‌شناختی در باب عالم فهم کرد.

▫️بخشی از کتاب

‌
‌ای آن که دلم دوستت می‌دارد، مرا بگوی:
گله را کجا به چرا خواهی برد،
به وقت نیمروز، کجا آن را خواهی آرَماند؟
تا دیگر چون آوارگان،
نزدیک گله‌های رفیقانت سرگردان نگردم.

‌از غزل غزلها، سلیمان
عهد عتیق، جلد سوم، کتاب‌های حکمت
بر اساس کتاب مقدس اورشلیم
ترجمهٔ پیروز سیار

حدیثِ نفسِ کامشاد

«نگران نباش، زبان را دختران انگلیسی یادت می‌دهند، کافی است به هر یک که می‌رسی بگویی:
Please put your tongue in my mouth»
و این را مجتبی مینوی به حسن کامشاد می‌گوید وقتی که او در گیر‌‌ و‌ دارِ بگیر و ببندهای بعد از کودتای 28 مرداد، به واسطه ابراهیم گلستان، شغلی در دانشگاه کمبریج به عنوان مدرِّس ادبیات فارسی دست‌ و‌ پا می‌کند و بزنگاه از حبس و گرفتاری نجات می‌یابد. البته بعید می‌دانم که کامشاد، مترجم نامدار، زبان انگلیسی را فقط از طریق توصیه مینوی یاد گرفته باشد، دست کم در این خصوص چیزی در خاطراتش نیامده است.

کتاب «حدیث نفس» حسن کامشاد (جلد اوّل)، مشحون از خاطرات جذّاب اوست، در یک دوره پنجاه ساله. وقایعی که شاید فقط یک بار در زندگی بسیاری پیش بیاید و برای او بارها رخ داده است. می‌خوانی و باور می‌کنی که سبکِ زندگی او به همچو وقایعی راه داده است. این شیوه زندگی نه «ادیبانه» بوده، چنان که از مدرّس تاریخ وصّاف و قابوسنامه در دانشگاه کمبریج توقع می‌رفته، نه حتی چندان روشنفکرانه، چنان که از همنشینی با حلقه‌ی خاص نویسندگان و شاعران نوپردازی چون مسکوب و فروغ و سپهری و بسیاری دیگر. بیشتر یک سر سودایی خوش‌خو و خوشی‌جوست که با همه این‌ها نشسته و برخاسته و حظ خود را برده اما راه خود را رفته است. این است که این خاطرات وجهِ ادبی و حتی روشنفکرانه ندارند. کامشاد، نام خود را در حوزه ترجمه، مدیون فعالیت‌های خود در سی سال گذشته و پس از مهاجرت از ایران است که البته در این دوره‌ی خاطرات او نیامده تا در جلد دومی باز کام‌ها را خوش کند.

این خاطرات چه هستند؟ از تعقیب و گریز او با قصّاب محله در مراسم ختنه‌سوران آغاز می‌شوند تا قصه «الهام» سوالات امتحانی دیپلم، تغییر شوخی شوخی نام فامیلی، حادثه هواپیمایی در مسیر آبادان به مسجد سلیمان، فعالیتهای حزبی، اولین سفر به اروپا و گرسنگی و بی‌پولی او در رم، دوستی‌اش با شاهرخ مسکوب، رها کردن این دو توسط راننده‌ای در کوه و کمر بین شیراز و بوشهر، قصه تلکه شدن او در چند فرودگاه، قضایای دانشگاه کمبریج و خصوصاً روایات متنوع او از اساتید مشهور این دانشگاه که برای هر دوستدار ادبیات کلاسیک ایران که با این اسامی آشناست بسیار خواندنی است. حکایت سفر او به استکهلم و گرفتاری‌های آن تا مسایل شغلی او در شرکت نفت و شخصیت دکتر اقبال، قصه خواب‌ماندنش در جزیره‌ بالی از پرواز و نظایر آن...

«چون شکسته می‌خرد اشکسته باش»، این نکته‌ای‌ست که از خواندن «حدیث نفس» کامشاد به خاطرت می‌آید. نویسنده از خود، چهره‌ای ساده، سهل‌گیر و در جاهایی حتی آسان‌اندیش ارائه داده است که بیشتر صید بوده تا صیاد، و این البته شیوه خاطره‌گویی اوست. دستاوردهای خود را بروز نمی‌دهد یا آن را خیلی دست‌کم می‌گیرد، یا وانمود می‌کند که آن‌چه بوده هم «کار بخت است آن، نه جَلدی و دُها». در کتاب با کسی هم درنمی‌افتد، پنبه کسی را هم نمی‌زند و حساب مانده‌ای را هم تسویه نمی‌کند «زیرا خوش است در گلستان». هیچ جا هم سعی نمی‌کند نظر خود را به کرسی بنشاند و اصولاً چندان بحث یا نظر ادبی یا غیر ادبی هم در این کتاب نیست. آن حدیث را، با نثری دلنشین، آن‌گونه نوشته است که هم دوست بخواند و هم آشنا و هم غیر.

کامشاد در کتاب همچنین چهره‌ای رندگونه دارد به آن معنی که حافظ گوید. از زهد و روی و ریا خبری نیست. نماینده خلق خوزستان و عضو رسمی حزب توده، هیچ ابا ندارد که بگوید بعدها بیشترِ این دغدغه‌های خود را شسته است تا اگر لازم بوده کمی هم به دربار نزدیک شود. یا این که اگر به عنوان مدیری دولتی در سفرها و ریخت و پاش‌های کاری چیزی دست داد، خوش دارد و مغتنم شمارد، یا دلیلی نمی‌بیند که پنهان کند که چندان دل به کار نمی‌داده اما از مواهبش برخوردار بوده است. راست است و صمیمی و شاید هم از این رو به دل می‌نشیند که «در حدیثِ راست، آرامِ دل است».

«حدیث نفس» کامشاد، «حدیث آرزومندی» نیست، بیشتر «حدیث صحبت خوبان و جام باده» است. حدیث یک زندگی‌ست...

پ.ن.
امروز خبر آمد که حسن کامشاد درگذشت. یادش گرامی. این متن را دوازده سال پیش، پس از خواندن جلد اوّل کتاب نوشتم (جلد دوم هنوز بیرون نیامده بود) و به ظاهر پسندیده بود چون بندی از آن را در آغاز چاپ دوم کتاب آورده بود.

۱- حدیث نفس، حسن کامشاد 1304- ، 328 صفحه، نشر نی، چاپ دوم، 1388

‌
‌در درون محدودهٔ ملی، از لحاظ توان کاربرد خشونت، نه‌تنها دولت برتری ملموس فراوانی نسبت به تمام نیروهای اجتماعی دیگر دارد، بلکه همچنین تنها بازیگر اجتماعی است که اعمال خشونت آن قانونی و مشروع تلقی می‌شود.
از بین رفتن انحصار خشونت مشروع در دست دولت‌ـ‌ملت، مجموعه‌ای از پرسش‌های دردسرآفرین را مطرح می‌کند. اگر خشونتی که دولت‌ـ‌ملت اعمال می‌کرد، براساس ساختارهای حقوقی خاص خود گیر از قبل مشروعیت ندارد، پس مشروعیت خشونت امروز چطور تأمین می‌شود؟ آیا همهٔ انواع خشونت به‌طور یکسان از مشروعیت برخوردارند؟ آیا برای مثال، بن‌لادن و القاعده از همان مشروعیتی برخوردارند که ارتش ایالات متحده در اعمال خشونت دارد؟ آیا حکومت یوگسلاوی برای شکنجه و کشتار بخش‌هایی از جمعیت خود از همان حقی برخوردار است که ایالات متحده در زندانی کردن و اعدام بخش‌هایی از جمعیتش برخوردارد است؟ آیا خشونتی که گروه‌های فلسطینی علیه شهروندان اسرائیلی به کار می‌گیرند درست به همان اندازهٔ خشونتی که ارتش اسرائیل علیه شهروندان فلسطینی به کار می‌برد مشروع است؟

از کتابِ «انبوه خلق»
جنگ و دموکراسی در عصر امپراتوری
آنتونیو نگری و مایکل هارت
ترجمهٔ رضا نجف‌زاده

‌
‌نشر نی برگزار می‌کند:
جلسهٔ نقد و بررسی کتاب «‌از دارالفنون تا امیرکبیر»

با حضور:
مقصود فراستخواه
عباس عبدی
فرزاد نعمتی

زمان: دوشنبه ۵ خرداد، ساعت ۱۸:۱۵
مکان: خیابان فاطمی، خیابان رهی معیری، نبش خیابان فکوری، پلاک ۲۰، ساختمان نشر نی، طبقهٔ پنجم

‌
‌ریچارد دوم شکی به جا نمی‌گذارد که شکسپیرْ لاکان را خوانده بود، چرا که مسئلهٔ اساسی نمایشنامه مسئلهٔ مبتلاشدن یک شاه به هیستری است؛ روندی که در آن شاه تنِ والای دوم خود را، که او را بدل به شاه کرده، از کف می‌دهد، با خلأ سوژه‌بودگیِ خویش برون از لقب عاریتیِ «شاه» در حوزهٔ نمادین رودررو می‌شود، و بدین ترتیب به‌ناچار در یک رشته فوران‌های هیستریک و تئاتری درگیر می‌شود؛ از احساس درماندگی و ترحم به حال خویشتن تا جنون هزل‌آمیز و دلقک‌مآب. در آغاز پردة دوم از صحنة دوم، شاه برای جنگ ملکه را ترک گفته. دل ملکه بدجوری شور می‌زند و گواهی بد می‌دهد. پیشخدمت تلاش می‌کند ملکه را تسکین دهد و به همین جهت از ماهیتِ موهوم و خیال‌گون اندوه او می‌گوید:‌
‌
اصلِ هر اندوه را بیست سایه هست،
که چونان خودِ اندوه می‌نمایند، اما نه چون آن‌اند.
چرا که چشمِ اندوه، پوشیده از لعابِ اشک‌های کوری‌آور،
یک چیز یکپارچه را بخش می‌کند به چندین و چند چیز؛
چونان مناظری که چون راست در آن‌ها بنگری،
چیزی جز آشفتگی‌ات نمی‌نمایند؛ و چون کج نگاهشان کنی
صورت و ساخت می‌یابند.

‌از کتاب «کژ نگریستن»
نوشته‌ی اسلاوی ژیژک
ترجمهٔ صالح نجفی و مازیار اسلامی

‌
منتشر شد
«دکتر»
اقتباسی از رمان پروفسور برناردی اثر آرتور اشنیتسلر
رابرت آیک
ترجمه‌ی آناهیتا آقاطاهر
نمایش‌نامه؛ از مجموعه‌ی جهان نمایش (۷۳)

ــ پس امکان داره تا یه ساعت دیگه بمیره. درمان هم نمیشه. اما همچنان می‌گین نمی‌شه آخرین مراسم مذهبی براش برگزار بشه؟
ــ اسم من بالای تخت اون دختره. وظیفه‌ی من اینه که از مریضم محافظت کنم.
ــ در برابر چی؟
ــ و بر اساس مصلحتش عمل کنم…
ــ در برابر چی ازش محافظت کنین؟
(از متن نمایش‌نامه؛ صفحه‌ی ۲۳)

جهان نمایش مجموعه‌ای است از متن‌هایی که برای صحنه‌ی نمایش یا درباره‌ی آن نوشته شده‌اند. انواع نمایش‌نامه، چه برای اجرا و چه صرفاً برای خوانده شدن، از جمله نمایش‌نامه‌هایی با اقتباس از آثار ادبی یا سینمایی، و نیز متن‌های نظری در حوزه‌ی درام و نقد آثار نمایشی، در این مجموعه جای می‌گیرند.

▫️بخشی از نمایش‌نامه

‌
منتشر شد
«مردنِ ماه»
مجموعه‌داستان
مرتضی فرجی

از دور که نگاهش کنی، به نظر یک درخت می‌آید. جلوتر که بروی این‌جوری نیست. سه تاست. یکی سالم و سرحال و چترانداخته. یکی کج، جوری که انگار با خطِ زمین هم‌پاست. و یکی هم فقط تنه، تنه‌ای که انگار نطفه‌ای باشد که این همه سال توی پیله‌ٔ خودش رشد کرده، تنه‌ای سوخته و تنیده. این وَرِ درخت‌ها تخته‌سنگی است و چشمهٔ آبی. سه گردو سه برادرند، یکی باغی، یکی کمرشکسته و یکی سوخته، خفته توی نطفه‌اش… (از صفحه‌ی ۷۷ کتاب)

چاپ اول ۱۴۰۴، شومیز رقعی، ۱۶۰ صفحه، ۱۸۰ هزار تومان

▫️بخشی از کتاب

‌
منتشر شد
«چهار پرتره از مادران و حراج اثاث خانه و چه بر سر بتی لمون آمد؟ و زن دیگر»
آرنولد وسکر
ترجمه‌ی ماندانا مجیدی، پریسا رستمی‌بالان، مریم خراسانی، نگین عربی
نمایش‌نامه؛ از مجموعه‌ی جهان نمایش (۷۵)

سروران من، خانم‌ها و آقایان، تندرست یا علیل، سالم یا بیمار، چه اون‌ها که وجودشون به نور سلامتی مزیّنه و چه کسانی که از درد صورت‌شون جمع شده… من یک عمو داشتم ــ بله،‌ حتی پیرزن‌ها هم ممکنه یه زمانی عمو داشته باشن ــ یه عمو داشتم که وقتی تو دورهٔ نقاهت سومین جراحی قلبش بود به‌م گفت: «تو فکر می‌کنی دنیا به طبقات اجتماعی تقسیم شده، آره؟» گفت: «تو به عنوان سوسیالیست فکر می‌کنی تقسیم‌بندی بزرگ زندگی بین داراها و ندارهاست؟ خب، بذار به‌ت بگم که اشتباه می‌کنی.» گفت: «دنیا تقسیم شده بین اون‌هایی که سلامتی دارن و اون‌هایی که سلامتی ندارن. این تنها تقسیم‌بندی‌ایه که به حساب می‌آد.»
(از متن نمایش‌نامه)


▫️بخشی از نمایش‌نامه

‌
‌زيستن در مرز واقعيت و خيال است كه به زندگى بُعد متفاوت مى‌بخشد وگرنه واقعيت زندگى به‌تنهايى، تلخ است. به اين خاطر، براى رسيدن به محراب عشق، از روياهايم طناب مى‌بافم تا در گذرگاه خيال، آن را بر نردبان راه شيرى بياويزم و نذر ستارگان را كه قطره نورى بيش نيست به آسمان پيشكش برم. گريز از واقعيت زندگى يا روياى يک عشق؟‌
از اين پس من در روياى زندگى، از ستارگان، براى آسمان سينه‌ريز درست خواهم كرد، الماس را در قعر خاكستر خواهم يافت و خورشيد را سلام خواهم گفت. چه مهم است اگر روياى من ناتمام خواهد ماند؟
كيفيت‌ها هستند كه ارزش‌ها را مى‌سازند نه كميت‌ها.
غرورم شكوهمند است، چرا كه آن را به دست آورده‌ام. باليدنم، فروتنانه است، چرا كه به فرار لحظه‌ها تكيه دارد.

از کتابِ «در فاصلهٔ دو نقطه»
ایران درّودی