تاریخ روایی ایران
1.57K subscribers
618 photos
69 videos
14 files
531 links
🍃
بازنگری در تاریخ قلمرو میانی

بررسی بازه زمانی پیش از عصر آهن،
و نقد عنوان مرسوم «پیش از تاریخ».

در حال تبدیل به اندیشکده (مرکز ملی مطالعات تاریخی)

تماس با مدير:
@mehrdad_1166
Download Telegram
تاریخ روایی ایران pinned «🍃 گذاری از استوره به تاریخ دیرزمانی است که پژوهشگران و تاریخ‌نویسان این مرز و بوم، استوره‌های ایرانی را افسانه انگاشته و این باور به مانند غباری بر این داستان‌ها سایه افکنده و راه تحقیق و پژوهش علمی را مسدود کرده است. شِلیمان نمونۀ مرد باورمند و قوی‌اراده‌ای…»
تاریخ روایی ایران
بحث پیرامون نادرستی نظریه های نژادی – برابری - 14
تاریخ روایی ایران:
🍃
نسخۀ صوتی (Audio file):
بحث پیرامون برابری گونۀ انسان

کارشناسان برنامه:
محمد محبی و مهرداد ایران‌مهر

🔸نادرستی نظریه‌های نژادی
🔸هویت تاریخی ایرانیان از دیدگاه انسان‌شناسی
🔸آیا مبحث نژاد از ریشۀ علمی و زیست‌شناختی برخوردار است؟

ایران‌مهر: امروزه با چالش‌هایی پیرامون کاربرد واژۀ نژاد در کشورمان روبرو هستیم.
محمد محبی: آیا مفهومی به نام نژاد آریایی قابل تعریف علمی هست؟


🔵🌀رخداد (۱۵):
-تا اینجا، هنوز هم در حال تبیین مبانی بحث هستیم.
-در این بخش، نقد اندیشمند اسلامی معاصر عبدالکریم سروش را مطرح خواهیم کرد.
-سروش از دو جنبه، یکی از جنبه منطق و دیگری از جنبه پیامدها، این نظریه را مورد مناقشه قرار می‌دهد.
-موضوع بقای اصلح در بحث انتخاب طبیعی، وجه اخلاقی ندارد. بلکه به معنی ماندنی‌تر و سازگارتر است.
-سیدقطب برین باور است که، هدف قرآن شناساندن وحدت کلی جوهر انسان‌ها بوده است، نه شناسایی آدم و حوا به عنوان پدر و مادر انسان‌ها...


#رخداد #برابری #نژاد #نسخۀ_صوتی

@oldhistor
https://s25.picofile.com/file/8452046792/photo_2022_08_08_17_01_.jpg

دنبالۀ نوشتار👇
https://irane-ayandeh.blogsky.com/1402/02/24/post-259/
Audio
🔵🌀رخداد (۱۵)

🔸نادرستی نظریه‌های نژادی
🔸هویت تاریخی ایرانیان از دیدگاه انسان‌شناسی

کارشناسان برنامه:
محمد محبی و مهرداد ایران‌مهر
@oldhistor

https://irane-ayandeh.blogsky.com/Roqdad
تاریخ روایی ایران pinned «🍃 شاهنامه استوره است، نه افسانه دکتر آزاده احسانی، در نوشتاری با نام "سخنی کوتاه دربارۀ چگونگی پیدایش شاهنامه/ ۲۹بهمن‌ماه ۱۳۸۹" آورده‌اند: «باور بسیاری بر آن است که، "شاهنامه مجموعه داستان‌هایی است در قالب شعر که حاصل ذهن پویا و توانای "حکیم ابوالقاسم فردوسی"…»
🍃
فردوسی، ایرانبان تاریخ ایران

دکتر آزاده احسانی

سر آمد کنون قصۀ یزدگرد
به ماه سپندارمذ روز ارد
ز هجرت شده پنج هشتاد بار
که پیوستم این نامۀ نامدار

سالِ مَهی(قمری)، در هر سال ۱۱ روز کمتر از سال خورشیدی است؛ که در چهارصد سال می‌شود ۴۴۰۰ روز.
اگر این شمار روز را بر ۳۶۵ بخش کنیم، می‌شود ۱۲ سال و ۲۰ روز خورشیدی؛ و چون ۱۲ سال را از ۴۰۰ کم کنیم، برابر خواهد شد با سال ۳۸۸ خورشیدی.

از این رو، فردوسی «شاهنامه» را در سال ۳۸۸ خورشیدی به پایان رسانده و بنابراین سال ۱۳۸۸ «هزارمین» سال سُرایش شاهنامه به سالِ خورشیدی است*، که چنین سالی شایسته‌ترین زمان برای بزرگداشت جانِ جاوید سخن پارسی «فردوسی بزرگ» بود...

#فردوسی #آزاده_احسانی #هزاره #شاهنامه

@oldhistor
https://s28.picofile.com/file/8463335850/IMG_20230515_000200_222.jpg

دنباله نوشتار👇
https://irane-ayandeh.blogsky.com/1394/01/29/post-41/
👏1
🍃
خدایان استوره‌ای

مهرداد ایران‌مهر
هر مردمی، خدایشان از خرَدشان برمی‌آید

دوزخ در باورهای کهن ایرانی، در اَپاختر (سرزمین‌های سرد شمالی) بوده و نامش زمهریر است، که جایگاه یاران اهریمن می‌باشد.
یعنی جایی سرد که ایرانیان همواره از سوی آن در گزند بوده و برای رهایی، آتش و مهر (ایزد پرتوهای خورشید) را گرامی داشته‌اند.

همین دوزخ در میان مردمان سرزمین دشت نیزه‌گزار (تازیان)، با نام جهنم، جایی گرم و سوزان است که گنهکاران با آتش عذاب می‌بینند. یعنی همان چیزی که مدام ایشان از وجودش در سختی و گرفتاری هستند.

جالب است که دوزخ در باور مصریان باستان، جایی بود پر از آب که تمساح‌های فراوانی در آن وجود دارد.
ساکنین مصر که بیشتر در اطراف نیل سکنی دارند، همواره در وحشت از تمساح‌های آن، زندگی را سر می‌کردند.

#خدایان #خرد #دوزخ #زمهریر

@oldhistor
https://s29.picofile.com/file/8463347600/Screenshot__Chrome.jpg

https://irane-ayandeh.blogsky.com/1402/02/25/post-261/
👏2
تاریخ روایی ایران
🔵🌀رخداد (۱۵) 🔸نادرستی نظریه‌های نژادی 🔸هویت تاریخی ایرانیان از دیدگاه انسان‌شناسی کارشناسان برنامه: محمد محبی و مهرداد ایران‌مهر @oldhistor https://irane-ayandeh.blogsky.com/Roqdad
تاریخ روایی ایران:
🍃
نسخۀ صوتی (Audio file):
بحث پیرامون برابری گونۀ انسان

کارشناسان برنامه:
محمد محبی و مهرداد ایران‌مهر

🔸نادرستی نظریه‌های نژادی
🔸هویت تاریخی ایرانیان از دیدگاه انسان‌شناسی
🔸آیا مبحث نژاد از ریشۀ علمی و زیست‌شناختی برخوردار است؟

ایران‌مهر: امروزه با چالش‌هایی پیرامون کاربرد واژۀ نژاد در کشورمان روبرو هستیم.
محمد محبی: آیا مفهومی به نام نژاد آریایی قابل تعریف علمی هست؟


🔵🌀رخداد (۱۶):
-در دره "سیلیکون ولی" کالیفرنیا حدود ۱۲۰۰ ایرانی سرگرم پژوهش در حوزه فناوری اطلاعات هستند.
-یدالله سحابی استاد دانشکده علوم دانشگاه تهران، وابستگی انسان به میمون را فرضیه‌ای اثبات نشده می‌داند. اما اصل نظریه تکامل تدریجی انواع را مسلم و علمی و پذیرفته شده اعلام می‌کند.
-نظریه تکامل انواع و فرضیه موسوم به داروین در ظاهر شبیه هستند، اما در واقع دو مقوله جدا بوده و جداگانه هم باید بررسی گردند.
-مرتضی مطهری هم خلقت تدریجی (نه فرضیه داروین) را پذیرفته است. او مخالف کسانی است که تکامل تدریجی را در منافات با قرآن می‌دانند. وی خلقت را آنی و لحظه‌ای نمی‌داند...

#رخداد #برابری #نژاد #نسخۀ_صوتی

@oldhistor
https://s25.picofile.com/file/8452046792/photo_2022_08_08_17_01_.jpg

دنبالۀ نوشتار👇
https://irane-ayandeh.blogsky.com/1402/02/25/post-263/
برابری
صدای امید
🔵🌀رخداد (۱۶)

🔸نادرستی نظریه‌های نژادی
🔸هویت تاریخی ایرانیان از دیدگاه انسان‌شناسی

کارشناسان برنامه:
محمد محبی و مهرداد ایران‌مهر
@oldhistor

https://irane-ayandeh.blogsky.com/Roqdad
🍃
واژۀ زن در فرهنگ و ادب ایرانی

زن در میان برخی از فرهنگ‌های اروپایی که ریشهٔ کهن‌تری دارند چونان صربی، ایتالیایی، یونانی و روسی، برعکس دیگر زبان‌های اروپایی نامی مستقل و متکی به خود دارد؛ و اگرچه زبان‌شناسان غربی آن را از ریشهٔ "ژنوس" یونانی می‌دانند، اما باید دانست که ساده‌تر از ریشهٔ یونانی، نام‌واژهٔ "ژن" در زبان مادی است که از ریشهٔ "کئینی" اوستایی و "کن" پهلوی برآمده و معنای "خانه" و "صاحبخانه" دارد.
بنابراین در فرهنگ ایرانی "زن" همان نام را دارد که در دوران کهن مادرسالاری داشته و مالکیت و صاحبخانگی بدو بازمی‌گردد. ("مرد" از ریشهٔ "مَرِتَ" به معنای میرا)

پاژنام (لقب) زن به معنی دارندهٔ خانه، اگرچه هنوز در ایران برای زنان به کار می‌رود؛ اما در درازنای چندهزار سال، زن در فرهنگ ایرانی نام‌های دیگر نیز به خود گرفته، که شایستهٔ نگرش است.
زن در اوستا، افزون بر "جنیکا" (از همان ریشهٔ ژن و جَن و کن)، با پاژنام "نائیریکا" نیز خوانده شده است. "نئیری" در اوستا، دلیر و جنگاور و پهلوان است و به مردان پهلوان گفته می‌شده و همین واژه به گونهٔ مادینه برای زنان دلیر و نام‌آور نیز به کار می‌رفته، نائیریکا...

#زن #فرهنگ #دختر #بانو

@oldhistor
@iranboom
http://s8.picofile.com/file/8301117684/photo_2017_07_20_17_56_27.jpg

دنباله نوشتار👇
https://irane-ayandeh.blogsky.com/1402/02/26/post-264/
🍃
امبارگبُد ويهدين شاهپور

در عهد ساسانيان، در مواقع صلح اسلحه و افزار جنگی سپاه ايران در مکان‌هايی که آن‌ها را "امبارگ" مي‌ناميدند نگهداری مي‌شد. واژه امبارگ همان است که امروزه انبار گفته مي‌شود.
در ارتش ساسانی، مقامات مهم لشگری عبارت بوده است از آران اسپاهبذ، آران امبارگبذ و... که در ميان اين مقامات "آران امبارگبد" انباردار سلاح يا رياست تام الاختيار انبارهای اسلحه ارتش ايران را دارا بود.

يکی از بزرگان دربار يزدگرد اول ساسانی که مقام آران امبارگبد را داشته و نام او به ما رسيده "ويهدين شاهپوهر" است که يزدگرد اول به وی دستور بازگشايی انبار سلاح را برای لشگرکشی به سرزمينی از ترسايان را داده بود، اين امبارگ در شهر "پيروزشاپور" (الانبار در عراق کنونی) واقع بود.

از امبارگبد "ويهدين شاهپور" يک مُهر با نقشی از چهره وی بجا مانده که نام ويهدين شاپور به خط پهلوی بر روی آن حک شده است.
اين مُهر ارزنده که يک اثر مستند از تاريخ ايران است، امروزه در موزه بريتانيا نگهداری می‌شود.

(افتخار روحی‌فر)
-تاريخ و تمدن ساسانی، سعيد نفيسی
-ساسانيان، کريستين‌سن

#امبارگبد #شاهپور #انبار #ساسانی

@oldhistor
@matigan_iranvij
https://s28.picofile.com/file/8463395734/IMG_20230516_131740_398.jpg

https://irane-ayandeh.blogsky.com/1402/02/26/post-265/
تاریخ روایی ایران
صدای امید – برابری
تاریخ روایی ایران:
🍃
نسخۀ صوتی (Audio file):
بحث پیرامون برابری گونۀ انسان

کارشناسان برنامه:
محمد محبی و مهرداد ایران‌مهر

🔸نادرستی نظریه‌های نژادی
🔸هویت تاریخی ایرانیان از دیدگاه انسان‌شناسی
🔸آیا مبحث نژاد از ریشۀ علمی و زیست‌شناختی برخوردار است؟

ایران‌مهر: امروزه با چالش‌هایی پیرامون کاربرد واژۀ نژاد در کشورمان روبرو هستیم.
محمد محبی: آیا مفهومی به نام نژاد آریایی قابل تعریف علمی هست؟


🔵🌀رخداد (۱۷):
-هشت دیدگاه از اندیشمندان جهان اسلام در رد، نقد و پذیرش ضمنی نظریه داروین عنوان شد.
-کتاب "موضع علم و دین در خلقت انسان" از دکتر قراملکی در این باره مفید است.
-فرض تکامل انسان از میمون، از اساس غلط است. زیرا و برای مثال، نه گوریل‌ها از اورانگوتان‌ها پدید آمده‌اند و نه برعکس.
-هومونیده‌ها شاخه‌ای از راسته نخستی‌ها هستند. پیش‌تر لمورها و سپس حدود ۲۰ تا ۳۰ میلیون سال پیش، میمون‌ها از این شاخه جدا شده بودند.
-در شاخهء باقیمانده، به ترتیب اورانگوتان‌ها، گوریل‌ها و شامپانزه‌ها جدا شدند، و تازه از اینجا بود که هیومن (انسان) اولیه تکامل خود را آغاز کرد...

#رخداد #برابری #نژاد #نسخۀ_صوتی

@oldhistor
https://s25.picofile.com/file/8452046792/photo_2022_08_08_17_01_.jpg

دنبالۀ نوشتار👇
https://irane-ayandeh.blogsky.com/1402/02/26/post-266/
برابری-17
بحث پیرامون نادرستی نظریه های نژادی
🔵🌀رخداد (۱۷)

🔸نادرستی نظریه‌های نژادی
🔸هویت تاریخی ایرانیان از دیدگاه انسان‌شناسی

کارشناسان برنامه:
محمد محبی و مهرداد ایران‌مهر
@oldhistor

https://irane-ayandeh.blogsky.com/Roqdad
🍃
تپورها و تپورستان

گردآوری: مهرداد ایران‌مهر
طبرستان، تبرستان، تپورستان یا تپوران به بخشی از سرزمین‌های میان کوه‌های البرز و  دریای مازندران اطلاق می‌شده است و از لحاظ جغرافیایی شامل استان مازندران و بخش‌هایی از گلستان و گیلان و شمال‌شرق استان تهران و سمنان کنونی بوده است.
پس از حمله مغول و مصادف با قرن دهم، نام مازندران بر این سرزمین گذاشته شد. استرابون و برخی از رخدادنگاران دیگر از قوم تپور نام برده‌اند. (۴۰پ.م-۴۰م.)

نام جایگاه نخستین سرزمین پَرَشی (پارسَه) در جنوب خاوری فلات ایران، باید از ریشۀ آریایی کهن «پَرَسو» به معنی «تَبَر، تَبَر رزمی» گرفته شده باشد. همدیس با این ریشه، واژۀ ایرانیِ «پارَس‌وَه (تَبَرداران)» است که واژۀ پارسَه از آن گرفته شده است. (چنانکه، نام «ساکسون» به معنی شمشیرداران است/جُنِیدی: نام «سکا» در این واژه دیده می‌شود/؛ سجادیه: سِمِتِر به معنای چاقو در جراحی، با واژۀ شمشیر ایرانی از یک ریشه است)
از سویی، گمان می‌رود واژۀ فارسی «تَبَر» (برگرفته از تَپَر، تَپَرَه - ارمنیِ «تَپَر») نیز، در پی جابجایی واک «ت» به پیش از «پ»، از ریشۀ «پَرَت» پدید آمده باشد. (سنجیده شود واژۀ پارسی باستانِ «پَرَثو»، آسیِ «فِرِت /پِرِت/»، خُتَنیِ «پَدَه، پَرَتَه» و تُخاریِ «پُرَت، پِرِت»)

بدینگونه، پیوند قومی تَپوران و سرزمین تَپورستان (تَبَرستان، به جنگل‌هایش شهرت دارد /تَبَر/)، با پَرَشی‌ها و سرزمین پَرَشی آشکار می‌شود. نگارش ایلامیِ نام «دَپورائیپ /تَپور-ا-ایپ/» در نوشته‌های تخت جمشید نیز برگرفته از «تَپورَه (تپوری)» است...

#تپور #پرشی #مازندران #طبرستان

@oldhistor
http://s5.picofile.com/file/8140216618/.JPG

دنباله نوشتار👇
https://irane-ayandeh.blogsky.com/1402/02/27/post-268/
👏1
🍃
گفتگوی داریوش و فیثاغورث

پوتاگوراس (فیثاغورث) به ایران، مصر، هند، کرت، روم، کارتاژ و گل سفر و مشاهداتش را ثبت کرده است. وی در سفر به ایران از شهرهای شوش، پارسه و بخشی از جنوب ایران دیدار کرده است.

در سیاحتنامه فیثاغورث، گفتگوی جالبی میان داریوش و فیثاغورس انجام می‌شود.
فیثاغورث: این بنای شامخ صنیع با این زیبایی و فرّهی، بر جنگ‌ها و کشورگشایی رجحان دارد.
داریوش: این یک، آن یکی را منع نتواند کرد. امور زمانِ آسایش هیچگاه مرا از کارهای رزم و پیکار بازنمی‌دارد.

ایران همواره مهد حکمت و تفکر بوده است و پیشینه ارتباط یونانیان با ما، به ۲۵۰۰ سال پیش بازمی‌گردد. (دکتر غلامحسین ابراهیمی دینانی)

-سیاحتنامه فیثاغورث، پی‌یر سیلون مارشال

#فیثاغورث #دینانی #سیلون_مارشال #فلسفه

@oldhistor
https://www.namasha.com/v/EQThqgoE

https://irane-ayandeh.blogsky.com/1402/02/27/post-269/
تاریخ روایی ایران
بحث پیرامون نادرستی نظریه های نژادی – برابری-17
تاریخ روایی ایران:
🍃
نسخۀ صوتی (Audio file):
بحث پیرامون برابری گونۀ انسان

کارشناسان برنامه:
محمد محبی و مهرداد ایران‌مهر

🔸نادرستی نظریه‌های نژادی
🔸هویت تاریخی ایرانیان از دیدگاه انسان‌شناسی
🔸آیا مبحث نژاد از ریشۀ علمی و زیست‌شناختی برخوردار است؟

ایران‌مهر: امروزه با چالش‌هایی پیرامون کاربرد واژۀ نژاد در کشورمان روبرو هستیم.
محمد محبی: آیا مفهومی به نام نژاد آریایی قابل تعریف علمی هست؟


🔵🌀رخداد (۱۸):
-در این بخش، به نوع نگاه ایرانیان در خصوص مقوله تولیدمثل می‌پردازیم.
-افسانه معادل میتولوژی نیست. متاسفانه دانشگاه‌های علوم انسانی ما اهمیتی به استوره‌ها نمی‌دهند.
-استوره حلقه وصل میان افسانه و تاریخ است، یعنی تاریخ بی‌زمان.
-علوم بر دو بخش هستند: عقلی و نقلی.
-روایت جمشید به یخبندان چهارم بازمی‌گردد...

#رخداد #برابری #نژاد #نسخۀ_صوتی

@oldhistor
https://s25.picofile.com/file/8452046792/photo_2022_08_08_17_01_.jpg

دنبالۀ نوشتار👇
https://irane-ayandeh.blogsky.com/1402/02/27/post-270/
برابری-18
بحث پیرامون نادرستی نظریه های نژادی
🔵🌀رخداد (۱۸)

🔸نادرستی نظریه‌های نژادی
🔸هویت تاریخی ایرانیان از دیدگاه انسان‌شناسی

کارشناسان برنامه:
محمد محبی و مهرداد ایران‌مهر
@oldhistor

https://irane-ayandeh.blogsky.com/Roqdad
🍃
شیر ایلامی

دورۀ ایلام نو، سده ۷ یا ۸ پ.م
جنوب شرقیِ معبد اینشوشیناک
محل نگهداری: لوور
درازا: ۱/۳۶
ارتفاع: ۶۵
جنس: گل پخته لعابدار

عباس پارسا فخر
این مجسمه احتمالا در کنار درب ورودی قرار داشته و نماد محافظت از معبد بوده است.
هنرمند ایلامی ابتدا با گل و آجر هیکل شیر را ساخته و سپس با خاک رس جزئیات اعضای بدن را قالبگیری و یا بر بدن وصل نموده و سپس با روکشی از لعاب رنگی پخته است.
به نظر می‌رسد دمای بالایی به آن داده شده، زیرا این روکش حالت شیشه‌ای ناقص به خود گرفته است.

#ایلام #شیر #اینشوشیناک #لعاب

@oldhistor
http://s7.picofile.com/file/8251264026/photo_2016_05_14_00_46_26.jpg

https://irane-ayandeh.blogsky.com/1402/02/28/post-272/