📚مقاله: #فلسفه_به_مثابه_شیوه‌ی_زندگی
✍️#شیرزاد_گلشاهی_کریم
🔺فلسفه بیش از آنکه چیزی بیاموزاند، درمان گری است که تمرین زندگی را برای ما مقدور می کند.
خوانندگان امروزین وقتی به سراغ متون فلسفی قدیم (یونان و روم) می روند به یکباره احساس می کنند که از فرط صعوبت باید سر خود را به میان دو دست بگیرند. گویی اندیشه ی شان در مغاکی تاریک و وحشتناک به گل نشسته است و هرقدر مکث کنند و به تامل بنشینند باز راهی به فهم نمی برند. سخنان حکمت آمیز این متون یک دست و سرراست نیست، گفته ها پراکنده، نامرتبط و پر از تناقض است، انسجام و سازواری مطالب در آن غایب است و ساختار ناهمگون کلمات به و فور در آن به چشم می خورد.
🔺حقیقت آن است که نویسندگان این متون علاقه ای به مکتوب کردن آنها نداشتند و اهمیتی به آن نمی دادند؛ اساساً فیلسوفان آن دوره از نوشتن اباء داشتند، کسانی چون سقراط، دیوژن، پیرون و…. جزو کسانی هستند که هیچ‌گاه به دست خود چیزی ننگاشته اند و این شاگردان آنها بوده اند که گفته ها و سخنان آنان را مکتوب کرده و برای نسل های آینده زنده نگاه داشته اند. حتی کسانی چون مارکوس اوریلیوس، متن ها را صرفاً برای خود مي نوشته تا از آن طريق به خود پند و اندرز دهد و فراموش نکند که زندگانی بر کدام مدار و عمل می چرخد، بی آنکه قصد انتشار و نشر آن را داشته باشد.
فلسفه در نزد اینان یک امر انتزاعی نظری یا یک مکتب فکری نبود، فلسفه هنر زندگی و تعلیم نحوه ی زیستن بود، تسلای آدمی، دلداری دهنده ی او، یار و همدم او و درمان گر آلام، ناکامی ها و ناامیدی های بشر آن دوره. بدین ترتیب اگر نوشته های مکتوب آن دوره تهافتی داشت و یا ناسازگاری در آن بود یا ربط و اتصال آن مخدوش بود، چه باک، فلسفه درمان گری بود که به کار خود مشغول بود.
🔺باری فلسفه های قدیمی یونان و روم خود را درمان گر می دانستند. هدف درمان گری ستون اصلی تشکیل فلسفه های قدیم بود. شکل زندگی در این دوره، سخت و خشن بود، ترس، فراگیر و در زندگی آدمیان جا خوش کرده بود. فنا و نیستی کارگردان زندگی بود. امیدهای بشر هر لحظه بر باد می رفت و او با گوشت و پوست خود تا بن استخوان نامرادی ها و یأس ها را تجربه می کرد. زندگی او چیزی نبود جز ناکامی و سرخوردگی. رنج و بلا، تکرار روزگار او بودند. در چنین وضعیتی فلسفه آمده بود تا با همه این نابسامانی ها درافتد و شفا و درمانی برای آلام بشری باشد تا آدمی را در وحشت مهیب زندگی و رنج مردافکنِ بودن، کمک کند. برای تحقق این امر بزرگ، آنچه برای فلسفه اولویت داشت جنبه های عملی اندیشه بود و آنچه به جنبه های صرفاً نظری و انتزاعی مربوط می شد یا اهمیت چندانی نداشتند و یا در مرتبه ثانوی قرار می گرفتند. فلسفه ارزشی نداشت مگر آن که ترجمان زندگی انسان باشد و به اندازه ای که در زندگی حضور داشت و زندگی را برای او معنا می کرد و تمرین آن بود ارزش داشت. آنچه که امروزه تحت عنوان مباحث، نظریه ها و گفتگوهای انتزاعی و نظری فلسفی مطرح است، بعدها به فاصله بسیار طولانی آغازیدن گرفتند و بسط یافتند، آن هم برای آنکه از جنبه های عملی زندگی پشتیبانی کنند و نکات نغز و کارآمد تجربه ی زیسته آدمی را به دیگران منتقل کنند والا خود مباحث نظری چندان قدر نداشتند و از منزلت برخوردار نبودند. فلسفه در آن دوران نه فضل فروشی های ابلهانه و بیهوده بلکه برای بهره برداری از تمرین های عملی و برخورداری از فضیلت های اخلاقی و درونی، اصلاً لازم نبود که فرد منتسب به مکتب فلسفی مشخصی باشد و به اندیشه ی نظری خاصی گردن بنهد. فلسفه برای میسر و مقدور کردن زندگی بود، همین و بس.
@omidesaba
✍️#شیرزاد_گلشاهی_کریم
🔺فلسفه بیش از آنکه چیزی بیاموزاند، درمان گری است که تمرین زندگی را برای ما مقدور می کند.
خوانندگان امروزین وقتی به سراغ متون فلسفی قدیم (یونان و روم) می روند به یکباره احساس می کنند که از فرط صعوبت باید سر خود را به میان دو دست بگیرند. گویی اندیشه ی شان در مغاکی تاریک و وحشتناک به گل نشسته است و هرقدر مکث کنند و به تامل بنشینند باز راهی به فهم نمی برند. سخنان حکمت آمیز این متون یک دست و سرراست نیست، گفته ها پراکنده، نامرتبط و پر از تناقض است، انسجام و سازواری مطالب در آن غایب است و ساختار ناهمگون کلمات به و فور در آن به چشم می خورد.
🔺حقیقت آن است که نویسندگان این متون علاقه ای به مکتوب کردن آنها نداشتند و اهمیتی به آن نمی دادند؛ اساساً فیلسوفان آن دوره از نوشتن اباء داشتند، کسانی چون سقراط، دیوژن، پیرون و…. جزو کسانی هستند که هیچ‌گاه به دست خود چیزی ننگاشته اند و این شاگردان آنها بوده اند که گفته ها و سخنان آنان را مکتوب کرده و برای نسل های آینده زنده نگاه داشته اند. حتی کسانی چون مارکوس اوریلیوس، متن ها را صرفاً برای خود مي نوشته تا از آن طريق به خود پند و اندرز دهد و فراموش نکند که زندگانی بر کدام مدار و عمل می چرخد، بی آنکه قصد انتشار و نشر آن را داشته باشد.
فلسفه در نزد اینان یک امر انتزاعی نظری یا یک مکتب فکری نبود، فلسفه هنر زندگی و تعلیم نحوه ی زیستن بود، تسلای آدمی، دلداری دهنده ی او، یار و همدم او و درمان گر آلام، ناکامی ها و ناامیدی های بشر آن دوره. بدین ترتیب اگر نوشته های مکتوب آن دوره تهافتی داشت و یا ناسازگاری در آن بود یا ربط و اتصال آن مخدوش بود، چه باک، فلسفه درمان گری بود که به کار خود مشغول بود.
🔺باری فلسفه های قدیمی یونان و روم خود را درمان گر می دانستند. هدف درمان گری ستون اصلی تشکیل فلسفه های قدیم بود. شکل زندگی در این دوره، سخت و خشن بود، ترس، فراگیر و در زندگی آدمیان جا خوش کرده بود. فنا و نیستی کارگردان زندگی بود. امیدهای بشر هر لحظه بر باد می رفت و او با گوشت و پوست خود تا بن استخوان نامرادی ها و یأس ها را تجربه می کرد. زندگی او چیزی نبود جز ناکامی و سرخوردگی. رنج و بلا، تکرار روزگار او بودند. در چنین وضعیتی فلسفه آمده بود تا با همه این نابسامانی ها درافتد و شفا و درمانی برای آلام بشری باشد تا آدمی را در وحشت مهیب زندگی و رنج مردافکنِ بودن، کمک کند. برای تحقق این امر بزرگ، آنچه برای فلسفه اولویت داشت جنبه های عملی اندیشه بود و آنچه به جنبه های صرفاً نظری و انتزاعی مربوط می شد یا اهمیت چندانی نداشتند و یا در مرتبه ثانوی قرار می گرفتند. فلسفه ارزشی نداشت مگر آن که ترجمان زندگی انسان باشد و به اندازه ای که در زندگی حضور داشت و زندگی را برای او معنا می کرد و تمرین آن بود ارزش داشت. آنچه که امروزه تحت عنوان مباحث، نظریه ها و گفتگوهای انتزاعی و نظری فلسفی مطرح است، بعدها به فاصله بسیار طولانی آغازیدن گرفتند و بسط یافتند، آن هم برای آنکه از جنبه های عملی زندگی پشتیبانی کنند و نکات نغز و کارآمد تجربه ی زیسته آدمی را به دیگران منتقل کنند والا خود مباحث نظری چندان قدر نداشتند و از منزلت برخوردار نبودند. فلسفه در آن دوران نه فضل فروشی های ابلهانه و بیهوده بلکه برای بهره برداری از تمرین های عملی و برخورداری از فضیلت های اخلاقی و درونی، اصلاً لازم نبود که فرد منتسب به مکتب فلسفی مشخصی باشد و به اندیشه ی نظری خاصی گردن بنهد. فلسفه برای میسر و مقدور کردن زندگی بود، همین و بس.
@omidesaba
سه استاد روانشناسی در این کتاب خواندنی و جذاب ۴۰ فکر سمی را همراه تحلیل و پاد زهر ارائه میکنند
از انتشارات موسسه خدمات فرهنگی رسا مترجم مهرداد فیروز بخت
@omidesaba
www.omidesaba.com
👇👇👇
از انتشارات موسسه خدمات فرهنگی رسا مترجم مهرداد فیروز بخت
@omidesaba
www.omidesaba.com
👇👇👇
کتاب جذاب و خواندنی" ۴۰ فکر سمی" از موسسه خدمات فرهنگی رسا
به نظر" دکتر آرنولد و کلیفورد لازاروس وآلن فی" این چهل باور، غلط و سمی هستند. وقتی این کتاب را می خوانید، به استدلال هایی که برای رد این چهل فکر سمی اورده ایم دقت کنید. آیا استدلال ما می تواند شما را وا دارد در فکرتان تجدیدنظر کنید و از آن دست بکشید؟ امیدواریم. بعضی از این باورهای سمی غلط از برخی دیگر مضرترند اما به نظر ما تمام آنها مخرب هستند. برخی از مثال های ما (مثالهایی که مربوط به آدم های خیلی ناشاد و ناراحت هستند) اغراق آمیز به نظر می رسند . اما فراموش نکنید که استدلال اشتباه (یا تفکر نادرست) نتابج منفی بلندمدتی دارد. احساس خوب (یا به عبارتی، تعادل هیجانی) و زندگی اثربخش ، تا حد زیادی به تفکر صحیح (عاقلانه، منطقی و دقیق) بستگی دارد. شما آنگونه که فکر می کنید ، احساس و رفتار خواهید کرد.
بنظر ما این به نفع شما است که نظرات تان را بررسی کنید و در آن دسته از نظرات تان که شما را ناراحت میکنند، تجدید نظر کنید . شما می توانید نگرش خود را عوض کنید . باورهای سمی غلطی را نیز که در این کتاب میخوانید میتوانید عوض کنیدِ ما به نام سلامت روانی، از شما تقاضا می کنیم این توصیه ساده ما را رعایت کنید: این فکرهای سمی را با دقت بخوانید و یک دقیقه آنها را کنار بگذارید!
لیست چهل فکر سمی در ذیل . تحلیل و پاد زهر ها را باید در کتاب جستجو کرد .
👇👇👇
۱. تفریح، اتلاف وقت است.
۲. به نفع تو است که دیگران را کنترل کنی.
۳. بهتر است 'عقده ی دلت را خالی کنی."
۴. هر طور رفتار کنی، خانواده و دوستانت باید عاشقت باشند.
۵. مهربانی بر نامهربانی پیروز خواهد شد.
۶. چیزی نگو که دیگران را برنجانی.
۷. هدفت باید کمال باشد.
۸. 'نه" بگو - چون اگر رو بدهی، آستر هم می خواهند.
۹. اتمام حجت، بگومگوها را می خواباند.
۱۰. صداقت محض، بهترین سیاست است.
۱۱. جواب ابلهان خاموشی است.
۱۲. به هر چه بخواهی، میرسی.
۱۳. اگر میخواهی کارها درست پیش بروند! خودت انها را انجام بده.
۱۴. وقتی کارها خوب پیش نمیروند، دنبال مقصر بگرد.
۱۵. تنبیه بهترین تربیت است.
۱۶. احساساتت را بروز نده.
۱۷. با همان اولین برداشت میتوانی ادم ها را بشناسی.
۱۸. اجازه پدر و مادرت، مهم ترین چیز است.
۱۹. پول و موفقیت، خوشبختی می آورند.
۲۰. قربانی همیشه قربانی است.
۲۱. فروتن باش و به خود نبال.
۲۲. انتقاد، بهترین راه اصلاح اشتباهات، مردم است.
۲۳. خودخواه نباش، اول دیگران بعدا خودت.
۲۴. همسرم باید عاشق پدر و مادر و خانواده من باشد.
۲۵. وقتی آرزوهای بلندپروازانه داریم، حداکثر تلاش مان را به خرج میدهیم.
۲۶. همه باید ادم را دوست داشته باشند.
۲۷. اگر مشکلات را نادیده بگیری، بر طرف میشوند.
۲۸. همیشه برای بردن بازی کن.
۲۹. برای خودت و دیگران، قوانین روشنی وضع کن.
۳۰. عاشق واقعی تو باید بداند چه نیازی داری.
۳۱. بی احترامی، عذاب اور است
۳۲. به صلاح تو است که به خودت سخت بگیری
۳۳. با معذرت خواهی، همه چیز روبراه میشود.
۳۴. اگر میخواهی تغییر کنی، باید دلیل رفتارهایت را پیدا کنی
۳۵. اشتباهاتت را بپوشان، مهم این است که درست بنظر برسی.
۳۶. اگر به احساساتت گوش بدهی، هرگز اشتباه نخواهی کرد.
۳۷. زندگی باید عادل باشد
۳۸. زن و شوهرهای خوشبخت، نسبت به دیگرآن تمایل جنسی ندارند.
۳۹. حرف مرد یکی است، هیچ وقت زیر قولت نزن.
۴۰. رنج و کار سخت، شخصیت آدم را میسازد.
@omidesaba
WWW.omidesaba.com
به نظر" دکتر آرنولد و کلیفورد لازاروس وآلن فی" این چهل باور، غلط و سمی هستند. وقتی این کتاب را می خوانید، به استدلال هایی که برای رد این چهل فکر سمی اورده ایم دقت کنید. آیا استدلال ما می تواند شما را وا دارد در فکرتان تجدیدنظر کنید و از آن دست بکشید؟ امیدواریم. بعضی از این باورهای سمی غلط از برخی دیگر مضرترند اما به نظر ما تمام آنها مخرب هستند. برخی از مثال های ما (مثالهایی که مربوط به آدم های خیلی ناشاد و ناراحت هستند) اغراق آمیز به نظر می رسند . اما فراموش نکنید که استدلال اشتباه (یا تفکر نادرست) نتابج منفی بلندمدتی دارد. احساس خوب (یا به عبارتی، تعادل هیجانی) و زندگی اثربخش ، تا حد زیادی به تفکر صحیح (عاقلانه، منطقی و دقیق) بستگی دارد. شما آنگونه که فکر می کنید ، احساس و رفتار خواهید کرد.
بنظر ما این به نفع شما است که نظرات تان را بررسی کنید و در آن دسته از نظرات تان که شما را ناراحت میکنند، تجدید نظر کنید . شما می توانید نگرش خود را عوض کنید . باورهای سمی غلطی را نیز که در این کتاب میخوانید میتوانید عوض کنیدِ ما به نام سلامت روانی، از شما تقاضا می کنیم این توصیه ساده ما را رعایت کنید: این فکرهای سمی را با دقت بخوانید و یک دقیقه آنها را کنار بگذارید!
لیست چهل فکر سمی در ذیل . تحلیل و پاد زهر ها را باید در کتاب جستجو کرد .
👇👇👇
۱. تفریح، اتلاف وقت است.
۲. به نفع تو است که دیگران را کنترل کنی.
۳. بهتر است 'عقده ی دلت را خالی کنی."
۴. هر طور رفتار کنی، خانواده و دوستانت باید عاشقت باشند.
۵. مهربانی بر نامهربانی پیروز خواهد شد.
۶. چیزی نگو که دیگران را برنجانی.
۷. هدفت باید کمال باشد.
۸. 'نه" بگو - چون اگر رو بدهی، آستر هم می خواهند.
۹. اتمام حجت، بگومگوها را می خواباند.
۱۰. صداقت محض، بهترین سیاست است.
۱۱. جواب ابلهان خاموشی است.
۱۲. به هر چه بخواهی، میرسی.
۱۳. اگر میخواهی کارها درست پیش بروند! خودت انها را انجام بده.
۱۴. وقتی کارها خوب پیش نمیروند، دنبال مقصر بگرد.
۱۵. تنبیه بهترین تربیت است.
۱۶. احساساتت را بروز نده.
۱۷. با همان اولین برداشت میتوانی ادم ها را بشناسی.
۱۸. اجازه پدر و مادرت، مهم ترین چیز است.
۱۹. پول و موفقیت، خوشبختی می آورند.
۲۰. قربانی همیشه قربانی است.
۲۱. فروتن باش و به خود نبال.
۲۲. انتقاد، بهترین راه اصلاح اشتباهات، مردم است.
۲۳. خودخواه نباش، اول دیگران بعدا خودت.
۲۴. همسرم باید عاشق پدر و مادر و خانواده من باشد.
۲۵. وقتی آرزوهای بلندپروازانه داریم، حداکثر تلاش مان را به خرج میدهیم.
۲۶. همه باید ادم را دوست داشته باشند.
۲۷. اگر مشکلات را نادیده بگیری، بر طرف میشوند.
۲۸. همیشه برای بردن بازی کن.
۲۹. برای خودت و دیگران، قوانین روشنی وضع کن.
۳۰. عاشق واقعی تو باید بداند چه نیازی داری.
۳۱. بی احترامی، عذاب اور است
۳۲. به صلاح تو است که به خودت سخت بگیری
۳۳. با معذرت خواهی، همه چیز روبراه میشود.
۳۴. اگر میخواهی تغییر کنی، باید دلیل رفتارهایت را پیدا کنی
۳۵. اشتباهاتت را بپوشان، مهم این است که درست بنظر برسی.
۳۶. اگر به احساساتت گوش بدهی، هرگز اشتباه نخواهی کرد.
۳۷. زندگی باید عادل باشد
۳۸. زن و شوهرهای خوشبخت، نسبت به دیگرآن تمایل جنسی ندارند.
۳۹. حرف مرد یکی است، هیچ وقت زیر قولت نزن.
۴۰. رنج و کار سخت، شخصیت آدم را میسازد.
@omidesaba
WWW.omidesaba.com
✅#کلیشه_های_جنسیتی_چیست؟
🔸کلیشه ها یا تفکرات قالبی به نظریاتی از پیش تعیین شده در ذهن افراد جامعه اطلاق می شود. این تفکرات ناشی از تاثیرات جامعه پذیری در اجتماع است. جامعه پذیری فرآیندی است که فرد ارزش ها و هنجارهای* جامعه را فرا می گیرد و آن ها را درونی می سازد. رویکردهایی که در جامعه، خانواده، مدرسه، رسانه و امثالهم وجود دارد باورها و به دنبال آن رفتار افراد را شکل می دهند. پس می توان گفت تفکرات قالبی و کلیشه ها فطری نیستند، بلکه آفریده هایی اجتماعی هستند. کلیشه ها به دو دستۀ منفی و مثبت تقسیم می شوند. کلیشه های منفی برپایۀ اطلاعاتی ناچیز مانع از قضاوت منصفانه و درست افراد نسبت به یکدیگر می شود. کلیشه ها بدون در نظر گرفتن واقعیت، صفتی را به شخص یا گروهی نسبت می دهند که در اصل فاقد آن است.(1)
کلیشه های جنسیتی جزو دستۀ کلیشه های منفی است. این کلیشه ها در واقع باورها و تصاویر ذهنی ثابت، پیرامون جنسیت افراد است. باورهایی که سبب برتری یک جنسیت بر جنسیت دیگر می شود. اعتقاد به فرودستی یک جنسیت نسبت به دیگری، تبعیض های جنسیتی را شکل می دهد. کلیشه های جنسیتی می توانند در موارد متعددی از طرد و تحقیر یک جنسیت در جامعه تا شوخی ها و رفتارهای روزمره و ساده مشاهده شوند. کلیشه ها ممکن است نظرات خاصی را القا کنند. این نظرات ممکن است دربارۀ جنبه های عاطفی، اجتماعی یا جسمانی هم باشد. «عاطفه و محبت مردان از زنان کم تر است». «زنان نمی توانند به خوبی مردان بر احساسات خود مسلط باشند». پشتوانه و شواهد علمی می تواند این موارد را به گزاره های علمی تبدلی کند. اما این دو گزاره اگر هیچ پشتوانۀ علمی نداشته باشند و اگر صرفاً براساس قضاوت ناآگاهانه بیان شوند کلیشه های جنسیتی هستند. ما نمی توانیم صرفاً براساس پیش داوری های عوامانه، مردان را از احساس ورزیدن گریزان یا زنان را از تصمیات عقلانی حذف کنیم. مردان می توانند روابط صمیمانه و گرمی با اعضای خانوادۀ خود داشته باشند. زنان امروزه به عنوان قاضی، مدیر شرکت و دیگر موقعیت های سخت اجتماعی در جامعه حضور دارند. (2)
🔸امروزه با وجود گسترش روند جهانی شدن و تغییرات فرهنگی، باز هم بحث کلیشه های جنسیتی در جریان است. تبعیض جنسیتی دربارۀ زنان یکی از موارد مهم کلیشه های جنسیتی است. این کلیشه ها برای زنان منجر به اعمال، رفتار و پیش داوری هایی می شود که موقعیت آن ها را کم ارزش تر از مردان نشان می دهد. این دست قضاوت ها زنان را از جایگاه واقعی خود دور می کند. در برخی جوامع اگر زنان خواستار تغییر این کلیشه ها باشند، برخلاف جریان رود شنا کرده و طرد می شوند. تقویت کلیشه های منفی دربارۀ زنان سبب دور شدن آن ها از جامعه می شود.(2) «همۀ زن ها از سوسک میترسند.» این کلیشه یکی از خردترین مواردی است که به عنوان شوخی از آن یاد می شود. «هرچقدر هم که زن درس بخواند، دست آخر باید بچه داری کند.» این نمونه مسئلۀ کلی تری است که در گذشته خطاب به دخترانی که خواستار تحصیل بودند، گفته می شد. اما امروزه زنان جامعۀ ما نشان داده اند که می توانند خود را از کلیشه ها برهانند. بر طبق آمار بیان شده توسط مشاور وزیر علوم در امور زنان و خانواده (سال 1395)، ۵۷ درصد دانشجویان کل مقاطع و ۴۴ درصد دانش آموختگان کشور زن هستند.
🔸اما در هر صورت، تمامی کلیشه ها _چه منفی چه مثبت _ حتی آن هایی که مهم تلقی نمی شوند، تاثیرات مهمی بر افراد به جا می گذارند. اگر زنان در موقعیتی اجتماعی قرار بگیرند ممکن است وجود کلیشه های منفی و پیش داوری های نادرست باعث کاهش کیفیت عملکرد آن ها شود. از این رو آگاهی نسبت به چیستی کلیشه های جنسیتی بسیار مهم است. امروزه بخشی از تلاش سازمان های جهانی از جمله یونسکو نیز معطوف به همین امر است. در کنفرانس های جهانی بر کنار گذاشتن تصویرهای کلیشه ای از نقش جنسیتی زن و مرد و کمک به آفرینش تصویرهای درست از حضور زنان در جامعه تاکید شده است. با وجود جهانی بودن این دغدغه، قطعا به وجود آوردن نگاهی برابر به زنان و مردان نیازمند صبر و مقاومتی همگانی است. زنان باید تلاش کنند تا با آگاهی به این کلیشه های منفی، به عنوان نیمی از نیروی جامعه، در عرصۀ عمومی حضور فعال داشته باشند.
منابع
1. عضدانلو، حمید (1396) 📚آشنایی با مفاهیم اساسی جامعه شناسی، تهران: نشر نی
2. میشل، آندره (1376) 📚پیکار با تبعیض جنسی، ترجمۀ محمدجعفر پوینده، تهران: نشر نگاه
#نوشین_صفائیان
@omidesaba
🔸کلیشه ها یا تفکرات قالبی به نظریاتی از پیش تعیین شده در ذهن افراد جامعه اطلاق می شود. این تفکرات ناشی از تاثیرات جامعه پذیری در اجتماع است. جامعه پذیری فرآیندی است که فرد ارزش ها و هنجارهای* جامعه را فرا می گیرد و آن ها را درونی می سازد. رویکردهایی که در جامعه، خانواده، مدرسه، رسانه و امثالهم وجود دارد باورها و به دنبال آن رفتار افراد را شکل می دهند. پس می توان گفت تفکرات قالبی و کلیشه ها فطری نیستند، بلکه آفریده هایی اجتماعی هستند. کلیشه ها به دو دستۀ منفی و مثبت تقسیم می شوند. کلیشه های منفی برپایۀ اطلاعاتی ناچیز مانع از قضاوت منصفانه و درست افراد نسبت به یکدیگر می شود. کلیشه ها بدون در نظر گرفتن واقعیت، صفتی را به شخص یا گروهی نسبت می دهند که در اصل فاقد آن است.(1)
کلیشه های جنسیتی جزو دستۀ کلیشه های منفی است. این کلیشه ها در واقع باورها و تصاویر ذهنی ثابت، پیرامون جنسیت افراد است. باورهایی که سبب برتری یک جنسیت بر جنسیت دیگر می شود. اعتقاد به فرودستی یک جنسیت نسبت به دیگری، تبعیض های جنسیتی را شکل می دهد. کلیشه های جنسیتی می توانند در موارد متعددی از طرد و تحقیر یک جنسیت در جامعه تا شوخی ها و رفتارهای روزمره و ساده مشاهده شوند. کلیشه ها ممکن است نظرات خاصی را القا کنند. این نظرات ممکن است دربارۀ جنبه های عاطفی، اجتماعی یا جسمانی هم باشد. «عاطفه و محبت مردان از زنان کم تر است». «زنان نمی توانند به خوبی مردان بر احساسات خود مسلط باشند». پشتوانه و شواهد علمی می تواند این موارد را به گزاره های علمی تبدلی کند. اما این دو گزاره اگر هیچ پشتوانۀ علمی نداشته باشند و اگر صرفاً براساس قضاوت ناآگاهانه بیان شوند کلیشه های جنسیتی هستند. ما نمی توانیم صرفاً براساس پیش داوری های عوامانه، مردان را از احساس ورزیدن گریزان یا زنان را از تصمیات عقلانی حذف کنیم. مردان می توانند روابط صمیمانه و گرمی با اعضای خانوادۀ خود داشته باشند. زنان امروزه به عنوان قاضی، مدیر شرکت و دیگر موقعیت های سخت اجتماعی در جامعه حضور دارند. (2)
🔸امروزه با وجود گسترش روند جهانی شدن و تغییرات فرهنگی، باز هم بحث کلیشه های جنسیتی در جریان است. تبعیض جنسیتی دربارۀ زنان یکی از موارد مهم کلیشه های جنسیتی است. این کلیشه ها برای زنان منجر به اعمال، رفتار و پیش داوری هایی می شود که موقعیت آن ها را کم ارزش تر از مردان نشان می دهد. این دست قضاوت ها زنان را از جایگاه واقعی خود دور می کند. در برخی جوامع اگر زنان خواستار تغییر این کلیشه ها باشند، برخلاف جریان رود شنا کرده و طرد می شوند. تقویت کلیشه های منفی دربارۀ زنان سبب دور شدن آن ها از جامعه می شود.(2) «همۀ زن ها از سوسک میترسند.» این کلیشه یکی از خردترین مواردی است که به عنوان شوخی از آن یاد می شود. «هرچقدر هم که زن درس بخواند، دست آخر باید بچه داری کند.» این نمونه مسئلۀ کلی تری است که در گذشته خطاب به دخترانی که خواستار تحصیل بودند، گفته می شد. اما امروزه زنان جامعۀ ما نشان داده اند که می توانند خود را از کلیشه ها برهانند. بر طبق آمار بیان شده توسط مشاور وزیر علوم در امور زنان و خانواده (سال 1395)، ۵۷ درصد دانشجویان کل مقاطع و ۴۴ درصد دانش آموختگان کشور زن هستند.
🔸اما در هر صورت، تمامی کلیشه ها _چه منفی چه مثبت _ حتی آن هایی که مهم تلقی نمی شوند، تاثیرات مهمی بر افراد به جا می گذارند. اگر زنان در موقعیتی اجتماعی قرار بگیرند ممکن است وجود کلیشه های منفی و پیش داوری های نادرست باعث کاهش کیفیت عملکرد آن ها شود. از این رو آگاهی نسبت به چیستی کلیشه های جنسیتی بسیار مهم است. امروزه بخشی از تلاش سازمان های جهانی از جمله یونسکو نیز معطوف به همین امر است. در کنفرانس های جهانی بر کنار گذاشتن تصویرهای کلیشه ای از نقش جنسیتی زن و مرد و کمک به آفرینش تصویرهای درست از حضور زنان در جامعه تاکید شده است. با وجود جهانی بودن این دغدغه، قطعا به وجود آوردن نگاهی برابر به زنان و مردان نیازمند صبر و مقاومتی همگانی است. زنان باید تلاش کنند تا با آگاهی به این کلیشه های منفی، به عنوان نیمی از نیروی جامعه، در عرصۀ عمومی حضور فعال داشته باشند.
منابع
1. عضدانلو، حمید (1396) 📚آشنایی با مفاهیم اساسی جامعه شناسی، تهران: نشر نی
2. میشل، آندره (1376) 📚پیکار با تبعیض جنسی، ترجمۀ محمدجعفر پوینده، تهران: نشر نگاه
#نوشین_صفائیان
@omidesaba
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
👆👆👆👆چگونه با قطع جریان سرایت می توان به ریشه کنی کرونا کمک کرد
گیف بالا تفاوت بی توجهی به سرایت و نتیجه قطع جریان سرایت را نشان می دهد
🔺🔺نحوه انتقال و شیوع کروناویروس به زبان ساده؛
🔺 پرویز دیروز مبتلا شده است، اما تا ۱۴ روز آینده ممکن است متوجه نشود
تصور میکند سالم است و با همین باور در طی این ۱۴ روز ویروس را به ۱۰ نفر انتقال می دهد.
- این ۱۰ نفر فکر می کنند سالم هستند با ارتباط برقرار کردن با دیگران این ویروس را به ۱۰۰ نفر منتقل می کنند.
- این ۱۰۰ نفر هم که از ابتلای خود خبر ندارند ۱۰۰۰ نفر دیگر را مبتلا میکنند.
- هیچ کس نمیداند که چه کسی سالم است یا چه کسی ممکن است ناقل باشد.
توجه کنیم چرا بسیار مهم و ضروری است که در خانه بمانیم؟
به سخنان غیر علمی توجه نکنیم
🔺🔺🔺🔺#در خانه بمانیم🔺🔺🔺🔺
@omidesaba
گیف بالا تفاوت بی توجهی به سرایت و نتیجه قطع جریان سرایت را نشان می دهد
🔺🔺نحوه انتقال و شیوع کروناویروس به زبان ساده؛
🔺 پرویز دیروز مبتلا شده است، اما تا ۱۴ روز آینده ممکن است متوجه نشود
تصور میکند سالم است و با همین باور در طی این ۱۴ روز ویروس را به ۱۰ نفر انتقال می دهد.
- این ۱۰ نفر فکر می کنند سالم هستند با ارتباط برقرار کردن با دیگران این ویروس را به ۱۰۰ نفر منتقل می کنند.
- این ۱۰۰ نفر هم که از ابتلای خود خبر ندارند ۱۰۰۰ نفر دیگر را مبتلا میکنند.
- هیچ کس نمیداند که چه کسی سالم است یا چه کسی ممکن است ناقل باشد.
توجه کنیم چرا بسیار مهم و ضروری است که در خانه بمانیم؟
به سخنان غیر علمی توجه نکنیم
🔺🔺🔺🔺#در خانه بمانیم🔺🔺🔺🔺
@omidesaba
📚#آموزش_سنتی_و_مکتب‌خانه‌ای_دوره_قاجار
✍فاطمه کاملی
پیش از دوره ناصرالدین شاه سیستم آموزش عمومی دولتی وجود نداشت. اساساً دولت های پیشامدرن، آموزش را جزئی از وظایف خود نمی دانستند. با این حال خانواده های متوسط شهری معمولاً فرزندان خود را به مکتب می فرستادند که ویژگی هایی کاملاً متفاوت از مدارس امروز داشت. البته باید توجه کرد که بیش از 95 درصد جمعیت ایران در دوره قاجار بی سواد بود. زیرا اولاً بیشتر مردم در روستاها زندگی می کردند که معمولاً مکتبی در آنجا نبود. دوم مردم شهری هم نیاز چندانی نسبت به آموزش احساس نمی کردند زیرا داشتن سواد در شغل و زندگی روزمره شان نقشی نداشت.
مکتب معمولاً در خانه ی ملای مکتب دار یا مسجد یا دکانی در بازار تشکیل می شد. هرچند ترجیح این بود که کلاس در مسجد نباشد زیرا کودکان کم سن در مکتب بودند و امکان داشت شاگردان کوچکتر، مسجد را نجس کنند. فضای مکتب هیچ معماری خاصی نداشت و معمولاً بچه ها در اتاقی با نور کم روی زمین می نشستند و چند ساعت روی کتاب و دفترشان خم می شدند.
سن شاگردان از 4 تا 15 سال بود. کلاس ها نیز معمولاً مختلط بودند. بیشتر دانش آموزان را پسران تشکیل می دادند. با این حال دختران نیز به مکتب می رفتند اما معمولاً تا قبل از 9 سالگی مکتب را ترک می کردند و در منزل، آموزش های خانه داری می دیدند. در همان زمانِ تحصیل در مکتب نیز به دختران نوشتن آموزش داده نمی شد زیرا معتقد بودند: دختری که قلم دست بگیرد شروع به نامه نگاری با جنس مخالف می کند!
ملای مکتب دار (زن یا مرد) معمولاً تحصیلات اولیه ای درحد خواندن و نوشتن و یا تحصیلات حوزوی داشت. آنها هیچ آموزش رسمی به صورت تربیت معلم ندیده بودند. زیر نظر هیچ نهادی نبوده و از دولت نیز حقوق نمی گرفتند. و بلکه والدین حقوق آنها را به صورت نقدی و یا کالایی می دادند.
مکتب های خصوصی نیز برای کودکان اشراف وجود داشت که به‌طور خاص از دوره ناصری، این مکاتب اولین تغییرات را پذیرفتند. مثلاً اقدام به استخدام معلمان خارجی، تدریس زبان های اروپایی، استفاده از کتب و ابزار مخصوص آموزشی مثل تخته، نیمکت، کره جغرافیایی و... کردند.
مواد درسی مکتب خانه ها متفاوت بود و متون درسی یکسانی در سراسر کشور وجود نداشت. مهمترین متن درسی قرآن بود. معمولاً هر دوره را با آموزش جز 30 قرآن شروع می کردند. زیرا جامعه اعتقاد داشت، آموزش قرآن در آغاز کار به فرآیند یادگیری برکت می دهد. زمان آغاز دوره ها تاریخ معینی نداشت. اما اکثراً در فصل هایی که کاشت و برداشت انجام می شد، مکتب تعطیل بود زیرا کودکان جزو نیروی کار خانواده به حساب می آمدند. متون کلاسیک فارسی مانند گلستان سعدی، بهارستان جامی، چهل طوطی، نصاب الصبیان ابونصر فراهی و... نیز جزو کتب درسی بودند. البته تمام کتاب خوانده نمی شد و معلم بخش هایی از هرکدام را برای کلاس انتخاب می کرد.
در اوان مشروطه منتقدینی چون ملکم، طالبوف، آخوندزاده و دیگران یکی از انتقادات خود را متوجه متون درسی مکتب خانه ها کردند زیرا فهم بسیاری از این کتاب ها برای کودکان دشوار بود. برخی داستان ها نیز از نظر اخلاقی برای کودکان نامناسب بود. علاوه بر این آموزش مکتب خانه ای شامل ریاضیات، علوم تجربی جدید، تاریخ، جغرافی و... نشده و تنها فارسی، عربی و احکام دین به کودکان آموخته می شد. در دوره ی ناصری نویسندگانی اقدام به نوشتن کتاب های درسی مخصوص کودکان کردند. مثلاً رشدیه کتاب مثنوی اطفال و طالبوف کتاب احمد را نوشت.
@omidesaba
👇👇
✍فاطمه کاملی
پیش از دوره ناصرالدین شاه سیستم آموزش عمومی دولتی وجود نداشت. اساساً دولت های پیشامدرن، آموزش را جزئی از وظایف خود نمی دانستند. با این حال خانواده های متوسط شهری معمولاً فرزندان خود را به مکتب می فرستادند که ویژگی هایی کاملاً متفاوت از مدارس امروز داشت. البته باید توجه کرد که بیش از 95 درصد جمعیت ایران در دوره قاجار بی سواد بود. زیرا اولاً بیشتر مردم در روستاها زندگی می کردند که معمولاً مکتبی در آنجا نبود. دوم مردم شهری هم نیاز چندانی نسبت به آموزش احساس نمی کردند زیرا داشتن سواد در شغل و زندگی روزمره شان نقشی نداشت.
مکتب معمولاً در خانه ی ملای مکتب دار یا مسجد یا دکانی در بازار تشکیل می شد. هرچند ترجیح این بود که کلاس در مسجد نباشد زیرا کودکان کم سن در مکتب بودند و امکان داشت شاگردان کوچکتر، مسجد را نجس کنند. فضای مکتب هیچ معماری خاصی نداشت و معمولاً بچه ها در اتاقی با نور کم روی زمین می نشستند و چند ساعت روی کتاب و دفترشان خم می شدند.
سن شاگردان از 4 تا 15 سال بود. کلاس ها نیز معمولاً مختلط بودند. بیشتر دانش آموزان را پسران تشکیل می دادند. با این حال دختران نیز به مکتب می رفتند اما معمولاً تا قبل از 9 سالگی مکتب را ترک می کردند و در منزل، آموزش های خانه داری می دیدند. در همان زمانِ تحصیل در مکتب نیز به دختران نوشتن آموزش داده نمی شد زیرا معتقد بودند: دختری که قلم دست بگیرد شروع به نامه نگاری با جنس مخالف می کند!
ملای مکتب دار (زن یا مرد) معمولاً تحصیلات اولیه ای درحد خواندن و نوشتن و یا تحصیلات حوزوی داشت. آنها هیچ آموزش رسمی به صورت تربیت معلم ندیده بودند. زیر نظر هیچ نهادی نبوده و از دولت نیز حقوق نمی گرفتند. و بلکه والدین حقوق آنها را به صورت نقدی و یا کالایی می دادند.
مکتب های خصوصی نیز برای کودکان اشراف وجود داشت که به‌طور خاص از دوره ناصری، این مکاتب اولین تغییرات را پذیرفتند. مثلاً اقدام به استخدام معلمان خارجی، تدریس زبان های اروپایی، استفاده از کتب و ابزار مخصوص آموزشی مثل تخته، نیمکت، کره جغرافیایی و... کردند.
مواد درسی مکتب خانه ها متفاوت بود و متون درسی یکسانی در سراسر کشور وجود نداشت. مهمترین متن درسی قرآن بود. معمولاً هر دوره را با آموزش جز 30 قرآن شروع می کردند. زیرا جامعه اعتقاد داشت، آموزش قرآن در آغاز کار به فرآیند یادگیری برکت می دهد. زمان آغاز دوره ها تاریخ معینی نداشت. اما اکثراً در فصل هایی که کاشت و برداشت انجام می شد، مکتب تعطیل بود زیرا کودکان جزو نیروی کار خانواده به حساب می آمدند. متون کلاسیک فارسی مانند گلستان سعدی، بهارستان جامی، چهل طوطی، نصاب الصبیان ابونصر فراهی و... نیز جزو کتب درسی بودند. البته تمام کتاب خوانده نمی شد و معلم بخش هایی از هرکدام را برای کلاس انتخاب می کرد.
در اوان مشروطه منتقدینی چون ملکم، طالبوف، آخوندزاده و دیگران یکی از انتقادات خود را متوجه متون درسی مکتب خانه ها کردند زیرا فهم بسیاری از این کتاب ها برای کودکان دشوار بود. برخی داستان ها نیز از نظر اخلاقی برای کودکان نامناسب بود. علاوه بر این آموزش مکتب خانه ای شامل ریاضیات، علوم تجربی جدید، تاریخ، جغرافی و... نشده و تنها فارسی، عربی و احکام دین به کودکان آموخته می شد. در دوره ی ناصری نویسندگانی اقدام به نوشتن کتاب های درسی مخصوص کودکان کردند. مثلاً رشدیه کتاب مثنوی اطفال و طالبوف کتاب احمد را نوشت.
@omidesaba
👇👇
📚#آموزش_سنتی_و_مکتب_خانه‌ای_دردوره_قاجار
انتقاد دیگر به نحوه تدریس و اداره کلاس در مکتب برمی گشت. بسیاری از شاگردان پس از صرف سال ها در مکتب، باز هم توان خواندن و نوشتن درست را نداشتند. زیرا ملا آموزش را با الفبا شروع نمی کرد. بلکه مثلاً می نوشت: کوثر و به بچه ها می گفت بخوانند کوثر. در اینجا کودک یا با هوش خود، شباهت الفبا در کلمات مختلف را تشخیص می داد و خواندن یاد می گرفت یا صرفاً ظاهر کلمه را حفظ می کرد که همیشه هم موفقیت آمیز نبود و به تنبیه بدنی کودک می انجامید. دیگر آن که آموزش از قرآن و زبان عربی شروع می شد و دشواری فهم آن درس را برای کودک دوچندان می کرد.
تنبیهات بدنی سخت مثل فلک کردن نیز بسیاری از کودکان را از درس و علم فراری می داد. عکس های یادگاری بسیاری از مکتب دار و شاگردان با کودکی که در حال فلک شدن است، موجود می باشد که نشان می دهد که تنبیه بدنی جزئی مقبول از فرایند آموزشی بود و از نظر والدین هم اشکالی نداشت! متجددین برای حل این مسئله پیشنهاد کردند از روش هایی چون دادن مشق اضافه یا تنظیم نمره ای به نام نمره انضباط برای اخلاق دانش آموزان استفاده شود.
در نهایت در سال 1301 (دوره احمدشاه) آیین نامه مدارس منتشر شد که تأکید می کرد، همه مردم حق آموزش دارند، آموزش جزء وظایف دولت و معلم حقوق بگیر دولت است، تنبیه بدنی ممنوع است، کتب درسی باید یکسان باشند، مدارس باید دارای پنجره های بزرگ، راه پله های نرده دار و حیاط بدون حوض (به خاطر امنیت کودکان) باشند. هرچند اجرای این بندها عملاً تا دوره پهلوی اول محقق نشد.
منابع
تاریخ کودکی در ایران/ زهرا حاتمی
ادبیات مکتب خانه ای ایران/ حسن ذوالفقاری
@omidesaba
انتقاد دیگر به نحوه تدریس و اداره کلاس در مکتب برمی گشت. بسیاری از شاگردان پس از صرف سال ها در مکتب، باز هم توان خواندن و نوشتن درست را نداشتند. زیرا ملا آموزش را با الفبا شروع نمی کرد. بلکه مثلاً می نوشت: کوثر و به بچه ها می گفت بخوانند کوثر. در اینجا کودک یا با هوش خود، شباهت الفبا در کلمات مختلف را تشخیص می داد و خواندن یاد می گرفت یا صرفاً ظاهر کلمه را حفظ می کرد که همیشه هم موفقیت آمیز نبود و به تنبیه بدنی کودک می انجامید. دیگر آن که آموزش از قرآن و زبان عربی شروع می شد و دشواری فهم آن درس را برای کودک دوچندان می کرد.
تنبیهات بدنی سخت مثل فلک کردن نیز بسیاری از کودکان را از درس و علم فراری می داد. عکس های یادگاری بسیاری از مکتب دار و شاگردان با کودکی که در حال فلک شدن است، موجود می باشد که نشان می دهد که تنبیه بدنی جزئی مقبول از فرایند آموزشی بود و از نظر والدین هم اشکالی نداشت! متجددین برای حل این مسئله پیشنهاد کردند از روش هایی چون دادن مشق اضافه یا تنظیم نمره ای به نام نمره انضباط برای اخلاق دانش آموزان استفاده شود.
در نهایت در سال 1301 (دوره احمدشاه) آیین نامه مدارس منتشر شد که تأکید می کرد، همه مردم حق آموزش دارند، آموزش جزء وظایف دولت و معلم حقوق بگیر دولت است، تنبیه بدنی ممنوع است، کتب درسی باید یکسان باشند، مدارس باید دارای پنجره های بزرگ، راه پله های نرده دار و حیاط بدون حوض (به خاطر امنیت کودکان) باشند. هرچند اجرای این بندها عملاً تا دوره پهلوی اول محقق نشد.
منابع
تاریخ کودکی در ایران/ زهرا حاتمی
ادبیات مکتب خانه ای ایران/ حسن ذوالفقاری
@omidesaba