فایل PDF ☝️☝️☝️
انتخابات #مجلس_شورای_ملی تهران سال ۱۳۳۹ دوره نخست وزیری #دکتر_اقبال
به روایت خبر نگاران مجله #تهران‌مصور
@omidesaba
@bamdadeomideurmia

نتیجه گراها ، تشخیص خوبی و بدی اخلاقیِ یک فعل را در گرو آثار و نتایج مترتب بر آن می دانند و برآنند که برای داوری اخلاقی موجه باید به عالم خارج رجوع کرد .
@omidesaba
@bamdadeomideurmia
👇👇👇

📘امر اخلاقی امر متعالی
#سروش_دباغ کتاب پارسه

#اخلاق_فایده‌گرا
از مکاتبی که در طول تاریخ پیروان فراوانی داشته،اخلاق نتیجه‌گراست. از قائلین به این نظریه، در یونان باستان به اپیکوریان و بعد از رنسانس، جرمی بنتام و جان استوارت میل می توان اشاره کرد . در یک تقسیم‌بندی کلی، اخلاق نتیجه‌گرا مشتمل بر دو شاخه است:
الف) #خودمحوری
ب) #فایده‌گرایی
🔺#خودمحوری روان‌شناختی، به مثابۀ آموزه‌ای تجربی، متضمن این معناست که انسان‌ها به صرافت طبع در پی کسب سود و دفع ضرر خویشند. انسان‌ها بدون تکلف و به نحو طبیعی در پی بیشینه کردن لذت و کمینه‌کردن درد و رنج خویشند.، فاعل اخلاقی برای تشخیص خوبی و بدی فعلی معین کافی است لذت و الم خویش را در نظر بگیرد و لاغیر. به همین سبب، برخی از اخلاقیون اساساً در این که بتوان خودمحوری رانظریه‌ای اخلاقی به شمار آورد، تردید دارند. بنابر رأی ایشان، اخلاق از توجه به دیگری و با قیدوبندنهادن بر تمایلات و خواسته‌های خویش آغاز می‌شود و این دقیقاً امری است که خود محورب اخلاقی انرا پاک به کنار نهاده است.
🔺#فایده‌گرایی مبتنی بر اصل فایده است: بیش‌ترین خوشبختی و لذت برای بیش‌ترین افراد جامعه مطابق با رأی فایده‌گرایان، عمل اخلاقی متضمن کسب بیش‌ترین لذت خوشبختی و دفع بیش‌ ترین درد و رنج برای بیش‌ ترین افراد جامعه است . از خصوصیات این نظریه، ساده و در دسترس‌بودن ملاک ارزیابی آن است. درواقع، می‌توان همۀ هنجارها ی اخلاقی مختلف را بر حسب اصل فایده صورت‌بندی کرد. بابه‌کاربردن آموزه‌های فایده‌گرایانه، کنشگر اخلاقی از مواجهه با تعارضات اخلاقی رها می‌شود، چرا که می‌توان میزان لذت و الم حاصل از هر یک از خصوصیات اخلاقی مختلف. دخیل در یک موقعیت اخلاقی را حساب کرد و بر مبنای آن، از خوبی و بدی اخلاقی فعل مورد نظر خبر داد. به دیگر سخن، از آن‌جاکه خصوصیات اخلاقی مربوط به این نحلۀ اخلاقی عبارت‌اند از لذت و الم و درعین‌حال،اخلاق صبغه وحدت‌گرایانه دارد تا کثرت‌گرایانه، اساساً قصۀ تعارض اخلاقی سالبه به انتفای موضوع است. تعارض هنگامی پیش می‌آید که پای بیش از یک مقوله در میان باشد. در این این‌جا تشخیص خوبی و بدی و بایستگی و نبایستگی فعل، تمام خصوصیات دخیل در یک موقعیت اخلاقی صرفاً بر حسب لذت و المی که به بار می‌آورند، سنجیده می‌شوند و بس.
🔺مکتب #نتیجه‌گرایی،پای عالم خارج و تجربه را به میان می‌کشد. برای مثال، به فرض شخص a به شما پناه آورده و شما او را در محلی مخفی کرده باشید. در همان اوضاع شخص b ، با حالتی خشمگین و مسلح است بر شما وارد می‌شود و سراغ شخص a را می‌گیرد.
حال چه باید کرد و انجام یا ترک کدام فعل اخلاقی است؟ از طرفی جان a در خطر است و به مجرد این‌که b به دلالت شما شخص a را بیابد، او را از پای در خواهد آورد. از سوی دیگر، برای دفع شر اول، می‌توان دروغ گفت، به‌طوری‌که شخص b، شخص a را نیابد. مطابق با آموزه‌های مکتب #فایده‌گرایی، برای تشخیص روایی یا ناروایی اخلاقیِ دروغ‌گفتن در این سیاق، باید محاسبه کرد که آیا دروغ گفتن متضمن کسب بیش‌ترین فایده و دفع بیش‌ترین ضرر خواهد بود یا نه؟ اگر آری ،صدور این فعل از کنشگر اخلاقی رواست.
@omidesaba
@bamdadeomideurmia

#خدا از منظری دیگر
بررسی تلقی های انسان پندارانه از خدا در آثار شیخ #عطار
نسرین خسروی کور عباسلو
کتاب جدید انتشارات #امید_صبا
اردیبهشت ماه در ‌کتابفروشی ها
@omidesaba
@bamdadeomideurmia

#روسو : هیچ انسان زورمندی نمی تواند همیشه فرمانروا باشد مگر اینکه زور و قدرت خود را تبدیل به حق کند مردم می بینند که حق و زور مباینت دارد اما این حق عملا حکمفرماست !
@omidesaba
@bamdadeomideurmia
👇👇

📘#قراردادهای_اجتماعی
#ژان_ژاک_روسو
ترجمه #غلامحسین_زیرک_زاده

🔶#بندگی
🔺در پیش گفتیم تمام افراد بشر آزاد و مساوی خلق شده‌اند و هیچ‌یک از آنها بر دیگران برتری نداشته حق ندارد بر هم نوعان خود مسلط شودو نیز نشان دادیم که زور ایجاد هیچ حقی نمی‌کند. بنابراین تنها چیزی که می تواند اساس قدرت مشروع و حکومت حقه را تشکیل دهد قراردادهایی‌ است که به رضایت بین افراد بسته شده باشد.
🔺#گرسیوس می‌گوید: «همچنان که یک فرد بالخصوص می‌تواند به میل آزادی خود را به دیگری واگذار نماید و بندۀ او گردد، تمام مردم یک کشور هم می‌توانند از آزادی خود صرف‌نظر نموده رعیت یک پادشاه بشوند.»
در بیانات او کلمات مبهمی یافت می‌شود که توضیح لازم دارد. مثلاً کلمۀ واگذار کردن. این لفظ را به دو قسم می‌توان تعبیر نمود: گاهی چیزی را در مقابل قیمت واگذار می‌کنند که آن فروختن است، گاهی به رایگان می‌دهند و آن بخشیدن است. بدیهی است کسی که بندۀ دیگری می‌شود خود را مفت به او نمی‌دهد بلکه جانی می‌فروشد تا نانی به کف آرد. لیکن چه داعی دارد که یک ملت بالتمامه خود را بفروشد. شاه که رعایا را نان نمی‌دهد، بلکه برای نان هم به آنها محتاج است، اشتهای شاهان هم که کم نیست.
🔺آیا ممکن است رعایا خودشان را به پادشاه ببخشند به شرط اینکه دارایی خود را هم تقدیم او دارند، با چنین کاری دیگر چیزی برای آنها باقی نمی‌ماند.
می گوئید پادشاه مستبددر مقابل این بخشش ملت آرامش و امنیت داخلی کشور را به عهده می‌گیرد. ولی این کار هم برای مردم فایده ندارد. زیرا جنگ ها یی که جاه‌طلبی او سبب می‌شود، حرص سیری‌ناپذیر او و ظلمی که در اداره‌کردن کشور مرتکب می‌شود بیشتر از هر اغتشاشی خسارت وارد می‌آورد. این قسم آسایش یک‌نوع بدبختی است و هیچ نفعی ندارد. انسان در زندان نیز در آرامش به سر می‌برد، لیکن آیا از زندگانی خود راضی است؟ یونانی‌هایی که در غار #سیکلپ محبوس بودند در آرامش می زیستند، ولی همواره نگران بودند کی نوبت آنها می‌رسد و #سیلکپ آنها را می دَرَد!!
نمی‌توان باور کرد که کسی مجاناً و بلاعوض خود را ببخشد این معامله غیر مشروع و باطلی‌ است، زیرا معامله‌کننده دیوانه است، اگر فرض کنیم تمام افراد یک ملت چنین کاری بکنند معلوم می‌شود آن ملت دیوانه بوده است، و معاملۀ دیوانه صحیح نیست.
🔺حال فرض کنیم تمام افراد یک ملت حق داشته باشند خود را ببخشند دیگر نمی‌توانند فرزندان خود را ببخشند فی‌الحقیقه آنها انسان متولد می‌شوند یعنی آزاد به دنیا می‌آیند. آزادی آنها متعلق به خودشان است و هیچ کس غیر از خودشان حق ندارد در آزادی آنها دخل و تصرف نماید پیش از اینکه به سن بلوغ برسند پدرمی‌تواند از طرف آنها قراردادهایی ببندد که بقا و آسایش آنها را تأمین کند، ولی نمی‌تواند آنها را برای همیشه و بدون هیچ شرطی ببخشد. چنین عملی برخلاف منظور غایی طبیعت می‌باشد، و پدر نمی‌تواند مرتکب آن شود. پس معلوم شد حکومت مستبده و مطلقه وقتی مشروع و برحق است که در هر نسل یک‌ مرتبه ملت مختار باشد آن را بپذیرد یا رد کند ولی چنین حکومتی را مستبده نمی‌توان نامید.
کسی که از آزادی صرف‌نظر کند، از مقام آدمیت، از حقوق و حتی از وظایف بشریت صرف‌نظر می‌نماید (زیرا بزرگ ترین اختلاف بین انسان و حیوان فهم و فکر نیست، بلکه اراده و اختیار است) هیچ چیز نمی‌تواند خسارتی را که یک چنین گذشت دربردارد جبران نماید. این گذشت بر خلاف طبیعت انسان است. کسی که ارادۀ آزاد ندارد مسئولیت اخلاقی ندارد.
🔺بالاخره قراردادی که بر طبق آن یکی از طرفین، صاحب اختیار مطلق و طرف دیگر مطیع صرف باشد، به کلی باطل و برخلاف موازین عقل و منطق است. بدیهی است آن‌کس که حق دارد هرچه را دلش می‌‌خواهد از مردم تقاضا کند نسبت به آنها تعهدی بر ذمه ندارد. سندی که فقط شامل یک شرط بوده تنها حق یکی از طرفین را معلوم می‌کند و برای طرف دیگر شرطی قائل نمی‌شود باطل و از درجۀ اعتبار ساقط است.
🔺غلام مرا بر من حقی نیست زیرا هرچه دارد متعلق به من است، حتی حق او حق من است و حق من بر علیه من پوچ و بی‌معنی است.!
@omidesaba
@bamdadeomideurmia

امید صبا منتشر کرد #جولانگه_سیمرغ
جستارهایی به امید شنیدن صدای بال سیمرغ به گوش جان در میان این همه هیاهو و غوغا
باهمکاری معاونت فرهنگی اجتماعی دانشگاه #تربیت_مدرس
@omidesaba
@bamdadeomideurmia

نویسندگان کتاب ، طبقات اجتماعی در ایران اسلامی دوره میانه ،دوره قاجار و پهلوی و در آخر اتحاد بازار و روحانیت را مورد بررسی قرار می داده اند .
@omidesaba
@bamdadeomideurmia
👇👇👇

📗طبقات اجتماعی،دولت و انقلاب درا یران
اثر #احمد_اشرف -- #علی_بنوعزیزی
ظهور طبقات اجتماعی مدرن
ادغام ایران در اقتصاد نوظهور جهانی در دهه‌های نخستین قرن ۱۴ هـ / دهه‌های پایانی قرن ۱۹ م موجب تغییرات مهمی در ساختار اجتماعی کشور شد. اقتصاد از شیوه پیشاتجاری و نظام مبادله چند پاره که در آن بیشتر تولید برای تأمین قوت لایموت بود به اقتصاد بازار تبدیل گردید که در آن مقدار کمی تجارت خارجی نیز انجام می‌شد. تجاری‌شدن کشاورزی، بهبود حمل و نقل و ارتباطات، و ایجاد صنایع کوچک جدید باعث افزایش درآمد ملی، عواید دولت و معیار های زندگی شهری شد. این تغییرات اقتصادی منجر به پیدایش طبقات جدید اجتماعی در کنار طبقات سنتی شد، به‌ویژه گروه کوچکی از روشنفکران دیوان‌سالار و حرفه‌ای در چارچوب دستگاه دولت، گروه جدیدی از تجار بزرگ و سرمایه‌گذاران و یک طبقه کارگر صنعتی نوپا از اهمیت خاصی برخوردار بودند.
روشنفکران نوپا: روشنفکران یا «اهل قلم» در ایران پیش‌مدرن به دو گروه متمایز طلاب علوم دینی و روشنفکران غیرمذهبی تقسیم شده بودند. روشنفکران غیرمذهبی غالباً از دیوان سالاران بودند ولی علاوه بر آن شامل نویسندگان، مورخان، جغرافی‌دانان، نَسَب‌شناسان، منجمان، اطباء و شعرا بودند که گذران زندگیشان به حفظ ارتباط نزدیک آن‌ها با صاحب‌منصبان دولتی در سطوح مختلف بستگی داشت. روشنفکران مذهبی و غیرمذهبی در رشته‌های ادبیات عربی و فارسی، علوم سنتی، علوم انسانی و الهیات و فقه اسلامی تعلیم می‌یافتند. ورود عقاید غربی در اواخر قرن ۱۳هـ / ۱۹ م، شکافی بین روشنفکران مذهبی و غیرمذهبی ایجاد کرد. بازگشت دانشجویان اعزامی به اروپا، ایجاد مدارس جدید در ایران، مسافرت به خارج و حضور اروپایی‌ها در شهرهای بزرگ باعث آشنایی بسیاری از ایرانی‌ها با عقاید و ارزش‌های اروپایی شد. فارغ‌التحصیلان مدارس خارجی و #دارالفنون که در سال۱۲۶۸ به دست امیرکبیر تأسیس شد و بعدها فارغ التحصیلان مدرسه علوم سیاسی که در سال ۱۳۱۹ بنیاد یافت هسته طبقه مدرنی از بوروکرات‌ها و افراد متخصص را در ایران شکل داد. آن‌ها نقش مهمی در مدرن‌کردن نظام اداری دولتی و نیروهای ارتش ایفا کردند و ایدئولوگ‌های انقلاب مشروطه شدند.
@omidesaba
@bamdadeomideurmia

🔺در برابر جباریت
بیست درس از قرن بیستم
تیمونی اسنایدر
ترجمه هوشنگ جیرانی
باموخره ای ازدکتر محمد تقی قزلسفلی
انتشارات #امید_صبا
فروردین ۹۷ در کتابفروشی ها
@omidesaba
@bamdadeomideurmia
👇👇👇

از تظر فارابی سعادت عبارت است از اعتدال در کارها و بقا و دوام انسانها به اعتدال وابسته‌است نه افراط و تفریط و شقاوت.
@omidesaba
@bamdadeomideurmia
👇👇👇

📘سیاست مدنیه
تصنیف ابو نصر محمد #فارابی
ترجمه و تحشیه #سید_جعفر_سجادی
🔺عقل فعال
در نظام فلسفی و اجتماعی فارابی، عقل فعال اهمیت خاصی دارد؛ و در موارد متعدد، پایان امر به عهدۀ عقل فعال است. بدین ترتیب که عقل فعال مواظب احوال و اوضاع انسان است و او را رشد و تربیت می‌دهد تا به مقام خود نایل آید.
عقل فعال همۀ عقول را تعقل می‌کند و از آنها فیض می‌گیرد، و به انسان‌ها و جهان طبیعت فیض می‌رساند.
مقام عقل فعال نسبت به انسان مانند آفتاب است نسبت به چشم. همان‌طور‌که آفتاب باید روشنایی دهد تا چشم در پرتو نور آن اشیاء و از جمله خود آفتاب را ببیند آفتاب هم با افاضۀ نورش، هم سبب دیده‌شدن خود می‌شود و هم سبب دیده‌شدن اموری دیگر که بالقوه قابل رؤیتند.
🔺عقل فعال کارش این است که نخست فیض به کالبد انسان می‌بخشد که قوۀ ناطقه است و به وسیلۀ همان فیض، نفس آدمی به عقل فعال می‌رسد و آن را درک می‌‌کند و تکامل می‌یابد تا مجرد شود و به مرتبت او برسد، تا اشیای دیگری که معقول بالقوه‌اند برای او معقول بالفعل شوند. به‌طوری که ملاحظه می‌شود امور مربوط به عالم طبیعت، در انسان، همه وابسته به عقل فعال است. نیرویی که عقل فعال به انسان اعطا می‌کند، موجب می‌شود که به وسیلۀ آن به کمالات مطلوب روحانی خود برسد، و آشنا به معارف و معلومات علمی و نظری شود، و زشت و زیبا را دریابد، و خیر مطلق و سعادت نهایی را دریابد و در جهت عقل علمی به مرتبه‌ای از کمال مطلوب برسد که توأم با عقل نظری بتواند انسانی کامل شود، و به عقل فعال واصل گردد، و حقایق را از عقل فعال، که واسطۀ ایصال فیض است دریابد، آن‌گاه می‌تواند مرتبت نبوت و امامت و ریاست فائقه بر خلق را حایز شود و واسطۀ بین خلق کامل‌نشده و عقل فعال شود.
@omidesab
@bamdadeomideurmia

دربین وزرا کسانی چون حسنک وزیر و قائم مقام و امیر کبیر و..هم بوده اند .
داستان بر دار کردن #حسنک_وزیر به دستور خلیفه
تاریخ #مسعودی به روایت #بیهقی
@omidesaba
@bamdadeomideurmia
👇👇👇

📕وزیری امیر حسنک
#محمود_دولت_آبادی
حکایت بر دار کردن #حسنک_وزیر به امر خلیفه تاریخ مسعودی به روایت #ابوالفضل_بیهقی
و سواران رفته بودند با پیادگان تا حسنک را بیارند. چون از کرانِ بازار عاشقان در آوردند و میان شارستان رسید، میکائیل بدان جا اسب بداشته بود، پذیرۀ وی آمد. وی را مُواجر خواند و دشنام‎های زشت داد. حسنک در وی ننگریست و هیچ جواب نداد. عامۀ مردم او را لعنت کردند بدین حرکت ناشیرین که کرد، و از آن زشت‎ها که بر زبان راند و خواص مردم خود نتوان گفت که این میکائیل را چه گویند! و پس از حسنک، این میکائیل که خواهر ایاز را به زنی کرده بود، بسیار بلاها دید و مِحنت‎ها کشید، و امروز بر جای است و به عبادت و قرآن خواندن مشغول شده است.
چون دوستی زشت کند چه چاره از باز گفتن؟ و حسنک را به پای دار آوردند، نَعوذُ باللهِ مِن قضاءِ السُوءِ. (از سرنوشت بد به خدا پناه می‎برم).
و دو پیک را ایستانیده بودند که از بغداد آمده‎اند. قرآن خوانان قرآن می‎خواندند.
حسنک را فرمودند که «جامه بیرون کش!» وی دست اندر زیر کرد و اِزار بند استوار کرد و پایچه‎های اِزار را ببست، و جُبه و پیراهن بکشید و دور انداخت با دستار، و برهنه با اِزار بایستاد و دست‎ها در هم زده، تنی چون سیم سپید و رویی چون صد هزار نگار.
🔺و همه خلق به درد می‎گریستند. خُودی روی پوش، آهنی آوردند عمداً تنگ، چنان که روی و سرش را نپوشیدی، و آواز دادند که «سر و رویش را بپوشید تا از سنگ تباه نشود، که سرش را به بغداد خواهیم فرستاد نزدیک خلیفه.» و حسنک را همچنان می‎داشتند . . . و او لب می‎جنبانید و چیزی می‎خواند تا خُودی فراختر آوردند.
و در این میان احمد جامه‎دار بیامد سوار، و روی به حسنک کرد و پیغامی گفت که خداوند سلطان می‎گوید «این آرزوی تُست که خواسته بودی و گفته که چون تو پادشاه شوی ما را بر دار کن! ما بر تو رحمت خواستیم کرد، اما امیرالمومنین نبشته است تا قَرمَطی شده‎ای و به فرمان او بر دار می‎کنند.!»
🔺حسنک، البته هیچ پاسخ نداد. پس از آن، خُودِ فَراختر که آورده بودند سر و روی او را بدان بپوشانیدند. پس آواز دادند او را که «بِدَو!»
دَم نزد و از ایشان نیندیشید. هر کس گفتند «شرم ندارید! مرد را که می‎بکشید به دَو به دار برید؟» و خواست که شوری بزرگ به پای شود. سواران سوی عامه تاختند و آن شور بنشاندند. و حسنک را به سوی دار برند و به جایگاه رسانیدند بر مرکبی که هرگز ننشته بود بنشاندند. و جلادش استوار ببست، و رسن‎ها فرود آورد. و آواز دادند که «سنگ دهید!» هیچ‎کس دست به سنگ نمی‎کرد، و همه زار زار می‎گریستند، خاصه نیشابوریان. پس مشتی رِند را سیم دادند که سنگ زنند . . . و مرد خود مرده بود، که جلادش رسن به گلو افکنده بود و خبه کرده. این است حسنک و روزگارش! و گفتارش، رحمهُ‎اللهِ علیه، این بود که گفتی «مرا دعای نیشابوریان بسازد» و نساخت! و اگر زمین و آب مسلمانان به غضب بستَد، نه زمین ماند و نه آب. و چندان غلام و ضیاع و اسبابِ زر و سیم و نعمت هیچ سود نداشت.
🔺او رفت و این قوم که این مَکر ساخته بودند نیز برفتند، رحمه الله علیهم- و این افسانه‎ای است با بسیار عبرت- و این همه اسباب مُناعت و مُکاوحت، از بهر حُطام دنیا، به یک سوی نهادند.
@omidesaba
@bamdadeomideurmia

#اریک_فروم : امید وار بودن این است که موضوع امید شیئی نباشد بلکه زندگی پُر تر ،زنده و سر شار بودن ، رهایی از بیزاری و ملال یا رستگاری باشد .
@omidesaba
@bamdadeomideurmia
👇👇