ساختمان گروه فلسفه علم دانشگاه صنعتی شریف، خانه‌ای که سال‌ها پناهگاه پرسشگری، نقد و گفت‌وگو بود، زیر بمباران کینه‌توزانه ویران شد. کلاس‌هایی که در آن‌ها از استدلال، آزادی و حقیقت سخن می‌رفت و دیوارهایی که شاهد جست‌وجوی مدام برای فهم جهان بودند و خاطرات بسیاری از اهالی علم و فلسفه را در خود جای داده بودند، به تلی از خاک بدل شدند. ما اعضای انجمن علمی فلسفه علم دانشگاه صنعتی شریف، انزجار خود را از این توحش و نیز کشتار مردمِ ایران آشکارا اعلام می‌کنیم و در برابر این جنایت می‌ایستیم؛ نه فقط از آن رو که خانه فکری‌مان ویران شد، بلکه وجدان اخلاقی و تعهد معرفتی‌مان اجازه نمی‌دهد کشتار و جنگ را در هیچ شکل و قالبی عادی بپنداریم. ما در کنار ویرانه‌های خانه فکری‌مان ایستاده‌ایم تا گواه و ثبت‌کننده این واقعه تاریک باشیم و بر این باوریم که بنای آگاهی و تعهد ما به حقیقت، از میان همین آوارها، استوارتر از پیش قد برخواهد افراشت.
تفکر و اندیشیدن در زیر آوار مدفون نمی‌شود.

«انجمن علمی فلسفه علم دانشگاه صنعتی شریف»

◆ سمینار فلسفی
«Entity Realism Beyond Manipulation»

جهت شرکت می‌توانید
مشخصات فردی و تحصیلی خود را از طریق ایمیل به آدرس mahdi.khalili@unibe.ch ارسال کنید.



Time: 16 – 17 June 2026
۲۶ و ۲۷ خرداد
Location: Room 028, University of Bern,

Hochschulstrasse 4, 3012 Bern, Switzerland


For more information, visit: http://www.philosophie.unibe.ch/entity. The program is as follows:

Tuesday, June 16
11.30 – 11.45 Welcome Address
11.45 – 12.30
Katherine Morrow, University of Oslo
Against Selective Antirealism About Ecological Entities

12.30 – 14.00 Lunch Break
14.00 – 14.45
Kenneth Aizawa, Rutgers University, Newark
Compositional Abduction and Entity Realism

14.45 – 15.30
Mahdi Khalili, University of Bern
Entity Realism about Black Holes

15.30 – 16.00 Coffee Break
16.00 – 16.45
Gauvain Leconte-Chevillard, University of Namur
No Manipulation, No Entities? The Ontological Commitment of Natural Experiments in Astrophysics and Cosmology

16.45 – 18.00
Mauricio Suárez, Complutense University of Madrid
Deflating Experimental Realism in Astrophysics

19.00 – 22.00 Workshop Dinner

Wednesday, June 17
11.00 – 11.45
Thijs Latten, Delft University of Technology
An Engineering Perspective on Quantum State Realism: A Case Study in Expanding Causal Realism

11.45 – 12.30
Ruey-Lin Chen, National Chung Cheng University,
Jonathan Hricko, National Yang Ming Chiao Tung University
Real Entities and Real Causal Relationships: The Cases of the Transgenic and Gene Knockout/Knock-In Methods

12.30 – 14.00 Lunch Break
14.00 – 14.45
Matthias Egg, University of Bern
Effective Entity Realism

14.45 – 16.00
Nora Boyd (online), Siena University
How to Get in Touch With Distant Reality: The Causal Production of Empirical Data

16.00 – 16.30 Coffee Break
16.30 – 17.15 Panel Discussion
17.15 – 17.30 Closing Remarks
This conference is part of the project Extending the Scope of Causal Realism, supported by the Swiss National Science Foundation.

Organizing team: Matthias Egg, Mahdi Khalili, and Frederick Britt.

انجمن علمی گروه فلسفه علم دانشگاه صنعتی شریف برگزار می‌کند

روایت تجربه زیسته از کار و پژوهش فلسفی در اروپا

دکتر ابوطالب صفدری
فارغ التحصیل دکتری فلسفه علم دانشگاه صنعتی شریف
پژوهشگر دوره پسادکتری دانشگاه برمن آلمان
عضو پروژه human on mars آژانس فضایی اروپا.

در این جلسه سخنران علاوه بر صحبت در مورد تجربیات حضور در سمینارهای مختلف و پژوهش و کار فلسفی در دانشگاه‌های اروپا، نکاتی درمورد ادامه تحصیل در رشته فلسفه در دانشگاه‌های خارج از ایران و همچنین نگارش مقالات بین المللی مطرح می‌کنند. در پایان به پرسش و پاسخ نیز خواهیم پرداخت.

◆  زمان: جمعه ۲۲ خرداد ساعت ۲۰:۰۰

◈ اتاق مجازی انجمن علمی شریف:

https://vc.sharif.edu/ch/phil-scicom

متن‌خوانی با لاله قدکپور (حضوری و آنلاین)
مارک بلوک: مورخ، سرباز و شهروند
بازخوانی دو متن از بلوک درباره‌ی جنگ
از ۶ تیر ۱۴۰۵، شنبه‌ها: ساعت ۱۸ تا ۲۰ (۶ جلسه)
 
"فرصت را دریابیم و امیدوار باشیم دیگر هرگز چنین فرصتی نخواهیم داشت." این آخرین جمله‌ی مقاله‌ای است به نام تأمل یک مورخ در باب خبرهای نادرست جنگ که مارک بلوک، مورخ فرانسوی، در سال ۱۹۲۲ در نشریه‌ی تألیف تاریخی به چاپ رساند، سه سال پس از پایان جنگ جهانی اول، جنگی که خود او از آغاز آن به جبهه فرا خوانده شد، تمام آن را سلاح به دست گذراند، و از آن جان سالم به در برد. بلوک که پیش از جنگ در کار تحصیل و تدریس در رشته‌ی تاریخ بود پس از آن وقفه‌ی چهارساله به دانشگاه بازگشت و عمده‌ی کارش در زمینه‌ی تاریخ قرون وسطا در اروپا شد. مقاله‌ی فوق از کم‌شمار نوشته‌های او درباره‌ی‌ تاریخ معاصر، یا درست‌تر این‌که درباره‌ی تاریخ زمان حال خودش است و به پدیده‌ی شایعه در جنگ می‌پردازد، به این که باید اثر شایعه را در تبیین رفتارهای فردی و جمعی کنش‌گران و توجیه‌پذیری این رفتارها نزد خود آنان و دیگران در نظر گرفت‌، و به این که باید شکل‌گیری هر شایعه را در محیط اجتماعی ویژه‌ی آن و تحت تأثیر نظارت و دخالت نهادهای مربوط تبیین کرد.

بلوک تأکید می‌کند که، در مواجهه با هر سندی از جنگ که از فرد یا گروه یا نهادی به جا مانده باشد، کار نظام‌مند و نقادانه‌ی مورخ به تشخیص درست از نادرست تمام نمی‌شود، بل به این هم می‌پردازد که کدام سند کجا و چگونه گواه خبری نادرست می‌شود. وسعت و شدت درگیری جنگ جهانی اول در اروپا بازماندگان بس پرشماری به جا گذاشته بود و توسعه‌ی فن‌آوری نوین در آن دوره امکان جمع‌آوری هر سندی و به ویژه گزارش‌های شخصی این بازماندگان را بیش از پیش فراهم می‌کرد. این دست‌رسی بی‌سابقه‌ی مورخان به روایت‌ها و شهادت‌های بازمانده از جنگ همان فرصتی است که بلوک امیدوار بود "دیگر هرگز پیش نیاید"
 
اما پیش آمد و جنگ جهانی دوم در وسعت و با شدتی بیش‌تر اروپا را در نوردید. بلوک باز از همان آغاز به ارتش پیوست و در نبردی شرکت کرد که این بار یک سال هم طول نکشید و به تسلیم فرانسه و اشغال آن به دست نیروهای نازی انجامید. در بازگشت از جبهه، در سال ۱۹۴۰، بلوک گزارشی از این نبرد نوشت به نام شکست شگفت‌آور که تنها پس از پایان جنگ، در سال ۱۹۴۶، امکان چاپ و نشر یافت. تأکید بر شگفت‌زدگی نویسنده در عنوان این متن، نه وعده‌ی بازگویی طرفه ماجرایی است و نه اعتراف به سرگشتگی و درنگ بر آن. بلوک خاطره نمی‌نویسد و شرح حال یا حدیث نفس هم نمی‌گوید. عنوانْ دعوتِ خواننده است به شرکت در تلاشی جمعی برای درک و فهم واقعه‌ای سرنوشت‌ساز. بلوک مورخ است و گزارش را چنان طرح می‌ریزد که از تجربه‌ی تروتازه‌ی خود مایه‌ی کار پژوهشی بسازد برای مورخان آینده.

در قسمت اول، معرفی شاهد بر خوانندگان روشن می‌کند نویسنده چه کسی است، از چه پس‌زمینه و با چه توشه‌ای به میدان جنگ رفته، آن‌جا چه کار بر عهده‌اش گذاشته‌اند، او چه کرده و چه بر سر او آمده است. در قسمت دوم، اظهارنامه‌ی یک مغلوب تقریر سرباز جنگ‌دیده است از جزء به جزء نابسامانی و ناکارآمدی در جبهه‌ی نبرد که از نظر او قدم به قدم رسیدن شکست را سبب بوده‌اند. در قسمت سوم، یک فرانسوی در برابر وجدان خود به تأمل بر همه‌‌ی علت‌هایی می پردازد که در بطن جامعه و نهادهای گوناگون آن، در آستانه‌ی جنگ و حین آن، در وقوع شکست اثر داشته اند، تأملی که شهروند پرسش‌گر می‌کند تا مگر بتواند امید به رهایی را زنده نگاه دارد و چشم‌انداز روزهایی خوش را باورپذیر. بلوک به نوشتن بسنده نکرد و به نهضت مقاومت فرانسه پیوست و پس از چهار سال مبارزه‌ی مخفی، تنها چند ماه پیش از آزادسازی فرانسه به زندان نیروهای اشغال‌گر افتاد و تیرباران شد. کتاب شکست شگفت‌آور دو سال پس از مرگ او در آمد و اولین جمله‌های آن این است که "این سطرها آیا هرگز به چاپ خواهند رسید؟ نمی‌دانم

در این دوره به بازخوانی مقاله‌ی تأمل یک مورخ در باب خبرهای نادرست جنگ، ۱۹۲۲، و کتاب شکست شگفت‌آور، ۱۹۴۶، نوشته‌ی مارک بلوک می‌پردازیم. این دوره بر مطالعه، مشارکت و گفتگوی شرکت‌کنندگان استوار است. روش کار به این شکل خواهد بود که هر هفته اعلام می‌کنیم چه بخشی از متون بناست مطالعه شوند و پس از ارائه‌ی مدرس، بقیه زمان جلسه به گفتگو خواهد گذشت. این دو متن جستارهایی هستند که مطالعه‌ی آنها برای عموم ساده است و می‌تواند جذاب باشد. همچنین آشنایی با روش‌شناسی تاریخی نویسنده و اهمیتی که برای پژوهش میان‌رشته‌ای قائل بوده است برای پژوهش‌گران رشته‌های علوم انسانی می‌تواند آموزنده باشد.

جلسه‌ی نخست:
مارک بلوک: مورخ، سرباز و شهروند
جلسه‌ی دوم:
بازخوانی مقاله‌ی تأمل یک مورخ در باب خبرهای نادرست جنگ، ۱۹۲۲
جلسه‌ی سوم، چهارم و پنجم:
بازخوانی کناب شکست شگفت‌آور، ۱۹۴۶
جلسه‌ی ششم:
بحث آزاد
 
ادامه👇

لاله قدكپور در ۱۳۵۰ در تهران به دنیا آمد. كودكی را در خلوت مه‌آلود شمال ایران و نوجوانی را در هیاهوی تب‌دار پایتخت گذراند. او در ۱۳۷۰ در رشته‌ی مهندسی برق از دانشگاه صنعتی شریف فارغ‌التحصیل شد و پس از سه سال تجربه‌ی كار مهندسی، در سال ۱۳۷۴ به پاریس رفت تا در رشته‌ی فلسفه درس بخواند. لیسانس فلسفه را در شاخه‌ی منطق در سال ۱۳۷۷ از دانشگاه پاریس۱ و دكترای فلسفه را با گرایش علوم شناختی در سال ۱۳۸۱ از مدرسه‌ی پلی‌تكنیك اخذ کرد. او دو سال در دانشگاه پاریس ۱ به تدریس و تحقیق مشغول بود تا در سال ۱۳۸۳ به تهران بازگشت و پس از آن یك سال در پژوهشكده‌ی فلسفه‌ی تحلیلی در پژوهشگاه دانش‌های بنیادی و سپس پنج سال در گروه مطالعات علم در مؤسسه‌ی پژوهشی حكمت و فلسفه شاغل بود و در این دو مركز، در راه‌اندازی دو دوره‌ی دكترای فلسفه‌ی تحلیلی و مطالعات علم شركت كرد.
لاله قدكپور در ۱۳۹۰ از شغل دائم دانشگاهی كناره گرفت، هرچند از آن زمان همكاری‌هایی موقتی با مراكز دانشگاهی داشته و دارد. او در این سال‌های اخیر به برگردان متونی از دو نویسنده‌ی مهم قرن شانزدهم فرانسه، میشِل دُو مُونْتِنْیْ و اِتیین دُو لا بُوئِسی پرداخته است. گفتار در بندگی خودخواسته، اثر بُوئِسی در ۱۳۹۰ ترجمه شد و در ۱۳۹۲ به چاپ رسید. جستارها اثر موُنْتِنْیْ نیز در دست ترجمه اند و گزیده‌ی کوتاهی از آنها تحت عنوان در باب دوستی و دو جستار دیگر در سال ۱۳۹۶ به چاپ رسیده است.

برای شرکت در این دوره لطفا از طریق یکی از راه‌های ارتباطی زیر با ما در تماس باشید.
شماره‌ی تماس و واتس اپ: ۰۹۳۸۱۳۶۰۶۹۴
۰۲۱-۸۸۸۹۱۸۴۳
سایت: www.bidar.school
ایمیل: institutebidar@gmail.com
تلگرام: t.me/bidarschool
اینستاگرام: bidar.school
کانال یوتیوب:Bidar School
آدرس: مدرسه‌ی بیدار، خیابان نجات‌الهی، کوچه‌ی چهره آزاد، پلاک ۴، طبقه‌ی همکف شرقی
@bidarschool
@bidarcourses

🎉شروع به کار حلقه مطالعاتی فلسفه علم عمومی به سرپرستی آقای دکتر حامد طباطبایی، استاد سابق فلسفه علم کینگز کالج لندن و پژوهشگر ارشد پژوهشگاه دانش های بنیادی

🗓جلسه نخست: سه شنبه ۹ تیر ساعت ۱۰:۳۰ تا ۱۳:۱۵
📍مکان: سالن جلسات پژوهشکده فلسفه تحلیلی
🌐لینک شرکت مجازی:
https://meet.google.com/szz-ogik-tyn
🟢 موضوع جلسه اول: بحث روی مقاله پرادئو و دیگران ۲۰۲۴
Philosophy in Science: Can Philosophers of Science Permeate through Science and Produce Scientific Knowledge?,
British Journal for Philosophy of Science

🔴لطفا برای ثبت نام و هماهنگی جهت شرکت در حلقه با ایمیل hamed@ipm.ir مکاتبه فرمایید.🔴

عباس امانت بدون شک یکی از مهم ترین و تاثیرگذارترین چهره های ایران پژوهشی و تاریخ نگاریِ معاصر ایران است. من، با آثار امانت بود که اساسا ملتفت شدم تاریخ معاصرمان را چگونه باید بخوانیم و بفهمیم.

حالا واقعا افتخار و اتفاق بزرگی است که همین پنج شنبه، به همت کتابخانه مرکزی دانشگاه صنعتی شریف و به میزبانی من، ارائۀ ایشان را خواهیم داشت.

پنج شنبه ٢٨ خرداد ماه
ساعت ١٨:٣٠ به وقت ایران

شرکت برای عموم آزاد و رایگان است. از طریق لینک زیر:

http://vc.sharif.edu/azadegan

✅ ثبت‌نام کارگاه دو روزه‌ی «معناشناسی صفت‌ها و قیدها» (۴ جلسه- حضوری)
مدرس: ساجد طیبی

✅ هزینه‌ی ثبت‌نام: ۲۰۰ هزار تومان

🔹زمان: چهارشنبه و پنجشنبه ۲۸ و ۲۹ مرداد ۱۴۰۵ از ساعت ۱۵:۰۰ الی ۱۹:۳۰.
🔹مکان: پژوهشگاه دانش‌های بنیادی، ساختمان نیاوران.


ثبت‌نام از طریق لینک: https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScIdPCnHK5FrgtrWgdIYmoKodiNlcNho5-AvksAKyalCLnj_Q/viewform?usp=header

لطفاً پس از ثبت‌نام از طریق لینک فوق،‌ هزینه‌ی ثبت‌نام را از طریق درگاه پرداخت پژوهشگاه دانش‌های بنیادی: (https://payment.ipm.ir/portal/payment.php) پرداخت نمایید.
توضیح: در صفحه‌ی پرداخت «واحد» را «پژوهشکده‌ی فلسفه» انتخاب کنید و در قسمت نام رویداد عبارت «کارگاه معناشناسی» را بنویسید.

✅ تصویر رسید پرداخت را به آی‌دی https://t.me/sadjedtayebi در تلگرام ارسال کنید تا لینک عضویت در گروه تلگرام کارگاه برایتان ارسال شود.

زمان جدید برگزاری سیزدهمين همايش ساليانه انجمن منطق ايران اعلام شد.

سیزدهمين همايش ساليانه انجمن منطق ايران (همایش ۱۴۰۴) که به دلیل شرایط حاکم بر کشور به تعویق افتاده بود، در تاریخ ۲۱ و ۲۲ شهریور ۱۴۰۵ برگزار خواهد شد. در صورت فراهم بودن شرایط برگزاری حضوری، دانشگاه علم و صنعت ایران میزبان این همایش خواهد بود و در غیر این صورت به طور مجازی برگزار می‌شود. با توجه به اینکه به دلیل مشکلات نت در کشور تعدادی از علاقمندان موفق به ارسال مقالات خود نشده بودند، مهلت ارسال مقاله تا تاریخ ۳۱ تیر ۱۴۰۵ تمدید شده و از همه پژوهشگران دعوت می‌شود که مقالات خود را در محورهای زير با در نظر گرفتن دستورالعمل ارسال مقالات همايش، برای دبیرخانه همايش (lc1404@ialogic.ir یا hamed.bastin@gmail.com) ارسال نمايند.

✳️ رويکردهای نظری منطق
- منطق جديد (رياضی و فلسفی)
- منطق سنتی
- منطق تطبیقی
- منطق غيرصوری
- فلسفه منطق
✳️ رويکردهای کاربردی منطق
- تاريخ منطق
- آموزش منطق
- فلسفه تحليلی و زبانی
- روش‌شناسی علم
- تفکر انتقادی
✳️ منطق در هوش مصنوعی 
  • منطق در سیستم‌های خودمختار
  • مدل‌سازی تعاملات انسانی-رباتی با رویکرد منطقی
  • منطق‌های غیرکلاسیک در یادگیری ماشین
  • هوش مصنوعی توضیح‌پذیر (تلفیق منطق و یادگیری عمیق)
  • منطق‌های توصیفی و بازنمایی دانش
  • منطق و وب معنایی
  • استدلال‌ورزی چندعاملی
  • هوش مولد استدلال‌گر
  • خوانش استدلالی ماشینی
  • تفکر ماشینی
  • منطق برای سیستم‌های اخلاقی‌محور و حقوقی‌محور هوش مصنوعی
  • اعتبارسنجی و راستی‌آزمایی سیستم‌های هوش مصنوعی با ابزارهای منطقی
  • کاربرد منطق‌های توسعه‌یافته (موجهات، زمان، معرفت، پویا، پیش‌فرض و ...) در محیط‌های پویا 

✳️ دبیران علمی همایش
بهروز مینایی بیدگلی و نازنین روشندل توانا

✳️ اعضای کمیته علمی (به ترتیب حروف الفبا)
- اردشیر لاریجانی، ابراهیم (دانشگاه علم و صنعت)
ـ اسلامی، اسفندیار (دانشگاه شهید باهنر کرمان)
- امیرخانی، مهناز (دانشگاه الزهرا)
- بهرامی، سعیده (پژوهشگاه دانش‌های بنیادی)
- حسینی، سیدحسن (دانشگاه صنعتی شریف)
- دست‌افشان، علیرضا (پژوهشگر و مدرس فلسفه تحلیلی)
- روشندل توانا، نازنین (دانشگاه صنعتی امیر کبیر)
- سراجی، پیام (خانه ریاضیات اصفهان)
- علائیان، مهدی (دانشگاه علم و صنعت)
- قاری، مقداد (دانشگاه اصفهان)
- مزینی، ناصر (دانشگاه علم و صنعت)
- مینایی بیدگلی، بهروز (دانشگاه علم و صنعت)

✳️ دبیر اجرایی همایش
ابراهیم اردشیر لاریجانی

✳️زمان و مکان برگزاری همايش
۲۱ و ۲۲ شهریور ۱۴۰۵؛ گروه هوش مصنوعی و رباتیک، دانشکده مهندسی کامپیوتر، دانشگاه علم و صنعت ایران