🔸یکی از سه دانشمندی که به‌طور مشترک جایزهٔ نوبل شیمی ۲۰۲۵ را دریافت کردند، عمر مونس یاغی، استاد دانشگاه برکلی کالیفرنیا است.

🔸عمر یاغی از خانواده‌ای پناهندهٔ فلسطینی در اردن برخاست و برای ادامهٔ تحصیل به آمریکا رفت. در مدارس دولتی درس خواند و به بالاترین مدارج علمی رسید.

🔸او همراه با سوسومو کیتاگاوا و ریچارد رابسون به‌دلیل پژوهش دربارهٔ «چارچوب‌های فلزی–آلی» برندهٔ این جایزه شد. نتایج این تحقیقات می‌تواند در حل برخی از بزرگ‌ترین چالش‌های زیست‌محیطی زمین، از جمله جذب گازهای گلخانه‌ای و کاهش آلودگی پلاستیکی، مؤثر باشد.

🔸آقای یاغی می‌گوید پدر و مادرش حتی خواندن و نوشتن را هم به‌درستی نمی‌دانستند، اما پدرش همیشه از او می‌خواست متفاوت فکر کند و برای رسیدن به آرزوهایش تلاش کند.

🔸زندگی عمر یاغی می‌تواند الهام‌بخش بسیاری باشد

@RadioFarda

🔸آیا ایران در تلاش برای تولید موشک قاره‌پیماست و هدف قرار دادن آمریکا است؟


🔸در حالی‌که رئیس‌جمهور ایالات متحده همچنان بر چالش ایران با تمرکز بر موضوع هسته‌ای تاکید می‌کند، صحبت از برنامهٔ موشکی تهران هم هر روز پررنگ‌تر از قبل در محافل سیاسی مطرح می‌شود.


🔸 دونالد ترامپ می‌گوید آماده از میان برداشتنِ دوبارهٔ برنامهٔ هسته‌ای ایران است، اما بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، حالا توجه افکار عمومی ایالات متحده را به تهدید نوعی از موشک جلب می‌کند که می‌تواند سواحل شرقی آمریکا را تهدید کند.


🔸در این گزارش، هانا کاویانی به دنبال پاسخ به این سوال هست که آیا ایران به‌دنبال تولید موشک قاره‌پیما با قابلیت حمل کلاهک هسته‌ایست؟

@RadioFarda

🔸نشست سه‌ روزه «دادگاه مردمی برای زنان افغانستان» با هدف «استماع و رسیدگی به جنایات علیه بشریت و نقض‌ فاحش حقوق بشری زنان و دختران در افغانستان» در مادرید، پایتخت اسپانیا، آغاز شد.


🔸در این نشست سه‌روزه که از روز چهارشنبه ۱۶ مهر در کالج تاریخی وکالت مادرید آغاز شده، فعالان حقوق بشر، حقوق‌دانان، فعالان حقوق زنان و کارشناسان مدنی حضور دارند.


🔸قرار است در دو روز نخست دادگاه، شاهدانی از داخل و خارج افغانستان در مقابل هئیتی از قضات بین‌المللی، دربارۀ «خشونت‌های‌ سیستماتیک» طالبان، خشونت خانوادگی یا ازدواج اجباری‌ زنان و دختران در این کشور شهادت دهند.

https://www.radiofarda.com/a/tribunal-in-spain-hears-afghan-women-s-case-against-taliban/33555061.html

🔸فرهنگستان سلطنتی علوم سوئد روز پنجشنبه ۱۷ مهر لاسلو کراسناهورکایی، رمان‌نویس و فیلم‌نامه‌نویس مجارستانی، را برندهٔ جایزهٔ نوبل ادبیات سال ۲۰۲۵ اعلام کرد.


🔸لاسلو کراسناهورکایی یکی از چهره‌های شاخص و تأثیرگذار ادبیات معاصر اروپا است که آثارش مرز میان فلسفه، رمان و شعر را درهم می‌شکند.


🔸شهرت بین‌المللی او از دهه ۱۹۸۰ و با انتشار نخستین رمانش، «تانگوی شیطان‌» (Sátántangó)، آغاز شد؛ رمانی تاریک و پیچیده دربارهٔ فروپاشی یک جامعهٔ روستایی در دوران پس از کمونیسم که بعدها الهام‌بخش فیلمی بلند از بلا تار، کارگردان صاحب‌سبک مجارستانی، شد.

در وبسایت رادیوفردا در این مورد بیشتر بخوانید.

@RadioFarda

🔸تلویزیون ZDF آلمان، بر اساس پژوهشی که انجام داده، مدعی شده است یک زن بازرگان آلمانی مظنون به مدیریت تجارت غیرقانونی نفت ایران از آپارتمانش در برلین است.


🔸طبق اسناد فاش‌شده و منتشرشده توسط پلتفرم ویکی‌ایران، ظاهراً شرکت او از طریق واسطه‌ها و شرکت‌های صوری با وزارت دفاع ایران در ارتباط بوده است. ZDF صحت این اسناد را تأیید کرده است.


🔸این اسناد نشان می‌دهد میلیون‌ها لیتر نفت ایران از طریق نفت‌کش‌هایی موسوم به «نفت‌کش‌های ارواح» به چین فروخته شده و مبدأ محموله‌ها برای فرار از تحریم‌های آمریکا پنهان شده است.


🔸بر اساس گزارش‌ها، نام شرکت برلینی و شناسهٔ این زن بازرگان در ایمیل‌ها و قراردادهای داخلی شرکت «سپهر انرژی جهان‌نمای پارس» — یکی از شرکت‌های مرتبط با وزارت دفاع ایران — دیده می‌شود.


🔸این زن، در حالی‌که اذعان دارد با برخی بازرگانان نفتی ایرانی آشناست، هرگونه دخالت در نقض تحریم‌ها را رد می‌کند. با این حال، مقامات آلمانی از جمله دادستانی و ادارهٔ گمرک تاکنون تحقیق رسمی در این زمینه آغاز نکرده‌اند.

@RadioFarda

🔸فعالان حقوق زنان در ایران از انتقال زندانیان سیاسی-عقیدتی زن از زندان قرچک به اوین خبر می‌دهند.

🔸بر اساس این گزارش‌ها، این زندانیان سیاسی عقیدتی که پس از حمله اسرائیل به زندان اوین در جنگ ۱۲ روزه به زندان زنان در قرچک منتقل شده بودند، روز پنجشنبه ۱۷ مهر از قرنطینه این زندان زنان به بند ۶ زندان اوین منتقل شدند.

🔸با این حال زندانیان زن با جرائم عمومی اما همچنان در همان شرایط در قرچک نگهداری می‌شوند.

🔸این جابه‌جایی پس از مرگ سمیه رشیدی، زندانی سیاسی محبوس در زندان قرچک، به‌دلیل عدم رسیدگی پزشکی، که موجی از اعتراضات را برانگیخت، صورت می‌گیرد.

🔸حساب کاربری نرگس محمدی در شبکه‌های اجتماعی هم با انتشار خبر این انتقال، از زندان قرچک با عنوان «قتلگاه» یاد کرده است.

🔸نسرین ستوده، وکیل سرشناس و فعال حقوق بشر نیز که مدتی در قرچک زندانی بوده، پیش از این به رادیو فردا گفته بود که این زندان «غیرقابل سکونت» است.

🔸او که سال‌ها برای بسته شدن قرچک تلاش کرده است، گفت ابتدا به دنبال اصلاح شرایط این زندان بود، اما در نهایت به این نتیجه رسید که قرچک باید تعطیل شود.

بیشتر بخوانید

@RadioFarda

🔸پس از تحریم بازار روسیه از سوی هالیوود در پی تهاجم نظامی این کشور به اوکراین، سینمای فرانسوی به یکی از معدود پنجره‌های فرهنگی برای ارتباط روس‌ها با غرب تبدیل شده است.

🔸خبرگزاری فرانسه در گزارشی، به جزئیات این موضوع پرداخته و می‌گوید روسیه در سال ۲۰۲۳ بزرگ‌ترین بازار خارجی فیلم‌های فرانسوی و سال گذشتهٔ میلادی نیز دومین بازار بزرگ از نظر فروش بلیت بوده است.

🔸این گزارش را در وب‌سایت رادیوفردا بخوانید.

@RadioFarda

🔸بررسی قیمت‌های اعلام‌شده در بازار خودرو در روز پنج‌شنبه ۱۷ مهر نشان می‌دهد که نرخ انواع خودرو در بازار بار دیگر به‌طور قابل‌ توجهی افزایش یافته است.

🔸براساس این گزارش، دنا پلاس اتوماتیک سردمدار تغییرات قیمتی میان محصولات داخلی است و با رشد ۵۲ میلیون تومانی، نرخ یک میلیارد و ۳۵۵ میلیون تومان برای معامله آن در روز پنج‌شنبه تعیین شد.

🔸تارا اتوماتیک وی‌۴ و سورن پلاس دوگانه‌سوز دارای کپسول بزرگ هم نسبت به روز چهارشنبه، ۳۶ میلیون تومان گران شدند.

🔸بر همین مبنا، این خودروهای داخلی به ترتیب با نرخ‌های یک میلیارد و ۳۳۰ میلیون تومان و ۹۹۵ میلیون تومان در بازار عرضه شدند.

🔸در حوزه خودروهای مونتاژی هم اکستریم اس‌ایکس و لاماری هیبرید سردمدار تغییرات قیمتی میان محصولات مونتاژی بودند.

🔸آن‌ها رشد ۹۰ میلیون تومانی را تجربه کردند و به ترتیب روی شاخص‌های سه میلیارد و ۶۵۰ میلیون تومان و سه میلیارد و ۱۰ میلیون تومان ایستادند.

@RadioFarda

این قسمت جاده‌فرعی را گوش کردید ؟

کست‌باکس
اپل پادکست
ساندکلاود

فردا پادکست 🎧