جامعه مدنی در سایه «بن‌بست سیاسی»؛ در گفت‌وگو با مژگان ایلانلو

🔸مروری بر نوشته‌های کاربران داخل ایران نشان می‌دهد که شاید زندگی در جریان به نظر آید اما هیچ‌چیز عادی نیست؛ بسیاری از نگرانی دربارهٔ حمله نظامی می‌نویسند، از عواقب آن بیمناکند و بسیاری دیگر از نبود چشم‌انداز سخن می‌گویند.

🔸برای صحبت درباره چنین وضعیتی، گفت‌وگویی داشتیم با مژگان ایلانلو مستندساز و فعال مدنی ساکن تهران، و از او پرسیدیم مهم‌ترین مشخصه‌ٔ این روزها از نگاه او چیست؟

@RadioFarda

🔸وزیر علوم دولت پزشکیان، با «آشوب» خواندن اعتراضات چند روز اخیر در دانشگاه‌ها، به دانشجویان معترض هشدار داد که اگر این وضع در دانشگاه‌ها ادامه یابد، این وزارتخانه دیگر اختیاری برای حضوری نگه داشتن دانشگاه‌ها نخواهد داشت.

🔸حسین سیمایی صرفاً روز چهارشنبه ۶ اسفند گفت وزارت علوم حامی حضوری بودن دانشگاه‌ها است و «ریسک» آن را هم پذیرفته، اما مشروط به این‌که دانشگاه «محل خشونت، توهین، نفرت‌افکنی و اهانت به نمادهای ملی و میهنی نشود».

🔸او در ادامه، همچون اظهارات دیگر مقامات بلندپایهٔ حکومت، مدعی شد بین اعتراض و آشوب تفاوت قائل است و تأکید کرد که «اگر وضع آشوب توسط عدهٔ اندکی استمرار پیدا کند، اختیار [حضوری بودن دانشگاه‌ها] از دست ما خارج می‌شود».

🔸این در حالی است که ویدئوها و تصاویر منتشرشده نشان می‌دهد که اعتراضات دانشجویان هنگام تقابل «دانشجویان بسیجی» با آنان در برخی تجمعات به تنش انجامیده است.

🔸از روز شنبه دوم اسفند، همزمان با بازگشایی دانشگاه‌ها و برگزاری چهلم کشته‌شدگان اعتراضات دی‌ماه در سراسر کشور، برخی از مهم‌ترین دانشگاه‌های تهران شاهد برگزاری تجمعات اعتراضی بوده‌اند.

@RadioFarda

🔸وزارت خارجهٔ استرالیا اعلام کرد به‌دلیل وخامت اوضاع امنیتی در خاورمیانه، از افراد تحت تکفل دیپلمات‌های این کشور در اسرائیل و لبنان خواسته است این دو کشور را ترک کنند.

🔸این وزارتخانه روز چهارشنبه ششم اسفندماه اعلام کرد که به خانواده‌های دیپلمات‌های استرالیایی در امارات متحدهٔ عربی، اردن و قطر نیز پیشنهاد خروج داوطلبانه داده است.

🔸وزارت خارجهٔ استرالیا همچنین تأکید کرده است که همچنان به شهروندان خود در اسرائیل و لبنان توصیه می‌کند تا زمانی که گزینه‌های تجاری برای خروج در دسترس است، ترک این کشورها را مد نظر قرار دهند.

🔸این اقدام در حالی صورت می‌گیرد که تنش میان تهران و واشینگتن افزایش یافته و گمانه‌زنی‌ها دربارهٔ احتمال درگیری نظامی بالا گرفته است.

🔸دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری ایالات متحده، روز سه‌شنبه در سخنرانی وضعیت کشور در کنگره گفت اجازه نخواهد داد ایران به سلاح هسته‌ای دست یابد و بار دیگر از احتمال اقدام نظامی سخن گفت. تهران نیز هشدار داده است در صورت حمله، پایگاه‌های آمریکا در منطقه را هدف قرار خواهد داد.

@RadioFarda

🔸فرهاد امانی ۲۵ساله یکی از جان‌باختگان ۱۸ دی در تهران است که رادیو فردا توانسته هویت او را تأیید کند.

🔸فرهاد امانی در بزرگراه اشرفی اصفهانیِ تهران هدف سه گلولۀ جنگی از ناحیۀ گردن و کمر قرار گرفت. خانوادهٔ او تا ۱۱ روز از جان‌باختنش بی‌خبر بودند و بعد از ۱۱ روز پیکرش را در کهریزک تحویل گرفته‌اند.

🔸فرهاد امانی قناد بود. او در کافی‌شاپ روستار در مرکز خرید سانا کار می‌کرد. موسیقی کاخُن و تنبک می‌زد و ورزش بدنسازی می‌کرد.

🔸پیکر او در روستای نویزکِ طالقان در
استان البرز به خاک سپرده شده است.

@RadioFarda

🔸نوید میرزایی یکی از جان‌باختگان ۱۸ دی در اسلام‌آباد غرب است که رادیو فردا هویت او را تأیید کرده است.

🔸یکی از نزدیکان نوید میرزایی به رادیو فردا گفت که او بر اثر اصابت گلوله جان باخته است.

🔸به‌گفتۀ او، نوید میرزایی تازه خدمت سربازی را تمام کرده بود و کارگری می‌کرد. او آرزو داشت عکاس شود و هم‌زمان با این‌که کمک‌خرج خانواده بود، با پولی که از کارگری درمی‌آورد دوربین عکاسی سفارش داده بود که دو روز بعد از جان‌باختنش، دوربین به دست مادرش رسیده است.

🔸نوید میرزایی متولد ۲۱ بهمن ۱۳۸۲ بود و فوق‌دیپلم رشتۀ برق داشت.

🔸پیکر او در امامزاده حسن در اسلام‌آباد غرب به خاک سپرده شده است.

@RadioFarda

🔸 همزمان با راهی شدن هیئت ایرانی به ژنو برای برگزار کردن سومین دور مذاکرات با آمریکا، مسعود پزشکیان گفت که «چشم‌انداز خوبی» برای این گفت‌وگوها وجود دارد.

🔸 رسانه‌های ایران روز چهارشنبه ششم اسفند گزارش دادند عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، در رأس هیئت ایرانی برای انجام دور سوم مذاکرات با آمریکا عازم ژنو سوئیس شده است. این مذاکرات قرار است روز پنجشنبه هفتم بهمن برگزار شود.

🔸 در همین حال، رئیس‌جمهور ایران در همین روز در یک سخنرانی در استان مازندران گفت که «در خصوص مذاکرات غیرمستقیم با آمریکا چشم‌انداز خوبی می‌بینیم».

🔸 مسعود پزشکیان افزود: «تلاش کردیم با هدایت رهبر انقلاب به نوعی مدیریت کنیم تا فضای نه جنگ نه صلح را از کشور برداریم».

🔸 رئیس‌جمهور آمریکا ۳۰ بهمن به جمهوری اسلامی ۱۰ تا ۱۵ روز فرصت داد تا در زمینه برنامه هسته‌ایش به توافقی با واشینگتن برسد.

🔸گزارش کامل را در وب‌سایت رادیوفردا بخوانید

@RadioFarda

🔸رسول ضیایی زردخُشویی ۲۶ساله یکی از جان‌باختگان ۱۸ دی در فولادشهرِ اصفهان است.

🔸به‌گفتۀ نزدیکانش، گلولۀ جنگی به قلب او اصابت کرده بود و بعد از انتقال به کلینیک شفای فولادشهر جان باخته است.

🔸رسول ضیایی ورزشکار بود. بدنسازی کار می‌کرد و کامپیوتر خوانده بود.

🔸یکی از نزدیکانش به رادیو فردا گفته است که رسول را مردم به کلینیک منتقل کرده بودند و خانوادهٔ او یک هفته تمام از سرنوشت او بی‌خبر بودند، در حالی که پیکرش در باغ رضوان بود. ۲۵ دی پیکر او را به سردخانۀ زرین‌شهر منتقل کرده و بعد با گرفتن تعهد مبنی بر سکوت و عدم اطلاع‌رسانی، به خانواده‌اش تحویل دادند.

🔸پیکر رسول ضیایی در روستای زردخُشوییِ توابع شهر باغبادران در استان اصفهان به خاک سپرده شده است.

@RadioFarda

🔸 رئیس قوه قضائیه جمهوری اسلامی تهدید کرد در پی برگزاری تجمعات اعتراضی در چند دانشگاه کشور، دستگاه قضائی دخالت می‌کند و به این ترتیب «هزینه بالاتر خواهد رفت»

🔸 غلامحسین محسنی اژه‌ای روز چهارشنبه ششم اسفند با اشاره به هشدار قوه قضائیه به وزاری علوم و بهداشت مبنی بر لزوم «ساماندهی و کنترل» تجمعات اعتراضی دانشجویان گفت: «انتظار ما آن است چنانچه جرمی در محیط دانشگاه به وقوع پیوسته، مسئولان مربوطه موارد را جهت اقدام مقتضی به عدلیه اعلام نمایند، در غیر این صورت ما به موجب وظیفه قانونی‌ای که داریم شخصاً ورود خواهیم کرد و طبیعتاً هزینه آن بالاتر خواهد رفت.»

🔸 این در حالی است که روزنامهٔ «شرق» چهارشنبه از احضار دست‌کم ۱۸۰ دانشجو در دانشگاه‌های تهران به کمیته‌های انضباطی در پی تجمعات اعتراضی روزهای اخیر در دانشگاه‌ها خبر داد.

🔸 از سوی دیگر وزیر علوم با «آشوب» خواندن این اعتراضات، به دانشجویان معترض هشدار داد که اگر این وضع در دانشگاه‌ها ادامه یابد، این وزارتخانه دیگر اختیاری برای حضوری نگه داشتن دانشگاه‌ها نخواهد داشت.

@RadioFarda

🔸تصاویری از حضور هدیه تهرانی در مراسم چهلم سینا حق‌شناس، معترض کشته‌شده در جریان اعتراضات دی‌ماه در شهر گرگان، در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که مورد تشویق شرکت‌کنندگان در این مراسم قرار می‌گیرد.

🔸خانم تهرانی در این تصاویر در کنار پروین منتظر‌ظهور، مادر دادخواه متین منتظرظهور، دیگر معترض کشته‌شده در گرگان، دیده می‌شود.

🔸مراسم چهلم سینا حق‌شناس در کنار آرامگاهش با حضور مردم و سر دادن شعار‌های ضد حکومتی برگزار شد.

🔸اولین بار تصاویر مراسم خاکسپاری او که همراه با رقص و سوگواری بود، در شبکه‌های اجتماعی با واکنش‌های بسیاری روبرو شد.

🔸سینا حق‌شناس در شهر گرگان یک گل‌فروشی داشت.

🔸او حدود دو هفته پیش از کشته‌شدن و در روزهایی که قیمت دلار در ایران به بیش از ۱۴۳هزار تومان افزایش یافته بود ویدیویی در حساب کاربری کسب و کار خود در اینستاگرام منتشر کرده و نوشته بود: «واقعا در وصف این اوضاع نمیتونم هیچ کپشنی بنویسم.»

@RadioFarda

🔸وزارت خزانه‌داری آمریکا روز چهارشنبه ششم اسفند و در آستانه برگزاری دور جدید مذاکرات واشینگتن و تهران، بیش از ۳۰ فرد، نهاد و کشتی را هدف قرار داده که به گفته این وزارتخانه در «فروش غیرقانونی نفت ایران» و همچنین برنامه‌های تولید تسلیحات آن نقش دارند.

🔸به گفته دفتر کنترل دارایی‌های خارجی وزارت خزانه‌داری (اوفک)، به‌طور مشخص کشتی‌هایی که «در قالب ناوگان سایه ایران فعالیت می‌کنند و نفت و فرآورده‌های نفتی ایران را به بازارهای خارجی منتقل می‌کنند» هدف قرار گرفته‌اند تا منابع درآمدی مقام‌های ایرانی تحت فشار قرار گیرد.

🔸اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، در بیانیه‌ای گفت: «ایران از نظام‌های مالی برای فروش نفت غیرقانونی، پول‌شویی درآمدهای حاصل از آن، تأمین قطعات برای برنامه‌های تسلیحات هسته‌ای و متعارف خود و حمایت از نیروهای نیابتی تروریستی استفاده می‌کند.»

🔸او تأکید کرد که دولت ترامپ به اعمال «فشار حداکثری علیه ایران برای هدف قرار دادن توانمندی‌های تسلیحاتی رژیم و حمایت آن از تروریسم» ادامه خواهد داد.

@RadioFarda

🔸در فهرست جدید تحریم‌ها نام چهار فرد مرتبط با «صنایع هوایی قدس» دیده می‌شود و به‌علاوه، ۱۶ شرکت و نهاد نیز تحریم شده‌اند.

🔸وزارت خزانه‌داری آمریکا همچنین دوازده نفتکش که در حمل نفت خام و گاز ایران نقش دارند، مشمول تحریم دانسته است.

🔸جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، روز چهارشنبه ششم اسفند گفت که دونالد ترامپ همچنان راه‌حل دیپلماتیک با ایران را ترجیح می‌دهد و ابراز امیدواری کرد که ایرانی‌ها این موضوع را در مذاکرات روز پنجشنبه جدی بگیرند.

🔸او در گفت‌وگویی با شبکه فاکس نیوز گفت رئیس‌جمهور آمریکا به‌صراحت اعلام کرده که ایران نباید به سلاح هسته‌ای دست پیدا کند و می‌خواهد این هدف را از مسیر دیپلماسی محقق کند، اما «ابزارهای دیگری نیز در اختیار دارد».

🔸نمایندگان آمریکا و ایران قرار است روز پنجشنبه در ژنو سومین دور گفت‌وگوها دربارهٔ برنامه هسته‌ای تهران را برگزار کنند.

🔸ونس گفت امیدوار است که ایرانی‌ها در مذاکرات روز پنجشنبه، اولویت آقای ترامپ برای رسیدن به راه‌حل دیپلماتیک را جدی بگیرند.

🔸او از پاسخ به این پرسش که آیا آمریکا خواهان کناره‌گیری علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، است یا نه، خودداری کرد و تصریح کرد: «ما در حال برگزاری دور دیگری از مذاکرات دیپلماتیک با ایرانی‌ها هستیم تا به یک توافق معقول دست پیدا کنیم.»


@RadioFarda

🔸خبرگزاری رویترز روز چهارشنبه ششم اسفند به نقل از دو منبع آگاه اعلام کرد که عربستان سعودی طرحی برای افزایش کوتاه‌مدت تولید و صادرات نفت دارد تا در صورت اختلال در جریان عرضه از خاورمیانه به‌دنبال حمله احتمالی آمریکا به ایران، به اجرا گذاشته شود.

🔸این خبرگزاری همچنین مدعی شد که اوپک‌پلاس، شامل کشورهای صادر کننده نفت در اوپک و روسیه، احتمالاً افزایش تولید نفت به میزان روزانه ۱۳۷ هزار بشکه برای ماه آوریل را بررسی خواهد کرد.

🔸این اقدام در آستانه اوج‌گیری تقاضای تابستانی و همچنین در شرایطی که تنش‌ها میان آمریکا و ایران موجب افزایش قیمت‌ها شده، انجام می‌شود.

🔸رویترز می‌گوید هشت تولیدکننده اوپک‌پلاس شامل عربستان سعودی، روسیه، امارات متحده عربی، قزاقستان، کویت، عراق، الجزایر و عمان قرار است اول مارس نشست برگزار کنند و ازسرگیری افزایش تولید پس از یک وقفه سه‌ماهه، به ریاض و کشورهایی مانند امارات متحده عربی امکان می‌دهد سهم بیشتری از بازار به‌دست آورند.

@RadioFarda

🔸وب‌سایت اکسیوس گزارش داد که استیو ویتکاف، فرستاده کاخ سفید، روز سه‌شنبه در یک نشست خصوصی گفته است دولت دونالد ترامپ از ایران می‌خواهد هرگونه توافق هسته‌ای محتمل میان دو کشور «نامحدود و بدون تاریخ انقضا» باقی بماند.

🔸یک مقام آمریکایی و دو منبع آگاه روز چهارشنبه ششم اسفند به این وب‌سایت گفتند که آقای ویتکاف این موضع را در جمع حامیان مالی «آیپک» در واشینگتن اعلام کرده است.

🔸دونالد ترامپ و دیگر منتقدان توافق هسته‌ای «برجام» که در دولت باراک اوباما منعقد شد، «بندهای غروب» را یکی از اصلی‌ترین ضعف‌های آن می‌دانستند. رئیس‌جمهور آمریکا در دور اول حضور خود در کاخ سفید، ایالات متحده را از این توافق خارج کرد.

🔸به گزارش اکسیوس، استیو ویتکاف دو روز پیش از برگزاری دور سوم مذاکرات بین تهران و واشینگتن گفت: «ما با این پیش‌فرض با ایرانی‌ها مذاکره را آغاز می‌کنیم که هیچ بند غروبی وجود ندارد. چه به توافق برسیم چه نه، پیش‌فرض ما این است: شما باید تا پایان عمرتان رفتار درست داشته باشید.»

@RadioFarda

🔸او همچنین گفت مذاکرات کنونی آمریکا و ایران در حال حاضر بر موضوعات هسته‌ای متمرکز است اما اگر توافقی حاصل شود، دولت ترامپ مایل است گفت‌وگوهای بعدی دربارهٔ برنامه موشکی ایران و حمایت از گروه‌های نیابتی مسلح نیز برگزار شود.

🔸به گفته او، در آن مرحله آمریکا تمایل دارد کشورهای دیگر منطقه نیز در مذاکرات مشارکت داشته باشند.

🔸ویتکاف افزود در مذاکرات فعلی دو موضوع کلیدی مطرح است: توانایی ایران برای غنی‌سازی اورانیوم و سرنوشت ذخایر موجود اورانیوم غنی‌شده تا سطح ۶۰ درصد.

🔸به نوشته اکسیوس درخواست ایران برای ادامه غنی‌سازی اورانیوم در خاک خود یکی از موانع اصلی مذاکرات به‌شمار می‌رود.

🔸به گفته مقام‌های آمریکایی که در این گزارش از آنها نقل قول شده، جمهوری اسلامی تحت فشار زیادی از سوی میانجی‌های منطقه‌ای مانند عمان، قطر، مصر و ترکیه قرار دارد تا به‌سمت توافقی با آمریکا حرکت کند که از وقوع جنگ جلوگیری کند. با این حال، بسیاری از مقام‌ها در واشینگتن و منطقه همچنان تردید دارند که ایران حاضر باشد به سطح بالایی از تعهدات که آقای ترامپ تعیین کرده است تن دهد.

🔸گستره استقرار نیروهای آمریکا در منطقه خاورمیانه نشانی جز رویارویی احتمالی تهران و واشینگتن ندارد.

🔸این تحرکات نظامی تا چه اندازه پرده از چگونگی آغاز یک حمله برمی‌دارد؟ آیا آن‌گونه که برخی گفته‌اند چیزی شبیه «دوزخ» در انتظار ایران است، یا باید تهدید رهبر جمهوری اسلامی را جدی گرفت که گفته بود «خطرناک‌تر از ناو، آن سلاحی است که می‌تواند این ناو را به قعر دریا فرو ببرد؟»

🔸چند رسانهٔ آمریکایی به نقل از منابع آگاه نوشته بودند که «ژنرال دنیل کین، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا، هشدار داده است که کمبود مهمات و نبود حمایت متحدان می‌تواند به معنای خطر بیشتر برای نیروهای آمریکایی باشد»؛ موضوعی که البته رئیس‌جمهور آمریکا آن را از اساس خبری نادرست خواند.

🔸محمد ضرغامی در برنامهٔ رادیویی «پاراگراف اول»، این موضوع را در گفت‌وگو با حسین آرین کارشناس امور دفاعی، نظامی و راهبردی در بریتانیا و محسن مدیر‌شانه‌چی، کارشناس روابط بین‌الملل در اندیشکده نظم جهانی در استرالیا، به بحث گذاشت.

🔸متن کامل این گفت‌وگو را در وب‌سایت رادیوفردا بخوانید

@RadioFarda