کانال تاریخ علم آذربایجان با هدف معرفی مفاخر علمی آذربایجانی و یا مفاخری که مدتی از زندگی خود را در آذربایجان سپری کرده اند فعالیت می کند و از مطالب مرتبط اهل فن در این خصوص استقبال می نماید۰
https://t.me/joinchat/AAAAAE1NYmmkPvJKO_4o6A
#تاریخ_علم_آذربایجان
https://t.me/joinchat/AAAAAE1NYmmkPvJKO_4o6A
#تاریخ_علم_آذربایجان
94222153.pdf
404 KB
مقدمه کتاب
مقدمه ای بر تاریخ طب و طبابت در آذربایجان
مقدمه ای بر تاریخ طب و طبابت در آذربایجان
[1393/01/24]
مقدمه‌ای بر تاریخ دامپزشکی
این کتاب گزارش تلگراف گونه از تاریخ بیولوژی است که مطالب مربوط به دامپزشکی آن برجسته شده است.
چند مورد مطالعه عمیق تاریخی در خصوص دامپزشکی در ایران انجام شده است، خاصه کتاب دکتر حسن تاج‌بخش که به حق سنگ بنای مطالعات ایرانی و اسلامی تاریخ دامپزشکی در کشور است.
در این اثر تلاش شده است تا اطلاعات لازم در خصوص تاریخچه بیولوژی به ویژه دامپزشکی در ایران و جهان ارائه گردد، تاریخچه‌ای که سیر تحول دامپزشکی را از ابتدای تمدن بشری تا عصر حاضر را در بر می‌گیرد.
این کتاب در دو فصل نگاشته شده است:
فصل اول- جهان باستان
سپیده‌دم تاریخ و حیوانات
دامپزشکی و پزشکی قرون ابتدایی بشری
تمدن بین النهرین
تاریخ پزشکی و دامپزشکی دوران سومریان
قوم یهود
مصر باستان
هندوستان
دامپزشکی چین
دامپزشکی یونان
نظریه اخلاط چهارگانه
تمدن اسکندریه
دامپزشکی روم
ظهور جالینوس و پیشرفت‌های طبی
دامپزشکی بیزانس
ایران باستان
اساطیر ایرانی
زرتشت و اوستا
هخامنشیان، اشکانیان و ساسانیان
فصل دوم- قرون وسطی
تمدن اسلامی
کتاب های دامپزشکی فارسی دوران اسلامی
کتابهای دامپزشکی ترکی دوران اسلامی
قرون وسطا در اروپا
عصر جدید
مقدمه‌ای بر تاریخ دامپزشکی
این کتاب گزارش تلگراف گونه از تاریخ بیولوژی است که مطالب مربوط به دامپزشکی آن برجسته شده است.
چند مورد مطالعه عمیق تاریخی در خصوص دامپزشکی در ایران انجام شده است، خاصه کتاب دکتر حسن تاج‌بخش که به حق سنگ بنای مطالعات ایرانی و اسلامی تاریخ دامپزشکی در کشور است.
در این اثر تلاش شده است تا اطلاعات لازم در خصوص تاریخچه بیولوژی به ویژه دامپزشکی در ایران و جهان ارائه گردد، تاریخچه‌ای که سیر تحول دامپزشکی را از ابتدای تمدن بشری تا عصر حاضر را در بر می‌گیرد.
این کتاب در دو فصل نگاشته شده است:
فصل اول- جهان باستان
سپیده‌دم تاریخ و حیوانات
دامپزشکی و پزشکی قرون ابتدایی بشری
تمدن بین النهرین
تاریخ پزشکی و دامپزشکی دوران سومریان
قوم یهود
مصر باستان
هندوستان
دامپزشکی چین
دامپزشکی یونان
نظریه اخلاط چهارگانه
تمدن اسکندریه
دامپزشکی روم
ظهور جالینوس و پیشرفت‌های طبی
دامپزشکی بیزانس
ایران باستان
اساطیر ایرانی
زرتشت و اوستا
هخامنشیان، اشکانیان و ساسانیان
فصل دوم- قرون وسطی
تمدن اسلامی
کتاب های دامپزشکی فارسی دوران اسلامی
کتابهای دامپزشکی ترکی دوران اسلامی
قرون وسطا در اروپا
عصر جدید
#مشاهیر_تبریز؛ #محسن_هشترودی
محسن هشترودی ( ۱۲۸۶ تبریز - ۱۳۵۵ تهران) #اندیشمند، #شاعر و #ریاضیدان ایرانی بود.
او در مدرسه دارالفنون در تهران تحصیل، و مدرک دکترای خود را در ریاضیات از دانشگاه سوربن در فرانسه دریافت کرد. پس از بازگشت به تهران، مقام استادی دانشسرای عالی، ریاست دانشگاه تبریز و ریاست دانشکده علوم دانشگاه تهران را عهده‌دار بود. هشترودی از طرفداران سرسخت علوم پایه بود، به شعر و موسیقی و فلسفه علاقه داشت، و توانایی بیان مطالب علمی به زبان ساده را دارا بود. وی به عنوان یک متفکر منتقد پیشرو و ریاضیدان نامدار ایرانی، دارای اهمیت نمادین و شخصیتی اثرگذار در جامعه علمی معاصر ایران بوده‌است.
هشترودی در طول زندگی حرفه‌ای خود ارتباطش را با مجامع علمی بین‌المللی حفظ کرد: وی در سال ۱۳۲۹ به عنوان نماینده دانشگاه تهران در کنگره بین‌المللی ریاضی‌دانان هاروارد شرکت کرد، در مؤسسه مطالعات پیشرفته دانشگاه پرینستون و به درخواست ریاست مؤسسه اوپنهایمر به عضویت پذیرفته شد، و یک ترم پاییزی را نیز به تدریس در دانشگاه هاروارد پرداخت.
🔹هشترودی از پیشروان تفکر انتقادی در ایران بود. او تأکید زیادی بر اهمیت علوم پایه داشت تا جایی که شاخه‌های دیگر دانش مانند علوم اجتماعی و علوم انسانی را بی‌اهمیت و غیرعلمی می‌خواند. در همین حال فلسفه، هنر و عرفان را مکمل علم می‌دانست. وی بر این باور بود که «#علم» تنها نوع ارزشمند دانش، «#هنر» نگاهی ظریف به زندگی، و «#فلسفه» غایت معرفت‌شناسی است، و هیچ‌یک بدون نوآوری و اصالت ارزشی ندارند.
✒کتاب‌هایی که او تالیف کرده عبارتند از:
جهان اندیشه، دانش و هنر
نظریه اعداد
سایه‌ها (مجموعه شعر)
سیر اندیشه بشر
از مکانیک کلاسیک تا مکانیک کوانتیک
نقل از:
@tbzmodern
@science_azerbaijan
محسن هشترودی ( ۱۲۸۶ تبریز - ۱۳۵۵ تهران) #اندیشمند، #شاعر و #ریاضیدان ایرانی بود.
او در مدرسه دارالفنون در تهران تحصیل، و مدرک دکترای خود را در ریاضیات از دانشگاه سوربن در فرانسه دریافت کرد. پس از بازگشت به تهران، مقام استادی دانشسرای عالی، ریاست دانشگاه تبریز و ریاست دانشکده علوم دانشگاه تهران را عهده‌دار بود. هشترودی از طرفداران سرسخت علوم پایه بود، به شعر و موسیقی و فلسفه علاقه داشت، و توانایی بیان مطالب علمی به زبان ساده را دارا بود. وی به عنوان یک متفکر منتقد پیشرو و ریاضیدان نامدار ایرانی، دارای اهمیت نمادین و شخصیتی اثرگذار در جامعه علمی معاصر ایران بوده‌است.
هشترودی در طول زندگی حرفه‌ای خود ارتباطش را با مجامع علمی بین‌المللی حفظ کرد: وی در سال ۱۳۲۹ به عنوان نماینده دانشگاه تهران در کنگره بین‌المللی ریاضی‌دانان هاروارد شرکت کرد، در مؤسسه مطالعات پیشرفته دانشگاه پرینستون و به درخواست ریاست مؤسسه اوپنهایمر به عضویت پذیرفته شد، و یک ترم پاییزی را نیز به تدریس در دانشگاه هاروارد پرداخت.
🔹هشترودی از پیشروان تفکر انتقادی در ایران بود. او تأکید زیادی بر اهمیت علوم پایه داشت تا جایی که شاخه‌های دیگر دانش مانند علوم اجتماعی و علوم انسانی را بی‌اهمیت و غیرعلمی می‌خواند. در همین حال فلسفه، هنر و عرفان را مکمل علم می‌دانست. وی بر این باور بود که «#علم» تنها نوع ارزشمند دانش، «#هنر» نگاهی ظریف به زندگی، و «#فلسفه» غایت معرفت‌شناسی است، و هیچ‌یک بدون نوآوری و اصالت ارزشی ندارند.
✒کتاب‌هایی که او تالیف کرده عبارتند از:
جهان اندیشه، دانش و هنر
نظریه اعداد
سایه‌ها (مجموعه شعر)
سیر اندیشه بشر
از مکانیک کلاسیک تا مکانیک کوانتیک
نقل از:
@tbzmodern
@science_azerbaijan
معرّفی اثری در علم پزشکی از فضولی
یادداشتی از:
جلال شایق
مولانا حكيم ملامحمد فضولي از شعرا و مرثیه سرایان سده دهم هجري؛ حکیمی است متفكر و صاحب فضل كه در خانواده‌اي شيعي در كربلا و به قولی در حله به دنيا آمده است. او خالق آثاري به سه زبان تركي، فارسي و عربي است.
سفرنامه روح که به رساله «حسن و عشق» و «صحت و مرض» نيز مشهور است، يکي از آثار منثور فضولي به فارسي است که نشانگر تسلط وی به علم طب است.
سفرنامه روح برای نخستين بار در مجله ارمغان به یاری مرحوم وحید دستگردی و مرحوم محمدعلی ناصح چاپ شده است.
خلاصه کتاب به نقل از مقدمه آن چنين است :
«روح در عالم جبروت متولد مي‌شود و چون ميل سفر و گشت و گذار مي‌کند به عالم ناسوت می‌افتد و هنگام دخول در بدن، چهار برادر دوقلو به نام‌هاي خون، صفرا، بلغم و سودا مي‌يابد که مالک ملک تن بودند. در بدن با دختري موسوم به مزاج، که طبايع چهارگانه بدن را در تصرف داشت، ازدواج مي‌کند و از او صاحب فرزندي صحت نام مي‌شود
روح، با عيال و فرزند خود، در کشور بدن گردش مي‌کند. نخست به قلعه‌اي به نام دماغ مي‌رسد و در آنجا به محله‌هاي سامعه، باصره، شامّه، ذائقه، حس مشترک، خيال، متصرفه، وهم، حافظه و جز آن وارد مي‌شود. از اين قلعه راه به شهر جگر مي‌يابد. در شهر جگر با غاذيه، ناميه، مولده، مصوره، جاذبه، ماسکه، هاضمه و دافعه آشنا مي‌شود و سپس به شهر دل مي‌رود در شهر دل با ساکنان آن شهر، اميد، خوف، محبت، عداوت، فرح و غم افت و خيز مي‌کند و در همان جا سکني مي‌گزيند. او اميد، فرح و محبت را نزد خود نگه مي‌دارد و خوف، عداوت و غم را از خود مي‌راند . روزگاري چهار برادر همزاد، بلغم، خون، سودا، صفرا، در اين شهر مهمانش مي‌شوند. اما با هم مي‌ستيزند. گر چه روح مي‌کوشد آنان را آشتي دهد ولي عداوت با سپاهيان کين و حسد، خوف با سپاه حيرت، هراس و اضطراب؛ و غم با سپاه محنت، حرمان و حسرت به قلعه هجوم مي‌آورند که صحت را بربايند. در داخل قلعه، فرح از قشون حسن، محبت از قشون عشق، و اميد از قشون عقل مدد مي‌خواهند. حسن و عشق به ياري مي‌شتابند و سرانجام عقل با قشون خود خصم را مغلوب مي‌سازد و خوف و غم را اسير مي‌کند. در اين ميان عداوت متواري مي‌شود و مرض را به ياري مي‌طلبد. مرض نيز از سودا کمک مي‌خواهد و بدين گونه کشور تن از هم مي‌پراکند. روح به ياري عقل و با کمک پرهيز، سودا را از ميان بر مي‌دارد و خون، بلغم و صفرا را بي‌خاصيت مي‌کند و بدين گونه کشور تن، آرام مي‌گيرد. در پايان ماجرا، فرح، حسن را به شهر دل مي‌آورد و او نيز با خود شيوه ناز، عشوه، کرشمه و غمزه را به اين کشور وارد مي‌کند و ماجراهاي ديگري شروع مي‌شود».
عناصر طب سنتي در بستري عرفاني و در عين حال فلسفي در اين داستان تمثيلي موج می‌زند و نشان از آن دارد که هنوز در زمان صفويه طب سنتي، پيوندهاي محکمي با اخلاط اربعه داشته و موفق به خروج از سايه آن نشده است. نکته پایانی این است که بر اساس شواهد و قراین متن شناختی، فضولی در این اثر، متاثر از رساله مونس العشاق یا فی حقیقة العشق شیخ اشراق بوده است.
نقل از
@safinehyetabriz
@science_azerbaijan
یادداشتی از:
جلال شایق
مولانا حكيم ملامحمد فضولي از شعرا و مرثیه سرایان سده دهم هجري؛ حکیمی است متفكر و صاحب فضل كه در خانواده‌اي شيعي در كربلا و به قولی در حله به دنيا آمده است. او خالق آثاري به سه زبان تركي، فارسي و عربي است.
سفرنامه روح که به رساله «حسن و عشق» و «صحت و مرض» نيز مشهور است، يکي از آثار منثور فضولي به فارسي است که نشانگر تسلط وی به علم طب است.
سفرنامه روح برای نخستين بار در مجله ارمغان به یاری مرحوم وحید دستگردی و مرحوم محمدعلی ناصح چاپ شده است.
خلاصه کتاب به نقل از مقدمه آن چنين است :
«روح در عالم جبروت متولد مي‌شود و چون ميل سفر و گشت و گذار مي‌کند به عالم ناسوت می‌افتد و هنگام دخول در بدن، چهار برادر دوقلو به نام‌هاي خون، صفرا، بلغم و سودا مي‌يابد که مالک ملک تن بودند. در بدن با دختري موسوم به مزاج، که طبايع چهارگانه بدن را در تصرف داشت، ازدواج مي‌کند و از او صاحب فرزندي صحت نام مي‌شود
روح، با عيال و فرزند خود، در کشور بدن گردش مي‌کند. نخست به قلعه‌اي به نام دماغ مي‌رسد و در آنجا به محله‌هاي سامعه، باصره، شامّه، ذائقه، حس مشترک، خيال، متصرفه، وهم، حافظه و جز آن وارد مي‌شود. از اين قلعه راه به شهر جگر مي‌يابد. در شهر جگر با غاذيه، ناميه، مولده، مصوره، جاذبه، ماسکه، هاضمه و دافعه آشنا مي‌شود و سپس به شهر دل مي‌رود در شهر دل با ساکنان آن شهر، اميد، خوف، محبت، عداوت، فرح و غم افت و خيز مي‌کند و در همان جا سکني مي‌گزيند. او اميد، فرح و محبت را نزد خود نگه مي‌دارد و خوف، عداوت و غم را از خود مي‌راند . روزگاري چهار برادر همزاد، بلغم، خون، سودا، صفرا، در اين شهر مهمانش مي‌شوند. اما با هم مي‌ستيزند. گر چه روح مي‌کوشد آنان را آشتي دهد ولي عداوت با سپاهيان کين و حسد، خوف با سپاه حيرت، هراس و اضطراب؛ و غم با سپاه محنت، حرمان و حسرت به قلعه هجوم مي‌آورند که صحت را بربايند. در داخل قلعه، فرح از قشون حسن، محبت از قشون عشق، و اميد از قشون عقل مدد مي‌خواهند. حسن و عشق به ياري مي‌شتابند و سرانجام عقل با قشون خود خصم را مغلوب مي‌سازد و خوف و غم را اسير مي‌کند. در اين ميان عداوت متواري مي‌شود و مرض را به ياري مي‌طلبد. مرض نيز از سودا کمک مي‌خواهد و بدين گونه کشور تن از هم مي‌پراکند. روح به ياري عقل و با کمک پرهيز، سودا را از ميان بر مي‌دارد و خون، بلغم و صفرا را بي‌خاصيت مي‌کند و بدين گونه کشور تن، آرام مي‌گيرد. در پايان ماجرا، فرح، حسن را به شهر دل مي‌آورد و او نيز با خود شيوه ناز، عشوه، کرشمه و غمزه را به اين کشور وارد مي‌کند و ماجراهاي ديگري شروع مي‌شود».
عناصر طب سنتي در بستري عرفاني و در عين حال فلسفي در اين داستان تمثيلي موج می‌زند و نشان از آن دارد که هنوز در زمان صفويه طب سنتي، پيوندهاي محکمي با اخلاط اربعه داشته و موفق به خروج از سايه آن نشده است. نکته پایانی این است که بر اساس شواهد و قراین متن شناختی، فضولی در این اثر، متاثر از رساله مونس العشاق یا فی حقیقة العشق شیخ اشراق بوده است.
نقل از
@safinehyetabriz
@science_azerbaijan
noormags-سفرنامه_روح.pdf
162 KB
سفرنامه_روح.pdf
به نقل از مجله ارمغان.بخش اول
به نقل از مجله ارمغان.بخش اول