❄️ «از رنج تا رهایی»، اثر جدید ساسان حبیب وند پژوهشگر و نویسنده حیطه «خودشناسی و فلسفه زندگی» وارد بازار کتاب شد.
🔅من کیستم؟ چرا اینگونه فکر می کنم؟ عقاید من تا چه حد نتیجۀ فرهنگ و محیط رشد من است؟ اگر در جای دیگری متولد می شدم آیا باز هم به آنچه امروز اصرار دارم، اصرار می ورزیدم؟ یا به چیزهای متفاوتی معتقد بودم؟ من در چه فرهنگی بزرگ شده ام و این فرهنگ، طرز فکر مرا چگونه شکل داده است؟ آیا نمی شد طور دیگری فکر کرد یا در زندگی، خوب و بدهای دیگری داشت؟ احساسات و تمایلات من چیست و چگونه این تمایلات، نگاه من را به دنیا شکل داده است؟ آیا در افکار و باورهای من تعارض و تناقض وجود ندارد؟ آیا طرز فکر و رفتارهای من برایم بیشتر عامل شادی و راحتی است یا مایۀ رنج و گرفتاری؟ چگونه می توانم خودم را از رنج افکار و احساسات مزاحم رها کنم؟ آیا مسیر زندگیم را خودم انتخاب کرده ام یا با تلقینات محیط به این راه کشانده شده ام..؟
🔅اینها سوالاتی است که در خودشناسی به آن می پردازیم. پاسخ دادن به این پرسش ها می تواند نگاه ما را به دنیا شفاف کند و به زندگی مان معنا و جهت بدهد. در خودشناسی، از رنج تردید و تناقض رها می شویم و در زندگی، مطمئن و آسوده گام بر می داریم. خودشناسی، جمع آوری دانش و اطلاعات نیست، خودشناسی رسیدن به بینش و خردمندی است.
در اینجا می خواهیم مطمئن شویم عیبی که در خیلی چیزها می بینیم ناشی از دید خودمان نیست، رنجی که می بریم از درون خودمان برنمی خیزد و غم یا رنجشی که تحمل می کنیم بخاطر اِشکال در قضاوت های خودمان نیست. چرا که روشن است اگر بقول مولانا "کبود دیدن دنیا از کبودی شیشه ای باشد که در پیش چشم خود ماست"، قضیه خیلی فرق می کند. آن وقت است که ما باید بجای خشم گرفتن به این و آن یا سعی برای اصلاح دنیا، دنیای درونمان را بازسازی کنیم. باید بجای رنگ کردن همه عالم، "شیشه کبود" را از جلو چشمان مان کنار بزنیم.
پیش چشمت داشتی شیشه ی کبود جمله عالم زان کبودت می نمود...
🔅«از رنج تا رهایی» در قطع رقعی و در ۲۴۰ صفحه توسط نشر «سایه سخن» منتشر شده است . «سایه سخن» کتاب ها را به صورت خرید حضوری یا پستی، در اختیار علاقمندان قرار می دهد.
نشانی های تماس و سفارش:
خ. انقلاب. خ. ۱۲ فروردین. ک بهشت آیین، پ ۱۹، ط. همکف
۶۶۹۶۲۴۵۶ ۶۶۴۹۵۲۸۰ ۶۶۴۹۶۴۱۰
(اثر دیگر ساسان حبیب وند «بندباز» نام دارد که پیشتر توسط صدانت معرفی شده است. «بندباز» یک رمان است که با زبانی ساده و صمیمی، نگاهی کم سابقه را به مساله شناخت خویش و آزادی درونی و فلسفه زندگی پیش چشم خواننده علاقمند می گذارد.)
🌾 @sedanet | @sasanhabibvand
🏙 s8.picofile.com/file/8320868584/i8_.jpg
معرفی کتاب از رنج تا رهایی👇
✨→ 3danet.ir/87lg5
معرفی کتاب بندباز👇
✨→ 3danet.ir/pNIib
🔅من کیستم؟ چرا اینگونه فکر می کنم؟ عقاید من تا چه حد نتیجۀ فرهنگ و محیط رشد من است؟ اگر در جای دیگری متولد می شدم آیا باز هم به آنچه امروز اصرار دارم، اصرار می ورزیدم؟ یا به چیزهای متفاوتی معتقد بودم؟ من در چه فرهنگی بزرگ شده ام و این فرهنگ، طرز فکر مرا چگونه شکل داده است؟ آیا نمی شد طور دیگری فکر کرد یا در زندگی، خوب و بدهای دیگری داشت؟ احساسات و تمایلات من چیست و چگونه این تمایلات، نگاه من را به دنیا شکل داده است؟ آیا در افکار و باورهای من تعارض و تناقض وجود ندارد؟ آیا طرز فکر و رفتارهای من برایم بیشتر عامل شادی و راحتی است یا مایۀ رنج و گرفتاری؟ چگونه می توانم خودم را از رنج افکار و احساسات مزاحم رها کنم؟ آیا مسیر زندگیم را خودم انتخاب کرده ام یا با تلقینات محیط به این راه کشانده شده ام..؟
🔅اینها سوالاتی است که در خودشناسی به آن می پردازیم. پاسخ دادن به این پرسش ها می تواند نگاه ما را به دنیا شفاف کند و به زندگی مان معنا و جهت بدهد. در خودشناسی، از رنج تردید و تناقض رها می شویم و در زندگی، مطمئن و آسوده گام بر می داریم. خودشناسی، جمع آوری دانش و اطلاعات نیست، خودشناسی رسیدن به بینش و خردمندی است.
در اینجا می خواهیم مطمئن شویم عیبی که در خیلی چیزها می بینیم ناشی از دید خودمان نیست، رنجی که می بریم از درون خودمان برنمی خیزد و غم یا رنجشی که تحمل می کنیم بخاطر اِشکال در قضاوت های خودمان نیست. چرا که روشن است اگر بقول مولانا "کبود دیدن دنیا از کبودی شیشه ای باشد که در پیش چشم خود ماست"، قضیه خیلی فرق می کند. آن وقت است که ما باید بجای خشم گرفتن به این و آن یا سعی برای اصلاح دنیا، دنیای درونمان را بازسازی کنیم. باید بجای رنگ کردن همه عالم، "شیشه کبود" را از جلو چشمان مان کنار بزنیم.
پیش چشمت داشتی شیشه ی کبود جمله عالم زان کبودت می نمود...
🔅«از رنج تا رهایی» در قطع رقعی و در ۲۴۰ صفحه توسط نشر «سایه سخن» منتشر شده است . «سایه سخن» کتاب ها را به صورت خرید حضوری یا پستی، در اختیار علاقمندان قرار می دهد.
نشانی های تماس و سفارش:
خ. انقلاب. خ. ۱۲ فروردین. ک بهشت آیین، پ ۱۹، ط. همکف
۶۶۹۶۲۴۵۶ ۶۶۴۹۵۲۸۰ ۶۶۴۹۶۴۱۰
(اثر دیگر ساسان حبیب وند «بندباز» نام دارد که پیشتر توسط صدانت معرفی شده است. «بندباز» یک رمان است که با زبانی ساده و صمیمی، نگاهی کم سابقه را به مساله شناخت خویش و آزادی درونی و فلسفه زندگی پیش چشم خواننده علاقمند می گذارد.)
🌾 @sedanet | @sasanhabibvand
🏙 s8.picofile.com/file/8320868584/i8_.jpg
معرفی کتاب از رنج تا رهایی👇
✨→ 3danet.ir/87lg5
معرفی کتاب بندباز👇
✨→ 3danet.ir/pNIib
❄️ بهشت را به بهانه دهند به بها ندهند!
✍️ #مرتضی_مردیها
🔅روزنامه تازه تاسیس سازندگی چند روز پیش در صفحه اول خود عکسی از اقای روحانی رییس جمهور در کنار عکسی از رضا داوری اردکانی رییس فرهنگستان علوم منتشر کرد و کنار آن نوشت: حکیم و حاکم. و در ادامه عنوان کرد که این هردو در مورد اسلامی بودن علم به یک نتیجه رسیدند که علم، اسلامی و غیراسلامی ندارد.
🔅اینکه آقای داوری را بتوان حکیم نامید هنری است که فقط از باند مطبوعاتی مهرنامۀ مرحوم برمیآید. آقای داوری در سال ۱۳۶۳ در دانشگاه تهران در میان دانشجویانی که من هماز جمله آنان بودم میگفت که من یک معلم فلسفهام که درد دین دارم. سوابق فکری و رفتاری ایشان صحت هیچ کدام از این دو دعوا را نشان نمیداد. واقعیت این بود که ایشان دریافته بود که فقط با وارونهخوانی شانس پیشرفت دارد؛ خصوصاً دریافته بود که با اشغال موضع دشمنی با کسی که به واقع هم معلم فلسفه بود هم درد دین داشت و هم درد علم، شرایطی فراهم میشود که هرجا میرود ایشان هم به عنوان کنتراست دعوت باشد.
🔅چنانکه بعد هم معلوم شد این دستاویزی برای بالا آمدن در زمانهای بود که از دانشگاهیان کمتر کسی چنین سخنانی میگفت و کسانی در قدرت به شدت به چنین صدایی نیاز داشتند. سرتاسر دهه شصت ایشان با تکیه بر مخالفت با لیبرالیسم و علم تجربی، خود را در کانون توجه بساطی قرار داد که بسط مییافت. حتی در این دوره اخیر که جنبش زنان موفق ترین حرکت اجتماعی و فرهنگی در ایران بود، جایی گفت فمینیسم یعنی فقدان حیا.
🔅دارایی ایشان، بیش از همه چیز، بخت بیدار و میانه گلآلود با اخلاق بوده است. به یمن همین، در فردای دولت اصلاحات، او که به سبب سوابق فکرستیزاش شایسته بود به بازنشستگی برود، به یمن همولایتی بودن با آقای خاتمی (و دلایلی دیگر) بر کرسی ریاست فرهنگستان علوم تکیه زد؛ یعنی جایی که بیش از یک دهه با بنیان آن یعنی علم تجربی مدرن دشمنی کرده بود، و البته انس او با "علوم" به اندازه دانش من از زبان چینی بود. در طول سه دهه ایشان، به رغم سخنانی عموماً مبهم و مجوّف، اما به میمنت دشمنی با دشمنان، قدر بسیار و صدر بسیار دید که فقط مؤید این ضربالمثل بود که بهشت را به بهانه دهند به بها ندهند.
🔅در سالهای اخیر ایشان که در سنین کهولت است و گویا دیگر حلقۀ اقبال ناممکن نمیتواند جنباند، دریافته است که بد نیست کمی از بدنامی خود بکاهد؛ که البته ماموریت ناممکنی به نظر میآید. لذا از فیلسوفی دفاع میکند که درد ایران دارد. و لابد این بار خود ایشان هم یک معلم فلسفه است که درد وطن دارد. بازهم بعید مینماید صحت هر دو ادعا.
🔅من نه به دفاع از کسی این را مینویسم (چرا که فعلاً عزادار "نولیبرالیسم مسلح" هستم) نه دشمنی خاصی با دیگری دارم. ولی این هم از عجایب روزگار است که کسی بیش از سه دهه در دولتهایی تا این حد متفاوت، کرسیهایی را اشغال کرده باشد که شاید در تمامی هشتاد میلیون جمعیت ایران از آخرین نفرهایی باشد که تناسبی با آن داشته است. از او البته انتظاری نیست، از امثال آقای طباطبایی غریب است که فکر میکند از حمایت چنین کسی برای ایشان آبی گرم میشود. از آقای خاتمی گله است که با چه مبنایی او را به این سمت گماشت. و از برخی مطبوعاتیان عجیب است که مردم را سیب زمینی تلقی کردهاند.
—---------------------
* این مطلب را هفته قبل نوشتم. در گذاشتن آن تردید داشتم. ولی سرانجام بر شک خود غلبه کردم.
🌾 @sedanet | @mardihamorteza
🏙 s8.picofile.com/file/8320868550/gh_ou.jpg
✍️ #مرتضی_مردیها
🔅روزنامه تازه تاسیس سازندگی چند روز پیش در صفحه اول خود عکسی از اقای روحانی رییس جمهور در کنار عکسی از رضا داوری اردکانی رییس فرهنگستان علوم منتشر کرد و کنار آن نوشت: حکیم و حاکم. و در ادامه عنوان کرد که این هردو در مورد اسلامی بودن علم به یک نتیجه رسیدند که علم، اسلامی و غیراسلامی ندارد.
🔅اینکه آقای داوری را بتوان حکیم نامید هنری است که فقط از باند مطبوعاتی مهرنامۀ مرحوم برمیآید. آقای داوری در سال ۱۳۶۳ در دانشگاه تهران در میان دانشجویانی که من هماز جمله آنان بودم میگفت که من یک معلم فلسفهام که درد دین دارم. سوابق فکری و رفتاری ایشان صحت هیچ کدام از این دو دعوا را نشان نمیداد. واقعیت این بود که ایشان دریافته بود که فقط با وارونهخوانی شانس پیشرفت دارد؛ خصوصاً دریافته بود که با اشغال موضع دشمنی با کسی که به واقع هم معلم فلسفه بود هم درد دین داشت و هم درد علم، شرایطی فراهم میشود که هرجا میرود ایشان هم به عنوان کنتراست دعوت باشد.
🔅چنانکه بعد هم معلوم شد این دستاویزی برای بالا آمدن در زمانهای بود که از دانشگاهیان کمتر کسی چنین سخنانی میگفت و کسانی در قدرت به شدت به چنین صدایی نیاز داشتند. سرتاسر دهه شصت ایشان با تکیه بر مخالفت با لیبرالیسم و علم تجربی، خود را در کانون توجه بساطی قرار داد که بسط مییافت. حتی در این دوره اخیر که جنبش زنان موفق ترین حرکت اجتماعی و فرهنگی در ایران بود، جایی گفت فمینیسم یعنی فقدان حیا.
🔅دارایی ایشان، بیش از همه چیز، بخت بیدار و میانه گلآلود با اخلاق بوده است. به یمن همین، در فردای دولت اصلاحات، او که به سبب سوابق فکرستیزاش شایسته بود به بازنشستگی برود، به یمن همولایتی بودن با آقای خاتمی (و دلایلی دیگر) بر کرسی ریاست فرهنگستان علوم تکیه زد؛ یعنی جایی که بیش از یک دهه با بنیان آن یعنی علم تجربی مدرن دشمنی کرده بود، و البته انس او با "علوم" به اندازه دانش من از زبان چینی بود. در طول سه دهه ایشان، به رغم سخنانی عموماً مبهم و مجوّف، اما به میمنت دشمنی با دشمنان، قدر بسیار و صدر بسیار دید که فقط مؤید این ضربالمثل بود که بهشت را به بهانه دهند به بها ندهند.
🔅در سالهای اخیر ایشان که در سنین کهولت است و گویا دیگر حلقۀ اقبال ناممکن نمیتواند جنباند، دریافته است که بد نیست کمی از بدنامی خود بکاهد؛ که البته ماموریت ناممکنی به نظر میآید. لذا از فیلسوفی دفاع میکند که درد ایران دارد. و لابد این بار خود ایشان هم یک معلم فلسفه است که درد وطن دارد. بازهم بعید مینماید صحت هر دو ادعا.
🔅من نه به دفاع از کسی این را مینویسم (چرا که فعلاً عزادار "نولیبرالیسم مسلح" هستم) نه دشمنی خاصی با دیگری دارم. ولی این هم از عجایب روزگار است که کسی بیش از سه دهه در دولتهایی تا این حد متفاوت، کرسیهایی را اشغال کرده باشد که شاید در تمامی هشتاد میلیون جمعیت ایران از آخرین نفرهایی باشد که تناسبی با آن داشته است. از او البته انتظاری نیست، از امثال آقای طباطبایی غریب است که فکر میکند از حمایت چنین کسی برای ایشان آبی گرم میشود. از آقای خاتمی گله است که با چه مبنایی او را به این سمت گماشت. و از برخی مطبوعاتیان عجیب است که مردم را سیب زمینی تلقی کردهاند.
—---------------------
* این مطلب را هفته قبل نوشتم. در گذاشتن آن تردید داشتم. ولی سرانجام بر شک خود غلبه کردم.
🌾 @sedanet | @mardihamorteza
🏙 s8.picofile.com/file/8320868550/gh_ou.jpg
❄️تأمّلی دربارهٔ «انفعال» و «انقلاب» و نسبت آنها با «تفرّد» و «تفکّر»
✍️ مسعود #زنجانی
🔅امانوئل کانت، فیلسوف بزرگ آلمانی عصر روشنگری اروپا، «روشنگری» را عبارت از «برونرفت آدمی از وضعیتِ صغارت به تقصیر خویش» میداند. بدین معنا، «روشنگری» توانایی دستیابی به بلوغ فکری و فرهنگی است.
🔅اگر تحقّق هر امری، به لسان حکمای قدیم، آنگاه ممکن میشود که هم «موانعش مفقود» باشند، و هم «مقتضیاتش موجود»، آنگاه باید پرسید: «موانع و مقتضیاتِ روشنگری کداماند؟» کانت دو چیز را صراحتاً مانع روشنگری برشمرده است: «ترسویی» و «تنبلی». از سوی دیگر، با نظر به شعارِ روشنگری که کانت آن را در قالب جملۀ دستوری «در بهکارگیری فهمِ خویش شهامت داشته باش!» صورتبندی کرده است، میتوان به دو مقتضی برای روشنگری اشاره کرد: «تفرّد» و «تفکّر».
🔅از این منظر، ریشهٔ تمامی مصائب و فجایع آدمی، گریزِ کاهلانه و فرارِ بزدلانهٔ او در به عهده گرفتن مسؤولیتِ خویش است که در گروِ رنج «تفکّر» ـ یعنی توانایی تردید کردن، پرسش افکندن و شعور خود را به کار گرفتن ـ و رنج «تفرّد» ـ یعنی توانایی تابع نبودن، تقلید نکردن، و از خویش فرمان بُردن ـ است.
🔅در واقع، آدمیان آمادهاند که هر رنجی را ببرند اما رنج به عهده گرفتن خویش را نبرند؛ غافل از آنکه اگر این رنجِ ضروری را نبرند، رنجهای بیشتری را خواهند برد. به عبارت دیگر، آدمیان ترجیح میدهند که پروندهٔ سهمگینترین پرسشهای زندگانی خود را با پذیرش دربسته و سربستهٔ نزدیکترین و حاضر و آمادهترین پاسخهای محیط خویش، مختومه کنند؛ البته تا روزی که آن پاسخها آنها را با انبوهی از پرسشهای پاسخناپذیر و چالشهای پرهزینه و فوق طاقتشان مواجه نمایند و عملاً زندگانیِ حداقلی را هم از آنها سلب کنند.
🔅اما، در شرایط احتضار و استیصال، مؤمنانِ دیروز کفر پیشه خواهند کرد و شورمندانه به ضدّیت و ستیزِ مطلق و قهرآلود با همان بُتهای خودساخته میپردازند و بدینسان با نمایشی مضحک و مصیبتبار به نام آزادی، به گونهای دیگر و احیاناً جدّیتر، به ازخودبیگانگی و خودفریبیِ خویش، ادامه دهند.
🔅رهایی از هیچ ایده و پدیدهٔ مخرّبی، با واکنشِ انفعالی (احساسی و هیجانی) ممکن نیست. تلاشها و خیزشهای انقلابی اگر همراه یک کنشِ انتقادی (خلّاقانه و متٲمّلانه) نباشند، تنها یک تقلّای مذبوحانه خواهند بود که هم عِرضِ انقلابیون را میبَرند و هم نسلهای متمادی زحمتِ دیگران میدارند. «ضدّیت» یا ستیزِ مطلق با هر چیزی، گونهای «تبعیت» یا پیرویِ پنهان از همان چیز است. به عبارت دیگر، «ستیزه» با یک ایده یا پدیده، نهایتاً به نقضِ غرضِ خویش منتهی میشود و به جایِ غلبه و فراروی از آن، به آغشتگی و همهویتی با آن منجر میگردد! به قول لیشنتنبرگ: «کاملاً مخالف چیزی بودنْ تقلید از آن است».
🔅آنجاکه فعالیتها «هدف» دارند اما «معنا» ندارند، آنجاکه فعّالبودن، بهخودیخود، مبدّل به یک هدف گشته است و هیچکس به عاقبت اَفعال و اَعمال نمیاندیشد و از غایت آن نمیپرسد، آنجاکه همه برای دوندهای که سریعتر بدود سوت و کف میزنند ولو اینکه او به سوی پرتگاه برود، آنگاه باید گفت نه تنها موضع انقلابی داشتن و رادیکالبودن ارزشمند نیست، بلکه دقیقاً برعکس، موضعِ انفعالی داشتن و خوددار بودن فضیلت است؛ خوددار بودن از آنچه غیرضروری است، چراکه «آنچه که غیرضروری است، ضرورتاً، ضرر است».
🔅در واقع، آنجا که کنشها فاقدِ تأمّل هستند، آنها نه یک کنش، بلکه یک واکنش هستند و باید به مثابهٔ انفعالِ واقعی بازشناخته شوند، ولو اینکه کنشپذیران دربارهٔ خود سوء تفاهم داشته باشند و در خیال خام خویش خود را کنشگر و انقلابی بخوانند.
🔅فرانسیسکو گویا، نقاش شهیر اسپانیایی، به گویاترین شکل به ما میگوید: «خواب عقل هیولا میآفریند» بنابراین، در شرایطی که حماقت حاکم است و خردورزی به اغماء رفته است، انقلابیون واقعی اندیشوران و خردورزانی هستند که آگاهانه انفعال پیشه میکنند و با فاجعه همدست نمیشوند، ولو آنکه جماعت آنها را مرتجع و واپسگرا بخوانند. در واقع، انفعالهای متأمّلانه و نقّادانه، نه تنها، باید به مثابهٔ فعالیت، بلکه میبایست به مثابهٔ بالاترین گونهٔ فعالیت و انقلابیترین شکل کنش به رسمیت شناخته شوند.
🔅هر عزم و عملِ انقلابی برای تغییرِ عالَم و آدم، قبل از یک تغییرِ بنیادین و رادیکال در تصویر و تغییرِ انقلابیون از عالَم و آدم، تنها به تثبیت و تحکیمِ وضعیت موجود، و حتی بازتولید آن در سطحی پایدارتر و مخرّبتر، میگردد. ارادههای آهنی و جوشنپوش، در خلٲ ایدههای نورانی و روشنبخش، حتّی اگر با هزار نیّتِ خیر همراه باشد، نه تنها هیچ بهشتی را به ارمغان نخواهد آورد، بلکه تنها راههای جهنّم را سنگفرش خواهد کرد. باری، شورها بدون شعور شَرَربار و شُرورآفرین خواهند شد.
✨→ 3danet.ir/2YPtX
🌾 @vivaphilosophy | @sedanet
✍️ مسعود #زنجانی
🔅امانوئل کانت، فیلسوف بزرگ آلمانی عصر روشنگری اروپا، «روشنگری» را عبارت از «برونرفت آدمی از وضعیتِ صغارت به تقصیر خویش» میداند. بدین معنا، «روشنگری» توانایی دستیابی به بلوغ فکری و فرهنگی است.
🔅اگر تحقّق هر امری، به لسان حکمای قدیم، آنگاه ممکن میشود که هم «موانعش مفقود» باشند، و هم «مقتضیاتش موجود»، آنگاه باید پرسید: «موانع و مقتضیاتِ روشنگری کداماند؟» کانت دو چیز را صراحتاً مانع روشنگری برشمرده است: «ترسویی» و «تنبلی». از سوی دیگر، با نظر به شعارِ روشنگری که کانت آن را در قالب جملۀ دستوری «در بهکارگیری فهمِ خویش شهامت داشته باش!» صورتبندی کرده است، میتوان به دو مقتضی برای روشنگری اشاره کرد: «تفرّد» و «تفکّر».
🔅از این منظر، ریشهٔ تمامی مصائب و فجایع آدمی، گریزِ کاهلانه و فرارِ بزدلانهٔ او در به عهده گرفتن مسؤولیتِ خویش است که در گروِ رنج «تفکّر» ـ یعنی توانایی تردید کردن، پرسش افکندن و شعور خود را به کار گرفتن ـ و رنج «تفرّد» ـ یعنی توانایی تابع نبودن، تقلید نکردن، و از خویش فرمان بُردن ـ است.
🔅در واقع، آدمیان آمادهاند که هر رنجی را ببرند اما رنج به عهده گرفتن خویش را نبرند؛ غافل از آنکه اگر این رنجِ ضروری را نبرند، رنجهای بیشتری را خواهند برد. به عبارت دیگر، آدمیان ترجیح میدهند که پروندهٔ سهمگینترین پرسشهای زندگانی خود را با پذیرش دربسته و سربستهٔ نزدیکترین و حاضر و آمادهترین پاسخهای محیط خویش، مختومه کنند؛ البته تا روزی که آن پاسخها آنها را با انبوهی از پرسشهای پاسخناپذیر و چالشهای پرهزینه و فوق طاقتشان مواجه نمایند و عملاً زندگانیِ حداقلی را هم از آنها سلب کنند.
🔅اما، در شرایط احتضار و استیصال، مؤمنانِ دیروز کفر پیشه خواهند کرد و شورمندانه به ضدّیت و ستیزِ مطلق و قهرآلود با همان بُتهای خودساخته میپردازند و بدینسان با نمایشی مضحک و مصیبتبار به نام آزادی، به گونهای دیگر و احیاناً جدّیتر، به ازخودبیگانگی و خودفریبیِ خویش، ادامه دهند.
🔅رهایی از هیچ ایده و پدیدهٔ مخرّبی، با واکنشِ انفعالی (احساسی و هیجانی) ممکن نیست. تلاشها و خیزشهای انقلابی اگر همراه یک کنشِ انتقادی (خلّاقانه و متٲمّلانه) نباشند، تنها یک تقلّای مذبوحانه خواهند بود که هم عِرضِ انقلابیون را میبَرند و هم نسلهای متمادی زحمتِ دیگران میدارند. «ضدّیت» یا ستیزِ مطلق با هر چیزی، گونهای «تبعیت» یا پیرویِ پنهان از همان چیز است. به عبارت دیگر، «ستیزه» با یک ایده یا پدیده، نهایتاً به نقضِ غرضِ خویش منتهی میشود و به جایِ غلبه و فراروی از آن، به آغشتگی و همهویتی با آن منجر میگردد! به قول لیشنتنبرگ: «کاملاً مخالف چیزی بودنْ تقلید از آن است».
🔅آنجاکه فعالیتها «هدف» دارند اما «معنا» ندارند، آنجاکه فعّالبودن، بهخودیخود، مبدّل به یک هدف گشته است و هیچکس به عاقبت اَفعال و اَعمال نمیاندیشد و از غایت آن نمیپرسد، آنجاکه همه برای دوندهای که سریعتر بدود سوت و کف میزنند ولو اینکه او به سوی پرتگاه برود، آنگاه باید گفت نه تنها موضع انقلابی داشتن و رادیکالبودن ارزشمند نیست، بلکه دقیقاً برعکس، موضعِ انفعالی داشتن و خوددار بودن فضیلت است؛ خوددار بودن از آنچه غیرضروری است، چراکه «آنچه که غیرضروری است، ضرورتاً، ضرر است».
🔅در واقع، آنجا که کنشها فاقدِ تأمّل هستند، آنها نه یک کنش، بلکه یک واکنش هستند و باید به مثابهٔ انفعالِ واقعی بازشناخته شوند، ولو اینکه کنشپذیران دربارهٔ خود سوء تفاهم داشته باشند و در خیال خام خویش خود را کنشگر و انقلابی بخوانند.
🔅فرانسیسکو گویا، نقاش شهیر اسپانیایی، به گویاترین شکل به ما میگوید: «خواب عقل هیولا میآفریند» بنابراین، در شرایطی که حماقت حاکم است و خردورزی به اغماء رفته است، انقلابیون واقعی اندیشوران و خردورزانی هستند که آگاهانه انفعال پیشه میکنند و با فاجعه همدست نمیشوند، ولو آنکه جماعت آنها را مرتجع و واپسگرا بخوانند. در واقع، انفعالهای متأمّلانه و نقّادانه، نه تنها، باید به مثابهٔ فعالیت، بلکه میبایست به مثابهٔ بالاترین گونهٔ فعالیت و انقلابیترین شکل کنش به رسمیت شناخته شوند.
🔅هر عزم و عملِ انقلابی برای تغییرِ عالَم و آدم، قبل از یک تغییرِ بنیادین و رادیکال در تصویر و تغییرِ انقلابیون از عالَم و آدم، تنها به تثبیت و تحکیمِ وضعیت موجود، و حتی بازتولید آن در سطحی پایدارتر و مخرّبتر، میگردد. ارادههای آهنی و جوشنپوش، در خلٲ ایدههای نورانی و روشنبخش، حتّی اگر با هزار نیّتِ خیر همراه باشد، نه تنها هیچ بهشتی را به ارمغان نخواهد آورد، بلکه تنها راههای جهنّم را سنگفرش خواهد کرد. باری، شورها بدون شعور شَرَربار و شُرورآفرین خواهند شد.
✨→ 3danet.ir/2YPtX
🌾 @vivaphilosophy | @sedanet
صدانت
تأمّلی دربارهٔ «انفعال» و «انقلاب» و نسبت آنها با «تفرّد» و «تفکّر» • صدانت
فرانسیسکو گویا، نقاش شهیر اسپانیایی (۱۸۲۸ - ۱۷۴۶)، به گویاترین شکل به ما میگوید: «خواب عقل هیولا میآفریند» بنابراین، در شرایطی که حماقت حاکم است و خردورزی به اغماء رفته است، انقلابیون واقعی اندیشوران و خردورزانی هستند که آگاهانه انفعال پیشه میکنند و با…
❄️ است یا هست؟!
✍️ محمد کاظم کاظمی (شاعر، نویسنده و منتقد ادبی افغان)
🔅 استفاده نابهجا از فعل "هست" در زبان گفتاری و نوشتاری به یکی از عادتهای غلط در میان فارسیزبانان تبدیل شده است. به خاطر میآورم معمایی شوخیگونه را كه گاهی در محافل دوستانه یا مسابقات هوش صدا و سیما در كابل مطرح میشد:
كدام عبارت درست است؟ زردی تخم مرغ سفید "است" یا زردی تخم مرغ سفید "هست"؟
🔅كسی كه در برابر این معما قرار میگرفت، نگران بود كه در تشخیص معنای "است" و "هست" دچار اشتباه شود و بالاخره با تفكر و تردید، یكی از این دو را بر میگزید كه مثلاً "زردی تخم مرغ سفید است" و آن گاه خنده جمع بلند میشد كه "زردی تخم مرغ كه سفید نیست، زرد است."
🔅ولی از همان هنگام، برایم این مطرح بود كه بالاخره "است؟" یا "هست؟" و این تردید وقتی افزوده میشد كه كسی میگفت "من در خانه استم" و من نمیدانستم كه چرا نمیگوید "من در خانه هستم." ولی بعدها دیدم كه قضیه به آن پیچیدگی هم نیست و به واقع پیچیده به نظر میآید. حال كه یكی از دوستان خواسته است تا در این موضوع روشنی بیندازم، عرض میكنم که:
🔅پیش از همه باید گفت كه "هست" خود یك فعل مستقل است، از مصدر "هستن"، به معنی "وجود داشتن" و بنابراین، به تنهایی قابل استفاده است. ولی "است" فقط یك رابطه است در جملات اسنادی و اسناد دادن چیزی به چیزی دیگر را نشان میدهد. مثلاً ما میگوییم "خدا هست" یعنی "خدا وجود دارد." و این جمله كامل است. فعل و فاعل خود را دارد. اما اگر بگوییم "خدا است." عبارت ناقص به نظر میآید و این پرسش را به میان میكشد كه خدا چه چیزی است؟ یا در كجا است؟ اینجا مثلاً باید گفت "خدا كریم است." یا "خدا با ما است."
🔅از سوی دیگر، "هست" بر "وجود" چیزی دلالت میكند و "است" بر "چگونگی" آن. وقتی میگوییم "آب هست." یعنی اینجا آب وجود دارد. اما وقتی میگوییم "آب سرد است." دیگر بحث از وجود آب نیست، از چگونگی آن است. اما این قضیه گاهی كمی پیچیده میشود، وقتی كه از عبارت، هم وجود چیزی را بتوان استنباط كرد و هم چگونگی آن را. بهراستی كدام یك از این دو عبارت درست است؟ "آب در كوزه هست" یا "آب در كوزه است."
🔅بهواقع هر دو عبارت درست است، ولی هر یك در جای خود و معنای خود. در جمله "آب در كوزه هست." هدف این است كه وجود آب را روشن كنیم. گویا كسی صرف بودن یا نبودن آن را از ما پرسیده است و ما به این پرسش پاسخ میدهیم كه "در كوزه، آب هست؟" یعنی "آب وجود دارد؟" اما وقتی میگوییم "آب در كوزه است." بهواقع موقعیت آب را روشن میكنیم و به این پرسش پاسخ میدهیم كه "آب در كجاست؟" گویا پرسشگر خود میداند كه آبی در كار هست. میخواهد بداند آن آب در كجاست. پس وجود و عدم در كار نیست، بلكه چگونگی یا موقعیت مهم است. اینجاست كه "است" به كار میآید.
🔅در گویش و حتی نگارش بعضی مردم، گاه چنین عبارتی میبینیم: "من در خانه استم." بهراستی این درست است یا نه؟ اینجا باید توضیح دهیم كه اگر تكیه اصلی بر "بودن" باشد، باید گفت "من در خانه هستم." یعنی "خاطرجمع باش كه من در خانه حضور دارم." اما اگر تكیه اصلی بر "خانه" باشد، یعنی صرفا بخواهیم موقعیت خود را بیان كنیم، باید گفت "من در خانهام." یعنی مثلا "در مغازه یا خیابان نیستم." اما این شكل دوم را در بعضی از مناطق، به صورت "خانهام." نمیگویند، بلكه به صورت "خانه استم." بیان میكنند، چون شكل اول، در گویش محلی آنها قابل بیان نیست. به طور كلی در گویش كابل و اطراف آن، و نیز در گویش مناطق مركزی و شمال افغانستان، "است" همانند یك فعل، برای همه ضمایر صرف میشود و مثلا میگویند "خوب است، خوب استند، خوب استی، خوب استید، خوب استم، خوب استیم" در حالی كه در مناطق غربی افغانستان گفته میشود (به (شكل محاورهای) "خوب است، خوباند، خوبی، خوبید، خوبم، خوبیم." در مناطق مختلف ایران نیز همین گونه است و "استم" و "استیم" و امثال اینها را نداریم.
🔅چون در گویش كابل و اطراف آن، "استم" و "هستم" هر دو رایج است، میان اینها گاه اشتباه نیز رخ میدهد و طرف در حالی كه میخواهد حضور در خانه را برساند، میگوید "من در خانه استم." یعنی "من در خانه هستم." و این درست نیست. در مناطق غربی افغانستان به جای این، میگویند "خونهیم" و در ایران میگویند "خونهم" و به همین لحاظ، این اشتباه در آنجاها بسیار رخ نمیدهد.
🔅خوب، بالاخره "زردی تخم مرغ سفید است؟" یا "هست؟" با آن چه تا كنون گفته شد، روشن میشود كه سخن از وجود داشتن زردی نیست، بلكه سخن از چگونگی آن است، پس حال با آرامش خاطر میتوانیم بگوییم "زردی تخم مرغ سفید است." نه، ببخشید، "زردی تخم مرغ، زرد است!"
🌾 @sedanet | @mkazemkazemi
✍️ محمد کاظم کاظمی (شاعر، نویسنده و منتقد ادبی افغان)
🔅 استفاده نابهجا از فعل "هست" در زبان گفتاری و نوشتاری به یکی از عادتهای غلط در میان فارسیزبانان تبدیل شده است. به خاطر میآورم معمایی شوخیگونه را كه گاهی در محافل دوستانه یا مسابقات هوش صدا و سیما در كابل مطرح میشد:
كدام عبارت درست است؟ زردی تخم مرغ سفید "است" یا زردی تخم مرغ سفید "هست"؟
🔅كسی كه در برابر این معما قرار میگرفت، نگران بود كه در تشخیص معنای "است" و "هست" دچار اشتباه شود و بالاخره با تفكر و تردید، یكی از این دو را بر میگزید كه مثلاً "زردی تخم مرغ سفید است" و آن گاه خنده جمع بلند میشد كه "زردی تخم مرغ كه سفید نیست، زرد است."
🔅ولی از همان هنگام، برایم این مطرح بود كه بالاخره "است؟" یا "هست؟" و این تردید وقتی افزوده میشد كه كسی میگفت "من در خانه استم" و من نمیدانستم كه چرا نمیگوید "من در خانه هستم." ولی بعدها دیدم كه قضیه به آن پیچیدگی هم نیست و به واقع پیچیده به نظر میآید. حال كه یكی از دوستان خواسته است تا در این موضوع روشنی بیندازم، عرض میكنم که:
🔅پیش از همه باید گفت كه "هست" خود یك فعل مستقل است، از مصدر "هستن"، به معنی "وجود داشتن" و بنابراین، به تنهایی قابل استفاده است. ولی "است" فقط یك رابطه است در جملات اسنادی و اسناد دادن چیزی به چیزی دیگر را نشان میدهد. مثلاً ما میگوییم "خدا هست" یعنی "خدا وجود دارد." و این جمله كامل است. فعل و فاعل خود را دارد. اما اگر بگوییم "خدا است." عبارت ناقص به نظر میآید و این پرسش را به میان میكشد كه خدا چه چیزی است؟ یا در كجا است؟ اینجا مثلاً باید گفت "خدا كریم است." یا "خدا با ما است."
🔅از سوی دیگر، "هست" بر "وجود" چیزی دلالت میكند و "است" بر "چگونگی" آن. وقتی میگوییم "آب هست." یعنی اینجا آب وجود دارد. اما وقتی میگوییم "آب سرد است." دیگر بحث از وجود آب نیست، از چگونگی آن است. اما این قضیه گاهی كمی پیچیده میشود، وقتی كه از عبارت، هم وجود چیزی را بتوان استنباط كرد و هم چگونگی آن را. بهراستی كدام یك از این دو عبارت درست است؟ "آب در كوزه هست" یا "آب در كوزه است."
🔅بهواقع هر دو عبارت درست است، ولی هر یك در جای خود و معنای خود. در جمله "آب در كوزه هست." هدف این است كه وجود آب را روشن كنیم. گویا كسی صرف بودن یا نبودن آن را از ما پرسیده است و ما به این پرسش پاسخ میدهیم كه "در كوزه، آب هست؟" یعنی "آب وجود دارد؟" اما وقتی میگوییم "آب در كوزه است." بهواقع موقعیت آب را روشن میكنیم و به این پرسش پاسخ میدهیم كه "آب در كجاست؟" گویا پرسشگر خود میداند كه آبی در كار هست. میخواهد بداند آن آب در كجاست. پس وجود و عدم در كار نیست، بلكه چگونگی یا موقعیت مهم است. اینجاست كه "است" به كار میآید.
🔅در گویش و حتی نگارش بعضی مردم، گاه چنین عبارتی میبینیم: "من در خانه استم." بهراستی این درست است یا نه؟ اینجا باید توضیح دهیم كه اگر تكیه اصلی بر "بودن" باشد، باید گفت "من در خانه هستم." یعنی "خاطرجمع باش كه من در خانه حضور دارم." اما اگر تكیه اصلی بر "خانه" باشد، یعنی صرفا بخواهیم موقعیت خود را بیان كنیم، باید گفت "من در خانهام." یعنی مثلا "در مغازه یا خیابان نیستم." اما این شكل دوم را در بعضی از مناطق، به صورت "خانهام." نمیگویند، بلكه به صورت "خانه استم." بیان میكنند، چون شكل اول، در گویش محلی آنها قابل بیان نیست. به طور كلی در گویش كابل و اطراف آن، و نیز در گویش مناطق مركزی و شمال افغانستان، "است" همانند یك فعل، برای همه ضمایر صرف میشود و مثلا میگویند "خوب است، خوب استند، خوب استی، خوب استید، خوب استم، خوب استیم" در حالی كه در مناطق غربی افغانستان گفته میشود (به (شكل محاورهای) "خوب است، خوباند، خوبی، خوبید، خوبم، خوبیم." در مناطق مختلف ایران نیز همین گونه است و "استم" و "استیم" و امثال اینها را نداریم.
🔅چون در گویش كابل و اطراف آن، "استم" و "هستم" هر دو رایج است، میان اینها گاه اشتباه نیز رخ میدهد و طرف در حالی كه میخواهد حضور در خانه را برساند، میگوید "من در خانه استم." یعنی "من در خانه هستم." و این درست نیست. در مناطق غربی افغانستان به جای این، میگویند "خونهیم" و در ایران میگویند "خونهم" و به همین لحاظ، این اشتباه در آنجاها بسیار رخ نمیدهد.
🔅خوب، بالاخره "زردی تخم مرغ سفید است؟" یا "هست؟" با آن چه تا كنون گفته شد، روشن میشود كه سخن از وجود داشتن زردی نیست، بلكه سخن از چگونگی آن است، پس حال با آرامش خاطر میتوانیم بگوییم "زردی تخم مرغ سفید است." نه، ببخشید، "زردی تخم مرغ، زرد است!"
🌾 @sedanet | @mkazemkazemi
❄️ پاسخ خسروپناه به انتقادات اخیر
✍️ #عبدالحسین_خسروپناه
🔅همانگونه که در درخواست آمده این حمله ها از سنخ نقد علمی نیستند بل پروژه سیاسی است و اهل فن توجه دارند در طول این چند سال استادان حوزه و دانشگاه نسبت به دیدگاههای بنده از جمله فلسفه فلسفه اسلامی، وجود انضمامی انسان به عنوان موضوع فلسفه، اصالت وجود و ماهیت، الگوی حکمی اجتهادی و علم دینی نقدهایی نگاشته و گفته اند و پاسخ ها شنیده اند و هیچ حاشیه ای شکل نگرفت و این نقد و پاسخ ها در نشریه های علمی منتشر شد. اما این قصه اخیر هیچ حکایت و دلالتی بر نقد علمی ندارد چون این پروژه از سنخ انشاء است؛ نه اخبار.
🔅 دعوای اصلی بر سر لحاف ملا یعنی منصب ریاست موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران است و اعتراض بر اینکه چرا این جایگاه در اختیار یک نیروی انقلابی است! لذا برخی از کسانی که فرق حسن و قبح ذاتی و عقلی را نمی دانند وارد این گود شده و به عنوان نقد، تخریب میکنند و عده ای هم از مهندسان و داروسازان دیروز که امروز ردای فلسفه بر تن کرده اند و قصد طریقت در حکمت را دارند؛ بدون اینکه فرق نسبیت هستی شناختی با نسبیت معرفت شناختی را بدانند فریاد میزنند که مطالب خسروپناه غیر دقیق است و فهم نادرست و مملو از بد فهمی خود را به پای بنده مینویسند.
🔅 جالب اینکه در این نقدها به نوشته های ده بیست سال پیش بنده تمسک میکنند و حتی اطلاع ندارند که آن مباحث به صورت چندین کتاب با تفصیل بیشتری منتشر شده است. قصه هفته ای که گذشت و ادامه هم خواهد داشت؛ پروژه ای است تا بتوانند مسئولیتی را بردارند که هشت ماه وزارت علوم دولت اسبق اصرار داشت تا بنده بپذیرم و وزارت علوم دولت سابق و فعلی هم تصمیم بر استمرار آن گرفت.
🔅حال چرا با ریاست بنده مخالفت میکنند آیا به جهت نقدهای نادرست و غیر علمی منتقدان مهندسان و داروسازان دیروز و دانش آموختگان فلسفه تحلیلی امروز است؟ حاشا و کلا اینها مخالفتشان که به صراحت گفته اند این است که چرا یک معتقد و مدافع تئوری های نظام جمهوری اسلامی بر منصب موسسه ای نشسته که زمانی دیگران بر آن تکیه زدند.
🔅 اگر خسروپناه رئیس موسسه حکمت و فلسفه نبود باز اینگونه تخریب میکردند؟!!! آیا اگر خسروپناه، شخصیتی سکولار بود همین تخریبها صورت میگرفت؟ اینها تنها رئیس اپوزیسیون بر منصب موسسه می خواهند؛ نه حتی شخص بی تفاوت. همین امر باعث شده که عده ای با دروغ و دغل اخراج افرادی مثل جناب شهرام پازوکی ( مدیر فعلی گروه عرفان و ادیان موسسه) را شایع کنند و اخراج اعضای خارج نشین از موسسه توسط وزارت علوم را مکرر به رخ بکشند. کدام مرکز علمی در دنیا عضو هیات علمی که بدون مجوز وزارت علوم سالها در کشور دیگری زندگی میکند نگه می دارد.
🔅 مخالفت عده دیگر با مدیریت موسسه، پیگیری های جدی این مدیریت برای اجرایی کردن مصوبات وزارت علوم جهت انجام موظفی و حضور اعضای هیات علمی در موسسه است که عده ای به عللی نه دلایل نمی پسندند و همچون باور جناب منصوری معاون پژوهشی وزارت علوم در دولت اصلاحات اجرایی کردن این مصوبات را خطا میپندارند.
🔅 نگرانی دیگر اپوزیسیون که برای تخریب مدیریت موسسه بسیج شده اند این است که می بینند موسسه ای که از سال 52 تا 90 فقط یک استاد تمام و سه دانشیار داشت با تلاش فراوان که تکمیل پرونده علمی اعضای موسسه طی شش سال به سه استاد و شش دانشیار رسید.
🔅 خلاصه سخن: اپوزیسیون بداند اولا هیچ تلاشی برای این پست نداشتم و به شدت پرهیز کردم و ثانیا تا زمانی که وزارت علوم صلاح بر استمرار خدمت بداند با تمام قوت در اجرایی سازی مصوبات آن وزارت تلاش خواهم کرد و این بازیهای کودکانه در انجام وظایف قانونی و شرعی خللی وارد نمی سازنند.
🌾 @sedanet | @khosropanah_ir
✍️ #عبدالحسین_خسروپناه
🔅همانگونه که در درخواست آمده این حمله ها از سنخ نقد علمی نیستند بل پروژه سیاسی است و اهل فن توجه دارند در طول این چند سال استادان حوزه و دانشگاه نسبت به دیدگاههای بنده از جمله فلسفه فلسفه اسلامی، وجود انضمامی انسان به عنوان موضوع فلسفه، اصالت وجود و ماهیت، الگوی حکمی اجتهادی و علم دینی نقدهایی نگاشته و گفته اند و پاسخ ها شنیده اند و هیچ حاشیه ای شکل نگرفت و این نقد و پاسخ ها در نشریه های علمی منتشر شد. اما این قصه اخیر هیچ حکایت و دلالتی بر نقد علمی ندارد چون این پروژه از سنخ انشاء است؛ نه اخبار.
🔅 دعوای اصلی بر سر لحاف ملا یعنی منصب ریاست موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران است و اعتراض بر اینکه چرا این جایگاه در اختیار یک نیروی انقلابی است! لذا برخی از کسانی که فرق حسن و قبح ذاتی و عقلی را نمی دانند وارد این گود شده و به عنوان نقد، تخریب میکنند و عده ای هم از مهندسان و داروسازان دیروز که امروز ردای فلسفه بر تن کرده اند و قصد طریقت در حکمت را دارند؛ بدون اینکه فرق نسبیت هستی شناختی با نسبیت معرفت شناختی را بدانند فریاد میزنند که مطالب خسروپناه غیر دقیق است و فهم نادرست و مملو از بد فهمی خود را به پای بنده مینویسند.
🔅 جالب اینکه در این نقدها به نوشته های ده بیست سال پیش بنده تمسک میکنند و حتی اطلاع ندارند که آن مباحث به صورت چندین کتاب با تفصیل بیشتری منتشر شده است. قصه هفته ای که گذشت و ادامه هم خواهد داشت؛ پروژه ای است تا بتوانند مسئولیتی را بردارند که هشت ماه وزارت علوم دولت اسبق اصرار داشت تا بنده بپذیرم و وزارت علوم دولت سابق و فعلی هم تصمیم بر استمرار آن گرفت.
🔅حال چرا با ریاست بنده مخالفت میکنند آیا به جهت نقدهای نادرست و غیر علمی منتقدان مهندسان و داروسازان دیروز و دانش آموختگان فلسفه تحلیلی امروز است؟ حاشا و کلا اینها مخالفتشان که به صراحت گفته اند این است که چرا یک معتقد و مدافع تئوری های نظام جمهوری اسلامی بر منصب موسسه ای نشسته که زمانی دیگران بر آن تکیه زدند.
🔅 اگر خسروپناه رئیس موسسه حکمت و فلسفه نبود باز اینگونه تخریب میکردند؟!!! آیا اگر خسروپناه، شخصیتی سکولار بود همین تخریبها صورت میگرفت؟ اینها تنها رئیس اپوزیسیون بر منصب موسسه می خواهند؛ نه حتی شخص بی تفاوت. همین امر باعث شده که عده ای با دروغ و دغل اخراج افرادی مثل جناب شهرام پازوکی ( مدیر فعلی گروه عرفان و ادیان موسسه) را شایع کنند و اخراج اعضای خارج نشین از موسسه توسط وزارت علوم را مکرر به رخ بکشند. کدام مرکز علمی در دنیا عضو هیات علمی که بدون مجوز وزارت علوم سالها در کشور دیگری زندگی میکند نگه می دارد.
🔅 مخالفت عده دیگر با مدیریت موسسه، پیگیری های جدی این مدیریت برای اجرایی کردن مصوبات وزارت علوم جهت انجام موظفی و حضور اعضای هیات علمی در موسسه است که عده ای به عللی نه دلایل نمی پسندند و همچون باور جناب منصوری معاون پژوهشی وزارت علوم در دولت اصلاحات اجرایی کردن این مصوبات را خطا میپندارند.
🔅 نگرانی دیگر اپوزیسیون که برای تخریب مدیریت موسسه بسیج شده اند این است که می بینند موسسه ای که از سال 52 تا 90 فقط یک استاد تمام و سه دانشیار داشت با تلاش فراوان که تکمیل پرونده علمی اعضای موسسه طی شش سال به سه استاد و شش دانشیار رسید.
🔅 خلاصه سخن: اپوزیسیون بداند اولا هیچ تلاشی برای این پست نداشتم و به شدت پرهیز کردم و ثانیا تا زمانی که وزارت علوم صلاح بر استمرار خدمت بداند با تمام قوت در اجرایی سازی مصوبات آن وزارت تلاش خواهم کرد و این بازیهای کودکانه در انجام وظایف قانونی و شرعی خللی وارد نمی سازنند.
🌾 @sedanet | @khosropanah_ir
❄️ درسگفتار فلسفه کانت از دکتر سید حمید طالبزاده
صوت - 24 جلسه - دانشگاه تهران - ۱۳۸۹👇
✨→ 3danet.ir/x2Neb
🌾 @sedanet
صوت - 24 جلسه - دانشگاه تهران - ۱۳۸۹👇
✨→ 3danet.ir/x2Neb
🌾 @sedanet
Audio
🎙گزارشی از طرح پژوهشی «تأثیر فضای محیطی بر تحولات فرهنگی؛ مورد ایران پساجنگ» در گردهمایی معرفی برترینهای پژوهش فرهنگی در وزارت ارشاد
👤 #مرتضی_مردیها
🌾 @Sedanet | @mardihamorteza
👤 #مرتضی_مردیها
🌾 @Sedanet | @mardihamorteza
سلبرییتیها و روشنفکران.pdf
346.3 KB
🗞مصاحبه #علی_ورامینی با #محمدمهدی_اردبیلی
سلبریتیها و روشنفکران - بهمن ۱۳۹۶
ماهنامه مدیریت ارتباطات شماره ۹۳
🌾 @Sedanet | @philosophicalhalt
سلبریتیها و روشنفکران - بهمن ۱۳۹۶
ماهنامه مدیریت ارتباطات شماره ۹۳
🌾 @Sedanet | @philosophicalhalt
❄️ «انتحال» را بود آیا که عیاری گیرند؟
✍️ #امیرحسین_خداپرست
🔅تقلب علمی از خود به معنای استفاده از آثار قبلی خود در سیاقی جدید بدون اشاره به انتشار آنها در گذشته است. انتحال نیز استفاده از بخشهایی قابل ملاحظه از متون دیگران است به گونهای که تلقین اصالت کند. حتی اگر در متن جدید ارجاعاتی وجود داشته باشد، در صورتی که بیان مطلب تغییر چندانی نکند یا مطلب نقلشده داخل گیومه گذاشته نشود، متن جدید مصداق انتحال و تقلب علمی است. گرچه هنوز آییننامهی اجرایی قانون پیشگیری و مقابله با تقلب در تهیهی آثار علمی ابلاغ نشده است، این دو مورد پیشاپیش در برخی نشریات علمی کشور سوءرفتار علمی به شمار آمده است. در این نشریات، یکی از موازین اخلاقی عدم «کپیبرداری یا تکرار بخشهای قابل توجهی از مقالهی دیگر» است «حتی اگر مقالهی کپیشده مربوط به یکی از نویسندگان مقالهی جدید باشد». یکی از نشریاتی که این عبارات را بهصراحت در بخش راهنمای نویسندگان خود آورده است نشریهی جاویدان خرد، متعلق به مؤسسهی پژوهشی حکمت و فلسفهی ایران است که در حال حاضر عبدالحسین خسروپناه رییس آن است.
🔅 متأسفانه به نظر میرسد برخی از آثار #عبدالحسین_خسروپناه ، رییس مؤسسهی پژوهشی حکمت و فلسفهی ایران، نشاندهندهی هر دو گونه سوءرفتار علمیاند. نخست اینکه فصلها و قسمتهایی از آثار خسروپناه با تغییرهایی اندک در کتابهای متفاوت او بازنشر شده است، به گونهای که نحوهی بیان مطلب و محتوای آن در یک اثر با نحوهی بیان و محتوای همان مطلب در آثار دیگر، بهرغم برخی پس و پیش کردنها و تغییر واژهها، چنان مشابه است که شائبهی تقلب علمی از خود و کتابسازی را تقویت میکند.
🔅تأسفبارتر از رونویسی و تقلب از آثار خود رونویسی و تقلب از آثار دیگران است. این اتفاق دستکم در یک مورد در آثار مرتبط با فلسفهی دینِ خسروپناه رخ داده است. بخش قابل توجهی از فصل چهاردهم مسائل کلامی جدید و فلسفهی دین، در واقع، تلخیص و رونویسی از فصل چهارم کتاب جاودانگی (قم: بوستان کتاب قم: ۱۳۸۲)، نوشتهی دکتر رضا اکبری، استاد دانشگاه امام صادق(ع)، است. فصل پانزدهم کتاب خسروپناه خلاصهای از بخشی از مباحث فصل دوم کتاب جاودانگی است. در فصل چهاردهم اما این تلخیص با رونویسی همراه شده است. ممکن است خسروپناه بگوید در مواضعی از این فصل به نوشتهی اکبری ارجاع داده است. اما، اولاً، در چنین حجمی از خلاصهنویسی، صِرفِ ارجاع دادن در پایان یک جمله یا پاراگراف کفایت نمیکند و نویسنده باید بهصراحت بگوید که مطالب را اصولاً بر اساس فلان منبع نوشته است. بهعلاوه، اگر یک ارجاع به کتاب اکبری را ملاکِ امانتداریِ خسروپناه در خلاصهنویسی و رونویسی از آن کتاب بگیریم، با ارجاعات گاه و بیگاه به آثار دیگر چه کنیم که خسروپناه ذیل مطالبی میآورد که در واقع اکبری آنها را نوشته است؟ ثانیاً، از قضا در مواردی که مطلب به طور کامل یا با دخل و تصرفی اندک رونویسی شده است هیچ ارجاعی وجود ندارد...
متن کامل👇
✨→ 3danet.ir/jwzVE
🌾 @sedanet
✍️ #امیرحسین_خداپرست
🔅تقلب علمی از خود به معنای استفاده از آثار قبلی خود در سیاقی جدید بدون اشاره به انتشار آنها در گذشته است. انتحال نیز استفاده از بخشهایی قابل ملاحظه از متون دیگران است به گونهای که تلقین اصالت کند. حتی اگر در متن جدید ارجاعاتی وجود داشته باشد، در صورتی که بیان مطلب تغییر چندانی نکند یا مطلب نقلشده داخل گیومه گذاشته نشود، متن جدید مصداق انتحال و تقلب علمی است. گرچه هنوز آییننامهی اجرایی قانون پیشگیری و مقابله با تقلب در تهیهی آثار علمی ابلاغ نشده است، این دو مورد پیشاپیش در برخی نشریات علمی کشور سوءرفتار علمی به شمار آمده است. در این نشریات، یکی از موازین اخلاقی عدم «کپیبرداری یا تکرار بخشهای قابل توجهی از مقالهی دیگر» است «حتی اگر مقالهی کپیشده مربوط به یکی از نویسندگان مقالهی جدید باشد». یکی از نشریاتی که این عبارات را بهصراحت در بخش راهنمای نویسندگان خود آورده است نشریهی جاویدان خرد، متعلق به مؤسسهی پژوهشی حکمت و فلسفهی ایران است که در حال حاضر عبدالحسین خسروپناه رییس آن است.
🔅 متأسفانه به نظر میرسد برخی از آثار #عبدالحسین_خسروپناه ، رییس مؤسسهی پژوهشی حکمت و فلسفهی ایران، نشاندهندهی هر دو گونه سوءرفتار علمیاند. نخست اینکه فصلها و قسمتهایی از آثار خسروپناه با تغییرهایی اندک در کتابهای متفاوت او بازنشر شده است، به گونهای که نحوهی بیان مطلب و محتوای آن در یک اثر با نحوهی بیان و محتوای همان مطلب در آثار دیگر، بهرغم برخی پس و پیش کردنها و تغییر واژهها، چنان مشابه است که شائبهی تقلب علمی از خود و کتابسازی را تقویت میکند.
🔅تأسفبارتر از رونویسی و تقلب از آثار خود رونویسی و تقلب از آثار دیگران است. این اتفاق دستکم در یک مورد در آثار مرتبط با فلسفهی دینِ خسروپناه رخ داده است. بخش قابل توجهی از فصل چهاردهم مسائل کلامی جدید و فلسفهی دین، در واقع، تلخیص و رونویسی از فصل چهارم کتاب جاودانگی (قم: بوستان کتاب قم: ۱۳۸۲)، نوشتهی دکتر رضا اکبری، استاد دانشگاه امام صادق(ع)، است. فصل پانزدهم کتاب خسروپناه خلاصهای از بخشی از مباحث فصل دوم کتاب جاودانگی است. در فصل چهاردهم اما این تلخیص با رونویسی همراه شده است. ممکن است خسروپناه بگوید در مواضعی از این فصل به نوشتهی اکبری ارجاع داده است. اما، اولاً، در چنین حجمی از خلاصهنویسی، صِرفِ ارجاع دادن در پایان یک جمله یا پاراگراف کفایت نمیکند و نویسنده باید بهصراحت بگوید که مطالب را اصولاً بر اساس فلان منبع نوشته است. بهعلاوه، اگر یک ارجاع به کتاب اکبری را ملاکِ امانتداریِ خسروپناه در خلاصهنویسی و رونویسی از آن کتاب بگیریم، با ارجاعات گاه و بیگاه به آثار دیگر چه کنیم که خسروپناه ذیل مطالبی میآورد که در واقع اکبری آنها را نوشته است؟ ثانیاً، از قضا در مواردی که مطلب به طور کامل یا با دخل و تصرفی اندک رونویسی شده است هیچ ارجاعی وجود ندارد...
متن کامل👇
✨→ 3danet.ir/jwzVE
🌾 @sedanet
❄️ گیاهخواری یه مثابۀ عکس العملی منفی نسبت به وضعِ موجود
✍️ #بهنام_خداپناه
🔅در جایی از قول دوستی شنیدم که میگفت گیاهخواریِ من یا شما، و عدم مصرف گوشت از ناحیۀ چندین نفر اصولن گره ای از مشکلاتِ رنج حیوانی حل نخواهد کرد، زیرا این رنج رنجِ سیستماتیکی است که اصولن با گیاهخواریِ من و شما رخت برنخواهد بست. به تعبیر دیگر، ما با سیستمِ غول پیکرِ صنعتی یی مواجهیم که کنشهای فردی چندان تاثیر مشخص و معتنابهی روی آن بر جای نخواهد گذاشت و چه ما گوشت بخوریم یا نه آن سیستم مصرف کنندۀ خود را به شکل دیگری فراهم خواهد کرد.
🔅اینکه گیاهخواریِ من و شما تاثیری بر رنجِ سیستماتیکی که بر حیوانات می رود نخواهد گذاشت یک چیز است و عکس العمل تک تکِ ما انسانها نسبت بدان چیز دیگری است. بیایید به منطقِ این استدلال نگاهی بیاندازیم:
🔅آیا از این مطلب که، به فرضِ این دوستان، گیاهخواریِ من و شما تاثیرِ چندانی بر فرایند رنجِ سیستماتیکی ندارد که دامداری صنعتی بر حیوانات وارد میکند میتوان نتیجه گرفت که ما هم باید با این رویه همراه شویم و در بهترین حالت به نوعی از بی عملی فرو افتیم؟ به تعبیر دیگر، آیا از اینکه کنشهای کوچک من و شما نمیتواند، به فرض این دوستان، تغییری در رویۀ بهره کشیِ جهانیِ حیوانات ایجاد کند میتوان نتیجه گرفت که ما باید دست روی دست بگذاریم و با این سیستم همراه شویم، و به تعبیر این دوستان تنها در این باتلاق همراه با دیگران دست و پا بزنیم؟ اینطور فکر نمیکنم. منطقِ این نگاه به نظر کمیتش لنگ میزند. مثالی میزنم: از اینکه در یک جامعه دروغ به شکلی سیستماتیک و نظام مند وجود دارد آیا نتیجه میشود که چون زورِ من به مثابۀ یک فرد به این نظامِ سیستماتیک از دروغ و ریا نمیرسد، در بهترین حالت تنها باید تنها نظاره گر باشم و به نوعی از بی عملی فرو لغزم؟ یعنی من هم مثل همه در باتلاقِ ریا و دروغگویی دست و پا بزنم و هیچ تلاشی هم برای برون رفت از آن نکنم؟ پرسش اساسی اینجاست که "دقیقن، عکس العمل من به مثابۀ یک فرد نسبت به وضعِ موجود چه باید باشد؟"
🔅به نظرم، گیاهخواری یک عکس العمل اخلاقی علیه رویۀ موجود است: اینکه آیا من و شما باید با سیستمِ موجود همراه شویم یا نه یک پرسش اخلاقی است که برآیند خود را در قالب عملِ ما نشان میدهد. گیاهخواریِ من و شما، ولو هیچ تاثیری هم بر رویۀ رنج سیستماتیک حیوانات برجای نگذارد، که البته میگذارد، پاسخِ قاطع من و شما خواهد بود نسبت به یک رویه: موجه دانستنِ رویۀ موجود و همراهی با آن، یا ناموجه دانستنش و عدم همراهی با آن، خواه در هر دو شکل نظر و عمل باهم، یا نظرِ صرف و نه عمل. همچون زمانیکه در جامعه ای دروغ نهادینه شود، عکس العمل منفیِ من و شما نسبت به دروغگویی، درواقع عبارتست از پاسخ منفی ما به رویه ای که میدانیم نادرست و ناموجه است. این دستکم، تنها چیزی است که به مثابۀ افراد از من و شما بر می آید. و البته، ویژگیهای روانشناختیِ آدمها چه بسا باعث شکل گیری رویکردهای متفاوت در دو حوزۀ نظر و عمل نسبت به یک امر خطا میشود:
🔅کسانیکه نسبت به یک مشی خطا هم در عمل و هم در نظر پاسخ منفی میدهند، کسانیکه نسبت بدان در نظر پاسخ منفی میدهند اما آن میزان از کفِّ نفس و خود-داری را در خود نمی بینند تا آن را نسبت به عمل تسری دهند.
🌾 @sedanet | @BeKhodnotes
🏙 s8.picofile.com/file/8321119026/vegetarianism.jpg
✍️ #بهنام_خداپناه
🔅در جایی از قول دوستی شنیدم که میگفت گیاهخواریِ من یا شما، و عدم مصرف گوشت از ناحیۀ چندین نفر اصولن گره ای از مشکلاتِ رنج حیوانی حل نخواهد کرد، زیرا این رنج رنجِ سیستماتیکی است که اصولن با گیاهخواریِ من و شما رخت برنخواهد بست. به تعبیر دیگر، ما با سیستمِ غول پیکرِ صنعتی یی مواجهیم که کنشهای فردی چندان تاثیر مشخص و معتنابهی روی آن بر جای نخواهد گذاشت و چه ما گوشت بخوریم یا نه آن سیستم مصرف کنندۀ خود را به شکل دیگری فراهم خواهد کرد.
🔅اینکه گیاهخواریِ من و شما تاثیری بر رنجِ سیستماتیکی که بر حیوانات می رود نخواهد گذاشت یک چیز است و عکس العمل تک تکِ ما انسانها نسبت بدان چیز دیگری است. بیایید به منطقِ این استدلال نگاهی بیاندازیم:
🔅آیا از این مطلب که، به فرضِ این دوستان، گیاهخواریِ من و شما تاثیرِ چندانی بر فرایند رنجِ سیستماتیکی ندارد که دامداری صنعتی بر حیوانات وارد میکند میتوان نتیجه گرفت که ما هم باید با این رویه همراه شویم و در بهترین حالت به نوعی از بی عملی فرو افتیم؟ به تعبیر دیگر، آیا از اینکه کنشهای کوچک من و شما نمیتواند، به فرض این دوستان، تغییری در رویۀ بهره کشیِ جهانیِ حیوانات ایجاد کند میتوان نتیجه گرفت که ما باید دست روی دست بگذاریم و با این سیستم همراه شویم، و به تعبیر این دوستان تنها در این باتلاق همراه با دیگران دست و پا بزنیم؟ اینطور فکر نمیکنم. منطقِ این نگاه به نظر کمیتش لنگ میزند. مثالی میزنم: از اینکه در یک جامعه دروغ به شکلی سیستماتیک و نظام مند وجود دارد آیا نتیجه میشود که چون زورِ من به مثابۀ یک فرد به این نظامِ سیستماتیک از دروغ و ریا نمیرسد، در بهترین حالت تنها باید تنها نظاره گر باشم و به نوعی از بی عملی فرو لغزم؟ یعنی من هم مثل همه در باتلاقِ ریا و دروغگویی دست و پا بزنم و هیچ تلاشی هم برای برون رفت از آن نکنم؟ پرسش اساسی اینجاست که "دقیقن، عکس العمل من به مثابۀ یک فرد نسبت به وضعِ موجود چه باید باشد؟"
🔅به نظرم، گیاهخواری یک عکس العمل اخلاقی علیه رویۀ موجود است: اینکه آیا من و شما باید با سیستمِ موجود همراه شویم یا نه یک پرسش اخلاقی است که برآیند خود را در قالب عملِ ما نشان میدهد. گیاهخواریِ من و شما، ولو هیچ تاثیری هم بر رویۀ رنج سیستماتیک حیوانات برجای نگذارد، که البته میگذارد، پاسخِ قاطع من و شما خواهد بود نسبت به یک رویه: موجه دانستنِ رویۀ موجود و همراهی با آن، یا ناموجه دانستنش و عدم همراهی با آن، خواه در هر دو شکل نظر و عمل باهم، یا نظرِ صرف و نه عمل. همچون زمانیکه در جامعه ای دروغ نهادینه شود، عکس العمل منفیِ من و شما نسبت به دروغگویی، درواقع عبارتست از پاسخ منفی ما به رویه ای که میدانیم نادرست و ناموجه است. این دستکم، تنها چیزی است که به مثابۀ افراد از من و شما بر می آید. و البته، ویژگیهای روانشناختیِ آدمها چه بسا باعث شکل گیری رویکردهای متفاوت در دو حوزۀ نظر و عمل نسبت به یک امر خطا میشود:
🔅کسانیکه نسبت به یک مشی خطا هم در عمل و هم در نظر پاسخ منفی میدهند، کسانیکه نسبت بدان در نظر پاسخ منفی میدهند اما آن میزان از کفِّ نفس و خود-داری را در خود نمی بینند تا آن را نسبت به عمل تسری دهند.
🌾 @sedanet | @BeKhodnotes
🏙 s8.picofile.com/file/8321119026/vegetarianism.jpg
❄️ موافقان و مخالفان حجاب اجباری چه استدلالهایی دارند؟
✍️ #علی_زمانیان
🔅استدلال مخالفان اجباری شدن حجاب را می توان در سه گروه تقسیم کرد:
🔹1.گروه اول، کسانی هستند که با رویکرد پیامدگرایی، پایه استدلالشان بر پیامدها و نتیجه ها استوار می کنند. اینان بر این باورند که:
🔸الف) حجابِ دستوری و اجباری به سست شدن خود حجاب می انجامد.
🔸ب) حجابِ دستوری و اجباری به نارضایتی بخش بزرگی از بانوان منجر می گردد.
🔸ج) اجباری شدن تکالیف دینی و منجمله حجاب، به ریاکاری در جامعه دامن می زند
🔹2.گروه دوم، افرادی هستند که نظر به ناممکن بودن اجباری شدن حجاب دارند. در نظرگاه ایشان، پایه ی اجباری بودن حجاب سخت لرزان و سست است. حتی اگر حجاب، امرمطلوبی باشد اما اجباری شدنش غیر ممکن است. هم چنان که رضا شاه نتوانست بی حجابی را بر جامعه تحمیل کند، جمهوری اسلامی هم نمی تواند حجاب را (دست کم به صورت دایمی)، بر زنان اجبار کند.
🔹3. و در نهایت گروه سوم هستند که نظر به اختیار انسان می کنند. برای این گروه، دین، امری اختیاری است. ایمان نیز امری است که باید انتخاب شود. دین اجباری،دین نیست. حجاب اجباری هم معنای اصلی خود را از دست می دهد و از این رو نمی توان نام حجاب بر آن نهاد.
🔅موافقان اجباری بودن حجاب، چگونه از نظراتشان دفاع می کنند؟
🔹عموم کسانی که با تحمیل شدن حجاب موافق هستند، به خود حجاب به مثابه ی تکلیف دینی و شرعی باور دارند. بنابراین اینان اولا حجاب را واجب شرعی می دانند و ثانیا، بر این باورند که دیگران حتی اگر به حجاب باور ندارند، باید تن به حجاب اجباری بدهند. موافقان اجباری بودن حجاب، چه دلیلی بر سخن شان ارائه می دهند؟
به نظر می رسد که این گروه نیز به چهار زیر گروه قابل تقسیمند:
🔹1. رویکرد پیامدگرایانه ی دفاع از اجباری بودن حجاب: این گروه که پایه موافقت شان را با حجاب اجباری، بر پیامدها و نتایج آن بنا می کنند، نیز به دو زیر گروه تقسیم می شوند
🔸الف)کسانی که به آثار و پیامدهای اجتماعی حجاب و بی حجابی نگاه می کنند. در نظر اینان، بی حجابی بانوان ثمرات و نتایج ناگواری بر جامعه بار می کند. بی حجابی، به فساد اخلاق در جامعه دامن می زند و به ارکان خانواده و ارتباطات دینی جامعه صدمه وارد می شود.
🔸ب)کسانی دیگر با عطف نظر به نتایج فردی حجاب، آشکار و پنهان، عفت و سلامت اخلاقی را با "حجاب"، برابر می گیرند. به نحوی که در نزد اینان اگر کسی حجاب را رعایت نکند، سلامت اخلاقی اش را از دست خواهد داد. حجاب، سپری است در برابر دست اندازی های تجاوزگرایانه ی مفسدان. به طور کلی، این گروه بر این باورند که سلامت بانوان و سلامت جامعه در گرو حفظ و رعایت حجاب است.
🔹2. رویکرد وظیفه گرایانه ی دفاع از اجباری بودن حجاب: گر چه ممکن است نتایج و آثار فردی و اجتماعی حجاب برای وظیفه گرایان دینی مهم باشد اما آنان در دفاع از حجاب اجباری، از موضع دیگری وارد می شوند. اینان بر این باورند که دفاع و گسترش شریعت دینی و منجمله حجاب، وظیفه ی شرعی و الهی دینداران است. در این نظرگاه، حجاب، فرمان خداوند است. تکلیفی که باید به آن تن داد.
🔹3. رویکرد هویت گرایانه ی دفاع از اجباری بودن حجاب، هویت گرایان، از حجاب این گونه دفاع می کنند که:
🔸الف) حجاب، چهره ی دینی جامعه ی مسلمانی است. نشانگر هویتی است که باید برای حفظ آن تلاش کرد. در این منظر، اگر حجاب از جامعه رخت بربندد، گویی جامعه، هویت دینی اش را از دست داده است و با جوامع دیگر تفاوتی نخواهد کرد. تاکید بیش از حد بر حجاب و هویت سازی مسلمانی با مولفه ی حجاب، اینان را به سمت اجباری شدن حجاب می کشاند. در واقع برای این گروه، حجاب، همان مرز اصلی میان دین و سکولاریسم محسوب می شود.
🔸ب)گروه دیگر ی از هویت گرایان، حجاب را از امر دینی و یا هویت دیندارانه به امر سیاسی و هویت سیاسی تبدیل می کنند. حجاب در چشم انداز هویت سیاسی، نوعی مقابله و مقاومت در برابر دشمنان و برنامه های تجاوزگرایانه ی نظام های سرمایه داری است که بر دیگران سلطه دارند.
🔹 4.رویکرد اخلاقی دفاع از اجباری بودن حجاب: بنیان رویکرد اخلاقی در اجباری بودن حجاب بر این نکته استوار است که هر یک از ما آدمیان در قبال رستگاری دیگران مسئول هستیم و اگر قدرت و توانایی لازم داشته باشیم باید همگان را از جاده ی انحراف و سقوط در چاه، نجات دهیم.
🌾 @sedanet
t.me/kherade_montaghed/262
✍️ #علی_زمانیان
🔅استدلال مخالفان اجباری شدن حجاب را می توان در سه گروه تقسیم کرد:
🔹1.گروه اول، کسانی هستند که با رویکرد پیامدگرایی، پایه استدلالشان بر پیامدها و نتیجه ها استوار می کنند. اینان بر این باورند که:
🔸الف) حجابِ دستوری و اجباری به سست شدن خود حجاب می انجامد.
🔸ب) حجابِ دستوری و اجباری به نارضایتی بخش بزرگی از بانوان منجر می گردد.
🔸ج) اجباری شدن تکالیف دینی و منجمله حجاب، به ریاکاری در جامعه دامن می زند
🔹2.گروه دوم، افرادی هستند که نظر به ناممکن بودن اجباری شدن حجاب دارند. در نظرگاه ایشان، پایه ی اجباری بودن حجاب سخت لرزان و سست است. حتی اگر حجاب، امرمطلوبی باشد اما اجباری شدنش غیر ممکن است. هم چنان که رضا شاه نتوانست بی حجابی را بر جامعه تحمیل کند، جمهوری اسلامی هم نمی تواند حجاب را (دست کم به صورت دایمی)، بر زنان اجبار کند.
🔹3. و در نهایت گروه سوم هستند که نظر به اختیار انسان می کنند. برای این گروه، دین، امری اختیاری است. ایمان نیز امری است که باید انتخاب شود. دین اجباری،دین نیست. حجاب اجباری هم معنای اصلی خود را از دست می دهد و از این رو نمی توان نام حجاب بر آن نهاد.
🔅موافقان اجباری بودن حجاب، چگونه از نظراتشان دفاع می کنند؟
🔹عموم کسانی که با تحمیل شدن حجاب موافق هستند، به خود حجاب به مثابه ی تکلیف دینی و شرعی باور دارند. بنابراین اینان اولا حجاب را واجب شرعی می دانند و ثانیا، بر این باورند که دیگران حتی اگر به حجاب باور ندارند، باید تن به حجاب اجباری بدهند. موافقان اجباری بودن حجاب، چه دلیلی بر سخن شان ارائه می دهند؟
به نظر می رسد که این گروه نیز به چهار زیر گروه قابل تقسیمند:
🔹1. رویکرد پیامدگرایانه ی دفاع از اجباری بودن حجاب: این گروه که پایه موافقت شان را با حجاب اجباری، بر پیامدها و نتایج آن بنا می کنند، نیز به دو زیر گروه تقسیم می شوند
🔸الف)کسانی که به آثار و پیامدهای اجتماعی حجاب و بی حجابی نگاه می کنند. در نظر اینان، بی حجابی بانوان ثمرات و نتایج ناگواری بر جامعه بار می کند. بی حجابی، به فساد اخلاق در جامعه دامن می زند و به ارکان خانواده و ارتباطات دینی جامعه صدمه وارد می شود.
🔸ب)کسانی دیگر با عطف نظر به نتایج فردی حجاب، آشکار و پنهان، عفت و سلامت اخلاقی را با "حجاب"، برابر می گیرند. به نحوی که در نزد اینان اگر کسی حجاب را رعایت نکند، سلامت اخلاقی اش را از دست خواهد داد. حجاب، سپری است در برابر دست اندازی های تجاوزگرایانه ی مفسدان. به طور کلی، این گروه بر این باورند که سلامت بانوان و سلامت جامعه در گرو حفظ و رعایت حجاب است.
🔹2. رویکرد وظیفه گرایانه ی دفاع از اجباری بودن حجاب: گر چه ممکن است نتایج و آثار فردی و اجتماعی حجاب برای وظیفه گرایان دینی مهم باشد اما آنان در دفاع از حجاب اجباری، از موضع دیگری وارد می شوند. اینان بر این باورند که دفاع و گسترش شریعت دینی و منجمله حجاب، وظیفه ی شرعی و الهی دینداران است. در این نظرگاه، حجاب، فرمان خداوند است. تکلیفی که باید به آن تن داد.
🔹3. رویکرد هویت گرایانه ی دفاع از اجباری بودن حجاب، هویت گرایان، از حجاب این گونه دفاع می کنند که:
🔸الف) حجاب، چهره ی دینی جامعه ی مسلمانی است. نشانگر هویتی است که باید برای حفظ آن تلاش کرد. در این منظر، اگر حجاب از جامعه رخت بربندد، گویی جامعه، هویت دینی اش را از دست داده است و با جوامع دیگر تفاوتی نخواهد کرد. تاکید بیش از حد بر حجاب و هویت سازی مسلمانی با مولفه ی حجاب، اینان را به سمت اجباری شدن حجاب می کشاند. در واقع برای این گروه، حجاب، همان مرز اصلی میان دین و سکولاریسم محسوب می شود.
🔸ب)گروه دیگر ی از هویت گرایان، حجاب را از امر دینی و یا هویت دیندارانه به امر سیاسی و هویت سیاسی تبدیل می کنند. حجاب در چشم انداز هویت سیاسی، نوعی مقابله و مقاومت در برابر دشمنان و برنامه های تجاوزگرایانه ی نظام های سرمایه داری است که بر دیگران سلطه دارند.
🔹 4.رویکرد اخلاقی دفاع از اجباری بودن حجاب: بنیان رویکرد اخلاقی در اجباری بودن حجاب بر این نکته استوار است که هر یک از ما آدمیان در قبال رستگاری دیگران مسئول هستیم و اگر قدرت و توانایی لازم داشته باشیم باید همگان را از جاده ی انحراف و سقوط در چاه، نجات دهیم.
🌾 @sedanet
t.me/kherade_montaghed/262
Telegram
خرد منتقد
علی زمانیان - کانال خرد منتقد
❄️ معمای مخاطب در متون دینی
✍️ #رضا_بابایی - ۹۶/۱۲/۱۴
🔅اصلاح باورهای دینی جز از راه تغییر جایگاه متن در دینشناسی ممکن نیست. تا آنگاه که الفاظ و عبارات، یگانهمنبع شناخت دین است، روزآمدسازی دین در حد امور جزئی و پس از طی زمانهای طولانی و تحمل هزینههای سنگین است. «دینشناسی متنمحور»، مقتضی دینداری ظاهرگرا است و این نوع دینداری بیش از آنکه گرهگشا باشد، خود کلافی سردرگم است. تعبیرهایی مانند «درد دین» از همینجا پدید آمدهاند. علیالقاعده دین باید درمان باشد نه درد؛ یار شاطر باشد، نه بار خاطر و موضوع نزاع.
🔅تغییر جایگاه متن در دینشناسی اسلامی، دشوار و زمانبر است؛ چون در نزد مسلمانان، متون اسلامی بر خلاف متون مقدس ادیان دیگر، عین یا هموزن سخن خدا است و نیز فراتر از زمان و مکان. این تلقی از متن دینی، اقتضایی جز محوریت قاهرانۀ آن در فهم دین ندارد. مشکل دیگر، چیستی و اعتبار محورهای جایگزین است که اکنون موضوع این نوشتار نیست. در اینجا قصدم اشاره به یکی دیگر از مشکلات دینشناسی متنمحور است؛ چنانکه پیشتر نیز دربارۀ برخی دیگر از این مشکلات نوشته بودم.
🔅هر متنی از حیث مخاطب با دو مشکل بالقوه روبهرو است:
۱. بحران مخاطب؛ یعنی متن بدون مخاطب یا دچار کمبود مخاطب باشد.
۲. معمای مخاطب؛ یعنی طیف مخاطبان متن چنان گسترده، متنوع، متعدد و گاه متناقض باشد که مخاطب واقعی از خودمخاطبپندار قابل تشخیص نباشد و هر شنونده یا خوانندهای بتواند خود را مخاطب آن بپندارد.
🔅متون دینی، بهشدت با مشکل دوم مواجه است. مثلا در مقطعی از تاریخ اسلام، هم خوارج خود را مخاطب «یا ایها الذین آمنوا» میدانستند و هم پیروان امیرالمؤمنین و هم سپاهیان شام و هم اهل جمل در بصره. هر چهار گروه نیز تا آخرین نفس جنگیدند. همچنین همۀ قرائن و شواهد نشان میدهد که بیشتر کسانی که در روز عاشورا برای کشتن امام حسین(ع) به کربلا آمده بودند، خود را «مجاهد فی سبیل الله» میدانستند و به قول منسوب به امام سجاد: «یتقرّبونَ الی اللهِ بدمِهِ؛ قرب خدا را در ریختن خون حسین میجستند.»
همچنین هر کس که نماز میخواند و روزه میگیرد و انگشتر عقیق میپوشد و تسبیح میگرداند و چشم از نامحرم میبندد، با شنیدن «یا ایها الذین آمنوا»، شاخکهای احساسش میجنبد؛ اما همو نصیب دیگران را یا «المغضوب علیهم» میداند یا «الضّالین». اگر در راهی باشد که بیشتر مردم همان راه را میروند، میگوید «ید الله مع الجماعة» و اگر بیشتر مردم را در مقابل خود ببیند، میگوید: «اکثرهم لایعقلون». وقتی در قرآن میخواند که حزب الله پیروز است، مشتهای خود را گره میکند و بر سر احزاب دیگر میکوبد، و وقتی به او میگویی چرا شیوۀ گفتوگو و مذاکره را بر تندی و خشم برگزیدهای، آیۀ «محمدٌ رسولُ الله والذین مَعَهُ اشدّاءُ علی الکُفار» را قرائت میکند. اگر از او بپرسند که چرا خود را مصداق «الذین معه» میشماری، حجتهایی میآورد که اولا همگی از جنس ظواهر است و ثانیا برخی مخالفان او نیز میتوانند همان حجتها را بیاورند، و بلکه بیشتر از او. خودمخاطبپنداری در متون دینی به قدری آسان و رایج است که هر کسی میتواند دربارۀ دیگری هر چه میخواهد بگوید و بیانصافی کند و در مقابل اعتراض دیگران بگوبد: «لا یحب اللهُ الجهرَ بالسوء من القول الا من ظلم.» (نساء/148) یعنی مظلوم اجازه دارد که صدای خود را بلند کند و فریاد بزند و غیبت کند. آیا شما میتوانید به او ثابت کنید که مظلوم دیگری است، نه او؟ از امام رضا(ع) نقل شده است که پیامبران آنگاه نبوت خویش را فهم میکردند که خود را ناچیزترین و پستترین بندگان خدا مییافتند(در محضر علامه طباطبایی، چاپ سوم، ۱۳۸۸، ص۱۹۸). اما مدعیان پیروی از ایشان، همواره خود را در جایگاهی برتر و نزدیکتر از دیگران به خدا میبینند.
🔅هیچ راهی برای گشودن معمای مخاطب در متون دینی وجود ندارد. یعنی شما از هیچ راهی نمیتوانید به هیچ مسلمانی ثابت کنید که حزبُ اللهِ قرآن هیچ ربطی به جناح سیاسی تو ندارد و بلکه ممکن است حزب الله همان گروهی باشد که تو در نابودی آن بهجان میکوشی. حتی اگر مفسر و راهنمای متن در نزد دو مسلمان یکی باشد و مثلا هر دو مرجعیت علمی اهل بیت(ع) را پذیرفته باشند، اگرچه بخشی از اختلافاتشان فروکش میکند، دچار همان مقدار اختلاف و نزاع در بخشهای دیگر میشوند؛ مانند نزاع اصولیان و اخباریهای شیعی که تا تکفیر یکدیگر پیش رفتهاند.
🔅حل معمای مخاطب در متون دینی، اگر راهی داشته باشد، استمداد از مؤلفههای برونمتنی است؛ مؤلفههایی همچون خرد جمعی، تجربههای تاریخی بشر، عقل خودبنیاد، مشی مشترک ادیان، اعتباربخشی به داورهای بیطرف، روح دیانت، بسندگی به قدر متیقنها و احتیاط متقیانه. هر یک از این مؤلفهها شرحی مستوفا میطلبد.
🌾 @sedanet | @rezababaei43
🏙 s8.picofile.com/file/8321125250/R2b.jpg
✍️ #رضا_بابایی - ۹۶/۱۲/۱۴
🔅اصلاح باورهای دینی جز از راه تغییر جایگاه متن در دینشناسی ممکن نیست. تا آنگاه که الفاظ و عبارات، یگانهمنبع شناخت دین است، روزآمدسازی دین در حد امور جزئی و پس از طی زمانهای طولانی و تحمل هزینههای سنگین است. «دینشناسی متنمحور»، مقتضی دینداری ظاهرگرا است و این نوع دینداری بیش از آنکه گرهگشا باشد، خود کلافی سردرگم است. تعبیرهایی مانند «درد دین» از همینجا پدید آمدهاند. علیالقاعده دین باید درمان باشد نه درد؛ یار شاطر باشد، نه بار خاطر و موضوع نزاع.
🔅تغییر جایگاه متن در دینشناسی اسلامی، دشوار و زمانبر است؛ چون در نزد مسلمانان، متون اسلامی بر خلاف متون مقدس ادیان دیگر، عین یا هموزن سخن خدا است و نیز فراتر از زمان و مکان. این تلقی از متن دینی، اقتضایی جز محوریت قاهرانۀ آن در فهم دین ندارد. مشکل دیگر، چیستی و اعتبار محورهای جایگزین است که اکنون موضوع این نوشتار نیست. در اینجا قصدم اشاره به یکی دیگر از مشکلات دینشناسی متنمحور است؛ چنانکه پیشتر نیز دربارۀ برخی دیگر از این مشکلات نوشته بودم.
🔅هر متنی از حیث مخاطب با دو مشکل بالقوه روبهرو است:
۱. بحران مخاطب؛ یعنی متن بدون مخاطب یا دچار کمبود مخاطب باشد.
۲. معمای مخاطب؛ یعنی طیف مخاطبان متن چنان گسترده، متنوع، متعدد و گاه متناقض باشد که مخاطب واقعی از خودمخاطبپندار قابل تشخیص نباشد و هر شنونده یا خوانندهای بتواند خود را مخاطب آن بپندارد.
🔅متون دینی، بهشدت با مشکل دوم مواجه است. مثلا در مقطعی از تاریخ اسلام، هم خوارج خود را مخاطب «یا ایها الذین آمنوا» میدانستند و هم پیروان امیرالمؤمنین و هم سپاهیان شام و هم اهل جمل در بصره. هر چهار گروه نیز تا آخرین نفس جنگیدند. همچنین همۀ قرائن و شواهد نشان میدهد که بیشتر کسانی که در روز عاشورا برای کشتن امام حسین(ع) به کربلا آمده بودند، خود را «مجاهد فی سبیل الله» میدانستند و به قول منسوب به امام سجاد: «یتقرّبونَ الی اللهِ بدمِهِ؛ قرب خدا را در ریختن خون حسین میجستند.»
همچنین هر کس که نماز میخواند و روزه میگیرد و انگشتر عقیق میپوشد و تسبیح میگرداند و چشم از نامحرم میبندد، با شنیدن «یا ایها الذین آمنوا»، شاخکهای احساسش میجنبد؛ اما همو نصیب دیگران را یا «المغضوب علیهم» میداند یا «الضّالین». اگر در راهی باشد که بیشتر مردم همان راه را میروند، میگوید «ید الله مع الجماعة» و اگر بیشتر مردم را در مقابل خود ببیند، میگوید: «اکثرهم لایعقلون». وقتی در قرآن میخواند که حزب الله پیروز است، مشتهای خود را گره میکند و بر سر احزاب دیگر میکوبد، و وقتی به او میگویی چرا شیوۀ گفتوگو و مذاکره را بر تندی و خشم برگزیدهای، آیۀ «محمدٌ رسولُ الله والذین مَعَهُ اشدّاءُ علی الکُفار» را قرائت میکند. اگر از او بپرسند که چرا خود را مصداق «الذین معه» میشماری، حجتهایی میآورد که اولا همگی از جنس ظواهر است و ثانیا برخی مخالفان او نیز میتوانند همان حجتها را بیاورند، و بلکه بیشتر از او. خودمخاطبپنداری در متون دینی به قدری آسان و رایج است که هر کسی میتواند دربارۀ دیگری هر چه میخواهد بگوید و بیانصافی کند و در مقابل اعتراض دیگران بگوبد: «لا یحب اللهُ الجهرَ بالسوء من القول الا من ظلم.» (نساء/148) یعنی مظلوم اجازه دارد که صدای خود را بلند کند و فریاد بزند و غیبت کند. آیا شما میتوانید به او ثابت کنید که مظلوم دیگری است، نه او؟ از امام رضا(ع) نقل شده است که پیامبران آنگاه نبوت خویش را فهم میکردند که خود را ناچیزترین و پستترین بندگان خدا مییافتند(در محضر علامه طباطبایی، چاپ سوم، ۱۳۸۸، ص۱۹۸). اما مدعیان پیروی از ایشان، همواره خود را در جایگاهی برتر و نزدیکتر از دیگران به خدا میبینند.
🔅هیچ راهی برای گشودن معمای مخاطب در متون دینی وجود ندارد. یعنی شما از هیچ راهی نمیتوانید به هیچ مسلمانی ثابت کنید که حزبُ اللهِ قرآن هیچ ربطی به جناح سیاسی تو ندارد و بلکه ممکن است حزب الله همان گروهی باشد که تو در نابودی آن بهجان میکوشی. حتی اگر مفسر و راهنمای متن در نزد دو مسلمان یکی باشد و مثلا هر دو مرجعیت علمی اهل بیت(ع) را پذیرفته باشند، اگرچه بخشی از اختلافاتشان فروکش میکند، دچار همان مقدار اختلاف و نزاع در بخشهای دیگر میشوند؛ مانند نزاع اصولیان و اخباریهای شیعی که تا تکفیر یکدیگر پیش رفتهاند.
🔅حل معمای مخاطب در متون دینی، اگر راهی داشته باشد، استمداد از مؤلفههای برونمتنی است؛ مؤلفههایی همچون خرد جمعی، تجربههای تاریخی بشر، عقل خودبنیاد، مشی مشترک ادیان، اعتباربخشی به داورهای بیطرف، روح دیانت، بسندگی به قدر متیقنها و احتیاط متقیانه. هر یک از این مؤلفهها شرحی مستوفا میطلبد.
🌾 @sedanet | @rezababaei43
🏙 s8.picofile.com/file/8321125250/R2b.jpg
❄️ «حجابِ کامل»؛ اسلامی یا ایمانی
✍️ #رضا_دشتی
🔅یادداشت پیش رو از منظری قرآنی و تاریخی، به بررسی آنچه بعنوان «حجابِ کامل» شناخته می شود، پرداخته است. این نوشته در پی پاسخگویی به دو سوال اساسی می باشد؛ یکی اینکه آیا «حجابِ کامل»، امری اسلامی است یا ایمانی؟ و آیا «حجابِ کامل» بایستی در تنظیم قوانین حکومت اسلامی در نظر گرفته شود؟ به منظور پاسخ به این دو سوال، در نظر گرفتن دو فرض مهم است؛ اولاً تمایز اسلام و ایمان با یکدیگر و ثانیاً قانونگذاری در حکومت اسلامی مبنی بر انتخاب های ارادی مردم مطابق با شریعت اسلام. تشریح این دو فرض و پاسخ به دو سوال مطرح شده مبتنی بر قرآن، احادیث، روایات، اندیشه علمای شیعه و بهره مندی از استدلال ها و استنباط های عقلانی می باشد. در نوشته پیش رو پس از بررسی حجاب کامل در قرآن و روایات معتبر، به تشریح تمایز دو مقوله ایمان و اسلام و معیار قانونگذاری در اندیشه شیعه پرداخته شده تا مشخص شود که آیا آنچه امروز بعنوان پدیده برخورد با بدحجابی در جامعه می بینیم، اتفاقی دینی و مبارک است یا خیر؟
متن کامل👇
✨→ 3danet.ir/UnF2y
🌾 @sedanet
✍️ #رضا_دشتی
🔅یادداشت پیش رو از منظری قرآنی و تاریخی، به بررسی آنچه بعنوان «حجابِ کامل» شناخته می شود، پرداخته است. این نوشته در پی پاسخگویی به دو سوال اساسی می باشد؛ یکی اینکه آیا «حجابِ کامل»، امری اسلامی است یا ایمانی؟ و آیا «حجابِ کامل» بایستی در تنظیم قوانین حکومت اسلامی در نظر گرفته شود؟ به منظور پاسخ به این دو سوال، در نظر گرفتن دو فرض مهم است؛ اولاً تمایز اسلام و ایمان با یکدیگر و ثانیاً قانونگذاری در حکومت اسلامی مبنی بر انتخاب های ارادی مردم مطابق با شریعت اسلام. تشریح این دو فرض و پاسخ به دو سوال مطرح شده مبتنی بر قرآن، احادیث، روایات، اندیشه علمای شیعه و بهره مندی از استدلال ها و استنباط های عقلانی می باشد. در نوشته پیش رو پس از بررسی حجاب کامل در قرآن و روایات معتبر، به تشریح تمایز دو مقوله ایمان و اسلام و معیار قانونگذاری در اندیشه شیعه پرداخته شده تا مشخص شود که آیا آنچه امروز بعنوان پدیده برخورد با بدحجابی در جامعه می بینیم، اتفاقی دینی و مبارک است یا خیر؟
متن کامل👇
✨→ 3danet.ir/UnF2y
🌾 @sedanet
صدانت
«حجابِ کامل»؛ اسلامی یا ایمانی • صدانت
یادداشت پیش رو از منظری قرآنی و تاریخی، به بررسی آنچه بعنوان «حجابِ کامل» شناخته می شود، پرداخته است. این نوشته در پی پاسخگویی به دو سوال اساسی می باشد؛ یکی اینکه آیا «حجابِ کامل»، امری اسلامی است یا ایمانی؟ و آیا «حجابِ کامل» بایستی در تنظیم قوانین حکومت…
❄️ در نقد ترجمه فارسی بین کانت و هگل: تقریراتی درباره ایدئالیسم آلمانی
✍️ سید مسعود حسینی
🔅هدف من از نگارش این نقد تخریب مترجم یا طرح ادعای غیرممکنی درباره میزان تواناییهای بالقوه مترجم در ترجمه و فهم فلسفی نیست. هدف، بر خلاف، هشدار و تلنگری است به خودم در وهله اول و به مترجم این اثر در وهله دوم و در وهله سوم به همه جوانانی که سودای ترجمه آثار فلسفی در سر دارند. عنوان این نقد را گذاشتهام: «فلسفه به مثابه بازی و بازیچه».
🔅دلیل گزینش این تعبیر این است که بررسی ترجمه فارسی کتاب بین کانت و هگل: تقریراتی درباره ایدئالیسم آلمانی بهقلم هومن قاسمی، بهواقع این تلقی را در ذهم پدید آورد که گویی برخی از فعالان عرصه فلسفه در ایران، فلسفه را عرصه بازی و چهبسا بازیچه بازیچهها میدانند. به عبارت دیگر، «جدیت» در کار ایشان واپسین مولفهای است که مد نظر قرار میگیرد و گویی فلسفه عرصه فراموشیِ جدیت و تخصص و اهتمام اندیشمندانه است. چنین ترجمههایی اول از همه نوعی حس «بیخودبودن» و «شرم فلسفی» در جانم پدید میآورند. شرم از اینکه آیا ما به جای کاری جدی و خطیر، مبادا بازیگر یک بازی و چهبسا بازیچهای بیش نیستیم! مبادا خود دیتر هنریش نیز، که از زعمای مفسران ایدئالیسم آلمانی است، جز شرکت در بازیای نهچندان جدی کاری از پیش نبرده است، و کار مترجم در ترجمه بازیگوشانه این اثرِ بازیچهوار صرفاً دنباله همین بازی، این بار در زمین بازیِ «فلسفه» ایرانی، بوده است.
🔅کتاب مزبور در ترجمه فارسیِ آن مشتمل بر ۴۴۰ صفحه است. بررسی تمام این ۴۴۰ صفحه اگر در توانم هم باشد در حوصلهام نمیگنجد. از این رو، از باب نمونه، یک فصل را بهطور تصادفی برمیگزینم و به ویرایش برخی از قسمتهای آن میپردازم (فصل هفدهم: «خصلت پارادکسیکال خودـانتسابی آگاهی»، صص ۲۹۹-۳۱۸ از ترجمه فارسی و صص ۲۴۶-۲۶۲ از متن اصلی). خوشبختانه متن این کتاب در اصل از جانب دیتر هنریشِ آلمانی به زبان انگلیسی تقریر شده و بهعلاوه زبانی چندان دشوار نیز در آن به کار نرفته و مقابله متن ترجمه فارسی با این متن کار دشواری نیست. اما چنانکه نشان خواهم داد، مترجم فارسی اگر نگویم هیچ، دستکم میتوانم بگویم وقوف و هشیاری اندکی به مفاد آراء هنریش و ایدئالیستهای آلمانی داشته است، و این در ترجمه فارسی آشکارا منعکس شده است. اشکالات این اثر را به سه دسته تقسیم میکنم: (۱) سوءفهم عناصر اساسی و فنیِ بحث؛ (۲) وارد کردن عبارات نامربوط و گاه مغلوط در توضیح مطالب کتاب و (۳) بهکارگیری اصطلاحات مهجور و نامربوط و نامصطلح.
🔅اما از آنجا که ممکن است شق سوم تا حدی مربوط به حوزه سلیقه و ذوق قلمداد شود (که البته بههیچ وجه چنین رأیی را قبول ندارم، هرچند اینجا جای مناقشه در این باب نیست)، آن را در این نقد نادیده میگیرم و صرفاً میپردازم به مواردی که اشکالاتی چنان عمیق در کارند که عملاً این ترجمه را به اثری ناسودمند و بیثمر، بلکه مخرب و گمراهکننده تبدیل میکنند. ضمناً، از آنجا که بهنظر میرسد عباراتی که مترجم در ترجمه خویش وارد کرده مکمل اشتباهات او در ترجمهاند، اشکالات دسته نخست و دوم را با هم بررسی میکنم.
متن کامل👇
✨→ 3danet.ir/eZgEk
🌾 @sedanet | @MorgenHimmel
✍️ سید مسعود حسینی
🔅هدف من از نگارش این نقد تخریب مترجم یا طرح ادعای غیرممکنی درباره میزان تواناییهای بالقوه مترجم در ترجمه و فهم فلسفی نیست. هدف، بر خلاف، هشدار و تلنگری است به خودم در وهله اول و به مترجم این اثر در وهله دوم و در وهله سوم به همه جوانانی که سودای ترجمه آثار فلسفی در سر دارند. عنوان این نقد را گذاشتهام: «فلسفه به مثابه بازی و بازیچه».
🔅دلیل گزینش این تعبیر این است که بررسی ترجمه فارسی کتاب بین کانت و هگل: تقریراتی درباره ایدئالیسم آلمانی بهقلم هومن قاسمی، بهواقع این تلقی را در ذهم پدید آورد که گویی برخی از فعالان عرصه فلسفه در ایران، فلسفه را عرصه بازی و چهبسا بازیچه بازیچهها میدانند. به عبارت دیگر، «جدیت» در کار ایشان واپسین مولفهای است که مد نظر قرار میگیرد و گویی فلسفه عرصه فراموشیِ جدیت و تخصص و اهتمام اندیشمندانه است. چنین ترجمههایی اول از همه نوعی حس «بیخودبودن» و «شرم فلسفی» در جانم پدید میآورند. شرم از اینکه آیا ما به جای کاری جدی و خطیر، مبادا بازیگر یک بازی و چهبسا بازیچهای بیش نیستیم! مبادا خود دیتر هنریش نیز، که از زعمای مفسران ایدئالیسم آلمانی است، جز شرکت در بازیای نهچندان جدی کاری از پیش نبرده است، و کار مترجم در ترجمه بازیگوشانه این اثرِ بازیچهوار صرفاً دنباله همین بازی، این بار در زمین بازیِ «فلسفه» ایرانی، بوده است.
🔅کتاب مزبور در ترجمه فارسیِ آن مشتمل بر ۴۴۰ صفحه است. بررسی تمام این ۴۴۰ صفحه اگر در توانم هم باشد در حوصلهام نمیگنجد. از این رو، از باب نمونه، یک فصل را بهطور تصادفی برمیگزینم و به ویرایش برخی از قسمتهای آن میپردازم (فصل هفدهم: «خصلت پارادکسیکال خودـانتسابی آگاهی»، صص ۲۹۹-۳۱۸ از ترجمه فارسی و صص ۲۴۶-۲۶۲ از متن اصلی). خوشبختانه متن این کتاب در اصل از جانب دیتر هنریشِ آلمانی به زبان انگلیسی تقریر شده و بهعلاوه زبانی چندان دشوار نیز در آن به کار نرفته و مقابله متن ترجمه فارسی با این متن کار دشواری نیست. اما چنانکه نشان خواهم داد، مترجم فارسی اگر نگویم هیچ، دستکم میتوانم بگویم وقوف و هشیاری اندکی به مفاد آراء هنریش و ایدئالیستهای آلمانی داشته است، و این در ترجمه فارسی آشکارا منعکس شده است. اشکالات این اثر را به سه دسته تقسیم میکنم: (۱) سوءفهم عناصر اساسی و فنیِ بحث؛ (۲) وارد کردن عبارات نامربوط و گاه مغلوط در توضیح مطالب کتاب و (۳) بهکارگیری اصطلاحات مهجور و نامربوط و نامصطلح.
🔅اما از آنجا که ممکن است شق سوم تا حدی مربوط به حوزه سلیقه و ذوق قلمداد شود (که البته بههیچ وجه چنین رأیی را قبول ندارم، هرچند اینجا جای مناقشه در این باب نیست)، آن را در این نقد نادیده میگیرم و صرفاً میپردازم به مواردی که اشکالاتی چنان عمیق در کارند که عملاً این ترجمه را به اثری ناسودمند و بیثمر، بلکه مخرب و گمراهکننده تبدیل میکنند. ضمناً، از آنجا که بهنظر میرسد عباراتی که مترجم در ترجمه خویش وارد کرده مکمل اشتباهات او در ترجمهاند، اشکالات دسته نخست و دوم را با هم بررسی میکنم.
متن کامل👇
✨→ 3danet.ir/eZgEk
🌾 @sedanet | @MorgenHimmel
صدانت
فلسفه بهمثابه بازی و بازیچه • صدانت
بررسی ترجمه فارسی کتاب بین کانت و هگل: تقریراتی درباره ایدئالیسم آلمانی بهقلم هومن قاسمی، بهواقع این تلقی را در ذهم پدید آورد که گویی برخی از فعالان عرصه فلسفه در ایران، فلسفه را عرصه بازی و چهبسا بازیچه بازیچهها میدانند. به عبارت دیگر، «جدیت» در کار…
❄️ سهگانه بیاخلاقی در مصاف اندیشهورزی
✍️ #مهدی_عبدالهی
🔅صفحه 8 روزنامه شرق در روز شنبه 5 اسفند (ش3093) مزین به عنوان «اندیشه» بود، اما بهواقع «آوردگاه بیاخلاقی در مصاف با اندیشهورزی» بود. به اسم «اندیشه» سهگانهای به خامه سه تن از اهالی فلسفه به زیور طبع آراسته شد: «سخن را چنين خوارمايه مدار» به قلم دکتر نصرالله موسویان، «تهمت فیلسوفی» به قلم جناب کسری پناهی و «ما و آسيابهاي بادي فلسفي» به دست دکتر امیر صائمی. سهگانه یادشده با استناد به برخی مواضع سه اثر از جناب استاد حجت الاسلام و المسلمین #عبدالحسین_خسروپناه انتقادات علمی را با بیاخلاقی و بیادبی درآمیخته، تا مرز سخرهگری پیش رفتند.
🔅روشن است که هیچ اندیشمند مسلمان و غیرمسلمانی بدون نقد نبوده است، اما مگر اخلاق نقد این نیست که نکات مثبت اندیشهها را نیز برجسته کنیم؟! بهراستی اگر با نگرش آزاداندیش و بدون هیجان آثار دکتر خسروپناه را بخوانیم، هیچ نقطه مثبت و برجستهای در آنها نمییابیم؟! برخی از آنچه نویسندگان این متون بهمثابه اشکالات بیّن علمی و فهم نادرست اصطلاحات و مسائل فلسفی زیر ذرهبین خود نهادهاند، از سنخ اشتباهات نگارشی است که هر نویسندهای در معرض آن قرار دارد، اما بیتردید کاوش در یک اثر علمی برای یافتن چنین نکاتی نه رسالت اهل فضل و دانش است و نه مجوّزی برای افسارگسیختگی قلم در وادی اتهام بستن به دیگران!
🔅بهزعم نگارنده این سطور، اندکی از انصاف و وجدان برای فهم تفاوت آشکار نقد علمی با درنوردیدن مرزهای اخلاق و ادب بسنده است. از سوی دیگر، واژگانی که در این سهگانه دامن اخلاق علمی را آلودهاند، آن چنان پرشمارند که هیچ نیاز به یادآوری و بازگویی ندارد، و زخم بیانصافی چنان بر پیکر این سه هویداست که چشم بینای هیچ منصفی نمیتواند آن را نبیند. از این رو، نگارنده این سطور سر آن ندارد که مواضع پرشمار بیاخلاقی نگاشتههای یادشده را نشان دهد، بلکه قصد مناقشهای علمی با نویسندگان محترم را دارد. غرض پرتو افکندن بر برخی ـتأکید میکنم تنها برخیـ مدعیات علمی نویسندگان محترم است که بهاستناد آنها جرأت جابه جایی مرزهای اخلاق به خود دادهاند.
متن کامل👇
✨→ 3danet.ir/IMABC
🌾 @sedanet | @MAbdullahi
✍️ #مهدی_عبدالهی
🔅صفحه 8 روزنامه شرق در روز شنبه 5 اسفند (ش3093) مزین به عنوان «اندیشه» بود، اما بهواقع «آوردگاه بیاخلاقی در مصاف با اندیشهورزی» بود. به اسم «اندیشه» سهگانهای به خامه سه تن از اهالی فلسفه به زیور طبع آراسته شد: «سخن را چنين خوارمايه مدار» به قلم دکتر نصرالله موسویان، «تهمت فیلسوفی» به قلم جناب کسری پناهی و «ما و آسيابهاي بادي فلسفي» به دست دکتر امیر صائمی. سهگانه یادشده با استناد به برخی مواضع سه اثر از جناب استاد حجت الاسلام و المسلمین #عبدالحسین_خسروپناه انتقادات علمی را با بیاخلاقی و بیادبی درآمیخته، تا مرز سخرهگری پیش رفتند.
🔅روشن است که هیچ اندیشمند مسلمان و غیرمسلمانی بدون نقد نبوده است، اما مگر اخلاق نقد این نیست که نکات مثبت اندیشهها را نیز برجسته کنیم؟! بهراستی اگر با نگرش آزاداندیش و بدون هیجان آثار دکتر خسروپناه را بخوانیم، هیچ نقطه مثبت و برجستهای در آنها نمییابیم؟! برخی از آنچه نویسندگان این متون بهمثابه اشکالات بیّن علمی و فهم نادرست اصطلاحات و مسائل فلسفی زیر ذرهبین خود نهادهاند، از سنخ اشتباهات نگارشی است که هر نویسندهای در معرض آن قرار دارد، اما بیتردید کاوش در یک اثر علمی برای یافتن چنین نکاتی نه رسالت اهل فضل و دانش است و نه مجوّزی برای افسارگسیختگی قلم در وادی اتهام بستن به دیگران!
🔅بهزعم نگارنده این سطور، اندکی از انصاف و وجدان برای فهم تفاوت آشکار نقد علمی با درنوردیدن مرزهای اخلاق و ادب بسنده است. از سوی دیگر، واژگانی که در این سهگانه دامن اخلاق علمی را آلودهاند، آن چنان پرشمارند که هیچ نیاز به یادآوری و بازگویی ندارد، و زخم بیانصافی چنان بر پیکر این سه هویداست که چشم بینای هیچ منصفی نمیتواند آن را نبیند. از این رو، نگارنده این سطور سر آن ندارد که مواضع پرشمار بیاخلاقی نگاشتههای یادشده را نشان دهد، بلکه قصد مناقشهای علمی با نویسندگان محترم را دارد. غرض پرتو افکندن بر برخی ـتأکید میکنم تنها برخیـ مدعیات علمی نویسندگان محترم است که بهاستناد آنها جرأت جابه جایی مرزهای اخلاق به خود دادهاند.
متن کامل👇
✨→ 3danet.ir/IMABC
🌾 @sedanet | @MAbdullahi
صدانت
سهگانه بیاخلاقی در مصاف اندیشهورزی • صدانت
مهدی عبدالهی: روزنامه شرق در روز شنبه 5 اسفند مزین به عنوان «اندیشه» بود، اما بهواقع «آوردگاه بیاخلاقی در مصاف با اندیشهورزی» بود.سه تن از اهالی فلسفه به زیور طبع آراسته شد: «سخن را چنين خوارمايه مدار» به قلم نصرالله موسویان، «تهمت فیلسوفی» به قلم کسری…
❄️ به بهانه هشتم مارس
✍️ #محمدمهدی_اردبیلی
🔅در آستانۀ هشتم مارس، روزِ موسوم به «زن»، و تمام واکنشهای سانتیمانتال و ضدِّزن در این روز، از خرید کادوهای زن-خَر-کن گرفته تا بیان اشعار چاپلوسانه و جملهقصارهای بیمعنا و موهوم دربارۀ نقش و مقام زن و نیز تمام دعاوی ذاتگرایانۀ «زنانِ بیولوژیک» در رثای زن-بودنشان که نهایتاً نتیجهای جز تحمیق توامانِ زنان و مردان و بازآفرینی نقشهای سنتی در قالبهایی جذاب و به ظاهر مدرن اما ذاتاً ارتجاعی ندارد که منافعش به جیبِ همان شرکتها و بِرندهای چندملیتیای میرود که از استمرار این وضعیت سود میبرند، امروز تاکید بر ایدۀ رادیکال «فعالیت یا عملیاتِ زنانه» در مقام فعالیتی رهاییبخش علیه تمام این مراسمات فریبکارانه و اغفالکننده، ضروری است. اگر در زن چیزی ارزشمند یا قابل دفاع وجود داشته (یا حتی به بیان دقیقتر «باقی مانده») باشد، «عملیاتِ زنانه» است: البته نه به معنای رفتار لوس و کلیشهای و ازپیشتعیینشده انسانهایی با جنس مونث، بلکه به عنوان فعالیتِ همۀ ما، در راستای مواجههای انتقادی با نظام سیاسی-اجتماعی-اقتصادیِ سرکوبِ سیارهایمان و بازارزشگذاری مفهوم عدالت و بازآفرینی ایدۀ «عدالت همگانی» که در شرایط فعلی نخستین دشمنانش خود زنانی هستند که چنان به ایفای نقشِ منفعل و کادوبگیرشان معتاد شدهاند که حتی تصور زیستی دیگر و جهانی دیگر برایشان میسر نیست. «عملیاتِ زنانه»، بدیلی انتقادی است دربرابر «رفتار زنانه» یا حتی صفت رقتانگیزِ «لطافت زنانه». به تعبیر دریدا،
«آنچه حقیقتاً نمیتواند به چنگ آید، زنانه است، نباید این اصطلاح (زنانه) را با عجله به «زنانگی»، «زنانگیِ زن»، «جنسیت زنانه» یا بتوارههای ذاتگرایانۀ دیگری ترجمه کرد که فرد دقیقاً زمانی گمان میکند آنها را به چنگ آورده که به حماقت فیلسوفی جزماندیش، هنرمندی ناتوان، یا اغواگری بیتجربه تن میدهد. ... بگذارید حتی امر زنانه هم نگوییم [بلکه بیایید در عوض آن را چنین بنامیم:] "عملیات زنانه"». (ژاک دریدا، مهمیزها: سبکهای نیچه؛ به نقل از گیرهارت، سوزان، ۱۳۹۲، «بقایای فلسفه»، در واسازیِ هگل، ترجمه: محمدمهدی اردبیلی و مهدی پارسا، تهران: نشر رخدادنو، صص ۱۱۳-۱۱۴)
🌾 @sedanet | @philosophicalhalt
✍️ #محمدمهدی_اردبیلی
🔅در آستانۀ هشتم مارس، روزِ موسوم به «زن»، و تمام واکنشهای سانتیمانتال و ضدِّزن در این روز، از خرید کادوهای زن-خَر-کن گرفته تا بیان اشعار چاپلوسانه و جملهقصارهای بیمعنا و موهوم دربارۀ نقش و مقام زن و نیز تمام دعاوی ذاتگرایانۀ «زنانِ بیولوژیک» در رثای زن-بودنشان که نهایتاً نتیجهای جز تحمیق توامانِ زنان و مردان و بازآفرینی نقشهای سنتی در قالبهایی جذاب و به ظاهر مدرن اما ذاتاً ارتجاعی ندارد که منافعش به جیبِ همان شرکتها و بِرندهای چندملیتیای میرود که از استمرار این وضعیت سود میبرند، امروز تاکید بر ایدۀ رادیکال «فعالیت یا عملیاتِ زنانه» در مقام فعالیتی رهاییبخش علیه تمام این مراسمات فریبکارانه و اغفالکننده، ضروری است. اگر در زن چیزی ارزشمند یا قابل دفاع وجود داشته (یا حتی به بیان دقیقتر «باقی مانده») باشد، «عملیاتِ زنانه» است: البته نه به معنای رفتار لوس و کلیشهای و ازپیشتعیینشده انسانهایی با جنس مونث، بلکه به عنوان فعالیتِ همۀ ما، در راستای مواجههای انتقادی با نظام سیاسی-اجتماعی-اقتصادیِ سرکوبِ سیارهایمان و بازارزشگذاری مفهوم عدالت و بازآفرینی ایدۀ «عدالت همگانی» که در شرایط فعلی نخستین دشمنانش خود زنانی هستند که چنان به ایفای نقشِ منفعل و کادوبگیرشان معتاد شدهاند که حتی تصور زیستی دیگر و جهانی دیگر برایشان میسر نیست. «عملیاتِ زنانه»، بدیلی انتقادی است دربرابر «رفتار زنانه» یا حتی صفت رقتانگیزِ «لطافت زنانه». به تعبیر دریدا،
«آنچه حقیقتاً نمیتواند به چنگ آید، زنانه است، نباید این اصطلاح (زنانه) را با عجله به «زنانگی»، «زنانگیِ زن»، «جنسیت زنانه» یا بتوارههای ذاتگرایانۀ دیگری ترجمه کرد که فرد دقیقاً زمانی گمان میکند آنها را به چنگ آورده که به حماقت فیلسوفی جزماندیش، هنرمندی ناتوان، یا اغواگری بیتجربه تن میدهد. ... بگذارید حتی امر زنانه هم نگوییم [بلکه بیایید در عوض آن را چنین بنامیم:] "عملیات زنانه"». (ژاک دریدا، مهمیزها: سبکهای نیچه؛ به نقل از گیرهارت، سوزان، ۱۳۹۲، «بقایای فلسفه»، در واسازیِ هگل، ترجمه: محمدمهدی اردبیلی و مهدی پارسا، تهران: نشر رخدادنو، صص ۱۱۳-۱۱۴)
🌾 @sedanet | @philosophicalhalt