تعهد تحمیلی در هنر و چرا این یک شعر نیست محمد تنگستانی @mtangestani

جمعه ۱۹ شهریور ماه در تبریز مردم کنار مزار شاهرخ زمانی تجمع کردند. شاهرخ زمانی سال گذشته در زندان سکته مغزی کرد و مُرد. وقتی که این کارگر زندانی درگذشت برای چند روز تیتر رسانه‌ها شد. ملت احساساتی و فراموش‌کار و جوگیر هم چند روزی در شبکه‌های اجتماعی برایش عزاداری کردند و بعد تمام شد. خود من هم کلا فراموش کرده بودم، تعارف که نداریم همه فراموش کرده بودیم. چند روز پیش شاهین نجفی نوشته‌ای به نام «این یک شعر نیست» را به یاد شاهرخ زمانی منتشر کرد. در حال حاضر میانگین تیراژ کتاب‌های منتشر شده در ایران ۴۰۰ نسخه است. نوشته شاهین در کانال تلگرامش ۱۷۵ هزار بازدید داشت. من شگفت‌آور بود. شگفتی من از بازدید زیاد نبود. چند وقت پیش در یادداشتی نوشته‌ام بودم که شاهین نجفی و مابقی هنرمندان نسل امروز در شبکه‌های اجتماعی موفق‌تر از هر رسانه‌ای در جلب و جذب مخاطب هستند، که اتفاقی طبیعی است. اما چرا شگفت‌زده شدم: شگفتی من به خاطر تعهدی بود که این هنرمند به بدنه جامعه و طبقه کارگری دارد. چیزی که در هنر و ادبیات امروز ما عملا وجود ندارد. هیچ‌ یک از اتفاقات سیاسی و مدنی و اجتماعی در ادبیات جدی و مستقل ما بازتاب ندارد و به همین دلیل است که جامعه فراموش‌کار ما زودتر از همیشه آن وقایع را از یاد می‌برد. شعر برای من روایتی منصفانه از اجتماع و تاریخ است. شعر احساس و عاطفه نیست. شعر برای من اندیشه و صنعتی‌ست که منجر به فرهنگ سازی می‌شود. برای من تعهد و اندیشه در خلق هنر مهمتر و با اهمیت‌تر از هر ساختار و فرمی در شعر است. اما چرا از ابتدا «این یک شعر نیست» نوشته نجفی را شعر خطاب نکردم. به ارجای فوکویی نام اثر کار ندارم. تعهدی که در یادآوری نام شاهرخ زمانی در این نوشته وجود داشت، برایم با اهمیت‌تر بود. با توجه به اینکه ادبیات امروز ادبیاتی غیرمتعهد است، نتوانستم «این یک شعر نیست» را جنگزده کنم و دربه‌در و تا حد چاخان‌هایی که امروز به
عنوان شعر منتشر می‌شوند به سطح بکشم.
یک نکته: یکی از علت‌هایی که زیاد در مورد نجفی می‌نویسم تعهدی‌ست که به جامعه دارد، و این تعهد را به هنر، برخلاف جریان جاری تحمیل می‌کند.
به گمان من قبل از خلق اثر وظیفه هنرمند تعهد به اتفاقات اجتماعی است.
اخبار هنری، گفت‌وگو‌ با شاعران و نویسندگان و مابقی‌ اتفاقات خوب و بد فرهنگی را در کانال زیر دنبال کنید:
@mtangestani

این یک شعر نیست را چند پست بالاتر گوش کنید.

امام جمعه شهرکرد 😐
من میگن این چرا عقب موندس
مشک آن است که خود ببوید
@RadioFaryad

فايل صوتى در تلگرام: https://telegram.me/shahinnajafimusic #راديكال يك سفر است.
1. نقشه‌ى راه توسط "خداوندان هنر" نوشته شده و به هنرمندان(واسطه‌ها) مى‌رسد و سپس به مخاطب به امانت سپرده مى‌شود. هيچگاه از راهنماى سفر تندتر و جلوتر نرو، راه را گم مى‌كنى.
2. سفر يعنى حركت، تجربه و خطر! هيچ هدف نهايى وجود ندارد جز هنر و زندگى.
3. در سفر نمى‌توانى از جيب قافله بخورى و با دزدان سرگردنه هم رفيق باشى.
4. در سفر هر چيزى كه موجب حركت شود و پيشبرنده باشد عقلانى‌ست و هرآنچه موجب توقف و بازگشت باشد، غيرعقلانى
5. سفر حركتى جمعيست و رفتارهاى فردى و منفك و منزوى مغاير با شعور سفر، غيرعقلانى‌ست
6. سفر هزينه دارد بخشى از اين هزينه‌ها با كسانى‌ست كه سفر را مديريت مى‌كنند(خلق اثر)و بخشى هم با خود همسفران است(تلاش براى فهم، تأويل و تفسيراثر)
7. هر سفرى هم غم و سختى و ناراحتى دارد و هم شادى و رقص و بازى. هم دعوا دارد و هم آشتى. سفر امكان آشكارشدن تفاوت‌ها براى فهم بيشتر و ساده‌تر كردن راه است.
8. بدترين همسفر، آدم تك‌رو، تك‌خور، بهانه‌جو، كم‌حوصله، كم‌طاقت و پرگوست!
9. سفر عجالتا با ٤ مسئله اساسى روبروست: هنر،قدرت، جنسيت و اقتصاد. فهم سفر بدون فهم اين چهار مقوله ناممكن است.
10. همه چيز در حركت است. همه چيز تغيير مى‌كند. هيچ چيز جاودانه نبوده است، نيست و نخواهد بود.
با سپاس فراوان از همراهى و حضور هميشگى شما رفقاى ناب دور و نزديك، مخصوصا مجيد كاظمى و على باغبان

آنجا كه آغامحمدخان مى‌گويد بگذار تا مردم گرسنه و بى‌سواد باشند...

Radikal Album Loading....
↪️ @RadioFaryad

یه عکس زیر خاکی از شاهین به همراه رفقا در انزلی
↪️ @RadioFaryad

اين عكس رو ارسلان فرستاد تا منو نابود كنه. هواى مادر و پدر رو داشته باشين. مرگ بر مرگ...

‏اجراى زنده شاهين نجفى در وين - قسمت اول
‏http://youtu.be/XixGf0JLYyU