مهران صولتی
6.16K subscribers
172 photos
56 videos
21 files
536 links
دانش آموخته دکترای جامعه شناسی سیاسی دانشگاه علامه طباطبایی

@mehran_solati : ارتباط با نویسنده

https://instagram.com/solati_mehran
Download Telegram
Forwarded from اتچ بات
‍ 🔹 چرا امریکا و ژاپن "کتاب توسعه" ندارند؟!

@solati_mehran

✍ مهران صولتی


☘ در نشست رونمایی از "کتاب صفر توسعه" که دهم مرداد ماه و به همت پویش فکری توسعه تدارک دیده شده بود محمدرضا اسلامی به عنوان یکی از اعضای پنل گفت که پس از بررسی دقیق منابع مکتوب امریکایی و ژاپنی با مورد مشابهی مانند "کتاب توسعه" در ایران مواجه نشده است. به گفته اسلامی اگر چه در هر دو کشور شاخص هایی برای ارزیابی تغییرات آموزشی، بهداشتی، صنعتی و ... وجود داشته است ولی در آن کشورها نه اثری از رشته توسعه آن چنان که ما تصور می کنیم وجود دارد و نه اثری به نام" کتاب توسعه". واقعا چگونه ممکن است این دو کشور توسعه یافته فاقد چنین سندی باشند؟

✅ توسعه امری بدیهی و تجربه شده است: بر خلاف کشور ما که هنوز در هزار توی توسعه یافتگی باقی مانده و بدتر از آن، حتی در مورد اصل توسعه نیز چون و چراهای بسیاری در سطوح بالای حاکمیت وجود دارد اکنون بخش عمده ای از جهان به توسعه به مثابه امری بدیهی می نگرند. شاید به همین دلیل است که به جای عارضه سندنویسی برای توسعه که چندی است گریبان گیر ما شده و همواره نافرجام بوده است این ممالک به تمهید زیر ساخت های سیاسی، اقتصادی و فرهنگی توسعه مانند حکومت شفاف و پاسخگو، اقتصاد مولد و جهانی، و آموزش و پرورش توسعه گرا پرداخته اند.

✅ توسعه دارای اصول مشترک و مدل های متفاوت است: با عبور اندیشمندان از نگرش خطی به پیشرفت که جهان را به کشورهای عقب مانده، در حال توسعه و توسعه یافته تقسیم کرده و یک الگوی ثابت را متاثر از نسخه های بانک جهانی برای پیشرفت تمام ممالک دنیا تجویز می کرد، اکنون جهان در مرحله مدرنیته های چندگانه قرار گرفته است. به این معنا که اگر چه اصول توسعه مانند رشد اقتصادی، اجماع داخلی، افزایش سرمایه گذاری و دسترسی به بازارهای جهانی در همه جا مشترک و مورد توافق است ولی عملیاتی کردن این اصول مستلزم هماهنگی با شرایط فرهنگی و بومی هر کشور است.

✅ توسعه مورد توافق جامعه و حکومت است: اگر چه جهان در کنار توسعه های جامعه محور همچون امریکا و اروپای غربی، شاهد توسعه های دولت محور مانند ژاپن و ببرهای آسیا بوده است ولی امروزه پرواضح است که توسعه علاوه بر نیاز به اجماع در ارکان حکومت سخت نیازمند همراهی جامعه نیز می باشد. "کتاب توسعه" برای کشورهایی کاربرد دارد که در آن هم حکومت و هم جامعه نسبت به ضرورت توسعه توجیه نبوده و لذا باید تجربیات جهانی برای شان بازگو شود حال آن که در کشورهای توسعه یافته گذار از این مرحله دیری است که اتفاق افتاده است.

✅ توسعه امری ناگزیر و قطعی است: در جهان امروز که اقتصاد به بنیان رقابت و پیشرفت کشورها تبدیل شده است تردید در مورد اولویت ابعاد سیاسی، اقتصادی و فرهنگی امری بیهوده تلقی می شود. به عبارت دیگر کشورها می کوشند تا از همه ظرفیت های سیاسی خود جهت توفیق در امر توسعه یافتگی برخوردار شوند. این در حالی است که ما همچنان بر خلاف رویه رایج در دنیا از اقتصاد به نفع سیاست خارجی یارانه پرداخت می کنیم. با این اوصاف دور از انتظار نیست که همچنان با انتشار کتاب هایی نیازمند گفتمان سازی برای توجیه ضرورت توسعه برای حکومت و جامعه باشیم.

🔹 نکته پایانی: یکی از اندیشمندان روزگاری گفته بود غرب بختیار بود که به صورت تصادفی در گیر مدرنیته شد، یعنی اگر چه مبداء مشخص بود ولی مقصد قابل پیش بینی نبود. مشکل کشورهایی مانند ایران اما این است که باید این مسیر را با چشمانی باز و کنترل بر اوضاع طی نمایند و از همین رو نیاز به نقشه راه دارند. چین، هند، کره جنوبی، ویتنام و حتی بنگلادش مدت هاست که به مناقشات داخلی در این مسیر پایان داده و رهسپار شده اند. اما رصد چهاردهه تجربه جمهوری اسلامی نشان می دهد که ما هنوز در همان ابتدای کار معطل مانده ایم.

@solati_mehran

#توسعه
#کتاب_توسعه
Forwarded from اتچ بات
‍ 🔹 ناکارآمدی صدا و سیما با این تدابیر رفع نمی شود!

@solati_mehran

✍ مهران صولتی


✅ روزنامه جام جم خبر داده است که در ماه های گذشته تعدادی از اندیشه ورزان دانشگاهی و حوزوی در شورای فرهنگی این رسانه حضور یافته و نظرات و پیشنهادات خود را درباره تحول در رسانه به اصطلاح ملی ارائه داده اند. نگاهی به چهره اندیشه ورزان کنونی نشان می دهد که تقریبا تمامی آن ها متعلق به یک جریان فکری اقلیت در جامعه هستند!

✅ نگاهی به اظهارنظرهای افراد متعلق به این اتاق فکر هم نشان می دهد که آنان به همه چیز از جمله؛ ایدئولوژی، تمدن اسلامی، هجوم رسانه ای غرب،‌ حقیقت، مصلحت، خطر تمدن غرب، دفاع از نظام و ... پرداخته اند و تنها به یک چیز توجه نکرده اند؛ " مخاطب" و آن چه او طلب می کند! یعنی افراد حاضر به همه چیز پرداخته اند جز به اساسی ترین رکن یک رسانه!

✅ متاسفانه این مشکلی است که گریبان گیر تمام نظام های ایدئولوژیک می باشد. نگاه از بالا و یک سویه به مردم، خط کشی جامعه، قطبی سازی میان شهروندان، تقلیل نقش رسانه به بوقچی حکومت، تنگ کردن دایره خودی ها، حذف رقابت های معنادار سیاسی، انسداد مسیرهای مشارکت اجتماعی و بی اعتنایی به نیازها و خواست های مردم از مهمترین اقدامات این نوع از حکومت ها در جهان محسوب می شود!

✅ رسانه های رسمی این نظام های سیاسی نیز از مشکلات مشابهی رنج می برند؛ بحران فزاینده اعتماد، ریزش گسترده مخاطبان، اصل سانسور در ارائه اخبار، ایفای نقش بوقچی در کارکرد رسانه ای، خروج نیروهای حرفه ای و متخصص از دستگاه، تقلیل پیچیدگی های رسانه به سادگی های ایدئولوژی، اتلاف گسترده سرمایه ها و منابع، و ناکارآمدی نهادینه شده!

✅ رسانه ای که از درک این نکته واضح عاجز است که افراط در نمایش ارزش ها می تواند موجب بیگانگی جامعه با رسانه شود یا این که سانسور بخش های خبری به دلیل افشای آن در شبکه های اجتماعی باعث بی اعتباری آن می شود.‌ رسانه ای که بی محابا سرمایه های ارزشمندی مانند عادل فردوسی پور را حذف و تریبون خود را سخاوت مندانه در اختیار افراطی ترین بخش های یک جناح سیاسی خاص قرار می دهد باید در اطلاق عنوان "رسانه ملی" به خود بسیار محتاط باشد!

✅ صدا و سیمایی که تاکنون نشان داده علاقمند است فقط رسانه ۱۵ درصد جمعیت کشور باشد و حتی برنامه های عامه پسند آن مانند خندوانه نیز با ریزش گسترده مخاطبان روبرو شده بود از ایجاد اتاق فکر برای تحول آفرینی چه اهدافی را دنبال می کند؟ در بهترین حالت چنین اقداماتی شاید بتواند یک ژست نخبه پسند، یا ارائه گزارش کاری به نهادهای بالادستی محسوب شود. واقعیت اما تداوم ناکارآمدی های موجود است!

@solati_mehran

#اتاق_فکر
#رسانه_ملی
🔹 ده تفاوت میان ایران و کره جنوبی در مسیر توسعه یافتگی!

@solati_mehran

✍ مهران صولتی


☘ ایران و کره جنوبی اگر چه از نظر وسعت و منابع طبیعی به شدت با یکدیگر متفاوت اند ولی در دوران کنونی بسیار با هم مقایسه می شوند. شاید به این دلیل که رویدادهای بعد از سال ۱۹۷۹ و دهه های متعاقب آن در سرنوشت هر دو مملکت بسیار تاثیر گذار بوده است. در ایران انقلاب ۵۷ مسیر کاملا تازه و پیش بینی ناپذیری را فراروی کشور قرار داد ولی در کره ترور ژنرال پارک تحول مهمی در گذار کشور از اقتدار گرایی به دموکراسی، و تعمیق توسعه یافتگی آن محسوب می شد. شاید به جرئت بتوان گفت در این مدت دو سرزمین دقیقا روی دو پیکان با جهت های کاملا مخالف حرکت کرده اند به طوری که اگر از امروز به مدت ۲۱ سال رشد مداوم ۱۰ درصدی داشته باشیم تازه به وضعیت امروز کره جنوبی می رسیم. حال با این اوصاف می کوشیم تا به برخی از تفاوت های دو کشور در مسیر توسعه یافتگی اشاره کنیم:

✅ کره جنوبی در چهل سال اخیر کوشیده تا بخشی از نظم جهانی باشد و به افزایش سهم خود از آن بپردازد در حالی که ایران در این مدت سعی کرده تا با تردید در اوضاع جهان داعیه تغییر و مدیریت آن را داشته باشد!

✅ کره جنوبی اقتصاد خود را بر بنیان سرمایه داری بنا کرد و رشد اقتصادی را اولویت خویش قرار داد اما اقتصاد ایران با تاثیر پذیری از اندیشه های چپ به دولتی کردن همه بخش ها و نهادینه کردن ناکارآمدی ها رسید!

✅ کره جنوبی با تقویت بخش خصوصی (شرکت هایی مانند هیوندای و سامسونگ) آن ها را شریک اقتصادی خود قرار داد ولی ایران با تضعیف بخش خصوصی آن ها را در اقتصاد دولتی ناکارآمد منحل کرد!

✅ در کره جنوبی یارانه ها به تولید کنندگان بخش خصوصی تعلق گرفته و باعث رونق تولید در شرکت های چندملیتی شدند در حالی که در ایران یارانه ها به مصرف کننده داده شد و در هجوم تورم افسار گسیخته هرز رفت!

✅ کره جنوبی در دوگانه؛ رشد/ عدالت، اولویت را به رشد اقتصادی داد و در نهایت با ایجاد دولت رفاه به عدالت نیز دست یافت در حالی که ایران اولویت را به عدالت داد و با ناکامی در دستیابی به توسعه، فقر را عادلانه در میان مردم توزیع کرد!

✅ کره جنوبی به دلیل فقدان نفت و سایر منابع طبیعی موفق شد در سراسر کشور نهضت تولید و کارآفرینی ایجاد کند در حالی که ایران با اتکای به درآمد بادآورده نفت کارآفرینی و بخش خصوصی واقعی را نابود کرد!

✅ کره جنوبی حاکمیت یگانه دارد و در ساختار سیاسی آن رئیس جمهور بالاترین مقام کشور محسوب می شود حال آن که در ایران نوعی حاکمیت دو گانه و ساختار موازی وجود دارد که مانع اصلی بر سر راه توسعه یافتگی محسوب می شود!

✅ کره جنوبی از سرمایه داری آغاز کرد و به دولت رفاه رسید که در آن رشد اقتصادی با کاهش فاصله طبقاتی و ضریب جینی همراه شد در حالی که ایران از اقتصاد دولتی شروع کرد و با کاهش رشد اقتصادی به افزایش نابرابری و بی عدالتی رسید!

✅ کره جنوبی در اقتصاد استراتژی "توسعه صادرات" را برگزید و توانست به بازارهای جهانی برای تولیدات خود دسترسی یابد در حالی که ایران با برداشت غلط درباره خودکفایی استراتژی "جایگزینی واردات" را انتخاب کرد و شانس خود را برای جهانی شدن اقتصاد از دست داد!

✅ کره جنوبی در چهاردهه گذشته از یک حکمرانی خوب (دولت اقتدارگرای با ظرفیت) به یک حکمرانی بهتر (دولت دموکراتیک) گذر کرد در حالی که ما در ایران از "جمهوری" به" اندک سالاری" رسیدیم هر چند که هرگز از وجود یک حکومت با ظرفیت برخوردار نبودیم!

@solati_mehran

#توسعه
#ایران
#کره_جنوبی
فصلنامه بهار 1401.pdf
9 MB
💠 با عنایت باری تعالی و با همکاری اساتید، پژوهشگران و دانشجویان ساعی، شماره چهارم فصلنامه علمی - دانشجویی رهاورد خرد (بهار ۱۴۰۱)، به صاحب امتیازی انجمن علمی علوم‌سیاسی دانشگاه تبریز، منتشر شد.

🔸️ صاحب امتیاز: انجمن علمی علوم سیاسی دانشگاه تبریز

👤 مدیرمسئول: پارسا باقری

👤 سردبیر: امیرعلی مختاری مرزرود

👤 استاد مشاور: جناب آقای دکتر فرامرز تقی‌لو

👤 صفحه آرایی: فاطمه نقی‌زاده بدوستانی

👤 گرافیک: محمدحســین قربانی کلـی


📚 این شماره شامل ۲۴ مطلب می‌باشد:

۱۸ مورد تحلیل، مقاله و پژوهش
۲ مورد معرفی کتاب
۳ مورد مصاحبه
۱ مورد گزارش


👥 اعضای هیئت تحریریه:

مینا زحمتکش، آرمین عثمانی، ایران محامدی، امیرحسین شیخ دینی، علی رستمی اهر، محمد آخوندپور امیری، امیرعلی مختاری مرزرود، مهدی شعفی، دکتر پرویز امینی، احمدسعیدیان، سلیمانی، سجاد همتی بروجنی، مهدی ناصری، امیرفرزاد خسرویان، مهدی تدینی، امیرحسین نجفی‌فرد، سید نوید کلهرودی، دکتر حمید ملک‌زاده، زهرا نژادابیض، دکتر مهران صولتی، فاطمه نقی‌زاده بدوستانی، دکتر ابوالفضل بازرگان، محمدحسین قربانی کلی، دکتر غلامرضا حداد

🔹️ انجمن علمی علوم سیاسی دانشگاه تبریز

@politicstabriz
❤1
🔹 چرا فلسفه در ایران شکوفا نشد؟

@solati_mehran

✍ مهران صولتی


☘ در پی درگذشت شاعر شهیر ایران زمین؛ هوشنگ ابتهاج برخی از جامعه شناسان با مقایسه دو ساحت شاعرانگی و فلسفیدن این پرسش مهم را مطرح ساختند که؛ اگر تعداد فیلسوفان این سرزمین به شمارگان شاعران ما نزدیک تر بود آیا اوضاع ما بهتر از امروز نبود؟ و این که پیدایش پر تعداد شاعران در ایران حتما نسبت مهمی با اوضاع اجتماعی ایران داشته است. در این یادداشت اما به این پرسش می پردازم که چرا ایران در طول تاریخ خود بستر مناسبی برای رویش و شکوفایی فلسفه نبوده است؟

✅ پایان دوره ارتباط با غرب: ایرانیان در عصر طلایی تمدن اسلامی با تمدن یونان که تبار تاریخی غرب محسوب می شد مرتبط شدند. برخی از آثار فلاسفه ای مانند افلاطون و ارسطو در این دوره ترجمه شده و فلسفه اسلامی رنگ و بوی یونانی گرفت. در همین دوره در طبیعیات نیز تبادلاتی میان دو تمدن شکل گرفت که به شکوفایی اقسام دانش ها انجامید. اما با هجمه نظری غزالی و حمله عملی ترکان و مغولان بنیان عقلانیت فلسفی فروریخت و صوفی گری و انزواجویی سکه رایج زمانه شد. فقدان ارتباط با جهان مدرن هم به پایان تلاش های فلسفی انجامید.

✅ رقابت مخرب دین با فلسفه: در جهان پیشامدرن دو منبع عمده برای معرفت وجود داشتند؛ دین و فلسفه. نزاع میان حاملان این دو منبع از همان روزگار هم داستان هایی شنیدنی خلق کرده است. در ایران اما چیرگی دین آن چنان عظیم بود که نهال نازک فلسفه مجالی برای تناور شدن نیافت. فقیهان چشمی برای دیدن فیلسوفان نداشتند و حداکثر دانش کلام را برای اثبات مدعیات دینی به رسمیت می شناختند. فلسفه اما برای بالیدن نیازمند تعیین تکلیف خود با دین بود تا با اتکای به عقل خودبنیاد ادعاهای آن را محک زند. در مجموع دین پیروز این رقابت نابرابر شد.

✅ استبداد، درون گزینی و پایان گفت و گو: شکوفایی فلسفه نیازمند نقد گذشته و اکنون است. از همین رو است که فیلسوفان به گفت و گوی انتقادی با میراث فکری پیشین می نشینند، از مسائل امروزین سراغ می گیرند و نگاهی رو به آینده دارند. در تاریخ ایران اما حضور پررنگ استبداد و فقدان حوزه عمومی به عزلت گزینی و حاشیه نشینی دامن زد و عدم شکل گیری گفت و گوی عقل گرایان با گذشته و حال، تداوم حیات پربار فلسفه را منتفی ساخت. فلسفه اگر از نتواند با انسان، جامعه و جهان ارتباطی متقابل برقرار کند به وادی اوهام فرو خواهد غلتید.


✅ سیاست زدگی، عمل گرایی و میل به تغییر: با ورود اندیشه های مدرن، ایران آبستن تغییر و سیاست به بستری مناسب برای دگرگونی مبدل شد. فاصله ایجاد شده با جهان مدرن در پی دو قرن تعطیلات تاریخی (شایگان) نوعی شتاب زدگی را در کالبد کنش گران دمید. این که باید هر چه زودتر عمل کرد (وارد کردن مدرنیته به مثابه کالا در نگاه منورالفکران) یا (دست زدن به انقلاب برای آفرینش نظم جدید سیاسی از منظر روشنفکران). بدیهی است که چیرگی ایدئولوژی ها (سازه‌ هایی برای ساده کردن امور پیچیده) و ناشکیبایی جامعه، فضای مناسبی را برای شکوفایی دانشی مانند فلسفه که مخاطبان را به پیچیده دیدن امور، و صبوری ورزیدن نسبت به تحولات دعوت می کرد فراهم نمی آورد.

@solati_mehran


#فلسفه
#ابتهاج
🔹  جمهوری نمایش!  🔹

@solati_mehran

✍ مهران صولتی

☘ ایران در چهاردهه گذشته با پدیده ای به نام" جمهوری نمایش" مواجه بوده است. این وضعیت نه امری تصادفی بلکه کاملا عامدانه است. مجموعه ای شامل؛ نمایش اعترافات متهمان سیاسی در قاب تلویزیون، تاکید بر برگزاری راهپیمایی های سیاسی مختلف، نمایش مردمی بودن و ساده زیستی مسئولین در مناسبت های مختلف، و قداست بخشی به برخی رفتارهای اجتماعی از مهم ترین اقدامات نظام سیاسی در این باره محسوب می شود. اما چرا فرم برگزاری این دست از نمایش ها به قدری مهم شده است که حتی محتوای ضد تبلیغی برخی از آن ها نادیده گرفته می شود؟

✅ حاکمیت اسلام فقهی: "فقه" به مثابه یک دانش دنیوی (غزالی) همواره از اهمیت زیادی در تاریخ اسلام برخوردار بوده و در مناقشات جدی با دانش هایی مانند" فلسفه" و " عرفان" نیز حضور داشته است. فقه عهده دار تنظیم روابط اجتماعی در جهان پیشامدرن بوده و در فصول مختلف به ارائه احکامی در دو حوزه عمومی و خصوصی پرداخته است. آن چه اما از فقه در این یادداشت مورد نظر ماست اهتمام آن به ظواهر و جنبه بیرونی رفتار مسلمانان است. تاکید بر انجام درست اعمال در نماز، روزه، حج، خمس و حجاب گواه ما بر این ادعاست!

✅ فشار رسانه ای غرب: جمهوری اسلامی از همان ابتدای انقلاب و پس از حوادثی مانند تسخیر سفارت امریکا در معرض فشار رسانه ای غرب بود. رسانه هایی که می کوشیدند با بزرگنمایی ناکامی ها به انشقاق در جامعه ایران دامن بزنند. در تقابل با این رویکرد غرب اما جمهوری اسلامی کوشید تا به اقدامات خود ضریب دهد و آن ها را در راستای اقناع مردم از وقوع انقلاب در سطحی فراتر از واقعیت های موجود بازتاب دهد. برگزاری راهپیمایی ها و تجدید میثاق ها در زمره این اقدامات هستند!

✅ ناکارامدی و بحران دستاورد: جمهوری اسلامی از همان آغاز تاسیس با ناکامی در دستیابی به آرمان های اش مواجه شد. منازعات فرساینده داخلی در اوایل دهه ۶۰، ورود ناخواسته به جنگی طولانی، فقدان برنامه ای روشن برای حکمرانی، ناسازگاری های ناشی از آمیزش دین و دولت در عصر مدرن، مهاجرت نیروی های انسانی توانمند، ساختار دوگانه حاکمیت، قانون اساسی پارادوکسیکال، ابهام در روابط کشور با جهان و سیاست داخلی پرتناقض موجبات شکل گیری بحران دستاورد در عرصه های آزادی، عدالت، پیشرفت و آیین حکمرانی را فراهم آوردند!

✅ برداشت متوهمانه از نقش رسانه: بخش مهمی از نمایشی شدن رفتارهای سیاسی جمهوری اسلامی ریشه در دریافت غیر واقعی و اغراق آمیز از نقش رسانه ها در جهان امروز دارد. هیچ کسی منکر نقش شگرف رسانه نیست ولی نمی توان انتظار داشت که رسانه قادر باشد آن چنان به قلب واقعیت بپردازند که تشخیص راست از دروغ ناممکن شود، دست کم در روزگاری که تکثر و رقابت رسانه ها این امر را ناممکن ساخته است. لذا به نظر می رسد که جمهوری اسلامی برداشتی خوش بینانه از نقش رسانه دارد و تصور می کند که با افزایش فعالیت های نمایشی می تواند نارسایی های عینی و واقعی را از نظرها محو نماید!

✅ غلتیدن در دام پوپولیسم: انقلاب ها اگر چه از امتیاز مردمی بودن برخوردارند ولی در صورت عدم مراقبت، پوپولیسم می تواند چون گردابی آن ها را در خود غرق کند. پوپولیسم می تواند قدرت تصمیم گیری را از یک سیستم گرفته و آن را در تله شعارهای خود اسیر نماید. خروجی چنین وضعیتی انجماد یک نظام سیاسی و امتناع تغییر در آن به اقتضای شرایط روز است. متاسفانه به نظر می رسد گرفتاری نظام های سیاسی به وسیله پوپولیسم عارضه ای بلند مدت است. وضعیتی که آثار ناگوار آن در تصمیم های خلق الساعه اقتصادی، شعارزدگی سیاسی و نمایشی شدن فرهنگی قابل مشاهده است!

@solati_mehran

#جمهوری_اسلامی
#جمهوری_نمایش
🔹 صفحه اینستاگرام مهران صولتی

https://instagram.com/solati_mehran
🔹  دولت اجاره ای!  🔹

@solati_mehran

✍ مهران صولتی

✅ محمدمهدی اسماعیلی وزیر ارشاد در آستانه هفته دولت در شمایل نظریه پرداز سیاسی ظاهر شده و دولت سیزدهم را "پنجاه و هفتی ترین" دولت پس از انقلاب نامیده است. اسماعیلی عدالت و جمهوریت را دال های اصلی گفتمان دولت رئیسی نامیده و اتهام بی گفتمان بودن دولت را قاطعانه رد کرده است. اما به نظرم دولت رئیسی مصداق بارز مفهومی است که می توان آن را " دولت اجاره ای" نامید. دولتی که هویت و ماهیت مستقل و مشخصی ندارد و در عمل به فرصتی برای حضور جریان های دیگر در قوه مجریه تبدیل شده است!

✅ دولت رئیسی محصول عزم نظام سیاسی برای فائق آمدن بر پدیده حاکمیت دوگانه و یکدست کردن قوا در جمهوری اسلامی است. ایده ای که از  میانه دهه هشتاد تکوین یافت و با فراز و فرودهایی به ایستگاه خرداد ۱۴۰۰ رسید. در انتخابات ریاست جمهوری تمامی نامزدهایی که می توانستند خطری را متوجه کاندیدای اصلی نمایند حذف شدند و میدان را برای پیروزی رئیسی خالی گذاشتند. همچنین در این انتخابات شورای نگهبان کوشید تا ریسک پیش بینی ناپذیری انتخابات را به صفر نزدیک ساخته و از تکرار خطای محاسباتی در انتخابات ۷۶ و ۹۲ اجتناب نماید!

✅ دولت سیزدهم اما یک دولت اجاره ای است و در بطن آن نیروهای متعارض سیاسی از اصول گرایان گرفته تا پایداری ها و نواصولگرایان نزدیک به قالیباف حضور دارند. نیروهای نظامی به عنوان استاندار مسئولیت گرفته و متصدیان حراست ها به مدیریت های میانی دست یافته اند. برخی از رقبای رئیسی در انتخابات به عنوان معاونان رئیس جمهور انتخاب شده و دولتی به غایت آشفته و نامنسجم را شکل داده اند. در حقیقت مجموعه ای از نیروهای موسوم به انقلاب با خاستگاه های متفاوت، دولت را به عنوان دستگاه اجرایی حکومت برای چند سال اجاره کرده اند!

✅ دولت سیزدهم اگر چه از همان ابتدا عنوان "دولت مردمی" را برای خود برگزید ولی فاقد نگاه روشنی به مفهوم "مردم" بود و بیشتر آن به مثابه توده بی شکلی می دید که در سفرهای استانی پای حرف های رئیس جمهور می نشینند. دولت سیزدهم همچنین بر خلاف دولت های هاشمی، خاتمی و احمدی نژاد که واجد گفتمان های متمایزی مانند سازندگی، اصلاحات و مهرورزی بودند صرفا یک کپی مخدوش از شبیه ترین دولت به خود یعنی احمدی نژاد محسوب می شود. البته وزیر ارشاد در این مصاحبه کوشیده تا این نقیصه را با توضیح؛ "یکسان بودن گفتمان نظام و دولت" به نوعی توجیه نماید!

✅ اجاره ای بودن دولت چه عوارضی دارد؟ نخست این که به دلیل چند سر بودن آن امکان اخذ تصمیم های راهبردی وجود ندارد (فرسایشی شدن احیای برجام)، دوم این که مخالفان قادر نیستند با دولتی مذاکره کنند که فاقد سیاست گذاران مشخص، نقشه راه روشن و نیروهای همگن است، و سوم این که چنین دولتی اگر چه بر کسب آرای مردم مبتنی است ولی به دلیل اتکای بیشتر بر منابع قدرتی که در حاکمیت جای گرفته اند از بحران نمایندگی رنج می برد و نمی تواند پژواک مطالبات شهروندان باشد!

@solati_mehran

#دولت_سیزدهم
#دولت_اجاره_ای
Forwarded from اتچ بات
‍ 🔴 افول اجتماع در ایران؛ روایتی گاه‌شمارانه

✍🏻 عبدالمحمد‌ کاظمی‌پور و محسن گودرزی

@jalaeipour
Audio
🔹 مهران صولتی در این فایل صوتی به خوانش مقاله مهم "افول اجتماع در ایران" اثر مشترک آقایان کاظمی پور و گودرزی می پردازد که در آن با الهام از افول اجتماع در امریکای پس از ۱۹۶۰، وقوع پدیده مشابهی در ایران پس از انقلاب مورد بررسی قرار گرفته است.

زمان فایل: ۲۴ دقیقه

@solati_mehran

#افول_اجتماع
#کاظمی_پور
#گودرزی
Forwarded from امتداد
✅چرا مردم به تصویب بخشی از طرح صیانت واکنشی نشان ندادند؟

✍🏻محمد رهبری

🟢روز گذشته، بخشی از طرح صیانت در شورای عالی فضای مجازی تصویب شد که بر اساس آن تنظیم‌گری اینترنت و حکمرانی سایبری به نهادهای خارج از دولت واگذار شد. همان‌طور که اینجا گزارش شده، تصویب این موضوع چندان واکنش مردم و کاربران شبکه‌های اجتماعی را به دنبال نداشت؛ حال آن که در مقاطع پیشین، مانند اسفند ۱۴۰۰ که کلیات طرح صیانت در مجلس تصویب شد، اعتراضات در فضای مجازی به این طرح بسیار شدید بود. اما علت این تفاوت در رفتار و واکنش کاربران شبکه‌های اجتماعی چیست؟

1️⃣ مردم به مصوبه شورای عالی فضای مجازی حساسیتی نشان ندادند چرا که به ماهیت آن حساس نیستند. برای غالب مردم امروز فرقی نمی‌کند که دولت برای فضای مجازی سیاستگذاری کند یا نهادهای حاکمیتی. برای بسیاری از مردم، تفاوت سیاستگذاری توسط نهادهای دولتی و حاکمیتی ملموس نیست؛ خصوصا در شرایطی که حاکمیت یکدست شده است. این امری است که متخصصان این حوزه به آن حساس هستند و نه عموم مردم. اگر اینستاگرام فیلتر شده بود احتمالا میزان واکنش‌ها به آن خیلی بیشتر بود چرا که فیلترینگ اینستاگرام امری ملموس برای مردم است اما این که چه نهادی برای اینترنت سیاستگذاری می‌کند، صرفا برای متخصصان این حوزه ملموس است.

2️⃣ واقعیت آن است که حساسیت مردم به طرح صیانت پس از یکسال کم شده است. نمی‌توان از عموم مردم انتظار داشت که یک‌سال به‌طور مداوم به یک موضوع اعتراض کنند. یک مسئله هر چه‌قدر هم بد باشد، پس از مدتی تکراری شده و حساسیت نسبت به آن کاهش می‌یابد. مردم در دو مقطع، یکبار در مرداد و بار دیگر در اسفند۱۴۰۰، اعتراضات گسترده‌ای به این طرح کردند. طبیعی است که برای دفعات بعدی، این حساسیت‌ها کمتر می‌شود.

3️⃣ طرح صیانت به طور خاموش در حال اجرا است و این موضوع به طور خاص در مورد اینستاگرام مشهود است. افزایش تعرفه‌های اینترنت، ایجاد اختلال بر روی اینترنت خصوصا اینستاگرام و افزایش مشکلات اقتصادی مردم، همه باعث کاهش استفاده مردم از اینستاگرام شده است. استفاده از اینستاگرام حجم زیادی مصرف می‌کند و افزایش قیمت اینترنت در کنار افزایش مشکلات اقتصادی مردم، خود به خود باعث کاهش این مصرف شده است؛ این امری است که در آخرین نظرسنجی ایسپا نیز مشهود است. جایی که روند صعودی استفاده از اینستاگرام در کشور متوقف شده و میزان استفاده از آن کاهش یافته است. علاوه بر این، آمار فروش و بازدید فروشگاه‌های اینستاگرامی نیز نشان می‌دهد که مخاطب این فروشگاه‌ها و در نتیجه فروششان در اینستاگرام کمتر شده است و همه این‌ها بیانگر آن است که اختلال بر روی اینستاگرام و افزایش تعرفه اینترنت دارد اثرش را دارد می‌گذارد. لذا گروهی از مردم احساس می‌کنند اعتراضشان بی‌فایده است.

4️⃣ مشکلات اقتصادی مردم نسبت به ماه‌ها و سال گذشته افزایش یافته است. مردم بیش از گذشته درگیر مشکلات معیشتی هستند و همین موضوع فرصت و توان آن‌ها را برای اعتراض به این قبیل طرح‌ها کم می‌کند. احتمالا آن‌ها فقط به موضوعاتی اعتراض فراگیر داشته باشند که مستقیما با معیشتشان گره خورده باشد و آن را احساس کنند.

5️⃣ اگر بخواهیم موضوع را از منظر فنی بررسی کنیم، باید گفت هر کسی برای کنشگری جمعی و اعتراض، یک «آستانه» دارد. به عبارت بهتر «آستانه» پیوستن افراد به یک کنش جمعی متفاوت است و این موضوعی است که شیلینگ در کتاب «انگیزه‌های کوچک و رفتارهای بزرگ» به خوبی نشان داده است. برخی خیلی زود به یک کنش جمعی می‌پیوندند و برخی دیگر باید نشانه‌هایی از مشارکت تعداد زیادی از افراد را ببینند تا در آن موضوع مشارکت کنند. این موضوع در مورد کنش‌گری آنلاین در کتاب «آشفتگی سیاسی» نیز به خوبی بحث شده است. واقعیت آن است که در موضوع اخیر، در قیاس با دفعات پیشینی، نشانه‌ای از مشارکت سایر افراد در فضای مجازی دیده نمی‌شود و همین نیز یکی از عواملی است که مردم کمتر از قبل به تصویب بخشی از طرح صیانت واکنش نشان داند.

🟢نکته مهمی که سیاستگذاران و مسئولان حوزه فضای مجازی به آن بی‌توجه هستند آن است که اجرای خاموش و تدریجی طرح صیانت، در نهایت نمی‌تواند مانع از اعتراض مردم شود. اگر قرار باشد این طرح به نقطه نهایی خودش نزدیک شود، حتما اثراتش برای مردم حس خواهد شد و مقاومت مردم را در پی خواهد داشت. اینترنت و به‌طور خاص اینستاگرام، امری است که برای مردم، جایگزین ندارد و تا اطلاع ثانوی نیز جایگزین نخواهد داشت. اجرای تدریجی طرح صیانت اگر فراتر از اختلالات اخیر برود و دسترسی مردم به اینترنت و شبکه‌های اجتماعی را به‌طور کامل محدود کند، حتما مورد اعتراض گسترده قرار خواهد گرفت چرا که اجرای این طرح در نهایت همان مشکلات معیشتی مردم را شدیدتر کرده و فشار روانی و خستگی آن‌ها را بیشتر می‌کند.

#امتداد
@emtedadnet
🔹 چرا گشت ارشاد برچیده نخواهد شد؟!

@solati_mehran

✍ مهران صولتی

🖤 درگذشت اندوه بار مهسا امینی و وقایع تاسف انگیز منجر به آن دیگر بار مطالبه " انحلال گشت ارشاد" را در گستره و ژرفایی بیش از گذشته  مطرح کرده است و این که دیگر هیچ سیاستی قادر نیست تداوم فاجعه آفرین این ابزار خشونت افزا را توجیه نماید. در این میانه اما معتقدم که اگر چه ممکن است برای مدت کوتاهی از فعالیت گشت ارشاد کاسته شود ولی وجود و ماهیت آن هم چنان حفظ خواهد شد بیشتر از آن رو که " گشت ارشاد ذاتی جمهوری اسلامی است" و فقدان آن می تواند نوعی نقض غرض تلقی شود. دلایل من برای این ادعا به شرح زیر است:

✅ جمهوری اسلامی یک نظام ایدئولوژیک است و چنین حکومت هایی نه تنها به محدود ماندن تکالیف خود به اموری از قبیل تامین رفاه و امنیت اعتقادی ندارند (و به همین دلیل در انجام آن ها ناکام می مانند)، بلکه فراتر از آن به خلق انسان، جامعه و جهانی در تراز ایدئولوژی خود می اندیشند!

✅ جمهوری اسلامی یک نظام تئوکراتیک است و چنین حکومت هایی با انتساب خویش به خداوند، هدایت شهروندان را وظیفه ذاتی خود می انگارند. برخلاف دموکراسی که سیستمی بر اساس "روش های معین برای دستیابی به نتایج نامعین" است، تئوکراسی نظامی مبتنی بر" روش های نامعین برای دستیابی به نتایج معین" می باشد!

✅ جمهوری اسلامی یک حکومت فقهی است و چنین خوانشی با تاکید بر ضرورت حفظ ظاهر اسلامی مملکت کوشیده است تا اجرای شریعت را به صورت علنی محقق نماید. تبدیل حجاب اجباری به قانون و پیش بینی مجازات برای متخلفان از آن در چنین زمینه ای (context) قابل فهم و داوری است!

✅ جمهوری اسلامی یک نظام ایدئولوژیک است و ایدئولوژی ها مرز گذار، تبعیض آفرین و غیریت ساز هستند. برای انجام این وظایف ذاتی هم ایدئولوژی ها ناچار به مداخله گری هستند. بر این اساس خوانش ایدئولوژیک- فقهی به بدن زنان به مثابه پدیده ای کنترل پذیر می نگرد که باید از طریق حجاب، خانه نشینی و تفکیک جنسیتی مورد حفاظت قرار گیرد!

🔹 نکته پایانی: برای جلوگیری از تکرار فاجعه درگذشت مهسا امینی صرفا نباید بر مطالبه برچیده شدن گشت ارشاد تمرکز یافت بلکه مقدم بر آن باید به شالوده شکنی (Deconstruction) آن دسته از ایدئولوژی ها و نظام های اندیشگی پرداخت که فعالیت ابزارهایی مانند گشت ارشاد را توجیه پذیر ساخته اند!

@solati_mehran

#مهسا_امینی
#گشت_ارشاد
🔹 زور فراوان برای یک خواست مشخص!


✍ جواد کاشی (پژوهشگر فلسفه سیاسی)


مردم معترض انحلال گشت ارشاد را طلب می‌کردند. هنوز هم بخش مهمی از آن‌ها تقاضایی بیش از این ندارند. همه چیز می‌توانست به نحو دیگری رقم بخورد. مردم تقاضای خود را طرح کنند، متولیان امر بشنوند، رسیدگی کنند و تقاضای مردم را پاسخ دهند. اگر چنان می‌شد، فصلی از ارتباط تازه میان مردم با یکدیگر و میان مردم و ساختار سیاسی برقرار می‌شد.

چنین نشد. چرا که نظام نمی‌خواهد یاد هم نگرفته با مردم گفتگو کند. همیشه خیال می‌کند یک قدم عقب بگذارد فرومی‌ریزد. فورا به درون یک قلعه فرار می‌کند. در و پنجره‌ها را می‌بندد و چشم تیز می‌کند تا مردم را کنترل کند. اگر کنترل نشدند به سمت‌شان هدف‌گیری می‌کند. معلوم نیست چرا هیچ‌وقت با مردم حرف نمی‌زند.

مردم هم در تجربه چند دهه گذشته چیز دیگری یاد گرفته‌اند. ابتدا برای حل یک مساله خاص به میدان می‌آیند. درست مثل ماجرای اخیر که مرگ جانسوز یک دختر کرد جوان آنها را به عرصه کشانید. در همان زمان که برای حل مساله خاص شعار می‌دادند می‌دانستند هیچ نتیجه‌ای ندارد. گوش شنوایی در کار نیست. پس عصبانی می‌شوند یکباره به اصل و فرع نظام ناسزا می‌گویند. دیگر خواست مشخصی ندارند، خواست‌شان ویرانی تام همه سازوکارهای موجود و بنای یک وضعیت تازه است.

آنچه مردم یاد گرفته‌اند با آنچه نظام یادگرفته یکدیگر را تکمیل می‌کنند. مردم بقاء نظام را هدف می‌گیرند، آنها هم با شتاب به درون قلعه‌های خود فرار می‌کنند، در و پنجره‌ها را می‌بندند و همه توان خود را در جهت سرکوب مردم به کار می‌بندند.

به حسب تجربیات گذشته، بالاخره ماجرا خاتمه پیدا می‌کند. در حالیکه قهری عمیق در میان افتاده و همه چیز به زمان دیگری موکول شده است. نظام دستگاه‌های اطلاعاتی امنیتی خود را برای رویدادهای بعدی تجهیز می‌کند و دستگاه‌های تبلیغاتی خود را فعال می‌کند. نه برای اقناع مردم، بلکه برای کسب اعتماد و اطمینان درونی خودش. از شب تا صبح تبلیغ می‌کند تا جایی که خودش خیال کند تمام حق از آن اوست و مردم جز به باطل اعتراض نکرده‌اند. مردم نیز منتظر روزی می‌مانند که نظام ضعیف‌تر شده باشد و آنها شاید نیرومندتر.

هر دو سو، یا دستکم یک سوی ماجرا باید یک بازی تازه بکند. یک بازی خارج از آنچه تاکنون آموخته است. متاسفانه امیدی به نظام نیست که یکبار هم شده با مردم گفتگو کند و از نهاد گشت ارشاد برای جلب رضایت مردم عقب بنشیند. اجازه بدهد مردم احساس پیروزی کنند. وحشت نکند از اینکه یک قدم عقب نشسته است. اگر در حوزه خصوصی این علامت ضعف باشد، در حوزه عمومی این کار به معنای نمایندگی کردن مردم است. متاسفانه به نظام مستقر امیدی نیست اما می‌توان از مردم خواست تجربه تازه‌ای بکنند.

جنبشی که اینک در میان است، در سرشت خود یک اتفاق زنانه برای انحلال گشت ارشاد بود. اما اقشار مختلف مردم به دلایل متعدد، به این جنبش پیوسته‌اند. کسانی مسائل دیگری دارند و در خواست‌شان محق‌اند. گسترش جنبش، احساس قدرت بیشتری در جمع تولید می‌کند، به نحوی که دیگر آن خواست اولیه را ناچیز می‌شمارند. ماجرا از یک رویداد معطوف به یک هدف خاص، به یک رویداد عمیق تبدیل می‌شود. یک نسل تحقیر شده برای اثبات خود خیابان‌ها را پر می‌کند. لاجرم آن دور پر هزینه تکرار می‌شود. نظام قلعه نشین می‌شود و مردم سرکوب. همه چیز به سرعت به مبارزه برای بقاء تبدیل می‌شود.

این دور باطل خطرناک، منابع زیرزمینی خشم و کینه تولید کرده است. با هر دور تازه، بر حجم و گستره این منابع افزوده می‌شود. کاش مردم یک تجربه تازه را رقم بزنند. این جنبش را در همان سرشت زنانه‌اش حراست کنند و خواست دختران و زنان را از نظام بخواهند. اجازه دهند یک فرصت برای معامله و کسب امتیاز مدنی فراهم شود. همه چیز خواستن به معنای هیچ چیز به دست نیاوردن است. همه چیز خواستن ذخیره آتش برای یک روز خطرناک است.

زور فراوان برای کسب یک امتیاز مشخص، سیاست را دوباره حیات می‌بخشد. افق آینده تنها در پرتو حیات سیاسی زنده امکان پذیر است. ما در حال نزول به قلمرو پیشاسیاسی هستیم.
@javadkashi
@solati_mehran
🔹 هفت نکته درباره جنبش "ما" (مهسا - امینی)

@solati_mehran

✍ مهران صولتی


✅ عصاره پیام جنبش "ما" را می توان در محوری ترین شعار آن یافت؛ "زن، زندگی، آزادی". زنان و مطالبه ایشان یعنی مخالفت با حجاب اجباری، زندگی به معنای اصرار ورزیدن بر حق زیست اخلاقی و شرافت مندانه در جامعه، و آزادی با تاکید بر حق انتخاب آزادانه و آگاهانه سبک زندگی شهروندان به دور از تحمیل های ایدئولوژیک- مذهبی حکومت.

✅ جنبش "ما " بیش از هر چیز صبغه فرهنگی- اجتماعی دارد. بعد از تجربه جنبش های سیاسی (۷۸ و ۸۸) و اقتصادی (۹۶ و ۹۸) اینک جامعه شاهد تبلور خواست فرهنگی زنان این سرزمین یعنی لغو قانون حجاب اجباری، برچیده شدن گشت ارشاد و نفی هر گونه برخورد آمرانه حکومت با پوشش زنان جامعه است.

✅ جنبش "ما" از طبقه متوسط برآمد. همان طبقه ای که پیشران توسعه در بسیاری از جوامع محسوب می شود ولی متاسفانه در یک دهه گذشته به دلیل سیاست تنش زای حکومت در عرصه مناسبات جهانی بیش از پیش نحیف و حاشیه ای شده است. طبقه ای که موجب شد در روزهای نخستین، جنبش ماهیتی کاملا آرام و خشونت پرهیز داشته باشد.

✅ جنبش "ما" با همراهی ستودنی زنان و مردان آغاز شد و مطالبات مشخصی را ارائه کرد. جنبش همچنین با تسری یافتن به حدود یکصد شهر در کشور فراگیری وسیعی را از خود به نمایش گذاشت. مرگ تراژیک مهسا امینی و بازنمایی وسیع آن در شبکه های اجتماعی بر گستره‌ی حمایت های مردمی حتی در خارج از ایران افزود و یکی از ماندگارترین جنبش های این مرز و بوم را رقم زد.

✅ جنبش "ما" نشان داد که تا اطلاع ثانوی " تحقیر" و " بی اعتمادی" دو مسئله اصلی جامعه ایران هستند. حکومت به نحوی سیستماتیک دست اندرکار طرد، تحقیر و حاشیه نشین کردن اقشار مختلف است و بی اعتمادی هر روز بیش از پیش بر شکاف میان جامعه با حکومت می افزاید. عصیان جوانان و زنان ایرانی در این روزها نشان از ترکیب نامیمون این دو مولفه و حضور خشونت های عریان در عرصه جامعه دارد.

✅ جنبش "ما" بر بستری از انحلال نهادهای مدنی، بی اعتباری جناح های سیاسی و ناامیدی از اصلاح فرآیندهای حکمرانی شکل گرفت. سرمستی حکومت  یکدست شده آن چنان بود که متوجه نشد در مواجهه با دهه هشتادی هایی که در تنگناهای اقتصادی، انسداد سیاسی و محدودیت های اجتماعی چیزی برای از دست دادن ندارند باید مدارا جویی بیشتر و مدیریت عقلانی تری را به کار برد. 

✅ جنبش "ما" اگر چه آرام و مسالمت آمیز شروع شد ولی بسیار زود به خشونتی گرایید که حکومت آغازگر آن بود. اگر این جمله درست باشد که؛ " جنگ زمانی آغاز می شود که سیاست پایان می یابد"، اکنون می توان این هشدار اسف بار را مطرح ساخت که ما به پایان سیاست نزدیک می شویم! حتی اگر جنبش کنونی هم سرکوب شود خشم انباشت شده در زمانی بسیار کوتاه تر از این دیگر بار فوران خواهد کرد.

@solati_mehran

#مهسا_امینی
#جنبش_ما
🔹 شباهت های جنبش مهسای ایران و جنبش می 1968 فرانسه

@solati_mehran

✍ مهران صولتی


🔸 اپیزود اول: در سوم #می_1968 اعتراض دانشجویان دانشگاه نانت نسبت به تفکیک جنسیتی انجام شده به رویدادی انجامید که نه تنها بیش از یک ماه فرانسه را دستخوش التهاب ساخت بلکه توانست آثار درازمدتی بر فضای سیاسی -فرهنگی این کشور و حتی جهان به جا گذارد.

🔸 اپیزود دوم: ۲۴ شهریور ماه ۱۴۰۱ و به دنبال مرگ مظلومانه و تراژیک #مهسا_امینی شعله اعتراضاتی زبانه کشید که هنوز هم جریان دارد. رویدادی که بر رکود و بی تفاوتی جامعه فائق آمد و به برگزاری زنجیره ای از راهپیمایی های اعتراضی در دانشگاه ها و خیابان های ایران انجامید.

✅ جنبش دانشجویی می 1968 اگر چه از دانشگاهی در فرانسه آغاز شد ولی به سرعت اروپا را فرا گرفت و امواج آن تا امریکا نیز پیش رفت. به عبارت دیگر جنبش به سرعت جهانی شد. جنبش "مهسا" نیز تا این جا موجبات همدلی شگرف سلبریتی های جهانی و ایرانیان خارج از کشور را فراهم آورده است.

✅ جنبش دانشجویی فرانسه به گسترش پهنه امکان انجامید و امکان اندیشیدن به امور نیندیشیدنی را بیش از گذشته فراهم آورد. جنبش "مهسا" نیز با ارائه دو شعار پرمغز؛ زن، زندگی، آزادی، و؛ مرد، میهن، آبادی، دیگر بار زمینه های اندیشیدن به گمشده های ملت ایران در دو سده اخیر را فراهم آورده است که می تواند به فراگیری این دغدغه ها بینجامد.

✅ جنبش دانشجویی می 1968 به پیدایش مجموعه ای از آفرینش های هنری و ایده های فرهنگی در قالب های نقاشی، گرافیک و دیوارنویسی منجر شد که به غنای بیشتر آن انجامید. جنبش "مهسا" نیز تاکنون با بهره گرفتن از امکاناتی همچون موسیقی، طراحی و نقاشی توانسته ترانه هایی تاثیر گذار و طرح هایی ماندگار از شعارها و آرمان های خود خلق کند.

✅ جنبش دانشجویی فرانسه اگر چه از دانشگاه آغاز شد ولی با پیوستن کارگران به ائتلافی بزرگ از ناراضیان و منتقدان علیه نظم سرمایه سالارانه جهان انجامید. جنبش "مهسا" نیز اگر چه در میان دهه هشتادی ها نضج گرفت ولی به سرعت به همدلی میان زنان و مردان، جوانان و سالخوردگان از اقوام مختلف ختم شد.

✅ جنبش می 1368 اگر چه از اعتراض به نوعی محدودیت در سبک زندگی آغاز شد ولی دلالت های سیاسی آن به سرعت فرا رسید و شمایلی رادیکال از زیست ضد سرمایه داری یافت. جنبش " مهسا" نیز اگر چه با اعتراض به عملکرد گشت ارشاد آغاز شد ولی- در کشوری که حتی تار و پود زندگی خصوصی شهروندان اش با پیام های سیاسی در آمیخته است- به شعارهایی رادیکال درباره نحوه حکمرانی انجامید.

🔹 نکته پایانی: در میان جنبش های شکل گرفته در سه دهه اخیر به نظر می رسد که اعتراضات (۷۸ و ۹۸) سلبی تر و جنبش های (۸۸ و ۱۴۰۱) ایجابی تر هستند. همچنین دسته دوم موفق شده اند از عمر طولانی تر برخوردار شده و به یک فرآیند تکاملی ورود یابند. حجم ایده های تولید شده در جنبش های دسته دوم نیز پرتعداد تر از دسته اول بوده است.

@solati_mehran

#جنبش_مهسا
#می_1968
#ایران
#فرانسه
🔹 پیامدهای پیوستن دانش آموزان به جنبش مهسا

@solati_mehran

🖤 به یاد "نیکا شاکرمی" که دختر بود و دانش آموز


✍ مهران صولتی

☘ با پیوستن دانش آموزان کلان شهرهای ایران به جنبش مهسا اکنون این حرکت ابعادی وسیع تر و رادیکال تر یافته است. در این میان البته سوژگی دختران مدارس از جسارت و بی پروایی بیشتری خبر می دهد. مقنعه هایی که می افتند، ترانه هایی که همخوانی می شوند، و شعارهایی که فریاد می شوند. اما برای تبیین پیامدهای پیوستن دانش آموزان به جنبش مهسا ضروری است که ابتدا این نسل از کنش گران را بیشتر بشناسیم:

✅ تا جایی که با این دانش آموزان سروکار داشته ام آن ها را نسلی یافته ام که از هر گونه اجباری با هر نام از دین گرفته تا سیاست و فرهنگ بیزارند. نوعی بی اعتمادی مزمن نسبت به نهادهای حاکمیت دارند و میان خود با آرمان های اعلامی نظام سیاسی احساس بیگانگی می کنند. در این میان همکاری پسران دانش آموز با نهادهایی مانند بسیج هم بیشتر به دلیل برخورداری از مواهب آن در جهت کاهش مدت زمان سربازی است.

✅ این نسل نسبت به شنیدن نصیحت آلرژی پیدا کرده چون آن را ناقض گفت و گوی برابر می بیند. داوری های اش درباره شخصیت های سیاسی صریح و بی پرده است. نوعی سمپاتی آشکار نسبت به دوران پیش از انقلاب دارد و کارنامه حکمرانی رضا شاه را می ستاید. البته مستندهای شبکه هایی مانند "من و تو" در شکل گیری چنین اسطوره هایی نزد او بسیار موثر بوده اند. مواضع انتقادی نسبت به دستگاه آموزش و پرورش دارند و محتوای بسیاری از کتاب های درسی را خنثی وبی فایده می دانند.

✅  برای نسلی که از مسیر شبکه های ماهواره ای و اجتماعی جامعه پذیر شده و دنیا را بهتر از معلمان خود می شناسد تحمل درس هایی مانند دینی و پرورشی دشوار به نظر می رسد. آموزه هایی که به شکلی نخ نما شده و تحمیلی بر این نسل آوار می شوند و دانش آموزان برای انبوه پرسش های عقیدتی خود از سوی معلمان- به دلیل حساسیت های موجود- پاسخی نمی یابند. درس هایی که قادر نیستند حتی اندکی بر میزان دین داری نوآموزان بیفزایند.

✅  آموزش و پرورش ناکارآمدی که تنها بر محفوظات و موفقیت در کنکور تکیه می کند پرواضح است که از آموزش مهارت هایی مانند مداراجویی و گفت و گو ناتوان باشد. همین می شود که نسل کنونی دانش آموزان کم حوصله تر از آن هستند که بخواهند درباره باورهای شان گفت و گو کنند. عمل گرایی در رفتارهای شان مشهود است. سواد دیداری و دیجیتالی وسیعی دارند و سهم احساس رهایی و حق انتخاب آزادانه سبک زندگی برای شان فوق العاده مهم است.

✅ نسلی که ریسک پذیر و ماجراجو هستند و از حضور در جمع های اعتراضی لذت می برند. میل به تجربه های جمعی در وجودشان موج می زند. تنگناهای اقتصادی خانواده ها را بیش از نسل های پیشین احساس می کنند و به دلیل ناامیدی والدین شان از امکان اصلاحات حتی از اندیشیدن به گذار از نظام سیاسی مستقر بیم ندارند. آزادی های اجتماعی را بسیار ارج می نهند و حوصله ای برای شنیدن داستان های سیاسی ندارند. آینده‌ی فراروی خود را پرابهام می یابند و سودای آفرینش جهان مطلوب خود را دارند.

🔹 نکته پایانی: با پیوستن دانش آموزان اکنون فصل نوینی در تاریخ این جنبش گشوده شده است. خودآگاهی نسلی که هم از مصلحت جویی های مرسوم فاصله دارند و هم گستره ای به وسعت خانه های ایران یافته اند‌. کنش گرانی که کنترل ناپذیر به نظر می رسند و از شور نوجوانی سرشار اند. اکنون دیگر غول از چراغ جادو خارج شده است. یک نکته اما بدیهی است؛ سرنوشت این جنبش به هر نتیجه ای که ختم شود آموزش و پرورش رسمی کشور باید از این پس زبان دیگری را برای تعامل با این نسل نوخواسته برگزیند.

@solati_mehran

#نیکا_شاکرمی
#مهسا_امینی
#دانش_آموز
Forwarded from اتچ بات
‍ 🔹 چرا جمهوری اسلامی در تربیت "دهه هشتادی" ها شکست خورده است؟

@solati_mehran

✍ مهران صولتی


☘ حسین یکتا عضو قرارگاه عمار (کلیپ پیوست) در حال تبیین نقشه های دشمن برای تاثیر گذاشتن روی دهه هشتادی هاست. یکتا ملایم سخن می گوید. طنازی می کند و حتی از مقدسات برای جا انداختن استدلال های خود مایه می گذارد. ویژگی هایی که به جز آخری خیلی در میان انقلابیون سابقه ندارد. یکتا را می توان یکی از نمایندگان شاخص جمهوری اسلامی در مواجهه با دهه هشتادی ها دانست. ولی واقعیت این است که این تلاش ها هم نتوانسته به پرورش نسلی در تراز آرمان های انقلاب اسلامی بینجامد. چرا؟

✅ نظام سیاسی در ایران ایدئولوژیک است و ایدئولوژی؛ سازه ای انتزاعی برای توجیه تبعیض، توهم آفرینی و غیریت سازی است. تربیت مبتنی بر ایدئولوژی لاجرم عمودی، آمرانه و انعطاف ناپذیر است. همچنین این نوع تربیت مونولوگ وار و بی اعتنا به علوم تربیتی نوین بوده و مخاطبان را افرادی منفعل می پندارد.

✅ در آموزش و پرورش ایران سعی می شود تا حقیقت از طریق موعظه و نصیحت، به مخاطب عرضه شود حال آن در جهان امروز معلم بیشتر یک تسهیل گر است و باید صرفا موقعیت های آموزشی را برای مخاطبان فراهم آورد. به عبارت دیگر دانش آموزان باید در کشف حقیقت مشارکت فعال داشته باشند که اکنون ندارند.

✅ تربیت در نظام تعلیمی ایران منقطع از تجربیات سیاسی دوره های مختلف در نظر گرفته می شود. دهه شصتی ها و هفتادی ها در آوردگاه جنگ و اصلاحات جامعه پذیر شدند ولی دهه هشتادی ها در معرض دیجیتالی شدن زندگی روزمره و انقباض ساخت سیاسی در کشور قرار داشته اند. به دلیل غیبت روشنفکران نیز فضایی برای تحولات عمیق معرفتی شکل نگرفته است.

✅ در آموزش و پرورش ایران تربیت بدون در نظر گرفتن ویژگی های شخصیتی "دهه هشتادی" ها مانند؛ فردگرایی، جهان اندیشی، سنت گریزی و اقتدار ستیزی پیگیری می شود. مشکل مهم تر اما این جاست که حتی در صورت اذعان مسئولان به این واقعیت ها، ساختارهای آموزشی موجود امکان تحول در این راستا را نداشته و لاجرم وضعیت آسیب زای کنونی ادامه می یابد.

✅ تربیت در ایران به صورت گلخانه ای و بدون توجه به تنگناهای اقتصادی، انسداد سیاسی و محدودیت های فرهنگی انجام می شود. حال آن که دانش آموزان به طور روزانه و از طریق رسانه ها در معرض دریافت اطلاعات زیادی در این حوزه ها هستند. وجود این شکاف نه تنها تربیت را بی اثر می کند بلکه موجب افزایش بی اعتمادی نسبت به نهادهای رسمی می شود.

🔹 نکته پایانی: تربیت "دهه هشتادی" ها به سبک مربیانی مانند حسین یکتا اگر چه با زبان امروزی تری انجام می شود ولی هنوز هم به شدت ایدئولوژیک و شعار زده است. واقعیت این است که تربیت این نسل بیش از سخنان زیبا، نیازمند مشارکت کودکان و نوجوانان در فراهم آوردن موقعیت های آموزشی، کاهش تمرکز گرایی، افزایش مدرسه محوری، و بهره گیری از تجربیات جهانی است.

@solati_mehran

#آموزش_و_پرورش
#دهه_هشتادی_ها
#حسین_یکتا
Forwarded from اتچ بات
‍ ‍ 🔹 دلایل جذابیت " امر جنسی" برای نظریه پردازان انقلابی!
@solati_mehran

حاشیه ای بر سخنان کچوییان و رائفی پور


✍ مهران صولتی

☘ به دنبال فراگیری جنبش مهسا بخشی از نظریه پردازان انقلابی کوشیده اند تا بی اعتنا به واقعیت های موجود و صرفا با تمرکز بر " امر جنسی" آن را به عنوان محرک اصلی افراد پیوسته به این جنبش معرفی نمایند. تبیینی تهوع آور و توهین آمیز که به جای آرامش بخشی، موجبات جریحه دار شدن احساسات بسیاری از جوانان و زنان را فراهم آورده است تا جایی که آن ها نیز در واکنش، گویندگان این سخنان را به انحراف جنسی و نگاه جنسیت زده متهم کرده اند. اما بر خلاف این نوع از اتهام که آشکارا تقلیل گرایانه و روان شناختی است بهتر است که سر نخ ها را در جایی دیگر از جمله نسبت چنین افرادی با قدرت مستقر و گفتمان حاکم جستجو کرد. از همین رو این یادداشت می کوشد که از دلایل ارائه این دسته از تبیین های جنسی سخن بگوید:

✅ اعتبار زدایی از طریق حیوانی تلقی کردن نیازها: نظریه پردازان انقلابی برای بی اعتبار کردن مطالبات شهروندان می کوشند تا آن ها را غیر اخلاقی جلوه داده و تا سر حد نیازهای فیزیولوژیک فرو کاهند. برای طی چنین مسیری لازم است تا تمایزهای؛ انسانی/ حیوانی کمرنگ شده و بر نقش آگاهی، آزادی و اراده کنش گران چشم پوشیده شود. فرو کاستن انسان به حیوان از طریق ارائه ارائه تبیین های جنسی لاجرم تجویز رفتارهای خشونت آمیز را در قبال کسانی موجه می کند که پیشاپیش اسارت آن ها در کمند غرایز بی مهار جنسی اثبات شده است. همان کسانی که از توفیق زیستن در ذیل یک نظام ایدئولوژیک و اخلاق بندگی برآمده از آن محروم مانده اند.

✅ تخفیف مطالبات در یک نظام ایدئولوژیک: در روایت رسمی جمهوری اسلامی تنها رابطه به رسمیت شناخته دختران و پسران عبارت از ازدواج دائم بوده و سایر ارتباطات غیر شرعی مانند ازدواج سفید به عنوان نشانه هایی از نوعی انحراف جنسی تلقی می شوند. ایدئولوژی حاکم نیز بیش از اعتنا به واقعیت های مرتبط با یک جامعه متکثر و جهانی شده کوشیده است تا نمایشی از ظواهر اسلامی را در عرصه های عمومی مانند خیابان ارائه کرده و سایر واقعیت های اجتماعی را به زیر فرش جامعه جارو نماید. با این مفروضات طبیعی است که سخنگویان حکومت ایدئولوژیک سعی کنند با تخفیف مطالبات شهروندان به امر جنسی آن ها را سخیف جلوه داده و تا سر حد ارضای نیازهای غریزی تخفیف دهند.

✅ هراس آفرینی در میان هواداران مذهبی: در جامعه ای که دو فساد مالی و اخلاقی همچنان در افکار عمومی جذابیت دارند طبیعی است که نظریه پردازان حکومتی در صدد انگشت نهادن بر نقاط حساس افکار عمومی باشند. تقلیل واقعیت های مغرب زمین به افسار گسیختگی جنسی و رواج همجنس گرایی نیز در همین راستا انجام می شود. از همین رو این دسته از تحلیل گران می کوشند تا با هراس افکنی اخلاقی در میان هواداران مذهبی حکومت آن ها را حول اهداف سیاسی خود از جمله غیریت سازی و تبعیض آفرینی بسیج نمایند. بنابراین می توان نتیجه گرفت که ارائه تبیین های جنسی از رویدادهای اجتماعی ناخوشایند توسط نظریه پردازان انقلابی به صورتی کاملا آگاهانه و هدفمند انجام می شود.

🔹 نکته پایانی: تخفیف مطالبات جوانان به حضور در جمع زنان معترض برای ارضای نیازهای جنسی بیش از همه از تلاشی سیستماتیک جهت بهره گیری از همه ابزارهای غیر اخلاقی برای حفظ قدرت حکایت دارد. شاید بهتر باشد بگوییم انقلابیونی که روزگاری داعیه پرورش انسان و تاریخ سازی را داشتند اکنون چنان از ایده های استعلایی خویش بیگانه شده اند که برای سخیف جلوه دادن خواست مخالفان خود به توجیهات استمنایی روی آورده اند!

@solati_mehran
#امر_جنسی
#حسین_کچوییان
#رائفی_پور
🔹 جایگاه " آزادی" در نگاه ژرف اندیش ترین روشنفکر مشروطه خواه

@solati_mehran

✍ مهران صولتی

✅ در میان روشنفکران پیشا مشروطه بدون تردید "عبدالرحیم طالبوف" در زمره ژرف اندیش ترین ها قرار می گیرد. در این میان شاید فقط بتوان "مستشار الدوله" را نام برد که در حد و اندازه های او ظاهر شده است. طالبوف اگر چه از اشتهار ملکم خان و آخوندزاده در تاریخ نویسی مشروطیت برخوردار نیست ولی از خیال اندیشی های این دو چهره برجسته که اولی می پنداشت نظام اداری را می توان همچون تلگراف به کشور وارد کرد و دومی که تصور می کرد بدون تغییر الفبای فارسی مدرن شدن محال است هم به دور بود.

✅ پس از مواجه شدن ایرانیان با تمدن غرب آموزه هایی مانند آزادی، برابری، قانون، پیشرفت و مدرنیته به فضای عمومی کشور وارد شدند. پس از آن منورالفکران ایرانی برای عدم شکل گیری حساسیت منفی در میان دین داران کوشیدند تا به این مقولات حداکثر به عنوان وسیله نظر کرده و آن ها را همخوان با تفسیر غالب از اسلام مورد خوانش قرار دهند. امری که موجب کژخوانی های بسیار از این مقولات در فضای اندیشگی کشور شد. جایگاه " آزادی" نزد طالبوف اما از چنان رفعتی برخوردار بود که از همان ابتدا آن را به صورت هدف در نظر می گرفت.

✅ به باور طالبوف؛ " آزادی مثل سایر اقوال و احوال ما مقدمه نیست که از او نتیجه تولید گردد. مثلا مشی را طی مسافت، خواندن را تحصیل معلومات، خوردن را تقویت بدن،...نتیجه می باشد. هکذا به هر چه متوجه باشی دریابی که او مقدمه یک نتیجه است، مگر آزادی که فقط آزادی و برای آزادی است. یعنی آزادی نتیجه بی مقدمه و مقدمه بی نتیجه است... و او را لفظ مجرد می گوییم". این تفسیر طالبوف نه تنها جایگاه آزادی را ارتقاء می بخشد بلکه از پایمال شدن آن در پای دیانت، ولایت، سیاست، و سلطنت نیز جلوگیری می کند.

✅ تفاوت طالبوف با سایر روشنفکران مشروطه خواه این بود که آن ها نقطه عزیمت خود را قانون اختیار کردند و می کوشیدند با تثبیت حاکمیت قانون پاسدار حقوق مردم باشند. امری که در عمل به دلیل فقدان توازن قوای سیاسی محقق نشد حال آن که طالبوف در خوانشی متفاوت از مبدائی به نام حقوق آغاز کرد و با مسلم قلمداد کردن آن ها قانون را بر چنین بنیان مستحکمی بنا کرد. به باور طالبوف هیچ قانونی نمی تواند نافی حقوق بنیادی انسان باشد.

✅ درخشان ترین جمله طالبوف درباره آزادی نیز این است؛ " آزادی حق مشترک و ثروت عمومی است...هرکس هر چه با او تحصیل کند به خزانه افتخار ملت افزوده می شود. این است که هیچ کس آزادی خود را نمی تواند بفروشد، رهن بگذارد یا به دیگری ببخشد، و هیچ حکومت و ریاست حق ندارد در وی تصرف و مداخله نماید. زیرا که او چون ودیعه طبیعی مصون از تصرف و تغییر خود و دیگران است... آزادی چنان گران بهاست که او را جز نقد حیات به چیز دیگر نمی توان خرید."

@solati_mehran

#آزادی
#مشروطه
#طالبوف
❤1
🔹 نکته: علی اصغر سیدآبادی به عنوان نویسنده و پژوهش گر حوزه کودک و نوجوان در این مصاحبه توصیفی محققانه، مستند و پرمایه از تحولات این روزها و ویژگی های دهه هشتادی ها ارائه می کند. پیشنهاد می کنم بخوانید 👇🙏