تا ۱۵ دقیقه قبل سقوط همه چیز طبیعی به نظر می‌رسد

دیده اید وقتی تمایل به خریدن چیزی پیدا می‌کنیم، چقدر از آن چیز در دور و برمان می‌بینیم؟

مثلا کسی دوست دارد ماشین خاصی بخرد؛ بعد هر جاکه در فضای مجازی و حقیقی می‌رود از آن ماشین می‌بیند؛ طوری که احساس می‌کند بیشتر مردم از آن ماشین دارند و حتما این ماشین خیلی خوب است که مردم این همه از آن دارند.

ولی مشخص است که این اتفاق فقط در ذهن و مغز ماست و در بیرون این‌طوری نیست. یعنی یک رخداد سابجکتیو است، نه آبجکتیو. انفسی است، نه آفاقی. یکجور کارکرد مغزی برای قوت قلب گرفتن و ادامه دادن به زندگی است.

این تمرکز بیش از حد بر موضوع مورد علاقه، گرچه یک خطای شناختی در حوزه‌ی توجه است، اما ریشه ی تکاملی دارد. به این معنا که در هزاران ها سال تکامل بشر ما برای زنده ماندن و تولید مثل نیاز داشتیم که بر موضوعات خاصی که به زنده ماندن و تولیدمثل شخص ما یا خویشان نزدیکمان سود یا زیان می‌رسانده‌اند تمرکز داشته باشیم.

خیلی از اختلافات آدم‌ها و اقوام و ملل و فرهنگها به همین برمی‌گردد که در هر جایی منابعِ سود و زیان برای بقا و تولیدمثل متفاوت بوده است.

اما این خطای توجهی در کنار سودمندی‌اش، خاستگاه اشتباهات ومغالطات بسیاری هم می‌شود.

یکی از این خطاها چیزی‌ست که به آن می‌گوییم خطای اکثریت یا مغالطه‌ی اکثریت که هم یک فرد و هم یک جامعه یا حزب و حاکمیت به آن مبتلا می‌شوند و گاهی مصیبتهای فراوان پدید می‌آورند.


مغالطه‌ی اکثریت در حوزه‌ی فردی این گونه است که وقتی به چیزی تمایل داریم دلایل بسیاری در تایید آن می‌بینیم و شواهد مخالف را یا نمی‌بینیم یا مهم نمی‌دانیم و چشم می‌پوشیم.

حتی در موضوع محبوبیت هم این‌گونه است. وقتی چهارنفر برایمان کف می‌زنند، حسِ خودخفن پنداری افراطی بر ما چیره می‌شود.

در حوزه‌ی اجتماعی نیز ممکن است یک گروه و حزب و دولت و حاکمیت با دیدن چند نفر از طرفدارانشان، آنها را اکثریت بپندارند و با کاشته شدن بذر توهم در ذهنشان، باد نخوت برآرند و چشم بر واقعیات مخالف ببندند.

یک جمله‌ی معروفی هانا آرنت در مورد سقوط حکومتها در طول تاریخ دارد که بسیار زیباست:

تا ۱۵ دقیقه قبل سقوط همه چیز طبیعی به نظر می‌رسد.


این قابلیت مغز ما برای چنین خطای شناختی از گذشته مورد توجه بوده است.

برای همین است که در اخلاق سنتی، که بیشتر بر حوزه‌ی فردی متمرکز است، گفته می‌شود حتما در هر کار و تصمیمی:

با صاحبان خرد که در آن موضوع نفع و ضرر اشتراکی ندارند و می‌توانند از بیرون به مساله‌ی شما نگاه کنند (باصطلاح: عقل منفصل هستند)، مشورت کنید.


یا با منتقدان دلسوز هم‌نشینی داشته باشید. و حتی به حرف منتقدان غرض‌ورز یا حتی دشمنانتان نیز هشیارانه توجه نمایید؛ چراکه گاهی در کلام آنها پنجره‌هایی از حقیقت هست، که در توجهات خودتان و دوستانتان نیست.

جالب است که حتی در روانشناسی تجارت و بازرگانی گفته میشود هر وقت برای خریدن چیزی هزار دلیل پیدا کردید و در خودتان احساس فشار و اجبار برای خریدنش دیدید و توهم زدید که فقط با داشتن آن است که زندگیتان بهتر میشود؛ کافی‌ست فقط هفت روز دست نگه دارید.

بعد از هفت روز خیلی از آن دلایل پوچ می‌شوند و باد فشار درونی‌تان هم تنظیم می‌گردد و به تعادل می‌رسید، و خرید بهتری میکنید.


و یا در اخلاق سیاسی جدید گفته می‌شود که آزادی مطبوعات و آزادی احزاب جزو فضیلت‌های اجتماعی هستند و محال است بدون وجود آنها یک جامعه رشد خاصی بکند.

به قول والتر لیپمن، جایی که همه یک‌جور می‌اندیشند، در واقع هیچ‌کس فکر نمی‌کند.

اما اگر این آزادی تامین نباشد و فقط چاپلوسان و مداحان و ریاکاران احمق یا منفعت‌طلب آزاد باشند، نه تنها به خطاها و ریسک های اجتماعی بی‌توجهی می‌شود؛ بلکه نوعی حالت جهل مرکب پدید می‌آید که خطرناکترین پدیده‌ی بشری است. یعنی هم نمی‌دانیم؛ و هم نمی‌دانیم که نمی‌دانیم. به قول معروف:

آنکس که نداند و بخواهد که بداند
جان و تن خود را ز جهالت برهاند

آنکس که نداند و نداند که نداند
در جهل مرکب ابدالدهر بماند

ما گاهی نیازمند همنشینی با افرادی هستیم که خطاهای ما را ببینند و دلسوزانه یا غیر دلسوزانه به ما تذکر دهند.

رشد ما نیازمند چشیدن تلخی انتقادات سازنده و حتی غیرسازنده است.
گاهی پنجره‌های گشوده بر حقیقت که در نقدها هست، بسیار فراختر از روزنه‌های تعریف و تمجید است. گاهی تیغ نقد مانند هرس‌های باغبان باعث رشد می‌شود و تمجید مداحان آفت رشد می‌گردد.

در چنین جاهایی‌ست که بزرگان گفته‌اند بر دهان چاپلوسان خاک بپاشید. اینان دانسته و نادانسته دارند برای شما چاه می‌کنند.


دکتر محسن زندی
@DrMohsenZandi
@tartori

یه دیالوگی توی فیلم از «کرخه تا راین» بود که میگفت:
«چیکار کنم خوب شی؟
بگی برقص میرقصم، بگی بخون میخونم!
بگی بمیر میمیرم!»


@tartori

عقل اصلاح‌طلب در طراحی پوستر انتخاباتی:


_CHIKO | میلاد کاکاوند_


@tartori

روحانی: در مناظره ها، دروغ می گویند، حتی درمورد صادرات نفتی

[نگذاشتید برجام احیا شود] و ۳۰۰ میلیارد دلار به کشور ضربه زدید



-Entekhab-

@tartori

واقعا ترامپ آدم جالبیه. یه دسته پول مثل حاجی بازاریا میذاره تو جیبش بعد به بچه ها روی پول امضا میکنه میده.


_کلیفرنیانوشت_


@tartori

چرا سنگی که برای مدت طولانی داخل آب یا در مجاورت آب بوده را نباید حرارت داد


@tartori

⚠️🔞 هشدار : این فیلم مناسب همه‌‌ی افراد نمی‌ باشد!

به تازگی فیلمی در شبکه‌های اجتماعی هند وایرال شده که در آن یک فیل به طرز وحشیانه‌ای به صاحبش حمله و او را می‌کشد.

@tartori

پورمحمدی خطاب به جلیلی:
من برا پست ریاست جمهوری پانزده سال زنبیل نذاشتم :)))



-Saad-

@tartori

توییتر رو روی مردم فیلتر کردند و خودشون با اکانت پرمیوم فیلم ۸۵ دقیقه‌ای آپلود می‌کنن.



-catallaxi-

@tartori

پورمحمدی با یک جمله؛ «ما مثل شما زنبیل نذاشتیم»، سال‌ها حسرت ۴ نفر برای ریاست جمهوری را به رخشان کشید؛
قالیباف ۲۰ سال
جلیلی ۱۵ سال
قاضی‌زاده هاشمی ۳ سال
زاکانی ۳ سال



-Milad Alavi-

@tartori

جلیلی ادعا کرد که سفارتخانه‌های ما در دولت وی «سکوی صادرات» کشور می‌شوند.
آقای جلیلی!
سکوی صادرات کشور داشتن روابط بانکی با دنیا و سرمایه‌گذاری است، که اقتصاد کشور به واسطه سیاستها و تفکر شما و دوستانتان از هر دو‌ محروم است.



-Pedram Soltani-

@tartori

طلا، مچاله‌اش هم طلاست، کثیفش هم طلاست، بریده و شکسته و از هم‌گسیخته‌اش هم طلاست.
به ارزش خودتان شک نکنید، اگر حال و اوضاع و شرایطتان خوب نیست و در منگنه‌های سخت دنیا قرار گرفتید و مشت و لگد خورده، گوشه‌ی رینگ روزگار افتادید و تمام چشم‌ها، به دیده‌ی تحقیر نگاهتان کرد.

اتفاقا موقعیتِ شناخت خوبی‌ست.

خوب ببینید و به خاطر بسپارید و فراموش نکنید، تا اوضاع که بهتر شد، بدانید چه کسانی حق دارند کنار شما باشند.

طلای جلایافته و براق را همه دوست دارند. ببینید چه کسی از هم‌گسیخته و غبارگرفته و دورافتاده‌ی شما را هم دوست دارد.

باد، غبارها را و آب، گل و لای‌ را و گذار زمان، زخم‌ها را می‌شوید. ترک‌های وجودتان دوباره به هم پیوند می‌خورد و از قبل هم جاافتاده‌تر و زیباتر خواهید‌بود.

سرتان را بالا بگیرید؛ چه کسی دیده طلا‌ی مچاله و به خاک افتاده، تبدیل به آهن شود؟ یا آهنِ جلایافته، طلا؟!

#نرگس_صرافیان_طوفان‌
@tartori

مردم ۱۸ تیر بروند پای کدام صندوق؟ بابا تو حتی نمیدونی تاریخ انتخابات کی هست!
...


-Shirazi-

@tartori

آقای جلیلی خوبه ما خودمون سال ۹۲ تا ۹۶ بودیم و رشد اقتصادی ۸ درصدی و تورم تک رقمی رو بعد از برجام دیدیم!
۴ سال قیمت دلار ثابت بود
آقای جلیلی سیاه نمایی نکنید
حتی پروژه پالایشگاه ستاره خلیج فارس بعد از احیای برجام تکمیل شد
دوستان شما به خرید هواپیمای نو ایراد گرفتند اما از افغانستان هواپیمای ۲۹ ساله خریدند



-Behnam Samadi-

@tartori

‏جوانی ما سر این کس‌شرا رفت. کجای دنیا می‌دونن FATF و برجام چیه خدای من.



_Younes_



@tartori

همکاری توله شیرها با ماده شیر گروه
در اینجا توله شیر ها از یک طرف گله ، کل های یالدار را به سمتی که ماده شیر با تجربه مستقر شده است هدایت میکنند و در آخر ماده شیر با تجربه در فرصت مناسب دست به شکار میزند.


دوستداران حیات وحش 💥
@tartori