Туркманистонда ўқувчи қизларнинг бокираликлари текширилаётган эмиш. Бир пайтлар бу шармандали одатлар Ўзбекистонда ҳам бор эди.
Айрим эркаклар қизларнинг шаънини топтовчи, фундаментал ҳуқуқларини поймол қилиб, уларни хўрловчи бу ташаббусни оқлайдилар.
Фаросатига етиб бормайдиган айримларга тушунарли бўлиши учун бу худди ҳамма йигитларни “гей эмасмикан?” деб ёппасига кетини текширгандай ҳақоратли ҳолат.
Шу нарсани ўйлаб, бутун бошли давлат даражасида бундай ишларни йўлга қўядиган мияси чириганларни нима деб аташни билмайман. Туркманистондай ёпиқ диктатурада бундай ташаббус йўлга қўйилса, одам дардини кимга айтишини билмайди. Бутун бошли авлодлар шу хўрликни бошидан ўтказиб яшайверади.
Афсус.
ПС. Сурат интернетдан олинган ва иллюстрация учун ишлатилди.
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
Айрим эркаклар қизларнинг шаънини топтовчи, фундаментал ҳуқуқларини поймол қилиб, уларни хўрловчи бу ташаббусни оқлайдилар.
Фаросатига етиб бормайдиган айримларга тушунарли бўлиши учун бу худди ҳамма йигитларни “гей эмасмикан?” деб ёппасига кетини текширгандай ҳақоратли ҳолат.
Шу нарсани ўйлаб, бутун бошли давлат даражасида бундай ишларни йўлга қўядиган мияси чириганларни нима деб аташни билмайман. Туркманистондай ёпиқ диктатурада бундай ташаббус йўлга қўйилса, одам дардини кимга айтишини билмайди. Бутун бошли авлодлар шу хўрликни бошидан ўтказиб яшайверади.
Афсус.
ПС. Сурат интернетдан олинган ва иллюстрация учун ишлатилди.
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
😢5👍3😁3😱3
Шу иккала ҳолатни - ўқувчиларнинг сочларини олдиришни ва қизларнинг бокиралигини текширишни ҳам оқлайдиганлар ва оқлаганлар, тўғри деб ҳисоблаганлар чиқди.
Тағин нега косамиз оқармаслиги, ўзимизни, болаларимизни ўзимизда ҳам, чет элларда ҳам хўрлайверишларига ҳайрон бўламиз.
Барчасига Инилеевнинг гапи!
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
Тағин нега косамиз оқармаслиги, ўзимизни, болаларимизни ўзимизда ҳам, чет элларда ҳам хўрлайверишларига ҳайрон бўламиз.
Барчасига Инилеевнинг гапи!
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
👍4😱2🔥1
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
Мана бу видеони кўриб туринг.
Бир кўришдаги менинг реакциям:
Видеонинг тўлиқроғи йўқми? Бу ерда видео ўқитувчи ўқувчини тортаётган ва у орқага тортаётган жойидан бошланган.
Шу жойи худди ўқувчи ургандай туюлган аммо у урган эмас. Аксинча ўқитувчи уни урган, сочидан тортган ва ўқувчи унинг қўлидан чиқишга ҳаракат қилган.
Ростдан урган бўлса видеонинг тўлиғини кўриш зарар қилмайди.
Агар ўқувчи ростдан урган бўлса унга, ҳатто унинг ота-онасига қонун доирасида чора кўрилиши керак. Ундан ташқари, видео охирида маймундай ўйнаётган ўқувчига ва видео давомида ўзларини жунглидай тутаётган ўқувчиларга ҳам чора кўриш керак.
Аммо, лекин, бироқ…
Мавзуга матнни ёзиб бўлганимда қайтаман.
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
Бир кўришдаги менинг реакциям:
Видеонинг тўлиқроғи йўқми? Бу ерда видео ўқитувчи ўқувчини тортаётган ва у орқага тортаётган жойидан бошланган.
Шу жойи худди ўқувчи ургандай туюлган аммо у урган эмас. Аксинча ўқитувчи уни урган, сочидан тортган ва ўқувчи унинг қўлидан чиқишга ҳаракат қилган.
Ростдан урган бўлса видеонинг тўлиғини кўриш зарар қилмайди.
Агар ўқувчи ростдан урган бўлса унга, ҳатто унинг ота-онасига қонун доирасида чора кўрилиши керак. Ундан ташқари, видео охирида маймундай ўйнаётган ўқувчига ва видео давомида ўзларини жунглидай тутаётган ўқувчиларга ҳам чора кўриш керак.
Аммо, лекин, бироқ…
Мавзуга матнни ёзиб бўлганимда қайтаман.
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
😢5👍2😱2
ЎЛДИРИШ ҲУҚУҚИНИ СЎРАБ ҚЎЯ ҚОЛИНГЛАР
(Илтимос, охиригача ўқинг. Сарлавҳадаги мавзу охирги қисмда. Олдинги қисмларни ўқимасангиз охирги қисмни тушунмайсиз)
1. КИРИШ
Ижтимоий тармоқларда “Ўқувчи ўқитувчини урди” деб бир видеони тарқатишди. Тарқатишгандаям ёппасига, устига бола ҳуқуқларини тақиқлашга чақирувлар билан тарқатишди. Тарқатганлар орасида журналистлар, таълим соҳаси мутасаддилари ва бошқа ўқимишли одамлар ҳам бор эди.
Улардан айримларини бир тарафдан тушуниш мумкин. “Ўқувчи ўқитувчини урди” деса ўқитувчилик касбига ҳурмати бор ҳар бир инсон хафа бўлади.
Яна бирлари эса бу ҳолатдан қотиб қолган мияларидаги болаларни тахқирловчи иддаоларини дастаклашга фойдаланишга ҳаракат қилишган.
Мен ўз одатимга кўра холис хулоса қилиш учун дастлаб видеони кўриб чиқдим. Ўқувчи ўқитувчини урган жойини кўрмай қолдим шекилли деб қайта қайта кўрдим. 35 секундлик видео ўқитувчи ўқувчини тортаётган ва ўқувчи йиқилиб кетмаслик учун ўқитувчининг тирсакларидан ушлашга ҳаракат қилаётган жойидан бошланган. Ўша жойини сал фантазияни кучайтириб ўқувчи ўқитувчини урди деб тиркаб юбориш мумкин. Аммо видео давомида асосан ўқитувчи ўқитувчини урган, сочларидан тортган ва ўқувчи калтак емаслик учун ўзини ҳимоя қилишга ҳаракат қилганлигини кўриш мумкин.
Шахсан мен учун бу видеода ўқувчи ўқитувчини урганлигига видеога қўшимча ёзилган “Ўқувчи ўқитувчини урди” деган ёзувдан бошқа исбот кўрмадим. Агар видеонинг тўлиқроқ варианти бўлиб, унда ўқувчи ўқитувчини урган бўлмаса, ҳозиргача маълум фактларда мен ўқувчи ўқитувчини урган дея айта олмайман. Бунинг устига 5-6 синфлиги кўриниб турган ўқувчи ўзидан анча катта ўқитувчини урган бўлишидан кўра унинг тескариси бўлиш эҳтимоли каттароқ.
(Илтимос, охиригача ўқинг. Сарлавҳадаги мавзу охирги қисмда. Олдинги қисмларни ўқимасангиз охирги қисмни тушунмайсиз)
1. КИРИШ
Ижтимоий тармоқларда “Ўқувчи ўқитувчини урди” деб бир видеони тарқатишди. Тарқатишгандаям ёппасига, устига бола ҳуқуқларини тақиқлашга чақирувлар билан тарқатишди. Тарқатганлар орасида журналистлар, таълим соҳаси мутасаддилари ва бошқа ўқимишли одамлар ҳам бор эди.
Улардан айримларини бир тарафдан тушуниш мумкин. “Ўқувчи ўқитувчини урди” деса ўқитувчилик касбига ҳурмати бор ҳар бир инсон хафа бўлади.
Яна бирлари эса бу ҳолатдан қотиб қолган мияларидаги болаларни тахқирловчи иддаоларини дастаклашга фойдаланишга ҳаракат қилишган.
Мен ўз одатимга кўра холис хулоса қилиш учун дастлаб видеони кўриб чиқдим. Ўқувчи ўқитувчини урган жойини кўрмай қолдим шекилли деб қайта қайта кўрдим. 35 секундлик видео ўқитувчи ўқувчини тортаётган ва ўқувчи йиқилиб кетмаслик учун ўқитувчининг тирсакларидан ушлашга ҳаракат қилаётган жойидан бошланган. Ўша жойини сал фантазияни кучайтириб ўқувчи ўқитувчини урди деб тиркаб юбориш мумкин. Аммо видео давомида асосан ўқитувчи ўқитувчини урган, сочларидан тортган ва ўқувчи калтак емаслик учун ўзини ҳимоя қилишга ҳаракат қилганлигини кўриш мумкин.
Шахсан мен учун бу видеода ўқувчи ўқитувчини урганлигига видеога қўшимча ёзилган “Ўқувчи ўқитувчини урди” деган ёзувдан бошқа исбот кўрмадим. Агар видеонинг тўлиқроқ варианти бўлиб, унда ўқувчи ўқитувчини урган бўлмаса, ҳозиргача маълум фактларда мен ўқувчи ўқитувчини урган дея айта олмайман. Бунинг устига 5-6 синфлиги кўриниб турган ўқувчи ўзидан анча катта ўқитувчини урган бўлишидан кўра унинг тескариси бўлиш эҳтимоли каттароқ.
👍4😢1
2. ПЕДАГОГИКА ВА ДАРС БЕРИШ МЕТОДЛАРИ
Мақтаниш учун эмас, мисол келтириш учун ўз тажрибамдан мисол келтирмоқчиман. ЎзДЖТУда филологияни тугатганман ва бизга педагогика, методология, бола физиологияси, психология, этика, эстетика, мантиқ ва таълим беришга оид фанларга жонимизга тегиб кетгунча ўргатишган. Яъни биз ўқитувчилар бўлиб етишиб мактаб ва бошқа таълим муассасаларига борганимизда ўз вазифамизни бажара олишимиз учун барча “қурол” ва востиларни беришган. Тан олиб айтишим керак, ўқишни коридорда битирган, “зачетлар”ни пулга ёпган, баҳоларни конспект тўлдириб олган ва бошқаларни ҳисобга олганда ўқитувчилик номига ва касбига муносиб бўлмай туриб ўқитувчиликка борганлар ҳам етарлича. Улар орасида ўз билимсизлигини, педагогик методларни билмаслигини болаларни уриш, уларга бақириш, уларнинг ота-оналарини айблаш ва бошқа баҳоналар орқали ёпишга интиладиганлари ҳам етарлича…
Ўқишни битирмай туриб, Тошкентнинг чекка даҳаларидан бирида жойлашган “аҳлоқи оғирроқ” деб ҳисобланадиган бир мактабда малака ошириб, кейин ўқитувчи бўлиб ишлаганман.
Илк дарсларимни айнан 6-синфларга ўтишдан бошлаганман ва методология ўқитувчимизнинг “сюрприз” имтихон ташрифидан ўтиб аъло баҳо олганман.
Бизга “ёмон ўқувчи бўлмайди, ёмон ўқитувчи бўлади” деб ўргатишган. Бу гап мантиқан ҳам тўғри. Дарсда 5-6-синф ўқувчилари ақллироқ, айёрроқ ва ёмонроқми ёки ёши улардан анча катта, ҳаёт тажрибаси кўпроқ, олий таълим муассасини битирган, барча ёшдаги ўқувчиларни бошқариш ва таълим беришга ўргатилган ўқитувчи ақллироқ, яхшироқ ёки ёмонроқми?
Мен малака оширган 2 ойнинг ўзидаёқ бир нечта курсдошларимиз ўқувчиларни уриб, уларнинг ота-оналари билан келишмовчиликка боришган. Каттароқ синфларга дарсга кирган айримлар ўқувчиларни ураман деб ўзлари калтак еб мактабга қайтиб келмайдиган бўлиб кетишган.
Менда эса умуман на тартиб, на ўқиш, на билим олиш билан муаммо бўлмаган. Йўқ, йўқ, менинг омадим келиб тартибли, билимли синфларга тушиб қолмаганман. Аксинча синфда тартибсизлар, қанча ўқитсангиз ҳам фойдаси йўқлар, ўқитса одам бўладиганлар бор эди. Фақат уларга ўзим билган методлар билан таълим берардим. Худди шу ўқувчилар бошқа айрим ўқитувчиларнинг дарсларида “одам бўлмайдиган”, “тартибсиз”, “уриб ўлдирса арзийдиган” деб таърифланадиган ўқувчилар эди.
Дарснинг илк сониялари қолган 45 минут қандай ўтишини белгилаб берар эди. Мен “Бизга француз тилининг кераги йўқ” дейдиган ва шунга қалбан чуқур ишонадиган болаларга француз тилидаг француз тилида (деярли ўзбек тили ишлатмасликка ҳаракат қилар эдим) қаердаги зерикарли артикллар, предлоглар, эга, кесим, замонлар деган мавзуларни ўтишим, ўргатишим ва натижага эришишим керак эди.
Шунинг учун мен доим навбатдаги дарсларимни қандай ўтишим ҳақида ўйлаб, дастлабки сонияларда ўқувчиларни қандай қизиқтириб олиб, уни дарс мавзусига қандай боғлаб кетиш ва дарс тизгинини қандай ушлаб туриш ҳақида ўйлар эдим. Бунинг учун универстет кутубхонаси, Франция маданият маркази, Франция элчихонаси қошидаги бошқа муассасалар ва бошқа жойлардаги барча даргоҳларга борар, ғоялар ва уларни амалга ошириш учун воситалар излар эдим. Дарсни бир сафар қўшиқ билан, яна бир сафар рақс билан, бошқа сафар анекдот билан, яна бир сафар ибоатли қисса билан бошлар эдим. Ўқувчиларнинг диққатларини ўзимга олиб олгач, у ёғига дарс жим ва қизиқарли давом этар эди. Ўзим синфнинг ҳар қаерида бўлишимдан қатъий назар синфнинг ҳар бурчаги назоратим остида бўлар, қайси ўқувчи партанинг тагида нима қиляпти, мен қарамаганимда ёнидагига хиринглаб гапиришни бошлаяптими, зерикишни бошлаяптими, билиб турардим.
Худди шу пайтда қўшни синфларда “Иккинчи жаҳон уруши” бўлиб, ўқитувчининг бақирганлари бир ён, ўқувчиларнинг югурганлари, шовқинлари, бир-бирлари билан урушганлари бир ён бўлиб ётар эди.
Овозлар дарсимга халақит бергани учун қўшни синфга бориб, эшикни очиб, бир минут қараб туришим етарли эди. Ўқувчилар мени кўришлари билан бир-бирларига мен қараб турганлимни айтишлари, дамлари ичларига тушиб, жой-жойларига бориб ўтириб, жим-жит бўлиб қолишларига 1 минут кетарди. Ҳамма жим бўлгач, мен бақирмасдим, сўкмасдим, урмасдим.
Мақтаниш учун эмас, мисол келтириш учун ўз тажрибамдан мисол келтирмоқчиман. ЎзДЖТУда филологияни тугатганман ва бизга педагогика, методология, бола физиологияси, психология, этика, эстетика, мантиқ ва таълим беришга оид фанларга жонимизга тегиб кетгунча ўргатишган. Яъни биз ўқитувчилар бўлиб етишиб мактаб ва бошқа таълим муассасаларига борганимизда ўз вазифамизни бажара олишимиз учун барча “қурол” ва востиларни беришган. Тан олиб айтишим керак, ўқишни коридорда битирган, “зачетлар”ни пулга ёпган, баҳоларни конспект тўлдириб олган ва бошқаларни ҳисобга олганда ўқитувчилик номига ва касбига муносиб бўлмай туриб ўқитувчиликка борганлар ҳам етарлича. Улар орасида ўз билимсизлигини, педагогик методларни билмаслигини болаларни уриш, уларга бақириш, уларнинг ота-оналарини айблаш ва бошқа баҳоналар орқали ёпишга интиладиганлари ҳам етарлича…
Ўқишни битирмай туриб, Тошкентнинг чекка даҳаларидан бирида жойлашган “аҳлоқи оғирроқ” деб ҳисобланадиган бир мактабда малака ошириб, кейин ўқитувчи бўлиб ишлаганман.
Илк дарсларимни айнан 6-синфларга ўтишдан бошлаганман ва методология ўқитувчимизнинг “сюрприз” имтихон ташрифидан ўтиб аъло баҳо олганман.
Бизга “ёмон ўқувчи бўлмайди, ёмон ўқитувчи бўлади” деб ўргатишган. Бу гап мантиқан ҳам тўғри. Дарсда 5-6-синф ўқувчилари ақллироқ, айёрроқ ва ёмонроқми ёки ёши улардан анча катта, ҳаёт тажрибаси кўпроқ, олий таълим муассасини битирган, барча ёшдаги ўқувчиларни бошқариш ва таълим беришга ўргатилган ўқитувчи ақллироқ, яхшироқ ёки ёмонроқми?
Мен малака оширган 2 ойнинг ўзидаёқ бир нечта курсдошларимиз ўқувчиларни уриб, уларнинг ота-оналари билан келишмовчиликка боришган. Каттароқ синфларга дарсга кирган айримлар ўқувчиларни ураман деб ўзлари калтак еб мактабга қайтиб келмайдиган бўлиб кетишган.
Менда эса умуман на тартиб, на ўқиш, на билим олиш билан муаммо бўлмаган. Йўқ, йўқ, менинг омадим келиб тартибли, билимли синфларга тушиб қолмаганман. Аксинча синфда тартибсизлар, қанча ўқитсангиз ҳам фойдаси йўқлар, ўқитса одам бўладиганлар бор эди. Фақат уларга ўзим билган методлар билан таълим берардим. Худди шу ўқувчилар бошқа айрим ўқитувчиларнинг дарсларида “одам бўлмайдиган”, “тартибсиз”, “уриб ўлдирса арзийдиган” деб таърифланадиган ўқувчилар эди.
Дарснинг илк сониялари қолган 45 минут қандай ўтишини белгилаб берар эди. Мен “Бизга француз тилининг кераги йўқ” дейдиган ва шунга қалбан чуқур ишонадиган болаларга француз тилидаг француз тилида (деярли ўзбек тили ишлатмасликка ҳаракат қилар эдим) қаердаги зерикарли артикллар, предлоглар, эга, кесим, замонлар деган мавзуларни ўтишим, ўргатишим ва натижага эришишим керак эди.
Шунинг учун мен доим навбатдаги дарсларимни қандай ўтишим ҳақида ўйлаб, дастлабки сонияларда ўқувчиларни қандай қизиқтириб олиб, уни дарс мавзусига қандай боғлаб кетиш ва дарс тизгинини қандай ушлаб туриш ҳақида ўйлар эдим. Бунинг учун универстет кутубхонаси, Франция маданият маркази, Франция элчихонаси қошидаги бошқа муассасалар ва бошқа жойлардаги барча даргоҳларга борар, ғоялар ва уларни амалга ошириш учун воситалар излар эдим. Дарсни бир сафар қўшиқ билан, яна бир сафар рақс билан, бошқа сафар анекдот билан, яна бир сафар ибоатли қисса билан бошлар эдим. Ўқувчиларнинг диққатларини ўзимга олиб олгач, у ёғига дарс жим ва қизиқарли давом этар эди. Ўзим синфнинг ҳар қаерида бўлишимдан қатъий назар синфнинг ҳар бурчаги назоратим остида бўлар, қайси ўқувчи партанинг тагида нима қиляпти, мен қарамаганимда ёнидагига хиринглаб гапиришни бошлаяптими, зерикишни бошлаяптими, билиб турардим.
Худди шу пайтда қўшни синфларда “Иккинчи жаҳон уруши” бўлиб, ўқитувчининг бақирганлари бир ён, ўқувчиларнинг югурганлари, шовқинлари, бир-бирлари билан урушганлари бир ён бўлиб ётар эди.
Овозлар дарсимга халақит бергани учун қўшни синфга бориб, эшикни очиб, бир минут қараб туришим етарли эди. Ўқувчилар мени кўришлари билан бир-бирларига мен қараб турганлимни айтишлари, дамлари ичларига тушиб, жой-жойларига бориб ўтириб, жим-жит бўлиб қолишларига 1 минут кетарди. Ҳамма жим бўлгач, мен бақирмасдим, сўкмасдим, урмасдим.
👍7❤2
Жиддий қараб “қўшни синфда мен дарс ўтяпман, дарс охиригача пашша учганини эшитмай” деб чиқиб кетар эдим ва шундай бўлар эди. Кейин ҳамкасблар менга “Нега бақирмасангиз ҳам, урмасангиз ҳам бу ўқувчилар сизга қулоқ солади, мен урсам ҳам сўксам ҳам айтганимни ўтказа олмайман” деб юришарди. Чунки ўша ҳамкасблар методологиянинг “М” ҳарфини ҳам ишлатишмасди ва улар учун доим ўқувчилар ёмон эди.
Курсдошларимизни урган катта синф ўқувчилари дарс ўтмаган бўлсам ҳам, жуссалари мендан анча катта бўлса ҳам мени ҳурмат қилишарди. Дакки берсам “Хўп устоз” деб туришарди. Кейинчалик, уларга дарсга кирганимда улар учун 6-синфлардан алоҳида методлар қўллаганман ва мен улар орасида фарқ сезмаганман. Мен учун 6-синф, 9-синф ва 11-синфлар бирдай ўқувчи эди. Уларга ҳеч қачон бақирмаганман, урмаганман, сўкмаганман ва дарсларимни ўтганман. Ўша пайтдаги ўқувчиларим ҳозир кап-катта оилали инсонлар бўлиб кетишгандир, ёзганларимни ўқишса, тасдиқлашлари мумкин.
Кейинчалик, Тошкент педагогика универститетида талабаларга дарс бердим. У ерда ҳам асосан ушбу бизга ўргатилган методлар асосида ишладим. Бир куни мендан янги ташкил қилинган “заочнийлар”га дарс беришимни сўрашди. Уларга тажрибали, билимлироқ ўқитувчи дарс бериши керак дейишди. Инглиз ва немис тилларидан фан номзодлари, доцентлар дарсга кирган бўлса, француз тилини ҳали магистрда ўқиётган менга беришди.
Дарсга кирдим-у шок бўлдим. Ўқувчиларимнинг энг ёшроқлари 45-50 ёшлилар. Барчаси бир умр дарс бериб келаётган ўқитувчилар. Олдинги техникум дипломлари ўтмайдиган бўлиб қолиб, университет дипломини олишлари керак бўлган инсонлар.
Ота-онамдан катта инсонларга дарс беришимни билмаганим учун дастлабки минутда нима қилишни билмай қолдим. Одатда дарсга кирганимда ўқувчиларим менга салом берарди, бу сафар ўқувчиларимни кўриб, ўзим салом бериб юбордим.
Кейин улардан сўрадим. “Тўғрисини айтинглар, номига баҳо олиб кетишга келдингизларми ёки фурсатдан фойдаланиб ўрганмоқчимисизлар?” Улар “ўрганмоқчимиз” деб жавоб беришди. “Ундай бўлса, ёшимизни унутамиз ва мен нима десам айтганимни қидасизлар, ўргатсам ўрганасизлар, вазифа берсам бажарасизлар” деб шарт қўйдим. “Хўп” дейишгач улар мен учун 6-синф, 11-синф ўқувчиларим ва бошқа талаба ўқувчиларимдан фарқ қилмай қолдилар. Улар мен учун ўқувчиларим эди ва мен уларга ўқитувчилари сифатида дарс бердим.
Мен бу гапларни нега айтяпман?
Чунки ўқитувчилик муқаддас касб. Мен ўқитувчини, ўқитувчилик касбини ҳаммадан кўпроқ ҳурмат қиламан.
Шу сабабли, ўқитувчиларга нисбатан талабчанман. Бошқа касб эгалари ўз касбларини ёмон бажарсалар ва/ёки ўз касбларига ҳиёнат қилсалар бундан баъзан моддий, баъзан маънавий зарар келади. Ҳатто бир жарроҳ хато қилса бир бемор ўлади. Аммо агар ўқитувчи ёмон бўлса, нолойиқ бўлса, ўз касбини ёмон бажарса ёки ўз касбига ҳиёнат қилса, бу бутун миллатнинг, давлатнинг, келажак авлоднинг тақдирини куйдиради, истиқболларини ўлдиради.
Ўқитувчилик ҳам бир касб. Уни йиллар давомида ўргатилади. Ҳеч қайси педагогик метод ур, бақир, ўқувчининг яхши ёмони бўлади деб ўргатмайди. Дарсда ўқувчилар тўполон қилса, маймундай сакраб тушиб ўйнаса, урса ёки калтак еса, мен учун бунда фақат ўқитувчи айбдор.
Жуда ўқувчи ёмон бўлса, уни уриш, сочидан тортиш ваколати ўқитувчига берилмайди. Директор чақирилади, ота-онаси чақирилади, органлар чақирилади, тегишли жойларга хабар берилади. Аммо ўқитувчининг ўзи айблов эълон қилиб, ҳукмни ижро этишга ҳаққи йўқ.
Видео ва ушбу мавзуга доир айтадиганларим шу. Энди бошқа гап.
Курсдошларимизни урган катта синф ўқувчилари дарс ўтмаган бўлсам ҳам, жуссалари мендан анча катта бўлса ҳам мени ҳурмат қилишарди. Дакки берсам “Хўп устоз” деб туришарди. Кейинчалик, уларга дарсга кирганимда улар учун 6-синфлардан алоҳида методлар қўллаганман ва мен улар орасида фарқ сезмаганман. Мен учун 6-синф, 9-синф ва 11-синфлар бирдай ўқувчи эди. Уларга ҳеч қачон бақирмаганман, урмаганман, сўкмаганман ва дарсларимни ўтганман. Ўша пайтдаги ўқувчиларим ҳозир кап-катта оилали инсонлар бўлиб кетишгандир, ёзганларимни ўқишса, тасдиқлашлари мумкин.
Кейинчалик, Тошкент педагогика универститетида талабаларга дарс бердим. У ерда ҳам асосан ушбу бизга ўргатилган методлар асосида ишладим. Бир куни мендан янги ташкил қилинган “заочнийлар”га дарс беришимни сўрашди. Уларга тажрибали, билимлироқ ўқитувчи дарс бериши керак дейишди. Инглиз ва немис тилларидан фан номзодлари, доцентлар дарсга кирган бўлса, француз тилини ҳали магистрда ўқиётган менга беришди.
Дарсга кирдим-у шок бўлдим. Ўқувчиларимнинг энг ёшроқлари 45-50 ёшлилар. Барчаси бир умр дарс бериб келаётган ўқитувчилар. Олдинги техникум дипломлари ўтмайдиган бўлиб қолиб, университет дипломини олишлари керак бўлган инсонлар.
Ота-онамдан катта инсонларга дарс беришимни билмаганим учун дастлабки минутда нима қилишни билмай қолдим. Одатда дарсга кирганимда ўқувчиларим менга салом берарди, бу сафар ўқувчиларимни кўриб, ўзим салом бериб юбордим.
Кейин улардан сўрадим. “Тўғрисини айтинглар, номига баҳо олиб кетишга келдингизларми ёки фурсатдан фойдаланиб ўрганмоқчимисизлар?” Улар “ўрганмоқчимиз” деб жавоб беришди. “Ундай бўлса, ёшимизни унутамиз ва мен нима десам айтганимни қидасизлар, ўргатсам ўрганасизлар, вазифа берсам бажарасизлар” деб шарт қўйдим. “Хўп” дейишгач улар мен учун 6-синф, 11-синф ўқувчиларим ва бошқа талаба ўқувчиларимдан фарқ қилмай қолдилар. Улар мен учун ўқувчиларим эди ва мен уларга ўқитувчилари сифатида дарс бердим.
Мен бу гапларни нега айтяпман?
Чунки ўқитувчилик муқаддас касб. Мен ўқитувчини, ўқитувчилик касбини ҳаммадан кўпроқ ҳурмат қиламан.
Шу сабабли, ўқитувчиларга нисбатан талабчанман. Бошқа касб эгалари ўз касбларини ёмон бажарсалар ва/ёки ўз касбларига ҳиёнат қилсалар бундан баъзан моддий, баъзан маънавий зарар келади. Ҳатто бир жарроҳ хато қилса бир бемор ўлади. Аммо агар ўқитувчи ёмон бўлса, нолойиқ бўлса, ўз касбини ёмон бажарса ёки ўз касбига ҳиёнат қилса, бу бутун миллатнинг, давлатнинг, келажак авлоднинг тақдирини куйдиради, истиқболларини ўлдиради.
Ўқитувчилик ҳам бир касб. Уни йиллар давомида ўргатилади. Ҳеч қайси педагогик метод ур, бақир, ўқувчининг яхши ёмони бўлади деб ўргатмайди. Дарсда ўқувчилар тўполон қилса, маймундай сакраб тушиб ўйнаса, урса ёки калтак еса, мен учун бунда фақат ўқитувчи айбдор.
Жуда ўқувчи ёмон бўлса, уни уриш, сочидан тортиш ваколати ўқитувчига берилмайди. Директор чақирилади, ота-онаси чақирилади, органлар чақирилади, тегишли жойларга хабар берилади. Аммо ўқитувчининг ўзи айблов эълон қилиб, ҳукмни ижро этишга ҳаққи йўқ.
Видео ва ушбу мавзуга доир айтадиганларим шу. Энди бошқа гап.
👍11❤2
3. ЎЛДИРИШ ҲУҚУҚИНИ СЎРАБ ҚЎЯ ҚОЛИНГЛАР
Ўзбекистонда қачон бола ҳуқуқлари, болани, ўқувчини уриш ҳақида мавзулар чиқса жазавага тушадиган, болани уриш керак, унинг ҳуқуқ ва эркинликларини чеклаш керак деб майдонга чиқадиган бир гуруҳ мазохистлар бор. Улар учун ҳар қандай баҳона яхши имкониятдай туюлади.
Яқинда Навоий вилоятида бир мактабда ўқувчиларнинг сочларини олишгани муҳокамаларга сабаб бўлди. Воқеа соч олдиришдан ташқари оммавий, инсонларнинг, болаларнинг шаънини таҳқирловчи шаклда бўлиб ўтганлигидан бу ишга болалар омбудсмани аралашди, ўша ерда бўлган Миллий гвардия ўзини “тасодифан бориб қолган” деб эълон қилиб ўйиндан чиқди. Барчаси яна директор ва ўқитувчилар зиммасига тушди.
Каналим ўқувчиларидан бири менга 2015 йилда чиқарилган бир буйруқ матнини юборди. Агар ўша буйруқ ҳали ҳам амалда бўлса унга кўра ўғил бола ўқувчиларнинг сочлари 2-3 сантиметрдан ўсган бўлмаслиги керак экан.
Ўзбекистонда қачон бола ҳуқуқлари, болани, ўқувчини уриш ҳақида мавзулар чиқса жазавага тушадиган, болани уриш керак, унинг ҳуқуқ ва эркинликларини чеклаш керак деб майдонга чиқадиган бир гуруҳ мазохистлар бор. Улар учун ҳар қандай баҳона яхши имкониятдай туюлади.
Яқинда Навоий вилоятида бир мактабда ўқувчиларнинг сочларини олишгани муҳокамаларга сабаб бўлди. Воқеа соч олдиришдан ташқари оммавий, инсонларнинг, болаларнинг шаънини таҳқирловчи шаклда бўлиб ўтганлигидан бу ишга болалар омбудсмани аралашди, ўша ерда бўлган Миллий гвардия ўзини “тасодифан бориб қолган” деб эълон қилиб ўйиндан чиқди. Барчаси яна директор ва ўқитувчилар зиммасига тушди.
Каналим ўқувчиларидан бири менга 2015 йилда чиқарилган бир буйруқ матнини юборди. Агар ўша буйруқ ҳали ҳам амалда бўлса унга кўра ўғил бола ўқувчиларнинг сочлари 2-3 сантиметрдан ўсган бўлмаслиги керак экан.
👍4😱1
Шахсан менда ушбу буйруққа ҳам эътироз бор. Масалан ўқувчининг сочи 3,5 ёки 4 сантиметр ўсган бўлса ёки 10 сантиметр ўсган бўлса, бунинг таълимга нима даҳли бор?
Майли, тепада ўтирган бир иккита ақллилар шу буйруқни чиарибди. Унинг абсурдлиги бир кун келиб исботини топгунча у амалда бўлади дейлик. Аммо сочини олдирмаган боланинг сочини мажбурлаб олиш ваколати кимда бор ва бу ҳақда қайси қонун ёки буйруқда ёзилган? Бола рози эмас, лекин унинг сочини мажбурлаб олишяпти. Бу боланинг психологиясига, руҳига, шаънига, таълим олиш истагига қандай таъсир қилади? Энди бу ишни ёппасига мактаб спорт залида, Миллий гвардия олдида қилинсачи? Бу бола ҳуқуқлари тўғрисидаги Ўзбекистон ратификация қилган халқаро конвенция ва миллий қонунларимизга қанчалар тўғри келади?
Саволлар шу ерда туриб турсин. Мен учун улар риторик саволлар, уларга жавоб изламоқчи эмасман.
Аммо ушбу воқеа сабабли аламзада бўлган юқорида саналган тоифа “Ўқувчи ўқитувчини урди” деган видео туфайли “реванш” олишга интилаётгани кулгумни қистатди.
Олдин ўқувчини урма дегани алам қилиб юрган, энди сочини ҳам олма деганига қаттиқ хафа бўлганлар видеони чала кўриб “Кўриб қўйинглар, болани уришга, сочини олишга бермасанглар мана ўқувчилар ўқитувчиларни уради” деб дод солиб видеони тарқатмоқдалар.
Хуллас, нима қилса ҳам ўқувчини уриш, хўрлаш, қўрқитиш, таҳқирлаш, сочларини олиш, ва охири қўйдай итоаткор, ҳеч қачон ўз ҳуқуқ ва эркинликларини талаб қила олмайдиган, хўрласа ҳам, зўрласа ҳам ғиринг демайдиган авлодларни яратиш керак.
Улар очиқчасига уриш, сочини олдириш, эркинликларини чеклаш ҳуқуқларини сўраяпти. Нима қиласизлар майдалашиб? Бира тўла болани ўлдириш ҳуқуқини сўраб қўя қолинглар. Шунда ўзини ўзи ҳимоя қила олмайдиган, балоғат ёшига етмаган ўқувчиларни хоҳласа уришади, хоҳласа хўрлашади, хоҳласа зўрлаб, бачча қилиб, кейин жиноятларини яшириш учун ўлдириб кўмиб қўя қолишади.
Хўрликларни, зўрликларни ғиринг демай қабул қиладиганлар, кетига тепса “узр кетим оёғингизга тегиб кетди” деб узр сўрайдиганлар, “шепим” деб қўли кўксида турадиганлар, миллий ғурури йўқлар, Россияда ўрдак қилиб юргизса, кўз ёшини артиб жим кетадиганлар, қизларини Туркия, Дубайда сотишса “Улар бизданмас” деб кўнглини хотиржам қиладиганлар, давлатнинг барча бойликларини очиқчасига ўмарганларга индай олмай еврейни сўкиб, Кока колага бойкот қиладиганлар кўпроқ, тизимлироқ етишиб чиқса жамиятимиз янада гуллаб кетади, тўғри эмасми?
Ўқитувчига ўқувчини уриш ҳуқуқини бериш бу ўқитувчини ҳурмат қилиш ҳисобланмайди. Аксинча, бу ўқитувчига, муқаддас ўқитувчилик касбига ҳақоратдир.
Бу ўқитувчиларга “Сен тупойсан, сен педагогика, методология, болалар психологияси, физиологияси деган нарсаларни билмайсан”, “Сен болаларни уришинг, хўрлашинг, жамиятимиз, миллатимиз келажагини ўлдиришинг, миллионлаб қўрқоқларни етиштириб беришинг керак” дегандай гап бўлади.
Ўзини ҳурмат қилган, билими бор, ўқувчиларга дарс ўтиш методларини яхши ўзлаштирган ўқитувчилар бу мазохист тоифанинг “меҳрибонлиги”ни ўзига нисбатан камситиш ва ҳақорат деб билади. Республикамизда миллионлаб ўқитувчилар урмай, сўкмай, “ўқувчиларига яна нималарни ўргатсам экан” деб тинмай меҳнат қилиб юрибдилар. Улар кўпчилик, аммо уларнинг ҳар қандай муҳокамаларда иштирок этишга, маҳоратли мазохистлар билан тортишиб юришга вақтлари йўқ. Чунки уларнинг мактабдан ташқари оилалари, шахсий ташвишлари бор.
Ўқитувчиларга яхшилик қилмоқчи бўлсак:
⁃ Уларнинг маошларини кун кўришларига етарли қилиш керак
⁃ Қоғозбозлик ва бюрократиядан уларни озод қилиш керак
⁃ Уларнинг вазифаларига кирмайдиган ишлардан озод қилиш керак
⁃ Уларга ишлашлари, ижодий эркинликлари учун шароитлар яратиш керак
⁃ Ота-оналар, каттаконлар ва ўқитувчининг ишига аралашидан ҳаммадан уларни ҳимоя қиладиган тизим яратиш керак
⁃ Уларнинг билим ва моҳоратлари етарли бўлмаса, уларнинг малакаларини ошириш имкониятлари берилиши керак.
⁃ Ҳоказо.
Ва шунга яраша улардан таълимда натижалар талаб қилиниши керак. Ўқитувчилик номига ва касбига номуносиблар соҳадан узоқлаштирилиши керак.
Дониёр Рўзметов
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
Майли, тепада ўтирган бир иккита ақллилар шу буйруқни чиарибди. Унинг абсурдлиги бир кун келиб исботини топгунча у амалда бўлади дейлик. Аммо сочини олдирмаган боланинг сочини мажбурлаб олиш ваколати кимда бор ва бу ҳақда қайси қонун ёки буйруқда ёзилган? Бола рози эмас, лекин унинг сочини мажбурлаб олишяпти. Бу боланинг психологиясига, руҳига, шаънига, таълим олиш истагига қандай таъсир қилади? Энди бу ишни ёппасига мактаб спорт залида, Миллий гвардия олдида қилинсачи? Бу бола ҳуқуқлари тўғрисидаги Ўзбекистон ратификация қилган халқаро конвенция ва миллий қонунларимизга қанчалар тўғри келади?
Саволлар шу ерда туриб турсин. Мен учун улар риторик саволлар, уларга жавоб изламоқчи эмасман.
Аммо ушбу воқеа сабабли аламзада бўлган юқорида саналган тоифа “Ўқувчи ўқитувчини урди” деган видео туфайли “реванш” олишга интилаётгани кулгумни қистатди.
Олдин ўқувчини урма дегани алам қилиб юрган, энди сочини ҳам олма деганига қаттиқ хафа бўлганлар видеони чала кўриб “Кўриб қўйинглар, болани уришга, сочини олишга бермасанглар мана ўқувчилар ўқитувчиларни уради” деб дод солиб видеони тарқатмоқдалар.
Хуллас, нима қилса ҳам ўқувчини уриш, хўрлаш, қўрқитиш, таҳқирлаш, сочларини олиш, ва охири қўйдай итоаткор, ҳеч қачон ўз ҳуқуқ ва эркинликларини талаб қила олмайдиган, хўрласа ҳам, зўрласа ҳам ғиринг демайдиган авлодларни яратиш керак.
Улар очиқчасига уриш, сочини олдириш, эркинликларини чеклаш ҳуқуқларини сўраяпти. Нима қиласизлар майдалашиб? Бира тўла болани ўлдириш ҳуқуқини сўраб қўя қолинглар. Шунда ўзини ўзи ҳимоя қила олмайдиган, балоғат ёшига етмаган ўқувчиларни хоҳласа уришади, хоҳласа хўрлашади, хоҳласа зўрлаб, бачча қилиб, кейин жиноятларини яшириш учун ўлдириб кўмиб қўя қолишади.
Хўрликларни, зўрликларни ғиринг демай қабул қиладиганлар, кетига тепса “узр кетим оёғингизга тегиб кетди” деб узр сўрайдиганлар, “шепим” деб қўли кўксида турадиганлар, миллий ғурури йўқлар, Россияда ўрдак қилиб юргизса, кўз ёшини артиб жим кетадиганлар, қизларини Туркия, Дубайда сотишса “Улар бизданмас” деб кўнглини хотиржам қиладиганлар, давлатнинг барча бойликларини очиқчасига ўмарганларга индай олмай еврейни сўкиб, Кока колага бойкот қиладиганлар кўпроқ, тизимлироқ етишиб чиқса жамиятимиз янада гуллаб кетади, тўғри эмасми?
Ўқитувчига ўқувчини уриш ҳуқуқини бериш бу ўқитувчини ҳурмат қилиш ҳисобланмайди. Аксинча, бу ўқитувчига, муқаддас ўқитувчилик касбига ҳақоратдир.
Бу ўқитувчиларга “Сен тупойсан, сен педагогика, методология, болалар психологияси, физиологияси деган нарсаларни билмайсан”, “Сен болаларни уришинг, хўрлашинг, жамиятимиз, миллатимиз келажагини ўлдиришинг, миллионлаб қўрқоқларни етиштириб беришинг керак” дегандай гап бўлади.
Ўзини ҳурмат қилган, билими бор, ўқувчиларга дарс ўтиш методларини яхши ўзлаштирган ўқитувчилар бу мазохист тоифанинг “меҳрибонлиги”ни ўзига нисбатан камситиш ва ҳақорат деб билади. Республикамизда миллионлаб ўқитувчилар урмай, сўкмай, “ўқувчиларига яна нималарни ўргатсам экан” деб тинмай меҳнат қилиб юрибдилар. Улар кўпчилик, аммо уларнинг ҳар қандай муҳокамаларда иштирок этишга, маҳоратли мазохистлар билан тортишиб юришга вақтлари йўқ. Чунки уларнинг мактабдан ташқари оилалари, шахсий ташвишлари бор.
Ўқитувчиларга яхшилик қилмоқчи бўлсак:
⁃ Уларнинг маошларини кун кўришларига етарли қилиш керак
⁃ Қоғозбозлик ва бюрократиядан уларни озод қилиш керак
⁃ Уларнинг вазифаларига кирмайдиган ишлардан озод қилиш керак
⁃ Уларга ишлашлари, ижодий эркинликлари учун шароитлар яратиш керак
⁃ Ота-оналар, каттаконлар ва ўқитувчининг ишига аралашидан ҳаммадан уларни ҳимоя қиладиган тизим яратиш керак
⁃ Уларнинг билим ва моҳоратлари етарли бўлмаса, уларнинг малакаларини ошириш имкониятлари берилиши керак.
⁃ Ҳоказо.
Ва шунга яраша улардан таълимда натижалар талаб қилиниши керак. Ўқитувчилик номига ва касбига номуносиблар соҳадан узоқлаштирилиши керак.
Дониёр Рўзметов
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
Telegram
Uch zamon
Дониёр Рўзметовнинг муаллифлик канали.
Каналда қўйиладиган постлар ва материаллар (иллюстрация суратлардан ташқари) канал муаллифига тегишли. Уларни кўчирганда, қисман ёки бутунлай фойдаланганда муаллиф кўрсатилиши шарт.
Алоқа учун @Uchzamongamaktub_bot
Каналда қўйиладиган постлар ва материаллар (иллюстрация суратлардан ташқари) канал муаллифига тегишли. Уларни кўчирганда, қисман ёки бутунлай фойдаланганда муаллиф кўрсатилиши шарт.
Алоқа учун @Uchzamongamaktub_bot
👍24❤2🔥1
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
“Ўқувчи ўқитувчини урди”
Ўқувчиларни уриш тарафдорлари мана бу видеони ҳам худди шундай сарлавҳа билан тарқатган бўлар эдилар.
Манба : Эл Туз-
“ХОРАЗМДАН НАВБАТДАГИ ВИДЕО: ШАФҚАТСИЗ ЎҚИТУВЧИ БОЛАЛАРНИ УРМОҚДА
Видео ўтган ҳафта жума куни, 23 февралда назорат камерасидан ёзиб олинган. Хонқадаги Чкалов номидаги мактаб ўқитувчиси бошланғич мактаб ўқувчиларини урмоқда”
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
Ўқувчиларни уриш тарафдорлари мана бу видеони ҳам худди шундай сарлавҳа билан тарқатган бўлар эдилар.
Манба : Эл Туз-
“ХОРАЗМДАН НАВБАТДАГИ ВИДЕО: ШАФҚАТСИЗ ЎҚИТУВЧИ БОЛАЛАРНИ УРМОҚДА
Видео ўтган ҳафта жума куни, 23 февралда назорат камерасидан ёзиб олинган. Хонқадаги Чкалов номидаги мактаб ўқитувчиси бошланғич мактаб ўқувчиларини урмоқда”
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
😱4👍2😢2❤1
Uch zamon
“Ўқувчи ўқитувчини урди” Ўқувчиларни уриш тарафдорлари мана бу видеони ҳам худди шундай сарлавҳа билан тарқатган бўлар эдилар. Манба : Эл Туз- “ХОРАЗМДАН НАВБАТДАГИ ВИДЕО: ШАФҚАТСИЗ ЎҚИТУВЧИ БОЛАЛАРНИ УРМОҚДА …
Шиорлар:
“Биз ҳам калтак еб катта бўлганмиз, ҳеч нарса бўлмаган”
“Олдин ўқитувчи нима учун урганини билиш керак. Балки ўқувчи жонидан ўтказиб юборгандир”
“Ўқитувчи ўқувчини ҳеч қачон ўқувчини ёмон бўлсин деб урмайди”
“Калтакдан одам ўлган эмас. Катта бўлса ҳали раҳмат дейди”
“Устоз отангдан улуғ дейдилар. Сен ўқитувчиларни ёмон кўрасан. Олдин ўрнига ўзинг дарс ўтиб кўр”
- Ҳоказо 😔😩🥺😢😭
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
“Биз ҳам калтак еб катта бўлганмиз, ҳеч нарса бўлмаган”
“Олдин ўқитувчи нима учун урганини билиш керак. Балки ўқувчи жонидан ўтказиб юборгандир”
“Ўқитувчи ўқувчини ҳеч қачон ўқувчини ёмон бўлсин деб урмайди”
“Калтакдан одам ўлган эмас. Катта бўлса ҳали раҳмат дейди”
“Устоз отангдан улуғ дейдилар. Сен ўқитувчиларни ёмон кўрасан. Олдин ўрнига ўзинг дарс ўтиб кўр”
- Ҳоказо 😔😩🥺😢😭
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
Telegram
Uch zamon
Дониёр Рўзметовнинг муаллифлик канали.
Каналда қўйиладиган постлар ва материаллар (иллюстрация суратлардан ташқари) канал муаллифига тегишли. Уларни кўчирганда, қисман ёки бутунлай фойдаланганда муаллиф кўрсатилиши шарт.
Алоқа учун @Uchzamongamaktub_bot
Каналда қўйиладиган постлар ва материаллар (иллюстрация суратлардан ташқари) канал муаллифига тегишли. Уларни кўчирганда, қисман ёки бутунлай фойдаланганда муаллиф кўрсатилиши шарт.
Алоқа учун @Uchzamongamaktub_bot
😢7👍3😁1
Туни билан ишлайдиганлар, доим мажлиси чиқиб қоладиганлар ва уларнинг аёлларига юбориб қўясизлар 🤣
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
😁17👍1
Бошига телефон тегиб ёрилиб ҳеч ким ўлмаган. Ўқитувчи ўқувчига ёмон бўлсин деб телефон отмайди. Олдин ўзингни ўқитувчининг ўрнига қўйиб кўр.…
Давом эттиришингиз мумкин.
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
Давом эттиришингиз мумкин.
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
😢5😱2🙏1
Афғонистонда номаҳрам эркак севган қизи билан кўчага чиққани учун аёлни ўлдиришибди.
Дунёда 100 дан ортиқ давлатларда аёлларнинг ҳуқуқларини ҳимоя қилувчи қонунлар йўқ ёки фақат қисман мавжуд.
Асосан мусулмон жамиятларида аёлларнинг ҳуқуқлари энг камситилади, аксарият ҳолларда аёллар жавобгар бўлиб чиқадилар ва жазоланадилар.
Дунёда аёлларнинг фундаментал ҳуқуқлари кафолатланиб, улар тўлақонли инсон деб қабул қилинмагунларича барчаси жойида деб ишониш керак эмас.
Халқаро аёл ва қизлар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш куни билан, азиз аёллар!
ПС. Дарвоқе, суратларни ижтимоий тармоқлардаги бир видеодан скрин қилиб олдим. Видеодаги аёлга ўзбекчалаб паранжингни оч деб гапиришяпти. Бу дегани, бу исқирт соқолтойлар миллатдошимизни ўлдиришган.
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
Дунёда 100 дан ортиқ давлатларда аёлларнинг ҳуқуқларини ҳимоя қилувчи қонунлар йўқ ёки фақат қисман мавжуд.
Асосан мусулмон жамиятларида аёлларнинг ҳуқуқлари энг камситилади, аксарият ҳолларда аёллар жавобгар бўлиб чиқадилар ва жазоланадилар.
Дунёда аёлларнинг фундаментал ҳуқуқлари кафолатланиб, улар тўлақонли инсон деб қабул қилинмагунларича барчаси жойида деб ишониш керак эмас.
Халқаро аёл ва қизлар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш куни билан, азиз аёллар!
ПС. Дарвоқе, суратларни ижтимоий тармоқлардаги бир видеодан скрин қилиб олдим. Видеодаги аёлга ўзбекчалаб паранжингни оч деб гапиришяпти. Бу дегани, бу исқирт соқолтойлар миллатдошимизни ўлдиришган.
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
😢7😱4❤1👍1
“ЗАМОНАВИЙ ҚИЗ БЎЛСАНГ МЕН БИЛАН ЁТ!”
Ютуб ижтимоий тармоғидаги “Parda Podcast »да 8-март байрами асносида ўзининг баҳсли чиқишлари билан машҳур бўлган тарихчи Бахтиёр Алимджанов билан бўлган суҳбат бу сафар ҳам турли мунозараларга сабаб бўлди. Унинг замонавий қиз ва бокираликни бир-бирига боғлаб гапирган парчаси жамиятимизнинг анъанавий қисмининг норозиликларига сабаб бўлган бўлса, айрим прогрессист инсонлар видеони тўлиқ кўришни ва унда “жуда яхши гаплар” айтилганлигини айтишди.
Мен ўз одатимга кўра узиб олинган қисқа парчадан хулоса чиқармаслик учун видеони тўлиқ кўриб чиқдим. Ҳозирдан айтиб қўя қолай, видеони кўриш менга жуда оғирлик қилди. Бунга юқоридаги икки тоифа инсонларнинг фикрларидаги иддаолар эмас, балки умуман бошқа сабаблар мураккаблик туғдирди.
Айтиб қўяй, мен юқоридаги икки тоифанинг ҳам фикрларига қўшилмайман ва нейтрал позициядан туриб ўз фикрларимни билдираман.
Ютуб ижтимоий тармоғидаги “Parda Podcast »да 8-март байрами асносида ўзининг баҳсли чиқишлари билан машҳур бўлган тарихчи Бахтиёр Алимджанов билан бўлган суҳбат бу сафар ҳам турли мунозараларга сабаб бўлди. Унинг замонавий қиз ва бокираликни бир-бирига боғлаб гапирган парчаси жамиятимизнинг анъанавий қисмининг норозиликларига сабаб бўлган бўлса, айрим прогрессист инсонлар видеони тўлиқ кўришни ва унда “жуда яхши гаплар” айтилганлигини айтишди.
Мен ўз одатимга кўра узиб олинган қисқа парчадан хулоса чиқармаслик учун видеони тўлиқ кўриб чиқдим. Ҳозирдан айтиб қўя қолай, видеони кўриш менга жуда оғирлик қилди. Бунга юқоридаги икки тоифа инсонларнинг фикрларидаги иддаолар эмас, балки умуман бошқа сабаблар мураккаблик туғдирди.
Айтиб қўяй, мен юқоридаги икки тоифанинг ҳам фикрларига қўшилмайман ва нейтрал позициядан туриб ўз фикрларимни билдираман.
👍4❤2
Биринчидан, видео суҳбатда тизгин, на маъно, на мақсад ва на фойда топа олмадим. Тарихчи бир боғдан, бир тоғдан келиб, бир капитализм, бир социализм, бир феминизм, бир СССР, бир мустақиллик, бир идеаллик, бир замонавицлик, бир жинсий эркинлик ва ҳоказо мавзуларга тартибсиз равишда кириб чиқиб, баъзан бир-бирига тескари фикрларни илгари сурган ҳолда уларнинг ҳеч бирини очиб бермаган бўлса, яна бир ҳолларда мантиқсиз ва менинг назаримда бемаъни фикрларни илгари сурган.
Тарихчи бир томондан аёлларга “сизлар зўрсизлар, ҳамма нарса сизларга бўлиши керак” деб такрорлаган бўлса ҳам аслида баъзан яширинча, баъзан ошкора сексизм қилганлигига гувоҳ бўлдим. Айниқса, нотиқ бу сўзларни ўз одатига кўра ўзини ҳаммадан, айниқса аёллардан тепадаман, ақллироқман деган позицияда ишониш қийин бўлган даражадаги манманлик билан айтганлиги менда ёқимсиз ҳисларни туғдирди.
Аёлларнинг ҳуқуқлари борасида эришилган ютуқларга асосан эркаклар сабабчи экан. Бунга масалан, Ҳамза шу йўлда ўлдирилганлиги мисол қилиб келтирилган. Аммо ўзи келтирган статистикадаги паранжи ташлаганлиги учун ўлдирилган 2700 нафар аёлларнинг ролини нолга чиқаргандай бўлган.
Ахир эркаклар томонидан яратилган ва барча “қуроллар” эркакларнинг қўлида бўлган жамиятда бир Ҳамзага 2700 нафар аёл хуни тўғри келганда менимча бу ютуқларда аёлларнинг ҳам озгина бўлса-да роли бор деб ўйлайман.
Бундан ташқари, аёллар жуда айёр бўлади, ҳамма нарсани бировнинг зиммасига юклаб қўяди каби кўплаб луқмалар аслида муаллифда ич-ичидан мизогиния борлигини кўрсатгандай бўлган.
Ундан кейин, капитализмдаги “идеал аёл тимсоли” борасида урғулар бериб айтган муаллиф бизда ўша идеал аёл тимоли йўқлигини такрорлайди. Албатта мақсадни тушуна олмаган бўлмасам-да, ўзи қўйган саволга муаллиф ҳеч бўлмаса ўзи жавоб бермайди. Хўп капитализм яратди дейилаётган идеал аёл тимсоли қандай эди ва ҳеч ким билмайдиган ва яратмаган, фақат муаллиф биладиган ўзбек аёлининг идеал тимсоли қандай экан?
Кинояли яна бир икката саволлар. Хўп, жамиятимизда идеал аёл тимсоли яратилмаган экан, идеал эркак тимсоли яратилганми? Муаллиф ўша идеал эркак тимсолига тўғри келадими?
Яъни муаллиф аёлларнинг маълум идеални ярата олмаганларини танқид қилишга маънан ҳақлими?
Умуман, сиёсий-ижтимоий тизимларнинг аёллар ҳуқуқлари борасидаги роллари ҳар бири катта бир мавзу. Капитализм, социализм, коммунизм, Ғарб жамиятлари, СССР, мустақил Ўзбекистондаги аёлнинг роли, тимсоли ва ҳуқуқлари қориштириб ташланадиган мавзулар эмас. Агар муаллиф фикрларини тўғри баён эта олмаган, шунинг учун тушунарсиз ҳолат юзага келган десак, у ҳеч бўлмаса сал пастроққа тушиб, ўз фикрларини камтарлик билан “менимча” деб баён этса, вазиятни тўғри тушунса бўлар эди.
Энди суҳбатнинг энг баҳсли жойи, замонавийлик ва бокиралик мавзуси. Мен кўпчилик эътибор бермай тарафларга бўлинаётган бир жиҳатга эътибор бердим.
Бошловчи қиз, аёлларга “сизларнинг идеал қиёфангиз йўқ, сизлар эркаклар туфайли эркинликка чиққансизлар”, зиёли одам қандай с*ексни хоҳлаши ва у қандай кайф қилиши каби ва ҳоказо гаплар айтилаётганда муаллифга “ўзбек жамиятида мана шунга эришиш қийин бўлгани учун сиз оила қурмагансиз-да” деб шахсий савол беришади. Барчаси шундан бошланади. Менинг назаримда шу саволдан муаллиф гапларининг тизгинни йўқотиб қўйиб, “қарши ҳужум”га киришади ва бу унинг ичидаги айтмай келаётган гапларини айтиб юборишига сабабчи бўлади.
Ёши, кийиниши, қарашлари, балки жинсий ориентацияси каби муаллифнинг шахсий иши бўлган сабабларга кўра унинг уйланмай юрганлиги унинг учун нозиқ ва оғриқли мавзу эканлиги кўриниб қолгандай гўё. Аммо бу гаплар иккинчи даражали. Унинг айтган гапларига қайтамиз.
У “замонавий аёл бокира бўладими, биров билан жинсий алоқада бўладими, бу унинг ўзининг иши” демаяпти. Шу ерда прогрессистлар “жуда яхши фикрлар айтилди” деб ўйлашяпти.
У “европалашганман дейди, лекин қиз боламан дейди” деб гап бошлаб, қизга агар замонавий бўлсанг “идём потр**мся” деяпти. Кейин унга “Мангача с*кс бўлмаган бўлса, сани ҳеч ким хоҳламаган бўлса, ман биринчи бўламан” деяпти.
Тарихчи бир томондан аёлларга “сизлар зўрсизлар, ҳамма нарса сизларга бўлиши керак” деб такрорлаган бўлса ҳам аслида баъзан яширинча, баъзан ошкора сексизм қилганлигига гувоҳ бўлдим. Айниқса, нотиқ бу сўзларни ўз одатига кўра ўзини ҳаммадан, айниқса аёллардан тепадаман, ақллироқман деган позицияда ишониш қийин бўлган даражадаги манманлик билан айтганлиги менда ёқимсиз ҳисларни туғдирди.
Аёлларнинг ҳуқуқлари борасида эришилган ютуқларга асосан эркаклар сабабчи экан. Бунга масалан, Ҳамза шу йўлда ўлдирилганлиги мисол қилиб келтирилган. Аммо ўзи келтирган статистикадаги паранжи ташлаганлиги учун ўлдирилган 2700 нафар аёлларнинг ролини нолга чиқаргандай бўлган.
Ахир эркаклар томонидан яратилган ва барча “қуроллар” эркакларнинг қўлида бўлган жамиятда бир Ҳамзага 2700 нафар аёл хуни тўғри келганда менимча бу ютуқларда аёлларнинг ҳам озгина бўлса-да роли бор деб ўйлайман.
Бундан ташқари, аёллар жуда айёр бўлади, ҳамма нарсани бировнинг зиммасига юклаб қўяди каби кўплаб луқмалар аслида муаллифда ич-ичидан мизогиния борлигини кўрсатгандай бўлган.
Ундан кейин, капитализмдаги “идеал аёл тимсоли” борасида урғулар бериб айтган муаллиф бизда ўша идеал аёл тимоли йўқлигини такрорлайди. Албатта мақсадни тушуна олмаган бўлмасам-да, ўзи қўйган саволга муаллиф ҳеч бўлмаса ўзи жавоб бермайди. Хўп капитализм яратди дейилаётган идеал аёл тимсоли қандай эди ва ҳеч ким билмайдиган ва яратмаган, фақат муаллиф биладиган ўзбек аёлининг идеал тимсоли қандай экан?
Кинояли яна бир икката саволлар. Хўп, жамиятимизда идеал аёл тимсоли яратилмаган экан, идеал эркак тимсоли яратилганми? Муаллиф ўша идеал эркак тимсолига тўғри келадими?
Яъни муаллиф аёлларнинг маълум идеални ярата олмаганларини танқид қилишга маънан ҳақлими?
Умуман, сиёсий-ижтимоий тизимларнинг аёллар ҳуқуқлари борасидаги роллари ҳар бири катта бир мавзу. Капитализм, социализм, коммунизм, Ғарб жамиятлари, СССР, мустақил Ўзбекистондаги аёлнинг роли, тимсоли ва ҳуқуқлари қориштириб ташланадиган мавзулар эмас. Агар муаллиф фикрларини тўғри баён эта олмаган, шунинг учун тушунарсиз ҳолат юзага келган десак, у ҳеч бўлмаса сал пастроққа тушиб, ўз фикрларини камтарлик билан “менимча” деб баён этса, вазиятни тўғри тушунса бўлар эди.
Энди суҳбатнинг энг баҳсли жойи, замонавийлик ва бокиралик мавзуси. Мен кўпчилик эътибор бермай тарафларга бўлинаётган бир жиҳатга эътибор бердим.
Бошловчи қиз, аёлларга “сизларнинг идеал қиёфангиз йўқ, сизлар эркаклар туфайли эркинликка чиққансизлар”, зиёли одам қандай с*ексни хоҳлаши ва у қандай кайф қилиши каби ва ҳоказо гаплар айтилаётганда муаллифга “ўзбек жамиятида мана шунга эришиш қийин бўлгани учун сиз оила қурмагансиз-да” деб шахсий савол беришади. Барчаси шундан бошланади. Менинг назаримда шу саволдан муаллиф гапларининг тизгинни йўқотиб қўйиб, “қарши ҳужум”га киришади ва бу унинг ичидаги айтмай келаётган гапларини айтиб юборишига сабабчи бўлади.
Ёши, кийиниши, қарашлари, балки жинсий ориентацияси каби муаллифнинг шахсий иши бўлган сабабларга кўра унинг уйланмай юрганлиги унинг учун нозиқ ва оғриқли мавзу эканлиги кўриниб қолгандай гўё. Аммо бу гаплар иккинчи даражали. Унинг айтган гапларига қайтамиз.
У “замонавий аёл бокира бўладими, биров билан жинсий алоқада бўладими, бу унинг ўзининг иши” демаяпти. Шу ерда прогрессистлар “жуда яхши фикрлар айтилди” деб ўйлашяпти.
У “европалашганман дейди, лекин қиз боламан дейди” деб гап бошлаб, қизга агар замонавий бўлсанг “идём потр**мся” деяпти. Кейин унга “Мангача с*кс бўлмаган бўлса, сани ҳеч ким хоҳламаган бўлса, ман биринчи бўламан” деяпти.
YouTube
EKSKLYUZIV: IDEAL AYOL, KOLONIAL FEMINIZM, 8-MART | BAXTIYOR ALIMDJANOV
Parda Podcast’da 8-mart uchun maxsus son! Podkastimizning bugungi mehmoni tarix fanlari nomzodi Baxtiyor Alimdjanov bilan zamonaviy qiz obrazi, kolonial feminizm, paranji va 8-mart tarixi haqida suhbatlashdik.
Parda Podcast - xotin-qizlar muammolarini yoritish…
Parda Podcast - xotin-qizlar muammolarini yoritish…
👍6😁2
Сал кейинроқ “Бир хилларига айтаман, юр машинадан тушиб анави очиқ жойга бориб ўпишиб турайлик дейман. Камера бўлсачи дейди. Кўрса кўраверсин, мақтанасан, Алимжонов мани ўпти дейсан дедим” деяпти.
Биринчидан, Европада “идём потр*хаемся деса бориб ётиб кетаверади, машинадан тушиб очиқ жойга бориб ўпишиб турайлик” деса бориб ўпишиб туради деб ўйлаш камида билимисизлик ва фаросатсизлик бўлади. Европа катта қитъа ва унда турли давлат ва одатлар бор. Ғарб эса ундан ҳам катта ва ранг баранг. Ғарб ва Европадаги жамиятларнинг ҳеч бирида муаллиф айтганидай қилинмайди.
Қилинади, фақат фоҳишар турадиган махсус жойларда фоҳишаларга шундай дейилади ва пул эвазига шундай қилинади. Европадаги аксарият аҳоли худди ўзбеклар каби ўқиб, ишлаб, ўзини ҳурмат қилиб, дуч келган тарихчи билан ётиб кетавермайди.
Иккинчидан, европалашган, замонавий бўлса шундай деб ўйлаб, уларни тўшакка таклиф қилиш, очиқ жойга чиқиб ўпишиб туришга чорлаш ҳамда унга ўзи билан ўпишишни мақтов деб ерга уриш камида шилқимлик, кўпида Жиноят кодексидаги жинсий тажовуз билан боғлиқ бир начча моддаларга таалуқли жиноят бўлади.
Ғарб ва Европада ҳам, Ўзбекистонда ҳам шундай. Замонавийлик, европалашганлик = фоҳишалик деган қоида ҳеч қаерда йўқ. У бу ишни ўз яхши кўрган қизи, хотинига қилса ҳам шундай бўлади. Видеодаги фикрларига қараганда у бу гапни севган қизи ёки хотинига эмас бошқа бир неча қизларга айтган. Умаман олганда, менинг фикримча, замонавийми, анъанавийми, европалашганми, ғирт ўзбекми, аёл киши бокира бўлиш ёки ётиш, ким билан бўлиш ёки бўлмаслигини ўзи ҳал қилиши керак.
Муаллиф бу борада сал ўзини босиб олиб, қарашларини танқидий таҳлил қилиб олса зарар қилмайди деб ўйлайман.
Муаллифнинг ушбу гаплари, ижтимоий тармоқлар энди ривожланган пайтлардаги бир воқеаларни эсга туширди. Ўзини замонавий, ҳатто феминист деб ҳисоблайдиган қизлар аёлларнинг эркинликларини илгари сурганларида айрим айёр ва сурбет йигитлар уларга “бокирамисин ёки йўқми?” деб савол бериб оғзини ёпишга уринишарди. Биринчидан бу савол шахсий бўлиб, қиз унга жавоб берса ҳам, бермаса ҳам худди йигитни доминант позицияга олиб чиққандай бўларди. Қиз жавоб бермаса “Ана жавоб беролмайсан” дейиларди. Жавоб бериб “Ҳа бокираман” деса “Гапларинг амалинга тўғри келмаяпти, нега ўзинг талаб қилган эркинликдан фойдаланмаяпсан, нега ётмаяпсан” дейиларди. Агар “йўқ, бокира эмасман” деса “Ишонмайман, эркин эканлигингни исботла, мен билан ёт” дейиларди. Хуллас, ҳар қандай ҳолатда аёл киши учун таҳқирловчи, ерга урувчи, унинг интим ҳаётини тафтиш қилувчи ушбу оддий бир савол қизнинг оғзини ёпишда жуда фойда келтирарди. Ҳатто саволнинг тузоғига тушиб, йигит билан ётиб қўйиб, оғзи бутунлай ёпилган қизлар ҳам бўларди.
Тарихчи “замонавий қиз”га бераётган таклиф менга ўша тузоқ саволни эслатди. Афсуски, бундай савол ва бундай таклиф аёлларнинг ҳуқуқларини тиклашга эмас, аксинча уларни янада ерга уришга хизмат қилади.
Шундай экан, мен аёлларнинг ҳуқуқларини ҳимоя қилиш, гендер тенглигини таъминлашни истасак, мавзуларни аралаштириб, фикрларни чалкаштириб, яхшилик қиламан деб манманлик билан уларни ерга уриб қўймаслигимиз керак деб ўйлайман.
Муаллифнинг фикрлари ҳақидаги фикрларим уни мизогин, аёлларга қаршидай қилиб кўрсатиб қўйган бўлса узр. Ишончим комилки, аслида ундай эмас. Менимча муаллифнинг фикр билдириш шакли ва у тегиб очмай ўтиб кетган мавзулар сони шундай тасаввур пайдо қилган. Аммо у нотўғри ва тескари самарали фикрларини ҳам тўғирлаб олиши зарар қилмайди.
Хулоса ўрнида, суҳбатни ҳам шакл ва ҳам моҳият жиҳатдан бефойда ва аёлларнинг ҳуқуқларига тескари самарали деб ҳисобласам ҳам, унинг яхши тажриба бўлганлигини таъкидлашим керак. Суҳбатда айтилган фикрлар тўғри ё нотўғри, фойдали ёки бемаъни бўлишидан қатъий назар ҳеч кимни бефарқ қолдирмади ва барчани ушбу мавзуларда ўйлашга, фикрларини жамлашга ва фикрлар алмашилишига сабабчи бўлди. Шу маънода суҳбатни ютуқ деб аташ ва унинг ташаббускорларига раҳмат айтиш мумкин.
ПС. Суҳбатни тўлиқ кўриш учун ҳавола :
https://youtu.be/RRrWUNEaXB0?si=zEIVmimJdnYo0ws-
Дониёр Рўзметов
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
Биринчидан, Европада “идём потр*хаемся деса бориб ётиб кетаверади, машинадан тушиб очиқ жойга бориб ўпишиб турайлик” деса бориб ўпишиб туради деб ўйлаш камида билимисизлик ва фаросатсизлик бўлади. Европа катта қитъа ва унда турли давлат ва одатлар бор. Ғарб эса ундан ҳам катта ва ранг баранг. Ғарб ва Европадаги жамиятларнинг ҳеч бирида муаллиф айтганидай қилинмайди.
Қилинади, фақат фоҳишар турадиган махсус жойларда фоҳишаларга шундай дейилади ва пул эвазига шундай қилинади. Европадаги аксарият аҳоли худди ўзбеклар каби ўқиб, ишлаб, ўзини ҳурмат қилиб, дуч келган тарихчи билан ётиб кетавермайди.
Иккинчидан, европалашган, замонавий бўлса шундай деб ўйлаб, уларни тўшакка таклиф қилиш, очиқ жойга чиқиб ўпишиб туришга чорлаш ҳамда унга ўзи билан ўпишишни мақтов деб ерга уриш камида шилқимлик, кўпида Жиноят кодексидаги жинсий тажовуз билан боғлиқ бир начча моддаларга таалуқли жиноят бўлади.
Ғарб ва Европада ҳам, Ўзбекистонда ҳам шундай. Замонавийлик, европалашганлик = фоҳишалик деган қоида ҳеч қаерда йўқ. У бу ишни ўз яхши кўрган қизи, хотинига қилса ҳам шундай бўлади. Видеодаги фикрларига қараганда у бу гапни севган қизи ёки хотинига эмас бошқа бир неча қизларга айтган. Умаман олганда, менинг фикримча, замонавийми, анъанавийми, европалашганми, ғирт ўзбекми, аёл киши бокира бўлиш ёки ётиш, ким билан бўлиш ёки бўлмаслигини ўзи ҳал қилиши керак.
Муаллиф бу борада сал ўзини босиб олиб, қарашларини танқидий таҳлил қилиб олса зарар қилмайди деб ўйлайман.
Муаллифнинг ушбу гаплари, ижтимоий тармоқлар энди ривожланган пайтлардаги бир воқеаларни эсга туширди. Ўзини замонавий, ҳатто феминист деб ҳисоблайдиган қизлар аёлларнинг эркинликларини илгари сурганларида айрим айёр ва сурбет йигитлар уларга “бокирамисин ёки йўқми?” деб савол бериб оғзини ёпишга уринишарди. Биринчидан бу савол шахсий бўлиб, қиз унга жавоб берса ҳам, бермаса ҳам худди йигитни доминант позицияга олиб чиққандай бўларди. Қиз жавоб бермаса “Ана жавоб беролмайсан” дейиларди. Жавоб бериб “Ҳа бокираман” деса “Гапларинг амалинга тўғри келмаяпти, нега ўзинг талаб қилган эркинликдан фойдаланмаяпсан, нега ётмаяпсан” дейиларди. Агар “йўқ, бокира эмасман” деса “Ишонмайман, эркин эканлигингни исботла, мен билан ёт” дейиларди. Хуллас, ҳар қандай ҳолатда аёл киши учун таҳқирловчи, ерга урувчи, унинг интим ҳаётини тафтиш қилувчи ушбу оддий бир савол қизнинг оғзини ёпишда жуда фойда келтирарди. Ҳатто саволнинг тузоғига тушиб, йигит билан ётиб қўйиб, оғзи бутунлай ёпилган қизлар ҳам бўларди.
Тарихчи “замонавий қиз”га бераётган таклиф менга ўша тузоқ саволни эслатди. Афсуски, бундай савол ва бундай таклиф аёлларнинг ҳуқуқларини тиклашга эмас, аксинча уларни янада ерга уришга хизмат қилади.
Шундай экан, мен аёлларнинг ҳуқуқларини ҳимоя қилиш, гендер тенглигини таъминлашни истасак, мавзуларни аралаштириб, фикрларни чалкаштириб, яхшилик қиламан деб манманлик билан уларни ерга уриб қўймаслигимиз керак деб ўйлайман.
Муаллифнинг фикрлари ҳақидаги фикрларим уни мизогин, аёлларга қаршидай қилиб кўрсатиб қўйган бўлса узр. Ишончим комилки, аслида ундай эмас. Менимча муаллифнинг фикр билдириш шакли ва у тегиб очмай ўтиб кетган мавзулар сони шундай тасаввур пайдо қилган. Аммо у нотўғри ва тескари самарали фикрларини ҳам тўғирлаб олиши зарар қилмайди.
Хулоса ўрнида, суҳбатни ҳам шакл ва ҳам моҳият жиҳатдан бефойда ва аёлларнинг ҳуқуқларига тескари самарали деб ҳисобласам ҳам, унинг яхши тажриба бўлганлигини таъкидлашим керак. Суҳбатда айтилган фикрлар тўғри ё нотўғри, фойдали ёки бемаъни бўлишидан қатъий назар ҳеч кимни бефарқ қолдирмади ва барчани ушбу мавзуларда ўйлашга, фикрларини жамлашга ва фикрлар алмашилишига сабабчи бўлди. Шу маънода суҳбатни ютуқ деб аташ ва унинг ташаббускорларига раҳмат айтиш мумкин.
ПС. Суҳбатни тўлиқ кўриш учун ҳавола :
https://youtu.be/RRrWUNEaXB0?si=zEIVmimJdnYo0ws-
Дониёр Рўзметов
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
YouTube
EKSKLYUZIV: IDEAL AYOL, KOLONIAL FEMINIZM, 8-MART | BAXTIYOR ALIMDJANOV
Parda Podcast’da 8-mart uchun maxsus son! Podkastimizning bugungi mehmoni tarix fanlari nomzodi Baxtiyor Alimdjanov bilan zamonaviy qiz obrazi, kolonial feminizm, paranji va 8-mart tarixi haqida suhbatlashdik.
Parda Podcast - xotin-qizlar muammolarini yoritish…
Parda Podcast - xotin-qizlar muammolarini yoritish…
👍22❤1
ДАВЛАТНИНГ 126 КИЛОЛИК БОЛАЛАРИ
Хитойда бир бой Zibo Cuju футбол клубини сотиб олади. У клуб бош мураббийига ўзининг 35 ёшли, 126 килолик ўғлини ҳужумчи постига қўйишни буюради. Эркатой ўғил 10 рақамини, жарима тўпларини, пенальтиларни тепиш ва бошқа ҳуқуқларни ҳам олади.
Ёмон натижалари оқибатида жамоа 6-турга келибоқ 2-лигага тушиб кетади…
Мен интернетда чиққан бир воқеанинг қисқа мазмунини ёздим. Воқеа аниқ бўлиб ўтганми, ҳа бўлса, айнан шундай бўлганми, билмайман ва буни билиш менга унчалик қизиқ эмас.
Менга ушбу воқеанинг “қиссадан ҳисса”си қизиқ.
Воқеа бирон соҳага унинг имкониятлари, қўлидан келиш келмаслигига қарамасдан ўз ўғлини олиб кириб қўйигнинг оқибатлари яхши бўлмаслигини кўрсатади. Бундай қарордан фарзандини яхши кўриш бўлмайди. Аксинча, югурадиган ва гол урадиган постга 126 килолик ўғлини қўйиб қўйиш нафақат шу постга муносиб бўлган бошқа ҳужумчиларни бу имкониятдан маҳрум қилади, балки бу ўз жамоасини билиб туриб ўз қўли билан “ўлдириш”, ўз манфаатларига ҳиёнат қилиш эканлигини кўрсатади.
Энди тасаввур қилинг, бирон давлатнинг барча соҳалари, вазирликлари, ҳокимликлари, тепадан пастгача бўлган барча соҳалар “гол урадиган постлар”га ўғли, қариндоши бўлгани, таниш-билиш бўлгани ёки пора бергани учун “126 килолик” номзодларни қўядиган бўлса, ушбу давлатнинг келажаги қандай бўлади?
Бу риторик савол эди.
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
Хитойда бир бой Zibo Cuju футбол клубини сотиб олади. У клуб бош мураббийига ўзининг 35 ёшли, 126 килолик ўғлини ҳужумчи постига қўйишни буюради. Эркатой ўғил 10 рақамини, жарима тўпларини, пенальтиларни тепиш ва бошқа ҳуқуқларни ҳам олади.
Ёмон натижалари оқибатида жамоа 6-турга келибоқ 2-лигага тушиб кетади…
Мен интернетда чиққан бир воқеанинг қисқа мазмунини ёздим. Воқеа аниқ бўлиб ўтганми, ҳа бўлса, айнан шундай бўлганми, билмайман ва буни билиш менга унчалик қизиқ эмас.
Менга ушбу воқеанинг “қиссадан ҳисса”си қизиқ.
Воқеа бирон соҳага унинг имкониятлари, қўлидан келиш келмаслигига қарамасдан ўз ўғлини олиб кириб қўйигнинг оқибатлари яхши бўлмаслигини кўрсатади. Бундай қарордан фарзандини яхши кўриш бўлмайди. Аксинча, югурадиган ва гол урадиган постга 126 килолик ўғлини қўйиб қўйиш нафақат шу постга муносиб бўлган бошқа ҳужумчиларни бу имкониятдан маҳрум қилади, балки бу ўз жамоасини билиб туриб ўз қўли билан “ўлдириш”, ўз манфаатларига ҳиёнат қилиш эканлигини кўрсатади.
Энди тасаввур қилинг, бирон давлатнинг барча соҳалари, вазирликлари, ҳокимликлари, тепадан пастгача бўлган барча соҳалар “гол урадиган постлар”га ўғли, қариндоши бўлгани, таниш-билиш бўлгани ёки пора бергани учун “126 килолик” номзодларни қўядиган бўлса, ушбу давлатнинг келажаги қандай бўлади?
Бу риторик савол эди.
"Уч замон"га ҳали аъзо бўлмаганлар учун ҳавола 👉https://t.me/uchzamon
👍11🔥6❤1