چرا ملت‌ها شکست می‌خورند؟
11.8K subscribers
3.32K photos
453 videos
35 files
464 links
2016///۱۳۹۵
شروع مجدد: 9March2019/// اسفند ماه ۱۳۹۷

زندگی👨‍👩‍👧
مالکیت🚧
آزادی🗽

پُست آغازین کانال👇
https://t.me/whynationsfail2019/2
Download Telegram
هایک یا کینز؛ کدام را می خواهید؟

وقتی کینز خود را قرنطینه، و از انتشار کتاب مستطاب «نتایج اقتصادی صلح» پول خوبی درآورده بود، در بازار بورس هم سرمایه‌گذاری کرد. اقتصاد بعد از جنگ جهانی اول شکوفا شده بود و بازار بورس بطور ممتد صعود می‌کرد و همه در نهایت خوشبینی می‌گفتند این رشد تا ابد ادامه خواهد یافت. کینز هم به تئوری احتمالات علاقه‌مند شده بود و در دفترچه خود مرتب عدد می‌نوشت و ضرب‌وتقسیم می‌کرد تا اینکه در "سه‌شنبه سیاه" بازار بورس سقوط کرد. کینز سرمایه‌اش را باخت.اما در همین زمان یک نفر بود که سقوط بازار بورس را بطور شگفت‌انگیزی پیش‌بینی کرده بود. فردریک هایک اقتصاددان اتریشی برخلاف همه خوشبینی‌های کاذب، گفته بود رشد بازار بورس یک حباب است و در چند ماه آینده این حباب خواهد ترکید. دلیل آن را هم دخالت‌های فدرال رزرو ـ بانک تازه تاسیس مرکزی آمریکا - در اقتصاد دانسته بود. خب شما باشید، حرف کدام یک را گوش می‌دهید؟ هایک، که پیش‌بینی‌اش برخلاف انتظار همگان درست درآمده بود یا کینز، که مغفول شده بود و خود مال‌باخته محسوب می‌شد؟

جالب است بدانید که تمام اقتصاد غرب ـ چه در آمریکا و چه در اروپا ـ بر پایه کشمکش میان این دو اقتصاددان و متفکر بزرگ شکل گرفته است. هر وقت صحبت از بازار آزاد و عدم دخالت دولت است، هایک سر برمی‌آورد و هر وقت صحبت از نیاز به دخالت دولت است، کینز به میدان می‌آید. اینکه در اروپا سیاستمداران و احزاب خود را سوسیال‌ دموکرات می‌نامند، دست کم از منظر اقتصاد بیشتر یک عنوان بی‌معنا است. چیزی به نام اقتصاد نئولیبرال یا اقتصاد سوسیال دموکرات در کار نیست. این‌ کلمات بیشتر کاربرد عامیانه دارند. اقتصاد غرب یا هایکی است یا کینزی، و یا ملغمه‌ای از هر دو. کینز هم یک سوسیالیست نبود.

هایک می‌گفت برای این که بدانیم چرا اقتصاد سقوط می‌کند، باید برگردیم عقب، و علت آن را جستجو کنیم. همیشه خواهیم دید که دولت مقصر است و با دخالت در بازار آزاد، اجازه نداده اقتصاد به راه طبیعی خود برود و خود را ترمیم و تصحیح کند. در رکود بزرگ و همینطور بحران ۲۰۰۸ هم می‌بینیم که دولت با پایین نگاه داشتن نرخ بهره و افزایش وام‌های بی‌پشتوانه در نتیجه آن، باعث حباب در بازار شد. کینز که مشهور بود به این که از اشتباهاتش درس می‌گیرد، در واکنش به سقوط اقتصاد به راهی دقیقا معکوس هایک رفت. او معتقد بود دخالت‌های اشتباه دولت ما را نباید به این نتیجه برساند که اقتصاد نیازی به دخالت دولت ندارد. اقتصاد همیشه نیازمند دخالت‌های سنجیده و درست دولت است. هایک از سوی دیگر در دوران ریگان و تاچر به قهرمان «بازار آزاد» تبدیل شد. رونالد ریگان با او تلفنی صحبت میکرد و رهنمود می‌گرفت. در چند سال اخیر، محافظه‌‌کاران آمریکایی بعد از عبور این کشور از بحران ۲۰۰۸، به ویژه در دوران کارزارهای انتخاباتی دونالد ترامپ، دوباره کتاب مستطاب و مشهور هایک، «راه بردگی»، را بدست گرفتند و تبلیغ کردند. این کتاب تاثیرگذار کلاسیک پس از سال‌ها در آمازون دوباره به یکی از پرفروش‌ترین کتاب‌ها تبدیل شد. هایک در این کتاب یک استدلال اخلاقی را برمیکشد و می‌گوید دخالت‌های دولت در اقتصاد عملاً باعث می‌شود آزادی مردم از دست برود و آنان به رعیت یا برده دولت تبدیل شوند.

@whynationsfail2019
👍1
🗽پویایی فکری در مکتب اتریش
⚜رضا دهدار

روشن است که رویکرد هایک و میزس به بازار متفاوت بوده و تا حد زیادی، نوع رهیافت‌شان به بازار فرق دارد. هایک عقل‌باوری مورد نظر دکارت را به بهترین شکل ممکن نقد می‌کند و نشان میدهد که این نوع از عقل‌گرایی‌محض در نهایت به سوسیالیسم منتهی خواهد شد. در واقع کار سترگ هایک این بود که تصور عقل‌گرایانی که معتقد هستند، انسان‌ها برای رفع احتیاجات خودشان، به صورت آگاهانه دست به ساخت نظم‌های اجتماعی می‌زنند، مردود است، و هر برساخت اجتماعی مثل پول، بازار، دولت و قواعد اخلاقی و حقوقی و زبان و... با طرح پیشینی بوجود نیامدند بلکه در دل اعصار و به صورت خودجوش و تحولی ایجاد شدند. این استدلال‌های هایک، علناً اقتصاد برنامه‌ریزی متمرکز و مهندسی شده را زیر سوال می‌برد.

اما هایک تحت تاثیر نظریه خردگریزی هیوم بود. جزم اندیشی هایک به دوگانه دولت و بازار هم سرایت کرد و معتقد بود ما بازار صددرصدی نداشتیم و نخواهیم داشت و بازار توان حل هر ریسکی را ندارد، پس وجود یک دولت حداقلی را تائید می‌کند. کار بزرگ هایک همان تسری فلسفه هیوم به فلسفه اقتصادی و رد نظریات اقتصاد سازمانی است.

اما کار بزرگ میزس که قطعا از هایک بهتر و مستدل‌تر است، تدوین نظریه پراگزئولوژی یا همان کنش انسانی است. اینکه فقط فرد کنش می‌کند نه جامعه یا دولت و متعاقب آن تنها فرد است که فکر می‌کند و تملک می‌کند و مسئولیت دارد. بنابراین کوچک‌ترین دخالت دولتی، ضدیت با کنش انسانی شمرده شده و آزادی او را تحدید می‌کند. هم هایک و هم میزس به نقش یک دولت خیلی کوچک باور دارند. اما راتبارد و آنارشیست‌های بازارگرا مثل هوپ، مغلطه‌ها و تناقضات فکری و تئوریک میزس و هایک را زیر سوال می‌برند و معتقدند اگر که تنها فرد به عنوان واقعیت مسلم و حقیقی شناخته میشود، پس نباید به برساخت‌های ذهنی فرد واقعی، اجازه دخل و تصرف و مزاحمت داد. در کلیت امر، استدلال‌های هوپ و راتبارد مسنجم‌تر و مستدل‌تر هستند.

@whynationsfail2019
🗽دولت کوچک و بازارآزاد
⚜اسماعیل رزاق

براستی بورژوازی، اقتصاد بازار و نظم اقتصادی و اجتماعی به اصطلاح سرمایه‌دارانه، ابتدا در ونیز و هلند در شرایطی ظهور کرد که این مناطق خارج از قلمرو یک حکومت مقتدر بودند. ونیز و هلند به ترتیب خارج از سیطرهء امپراطوری‌های روم و اسپانیا قرار داشتند یعنی اقتصاد بازار در خلأ قدرت فائقهء سیاسی جوانه زد و این تاجران بودند که بازارها را شکل دادند نه حاکمان.

هرجا که دادوستد سودانگیخته بازاری، محور حیات جمعی باشد، بطور خودجوش یک نظم اقتصادی و اجتماعی بالنده و پیچیده سربرمیآورد و یک شبکه تشریک مساعی اجتماعی درهم تنیده شکل می‌گیرد که از دلش ثروت و رفاه خلق می‌شود. نظیر ظهور اقتصاد بازار در حجاز قبل از پیامبر و در ونیز قرن سیزدهم و در بورگ هلند (بورژواها) که در هر سه مورد اقتصاد بازار در خلاء قدرت فائقه سیاسی بوده است. اولی بدور از قدرت امپراتوری ساسانی، و دیگران خارج از تسلط امپراطوری روم و اسپانیا.

به قولی چه در دوران باستان، چه قرون وسطی و چه دوران نوین، عصر چیرگی بازارآزاد دورانی بوده است که در آن واحدهای سیاسی کوچکِ دولتشهری و دولتهای حداقلی غلبه داشته‌اند نه دولتهای فراگیر بزرگ. از میلتوس و آتن و شهرهای فنیقی گرفته تا بعدها ونیز و اتحادیه هانزه و بعد هم بریتانیای بازار دوست و کُلُنی‌های انگلیسی در ایالات متحده.

@whynationsfail2019
♻واتسلاو هاول'

اگرچه من قلباً هوادار چپ میانه هستم، همیشه می‌دانستم تنها نظام اقتصادی که درست کار می‌کند، نظام بازار است. فقط این نظام اقتصادی طبیعی است، یگانه مدلی که منطقی است و تنها گزینه‌ای که به کامیابی و رفاه منجر می‌شود؛ زیرا فقط این نظام است که بازتاب‌دهندهٔ ماهیت طبیعی خود زندگی است. گوهر زندگی بسیار بی‌کران و به طور مرموزی چندین وجهی است؛ لذا به دلیل وسعت و گوناگونی زندگی، نمی‌توان آن را از طریق سازمان‌های اطلاعاتی مهار کرد یا برایش برنامه‌ریزی کرد‌.

' نخستین رئیس‌جمهور چک

@whynationsfail2019
چرا ملت‌ها شکست می‌خورند؟
Photo
‌
«ما این حقایق را آشکار می‌پنداریم، که تمام انسان‌ها برابر آفریده شده‌اند و از جانب آفریدگارشان برخی حقوق جدایی‌ناپذیر به آن‌ها اعطا شده، در میان آن‌ها زندگی، آزادی و پیگیری خشنودی،—که برای نگهبانی از این حقوق دولت‌ها بین انسان‌ها نهادینه شده‌اند، که قدرت مشروع‌شان را از رضایت شهروندان به دست می‌آورند—که هر زمان هر دولتی این اهداف را نابود کند، حق مردم است که آن را تغییر دهند یا از بین ببرند و دولتی جدید بنیان گذارند، که برپایه‌ی اصولی باشد و قدرتش به گونه‌ای سازمان‌دهی شود که در نظرشان بیشترین تاثیر را بر امنیت و خشنودی‌شان دارد. احتیاط، به طور قطع، امر می‌کند که دولت‌هایی که برای زمانی طولانی پا بر جا بوده‌اند نباید برای دلایلی ضعیف و گذرا تغییر کنند؛ و از قرار، تمام تجربیات نشان داده‌اند زمانی که بدی‌ها قابل تحمل باشند، انسان‌ها تمایل بیشتری به تحمل آن‌ها دارند، تا این که بخواهند با تغییر چارچوب‌هایی که به آن‌ها عادت کرده‌اند، خودشان را آسوده کنند. اما وقتی سلسله‌ای دراز از تجاوزها و غارت‌ها همواره با هدفی ثابت نشان از تنزل آن‌ها به استبداد مطلق دارد، این حق آن‌هاست، وظیفه‌ی آن‌هاست، که چنین دولتی را دور بیاندازند و پاسدارانی جدید برای امنیت آینده‌شان فراهم آورند.»
بخشی از مقدمه‌ی اعلامیه‌ی استقلال آمریکا
‌
اعلامیه‌ی استقلال آمریکا یکی از شگفت‌انگیزترین متن‌های نوشته شده در تاریخ، از هر لحاظ است. بخش آغازین این اعلامیه نه تنها یک اعلامیه برای جدایی کلونی‌های آمریکا از بریتانیاست، بلکه متنی دقیق و موجز، در برگیرنده‌ی تمام عقاید آزادی‌خواهان کلاسیک است. انجام چنین کاری، با توجه به محدودیت‌های ذاتی یک اعلامیه، نه فقط نیازمند تسلط بر ایده‌های آزادی‌خواهانه است، بلکه زبان درخور خود را نیز می‌طلبد. به باور وینستون چرچیل، این بیانیه والاترین ایده‌های تمدن غربی را در متعالی‌ترین قالب زبانی تاریخ ادبیات انگلیسی جای داده. نتیجه: سندی تاریخی، نه تنها متعلق به استقلال آمریکا، بلکه برای تمام آزادی‌خواهان سرتاسر کره‌ی خاکی و همه‌ی زمان‌ها. در عمل نیز این اعلامیه الهام بخش بسیاری از جنبش‌ها و انقلاب‌ها، از انقلاب فرانسه و انقلاب‌های ملل آمریکای جنوبی گرفته، تا جنبش‌های لغو برده‌داری و حق رای زنان در آمریکا بوده است.

@whynationsfail2019
👍1
⚜رند پال

مائو، استالین و هیتلر به قدرت نرسیدند تا ظلم و ستم را گسترش دهند. آنها با وعدهء برابری به قدرت رسیدند.

@whynationsfail2019
👍3👎2
🗽نهاد پادشاهی یا حزب سیاسی؟
⚜رضا دهدار

دفاع برخی از شاه جنبه پارتیزانی دارد و نه اصولی. البته حق هم دارند، چون پهلوی بیش از اینکه یک نهاد سلطنتی مثل نهادهای سلطنتی ژاپن، انگلستان، نروژ و ... باشد، دقیقاً یک حزب سیاسی است. این نکته را پهلوی‌طلب‌ها هیچ‌وقت درک نمی‌کنند. وقتی شاهی خودش را ملتزم به حدود قانون اساسی می‌کند، دیگر شاه سنتی یا کلاسیک نیست و باید به عنوان یک حافظ قانون اساسی-مشروطه- عمل کند و دست از سیاست بردارد.

ولی پهلوی این کار را نکرد و خود به صورت مستقیم زمام امور سیاسی و حتی اقتصادی را بر عهده گرفت و از این حیث، تیشه به ریشهء پادشاهی در ایران زد، چون پیش از اینکه خود را به یک نهاد سلطنتی تبدیل کند، به یک حزب سیاسی بدل کرد و در بازار رقابت احزاب و اندیشه‌های سیاسی آن دوران، پهلوی که معادل سلطنت بود به شدت افول درجه پیدا کرد و سلطنت هم در نهایت به کار خودش در ایران پایان داد. ‌

پهلوی یا نباید امر سیاسی مدرن را می‌پذیرفت یا اگر پذیرفت دیگر نمی‌بایست اما و اگر میکرد. پس پهلوی، مثل یک شاه کلاسیک یا سنتی، از آن قدرت و اعتبار سابق برخوردار نبود. کاری که در اروپا بعد از نیمه دوم قرن شانزدهم به این طرف رخ داد، تبدیل شخص شاه به نهاد بود و برای همین سلطنت در اکثر کشورهای اروپایی ماندگار شد و البته در ایران خیر. در اروپا پادشاه دیگر به عنوان سمبل وحدت مردم عمل می‌کند، نه یک پارتیزان یا سیاستمدار حزبی.

اگر دقت کنید هر جغرافیایی که در خاورمیانه، پادشاهی را به زنجیر قانون اساسی بست، و بعد از آن دوره، باز هم شاه در امور سیاسی و اقتصادی مملکت دخالت کرد، عملاً نهاد سلطنت برچیده شد و آن ممالک وارد دوران تاریک و سیاه تاریخ خود شدند. مانند مصر، افغانستان، عراق و غیره. اما هر جغرافیایی که نهاد سلطنت را به همان شکل سنتی حفظ کرد، در حال حاضر به مراتب از کشورهایی مانند مصر و افغانستان اوضاع بهتری دارند. در این رابطه می‌توان از امارات و اردن نام برد.

چیزی که روشنفکران نادان ایران درک نکرده و هنوز هم درک نمی‌کنند این است که یا نباید به سمت بنیادهای عصر مدرن رفت یا اگر هم گریزی نباشد، لازمه این کار تشکیل دولت-ملت به شکل فرانسوی آن نیست. چون در فرانسه وقتی که روبسپیر گردن شاه-لویی شانزدهم- را زد، عامل وحدت فرانسوی‌ها خودبخود از بین رفت‌ و مهم ترین هویت اجتماعی و عامل اتحاد مردم از پادشاهی تبدیل به ایده منحط ناسیونالیسم شد.

@whynationsfail2019
ایدئولوژی فمنیسم ضدخانواده، مردستیز و مخالف تفاوت های روشن فیزیولوژیکی است. این ایدئولوژی منحط در قرن بیستم شاخه ای فعال از مارکسیسم بوده است.

@whynationsfail2019
تفاوتی میان سوسیال دموکراسی و ناسیونال سوسیالیسم وجود ندارد

@whynationsfail2019
⚜ محمد قائد

[در باب سالهای قبل از انقلاب]دستگاه تبلیغات حکومت در بوق می‌دمید که منحرفانی، اسلام را با مارکسیسم درآمیخته‌اند. علی شریعتی چنان حق به جانب فریاد میزد که انگار شخصی به نام کارل مارکس آثار او را به اسم خودش چاپ کرده است. و مرتضی مطهری یک صبح بلند شد گفت اسلام مخالف مالکیت فرد بر ابزار تولید است. هر سه تن، که در وقت سخنرانی، جدا جدا راه خودشان را می‌رفتند، کمونیستها را خائن می دانستند اما هر چه می‌گشتند برای توضیح جهان تکیه‌گاهی محکم‌تر از مارکسیسم نمی‌یافتند. جبههء ملی هم که معتقد بود شعار "موازنهء منفی" اکسیر اعظم است و نهضت آزادی که به "اسلام علمی و رحمانی" چسبیده بود.

@whynationsfail2019
👍1