در ستایش دستاوردهای انقلاب
محمد برقعی

در انقلاب مشروطه خواسته عموم جامعه، به جز اندکی، پیوستن به جهان روز، خانه تکانی و پاک کردن فرهنگ جامعه از گرد وغبار سنت بود.
عموم مردم بر آن بودند که جامعه‌ای را که در اثر سالها بی تحرکی و خواب آلودگی ، کهنه و ویران شده، نه تنها غبار تکانی بلکه بازسازی جدی کنند. این جو  سبب شد که ملت به خروش آمده به دنبال تجدد خواهان افراطی روان شوند، کسانی که خواستار نه ترمیم و نوسازی، بلکه خواستار ویرانی این بنا و ساختن عمارتی از نو بودند، عمارتی به سبک غرب، محکم و مهندسی شده و موفق.
در چنین جوی تقی‌زاده بر آن بود که راه نجات ما در آ ن است که سراپا غربی شویم.  از سوی دیگر غرب هم خواستار ایجاد حکومت‌های مقتدر مرکزی در منطقه بود؛ لذا در ایران رضاشاه به قدرت رسید و در ترکیه آتاتورک و…
رضا شاه که بر اریکه قدرت نشست با کمک روشنفکران غربزده پیرامونش سیاست نوسازی ایران را دنبال کرد. سیاستی که هم نوایی با نظریه امثال تقی زاده داشت.
اولین گام به دورریختن هویت سنتی موجود بود؛ نه تنها نطام آموزش و پرورش باید عوض می شد، ارتش دگرگونه می‌شد، قدرت روحانیت سرکوب می‌شد، مراسم دینی تعطیل می‌شد٬ بلکه آزادی‌های به دست آمده ازمبارزات مشروطه هم باید درپای قدرت حاکم قربانی می‌شد، تا کسی به نقد قدرت نپردازد. حتی حرکت به سوی بازسازی وجامعه و نوسازی آن هم باید به شیوه‌ای صورت می‌گرفت که پادشاه می‌خواست.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/72468

همه چیز به ماندن ترامپ در کاخ سفید بستگی دارد
«معامله قرن» یا قمار ترامپ بر سر فلسطین و اسرائیل

زیتون ـ محمدرضا سرداری: منطقه خاورمیانه بار دیگر دستخوش التهابی تازه شده است. دونالد ترامپ رئیس جمهوری آمریکا اخیراً با ارایه طرح کوشنر موسوم به «معامله قرن» در پی حل اختلاف کهنه میان اسرائیل و فلسطین است. طرحی که کلیه توافق‌های پیشین از جمله طرح صلح اسلو و قطعنامه‌های شورای امنیت را نقض می‌کند و سرزمین‌هایی پراکنده و محصور شده در خاک اسرائیل را به فلسطین پیشنهاد می‌کند.

در عوض قرار است اسرائیل تشکیل دولت فلسطین را به رسمیت بشناسد. امری که همواره با آن مخالفت می‌کرد. بخشی از بیت‌المقدس شرقی به عنوان پایتخت فلسطین تعیین ‌گردد و در عوض اورشلیم (بیت المقدس) پایتخت اسرائیل خواهد شد.
طبق طرح‌های پیشین صلح قرار بود بیت‌المقدس شرقی پایتخت فلسطین شود. موضوعی که هیچگاه مورد قبول راست گرایان در اسرائیل قرار نگرفته بود. ترامپ همچنین وعده داده اگر فلسطینی‌ها این طرح را بپذیرند، امتیازات اقتصادی متنوعی به آنان ارائه کند. اما واکنش‌ها به طرح ترامپ چه بوده و آیا وی به اندازه کافی اعتبار دارد که بتواند صلحی دائمی را برای خاورمیانه به ارمغان آورد؟

واکنش فلسطینی‌ها
طرح جرد کوشنر (مشاور ارشد دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا و همسر دختر او ایوانکا ) موسوم به معامله قرن بدون حضور فلسطینی‌ها تهیه شده است؛ در حالی که نمایندگان اسرائیل در جریان طرح قرار داشته‌اند. در واقع این طرح به گونه‌ای ترسیم شده که ابتدا موافقت و رضایت اسرائیل را به دنبال داشته باشد و سپس به طرف فلسطینی پیشنهاد شود.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/72543

علی‌رضا علوی‌تبار
نواندیشی دینی و پسادنیوی‌گرایی

هدف این نوشتار طرح بحثی است در مورد نسبت میان «نواندیشی دینی» و «پسادنیوی‌گرایی» (post secularism) با قرائت یورگن هابرماس. گرچه هیچ‌یک از این دو مفهوم به‌طور تفصیلی مورد بحث و بررسی قرار نمی‌گیرند اما به ناگزیر با طرح نکاتی محدوده مفهومی هر دو مشخص می‌شود.‌ پس از طرح درآمدی بر این دو به بحث از نسبت میان آن‌ها می‌پردازیم. روشن است که به وضعیت ایران امروز نظر داشته و تاملی نظری برای درک بهتر آن خواهیم داشت.

۱) آنچه در مورد نواندیشی دینی، طرح می‌شود به‌طور مشخص به دین اسلام معطوف است. اما به گمان من می‌توان آن را به همه ادیان (به‌ویژه ادیان ابراهیمی) تعمیم داد. برای طرح ادعاهای این نوشتار کافی است که بحث را به «دین اسلام» محدود کنیم.
۱.۱. دین باوران، کم‌وبیش تصوری واحد از «دین» دارند. ازنظر آن‌ها دین عبارت است از «مجموعه‌ای از نمادها و نشانه‌ها که دربرگیرنده پیام و دعوت خدا، خطاب به انسان است».

۱. ۲. همیشه و همه‌جا، موضوع دین‌باوری و دین‌داری، «درک و تفسیر» انسان‌ها از نمادها و نشانه‌های دینی است. موضوع دین‌داری شناخت و درک ما از «دین» است و نه خود «دین». واقع‌گرایی حکم می‌کند میان «شیء» و «علم به شیء» تفاوت قائل شویم.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/72556

آریا آرام‌نژاد در گفتگو با زیتون:
وسط ایستادن، اخلاقی نیست

زیتون: صدای «آریا آرام‌نژاد» خواننده، آهنگساز و ترانه‌سرای ۳۶ ساله با جنبش سبز شناخته شد و با آثاری چون: «علی برخیز، دلتنگی، یه روز خوب و برای لمس آزادی» درخشید. تاوان این آثار، سه بار زندان و ممنوعیت انتشار کارهایش در ایران شد. او علیرغم تلاش برای ماندن در کشور و درخواست مکرر و ناکامش برای صدور مجوز آثارش، سرانجام دو سال پیش مجبور به مهاجرت شد و این روزها در سوئد مشغول آماده‌سازی آلبوم جدید است.

تازه‌ترین اثر آریا آرام‌نژاد با عنوان «ما گم شدیم» راوی نگاه و احساس اوست به فاجعه شلیک سپاه به هواپیمای اوکراینی و کشته شدن دهها تن از هموطنان‌مان و البته شرایط اجتماعی و سیاسی امروز ایران.

ترانه‌سرای این اثر «میلاد نظری» است و ادبیات این ترانه توجه کاربران شبکه‌های اجتماعی را به خود جلب کرده است؛ در بخشی از این ترانه می‌شنویم:

«ما گم شدیم تو راه ِرویامون
با آدرسایی که غلط بودن
فرمون ُدادیم دست ِاونا که
نه چپ نه راست، بلکه وسط بودن!»

او خود در این باره به سایت زیتون می‌گوید در شرایط کنونی «ایستادن در وسط به معنی اعتدال نیست بلکه به نوعی فرصت طلبی سیاسی است، دوری از فرصت طلبی سیاسی اگرچه ممکن است در ابتدا هزینه‌بر باشد اما در نهایت باعث خواهد شد با روشن شدن سره از ناسره، جبهه‌ای حقیقی و قوه‌ای قابل اتکا برای تغییر بوجود بیاید».

آنچه می‌خوانید حاصل گفتگوی کوتاه زیتون است با آریا آرام‌نژاد درباره «ما گم شدیم»:

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/72577

ملی‌گرایی محافظه‌کارانه؛ ‏خزان جنبش سبز یا میراث بهار عربی
علیرضا ارشادی‌فرد

در این یادداشت خواهم کوشید تا معنای حضور میلیونی مردم در مراسم خاکسپاری سردار ‎قاسم سلیمانی را توضیح دهم و بگویم که این حضور میلیونی نشانه‌‌ای از دگردیسی ‎جنبش سبز به یک گفتمان ناسیونالیستی است و عامل این دگردیسی نیز ‎بهار عربی است.
‏
حضور میلیون‌ها نفر در مراسم خاکسپاری سردار سلیمانی از زوایای مختلفی قابل بررسی است اما بررسی این حضور از این زاویه جالب‌ خواهد بود که توجه کنیم طی دهه گذشته این اولین باری است که مردم به صورت میلیونی ذیل گفتمانی جز جنبش سبز اجتماع می‌کنند‌. یا به عبارت بهتر اجتماع میلیونی آنها ذیل گفتمانی جز جنبش سبز قابل تبیین است و نمی‌توان با استناد به مقولات جنبش سبز معنای این حضور را توضیح داد.
‏
اگر از مورد عجیب برانگیخته شدن احساسات عمومی در پی مرگ مرتضی پاشایی صرف نظر کنیم، در توضیح مطلب فوق می‌توان به تمام اجتماعات میلیونی مردمی طی یک دهه گذشته اشاره کرد که همگی با عطف توجه به جنبش سبز قابل فهم بوده‌اند.
‏
راهپیمایی ۲۵ خرداد سال ۸۸ در تهران که به ‎راهپیمایی سکوت مشهور شد، تنها یک نمونه از اجتماعات مردمی است که ذیل جنبش سبز انجام گرفت و خود سر آغاز راهپیمایی‌ها و اجتماعات میلیونی بعدی شد. گفته شده در آن روز بیش از سه میلیون نفر مابین میدان امام حسین و میدان آزادی تهران حضور داشته‌اند.
‏
راهپیمایی بعدی که روز ۲۷ خرداد ۸۸ انجام گرفت و به ‎راهپیمایی خس و خاشاک مشهور شد، عنوان‌اش کنایه‌ای بود به محمود احمدی‌نژاد که طی سخنانی در میان حامیان خود معترضان به نتیجه انتخابات را خس و خاشاک نامیده و تلویحاً تعدادشان را کم بر آورد کرده بود. اما این راهپیمایی حضور پرشمار مردم را به رخ کشید و نشان داد که جنبش تازه متولد شده سبز توان بر پایی تجمعات میلیونی را دارد.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/72578

زمینه‌های مساعد جنبش‌های فاشیستی در ایران امروز
علی افشاری
شرایط کنونی جامعه ایران مجموعه در هم تنیده ای از تهدیدها و فرصت ها است. عوامل ناشناخته و حرکت هایی که در زیر پوست شهرها جریان دارد، بیم ها و امیدهایی را برانگیخته است. ساخت قدرت مطلقه و اصرار بخش مسلط قدرت در تداوم فضای بسته سیاسی با اتکا به قوه قهریه، شناخت حرکت ها و سمت و سوی مورد نظر گروه های مختلف جامعه را دشوار ساخته است.

همچنین ناکارآمدی نظام و گسترش ابرچالش ها و مشکلات جامعه را به سمت گسترش تلاطم ها و درگیری ها نیز کشانده است. در واقع ترکیب اقتدارطلبی و عملکرد غیراثربخش باعث آشفتگی در جامعه شده است. البته مقاومت بخشی از جامعه که به دنبال پایان بحران دولت از طریق استقرار دولت دموکراتیک مدرن توسعه گرا است، وجه مثبت ماجرا را تشکیل می دهد که تاکید پررنگی در رعایت حقوق شهروندی دارد. اما نشانه ها و علائمی نیز مشاهده می شود که حرکت های مخربی نیز در جریان است که خروجی آن برای کشور مضر خواهد بود.

یکی از این حرکت ها شکل گیری جنبش فاشیستی از جنس راست و غیرمذهبی است. البته وقوع آن قطعی نیست، اما نشانه‌هایی را می توان یافت که شکل گیری محتمل آن را باید جدی گرفت و تهدیدات آن به قدری زیاد است که نیازمند توجه ویژه و حساسیت بالا است.

در ادامه به عوامل مساعد کننده جنبش فاشیستی راست در ایران امروز پرداخته می شود. پیش از آن باید توجه داشت که یکی از ویژگی های بخش مسلط قدرت با میدان داری نهاد ولایت فقیه، فاشیسم است. به عبارت دقیق تر جامعه ایران ۴۱ سال است که با فاشیسم مذهبی در قدرت سیاسی درگیر است و پیش از آن هم برای دهه ها گرفتار جنبش فاشیسم مذهبی بوده است. فاشیسم غیرمذهبی نیز بخصوص در اواخر سلطنت رضا شاه و اوایل سلطنت محمدرضا شاه نیز حضور ملموسی در جامعه ایران داشت. در جریان جنگ جهانی دوم نازیسم آلمانی طرفداران پرشوری در ایران داشت.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/72627

کرونا، شایعه، بی‌اعتمادی
این سه ویروس

زیتون ـ احسان نادرپور: همه کشورهای جهان برای مقابله با ویروس کرونا آماده شده‌اند. سازمان بهداشت جهانی اعلام وضعیت اضطراری کرده است. دولت‌ها سعی می کنند جلوی ویروس را در همان مرز بگیرند تا قبل از ورود کرونا به خاکشان با آن مقابله کرده باشند و از فراگیر شدن ویروسی که گفته می‌شود حداقل تا سه ماه آینده واکسنش آماده نمی‌شود، جلوگیری کنند.


مقام‌های چین که ۹۹ درصد از موارد ابتلا تابه‌حال از آنجا گزارش شده، گفته‌اند که در آن کشور ۲۵۹ نفر تا کنون جان خود را از دست داده‌اند. شمار افراد حامل ویروس هم به ۱۲ هزار نفر رسیده است.

 مردم ایران اما نگرانی دیگری هم دارند. ترس از رسیدن ویروس بی‌آنکه از ورود آن باخبر شوند.
اعتماد عمومی در ایران خدشه‌دار شده است و احتمالا سعید نمکی، وزیر بهداشت با علم به همین مساله تاکید کرده که نباید به «اخبار کذب و شایعات» درباره این ویروس توجه شود. چرا که به گفته او «ویروس شایعه» می‌تواند از کرونا هم خطرناک‌تر باشد و در نهایت سعی کرد اطمینان بدهد که «هرگونه مورد ابتلا بلافاصله و مستقیم به مردم اطلاع رسانی خواهد شد.»

علیرغم تلاش وزیر بهداشت، اما نشانه‌ها و اخبار و حتی بعضی از اظهارنظرهای همکاران دیگرش چندان موید این «اطمینان» او نیست.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/72611

آیا ایران از بازی‌های منطقه‌ای کنار گذاشته شده
جمهوری اسلامی پس از قاسم سلیمانی

زیتون ـ نیلوفر سعیدی: پس از کش‌و قوس‌های بسیار٬ بالاخره برهم صالح رئیس جمهور عراق٬ فرد جدیدی را به عنوان رئیس دولت انتقالی و نخست وزیر جدید جایگزین عادل عبدالمهدی کرد.

محمد توفیق علاوی، نخست وزیر جدید عراق
نخست وزیر جدید به نام محمد توفیق علاوی٬ موظف است هر چه زودتر یک کابینه تشکیل دهد و انتخابات عراق را برگزار کند.
توفیق علاوی در اقدامی نوآورانه به محض معرفی٬ با انتشار یک فایل ویدیویی به شکل مستقیم مردم عراق را مورد خطاب قرار داده و اعلام کرد: «اگر شهامت و شجاعت مردم نبود٬ تحولات جدید در عراق روی نمی‌داد.»
او حتی از مردم خواسته به اعتراضات خود ادامه دهند و در همین حال٬ تهدید کرده که اگر بر او فشار بیاورند و یا اجازه ندهند وظایفش ر انجام دهد٬ این پست را ترک می‌کند.

سیاست‌مداری دور از مواضع و دوستان ایران
محمد توفیق علاوی یک سیاست‌مدار شیعه سکولار است که لااقل در هیچکدام از مواضع چند سال اخیرش٬ رد و نشانه‌ای از ارادت به جمهوری اسلامی ایران دیده نمی‌شود.
او پیش از این عضو حزب الدعوه بوده است. همان حزبی که نوری المالکی نیز از چهره‌های متنفذ آن بود، اغلب سران امنیتی الدعوه هم مدتی در ایران بوده‌اند. اما علاوی با دیدگاه‌های سکولاریستی خود٬ نتوانسته الدعوه را تحمل کند و از آن جدا شده است. او بعدها وزیر ارتباطات دولت نوری المالکی شد اما در آنجا هم با مالکی دچار اختلاف شده و استعفا داده بود.

دوران پساسلیمانی جمهوری اسلامی
اگر چه روند برگزاری انتخابات پیش از موعد در عراق٬ زمان‌بر و پیچیده است٬ اما اعتراضات مردم به احزاب قدیمی ادامه دارد و حالا عراق در آستانه یک تحول سیاسی نوین است که از مقدمات آن٬ بوی ضعیف شدن دو گروه سیاسی شیعی نزدیک به ایران یعنی «فتح» و «بناء» به مشام می‌رسد.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/72665

ما شاهد سقوط حقیقت
طاها پارسا

۱. بیستم دی‌ماه ۹۸، دو روز پس از سقوط پرواز شماره ۷۵۲ هواپیمایی اکراین، علی ربیعی، سخن‌گوی دولت، در بیانیه‌‌ای «خبر اصابت دو موشک به هواپیمای اوکراینی» را یک «ادعای دروغ عاری از حقیقت» خواند و آن را «دروغ پردازی و شکل دادن یک عملیات روانی» از سوی دولت آمریکا دانست.

۲. بیست‌ویکم دی‌ماه، ستاد کل مشترک نیروهای مسلح با صدور بیانیه‌ای اعلام کرد که هواپیمای مذکور «بر اثر بروز خطای انسانی و به صورت غیر عمد، مورد اصابت قرار گرفته» است. همان روز عباس عبدی، رئیس انجمن صنفی روزنامه‌نگاران تهران، یادداشتی را با عنوان «جعبه سیاه سقوط» در روزنامه‌ی اعتماد منتشر کرد که در بسیاری از رسانه‌های دیگر بازنشر شد و حتی مورد ارجاع قرار گرفت.

یادداشت عباس عبدی محورها و نکات متعددی داشت اما مهمترین و اصلی‌ترین محور آن، تلاش برای تطهیر علی ربیعی،سخن‌گوی دولت، بود. عبدی در این یادداشت، کوشیده بود گاه به صراحت و گاه به تلویح و ایماء نشان دهد که دست‌کم علی ربیعی(و شاید هم مجموعه‌ی دولت و حسن روحانی)، آگاهانه به مردم دروغ نگفته، بلکه خود قربانی اطلاعات نادرستی شده که در اختیار او گذاشته‌اند.

رئیس انجمن صنفی روزنامه‌نگاران تهران، در ابتدای یادداشت، یادآوری می‌کند که به دلایلی خاص (یا شخصی) پی‌گیر ماجرای سقوط بوده و به همین خاطر از افراد مختلفی در مسئولیت‌های متعددی جویای ماجرا می‌شود ولی جملگی آن‌ها با قاطعیت، علت سقوط هواپیما را «نقص فنی» ذکر می‌کنند. از جمله «یکی از مقامات بالای دولت»، «یکی از مسئولین هواپیمای کشوری» و «یک کانال دیگر» در گفت‌وگو با عبدی قاطعانه قضیه اصابت موشک را رد می‌کنند. عبدی می‌نویسد هنوز شک داشتم اما «تکذیب سخن‌گوی دولت را که دیدم بیشتر اطمینان یافتم»!
البته روز بعد همان سخن‌گوی دولت به آقای عبدی زنگ می‌زند و می‌گوید که «کل ماجرا دروغ است و «آبروی او هم رفته است» و بعد «دوتا قرص می‌خورد تا خوابش ببرد» و روز بعد هم عبدی در حالی او را می‌بیند که «گریه می‌کرد».

پس ازاین مقدمات و تلویحات، عباس عبدی، نتیجه‌/مدعا مورد نظرش را با صراحت بیشتری می‌نویسد:«متأسفانه آنان که به مردم پاسخ دادند براساس داده‌های دیگران اظهار نظر کردند. داده‌هایی که گمان می‌کردند صد درصد درست است، ولی دروغ بود»

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/72675

بیانیه تحلیلی «جمعی از جمهوری‌خواهان تحول‌خواه ایران»
«نه» به انتخابات نمایشی

زیتون: جمعی از فعالان سیاسی-مدنی با امضای بیانیه‌ای با اعلام ولایت فقیه به عنوان مهم ترین مانع دموکراسی در ایران، همگان را به همبستگی برای «نه؛ به انتخابات نمایشی» دعوت کرده اند.

این فعالان سیاسی-مدنی، علی‌رغم گرایش های سیاسی مختلف، مسالمت‌آمیز‌ترین راه تغییر در ایران را «انتخابات آزاد» دانسته‌اند.

امضاء‌کنندگان این بیانیه به‌عنوان «جمعی از جمهوری‌خواهان تحول‌خواه ایران»،  با این باور که «نه اقلیت حاکم می تواند اعتراضات را ریشه کن سازد و نه زور مردم ناراضی در حدی است که بتواند این اقلیت را کنار بزند»، مسیر گذار از استبداد دینی و «تغییر موازنه قوا به نفع اکثر مردم ایران» را «تقویت و تشدید فعالیت های مدنی زنان، کارگران، معلمان، دانشجویان و…، هر چه گسترده تر و پرشمارتر شدن اعتراضات مسالمت آمیز مدنی در محل کار و در خیابان ها، شکل گیری اعتصابات گسترده و نافرمانی مدنی» دانسته‌اند و تاکید کرده‌اند:«این مسیر هرچند ممکن است زمان‌بر باشد اما تنها راه حل ملی و مسالمت‌آمیز برای تغییر در ایران است».

در بخش دیگری از این بیانیه آمده است:«در هنگامی که صف اقشار گوناگون مردم و جبهه نجات و مقاومت ملی در برابر استبداد حاکم قوی‌تر شد و زور و قدرت اکثر شهروندان معترض افزون‌تر گردید، آنگاه می توان در برابر حاکمانی که نشان داده اند هیچ حرف حقی بدون قدرت موثر به گوششان فرو نمی رود، به پشتوانه «قدرت» مردمان؛ خواهان آزادی‌های سیاسی و اجتماعی، آزادی همه زندانیان سیاسی و عقیدتی، آزادی کامل فعالیت رسانه‌ها، احزاب و تشکل های صنفی و برگزاری یک انتخابات آزاد و منصفانه بدون هرگونه تبعیض سیاسی و عقیدتی و … برای اعمال حاکمیت و اراده ملت در یک مجلس انتقالی برای تغییر سیاست‌ها و ساختارها گردید. »

متن کامل این بیانیه که برای انتشار در اختیار «زیتون» قرار گرفته، به این شرح است:


https://www.zeitoons.com/72716

تطهیر قالیباف
شورای نگهبانِ قدرت

زیتون ـ محمدرضا سرداری: یازدهمین دوره انتخابات مجلس در ایران که برخی از هم اکنون نام آن را انتصابات گذاشته‌اند؛ حاشیه‌های اقتصادی زیادی نیز داشته است.
اگر پیش‌تر شورای نگهبان به دلایل سیاسی صلاحیت نامزدها را رد می‌کرد؛ در این دوره مدعی است که دلایل اقتصادی پررنگ‌تر شده. طبق اعلام سخنگوی شورای نگهبان صلاحیت دست کم ۷۰ نماینده فعلی مجلس به خاطر اتهامات مالی رد شد.

اتهاماتی که البته در دادگاه طرح یا ثابت نشده، بلکه صرفاً بر اساس بررسی‌های هیئت‌های نظارت شورای نگهبان صورت گرفته است. طبق قانون انتخابات اگر شخصی در دادگاه محکومیت مالی داشته باشد؛ صلاحیت نمایندگی مجلس را ندارد؛ اما شورای نگهبان ظاهراً نیازی به حکم دادگاه ندارد و خود را راسا مرجع رسیدگی به اتهامات اقتصادی نیز می‌شناسد. 

اما این فقط یک سوی ماجرا است. سوی دیگر داستان نشان می‌دهد که رویه شورای نگهبان در بررسی تخلفات مالی نامزدها نیز همانند دلایل سیاسی، سلیقه‌ای است. یعنی صلاحیت برخی نامزدها به خاطر اتهامات مالی رد شده اما عده‌ای دیگر با همان اتهامات تأیید صلاحیت شده‌اند.

موضوعی که بازتاب گسترده‌ای در میان رسانه‌های داخل کشور داشته و صدای بسیاری از جمله نمایندگان مجلس را هم در آورده است. جلوه شاخص این تبعیض محمد باقر قالیباف سر لیست اصولگرایان است که چنانچه از شواهد پیداست صندلی ریاست مجلس آینده نیز براش رزرو شده است.

بسیاری می‌پرسند چگونه صلاحیت نمایندگان مجلس به خاطر مفاسد مالی رد شده اما صلاحیت قالیباف با چند نمونه اتهام مالی و فساد در دستگاه زیرمجموعه‌اش تأیید شده است.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/72703

آیت‌الله خامنه‌ای و عطا و لقای انتخابات

زیتون ـ سولماز ایکدر: آیت‌الله خامنه‌ای هم «انتخابات» را می‌خواهد٬ هم آن را نمی‌خواهد. می‌‌‌خواهد خودش یا معتمدینش بتوانند مقابل منتقدین داخلی و خارجی سینه سپر کنند و بگویند «مردم این سبک زندگی انتخاب کردند»٬ اما همزمان آن را نمی‌خواهد تا مبادا همچون انتخابات مجلس خبرگان رهبری گذشته از صندوق نام «لیست انگلیسی» در بیاید.

این بلاتکلیفی در هر دوره از انتخابات بیشتر از پیش می‌شود.
از یک سو رهبر جمهوری اسلامی به کمک نهادهای انتصابی‌اش همچون شورای نگهبان سعی تام و تمام دارد تا افراد «امن» را به عنوان نامزد انتخابات معرفی کند٬ از سوی دیگر می‌خواهد تا «صفوف به هم پیوسته مردم پای صندوق‌های رای حماسه بیا‌فرینند.»
«اگر ایران را دوست دارید رای بدهید»
این اولین بار نیست که رهبر جمهوری اسلامی در آستانه انتخابات می‌گوید: «ممکن است کسی از بنده خوشش نیاید، اما اگر ایران را دوست دارد، رأی بدهد.»
او پیش از انتخابات ریاست جمهوری یازدهم نیز مشابه این سخنان را به زبان آورده بود.
سال ۹۲ نیز رهبر جمهوری اسلامی برای پای صندوق آوردن مردمِ سرخورده از انتخابات ریاست جمهوری دهم٬ گفته بود که اگر «مرا» قبول ندارید نیز در انتخابات شرکت کنید.
آیت‌الله خامنه‌ای آن زمان گفته بود: «ممکن است کسی بنده را قبول نداشته باشد،‌ انتخابات مال رهبری نیست مال ایران اسلامی و جمهوری اسلامی است، این موجب تقویت نظام و تأمین ماندگاری آن و باقی ماندن کشور در حصار امنیت کامل و بالا رفتن اعتبار و ابهت ملت است.»
این سخن رهبر جمهوری اسلامی هم زمان با ائتلاف اصلاح‌طلبان بر سر روحانی در نهایت رونق را به انتخابات بازگرداند.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/72739

#زیتون_دانشجو| ۲۷
نقش «نهادهای بیرون دانشگاه» در سرکوب دانشجویان 

زیتون: رئیس سازمان امور دانشجویان می‌گوید این سازمان «با کمک نهادهای بیرون دانشگاه» اعتراضات دانشجویی را «مدیریت» کرده است.

مجتبی صدیقی که در شصت و پنجمین گردهمایی معاونین دانشجویی دانشگاه‌ها و موسسات آموزشی عالی در دانشگاه پیام نور سخن می‌گفت تاکید کرد: «علیرغم همه مشکلات و فراز و نشیب‌های این نیمسال چه در حوادث آبان ماه و رویدادهای دی ماه فضای دانشگاه‌ها به خوبی مدیریت شد.»

صدیقی در توضیح این مدیریت گفت: «تلاش برای ممانعت از گره خوردن اعتراضات داخل دانشگاه‌ها با برخی از عناصر هنجارشکن بیرون دانشگاه‌ها از جمله سیاست‌های موفقی بود که همکاران با همکاری سایر نهادها به اجرا گذاشتند.»

رئیس سازمان امور دانشجویان از «همکاران، روسا، معاونین دانشجویی و فرهنگی» برای آنچه «مدیریت فضای دانشگاه‌ها در تجمعات پس از حادثه سقوط هواپیما» خواند تقدیر کرد.

متن کامل در زیتون:


https://www.zeitoons.com/72758

جامعه آمریکا و دوران پسااستیضاح
احسان ابراهیمی

https://www.zeitoons.com/72755

۱- نگارنده این سطور، پس از اعلام نتایج انتخابات سال ۲۰۱۶ آمریکا، در یادداشتی که شاید نخستین یادداشت در فضایرسانه های فارسی زبان درباره پیروز آن انتخابات مشکوک بود با عنوان «در ضرورت انشعاب» در زیتون، مبتنی بر تحولاتی ظکه در جامعه آمریکا شکل گرفته بود و در نتیجه آن نمایان شد، جامعه آمریکا را فراتر از دو حزب عمده دموکرات و جمهوریخواه تحلیل کرد و پیش‌بینی کرد نخبگان سیاسی حاکم بر دو حزب، در مسیر این موج و شکاف اجتماعی که متبلور وعیان شده لاجرم از انشعاب و پذیرش تکثر مندرج در متن جامعه هستند و این اتفاق دیر یا زود خواهد افتاد. پیشنهاد عملیمن در آن یادداشت، برای حزب جمهوری خواه، انشعاب شاخه راست افراطی به سرکردگی ساکن فعلی کاخ سفید، معاوناولش و کسانی چون جان بولتن بود و برای حزب دموکرات نیز، انشعاب شاخه چپ و چپ تندروی آن به سرکردگی برنیسندرز و الیزابت وارن و سپردن رهبری حزب دموکرات به عنوان تجمع لیبرالهای معتدل به جو بایدن، باراک اوباما و هیلاریکلینتون. مدل چند حزبی که مثلاً در آلمان و فرانسه و کانادا وجود دارد و در آمریکا بنا به دلایلی تا کنون ترجمه سیاسی نیافتهولو بطن و متن جامعه ضرورت کثرت و تنوع حزبی را علنی کرده است.

متن کامل زیتون:

https://www.zeitoons.com/72755

تحریم انتخابات یک ضرورت استراتژیک
نصرالله لشنی

تا پیش‌ازاین، به‌واسطه‌ی فضاهایی که در ساختار حقیقی و حقوقی نظام جمهوری اسلامی وجود داشت، می‌توانستیم در این فضاها به‌منظور اصلاحات و رفورم‌های کلی و جزئی عمل کنیم؛ اما اکنون بنا بر واقعیت غیرقابل‌انکار مطلقه شدن ساختار استبداد دینی در ایران، تمام فضاها و مفرهای ممکن بسته شده‌اند و هیچ امکانی برای کنش اصلاح‌طلبانه‌ی اصیل باقی نمانده است.

تا سال ۶۸ و بازنگری در قانون اساسی و اصلاح آن به سود دیکتاتوری، ساختار حقوقی مبتنی بر قانون اساسی چنین فضاهایی را در اختیار شهروندان قرار می‌داد که کنش اصلاح‌طلبانه انجام دهند. هنوز ولایت‌فقیه مطلقه نشده بود و بسیاری از مسئولیت‌های او در اختیار مناسب دیگر ازجمله ریاست‌جمهوری بود. رئیس‌جمهور که منتخب مستقیم مردم است، وظیفه‌ی هماهنگی بین قوای مجریه، قضاییه و مقننه را بر عهده داشت و مسئول تمام و کمال اجرای قانون اساسی بود. مسئول اول قوه‌ی قضاییه و صداوسیما و … مستقیم توسط رهبری انتصاب نمی‌شد و مجموعه‌ای شورایی از قوای مختلف و مستقل از یکدیگر آن‌ها را برمی‌گزیدند، مجلس شورا و نمایندگان آن از آزادی عمل بیشتر و محدودیت‌های کمتری برخوردار بودند، رئیس‌جمهور اختیارات بیشتری داشت، ولی‌فقیه مرجعیتی بود که مانند آیت‌الله خمینی می‌بایستی مورد تائید و منتخب اکثریت مردم باشد و …

این قانون اساسی، به لحاظ ساختار حقوقی، فضاهایی ایجاد کرده بود که افراد می‌توانستند با استفاده از آن فضاها برای بهبود وضع موجود و اصلاح عملکردها بکوشند. ابوالحسن بنی‌صدر اولین رئیس‌جمهور ایران، یکی از دلایل شرکت خود به‌عنوان نامزد در اولین دوره‌ی انتخابات ریاست‌جمهوری را همین فضاهای حقوقی موجود در قانون اساسی بیان می‌کند و مدعی است که آن زمان ولایت‌فقیه مطلقه نشده بود و بیشتر نقش ناظر و هماهنگ‌کننده به معنای میانجی‌گر اختلافات احتمالی بین قوای مختلف و ارکان متعدد نظام را داشته است. در این فضاهای موجود ساختار حقوقی جمهوری اسلامی، امکان فعالیت اصلاح‌طلبانه وجود داشته است و در ابتدا کسانی چون بنی‌صدر در مقام رئیس‌جمهور و کسانی چون مهندس بازرگان و سحابی‌ها و … در موقعیت‌های مختلف دیگر تلاش‌هایی ازاین‌دست انجام داده بودند که متأسفانه همه با سد سدید رهبری کاریزماتیک آقای خمینی و نهادهای غیر دموکراتیکی چون سپاه و دادگاه‌های انقلاب و کمیته‌ها و … و همچنین گرایش عام انحصارطلبانه‌ی نیروهای درون قدرت برخورد کرده و ناموفق بوده‌اند.

در سال ۶۸ و بعد از بازنگری و اصلاح قانون اساسی، تمامی این فضاهای موجود در ساختار حقوقی جمهوری اسلامی بسته شدند و ولایت‌فقیه، مطلقه شد و محور تمامی ارکان حقوقی نظام جمهوری اسلامی قرار گرفت. استبداد دینی به لحاظ قانونی و حقوقی مطلقه شد و هیچ مفر ممکن در ساختار حقوقی برای تحرک و مانور اصلاح‌طلبانه باقی نگذاشت؛ اما با مرگ آیت‌الله خمینی و رهبری آقای خامنه‌ای، این ساختار حقیقی نظام جمهوری اسلامی بود که فضاهای اصلاح‌طلبی و تحرکات اصلاح‌طلبانه به‌منظور تلاش‌های دموکراسی‌خواهانه را فراهم کرده بود. آقای خامنه‌ای رهبری نوپا بود که در برابر کسانی چون هاشمی‌رفسنجانی، موسوی اردبیلی، کروبی، موسوی، خوئینی‌ها، ناطق نوری، مهدوی کنی، طبسی و … جرئت و جسارت عرض‌اندام و رفتار مستبدانه‌ی مطلقه نداشت.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/72797

تلاش برای انطباق «شاخ‌های اینستاگرام» با اصول «اسلام»

زیتون ـ شیوانظرآهاری: معاونت در فساد فی‌الارض، تشویق به فساد، توهین به مقدسات از طریق توهین به حجاب از جمله اتهاماتی بود که طی روزهای اخیر، در دادگاه «فاطمه خویشوند» معروف به سحرتبر علیه او مطرح شده است.
«
اینفلوئنسر» اصطلاحی‌ است که در شبکه‌های اجتماعی رایج شده و در لغت به معنی تاثیرگذار است و به کسانی گفته می‌شود که به واسطه فعالیت‌ها و دنبال‌کننده‌های‌شان در شبکه‌های اجتماعی  شناخته می‌شوند. این دختر اینفلوئنسر به تازگی هجده ‏ساله شده و به گفته وکلایش مصادیق جرم و اتهامات وارده علیه او، پیش از هجده‌سالگی اتفاق افتاده و باید در دادگاه اطفال به پرونده او رسیدگی شود. با این‌حال پرونده او هم‌اکنون در دادگاه انقلاب در حال رسیدگی است و تاکنون یک جلسه دادگاه نیز برگزار شده است، خودش در زندان زنان قرچک نگهداری می‏‌شود و قرار است یکی از سخت‎گیرترین قضات دادگاه انقلاب یعنی قاضی مقیسه رئیس شعبه ۲۸، در خصوص او رأی صادر کند.

فاطمه خویشوند یا همان «سحر تبر» اما اولین و تنها اینفلوئنسری نیست که در یک‌سال گذشته مورد پیگرد قضایی قرار گرفته و شواهد نشان می‎دهند برخوردهای امنیتی ـ قضایی با چهره‎های مشهور اینستاگرام یا به قول رسانه‌های ایران «شاخ های اینستاگرامی» بناست شدت یابد.

پس از فراگیر شدن استفاده از اینستاگرام در ایران به عنوان محیطی برای هم‌رسانی عکس و فیلم‎های کوتاه و به دنبال فیلتر شدن سایر شبکه‌های اجتماعی، کم‌کم سر وکله پدیده «اینفلوئنسر مارکتینگ» در این پلتفرم  پیدا شد.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/72784

آیا جمهوری اسلامی راه کره شمالی را می‌رود؟
زیتون ـ یلدا امیری: قطع اینترنت در جریان اعتراضات آبان ماه در ایران به سوژه کنایه آمیزی در میان مردم بدل شد، یکی  از جملاتی که به طنز و کنایه در میان مردم تکرار می‌شد، این بود که «به کره شمالی اسلامی خوش آمدید.»
قابل قیاس بودن ایران با کره شمالی، کشوری که سال هاست ارتباط خود را با تمامی دنیا قطع کرده است، اما فقط به قطعی اینترنت محدود نمی‌شود و به نظر می‌رسد که رفتارهای حاکمیت ایران شباهت‌های معنادار دیگری هم با کره شمالی پیدا کرده است.

صداهایی که از مقامات مختلف حکومت جمهوری اسلامی به گوش می رسد تداعی‌کننده همان کنایه کره شمالی اسلامی است.
رهبر جمهوری اسلامی روز ۱۹ بهمن در دیدار فرماندهان و کارکنان نیروی هوایی و نیروی پدافند هوایی ارتش، رمز موفقیت و پیشرفت نیروی هوایی را «تبدیل تهدید به فرصت، قطع امید از بیگانگان و تکیه بر توانایی‌ها و ظرفیت‌های داخلی» دانست.
 پا در جای پای کره شمالی
آیت‌الله خامنه‌ای، نیروهای مسلح به ویژه نیروی هوایی ارتش، نیروی هوافضای سپاه و سازمان صنایع دفاع را به تلاش برای تقویت بنیه دفاعی در ابعاد مختلف، دقت در پیش بردن کارهای مهم و حداکثر استفاده از ظرفیت‌ها و استعدادها توصیه کردد و گفت: «اگر رؤسای قبلی آمریکا مسیر شیطانی این رژیم را در زیر پوشش هایی دنبال می‌کردند، امروز انحراف، جنگ‌افروزی، فتنه‌سازی و طمع آمریکایی‌ها به داشته‌های دیگران، علنی و بدون پوشش است و این مسیر باطل دشمنان ملت ایران قطعا محکوم به شکست است.»

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/72892

استقبال از انتخابات مجلس با «تحریم»

https://www.zeitoons.com/72903

زیتون– چهار حزب و سازمان جمهوری خواه امروز (شنبه) خواستار تحریم انتخابات پیش رو شدند.
اتحاد جمهوری‌خواهان ایران، حزب چپ ایران (فدائیان خلق)، سازمان های جبهه ملی ایران در خارج از کشور، و همبستگی جمهوری خواهان ایران ضمن حمایت از «اسفند بدون رای»، خواستار عدم مشارکت مردم در انتخابات مجلس شدند.

این چهار حزب و سازمان سیاسی با انتشار بیانیه‌ای مشترک ضمن دعوت مردم ایران به «تحریم انتخابات فرمایشی»، آن را «فرصتی مناسب برای پیوند زدن امتناع از صندوق رأی با اعتراضات خیابانی آبان و دی» عنوان کردند.
انتخابات برای مجلس یازدهم و میان دوره‌ای مجلس خبرگان رهبری ۲ اسفند ۹۸ برگزار می‌شود.

اسفند بدون رای
در حالی که حدود ده روز به انتخابات مجلس یازدهم باقی مانده است٬ تا کنون گروه‌ها و اشخاص مختلفی انتخابات پیش رو را تحریم کرده‌اند.

پیش از این نیز ۱۶۴ تن از فعال سیاسی و مدنی خارج از ایران از مردم خواستند تا با به کارزار «تحریم فعال انتخابات » بپیوندند.

در بیانیه جمعی از فعالان سیاسی و مدنی، آمده بود که این افراد مردم ایران را به تحریم فعال و هدفمند انتخابات در «پویش اسفند بدون رای» دعوت می‌کنند تا شهروندان ایرانی با کاربست «نافرمانی مدنی» از حقوق شهروندی و شأن رای خود دفاع نمایند. امضا کنندگان آن بیانیه تاکید داشتند که تحریم فعال انتخابات فرصت مناسبی برای استمرار اعتراضات و ساماندهی آن در جهت ارتقاء به جنبش اجتماعی توانمند و فراگیر است.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/72903

آقای خامنه‌ای! ما شرکت در انتخابات را «تَکرار نمی‌کنیم»
ابراهیم نبوی

جناب آقای خامنه‌ای!
من، هم‌چون میلیون‌ها نفر از مردم ایران، همیشه حامی و طرفدار شرکت در انتخابات بودم و معتقد بودم که انتخابات می‌تواند مشکل مردم را کمی حل کند. به همین دلیل علی‌رغم این‌که اشخاصی که به آنان اعتماد داشتیم غالبا رد صلاحیت می‌شدند، اما باز هم سعی می‌کردیم کسی را که بهتر از دیگری است، انتخاب کنیم. اما شما جایی برای انتخاب کردن باقی نگذاشتید. رد صلاحیت تقریبا همه نمایندگان درستکار مجلس که حامی منافع مردم بودند یا لال نبودند، برای ما حجت را تمام کرده است.

گفته‌اید: «هر کسی به ایران و امنیت آن علاقمند است باید در انتخابات شرکت کند.» این حرف یاوه و بیهوده است. شرکت در انتخابات یعنی انتخاب کردن افرادی که دشمن ایران و امنیت آن هستند و منتصب کردن آنان در مجلس. شورای نگهبان حتی نماینده‌ای را که در یک دور قبل صلاحیتش تائید شده، فقط به‌خاطر این‌که حامی منافع مردم بوده رد کرده است، انتخاب گروهی دشمن مردم، برای گزینش دشمنان خوب، فقط کار ابلهان است.

آقای خامنه‌ای
گذاشتن شش نفر از عقب‌مانده‌ترین موجودات روی زمین با باورهای ارتجاعی و ضد زندگی و ضد آزادی بالای سر انتخابات، لجن‌مالی کردن دموکراسی انتخاباتی است. من از حضورم در انتخاب‌های پیشین دفاع می‌کنم. من می‌دانم روحانی و رئیسی فرق داشتند و فرق دارند. همین امروز هم بخش مهمی از رفتارهای روحانی ناشی از دیوانگی‌های ترامپ یا بی‌خردی‌های شماست وگرنه مطمئنم که روحانی بهتر از رئیسی است. مطمئنم روحانی از قالیباف بهتر بود، مطمئنم موسوی از احمدی‌نژاد بهتر بود، مطمئنم که آنچه تا کنون کردم درست بود، ولی حالا دیگر این انتخابات جایی حتی برای « تکرار کردن» هم باقی نگذاشته است.

گفته‌اید اگر ایران را دوست دارید در انتخابات شرکت کنید. این حرف را کسی باید بزند که ایران را دوست داشته باشد، نه اینکه منافع سوریه و لبنان و عراق و شیعه و اسلام و خودش و روحانیت را بر ایران ترجیح دهد. ما ایران را دوست داریم، و به همین دلیل انتخابات را تحریم می‌کنیم.
هفده سال است من دارم مصیبت و فقر و مریضی ناشی از دوری از ایران را تحمل می‌کنم، چون ایران را دوست دارم...

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/72933

اعتراف به نقش قاسم سلیمانی در سرکوب‌ اعتراضات داخلی

زیتون– شب گذشته (یکشنبه) اکانت توییتری منتسب به محمدعلی جعفری٬ فرمانده سابق سپاه٬ توییتی منتشر کرد مبنی بر نقش قاسم سلیمانی در سرکوب اعتراضات داخلی.

این اولین بار است که مقام بلندمرتبه سپاه پاسداران اشاره مستقیمی به نقش سپاه قدس و فرمانده پیشین آن در سرکوب‌ اعتراض‌های داخلی داشته است.

اصالت این اکانت به سرعت از سوی کاربران ارزشی تکذیب شد اما صبح امروز (دوشنبه) خبرگزاری فارس٬ وابسته به سپاه پاسداران٬‌ تایید کرد که این اکانت توییتری در اختیار محمدعلی جعفری است.

پیش از محمدعلی جعفری٬ «مدافعان حرم» نیز تایید کرده بودند که در سرکوب اعتراضات آبان ماه نقش داشتند.

وب‌سایت «صدای مدافعان» که اخبار نیروهای موسوم به «مدافعان حرم» را پوشش می‌دهد٬ ۱۴ بهمن ماه ضمن انتشار خبری تایید کرد که «بسیاری» از نیروهای این گروه هم در سرکوب اعتراضات آبان‌ماه در شهرهای ایران شرکت کرده‌اند.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/72979