زيتون | Zeitoons@
9.79K subscribers
1.89K photos
310 videos
30 files
5.98K links
وب‌سايت خبری-‌تحليلی زيتون
www.Zeitoons.com

تریبونی «مستقل» با روی‌کردی حرفه‌ای برای بازتاب اخبار، تحلیل و اندیشه.

ایمیل: Sardabir.Zeitoons@Gmail.com

تلگرام: @Zeitoons
@Zeitoons :اینستاگرام
توییتر:@Zeitoons
فیس‌بووک:
Download Telegram
تجمع اعتراضی گسترده در آبادان؛ «ما اشتباه کردیم که انقلاب کردیم»

زیتون: گزارش‌ها و ویدئوهای منتشر شده در شبکه‌های اجتماعی حاکی از آن است که مردم آبادان شامگاه چهارشنبه ۴ خرداد دست به راهپیمایی گسترده‌ای زده‌اند.

عدم رسیدگی به افرادی که در جریان فرو ریختن برج متروپل زیر آوار مانده‌اند، خشم مردم را برانگیخته است.
این تظاهرات با شعارهایی از جمله «‌آخوند برو گمشو»، «‌دشمن ما همین‌جا است دروغ‌ میگن آمریکا است»، «‌دروغه دروغه عبدالباقی نمرده»، «‌باقی جنایت می‌کنه، مسئول حمایت می‌کنه»، «مرگ بر مسئول بی‌کفایت» و «مسئول بی‌کفایت/ استعفا استعفا» به اعتراض علیه حکومت تبدیل شد.

مردم خشمگین آبادان که نسبت به بی کفایتی مقامات معترض هستند، علیه مسئولان محلی  و سیاست‌های جمهوری اسلامی شعار دادند. براساس ویدئوهای منتشر شده حضور نیروهای امنیتی در خیابان‌های آبادان گسترده است و اینترنت این شهر و برخی شهرهای دیگر خوزستان از جمله اندیمشک و رامهرمز نیز قطع شده است.

معترضان در تجمع شبانه خود علاوه بر سر دادن شعارهای ضدحکومتی، شعارهایی هم علیه پیمانکار پروژه ساختمان تخریب شده متروپل سردادند و ادعاها درباره مرگ او را زیر سوال بردند.

معترضان همچنین خواستار استعفای فرماندار و مسئولان شهر آبادان به‌دلیل «بی‌کفایتی» در آواربرداری از برج متروپل شده‌اند.

بخش‌های زیادی از برج بزرگ متروپل روز دوم خرداد فرو ریخت که بر اساس آخرین آمارهای رسمی تاکنون ۱۹ نفر در این حادثه کشته و ده‌ها نفر نیز مصدوم شده‌اند. گزارش‌ها حاکی است که احتمال می‌رود ده‌ها نفر نیز هنوز زیر آوار باشند.

حسین عبدالباقی پیمانکار پروژه ساختمانی متروپل در آبادان است که مقام‌ها و رسانه‌‌های ایران می‌گویند او از جمله کسانی است که در تخریب این بنای ۱۰ طبقه کشته شده، در دو روز گذشته گزارش‌های ضدونقیضی در مورد سرنوشت عبدالباقی منتشر شده و بسیاری از مردم ادعاها درباره مرگ او را باور ندارند.
متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/100530
👍9👎1
فروپاشی متروپل، نگران ایران‌‌ایم؛
بیانیه تحلیلی جمعی از نواندیشان دینی ایران


زیتون– ریزش ساختمان متروپل در آبادان و شرایط سیاسی و اجتماعی کشور خاطره‌ی کشته‌شدگان فاجعه‌ی آتش‌سوزی سینما رکس آبادان را در شبکه‌های اجتماعی زنده کرده است. 

جمعی از نواندیشان دینی اما بر این باورند که «اگر فاجعه سینما رکس آبادان برخاسته از «جهالت» بود، فروپاشی متروپل ناشی از «فساد و جنایت» است».  

حسن یوسفی اشکوری، محمد جواد اکبرین، رضا بهشتی معز،  علی‌رضا رجایی، احمد علوی، رضا علیجانی، حسین کمالی، داریوش محمدپور، مهدی ممکن و یاسر میردامادی با انتشار بیانیه‌ای شدیدالحن «نگرانی» خود را نسبت به «آینده ایران» ابراز کردند.

امضاء‌کنندگان بیانیه می‌گویند «برپایه شاخص‌های موجود کشور، تهدیدهای منطقه‌ای و شرایط آتی جهان نگرانی خود از سیاست‌های خطرناک حاکمیت […]فریاد زده‌ایم تا شرمسار فردا نباشیم». 

نواندیشان دینی در این بیانیه‌ی تحلیلی «چهار گام مهم خطرساز و تهدیدآفرین» حاکمیت را برشمرده‌اند که  به‌زعم آن‌ها  منجر به «انزوا» و «تنهایی ایران» شده است. آنان بر این باورند در «چنین چشم‌اندازی از ضعف و فتور و پریشانی، ایران عزیز ما دریک نقشه جامع خارجی امروز در محاصره و فردا قربانی دخالت قدرت‌هایی خواهد شد که دهه‌ها و سده‌ها پارگی و تجزیه این ملک زرخیز تاریخی و خفت ایرانیان را آرزو می‌کنند».

بیانیه در پایان از «مراجع اجتماعی و دینی ناظر و خاموش» خواسته که به «وظیفه تاریخی خود» عمل کنند و به حاکمیت هشدار داده که با «سرکوب اعتراضات اقشار مختلف مردم و شورش جان به لب‌رسیدگان و نمایش زور عریان» سرانجام نیکی برای ایران و ایرانیان رقم نخواهد خورد.

متن کامل این بیانیه که برای انتشار در اختیار زیتون قرار گرفته در پی می‌آید: 

https://www.zeitoons.com/100529
❤5👍4👎1👏1
اسرائیل یا جمهوری اسلامی؛ زمین و آسمانِ ایران در اختیار کیست؟

زیتون-داریوش محمدی: فاصله‌ی زمانی میان ترور نیروها و خرابکاری‌ها در مراکز حساس جمهوری اسلامی، هر روز کوتاه‌تر می‌شود.

چهارشنبه، چهارم خرداد ۱۴۰۱، روابط عمومی وزارت دفاع از وقوع «سانحه‌ای» در منطقه نظامی پارچین و «شهادتِ مهندس احسان قدبیگی»، جوانِ اهل اراک و دانش‌اموخته‌ی مکانیک از دانشگاه صنعتی شریف، خبر داد.

سه‌روز پیش از آن، یکشنبه اول خرداد ۱۴۰۱، روابط عمومی سپاه پاسداران هم از «شهادتِ سرهنگ پاسدار صیاد خدایی» در «یک اقدام تروریستی ضد انقلاب و عوامل وابسته به استکبار جهانی» خبر داده بود.

روابط‌ عمومی‌های این دو نهادِ نظامی توضیحی پیرامون عوامل و علت این قتل‌ها و ترور‌ها نمی‌دهند؛ اما پیش از هر توضیحی انگشت‌ها به‌سوی کشوری نشانه می‌رود که از قضا او هم علاقه‌ای به توضیح‌دادن در خصوص «اقدام‌های تروریستی» و «خرابکاری‌ها» ندارد.‌

چرا این خبر مهم است؟ جمعه،‌ ششم خرداد ۱۴۰۱،‌ روزنامه‌ی نیویورک‌تایمز با استناد به سه منبع ایرانی از حمله‌ی پهپادی علیه مرکز نظامی پارچین خبر داد.
این روزنامه می‌گوید که یک مقام آمریکایی نیز این ادعا را تأیید کرده است.

بنا بر این گزارش، این حمله‌ی پهپادی همان «سانحه‌ای» است که روابط عمومی وزارت دفاع از آن خبر داده و منجر به کشته‌شدن «احسان قدبیگی» شده است.

نیویورک‌تایمز، دو روز پیش نیز به نقل از «یک مقام اطلاعاتی» نوشته‌بود که اسرائیل در ترور «صیاد خدایی» دست داشته است.

بر اساس گزارش این روزنامه‌ی آمریکایی، مقامات اسرائیل به آمریکایی‌ها این موضوع را اطلاع داده‌ و گفته‌اند که «این اقدام هشداری به ایران بوده تا عملیات‌های یک گروه سری در نیروی قدس را که از آن با عنوان واحد ۸۴۰ نام برده می‌شود، متوقف کند».

این نخستین ‌باری نیست که از سوی منابعی معتبر اما غیر رسمی ادعای دخالت‌داشتنِ اسرائیل در ترور‌ها و انفجار‌های مراکز نظامی در داخلِ خاکِ ایران مطرح می‌شود، اما مقاماتِ رسمی دو کشور هر بار سکوت می‌کنند؛ سکوتی که الزاما علت یکسانی ندارد.

کمی عمیق‌تر؛ سکوتی که از سر رضایت نیست

در همان روزی که صیاد خدایی در حوالی خیابانِ مجاهدین اسلام تهران با شلیک پنج گلوله ترور شد، سپاه نیوز، سایت روابط عمومی سپاه، در اطلاعیه‌ای از دستگیری «شبکه‌ای از اراذل و اوباش مرتبط با سرویس اطلاعاتی رژیم صهیونیستی» نوشت و مدعی شد که «این شبکه با هدایت سرویس اطلاعاتی رژیم صهیونیستی، اقدام به سرقت و تخریب اموال شخصی و عمومی، آدم‌ربایی و اخذ اعترافات ساختگی» می‌کرد.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/100809
👍11😱1
هستۀ پنهانِ تماشا؛ تأملی در انواع نیایش
سروش دباغ


 «نیایش مخاطبه محور»، تخاطبی و دیالوگی است و در آن، فردِ در حال نیایش، با موجودی متشخص، متعالی و انسانوار[۷] گفتگو می کند؛ آنچه مارتین بوبر از آن به رابطۀ «من»-« تو» تعبیر می کند. فرد نیایش کننده، بر این باور است که با موجودی تخاطب می کند که بیرون از ذهن و روان اوست و تعیّنِ انتولوژیک دارد. به تعبیر دیگر، مخاطبه واقعی است و دو طرف دارد؛ گفته می شود و شنیده می شود. اجابت شدنِ پاره‌ای از این نیایش‌ها، از منظر نیایش‌کننده، پاسخی است که دریافت کرده و مؤیدِ گفت و گویی که میان او و ساحتِ قدسیِ هستی شکل گرفته است. سپهری که می گفت:
 «سیاهی بود و ستاره‌ای/ هستی بود و زمزمه‌ای/ لب بود و نیایشی/ ((من)) بود و ((تو)) یی »[۸] و: «تو اگر در تپش باغ خدا را دیدی، همت کن/ و بگو ماهی‌ها حوضشان بی‌آب است/ باد می رفت به سروقت چنار/ من به سروقت خدا می رفتم»[۹] ؛ این نوع نیایش را بر می کشید. در متون مقدسِ ادیان ابراهیمی، همچنین در ادعیه‌ای چون « دعای کمیل»، « دعای ابو حمزه ثمالی» و« مناجات شعبانیه»، این نوع نیایش موج می‌زند.[۱۰]     

در «قرآن» چنین مخاطبه‌هایی با خداوند به چشم می‌خورد. به عنوان مثال، در سورۀ­ آل عمران می‌خوانیم:«رَبَّنَا إِنَّنَا سَمِعْنَا مُنَادِیًا یُنَادِی لِلْإِیمَانِ أَنْ آمِنُوا بِرَبِّکُمْ فَآمَنَّا ۚ رَبَّنَا فَاغْفِرْ لَنَا ذُنُوبَنَا وَکَفِّرْ عَنَّا سَیِّئَاتِنَا وَتَوَفَّنَا مَعَ الْأَبْرَارِ» (آیه­ ۱۹۳، سوره­ آل عمران).[۱۱]                                                    
در میان نیایش‌های مخاطبه‌محور، می توان «نیایش عاشقانه» و «نیایش غیرعاشقانه» را از یکدیگر تفکیک کرد. در «نیایش عاشقانه»، نفسِ مواجهۀ با امر متعالی محوریت دارد و در آن نیایش‌کننده، خواسته و حاجتی غیر از این مخاطبه، معاشقه و مغازله ندارد.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/100814
👍6
دو پرسش در باب استعاره‌ی «متروپل» و وضعیت ایران

فروریختن برج ده طبقه اما سست‌بنیاد «متروپل» آبادان در دوم خرداد، رویداد مهمی است که احتمالا به استثنای طرفداران مارش نظامی «سلام فرمانده»، دل همه‌ی ایرانیان را به درد آورد.

این حادثه‌ی دردناک، جان کسانی را گرفت که تاکنون اجساد ۲۸ نفرشان پیدا شده و فعلا از سرنوشت بقیه‌ی افراد و آمار نهایی اطلاعی در دست نیست.

آوار شدن این برج، می‌تواند ما را با چنین پرسش تکان‌دهنده‌ای روبرو کند: آیا «متروپل»، می‌تواند برای مردم ایران، تبدیل به یک «استعاره» شود؟

معنای ساده‌ی استعاره، به عاریت گرفتن یا به امانت گرفتن معنا است و از حیث ارزش و اهمیت ادبی، از تشبیه هم بالاتر است. می‌دانیم که زبان و ادبیات پارسی، ظرفیت‌های کم‌-مانندی برای خلق استعارات ادبی به‌یادماندنی دارد. اما استعاره یا به قول غربی‌ها Metaphor می‌تواند کارکرد سیاسی و فلسفی هم بیابد.

اگر با مقداری تکرار و بسامد، یک نام یا یک ترکیب، بیش از هر زمان دیگری بر سر زبان‌ها بیفتد، استعاره چنان فربه و متورم می‌شود که می‌تواند حتی استعارات و تشبیهات دیگر را نیز در بر بگیرد. به عنوان مثال، حالا می‌توان آهسته‌آهسته، سراغ چنین سوالاتی رفت: آیا با استعاره‌ی جدید «متروپل» مواجهیم؟ آیا ایران یک «متروپل» بزرگ است؟

برای رسیدن به پاسخ هر دو پرسش، باید مقدماتی را ذکر کنیم که ما را با یک پارادوکس و متناقض‌نمای شگرف روبرو می‌کند.

در سالیان گذشته و به ویژه در دو دهه اخیر، اتفاقات و حوادثی روی داده که درد و آلام و مهابت، آنها بر روی هم تلنبار شده‌اند حادثه پس از حادثه فرا می‌رسد و همین موضوع سبب می‌شود که یک رویداد تلخ و تراژیک، برای مدتی طولانی در تیتتر رسانه‌ها و  بر سر زبان‌ها نماند. این به خودی خود، یک وضعیت پارادوکسیکال و متناقض است. به عبارتی دیگر، اگر حادثه‌ای هم‌چون متروپل، در عرض ده سال، تنها یک بار روی دهد، تلخی آن به شکل طولانی‌مدت در کام همه می‌ماند. اما اگر هر ماه یک‌بار چنین چیزی روی دهد و در عین حال، شاهد اتفاقات دیگری هم باشیم که مصداق حادثه نیست و معنی دقیق آن، فاجعه به خاطر اهمال و بی‌کفایتی حاکمان باشد، جامعه به آنها «عادت» می‌کند و چه بسا حتی ارزش خبری هم نخواهد داشت!

بنابراین اگر قرار بر تولید استعاره در ادبیات سیاسی افکار عمومی ایران باشد، باید همواره دفتر یادداشتی را با خود حمل کنیم که احتمالا، چنین نکاتی را در آن دفترها یادداشت کرده‌ایم: حمله موشک سپاه به هواپیمای مسافری اوکراین واژگونی اتوبوس دانشجویان واحد علوم تحقیقات دانشگاه آزاد تهران آتش‌سوزی عظیم پلاسکو انفجار قطار نیشابور سوختن دختران شین‌آباد در مدرسه فجایع انبر قیچی کوی دانشگاه حادثه معدن ذغال سنگ استان گلستان آتش سوزی نفتکش سانچی سقوط هوپیمای تهران–یاسوج اتش‌سوزی‌های گسترده در جنگل‌ها اعتراضات خیابانی دی ۹۶ کشتار معترضین در آبان ۹۸

نمونه‌های بالا، تنها چند مثال برجسته بود و در این میان، به ده‌ها مورد حادثه‌ی دیگر اشاره نشده است؛ موضوعات بسیار مهمی همچون حمله داعش به مجلس شورای اسلامی، ترور مسئولین و کارشناسان هسته‌ای، انفجار بزرگ موشکی و کشته‌شدن نزدیک به چهل مقام موشکی در آن رویداد، از یاد رفته‌اند!

وجه مشترک و مهم همه‌ی حوادث دردناک و فجایعی که در ایران روی داده، این است که هیچ‌گاه، بروز یک حادثه، منجر به اتخاذ تدبیر برای جلوگیری از حوادث بعدی نشده است. یک حادثه روی می‌دهد، مدتی از آن صحبت می‌شود و سپس با بروز حادثه‌ی جدید، زخم قبلی از یاد می‌رود.

بنابراین به هیچ وجه نمی‌توان تضمین کرد که متروپول، آخرین برجی باشد که قرار است فرو بریزد!

حالا بپردازیم به سوال دوم؛  آیا ایران یک «متروپل» بزرگ است؟…

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/100834
👍11
متروپل نماد جمهوری اسلامی است
ابوالفضل قدیانی


فرو ریختن برج مترو پل موجب کشته شدن ده ها انسان بی گناه و نیز ده‌ها و شاید هم صدها انسان مجروح و مصدوم شد که هنوز تعداد دقیق کشته‌شدگان و زخمی‌ها مشخص نشده، چون معلوم نیست چه تعداد افراد زیر آوارند؛. چه تعداد زنده و چه تعداد جان باخته‌اند.

این فروریزی نماد فرو پاشی نظام جمهوری اسلامی است که بر فساد و تبعیض و ظلم بنا گردیده و تمامی نهادهای حکومتی را در تمامی عرصه‌ها فرا گرفته است. علت اصلی فرو ریزی برج متروپل خطا و اشتباه انسانی در محاسبات و مهندسی نبوده و نیست چون مهندس ناظر و کارشناس سازمان نظام مهندسی به مسئولین مربوطه گزارش‌ها و هشدارهای لازم را برای جلوگیری از ادامه ساخت برج متروپل داده بودند اما علیرغم این گزارش‌ها و هشدارها شهردار، فرماندار و استاندار از حسین عبدالباقی، مالک برج متروپل، که از رانت خواران و فاسدان مشهور استان خوزستان است، دفاع و راه را برای ادامهٔ ساخت برج متروپل باز کرده و او را در ایجاد این جنایت یاری رسانده‌اند.

طبق گفته مطلعین عبدالباقی با عده ای از مقامات کشور داد و ستد و زد و بند داشته و با حمایت آنان از رانت زیادی برخوردار است و طبیعی است که سهم حامیان قدرتمندش هم محفوظ است، بنابراین علت العلل فروریزی برج متروپل ، فساد و رانت‌خواری است که خود شاهد و سند دیگری بر فساد ساختاری در نظام استبداد دینی بر پایه ولایت مطلقه فقیه به ریاست علی خامنه‌ای مستبد خود بین و قدرت پرست ایران است.

فساد آن‌چنان در تار و پود این نظام تنیده که پس از رخ دادن فاجعه به جای اعزام فوری گروه های امداد و نجات در ساعات اولیه ، گروه‌های سرکوب با تمام تجهیزات برای خفه‌کردن صدای معترضان به صحنه فرستاده می‌شوند. چرا؟ چون حاکمیت خود از عمق و گستردگی فساد خود آگاه است و هم از آگاهی مردم از این فساد ساختاری و نیز از میزان مخالفت اکثریت قریب به اتفاق مردم با نظام جمهوری اسلامی مطلع می‌باشد، لذا در هراس و وحشت مدام و روز افزون از ملت به سر می‌برد.

در این فاجعه‌ تاسف‌بار حسین عبدالباقی و تمامی حامیان و شرکای پیدا و پنهان وی مقصرند و مسئول و باید پاسخگو باشند اما مقصر و مسئول اصلی علی خامنه‌ای مستبد امروز ایران است که باید پاسخگو باشد. مردم معترض هوشمندانه به درستی تشخیص داده‌اند که منشاء تمامی این مفاسد و فجایع و مصائبی که در عرصه های مختلف بر سر ملت آوار شده اوست. بی دلیل نیست که وقتی جان‌به‌لب می‌شوند و به خیابان می‌آیند نهایتاً او را هدف می‌گیرند؛ علیه او شعار می‌دهند و خواهان کناره‌گیری‌اش از قدرت می‌شوند. چون می‌دانند ویرانی این کشور و فقر و فلاکت انسان‌کشی که دامن‌گیر اکثریت قاطع ملت شده به خاطر حکومت مادام العمر غیر قانونی، نامشروع و غاصبانهٔ وی می باشد.
👍17
جوادی آملی: این «اسلام‌مالی» است نه نظام اسلامی؛
واکنش امامان جمعه به ریزش متروپل


زیتون-در پنجمین روز آواربرداری از برج متروپل آبادان، در حالی که مقامات از افزایش آمار جان‌باختگان خبر داده‌اند، آیت‌الله جوادی آملی در واکنشی کنایه‌آمیز به ریزش متروپل از مسئولان خواست «کاری را که مقدور نیست بر زمین بگذارند». او با اشاره به شرایط یک «نظام اسلامی» گفت «این اسلام‌مالی است نه اسلامی».
این مرجع تقلید با لحنی کنایه‌آمیز خطاب به مسئولان جمهوری اسلامی گفت که نظامشان اسلامی نیست.

جوادی آملی این اتفاق را به همه تعزیت گفت و چنین اتفاقاتی را ناشی از «لرزان بودن بنیان فکری مسئولین و مردم» دانست.

او با بیان اینکه «کسی که انگیزه اختلاسی و اندیشه نجومی دارد، فکرش را فکرتش را فطرتش را بر لبه لرزان سقوط، بنیانگذاری کرده است»، در اصل اول گفت: «خدای سبحان فرمود شما بنیان فکری و اندیشه و انگیزه را در جای لرزان نسازید، به فکر اختلاس و چپاول نباشید، به فکر زرق و برق دنیا نباشید، این شما را میبرد! آن که در لبه رودخانه که زیرش خالی است خانه میسازد، غرق خواهد شد.»
جوادی آملی در بیان اصل دوم با اشاره به خطبه‌ای از نهج البلاغه گفت که «اگر کسی خواست معتقد باشد و عمل صالح داشته باشد کاری که از او برنمی‌آید نپذیرد، کاری که مقدور او نیست بر زمین بگذارد».
اما مهمترین بخش از سخنان این مرجع تقلید در اصل سوم آمده بود، او به نقل از صفحه ۳۸۵ کتاب الامالی نوشته شیخ صدوق، گفت: «اسلام خان‌های که برای مردم می‌سازد هر چند قبر و خانه مرده باشد آن را محکم می‌سازد! دین برای مرده قبر محکم میسازد، قبری که ریزش کند دینی نیست اسلامی نیست.»
جوادی آملی افزود: «این پیام دین است! فرمود مهندس هستی، محکم بساز؛ معمار هستی، محکم بساز؛ پیمانکار هستی، محکم بساز؛ برای مرده گورکَنی میکنی محکم بساز!»
این مرجع تقلید شیعیان در سخنانی کنایه‌وار گفت: «اگر نظام، نظام اسلامی است یعنی این؛ اگر مسئول آن نباشد اگر مردم این نباشند، این عمل به بیان پیغمبر و اسلام نیست؛ این اسلام‌مالی است نه اسلامی!»

واکنش دیرهنگام «فرمانده» رهبر جمهوری اسلامی در واکنشی دیرهنگام عصر روز پنج‌شنبه ۵ خرداد پیامی به جلسه فوق‌العاده‌ بررسی گزارش‌های مربوط به حادثه فرستاد و این فروریختن برج متروپل را «تاسف‌بار» خواند و خواستار «پیگرد مقصران حادثه» و «مجازات عبرت‌آموز» شد.
علی خامنه‌ای صبح روز چهارشنبه، چهارم خرداد، در حالی که حادثه مرگبار فروریختن ساختمان در آبادان وارد سومین روز خود شده بود، در دیدار با هیات رئیسه و نمایندگان مجلس شورای اسلامی اشاره‌ای به این حادثه نکرد و همین امر انتقاد کاربران شبکه‌های اجتماعی را به‌دنبال داشت.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/100885
👍18👎1
«فقط یک نفر نمی‌داند»؛ اسپانسر «سلام فرمانده» کیست؟

زیتون-یلدا امیری:درست در روزهایی که مردم خوزستان داغدار قربانیان و چشم‌انتظار نجات احتمالی عزیزان‌‌شان هستند و در همان دقایقی که هر ثانیه آن ممکن است نفس‌های انسان‌های زیر آوار مانده را  به شماره بیاندازد، رسانه‌های حکومتی تبلیغات وسیعی برای برگزاری تجمعات و پرکردن استادیوم‌ها می‌کند تا هواداران نظام برای علی خامنه‌ای «سلام فرمانده» بخوانند.
در حالی‌که این روزها تجمعات گسترده‌ای در اعتراض به بی‌کفایتی و کم‌کاری دولت در آواربرداری برگزار شده، بودجه و امکانات وسیعی صرف پروپاگاندایی می‌شود که برای «سید علی» تدارک دیده شده است.

روز پنجشنبه، ۵ خرداد ۱۴۰۱،‌ با تبلیغات وسیع رسانه‌های حکومتی سرود «سلام فرمانده» طی مراسمی در استادیوم آزادی اجرا شد. درست در زمانی که مردم خوزستان در ماتم و عزا به سر می بردند، تندروها با سلام فرمانده در تهران جشن گرفتند.
دروازه استادیوم آزادی به طور بی‌سابقه‌ای به روی زنان باز شد و نیمه پنهان جمعیت تهران در کنار مردان، نه برای تماشای فوتبال، که برای فرستادن «سلام» به «فرمانده» وارد استادیوم شدند.

کاربران شبکه‌های اجتماعی برپایی این مراسم را اقدامی شرم‌آور و تلاش بیهوده نظام برای جمع‌آوری طرفدار توصیف کردند و آن را نشانه آخرین دست‌وپا زدن‌های حکومت دانستند.

برخی کاربران توییتر از هشتگ‌هایی مثل «سلام وامانده، قبرت شده آماده» و «سلام فرمانده، تهش مثل هیتلر میشی درمانده» استفاده کردند. برخی نیز با انتشار تصاویری از کودکان زباله‌گرد نوشتند: «سلام فرمانده، منم این کودک ایرانی درمانده که سهمش از انقلاب، لابه‌لای زباله‌ها مانده».

اما محمدرضا نقدی معاون هماهنگ‌کننده سپاه پاسداران درباره این اجتماع و اجرای این سرود گفت که «عملیاتی که در جنگ ترکیبی امروز خود، یک فتح المبین و والفجر ۸ بود، آری این دهه نودی‌ها بودند که امروز زیر شدیدترین آتش جنگ روانی از اروند عبور کردند».

او سلام فرمانده را «حماسه‌ای» توصیف کرد که «یک‌بار دیگر نشان داد این انقلاب الهی است و هیچ مانع و مشکلی هرچند بزرگ نمی‌تواند جلوی پیشروی آن را بگیرد».

سرود خودجوشی که اسپانسر حکومتی دارد
مسئولان نظام و دست‌اندرکاران سلام فرمانده تلاش می‌کنند تا این سرود را کاری خودجوش، مردمی و غیرحکومتی جلوه بدهند.
سعید نعیمی، تهیه‌کننده این سرود می‌گوید: «گروه ماح را مقارن با سالروز شهادت حاج قاسم در سال گذشته راه‌اندازی کردیم تا برای تربیت نسل دهه ۹۰ برنامه‌ریزی‌ها و تلاش‌هایی داشته باشیم که خدا را شکر شهید زنده، ما را تنها نگذاشت. برای ساخت این اثر، هزینه کرایه پنج دوربین را هم نداشتیم، ولی عوامل به‌صورت دلی و جهادی کار کردند».
[…]

اما یک منبع مطلع  در گفت‌وگو با «زیتون» گفت که سلام فرمانده از ابتدا با حمایت علی فروغی، مدیر شبکه سوم صدا و سیما تولید شد و تمامی مخارج و تبلیغات آن از همین طریق تامین شده است.
.
علی فروغی پیش از انتصاب به عنوان مدیر شبکه ۳، رئیس مرکز بسیج صداو‌سیما و مدیر مرکز تخصصی معاونت فرهنگی-اجتماعی سازمان بسیج مستضعفین بود. گفته می‌شود فروغی خواهرزاده همسر حداد عادل است و برخی از رسانه‌ها انتصاب او به ریاست شبکه سوم سیما را بی‌ارتباط با این موضوع نمی‌دانند.

به گفته این منبع مطلع «وحید جلیلی، برادر سعید جلیلی و قائم مقام رئیس سازمان صدا و سیما در امور فرهنگی و دبیر ستاد تحول رسانه ملی نیز یکی دیگر از اسپانسرهای سلام فرمانده است».

وحید جلیلی از بنیانگذاران جنبش عدالت‌خواه دانشجویی است که اکنون اعضای آن به معضلی برای نظام تبدیل شده‌اند.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/100957
👍12🤬3👎1
عشق را در پستوی خانه نهان باید کرد؛
هنجارهایی که با یک بوسه فرومی‌شکنند


زیتون- طاها پارسا: آسمان تپید؛ نوید محمدزاده، بر روی فرش قرمز کن، همسرش فرشته حسینی را بوسید؛ و حالا سینماگران ایرانی حاضر در جشنواره کن از سوی رییس سازمان سینمایی به «رفتار هنجارشکنانه»، «ژست‌های اپوزیسیونی» و «اظهارات غیرفرهنگی» متهم شده‌اند.

محمد خزاعی به این اندازه هم قانع نشد و از مدیرعامل خانه سینما خواست تا «این حواشی» در شورای صیانت خانه سینما بررسی‌ و نتیجه به شورای اخلاق حرفه‌ای سینما ارائه شود.

خزاعی گویا مأمور به ابلاغ شد؛ فرمان اما پیش‌تر صادر شده بود. نماینده‌ی «فرمانده» در روزنامه‌ی کیهان از «پوشش غیرمتعارف و خلاف شأن بانوی ایرانی بر فرش قرمز کن» نوشت و از «رفتاری که با حجب و حیای انسان ایرانی در تضاد است».

نوید محمد‌زاده در چرایی رفتارش بر روی «فرش قرمز» کن گفت «واقعیتش در دوره‌ای که زندگی می‌کنیم، به نظرم واجب است که به عشق احترام بگذاریم».

چرا این خبر مهم است؟
این خبر، مهم‌ترین خبر جشنواره کن برای ایرانی‌ها نیست اما گویا بنا بر این است که ذیل آن، «خبر اصلی» به‌کام مردم و هنرمندان تلخ شود.

خبر اصلی این است: رز امیرابراهیمی، بازیگر ایرانی، به خاطر ایفای نقش در فیلم «عنکبوت مقدس» جایزه‌ی بهترین بازیگر نقش اول زن را از آن خود کرد.

این معتبرترین جایزه‌ای است که تا‌کنون یک بازیگر ایرانی در جشنواره‌های جهانی از آن خود کرده است و نخستین بار است که یک زن و بازیگر ایرانی موفق به کسب این عنوان می‌شود.

ایسنا این خبر را با تیتر «نخل طلای جشنواره کن به فیلم مثلث غم رسید» کار کرد و در میان لیست جوایز ناگزیر و بدون اشاره به هویت و‌ ملیت زر امیر ابراهیمی، ناگزیر نام او را هم آورد.

ایرنا هم از ایسنا کم نگذاشت و با تیتر «کن هفتاد و پنجم برگزیدگانش را شناخت» برای جایزه‌ی هم‌وطن ایرانی، سنگ تمام گذاشت!

روزنامه جوان در تیتر یک آن را «جایزه  وطن‌فروشی» نامید و‌ کیهان هم با تیتر «حمله‌ی جرثومه‌های فساد به ارزش‌های اسلامی-ایرانی و‌ عنکبوتی که برای کن مقدس است» از آن یاد کرد.

کمی‌ عمیق‌تر؛ «صدای مظلومیت مردم ایران» و این هنجارهای شکستنی
[…]
اگرچه جایزه‌ی زر امیر ابراهیمی، به‌خاطر پیشینه‌اش و داستان‌ ِفیلمی که در آن بازی کرده، و سخنان فرهادی، علیدوستی، معادی و روستایی هر کدام در جای خود کام مسئولان دولتی و حاکمان ایران را تلخ می‌کند اما چنین به‌نظر می‌رسد که این‌بار این بوسه‌ی نوید محمد زاده بر لبان فرشته حسینی است که هنجارهای رئیس سازمان سینما و حسین شریعتمداری را سخت‌تر شکسته است.

هنجار» از مفاهیم اساسی جامعه‌شناسی محسوب می‌شود، در جامعه‌شناسی «هنجار ، رفتار، قاعده، معیار یا میزانی است که با آن رفتار اجتماعی افراد در جامعه سنجیده می شود» و «هنجارهای اجتماعی، رفتارهای معینی هستند که بر اساس ارزش های اجتماعی قرار دارند و با رعایت کردن آنها جامعه انتظام پیدا می کند»*.

فرهنگ و هنر و ادبیات ایرانی سرشار از  ادبیات غنایی و عشقی است و منظومه‌هایی مانند «خسر و شیرین» زیباترین جلوه‌های عشق‌‌بازی و دلبری است.

در ۴۳ سال استقرار جمهوری اسلامی تلاش شده است که ارزش‌ها و هنجارهای مورد نظر حکومت در جامعه نافذ شود اما به‌نظر  نمی‌رسد که این اتفاق افتاده باشد. هر چه زمان می‌گذرد آن‌چه که حکومت به‌نام  رفتارها و هنجارهای اسلامی مانند حجاب اجباری به مردم ایران تحمیل کرده و یا در آموزش‌های رسمی گنجانده، عقب‌تر می‌رود و نشانه‌های شکست فرهنگی  در سیاست‌های رسمی بیشتر به‌چشم می‌خورد.  از جمله تکه پارچه‌ای که امروزه  اغلب زنان ایران  بر روی موهای‌شان می‌اندازند نشانی از پوشش اسلامی مد نظر شیعه‌های غالی ندارد. در آخرین مورد، بوسه‌های عاشقانه‌ی نوید محمدزاده و فرشته حسینی بر لبان یکدیگر ، تنها نشانه‌ای از شکست حکومت در بازی ‌هنجارها با جامعه ایران است و نه شکسته‌شدن هنجارهای ایرانی  و «فرهنگ سرزمین مادری»؛ نظامی قرن‌ها پیش این معنا را سروده است:

جهان عشق‌ست و دیگر زرق‌سازی /  همه بازی‌ست الا عشق‌بازی

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/100969
👍13
عشایر خوزستان با بیرق خونخواهی به معترضان پیوستند؛ من چه گویم که غریب است دلم در وطن 

زیتون-شامگاه یک‌شنبه هشتم خرداد، عشایر جزیره مینو، شادگان، ماهشهر و بقیه مناطق نزدیک به آبادان با پرچم‌های عشیره‌ای خود به معترضان پیوستند.
براساس ویدئوهای ارسال شده برای زیتون و ویدئوهایی که در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده، سرازیرشدن سیل عشایری که برای همدردی آمده بودند حتی مردم آبادان را نیز متعجب کرد، حضور عرب‌ها با پرچم طایفه‌ای به معنای خون‌خواهی و هشدار است.

مردم محلی گزارش دادند که این عشایر پرچم‌های خود در محلی گذاشتند که قرار بود، امام جمعه سخنرانی کند و با مراسم هوسه و یزله (پاکوبیدن به روشی خاص) با خانواده‌های قربانیان همدردی کردند.

داریوش معمار، روزنامه نگار و حامی محیط زیست، نیز در توییتر نوشت که عشایر اعلام کرده‌اند که تا زمان تعیین تکلیف، آبادان را ترک نخواهند کرد.

طبق ویدئوهای منتشره عشایر با سر دادن شعارهایی به زبان عربی به ماموران امنیتی هشدار دادند که در صورت ادامه تیراندازی به سوی مردم و توسل به خشونت مقابله‌به‌مثل خواهند کرد.

اما براساس گزارش‌های دریافتی، نیروهای امنیتی پس از رفتن عشایر به معترضان تیراندازی کرده و از گاز اشک‌آور استفاده کردند.

بسیاری از عشایر به دلیل نوع زندگی و برای تامین امنیت خود مسلح هستند و هشدار آنها می‌تواند عواقبی برای جمهوری اسلامی به دنبال داشته باشد.

برخوردهای خشونت‌بار نیروهای امنیتی حکومت، مراسم عزاداری و اعتراضاتی را که به دلیل بی‌کفایتی در آواربرداری برگزار شده بود را به یک بحران امنیتی تبدیل کرده است.

یکشنبه شب معترضان در مناطق نزدیک به محل فروریختن برج متروپل با شعارهای «ما همه اهل جنگیم، بجنگ تا بجنگیم» و «هیهات منه الذله» به سرکوب اعتراضات و نحوه برخورد با فاجعه متروپل اعتراض کردند.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/100964
👍10
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
اختصاصی زیتون: عشایر با بیرق‌هایی که در فرهنگ خوزستان به معنای خون‌خواهی و هشدار است به معترضان پیوستند
👍6👏3
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
اختصاصی زیتون: عشایر در اقدامی معنادار بیرق‌های خود را در محل سخنرانی امام جمعه گذاشتند
👍7👏3
دیگر صدا با سکوت آشتی نخواهد کرد؛
بیانیه‌ی هشدارآمیز ۱۲۵ تن از فعالان سیاسی و مدنی


زیتون– بیش از  یک‌صد و بیست تن از فعالان سیاسی و مدنی با انتشار بیانیه‌ای نسبت به خشونت‌آمیز شدن  «جنبش‌های به حقِّ مردمِ خشمگین»  هشدار دادند و  «حاکمیت بی‌کفایت» را «مسئول هرگونه واکنش مردم» دانستند.

در میان امضاء‌کنندگان بیانیه اسامی فعالان سیاسی شناخته‌شده‌ متعددی به چشم می‌خورد.

نویسندگان بیانیه می‌گویند که از نارضایتی و ناامیدی مردم از «انتخابات مدیریت‌شده‌ی  ۱۴۰۰» و «دولت انتصابیِ یک‌دست شده» مشخص بود «جنبش‌های اجتماعی از لایه‌های زیرین جامعه سربرکشد و تا زمان استمرار بحران‌ها نیز فرو نخواهدنشست» و «دیگر صدا با سکوت آشتی نخواهد کرد».

به‌زعم امضاء‌کنندگان حاکمیت «باز هم خبر از جراحی می‌دهد»  اما چون «الگو، برنامه و سیاستِ اجتماعی» ندارد،  برای «نگاه داشت ملّت زیر تیغ جراحی خود، به سرکوب متوسل می‌شود».

آنها در ادامه می‌نویسند «اگر دوران جنگ را با نخست وزیرِ درحصرگرفتارش کنار بگذاریم دولت‌ها در ایران گاه به اسم حفظ نظام و گاه تعدیل اقتصادی، دست به جرّاحی برای جداسازی دستاوردهای انقلاب از تن جامعه زده‌اند».

آنها سپس نمونه‌هایی از این «جداسازی» را آورده‌ و به آثار آن‌ها اشاره کرده‌اند: «جدایی مغزهای متفکر و خلّاق را از تن دانشگاه‌ها»،  «جدایی آزادی‌های صنفی و سیاسی را از تن حوزه‌ی مدنی و سیاسی»، «جدایی تن شهر و طبیعت از شهروندان با تراکم فروشی» و  به‌دور انداختن رفاه کارگان با سیاست تعدیل و اصلاح قانون، «تورم‌های  بالای ۱۰ درصد  و ۳۰ درصد»«تخریب و آلودگی محیط زیست در ایران»، «رانت‌جویی نیز بخش مولد ایران»، «مهاجرت، سرمایه‌ی انسانی و اجتماعی». 

در ادامه این بیانیه آمده است«این حاکمیت، فاقد صلاحیت برای هرگونه تدوین و اجرای برنامه‌ی توسعه است، چه رسد به این‌که تیغ جّراحی اقتصادی و اجتماعی و سیاسی به دست گیرد. زمانی گفته‌می‌شد که هر ۹ روز با یک بحران مواجه هستیم امّا اکنون باید گفت که هر روز با یک فاجعه روبروییم»

بیانیه در پایان «ضمن تسلیت به مردم آبادان، خوزستان و همه ایران» حاکمیت را مسئول واکنش‌های مردم  و خشونت‌امیز شدن اعتراض‌ها می‌داند: «دور نیست جنبش‌های به حقِّ مردمِ خشمگین دربرابر حاکمیتی بی‌کفایت، به ناچار به خشونت‌هایی رنج‌آور بیانجامد زیرا نظامی که به میثاقهای خود با ملت پایبند نیست و با مسدود ساختن فضای سیاسی و اجتماعی، راه هرگونه اصلاح و تحول را بسته‌است، لاجرم خود نیز مسئول هرگونه واکنش مردم هم خواهدبود»

متن کامل این بیانیه که برای انتشار  به‌دست «زیتون» رسیده، به این شرح است:

https://www.zeitoons.com/101201
👍11😱1
پدیده «مدیرشویی» در جمهوری اسلامی 
امیرحسین شیروی


پدیده «پول شویی» دیری است که مطرح شده و در اقتصاد جهانی به عنوان یک اخلال گر اقتصادی مورد بررسی قرار گرفته است. در نظام یک پارچه جهانی و سهولت تبادلات پولی که لازمه پویائی تجارت بین المللی است، تولید پول‌های کثیف که از طرق نامشروع و خلاف تحصیل می شوند، نیز رشد کرده و ورود آنها در عرصه معاملات مالی موجب اخلال و کاهش ارزش پول می گردد. پول کثیف از راه‌هایی مانند قاچاق، تروریسم، اختلاس، رشوه، سرقت، کلاه برداری، آدم ربائی و . . . حاصل شده و ورود این پول ها در چرخه پول رسمی به منزله تطهیر آنان است.
جهان امروز به جهت ایجاد مانع و جلوگیری از چنان فعالیت های مضر، قوانین سخت گیرانه ای را وضع نموده و تلاش دارد از ورود پول کثیف در اقتصاد ممانعت به عمل آورد. البته کشورهای مختلف در اعمال این سخت گیری‌ها متفاوت عمل می کنند و در نتیجه صاحبان پول‌های کثیف در پی یافتن راه نفوذ به شبکه جهانی پولی از هر مسیر ممکن هستند.
پول کثیف هم به حال اقتصاد جهانی و تبادلات پولی مضر است از آن جهت که مولد نبوده و نقش صرفاً تورمی ایفا می کند، و هم اخلاقی نیست از آن جهت که باعث شیوع راه‌های خلاف برای کسب ثروت می شود.
پول شویی یا همان تطهیر پول های کثیف، به معنای اقدام برای ورود چنین پول هایی به بانک ها و مؤسسات مالی معتبر جهانی می باشد. به محض ورود آنها به یک بانک و عبور از سد مقررات پول شویی، سابقه سیاه آنان پاک شده و می توان با آن پول هر گونه معامله و تجارتی انجام داد.

اما به پدیده دیگر‌ی که مشابهت عجیبی با پدیده پول شویی دارد و من نام آن را “مدیرشویی” نهاده ام، کمتر پرداخته شده‌است. این پدیده پیشینه مدیدی دارد لکن در سال‌های اخیر افزایش چشم‌گیری داشته است و شامل کثیری از مدیران ارشد فعلی کشور می‌شود. افرادی بدون کوچک ترین شایستگی از طریق پارتی، نسبت های خانوادگی و به ویژه وابستگی به برخی نهادها بدون گذراندن مراتب و سابقه سازمانی، ناگهان سر از یک مدیریت کلان درمی آورند و به عنوان مدیرکل، معاون وزیر، رئیس هیأت مدیره شرکت، معاون استاندار، رئیس اداره و . . . معرفی می شوند. جایگاه تعریف شده برای چنین افرادی کاملاً تابع “شدت توصیه” و قدرت معرفی کننده است و هیچ نسبتی با توانائی، سواد و تجربه شخص معرفی شده ندارد. چنانچه نخستین نفوذ “به خیر” گذشت و حساسیت زیادی برنیانگیخت و یا مخالفت ها به راحتی سرکوب شد، جایگاه شخص موردنظر تثبیت شده و یک سال بعد ایشان با یک رزومه قابل توجه برای منصب بعدی معرفی می شود و چند سال بعد رزومه ایشان چنان سنگین و معنون می شود که جائی برای مناقشه و تردید باقی نخواهد گذاشت.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/100951
👍4
توضیح وزارت امور خارجه در مورد توقیف نفت‌کش‌های یونانی؛ چرا عاقل کند کاری که باز آرد پشیمانی

زیتون-سعید خطیب‌زاده، سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی توقیف کشتی‌های یونانی در خلیج فارس را قانونی خواند و در واکنش به بیانیه‌های فرانسه و آلمان، گفت که «ما صدور اینگونه بیانیه های یکطرفه و غیر قابل توجیه را که ظاهرا به یک عادت مستمر نزد صادرکنندگان آن مبدل شده، قویا مردود می‌دانیم.»

پس از آن که دولت یونان روز ۲۶ فروردین اعلام کرد که نفت‌کش روسی پگاس را که حامل ۱۱۵ هزار تن نفت ایران بوده، در کناره جزیره ائوبویا توقیف کرده است، سپاه پاسداران روز جمعه ۶ خرداد اقدام به توقیف دو فروند نفتکش یونان در آب‌های خلیج فارس و پایین کشیدن پرچم آن‌ها کرد.

خبرگزاری فارس و  بخش خبری بیست‌وسی  تصاویری از لحظه توقیف این کشتی‌ها منتشر کردند.

روابط عمومی سپاه در اطلاعیه‌ای علت این اقدام را بدون ذکر جزییات، ارتکاب به تخلف عنوان کرد.

نفت‌کش پگاس چند روز بعداز توقیف برای مقابله با تحریم‌های اروپایی علیه روسیه به لانا تغییر نام داد.
سخنگوی وزارت خارجه فرانسه، یک‌شنبه ۸ خرداد در بیانیه‌ای اعلام کرد، اقدام ایران «نقض شدید قوانین بین‌المللی» است و از تهران خواستار آزادی فوری این دو کشتی و خدمه آن شد.

همزمان اتحادیه اروپا نیز با ابراز نگرانی شدید از توقیف این دو کشتی در آب‌های خلیج فارس خواستار توضیح و کاهش تنش‌ها از سوی تهران شده بود. اتحادیه اروپا در بیانیه‌ای اعلام کرد: «نگرانی شدید خود را از رفتار ایران ابراز کرده و خواستار توضیح فوری مقامات تهران درباره کشتی‌های توقیف‌شده یونان هستیم.»

وزارت خارجه آلمان نیز در بیانیه‌ای با محکوم کردن توقیف دو نفت‌کش یونانی توسط ایران، خواستار آزادی فوری آن‌ها شد و اعلام کرد: «دولت آلمان توقیف دو نفت‌کش با پرچم یونان را در خلیج فارس محکوم می‌کند. اقدامات ایران مداخله بدونه توجیه در کشتیرانی تجاری بوده و بنابراین آشکارا ناقض مقررات بین‌المللی است».

سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی در ادامه سخنانش خطاب به آلمان و فرانسه گفت: «به این کشورها توصیه می‌کنیم به‌جای فرار به جلو و حمایت نابه‌جا از نقض‌های صورت گرفته توسط کشتی‌های یونانی، از فرآیندهای قضایی مبتنی بر مقررات بین‌المللی که هدف آن تضمین آزادی کشتیرانی و امنیت دریایی است، حمایت کنند».

متن کامل در زیتون:
https://www.zeitoons.com/101197
👍7
متروپل حادثه نبود؛ کالبدشکافی یک فاجعه


زیتون-محمدرضا سرداری: فرو ریختن برج های دوقلو متروپل، آبادان را به صدر اخبار ایران آورده است؛ شهری که پس از کشف نفت، همواره از شهرهای نام‌آور ایران بوده است؛ از تاسیس پالایشگاه نفت در آبادان تا آتش سوزی در سینما رکس، از حصر آبادان در جنگ ایران و عراق تا درخشش تیم فوتبالش و امروز نیز با فروپاشی برج معروفش؛ شهری که مردمانش به خونگرمی و وفا معروف‌اند.

با این وجود فساد سیستماتیک در مدیریت شهری و حضور گروه‌های مافیایی این شهر را با بحرانی مزمن روبرو کرده است.
پس از فرو ریختن متروپل و از دست رفتن تعدادی از شهروندان از جمله کارگران در زیر آوار، آبادان و دیگر شهرهای خوزستان صحنه اعتراضات خیابانی است. هر شب مردم در اعتراض به ساخت آن بنای سست‌بنیاد به کف خیابان می آیند.

دولت و مقامات محلی به شهادت شهروندان و ویدئوهای منتشر شده از سوی رسانه‌های محلی و شهروندان منفعل عمل کرده اند و مدیریت امداد رسانی و اطلاع‌رسانی به شدت ضعیف و ناکارآمد گزارش شده است.

نیروهای امنیتی بدون در نظر گرفتن شرایط محیطی و جریحه‌دار بودن احساسات مردم، سیاست سرکوب حداکثری را پیشه کرده و با شلیک به سمت تظاهرکنندگان به پیچیدگی اوضاع افزوده‌اند. اما آیا اعتراضات اخیر صرفا تخلیه خشم و هیجان ناشی از حادثه متروپل است یا معترضین مطالبه‌ای هم دارند که دولت و مقامات محلی نمی‌خواهند یا نمی‌توانند آن را برآورده سازند؟

شورای شهر یا شورای مافیا
حدود دویست و سی هزار شهروند در شهر آبادان زندگی می‌کنند؛ شهری که بخاطر وجود پالایشگاه نفت و همچنین منطقه آزاد اروندکنار یکی از قطب‌های اقتصادی خوزستان و ایران به شمار می‌رود. از این رو شهرداری این شهر که مدیرانش از سوی شورای منتخب مردم انتخاب می شوند؛ باید قدرت و ثروت قابل توجهی داشته باشد.

نگاه به دو شورای اخیر یعنی شورای پنجم و ششم آبادان و همچنین داده‌های این شهر نشان می‌دهد که شورای شهر آبادان با ۹ عضو فاقد پایگاه مردمی است و از این رو به راحتی در چنگ مافیای فساد قرار گرفته است.

نگاهی به انتخابات دوره پنجم شورای شهر آبادان نشان می دهد که منتخب نخست این شورا در شهری که بیش از ۱۷۰ هزار واجد شرایط رای داشته، کمتر از پنج‌درصد آراء را به‌دست آورده که برای شهری در این اندازه. در انتخابات دوره ششم شورای این شهر منتخب نخست آرایی به مراتب کمتر کسب کرده است.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/100984
👍3
سیاست محلی در ایران | سیاست خرد، سیاست کلان

حدود یک دهه پیش در دوره‌ای آموزشی درباره موضوع «پایش سیاست اجرایی» شرکت کردم. غالب شرکت‌کنندگان با این عنوان دعوت شده بودند که موضوع نشست «چگونگی مواجهه با مسائل و مشکلات محلی» است. اما وقتی برگزارکننده دوره از واژه «سیاست محلی» استفاده کرد؛ همه ناگهان جا خوردند و ترسی وجود همه را فرا گرفت. شرکت‌کنندگان به حق نگران بودند که ناآگاهانه در دوره‌ای شرکت کرده‌اند که موضوع آن «سیاست» است و ممکن است تبعاتی برای آنان داشته باشد. اما مسئله سوءتفاهمی بیش نبود؛ سوء‌تفاهمی که ما ایرانیان شاید یک قرن است که با آن روبرو هستیم.
این سوء تفاهم چیزی نیست جز تعریف ما از «سیاست».

از سیاست تعاریف و تعابیر متنوعی در مکاتب مختلف سیاسی و فلسفی چپ و راست وجود دارد که مخرج مشترک آن «دست چ‌زدن به اقدامی عملی برای تصمیم‌گیری» است. سیاست به عبارت دیگر علم یا هنر «تصمیم‌گیری» است. این تصمیم‌گیری می‌تواند در سطح بسیار کوچک در واحد یک خانواده صورت گیرد و تا سطح یک کشور و نظام بین المللی تسری یابد. از رو می‌توان سیاست را نیز هم‌چنان‌که در علم اقتصاد رایج است، به سطح خرد و کلان تفکیک کرد.
 تفکیک
سیاست به خرد و کلان در ایران موضوع بسیار چالش‌برانگیزی است. آنچه امروز از سیاست حال حاضر ایران می‌فهمیم صرفا معطوف به موضوعات کلان و پیچیده‌ای است که راه‌حلی برای آن جز انقلاب و تغییر نظام وجود ندارد. از نگاهی دیگر انقلاب و تغییر نظام سیاسی در کشورهایی با شرایط ایران صرفا نسخه‌ای برای حل مشکلات کسانی است که دغدغه حضور در قدرت دارند. سیاست کلان در ایران در واقع به معنی جابه‌جایی صاحبان قدرت است. همان‌طور که در انقلاب ۵۷ صرفا جای صاحبان قدرت عوض شد اما مشکلات کلان کشور همچنان بر جای خود باقی ماند و تازه مشکلات جدیدی نیز بدان افزوده شد.

اعتراضات اخیر به گرانی در شهرهایی چون «جونقان» و «سورشجان» که حتی نام آنان را برخی از ما شاید پیش از این نشنیده بودیم؛ به خوبی اهمیت سیاست خرد را در ایران امروز نشان می‌دهد. به‌طور نمونه هشتگ «جونقان» زادگاه سردار اسعد بختیاری ظرف چند روز ترند کاربران فارسی زبان بود. جونقان یکی از ۴۱ شهر استان چهارمحال و بختیاری است که با حدود ۱۵ هزار جمعیت جایگاه هشتم را در این استان دارد.

هر چند که اعتراض به گرانی دلایل خاص خود را دارد اما یکی از پیام‌های مهم در این اعتراضات، اصالت یافتن سیاست محلی در ایران است. یعنی امروز دیگر همه‌چیز در پایتخت و کلان‌شهرها خلاصه نمی‌شود. گسترش ارتباطات بیش از گذشته جغرافیای سیاسی را تحت تاثیر خود قرار داده است. از این رو روز-به-روز رویدادهای شهرهای کوچک بازتاب درخور توجهی می‌یابد و به سیاست‌ورزی در عرصه محلی در آینده ایران جایگاه ویژه‌ای می‌بخشد.
 
مقصود از سیاست خرد به طور مشخص «تصمیم‌گیری» در سطح زندگی شهروندی است. یعنی هر شهروند تصمیم‌گیری، یک بازیگر در عرصه «سیاست خرد» است؛ چه در واحد خانواده باشد، چه در یک نهاد غیر دولتی، چه در یک انجمن صنفی یا در یک شورای شهر، روستا یا محله. «شهروند تصمیم‌گیر» کسی است که یا «کنشگر» است یا «واکنشگر». 
بازیگران سطح کلان سیاست به‌ویژه در کشورهای در حال توسعه درگیر «منافع کلان» هستند. آنان یا به دنبال دریافت امتیازهای بزرگ اقتصادی و فرهنگی‌اند یا در توزیع آن نقش‌آفرینی می‌کنند؛ در حالی که شاید حتی از احوال خانواده یا محل سکونت خویش نیز بی‌خبر باشند.

اما بازیگران عرصه خرد سیاست با مسائل روزمره درگیرند. منافع آنان نان شب، چاله‌های کوچه و خیابان، آب‌گرفتگی سطحی، بهداشت محله و محلی امن برای تفریح کودکان و سپری کردن اوقات سالمندان خویش است. مسائلی که اعضای شوراهای شهر و روستا، شهرداران، دهیاران و فعالان مدنی با آن درگیرند. از این رو ماهیت «سیاست خرد» با « سیاست کلان» از اساس با یکدیگر متفاوت است، هر چند هر دو می ‌توانند بر یکدیگر اثرگذار باشند و هم‌دیگر را تقویت و تضعیف کنند.

این پرونده قصد دارد تا عرصه «کبوتران» را در «سیاست خرد» از عرصه «بازها» در «سیاست کلان» تفکیک کند.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/100999
👍6🤬1
درد، اندوه و رنجِ کنش‌ساز 
ابوالفضل مظلوم‌زاده


از متن :
شیون‌های سوزناک مادر و فریادهای معترضان، آن‌چنان بی‌حس و بی‌معنی نیستند که در یک موقعیت غیرقابل تحرک حبس شوند. هرکدام از این تصاویر می‌توانند در محکم‌ترین و قوی‌ترین روابط رسوخ کنند و شاکله‌های آن‌ها را فرو بریزند. «رنج» به‌دلیل ماهیت‌ش، می‌تواند از یک تجربه‌ی فردی، مرزهای خود را به روی حوزه‌ی عمومی باز کند. تماشاگرِ رنج، آن را می‌بیند، می‌شنود، معنادهی و تفسیر می‌کند. هرچند فریاد زدن را یک نمونه‌ی نفی زبان و گفتار به حساب آوردیم که نتیجه‌ی شکست‌خوردن کلمات در بیان رنج آمیخته به غم و اندوه بودند، امّا پیام، در لابه‌لای گرفتگی‌های صدا و آواهای ناموزون، میان هق‌هق‌های مادر، در بین مشت‌های گره ‌کرده و چهره‌های خشمگین معترضان، منتقل می‌شود. در همین نگاه، که رنجِ نهادینه و اندوه تلنبار شده در فرد، او را وادار به فریادی براندازانه می‌کند، پل‌هایی نامرئی بین «جان»ها می‌زند. در واقع، بیان فیزیولوژیکی درد و رنج در قلمروی ناگفتارها، می‌تواند به «توجه»، «تصدیق» و «عمل دیگران» منتهی شود. 
امّا می‌خواهیم بپرسیم این درد، رنج و فریاد برآمده از آن، در خودشان چه دارند که در میان هزاران بدن تکرار می‌شوند و از دل‌شان یک شورش عمومی علیه وضعیت موجود سر بر می‌آورد؟ یا، چگونه می‌تواند یک کنش سیاسی از «رنج» ناشی شود؟ آن‌طور که بتوان از مفهومی به عنوان «رنجِ کنش‌ساز» [[۲]] سخن گفت!
[…]

جایی‌که فرد رنجور سد خود تنها انگاری را می‌شکند و علیه تحمیل‌های مکرّر رنج می‌ایستد، نقطه‌ی آغاز خیزش علیه نظامی است که کارویژه‌ی اصلی آن تحقق یک «رنج برنامه‌ریزی‌شده» و فراگیر برای کنترل رنجور و سوق دادن او به «نقطه‌ی شکست کامل فرد و هدایت او به موقعیتی طاقت‌ فرساست؛ موقعیتی از معلق‌بودن و سکون، اجباری بی‌امان و سنگینی سرریزی که به هیچ‌وجه کاهش‌پذیر نیست [[۱۱]].» سمادر بوستان، فیلسوفی که در حوزه‌ی «درد» کار می‌کند، این عمل سلطه‌طلبانه‌ی حکومت‌های استبدادی را به پرتاب‌های تمام‌نشدنی تیر به هدف تشبیه می‌کند. در مثال او، زمانی‌که آستانه‌ی مطلوب تولید رنج در نظام استبدادی، به‌منظور کنترل، فرماندهی و دستکاری فرد، مشخص نباشد، آن آستانه هم‌چنان تیره و تار باقی می‌ماند. در واقع هدف مشخص است؛ امّا دایره‌های احتمالیِ بالقوه و تأثیرگذار بسیار زیاد و متنوع‌اند. پس تنها چیزی که باقی می‌ماند، پرتاب هر چه بیش‌تر تیر است. به این امید که به هدف اصابت کند! برای از پا درآوردن فرد به عنوان هدفِ تحمیل رنج و با پیاده‌سازی مجموعه‌ای از پروتکل‌های درد، مداوم، و بارها و بارها. به هر شکلی که این اطمینان به دست آید که حداقل برخی از آن‌ها به هدف‌شان خواهند رسید!

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/101255
👍10
به هر آن کجا که باشد به‌جز این سرا سرایم؛
چرا ایرانی‌ها «میل به مهاجرت» دارند؟


زیتون- فرید بهمنش: پیماش‌ها و‌ گزارش تحقیقی «رصدخانه مهاجرت ایران»، نشان می‌دهد که «میل به مهاجرت»، در میان جوانان و دانشجویان و متخصصان ایرانی، به اوج رسیده است.

کارشناسان این مرکز تحقیقاتی-دانشگاهی، تأکید دارند که بین مراحلی همچون میل، تصمیم و عمل، تفاوت وجود دارد و همه‌ی اینها، یکی نیستند، اما بدون شک، کسی که در درون، به طور همیشگی با آرزو و تمایل به مهاجرت زندگی می‌کند، از وضعیت فعلی زندگی خود ناراضی است و به شرایط موجود اعتراض دارد.
[…]

سنجش میزان تمایل دانشجویان و فارغ‌التحصیلان به مهاجرت از ایران، موضوع مهمی است که بر اساس یک نظرسنجی میدانی و با کسب پاسخ ۲ هزار و ۶۵ نفر،  از سوی موسسه‌ی «رصدخانه‌ی مهاجرت ایران» وابسته دانشگاه صنعتی شریف  در سال ۱۴۰۰ مورد ارزیابی قرار گرفته است.

نتایج این نظرسنجی نشان می‌دهد که ۴۰ درصد از این افراد با رده‌ی «بسیار زیاد»، ۲۶ درصد از آنان به رده‌ی «زیاد» و ۲۰ درصد نیز با میزان «متوسط»، میل به مهاجرت از ایران دارند و این میل، تنها در میان ۱۴ درصد از دانشجویان و فارغ‌التحصیلان، در حد کم و خیلی کم است؛ یعنی دست‌کم دو سوم  از دانشجویان و فارغ‌التحصیلان دانشگاه‌های ایرانی، می‌خواهند بروند.
[…]

۷۰ درصد از دانشجویان و فارغ‌التحصیلان دانشگاه‌های ایرانی، میل به مهاجرت را به عوامل بیرونی و شرایط کلی کشور ربط داده‌اند و شمار نخبگانی که به دلایل شخصی، تمایل به رفتن دارند، حتی به ۲۰ درصد هم نمی‌رسد. ذکر همین دلیل، نزد استادان و محققان، حتی به ۸۱ درصد هم رسیده است و این نشان می‌دهد که نظام جمهوری اسلامی، از دید نخبگان ایرانی، در «کلاس حکمرانی»، نمره‌ی بسیار پایینی گرفته و به قول قدیمی‌ها، حتی به «تک ماده» هم نرسیده است.
[…]

چرا می‌روند؟ همه آرزویم اما چه‌کنم که بسته پایم …
دانشجویان و فارغ‌التحصیلان ایرانی، ۵ دلیل مهم برای میل به مهاجرت خود از کشور، ذکر کرده‌اند. دلایل آنها به شکل زیر است: ۱.بی‌ثباتی اقتصادی کشور. ۲.شیوه حکمرانی و مملکت‌داری. ۳.ناامیدی نسبت به آینده. ۴.امید به زندگی بهتر در خارج از کشور. ۵.وضعیت آزادی‌های فردی و اجتماعی.

اما ۵ دلیل میل به مهاجر از ایران نزد اساتید و محققان دانشگاهی، از برخی جهات متفاوت است. آنها دلایل خود را به این شکل بیان کرده‌اند:
۱.بی‌ثباتی اقتصادی. ۲.عدم توجه به شایسته‌سالاری. ۳.سطح درآمد و تناسب آن با هزینه‌ها. ۴.امکان شاد زندگی کردن. ۵.سلامت اخلاقی جامعه.
مقایسه‌ی دو وضعیت بالا، نشان می‌دهد که اعتراض به وضعیت اقتصادی، انتقاد از شیوه‌ی حکمرانی و نگرانی در مورد کیفیتِ زیست و وضعیت آینده، از مهمترین دغدغه‌های مشترک است

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/101302
👍6
درخواست شورای همکاری خلیج فارس برای شرکت در مذاکرات برجام؛
ایران: «بی‌مبنا و بلاوجه» است


زیتون-سخن‌گوی وزارت امور خارجه ایران  در واکنش به درخواست شورای همکاری خلیج فارس برای حضور در مذاکرات احیای برجام  این درخواست را «بی‌مبنا و بلاوجه» دانست و گفت «شورایی که به بزرگترین زرادخانه سلاحهای آمریکایی و غربی در جهان تبدیل شده، در جایگاهی قرار ندارد که در مورد برنامه موشکی و امور مرتبط با سیاست‌های نظامی و دفاع بازدارنده اظهار نظری بکند».

وزرای خارجه کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس در یکصد و پنجاه و دومین نشست این شورا که چهارشنبه ۱۱ خرداد در ریاض برگزار شد، با تأکید بر «لزوم پایبندی ایران به اصول حسن همجواری»، در بیانیه‌ای خواستار حضور در مذاکرات هسته‌ای جمهوری اسلامی و قدرت‌های جهانی شدند.

در این بیانیه آمده: «کشورهای عضو این شورا باید در مذاکرات پرونده هسته‌ای ایران و تمامی نشست‌های منطقه‌ای و بین‌المللی مرتبط با این موضوع شرکت کنند.»

این شورا همچنین خواستار مقابله جدی با «برنامه موشکی ایران و تهدیدهای آن علیه ناوگان بین‌المللی دریایی و تاسیسات نفتی در هر گونه مذاکرات آتی با تهران» شد.

مذاکرات جمهوری اسلامی و قدرت‌های جهانی برای احیای توافق هسته‌ای به برجام از فروردین ماه تاکنون متوقف شده است، یکی از موارد اختلافی بحث خروج سپاه پاسداران از فهرست سازمان‌های تروریستی دولت آمریکاست.

در این نشست غیر علنی که در مقر دبیرخانه کل در ریاض و با حضور وزرای خارجه کشورهای  عضو شورای خلیج فارس برگزار شد، از جامعه جهانی خواسته شد تا حوثی‌ها را برای رفع محاصره شهر تعز و باز کردن گذرگاه‌های آن منطقه تحت فشار قرار دهند.

شورای همکاری خلیج فارس خواستار برخورد قاطع جامعه بین‌المللی با گسترش خطرناک انتشار موشک‌ها و پهپادها در منطقه شدند و  «مداخله جمهوری اسلامی در امور داخلی یمن و اعزام کارشناسان نظامی و ارسال سلاح به گروه حوثی» را به شدت محکوم کردند.

وزیران خارجه کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس در نشست خود در ریاض همچنین بر لزوم «رسیدگی به رفتار بی‌ثبات کننده، حمایت جمهوری اسلامی از تروریسم و گروه‌های نیابتی در منطقه» تاکید کردند.

در این بیانیه شورای همکاری خلیج فارس ادعای اشغال جزایر سه‌گانه امارات از سوی جمهوری اسلامی را تکرار کرد.

سعید خطیب‌زاده، سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی، روز پنجشنبه صدور چنین بیانیه‌هایی را «تکراری و مخرب» خواند و آن را نشان‌دهنده رویکرد سراسر اشتباه و سردرگمی راهبردی برخی کشورهای عضو این شورا در قبال جمهوری اسلامی دانست.

افزود: «صدور چنین بیانیه‌های کلیشه‌ای مغایر با مبانی حسن همجواری بوده و کارویژه‌ای جز بحران آفرینی منطقه ای نداشته و ظاهرا با هدف خنثی کردن نتایح تحرکات دیپلماتیک جمهوری اسلامی ایران با همسایگان به شمول برخی کشورهای دوست و شریک در میان اعضای شورای همکاری خلیج فارس صورت می گیرد».

خطیب‌زاده گفت: «برجام و کشورهای متعهد آن که در متن برجام و قطعنامه ۲۲۳۱ به وضوح آمده و بر همین مبنا طرف‌های مذاکرات اخیر وین، نزد هر فرد آشنا به مقدمات مسائل بین‌المللی روشن است و لذا طرح درخواست‌هایی از این دست که صادرکنندگان آن به خوبی از بی‌مبنا و بلاوجه بودن آن آگاه هستند، فقط نشان‌دهنده عمق بی‌توجهی این شورا به بدیهیاتی است که نتیجه ‌ای جز بی اعتباری روزافزون برای آن ندارد»

سخنگوی دستگاه دیپلماسی جمهوری اسلامی جزایر سه گانه ایرانی ابوموسی، تنب بزرگ و تنب کوچک را جزء لاینفک و ابدی خاک جمهوری اسلامی ایران دانست و اضافه کرد: «تکرار این مواضع مداخله جویانه به هر شکلی کاملا مردود است و هیچگونه تاثیری بر واقعیت های موجود حقوقی و تاریخی نداشته و نخواهد داشت».

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/101345
👍7👎1