زيتون | Zeitoons@
9.8K subscribers
1.89K photos
310 videos
30 files
5.98K links
وب‌سايت خبری-‌تحليلی زيتون
www.Zeitoons.com

تریبونی «مستقل» با روی‌کردی حرفه‌ای برای بازتاب اخبار، تحلیل و اندیشه.

ایمیل: Sardabir.Zeitoons@Gmail.com

تلگرام: @Zeitoons
@Zeitoons :اینستاگرام
توییتر:@Zeitoons
فیس‌بووک:
Download Telegram
آیا حمله‌ موشکی به سوریه اشتباه بود؟
مهدی نوربخش


در هفته‌های اخیر، دو رویداد سیاسی و اقتصادی مهم در کشور، لزوم توجه به‌منافع و امنیت ملی کشور را بیشتر کرده است. این دو رویداد نشان داده‌اند که منافع و امنیت ملی کشور که در طول سال‌های گذشته ضربه‌پذیر شده‌اند، چگونه می‌توانند ضربه پذیرتر شوند. در این میان، رهبری و سپاه در ضربه‌پذیر کردن منافع ملی و امنیت کشور نقش تعیین کننده‌ای داشته و روز به‌روز با سیاست‌های خود به این دو مهم را عملا تضعیف می‌کننپ. این دو رویداد سیاسی و اقتصادی، یکی «حمله موشکی ایران به سوریه» و دیگری «مخالفت گسترده محافظه کاران راست‌گرای کشور با قرار داد ایران با شرکت نفتی توتال» است.

در این سلسله یادداشت‌ها خواهم کوشید، با اتکا به مبانی تئوریک منافع و امنیت ملی، نشان دهم که از دریچه‌ی نگاه رهبری و سپاه نباید به این دو مهم نگریست و این‌دو را باید از نظام حاکم و حاکمان آن جدا کرد. هم‌چنین عطف به این دو رویداد سیاسی و اقتصادی اخیر، به اشتباهات استراتژیک رهبری و سپاه و تضاد آن با منافع و امنیت ملی ایرانیان خواهم پرداخت.

بخش نخست این یادداشت به بازخوانی نظری این مفاهیم و مبانی تئوریک آن نظر داشت، در این بخش می‌کوشم نشان دهم که برداشت نادرست و استراتژی‌های نادرست رهبری و سپاه در سوریه، چگونه منافع و امنیت ملی را هدف قرار داده است .

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/32549
🍃 توضیح سروش دباغ درباره‌ی مصاحبه‌ی بهاءالدین خرمشاهی با زیتون
زیتون-سروش دباغ، پژوهشگر دانشگاه تورنتو، با ارسال یادداشتی، پیرامون گفت‌وگوی اخیر بهاءالدین خرمشاهی با زیتون، نسبت به خاطره‌ای از ایشان واکنش نشان داد.

بهاءالدین خرمشاهی در بخشی از گفت‌وگو با«زیتون» در ذکر خاطره‌ای از سروش دباغ یاد کرده و گفته بود«آقای سروش دباغ، فرزند دانشمند و فاضل دکتر عبدالکریم سروش، که کتب و مقالات ارزشمندی هم نوشته‌اند، یکبار به بنده می‌گفتند آیا شما و آقای ملکیان و آقای مجتهد شبستری و دکتر سروش و دکتر داوری و دکتر مهدی گلشنی، روشنفکر دینی نیستید؟ حرفشان این بود که روشنفکر دینی مصداق دارد؛ پس چرا ما این عنوان را به کار نبریم؟ در جوابشان گفتم این افرادی که شما نام بردید، روشنفکران دیندار هستند نه روشنفکران دینی. یعنی دانش روشنفکری را دارند. شاید حتی بتوان گفت این افراد دینداران روشنفکرند. یعنی ابتدا دیندار بوده‌اند، سپس دانش روشنفکری را تحصیل کرده‌اند.»

سروش دباغ در توضیحی که به زیتون ارسال کرده، این خاطره را «اشتباه» خوانده و نوشته است «روزگاری که ایران بودم، در مجالس و محافلی که به مناسبت های گوناگون تشکیل می شد، خدمت جناب خرمشاهی می رسیدم و از همسخنی با ایشان وقتم خوش می شد و از محضر گرم شان می آموختم و بهره می بردم. به خاطر ندارم در این دیدارها، هیچوقت دربارۀ دکتر داوری و دکتر گلشنی و ربط و نسبت ایشان با نحلۀ روشنفکری دینی و نواندیشی دینی، سخنی گفته و سؤالی طرح کرده باشم»

متن کامل توضیحات سروش دباغ که به زیتون ارسال شده، در ادامه می آید:

اخیرا مصاحبۀ استاد محترم بهاء الدین خرمشاهی با سایت «زیتون» تحت عنوان «فکر میکنم اما روشنفکر نیستم» را خواندم و لذت بردم. در بخشی از مصاحبه، جناب خرمشاهی از سر لطف اشاره ای به من کرده و گفته اند: « آقای سروش دباغ، فرزند دانشمند و فاضل دکتر عبدالکریم سروش، که کتب و مقالات ارزشمندی هم نوشته‌اند، یکبار به بنده می‌گفتند آیا شما و آقای ملکیان و آقای مجتهد شبستری و دکتر سروش و دکتر داوری و دکتر مهدی گلشنی، روشنفکر دینی نیستید؟ حرفشان این بود که روشنفکر دینی مصداق دارد؛ پس چرا ما این عنوان را به کار نبریم؟ در جوابشان گفتم این افرادی که شما نام بردید، روشنفکران دیندار هستند نه روشنفکران دینی. یعنی دانش روشنفکری را دارند. شاید حتی بتوان گفت این افراد دینداران روشنفکرند. یعنی ابتدا دیندار بوده‌اند، سپس دانش روشنفکری را تحصیل کرده‌اند.» روزگاری که ایران بودم، در مجالس و محافلی که به مناسبت های گوناگون تشکیل می شد، خدمت جناب خرمشاهی می رسیدم و از همسخنی با ایشان وقتم خوش می شد و از محضر گرم شان می آموختم و بهره می بردم. به خاطر ندارم در این دیدارها، هیچوقت دربارۀ دکتر داوری و دکتر گلشنی و ربط و نسبت ایشان با نحلۀ روشنفکری دینی و نواندیشی دینی، سخنی گفته و سؤالی طرح کرده باشم. حتما فرد دیگری این سؤال را طرح کرده و جناب خرمشاهی در نقل از حافظه، ایشان را با بنده اشتباه گرفته و خطا کرده اند. آرزو می کنم، استاد خرمشاهی عزیز نازنین سالیان سال بمانند و بپایند و چونان گذشته، آثار ماندگاری در حوزه های حافظ پژوهی، قرآن پژوهی، ترجمۀ متون فلسفی و ادبی… منتشر کنند.
http://zeitoons.com/32571
کابینه روحانی در گفت‌وگو با صادق زیباکلام:
اجازه نمی‌دهند زنان و کردها و اهل سنت به مقام وزارت برسند


زیتون-ماهو منفرد: ترکیب کابینه دولت دوازدهم، مهمترین بحث سیاسی این روزهای جامعه ایران است. صادق زیباکلام، استاد علوم سیاسی دانشگاه تهران، جزو اولین افرادی بود که پس از پیروزی روحانی در انتخابات، درباره کابینه دولت دوازدهم اظهار نظر کرد و از روحانی خواست از بین زنان و کردها و اهل سنت، وزرایی را برای دولت بعدی‌اش انتخاب کند. متن زیر گفت‌وگویی است با دکتر زیباکلام درباره کابینه دولت دوازدهم.

شما بعد از پیروزی روحانی در انتخابات، از وی خواستید که از زنان و کردها و اهل سنت هم در کابینه‌اش استفاده کند. ابتدا دلیل‌تان را برای طرح این مطالبه بفرمایید تا بعد برویم سراغ نقدش.
دلیل من این است که این سه قشر، دست کم در قوه مجریه جمهوری اسلامی ایران حضور ندارند اما نقش چشمگیری در پیروزی آقای روحانی در انتخابات داشتند. کردها و اهل سنت بیشترین رای را به روحانی دادند. اگر کسی بگوید رای زنان در سبد آرای روحانی بسیار بیشتر از رای مردان بوده، به نظر من حرف بی‌ربطی نزده است.
من نمی‌گویم چون درصد بالایی از زنان و اهل سنت و کردها به روحانی رای داده‌اند، پس باید در کابینه سهم داشته باشند بلکه فقدان حضور این اقشار در بین وزرای دولت روحانی، نشانه یک ضعف مدنی و پایین بودن سطح توسعۀ سیاسی است.

چرا به لرها و بلوچ‌ها و عرب‌ها اشاره‌ای نکردید؟ چون عرب‌ها هم مثل کردها از محرومیت‌های ساختاری رنج می‌برند.
من قبول دارم که اعراب ایران هم، به عنوان یک اقلیت قومی و زبانی، از حقوق اجتماعی مطلوبی برخوردار نیستند ولی به نظرم ظلم ساختاری‌ای که به زنان و اهل سنت و کردها می‌شود، بسیار بیشتر است.

وقتی می‌فرمایید اهل سنت، در واقع بلوچ‌ها را هم زیر چتر اهل سنت قرار می‌دهید.
بله، منطقا این طور است. بسیاری از عرب‌ها و ترکمن‌ها و حتی بسیاری از ساکنین تهران هم اهل سنت‌اند.

نقدی که به این مطالبه وارد می‌شود، نقد از موضع «دفاع از شایسته‌سالاری» است ولی این مطالبه در واقع مبتنی بر این مفروض اساسی است که باید تبعیض مثبت به سود اقشار و نیروهای اجتماعی محروم‌تر وجود داشته باشد.
بله، کاملا درست است. من هم طبیعتا شایسته‌سالاری را قبول دارم ولی کسانی که به من می‌گفتند به جای تاکید بر زنان و اهل سنت و کردها، باید بر شایسته‌سالاری تاکید می‌کردی، خودشان متوجه نبودند که این عذر بدتر از گناه است.یعنی وقتی ما در چهل سال گذشته یک وزیر سنی یا یک وزیر کرد نداشته‌ایم، معنایش این است که ما هیچ کرد یا سنی یا زنی که شایسته وزارت باشد، نداشته‌ایم (منهای مورد استثنایی حضور یک وزیر زن در دولت احمدی‌نژاد). چنین ادعایی عین فاجعه است. اما واقعیت خلاف این ادعاست؛ چراکه در این چهل سال، ده‌ها هزار تن از زنان و کردهای این مملکت، تحصیلات عالیه و تجارب گرانقدر داشته‌اند ولی نتوانسته‌اند به مقام وزارت برسند. متاسفانه شایسته‌سالاری در انتخاب وزرا، ملاک نبوده است و وقتی که بحث به انتخاب زنان و کردها و اهل سنت می‌رسد، شایسته‌سالاری اصلا ملاک و معیار نیست. به دلایل سیاسی و غیر سیاسی، نیروهایی وجود دارند که اجازه نمی‌دهند زنان و کردها و اهل سنت به مقام وزارت برسند.

با توجه به ناکارآمدی کلی حاکم بر بخش‌های مدیریتی گوناگون در کشور ما، این طور هم می‌توان گفت که بسیاری از مردانی که در کشور ما به مناصب مدیریتی رسیده‌اند، آن قدرها هم شایسته نبوده‌اند که حالا ما بخواهیم با تمسک جستن به اصل شایسته‌سالاری، مانع از ظهور «زنان وزیر» بشویم.

حقیقتش، به نظر من، کسانی که می‌گویند ملاک باید شایسته‌سالاری باشد نه زن بودن یا کرد بودن، دروغ می‌گویند. یعنی دردشان این است که مبادا زنان یا اهل سنت وارد کابینه شوند؛ وگرنه ما کم نداشته‌ایم مردانی را که به هیچ وجه شایسته وزارت نبوده‌اند اما وزیر شده‌اند و در دولت بعدی معاون وزیر شده‌اند و در یک دولت دیگر هم استاندار یا سفیر یا مدیر کل شده‌اند و به همین صورت، سه چهار دهه در ساختار قدرت حضور داشته‌اند. چنین مردان ناشایسته‌ای، صرفا چون مرد و شیعه بوده‌اند، به قدرت رسیده‌اند و حضورشان در ساختار قدرت، حساسیت‌برانگیز و مشکل‌آفرین نبوده. کسی با شایستگی این افراد کاری نداشته، اما وقتی شما می‌خواهی یک زن یا یک کرد را به مقام وزارت بگماری، بلافاصله فریاد واشایسته‌سالاری به هوا می‌رود.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/32559
🍃 از برگزاری مراسم سالمرگ احمد شاملو جلوگیری شد
زیتون– مراسم هفدمین سالمرگ احمد شاملو امروز با حکم استانداری لغو شد.
به گزارش «زیتون» امروز درهای امام‌زاده طاهر کرج توسط مامورین انتظامی و امنیتی بسته شده بود و در مقابل اصرار افرادی که برای شرکت در مراسم در محل حاضر شده بودند، از آنها خواسته شده که روز دیگری به امام‌زاده مراجه کنند.
در مقابل اصرار اعضای کانون نویسندگان برای حضور در محل دفن احمد شاملو در روز فوت او، مصوبه شورای تامین استان و استانداری مبنی بر ممنوعیت هرگونه تجمعی در محل امام‌زاده طاهر کرج در روز دوم مردادماه، به ایشان ابلاغ شد.
در طی تجمع امروز فریبرز رییس‌دانا، بکتاش آبتین و بهنام ابراهیم‌زاده نیز بازداشت شدند.
احمد شاملو، شاعر بلند آوازه ایرانی دوم مردادماه سال ۱۳۷۹ درگذشت و به خواست خودش در کنار دو تن از قربانیان قتل‌های زنجیره‌ای در امام‌زاده طاهر کرج دفن شده است.

http://zeitoons.com/32599
ارائه طرح توزیع تریاک دولتی و حذف مجازات اعدام؛
نقطه پایانی بر «راه‌حل نهایی» خلخالی

زیتون ـ مهسا محمدی: از زمانی که صادق خلخالی، حاکم شرع دادگاه‌های پس از انقلاب ایران در قالب «راه حل نهایی»٬ معتادان و قاچاقچیان را از قهوه‌خانه ها و سرگذرها دستگیر کرده و به زندان‌های طویل‌المدت و پای چوبه دار می‌برد تا به امروز هر سال کمابیش ۳۰۰ نفر با این اتهام به کام مرگ رفتند.

این در حالی است که با وجود مجازات‌های سنگینی که بر این جرم بسته شد، به گفته روزبه کردوانی، مدیرکل آسیب‌های اجتماعی وزات تعاون فقط از سال ۱۳۸۵ تابحال روزانه ۷۰ تا ۱۰۰ نفر به جمعیت معتادان کشور افزوده شده است و به گفته وزیر بهداشت روزانه در ایران ۸ نفر بر اثر اعتیاد می‌میرند.

سنت اعدام، برخورد حذفی و به اصطلاح پاکسازی کشور از چهره معتادان که توسط حاکم شرع پایه‌گذاری شده بود، بعد از نزدیک به ۴ دهه و با فراگیر شدن مشکل روزافزون اعتیاد در ایران، حال به نظر می‌رسد که شکست خود را پذیرفته‌است و مسوولان و قانون‎گذاران در صدد یافتن مجازات‌های جایگزین و روش‌های منعطف‌تر برای حل این مشکل هستند.

«طرح توزیع مواد مخدر دولتی» که تلویحا به معنی آزادسازی کنترل شده آن است خبری بود که این روزها به جدی و طنز به یکی از پرواکنش‌ترین اخبار کشور بدل شد. این در حالی است که در طی یک سال اخیر بحث محدودیت و حذف مجازات اعدام با اتهام مواد نیز از بحث‌های پرچالش قانون ‌گذاری در این حوزه بوده است. به دنبال واکنش‌های گسترده به این بحث٬ محمد دهقان، عضو کمیسیون قضایی مجلس، خبر اعلام شده توسط نوروزی، سخنگوی این کمیسیون مبنی بر «توزیع تریاک توسط دولت» را بکلی تکذیب کرد و توزیع موادمخدری چون تریاک توسط دولت را تنها برداشت اشتباهی از یک بند قانونی دانست و گفت که فقط توزیع موادمخدری مانند متادون در اردوگاه‌های ترک اعتیاد کمی گسترده‌تر خواهد شد. این تکذیب اما بحث را متوقف نکرد و کارشناسان همچنان در صدد توضیح ایرادات و فواید اجرای احتمالی طرح توزیع تریاک هستند.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/32604
به بهانه‌ی انتشار عکس‌های آزاده نامداری در سوییس
طاها پارسا


تنها یکی دو روز پس از انتشار مصاحبه‌ی جنجالی پسر محمدرضا عارف، انتشار عکس‌ها و یک فیلم کوتاه از آزاده نامداری، مجری شناخته شده‌ی تلویزیون، سه موضوع «حریم خصوصی»، «حجاب اختیاری» و «ریاکاری و دورویی» در شبکه‌های اجتماعی را داغ کرده است .

گروهی انتشار عکس‌های آزاده نامداری را «نقض قطعی حریم خصوصی» او می‌دانند و می‌گویند پخش این تصاویر عملی غیراخلاقی و غیرقانونی است. کامبیز نوروزی، حقوق‌دان و دبیر کمیته حقوقی انجمن صنفی روزنامه‌نگاران، بر این باور است و در کانال تلگرامی خود می نویسد:«به تازگی عکس هایی از خانم آزاده نامداری در فضای مجازی منتشر شده است که لباسی عادی ولی بدون شال یا روسری برتن دارد . این عکس ها او را به همراه همسرش نشان می دهند که دور میز غذا نشسته و ایستاده اند . زیرنویس های این تصاویر اشاراتی کنایه آمیز، از جمله به حجاب هم دارند . پخش این تصاویر ، اما عملی غیر اخلاقی و قطعاً نقض حریم خصوصی است . زندگی داخلی افراد در جایی که به طور موقت یا دائم به سر می برند ، اعم از خانه یا هتل یا کمپینگ یا اتومبیل یا هر جای مشابه دیگر ، حریم خصوصی آنها و محترم است . انتشار عکس های مربوط به حریم خصوصی افراد ، نه اطلاع رسانی ، بلکه پرده دری و بی اخلاقی است .»

گروه دوم، با تاکید بر اینکه عکس‌های منتشر شد‌ه، آزاده نامداری را در یک پارک عمومی و محوطه باز نشان می‌دهند، بر این باورند که این‌گونه فضاهای عمومی را نمی‌توان حریم خصوصی نامید و لذا انتشار این عکس‌ها را نقض حریم خصوصی نمی‌دانند. در اینستاگرام «آی‌سینما» که نوشته‌ی کامبیز نوروزی را به اشتراک گذاشته است، بسیاری از کاربران اینستاگرام به این نکته اشاره کرده اند و نوشته‌اند«پارک عمومی بوده» و «فضا خصوصی نبوده است».

گروه سوم، اساسا تاکید بر مفهوم «حریم خصوصی» را نکته‌ای انحرافی می دانند و می‌گویند موضوع اصلی در این کار افشای «دروغ و دورویی و ریاکاری» است و این‌گونه افشاگری‌ها را رسالت اصلی روزنامه‌نگاران می‌دانند. این گروه به اظهارات و مواضع رسمی این مجری تلویزیون در مورد حجاب استناد می‌کنند و مزایا و منافعی که احتمالا در اثر آن‌ها نصیب او شده است.مهدی پرپنچی، روزنامه‌نگار و مجری برنامه‌ی صفحه دوم بی‌بی‌سی فارسی ، در توییتر خود نوشته است:«افشاى کشف حجاب کسى که مبلغ و توجیه گر حجاب اجبارى است، افشاى دروغ و دورویى است، نه نقض حریم خصوصى. در غرب به این کار مى گویند روزنامه نگارى».

اما گروه چهارم، ماجرا را پیچیده‌تر می دانند و به تضادی اشاره می‌کنند که می‌تواند میان «حفظ حریم خصوصی» و «منفعت عمومی» وجود داشته باشد و بر این باورند که «احتمالا نفع عام در افشای عکس‌ها و بحث عمومی درباره آن‌ها بر حریم شخصی خانم نامداری بچربد». سعید کمالی دهقان، روزنامه‌نگار شاغل در گاردین، در فیس بووک خود پس از ذکر نمونه‌هایی در بریتانیا و مرور پرونده‌ی قضایی آنان به این مورد خاص پرداخته و می‌نویسد: «در مورد آزاده نامداری چطور؟ به شخصه اگر او را در عام بی‌حجاب می‌دیدم، از او عکسی نمی‌گرفتم اما به نظرم با توجه به ریاکاری او در زمینه حجاب و با توجه به اینکه مبلغ حجاب اجباری بوده و این ریاکاری صرفا در حوزه زندگی شخصی‌اش نبوده و به حوزه عمومی حرفه‌اش هم کشیده شده، احتمالا نفع عام در افشای عکس‌ها و بحث عمومی درباره آن‌ها بر حریم شخصی خانم نامداری می‌چربد. خانم نامداری اگر صرفا کارمند معمولی صدا و سیما بود و آن سابقه را در سنگ حجاب اجباری را به سینه زدن نداشت، آن وقت به نظرم نمی‌شد به حریم شخصی او وارد شد.تنها موضوعی که ممکن است اخلاق رسانه‌‌ای ماجرا را پیچیده کند، بحث عواقب این افشاگری بر زندگی شخصی خانم نامداری است و با توجه به مجازات‌های غیرقابل پیش‌بینی برای افراد خاطی در ایران، به نظرم شاید گناه ریاکاری ایشان بر عواقب شخصی این افشا بچربد»

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/32631
تأملی بر یک تنگنای اخلاقی در رسانه‌های اجتماعی؛ مورد آزاده نامداری
محمدرضا واعظ شهرستانی


از متن:
به نظر من چنین رویدادی در زمرۀ تنگناهای اخلاقی قرار می‌گیرد و تحلیل و بررسی آن نیاز به دقت نظر و موشکافی بسیار دارد و به سادگی نمی‌توان دربارۀ مسائلی از این دست حکم کلی صادر کرد.

اصولا به هنگام تحلیل تنگناهای اخلاقی که زادۀ کاربرد تکنولوژی هستند باید دو نکته مورد واکاوی قرار بگیرد. اول، تنگنای اخلاقی مورد نظر از نظر منطقی تحلیل و بررسی شود؛ دوم، طرفین دخیل و میزان ارزش هریک از آن‌ها مورد بررسی قرار گیرد.با در نظر گرفتن چنین نگرشی، اگر بخواهیم با توجه به طرفین دخیل در این ماجرا به تحلیل منطقی آن بپردازیم، با صورت استدلال زیر مواجه خواهیم بود:

۱. آزاده نامداری در مسافرتی به سوئیس در یک پارک همراه با خانواده خود بدون حجاب حضور داشته است.
۲. عکاسی و فیلم‌برداری از افراد سرشناس در فضاهای خصوصی و انتشار آن در شبکه‌های اجتماعی توسط اصحاب رسانه و روزنامه‌نگاران، بدون اجازه و اطلاع آن‌ها، تعرض به حریم خصوصی آنهاست.
۳. تعرض به حریم خصوصی افراد سرشناس، تبعات و عواقب غیر قابل پیش‌بینی و معمولا جبران‌ناپذیری در زندگی شخصی و اجتماعی آن‌ها خواهد داشت.
۴. روزنامه‌نگاران نباید به حریم خصوصی افراد سرشناس تعرض کنند.
۵. خانم آزاده نامداری در رسانه‌های اجتماعی و تلوزیون همواره مبلغ و ترغیب‌کنندۀ افراد به حجاب بوده است.
۶. اگر فرد سرشناسی در زندگی اجتماعی خود همواره مبلغ حجاب باشد اما در زندگی شخصی‌اش بدون حجاب در مکان‌های عمومی دیده شود، این کار مصداق ریاکاری، دروغ و دورویی است.
۷. افشاى کشف حجاب کسى که مبلغ و ترغیب‌کننده به حجاب بوده است، افشاى ریاکاری و دورویى است و منفعت عمومی دارد.
۸. روزنامه‌نگاران باید به افشای ریاکاری، دروغ و دورویی در جامعه بپردازند.
۹. از موارد (۱) تا (۴) می‌توان نتیجه گرفت که افشای عکس‌های آزاده نامداری امری غیراخلاقی است.
۱۰. از موارد (۵) تا (۸) می‌توان نتیجه گرفت که افشای عکس‌های او امری اخلاقی است.
۱۱. موارد (۹) و (۱۰) با هم تناقض دارند.

همانطور که مشاهده می‌کنید به هنگام تحلیل منطقی وضعیت پیش رو، به منظور آن که بفهمیم چه کاری صحیح و اخلاقی است و چه کاری نادرست و غیر اخلاقی، با یک «تناقض منطقی» روبه‌رو هستیم. اکنون که با تحلیل منطقی موضوع مورد نظر به نتیجه‌ای نمی‌رسیم، بهتر است از طریق رویکردهای پیشنهادی برای پرداختن به تنگناهای اخلاقی، به جرح و تعدیل بیشتر اجزای این رویداد بپردازیم.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/32661
سرنوشت متفاوت «ژن خوب» و «ژن بد» در قرارداد ترک‌سل و ایرانسل

زیتون-احسان مهرابی: پس از سخنان حمیدرضا عارف که دلیل توانایی‌هایش را داشتن «ژن خوب» اعلام کرده، برخی از کاربران فضای مجازی به شوخی گفته‌اند، دلیل مشکلات‌شان داشتن «ژن بد» است. با این استدلال احتمالا یکی از صاحبان «ژن بد» معصوم فردیس، معاون وقت وزیر ارتباطات است که به دلیل ایستادگی در برابر واگذاری قرارداد به شرکتی که «صاحب ژن خوب» شریکش بود، به زندان افتاد.

واکنشهای گسترده به سخنان حمید رضا عارف درباره «ژن خوب» باعث شد، سخنان او درباره قرارداد شرکت «ام تی ان» چندان مورد توجه قرار نگیرد. حمیدرضا عارف می‌گوید، زمانی که پدرش معاون اول دولت خاتمی بوده، در سن ۲۴ سالگی پای شرکت «ام تی ان» آفریقای جنوبی را به ایران باز کرده، اما شرکت «ترک‌سل» برنده مناقصه شده است.

بر این اساس محمدرضا عارف، معاون اول دولت اصلاحات، قاعدتا مدافع قرارداد ترک‌سل بوده اما پسرش شریکِ رقیب ترک‌سل. در‌‌ نهایت اما با فشارهای سیاسی اصولگرایان و رای مجلس هفتم، قرارداد ترک‌سل لغو و پس از مدتی شرکت «ام تی ان» عهده دار راه اندازی اپراتور دوم تلفن همراه در ایران شد. حمیدرضا عارف البته می‌گوید، پس از لغو قرارداد ترک‌سل توسط مجلس هفتم، دولت احمدی‌نژاد در یک اقدام «غیر قانونی»، او را کنار گذاشته و بنیاد مستضعفان که شریک ترک‌سل بوده، شریک «ام تی ان» شده است.

پروژه‌ای برای زمین زدن دولت اصلاحات
فرزند معاون اول دولت اصلاحات درباره نقش خود در لغو قرارداد ترک سل سخنی نمی‌گوید اما اتهام نمایندگان مجلس هفتم درباره وابستگی ترک‌سل به اسرائیل یا به تعبیر او «صهیونیست‌ها» و ممنوعیت حضور آن در ایران به «دلایل امنیتی» را تکرار می‌کند.
تکرار این اتهام و دفاع تلویحی فرزند معاون اول دولت خاتمی از اقدام نمایندگان اصولگرای مجلس هفتم، وقتی جالب می‌شود که از نظر بسیاری از اصلاح طلبان٬ لغو قراردادهای ترک سل و «تاو» اولین قدم نمایندگان اصولگرای مجلس هفتم برای زمین زدن دولت بود. آنان حمایت مستقیم سپاه پاسداران و دفتر رهبر جمهوری اسلامی را نیز پشت سر خود داشتند، به گونه‌ای که شرکای قوی ترک سل مانند بنیاد مستضعفان و وزارت دفاع درمقابل اقدام مجلس هفتم راه به جایی نبردند.
در لغو این قرارداد‌ها به جز مجلس هفتم، نهادهای امنیتی وابسته به رهبر جمهوری اسلامی نیز نفش داشتند. در قرارداد تاو٬ سپاه پاسداران در اقدامی کودتاگونه فرودگاه امام خمینی را بست و در واگذاری قرارداد به «ام تی ان» نیز آن‌گونه که خبرگزاری رویترز فاش کرده، فهرست بلندبالایی از معامله‌های امنیتی مطرح بوده، از تحویل ادوات نظامی مانند «پهپاد» گرفته تا پشتیبانی آفریقای جنوبی از برنامه هسته‌ای ایران.

قربانی یک تبانی
در درگیریهای امنیتی نیز همیشه افرادی قربانی می‌شوند. یکی از این قربانیان معصوم فردیس، معاون وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات بود که به جاسوسی متهم و به شش سال زندان محکوم شد. این معاون وزیر ارتباطات به دلایل فنی، قرارداد با ترک‌سل را به قرارداد با «ام تی ان» ترجیح می‌داد و در برابر فشار‌ها برای تغییر نتیجه مناقصه اپراتور دوم همراه مقاومت کرد. او به زندانیان می‌گفت، واقعا دلیل بازداشت و زندانی شدن خود را نمی‌داند اما در تحلیل‌ها٬ آن را با موضوع این قرارداد مرتبط می‌دید. فردیس در مدت زندان یکی از چهره‌های مقبول در بین زندانیان بود و کمتر کسی اتهام جاسوسی را درباره او باور می‌کرد.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/32654
محمد توسلی در گفت‌وگو با زیتون:
«شهرداری شیشه‌ای» باید شهردار سالم داشته باشد

زیتون- میلاد پورعیسی: حدود یک هفته دیگر تا پایان ماراتن انتخاب شهردار تهران در شورای شهر پنجم باقی مانده است. در جلسه اخیر شورا هفت نفر از میان ۲۴ نامزد ابتدایی، به عنوان کاندیداهای اصلی به دست گرفتن این پست انتخاب شدند؛ محمدعلی نجفی با ۲۱ رای، حسین مرعشی با ۲۰ رای، الهه کولایی با ۱۶ رای، محمدعلی افشانی با ۱۴ رای، حبیب‌الله بیطرف با ۱۲ رای، محمد شریعتمداری با ۱۱ رای و محسن مهرعلیزاده با ۹ رای؛ فهرستی که هم اعضای موجود و هم نام‌های غایبش، با انتقادهایی روبه رو شد.

ارائه نشدن برنامه کاری کاندیداها پیش از قرار گرفتن در لیست، قرار گرفتن نام برخی مانند محمد ستاری‌فر در لیست ابتدایی، گنجاندن نام برخی که هیچ سابقه کاری برای مدیریت شهری ندارند از انتقادهای مطرح دراین زمینه بود. محمد ستاری‌فر رییس سازمان مدیریت و برنامه ریزی دولت محمد خاتمی پس از اعلام نام این ۷ نامزد و مشخص شدن باخت خود در رقابت، اعضای شورا را برای قرار دادن نامش در لیست ۲۴ نفره به باد انتقاد گرفت.
از آن سو نیز غیر علنی بودن فرایند گزینش کاندیداها، باعث شد تردیدهایی بابت توان شورای پنجم شهر تهران برای عملی‌سازی پروژه «شهرداری شیشه‌ای» به وجود آید. این ابهام‌هازمانی بیشتر می‌شود که با وجود نامه انصراف حبیب الله بیطرف وزیر نیروی دولت اصلاحات و محمد شریعتمداری معاون اجرایی حسن روحانی، اعضای شورا همچنان بر باقی ماندن آنها در رقابت‌ها تاکید می‌کنند.
با این حساب و با توجه به انبوه مشکلات شهرداری تهران در دوره محمد باقر قالیباف، آیا شورای این شهر می‌تواند کسی را جانشین او کند که توان کنار زدن چالش‌های کنونی را داشته باشد و از میان این ابرچالش‌ها، اولویت‌های اصلی کلید‌دار ساختمان خیابان بهشت چه مواردی هستند؟ این پرسش‌هارا با محمد توسلی فعال سیاسی و نخستین شهردار تهران پس از استقرار جمهوری اسلامی مطرح کردیم.
گفتگوی «زیتون» با مبتکر طرح منطقه بندی جدید شهر تهران پس از روی کار آمدن جمهوری اسلامی را در زیر می‌خوانید:

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/32700
‏
گفت‌وگو با بهاءالدین خرمشاهی
فکر می‌کنم اما روشنفکر نیستم

‌‏http://zeitoons.com/32453

محمد توسلی در گفت‌وگو با زیتون:
«شهرداری شیشه‌ای» باید شهردار سالم داشته باشد

«http://zeitoons.com/32700

‌‌‎کابینه روحانی در گفت‌وگو با صادق زیباکلام:
‏اجازه نمی‌دهند زنان و کردها و اهل سنت به مقام وزارت برسند

http://zeitoons.com/32559

‌‎سعید مدنی در گفت‌وگو با زیتون؛
باتلاق حاشیه‌نشینی در حال عمیق‌تر شدن است

‌‏http://zeitoons.com/32344

‌‎
آیا فرماندهان سپاه معنای «هزار کیلومتر» را می‌فهمند؟
فرزانه روستایی


سردار عزیز جعفری، فرمانده سپاه پاسداران در همایش فرماندهان نیروی زمینی سپاه در مشهد جمله مشهوری گفته است که کاش نگفته بود. وی مدعی شده اگر آمریکا تحریم‌ موشکی یا تحریم سپاه را دنبال کند، تنشی ایجاد می شود که باید پایگاه‌های خود را تا ‌۱۰۰۰ کیلومتر اطراف ایران جمع کند و اشتباه محاسباتی خود را با باید هزینه بالایی تصحیح کند. در پاسخ به چنین ادعای بزرگی که دیگر فرماندهان سپاه نیز مدل های مختلف آن را مطرح می کنند باید گفت از قضا خطر اشتباهات محاسباتی فرماندهان سپاه برای ایران بسیار خطرناک تر از تهدیدهای دولت ترامپ است.

ترامپ را همه می شناسند و معتقدند این رئیس جمهو غیر قابل پیش‌بینی ترین رئیس کاخ سفید و احتمالا رئیس جمهور یک دوره ای آمریکاست. ولی فرماندهان سپاه به عنوان رئیس یکی از دو بزرگترین نیروی نظامی کشورهم ادعاها و تهدیدهایی را مطرح می کنند که نه تنها بنیانی ندارد بلکه با تاسف٬ جملات آنها تا حدودی شبیه اظهارات و بلوف های محمد سعید الصحاف وزیر اطلاع رسانی صدام است.

پاسخ به این سوال که آیا سپاه توانایی و تجهیزات آن را دارد که همزمان با همه ناوگان پنجم آمریکا در بحرین و کل ارتش اسراییل به عنوان متحد آمریکا و همه شیوخ خود فروخته و تا دندان مسلح خلیج فارس درگیر شود احتیاج به دانش نظامی چندانی ندارد. زیرا داشتن حداقل دانش نظامی از معادله های منطقه ای و شکل بندی معادلات نظامی کشورهای منطقه همگی حاکی از این است که فرمانده سپاه بیشتر کنترل اعصاب خود را از دست داده است تا هر چیز دیگری.

مقدمه زیادی برای اثبات این موضوع لازم نیست که حتی اگر ایران توان نظامی قابل توجهی داشت در شرایطی که تقریبا هیچ متحد قابل اعتمادی ( شاید روسیه ) ندارد در هر جنگ زمینی دریایی و هوایی آسیب بسیار جدی خواهد دید زیرا نبردهای امروزی بسیار وابسته به تجهیزات و تسلیحات مدرن و به روز است٬‌ اما همه تاسیسات نظامی ایران به غیر از صنایع موشکی، به چهل سال قبل تعلق دارد و تقریبا از رده خارج است. به همین دلیل کارآمد ترین استراتژی در شرایط فعلی اجتناب از وارد نشدن به تنش و درگیری و صبر کردن برای این است که معادله های ضد ایران کمی تعدیل شود.

با این حال٬ فرض ما بر این است که کشور ایران یا حداقل سپا پاسداران چنان قدرت عظیمی را مهیا کرده است که تا شعاع هزار کیلومتر از همه نقاط مرزی ایران قادر به خنثی کردن و حتی به ضد خود تبدیل کردن هر معادله یا تهدیدی از سوی آمریکاست. حال برای ارزیابی توان فرضی سپاه باید دید چند پایگاه آمریکا یا متحد آمریکا در منطقه خاورمیانه وجود دارد.

برای باز کردن ادعای فرمانده سپاه و اینکه ۱۰۰۰ کیلومتر چقدر بزرگ است باید به چند فاکت اساسی توجه داشته باشیم :

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/32715
تأثیر اعتقادات بنیادی اوانجلیکن‌ها بر فرهنگ آمریکا
محمد برقعی


مسیحیان دست راستی و نقش آنان در پیروزی ترامپ(۳)

در این بخش به ویژگی هایی از فرهنگ آمریکا پرداخته می شود که اوانجلیکن ها در ایجاد و شکل گیری آن نقش اساسی داشته اند. ذکر این نکته لازم است که با آن که اوانجلیکن ها اکثریت نیروهای مذهبی آمریکا را تشکیل می دهند و نقش بسیاری در سیاست و فرهنگ این دیار دارند، اما آنان تمام نیروهای مذهبی این کشور نیستند. علاوه براین جامعه آمریکا نیز یکسره متشکل از نیروهای مذهبی نیست و بخش عرفی آن نقشی بسیار موثرتر از بخش مذهبی در سیاست و فرهنگ آن دارد. اما از آنجا که این نوشته به تحلیل اوانجلیکن ها و نقش آنان در این جامعه می پردازد، لذا تکیه کار بر آنجا گذاشته شده است. و بالاخره درشکل دهی هر یک ازخصوصیت های یک جامعه، ده ها عامل موثرند، که مذهب یکی و در مواردی مهمترین آنها است.

۱.تکیه بر فردیت: این نظراز پروتستانیسم آمده بود که در آمریکا، به دلیل شیوه زندگی و رشد اوانجلیکن ها، بارزتر شد؛ به نحوی که این خصوصیت آمریکایی شاید در جهان کم نظیر باشد. همان گونه که دیدیم اوانجلیکن ها، حتی علیه کلیساهای خودشان، با سازماندهی محدودشان، در رستاخیز اول عصیان کردند. آنان به طور کلی معتقدند رابطه هر فرد با خدا حتی محدودیت شعائر را هم نمی پذیرد. امری است کاملا قلبی و از این بابت بسیار به اعتقادات عرفا شبیه اند . هرچقدر جامعه از پیوندهای سنتی دینی خود جداتر شد و مذهب فردی در آن نیرومندتر شد، مردم بیشتری به اوانجلیکن ها روی آوردند، تا آنجا که کم کم حتی کاتولیک های بسیاری نیز شیوه اوانجلیکن ها را پذیرا شدند و همین گرایش به دین فردی، فردیت را در تمام ابعاد زندگی آنان تقویت کرد. درست است که مدرنیته فردیت را تقویت می کند، اما فردیت آمریکا بسیار قوی تر از سایر جوامع صنعتی است. سیاست یک شاهد بر آن است. حزب در این جا بسیار ضعیفتر از کشورهای اروپایی است. رای دهندگان به هیچ لیست حزبی رای نمی دهند. اگر به پوسترهای تبلیغاتی کاندیداها نگاه کنید، نامی از حزبشان به چشم نمی خورد. در اکثر موارد کاندیداها مدعی می شوند رای مردم را بدون وابستگی حزبیشان می خواهند. از این روی بسیار متداول است که دموکرات ها به کاندیدای جمهوری خواهان رای می دهند و برعکس.

متن کامل در زیتون :
http://zeitoons.com/32749
آیا «آزاده نامداری» حریم خصوصی دارد؟
ابراهیم نبوی

یک. آزاده نامداری کیست؟ آزاده نامداری یک مجری تلویزیون ایران است که به عنوان زنی چادری و مبلغ چادر از رسانه رسمی جمهوری به عنوان یک چهره رسانه‌ای شناخته می‌شود. وی بارها علیه زنان بی‌حجاب و منتقدان اجتماعی حکومت و مردمان معمولی کشور در صدا و سیما ظاهر شده و چهره زنی مذهبی و به قول خودش تا هفت جد چادری را از خود نشان داده است. چند روز قبل، آزاده نامداری و شوهرش در سوئیس مشغول نوشیدن آبجو در فضای عمومی بودند که عکس‌ و فیلم بی‌حجاب آنان توسط افرادی منتشر شد و در ابعاد وسیع مورد بحث رسانه‌های اجتماعی قرار گرفت. ساعاتی پس از انتشار این عکس‌ها و فیلم‌ نامداری در یک فیلم کوتاه در این مورد توضیح داد. وی گفت که در محیط خصوصی با محارمش نشسته بود و یک لحظه روسری از سرش کنار رفته بود و عکس‌اش توسط افرادی نامعلوم گرفته و منتشر شد. این پاسخ در ابعاد گوناگون مورد بحث قرار گرفت؛ برخی معتقد بودند که به گفته آنان «چهره کثیف و ریاکار» وی افشا شده و معدودی معتقد بودند که این عمل دخالت در حریم خصوصی این چهره دوست داشتنی است. واقعا کدام است؟ آیا حریم خصوصی وی نقض شده؟ و آیا این اتفاق در فضای «حریم خصوصی» قابل تعریف است؟

دو. قدرت، نقد و حریم خصوصی: ما در ایران با ناسازه‌ای مواجهیم، اینکه حکومت ایران ویژگی‌های جامعه توتالیتر و حکومت تمامیت‌خواه را دارد که در آن زندگی خصوصی و آزادی فردی بسیار محدود است. حکومت آزادی فردی را مورد هجوم قرار می‌دهد و حریم زندگی خصوصی، کوچک و محدود است. در نظام‌های توتالیتر حکومت شیوه زندگی و الگوی زیستن را به جامعه تحمیل می‌کند و افراد تشویق می‌شوند که به مدل زندگی مورد پیشنهاد حکومت تن بدهند و مطابق آن زندگی کنند. این شیوه از طریق مبلغین دولتی رواج داده می‌شود. مبلغینی که غالبا از لباس ایدئولوژیک، رفتار ایدئولوژیک و شیوه زندگی مورد نظر نظام ایدئولوژیکی دفاع می‌کنند. آنها مجریان تلویزیون دولتی، بازیگران فیلمهای ایدئولوژیک و چهره‌های حزبی تبلیغاتی هستند. معمولا این افراد باید ویژگی‌های قابل توجهی مثل زیبایی، تحصیلات، صدای خوب، رفتار جالب و مهارت‌های هنری داشته باشند، و جمع این خصوصیات با داشتن ویژگی‌های ایدئولوژیکی معمولا غیرممکن است، به همین دلیل ستاره‌های ایدئولوژیک این چنینی معمولا زنان و مردان شاخص و جذابی هستند که برای دست یافتن به موقعیت و قدرت به خدمت پروپاگاندای دولتی در می‌آیند و چهره عوض می‌کنند و با فروختن خودشان و شکل و رفتارشان به ایدئولوژی، پول و قدرت به دست می‌آورند. این افراد معمولا زندگی مخفی دارند و در دنیای مخفی خودشان موجوداتی متفاوت با تعریف رسمی هستند، اما در جمع و حضور عمومی موجوداتی ایدئولوژیک به شمار می‌آیند. در ایران به‌خصوص در دهه هفتاد و هشتاد چنین عواملی تربیت شدند. تعداد زیادی از مجریان تلویزیون و بازیگران سینما و خوانندگان به چهره ایدئولوژیک تبدیل شدند. برخی از افراد شناخته شده نیز برای دست یافتن به موقعیت بهتر، تغییر چهره داده و در موقعیت ایدئولوژیک قرار گرفتند. افرادی مانند جهانگیر الماسی، مهدی فخیم زاده، مسعود فراستی، بهروز افخمی، مجید مجیدی، داریوش ارجمند، علیرضا افتخاری در نسل قدیمی و فرزاد حسنی، آزاده نامداری و احسان علیخانی در نسل جدید این ویژگی را دارند. این افراد کسانی هستند که مدل الگویی انسان حزب اللهی مورد نظر حکومت را می‌سازند. حالا با این سئوال مواجهیم که آیا این افراد حریم خصوصی دارند، یا بخاطر حضور رسانه‌ای و عمومی می‌باید مورد نقد جامعه در فضای شفاف باشند؟

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/32753
اطلاعیه

به‌منظور دسترسی آسان کاربران تلگرام به یادداشت‌ها، گزارش‌ها و مقالات تولیدی در«وب‌سایت زیتون»، از این پس متن کامل آن‌ها در این کانال نیز بازنشر خواهد شد. این انتشار با امکان نمایش در سرویس تلگراف خواهد بود.

از آنجا که همه‌ی مطالب منتشر شده در این کانال، اختصاصی و تولیدی تحریریه‌ی «سایت زیتون» است، از مشترک‌های محترم کانال درخواست می‌کنیم در بازنشر مطالب رعایت امانت را داشته، با ذکر منبع و ترجیحا از لینک اصلی استفاده کنند.

تحریریه وب‌سایت زیتون
اطلاعیه

به‌منظور دسترسی آسان کاربران تلگرام به یادداشت‌ها، گزارش‌ها و مقالات تولیدی در«وب‌سایت زیتون»، از این پس متن کامل آن‌ها در این کانال نیز بازنشر خواهد شد. این انتشار با امکان نمایش در سرویس تلگراف خواهد بود.

از آنجا که همه‌ی مطالب منتشر شده در این کانال، اختصاصی و تولیدی تحریریه‌ی «سایت زیتون» است، از مشترک‌های محترم کانال درخواست می‌کنیم در بازنشر مطالب رعایت امانت را داشته، با ذکر منبع و ترجیحا از لینک اصلی استفاده کنند.

تحریریه وب‌سایت زیتون
کابینه روحانی و سهم‌خواهی رهبری
مرتضی کاظمیان


«دفتر حفظ و نشر آثار» رهبر جمهوری اسلامی با انتشار اطلاعیه مهمی، به تبیین «دغدغه»های آیت‌الله خامنه‌ای درباره کابینه دولت دوازدهم پرداخته است.
اطلاعیه مزبور به‌ظاهر می‌کوشد «این ادعا» را که «تک‌تک اعضای کابینه» با نظر رهبر جمهوری اسلامی انتخاب می‌شوند، نقد و نفی کند؛ اما مضمون آن به‌شکل غریبی، از خواسته‌های فراقانونی شخص اول نظام پرده برمی‌دارد.

نخست؛ قانونی‌کردن اختیار غیرقانونی
در اطلاعیه مزبور ـ که بی‌گمان با هماهنگی شخص اول نظام منتشر شده ـ آمده است: «رویه ثابت در همه دولت‌ها، هماهنگی با رهبری در انتخاب وزیران دفاع، امور خارجه و اطلاعات بوده است، و این هم، حسب تکالیفی است که در قانون اساسی برای رهبری در امور سیاست خارجی و دفاعی ـ امنیتی تعیین شده است.»
هیچ‌ کجای قانون اساسی چنین تکلیف و اختیاری برای رهبری نظام تعریف نکرده که در انتخاب وزیران دفاع، امور خارجه و اطلاعات دخالت کند.
برمبنای اصل ۱۱۰ قانون اساسی، رهبر از اختیار عزل و نصب فقهای‌ شورای‌ نگهبان‌، رییس قوه قضاییه‌، رییس‌ سازمان‌ صدا و سیما، رییس‌ ستاد مشترک، فرمانده‌‌ کل‌ سپاه‌ پاسداران‌، و فرماندهان‌ عالی‌ نیروهای‌ نظامی‌ و انتظامی‌ برخوردار است.
اما اطلاعیه مزبور تلاش می‌کند سه دهه پس از تصویب اصلاحات در قانون اساسی، اختیارات جدیدی برای رهبری تعریف کند و به آن سیمایی قانونی دهد.
متاسفانه از زمان ریاست جمهوری هاشمی رفسنجانی، بنای این «رویه» (هماهنگ کردن انتخاب برخی وزرا با رهبری) گذاشته شد؛ سنگ‌بنایی که به تقویت خودکامگی در رأس هرم نظام سیاسی امداد رساند.

متن کامل این یادداشت بزودی در این کانال باز نشر می‌شود

متن کامل اکنون در وب‌سایت زیتون:
http://zeitoons.com/32807