مخالفان و موافقان رفراندوم استقلال کردستان چه گفتند؛
ایران دوم یا اسراییل دوم؟
زیتون ـ مهسا محمدی: خبرهای کردستان عراق٬ اقلیمی که در تلاش برای مبدل شدن به «کشور» است، این روزها چنان بر صدر تحلیل‌ها و اخبار ایران نشسته است که از خلال مخالفت‌ها و موافقت‌ها برای استقلال آن، کشورِ صبح روز استقلال، در ایران صاحب نام هم شده است.
«ایران دوم» و «اسراییل دوم» نام‌هایی است که افراد نشسته بر دو سر طیف این تحلیل‌ها برای کردستان «غیرعراقی» برگزیده اند. در آن میان هم بعضی از تحلیل‌گران شیوه ای مانند آنچه موگرینی، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، در پیش گرفت را پیشه کرده‌اند و توصیه به صبر و تماشا می‌کنند تا بعد از نشستن غبار٬ دید روشن‌تری به آنچه که ساخته و آنچه که ویران شده است، داشته باشند.
«ایران دوم»ی ها نگاه خوشبینانه و برادرانه به کردهای در پی استقلال دارند و کشوری که در حال نطفه بستن است را به دلایل متعدد تاریخی و سیاسی متحد دیروز و فردای ایران در منطقه ارزیابی می‌کنند. «اسرائیل دوم»ی ها اما با نظر به صف بندی‌های فعلی موافقان و مخالفان این استقلال، که در صف خلوت موافقان خود فقط اسرائیلِ مطمئن و تعدادی ناظر خاموش دارد، آن را توطئه اسرائیل برای نفوذ به قلب منطقه ارزیابی کرده و خطر بزرگی می‌دانند.
متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/35709
ایران دوم یا اسراییل دوم؟
زیتون ـ مهسا محمدی: خبرهای کردستان عراق٬ اقلیمی که در تلاش برای مبدل شدن به «کشور» است، این روزها چنان بر صدر تحلیل‌ها و اخبار ایران نشسته است که از خلال مخالفت‌ها و موافقت‌ها برای استقلال آن، کشورِ صبح روز استقلال، در ایران صاحب نام هم شده است.
«ایران دوم» و «اسراییل دوم» نام‌هایی است که افراد نشسته بر دو سر طیف این تحلیل‌ها برای کردستان «غیرعراقی» برگزیده اند. در آن میان هم بعضی از تحلیل‌گران شیوه ای مانند آنچه موگرینی، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، در پیش گرفت را پیشه کرده‌اند و توصیه به صبر و تماشا می‌کنند تا بعد از نشستن غبار٬ دید روشن‌تری به آنچه که ساخته و آنچه که ویران شده است، داشته باشند.
«ایران دوم»ی ها نگاه خوشبینانه و برادرانه به کردهای در پی استقلال دارند و کشوری که در حال نطفه بستن است را به دلایل متعدد تاریخی و سیاسی متحد دیروز و فردای ایران در منطقه ارزیابی می‌کنند. «اسرائیل دوم»ی ها اما با نظر به صف بندی‌های فعلی موافقان و مخالفان این استقلال، که در صف خلوت موافقان خود فقط اسرائیلِ مطمئن و تعدادی ناظر خاموش دارد، آن را توطئه اسرائیل برای نفوذ به قلب منطقه ارزیابی کرده و خطر بزرگی می‌دانند.
متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/35709
زیتون
ایران دوم یا اسراییل دوم؟
زیتون ـ مهسا محمدی: خبرهای کردستان عراق٬ اقلیمی که در تلاش برای مبدل شدن به «کشور» است، این روزها چنان بر صدر تحلیل‌ها و اخبار ایران نشسته است که از خلال مخالفت‌ها و موافقت‌ها برای استقلال آن، کشور…
اعتراض به سیاست نظامی ایران در سوریه؛
کودکانی که قربانی جنگ نیابتی می‌شوند
زیتون-سینا پاکزاد: سازمان دیده‌بان حقوق بشر از اقدام جمهوری اسلامی در اعزام کودکان افغانستانی به جنگ سوریه به شدت انتقاد کرده و خواهان توقف این روند شده است. دیده‌بان حقوق بشر با استناد به سنگ‌قبرهای کشته‌شدگان جنگ سوریه در ایران نتیجه گرفته است که دست کم هشت مهاجر افغان زیر ۱۸در بین این قربانیان بوده که به نظر می‌رسد همگی در سوریه کشته شده‌اند.
اعزام افغانستانی‌های ساکن ایران به جنگ با سوریه از ۶ سال پیش آغاز شده و آنها در لشکری تحت «لشکر فاطمیون» به میدان جنگ می‌روند. وعده‌های مالی در کنار اعطای تابعیت ایرانی به کسانی که در این جنگ شرکت کنند در واقع مهم‌ترین مشوق‌هایی است که حکومت ایران برای اعزام سربازان افغانستانی ارایه کرده است.
عاملان اعزام کودکان-سربازان را مجازات کنید
در گزارش سازمان دیده‌بان حقوق بشر به مصاحبه با برخی از سربازان افغانستانی مستقر در سوریه اشاره شده و آنها تایید کرده‌اند که که کودک-سربازان ۱۶ یا ۱۷ ساله را دیده‌اند که در ایران برای جنگ در سوریه آموزش‌هایی را فرا گرفته‌اند. سارا ویتسون مدیر بخش خاورمیانه دیده‌بان حقوق بشر هم‌زمان با انتشار بیانیه سازمان متبوع‌اش در مصاحبه‌ای از ایران خواسته که «فورا به کارگیری کودکان-سرباز را متوقف کند و نوجوانان افغان را که به جنگ سوریه فرستاده، برگرداند.
متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/35847
کودکانی که قربانی جنگ نیابتی می‌شوند
زیتون-سینا پاکزاد: سازمان دیده‌بان حقوق بشر از اقدام جمهوری اسلامی در اعزام کودکان افغانستانی به جنگ سوریه به شدت انتقاد کرده و خواهان توقف این روند شده است. دیده‌بان حقوق بشر با استناد به سنگ‌قبرهای کشته‌شدگان جنگ سوریه در ایران نتیجه گرفته است که دست کم هشت مهاجر افغان زیر ۱۸در بین این قربانیان بوده که به نظر می‌رسد همگی در سوریه کشته شده‌اند.
اعزام افغانستانی‌های ساکن ایران به جنگ با سوریه از ۶ سال پیش آغاز شده و آنها در لشکری تحت «لشکر فاطمیون» به میدان جنگ می‌روند. وعده‌های مالی در کنار اعطای تابعیت ایرانی به کسانی که در این جنگ شرکت کنند در واقع مهم‌ترین مشوق‌هایی است که حکومت ایران برای اعزام سربازان افغانستانی ارایه کرده است.
عاملان اعزام کودکان-سربازان را مجازات کنید
در گزارش سازمان دیده‌بان حقوق بشر به مصاحبه با برخی از سربازان افغانستانی مستقر در سوریه اشاره شده و آنها تایید کرده‌اند که که کودک-سربازان ۱۶ یا ۱۷ ساله را دیده‌اند که در ایران برای جنگ در سوریه آموزش‌هایی را فرا گرفته‌اند. سارا ویتسون مدیر بخش خاورمیانه دیده‌بان حقوق بشر هم‌زمان با انتشار بیانیه سازمان متبوع‌اش در مصاحبه‌ای از ایران خواسته که «فورا به کارگیری کودکان-سرباز را متوقف کند و نوجوانان افغان را که به جنگ سوریه فرستاده، برگرداند.
متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/35847
زیتون
کودکانی که قربانی جنگ نیابتی می‌شوند
زیتون-سینا پاکزاد: سازمان دیده‌بان حقوق بشر از اقدام جمهوری اسلامی در اعزام کودکان افغانستانی به جنگ سوریه به شدت انتقاد کرده و خواهان توقف این روند شده است. دیده‌بان حقوق بشر با استناد به سنگ‌قبره…
تداوم سرکوب روزنامه‌نگاران و فعالان مدنی؛
بازی با جان زندانیان
زیتون- نازنین نامدار: روزنامه‌نگاران و فعالان صنفی که طی ماه‌های اخیر بازداشت شده‌اند همگی در هاله‌ای از سکوت روزهای زندان را سپری می‌کنند و قوه‌قضاییه حاضر نیست به سوال‌ها درباره پرونده این افراد و تقاضاها برای ازادی آنها پاسخ روشنی بدهد.
فشار بر روزنامه‌نگاران و فعالان سندیکایی در امتداد رویه همیشگی قوه‌قضاییه و دستگاه‌های امنیتی جمهوری اسلامی است ولی در تضاد با وعده‌هایی است که حسن روحانی به هنگام کارزار انتخاباتی‌اش سر می‌داد تا حامیان‌اش را متقاعد کند که در دولت او فضای سیاسی و مدنی باز خواهد شد.
حبس به مثابه انتقام
رضا شهابی فعال سندیکایی که از روز ۱۷ مرداد ماه در بازداشت به سر می‌برد بعد از ۵۱ یک روز اعتصاب غذا در روز چهارشنبه هفته گذشته(۵ مهر ) حاضر شد به صورت مشروط اعتصاب خود را بشکند. سندیکای اتوبوسرانی که شهابی یکی از بنیان‌گزاران آن است در اطلاعیه‌ای گفته که پایان اعتصاب غذای این زندانی در پی قول یک مقام ارشد امنیتی برای رسیدگی سریع به خواسته‌اش و درخواست خانواده و تشکل‌های کارگری در ایران و خارج اتقاق افتاده است.
شهابی با این حال هشدار داده که اگر به دادخواهی اش در بازه زمانی معقول رسیدگی نشود٬ دوباره اعتصاب غذا خواهد کرد. شهابی نخستین بار در روز ۲۲ خرداد سال بازداشت شد و ۱۹ ماه را در انفرادی بند ۲۰۹ زندان اوین گذراند و دادگاه در نهایت برای او حکم شش سال زندان، پنج سال محرومیت از فعالیت‌های سندیکایی و پرداخت ۷٫۵ میلیون تومان جریمه نقدی صادر کرد.
او بعد از گذراندن ۴ سال از حبس خود به دلیل حاد شدن بیماری‌اش با سپردن قرار وثیقه ۲۰۰ میلیون تومانی آزاد شد اما طی یکسال گذشته از سوی دستانی تهران تهدید می‌شد که در صورت عدم مراجعه به زندان، ملک وثیقه‌گذار ضبط خواهد شد و به تازگی هم دستور ضبط وثیقه صادر شده بود.
بازداشت او با موجی از واکنش‌ها در بین فعالان مدنی مواجه شده که اقدام قوه‌قضاییه را نوعی انتقام‌جویی و کینه‌توزی می‌دانند. علی مطهری نماینده تهران در مجلس شورای اسلامی هم اعلام کرده وظیفه‌اش به عنوان نماینده این است که موضوع را به نهادهای مربوطه منتقل کرده و از آنها بخواهد که در این رابطه توضیح بدهند و سخت‌گیری نکنند.
متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/35835
بازی با جان زندانیان
زیتون- نازنین نامدار: روزنامه‌نگاران و فعالان صنفی که طی ماه‌های اخیر بازداشت شده‌اند همگی در هاله‌ای از سکوت روزهای زندان را سپری می‌کنند و قوه‌قضاییه حاضر نیست به سوال‌ها درباره پرونده این افراد و تقاضاها برای ازادی آنها پاسخ روشنی بدهد.
فشار بر روزنامه‌نگاران و فعالان سندیکایی در امتداد رویه همیشگی قوه‌قضاییه و دستگاه‌های امنیتی جمهوری اسلامی است ولی در تضاد با وعده‌هایی است که حسن روحانی به هنگام کارزار انتخاباتی‌اش سر می‌داد تا حامیان‌اش را متقاعد کند که در دولت او فضای سیاسی و مدنی باز خواهد شد.
حبس به مثابه انتقام
رضا شهابی فعال سندیکایی که از روز ۱۷ مرداد ماه در بازداشت به سر می‌برد بعد از ۵۱ یک روز اعتصاب غذا در روز چهارشنبه هفته گذشته(۵ مهر ) حاضر شد به صورت مشروط اعتصاب خود را بشکند. سندیکای اتوبوسرانی که شهابی یکی از بنیان‌گزاران آن است در اطلاعیه‌ای گفته که پایان اعتصاب غذای این زندانی در پی قول یک مقام ارشد امنیتی برای رسیدگی سریع به خواسته‌اش و درخواست خانواده و تشکل‌های کارگری در ایران و خارج اتقاق افتاده است.
شهابی با این حال هشدار داده که اگر به دادخواهی اش در بازه زمانی معقول رسیدگی نشود٬ دوباره اعتصاب غذا خواهد کرد. شهابی نخستین بار در روز ۲۲ خرداد سال بازداشت شد و ۱۹ ماه را در انفرادی بند ۲۰۹ زندان اوین گذراند و دادگاه در نهایت برای او حکم شش سال زندان، پنج سال محرومیت از فعالیت‌های سندیکایی و پرداخت ۷٫۵ میلیون تومان جریمه نقدی صادر کرد.
او بعد از گذراندن ۴ سال از حبس خود به دلیل حاد شدن بیماری‌اش با سپردن قرار وثیقه ۲۰۰ میلیون تومانی آزاد شد اما طی یکسال گذشته از سوی دستانی تهران تهدید می‌شد که در صورت عدم مراجعه به زندان، ملک وثیقه‌گذار ضبط خواهد شد و به تازگی هم دستور ضبط وثیقه صادر شده بود.
بازداشت او با موجی از واکنش‌ها در بین فعالان مدنی مواجه شده که اقدام قوه‌قضاییه را نوعی انتقام‌جویی و کینه‌توزی می‌دانند. علی مطهری نماینده تهران در مجلس شورای اسلامی هم اعلام کرده وظیفه‌اش به عنوان نماینده این است که موضوع را به نهادهای مربوطه منتقل کرده و از آنها بخواهد که در این رابطه توضیح بدهند و سخت‌گیری نکنند.
متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/35835
زیتون
بازی با جان زندانیان
زیتون- نازنین نامدار: روزنامه‌نگاران و فعالان صنفی که طی ماه‌های اخیر بازداشت شده‌اند همگی در هاله‌ای از سکوت روزهای زندان را سپری می‌کنند و قوه‌قضاییه حاضر نیست به سوال‌ها درباره پرونده این افراد…
چرا «مشرکی در خانواده پیامبر» را نوشتم؟
حسن محدّثی گیلوائی
بنده در خانواده‌ای مذهبی آن هم از نوع سنتی پرورده شدم که در آن نگاه اسطوره‌ای به دین غالب بود. از سال ۶۴ با خواندن کتاب فاطمه فاطمه است علی شریعتی وارد دین موروثی را رها کردم و با دین آن‌طور که شریعتی ارایه می‌کرد، دل بستم و تحت تأثیر افکار او رشته‌ی جامعه‌شناسی را انتخاب کردم. علاقه به شریعتی باعث نشد که به آرای او انتقادی نگاه نکنم. نگاه شریعتی به‌شدت آرمانی بود و شک کردم که آیا تا این حد همه چیز آرمانی است؟ نگاه انتقادی به آثار شریعتی حاصل‌اش کتابی شد با عنوان «زیر سقف اعتقاد».در این کتاب سعی کردم نشان دهم که شریعتی از وجهی عمیقاً یک مسلمان شیعه است و به‌شدّت اعتقادی فکر می‌کند و در برخی موارد نمی‌تواند از زیر سقف شیعی عبور کند و از بیرون به اسلام و شخصیت‌های اسلامی نگاه کند. آن کتاب تصفیه حسابی بود با بخشی از آرای شریعتی که من از آنها عبور کرده بودم. بنده با نگاه انتقادی به تاریخ اسلام شروع به مطالعه کردم و به این نتیجه رسیدم که آن چیزی که به ما عرضه شده و ارائه می‌شود، عمیقاَ اعتقادی است؛ به این معنا که با عینک اعتقادی‌اندیشانه به تاریخ اسلام و روی‌دادهای اسلامی نگریسته می‌شود و به‌گونه‌ای تاریخ اسلام ارائه می‌شود که مذهب شیعه بر صدر بنشیند. شخصیت‌هایی که ویژگی‌های فوق‌العاده دارند و هیچ لکه‌ای بر چهره‌شان نیست، و هیچ رفتار ناشی از ضعف و تزلزل در زنده‌گی‌شان نیست. آنها در حدّ اسطوره‌ها ظاهر می‌شوند. چنان‌چه به تعبیر خوداَم در کتاب «زیر سقف اعتقاد» شریعتی امامان را از ورای آسمان کشید به زیر آسمان، اما باز در آن بالا نگه داشت و روی زمین قرارشان نداد. همچنان در سقف آسمان در اوج آسمان آنها را نگه داشت. به این معنا که از یک جهت اسطوره‌زدایی کرد. آنجا که می‌گوید: «امام مافوق انسان نیست، انسان مافوق است». اما باز این انسان انسانِ مافوق است که هیچ ضعفی در شخصیت، رفتار و عملکرد او موجود نیست و از هر جهت درجه‌ی یک است. اما آرام‌آرام با مطالعه‌ی منابع تاریخی متوجه شدم که چنین نیست و آن چیزی که درباره‌ی تاریخ اسلام به ما ارائه می‌شود بر مبنای مذهب شیعه است.
متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/35857
حسن محدّثی گیلوائی
بنده در خانواده‌ای مذهبی آن هم از نوع سنتی پرورده شدم که در آن نگاه اسطوره‌ای به دین غالب بود. از سال ۶۴ با خواندن کتاب فاطمه فاطمه است علی شریعتی وارد دین موروثی را رها کردم و با دین آن‌طور که شریعتی ارایه می‌کرد، دل بستم و تحت تأثیر افکار او رشته‌ی جامعه‌شناسی را انتخاب کردم. علاقه به شریعتی باعث نشد که به آرای او انتقادی نگاه نکنم. نگاه شریعتی به‌شدت آرمانی بود و شک کردم که آیا تا این حد همه چیز آرمانی است؟ نگاه انتقادی به آثار شریعتی حاصل‌اش کتابی شد با عنوان «زیر سقف اعتقاد».در این کتاب سعی کردم نشان دهم که شریعتی از وجهی عمیقاً یک مسلمان شیعه است و به‌شدّت اعتقادی فکر می‌کند و در برخی موارد نمی‌تواند از زیر سقف شیعی عبور کند و از بیرون به اسلام و شخصیت‌های اسلامی نگاه کند. آن کتاب تصفیه حسابی بود با بخشی از آرای شریعتی که من از آنها عبور کرده بودم. بنده با نگاه انتقادی به تاریخ اسلام شروع به مطالعه کردم و به این نتیجه رسیدم که آن چیزی که به ما عرضه شده و ارائه می‌شود، عمیقاَ اعتقادی است؛ به این معنا که با عینک اعتقادی‌اندیشانه به تاریخ اسلام و روی‌دادهای اسلامی نگریسته می‌شود و به‌گونه‌ای تاریخ اسلام ارائه می‌شود که مذهب شیعه بر صدر بنشیند. شخصیت‌هایی که ویژگی‌های فوق‌العاده دارند و هیچ لکه‌ای بر چهره‌شان نیست، و هیچ رفتار ناشی از ضعف و تزلزل در زنده‌گی‌شان نیست. آنها در حدّ اسطوره‌ها ظاهر می‌شوند. چنان‌چه به تعبیر خوداَم در کتاب «زیر سقف اعتقاد» شریعتی امامان را از ورای آسمان کشید به زیر آسمان، اما باز در آن بالا نگه داشت و روی زمین قرارشان نداد. همچنان در سقف آسمان در اوج آسمان آنها را نگه داشت. به این معنا که از یک جهت اسطوره‌زدایی کرد. آنجا که می‌گوید: «امام مافوق انسان نیست، انسان مافوق است». اما باز این انسان انسانِ مافوق است که هیچ ضعفی در شخصیت، رفتار و عملکرد او موجود نیست و از هر جهت درجه‌ی یک است. اما آرام‌آرام با مطالعه‌ی منابع تاریخی متوجه شدم که چنین نیست و آن چیزی که درباره‌ی تاریخ اسلام به ما ارائه می‌شود بر مبنای مذهب شیعه است.
متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/35857
سایت خبری تحلیلی زیتون
چرا «مشرکی در خانواده پیامبر» را نوشتم؟ | سایت خبری تحلیلی زیتون
بنده در خانواده‌ای مذهبی آن هم از نوع سنتی پرورده شدم که در آن نگاه اسطوره‌ای به دین غالب بود. از سال ۶۴ با خواندن کتاب فاطمه فاطمه است علی شریعتی وارد دین موروثی را رها کردم و با دین آن‌طور که شریعتی ارایه می‌کرد، دل بستم و تحت تأثیر افکار او رشته‌ی جامعه‌شناسی…
رونمایی از کتاب «بازخوانی شریعت» در پاریس
زیتون– به کوشش «جمعیت رحمان پاریس» مراسم رونمایی کتاب «بازخوانی شریعت» آخرین اثر صدیقه وسمقی که اخیرا انتشار یافته است، روز شنبه ۸ مهر ماه برگزار شد.
در میزگردی که به همین منظور ترتیب یافته بود علاوه بر نویسنده کتاب، سعید پیوندی، رضا علیجانی و حسن فرشتیان حضور داشتند که هریک از منظر جامعه شناختی، نواندیشی دینی، اسلام شناسی روحانیت، کتاب خانم وسمقی را به اجمال مورد ارزیابی ونقد و بررسی قرار دادند.
میزگرد، با سخنان رضا علیجانی آغاز شد که گفت متدولوژی کتاب خانم وسمقی براساس روش شناسی دینی حوزوی و نتایج ایشان همسان با نظرات نواندیشان دینی است. وی افزود هر چند همه فصول کتاب مهم هستند اما برای من فصل چهارم کتاب که به «مخاطب قرآن و حدیث» می پردازد بسیار جذاب و بدیع بود چرا که نشان می دادپرسش بنیادین (در مورد مخاطب شریعت) که در واقع پرسش از دائمی یا زمان مند و مکان مند بودن شریعت است در گذشته نیز به نوعی در میان اصولیون و فقها مطرح بوده است. نقل قول های متنوع ایشان از آخوند خراسانی، آیت الله خوئی و دیگران که ابعاد مختلف این بحث را باز کرده اند به طور مستند این فصل را خواندنی کرده است و مخاطب بدنبال این است ببیند که آنان چگونه با این مقدمات اما در نهایت به تعمیم و جاودانه کردن احکام شریعت رسیده اند. نویسنده کتاب به سه راه و استدلال در تفکر سنتی برای حرکت از این پرسش بنیادین به ابدی کردن شریعت اشاره می کند و هریک را به دقت مورد نقد قرار می دهد و بدین ترتیب زلزله ای در ساختمان سنتی شریعت که مدعی زیرپوشش قرار دادن همه عرصه های زندگی آدمی از ابتدا تا انتهای تاریخ است، می اندازد. در بنیان های فقاهتی که با بسط شریعت گذاری از پیامبر و قرآن به فقها و از حوزه هایی که شارع اولیه ورود کرده است به همه عرصه های زندگی نوین بشرِ، گویی هیچ عرصه ای از زندگی آدمی حتی در قرن معاصر را باقی نمی گذارد که خارج از حوزه فقهی فقها قرار گیرد. نویسنده کتاب پس از نقد ادله اصولی و فقهی برای تعمیم و دائمی کردن شریعت، در نهایت نتیجه ای همانند نواندیشان دینی غیرحوزوی می گیرد که احکام اخلاقی و عبادی می تواند در طول زمان استمرار داشته باشد ولی احکام مدنی و جزائی چنین نیست. با این تفاوت که خانم وسمقی برخلاف نواندیشان دینی که این احکام شریعت را زمانی- مکانی می دانند از ابتدا آن ها را جزء شریعت نمی داند.
متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/35935
زیتون– به کوشش «جمعیت رحمان پاریس» مراسم رونمایی کتاب «بازخوانی شریعت» آخرین اثر صدیقه وسمقی که اخیرا انتشار یافته است، روز شنبه ۸ مهر ماه برگزار شد.
در میزگردی که به همین منظور ترتیب یافته بود علاوه بر نویسنده کتاب، سعید پیوندی، رضا علیجانی و حسن فرشتیان حضور داشتند که هریک از منظر جامعه شناختی، نواندیشی دینی، اسلام شناسی روحانیت، کتاب خانم وسمقی را به اجمال مورد ارزیابی ونقد و بررسی قرار دادند.
میزگرد، با سخنان رضا علیجانی آغاز شد که گفت متدولوژی کتاب خانم وسمقی براساس روش شناسی دینی حوزوی و نتایج ایشان همسان با نظرات نواندیشان دینی است. وی افزود هر چند همه فصول کتاب مهم هستند اما برای من فصل چهارم کتاب که به «مخاطب قرآن و حدیث» می پردازد بسیار جذاب و بدیع بود چرا که نشان می دادپرسش بنیادین (در مورد مخاطب شریعت) که در واقع پرسش از دائمی یا زمان مند و مکان مند بودن شریعت است در گذشته نیز به نوعی در میان اصولیون و فقها مطرح بوده است. نقل قول های متنوع ایشان از آخوند خراسانی، آیت الله خوئی و دیگران که ابعاد مختلف این بحث را باز کرده اند به طور مستند این فصل را خواندنی کرده است و مخاطب بدنبال این است ببیند که آنان چگونه با این مقدمات اما در نهایت به تعمیم و جاودانه کردن احکام شریعت رسیده اند. نویسنده کتاب به سه راه و استدلال در تفکر سنتی برای حرکت از این پرسش بنیادین به ابدی کردن شریعت اشاره می کند و هریک را به دقت مورد نقد قرار می دهد و بدین ترتیب زلزله ای در ساختمان سنتی شریعت که مدعی زیرپوشش قرار دادن همه عرصه های زندگی آدمی از ابتدا تا انتهای تاریخ است، می اندازد. در بنیان های فقاهتی که با بسط شریعت گذاری از پیامبر و قرآن به فقها و از حوزه هایی که شارع اولیه ورود کرده است به همه عرصه های زندگی نوین بشرِ، گویی هیچ عرصه ای از زندگی آدمی حتی در قرن معاصر را باقی نمی گذارد که خارج از حوزه فقهی فقها قرار گیرد. نویسنده کتاب پس از نقد ادله اصولی و فقهی برای تعمیم و دائمی کردن شریعت، در نهایت نتیجه ای همانند نواندیشان دینی غیرحوزوی می گیرد که احکام اخلاقی و عبادی می تواند در طول زمان استمرار داشته باشد ولی احکام مدنی و جزائی چنین نیست. با این تفاوت که خانم وسمقی برخلاف نواندیشان دینی که این احکام شریعت را زمانی- مکانی می دانند از ابتدا آن ها را جزء شریعت نمی داند.
متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/35935
سایتِ خبری‌تحلیلی
رونمایی از کتاب «بازخوانی شریعت» در پاریس - سایتِ خبری‌تحلیلی
زیتون– به کوشش «جمعیت رحمان پاریس» مراسم رونمایی کتاب «بازخوانی شریعت» آخرین اثر صدیقه وسمقی که اخیرا انتشار یافته است، روز شنبه ۸ مهر ماه برگزار شد. در میزگردی که به همین منظور ترتیب یافته بود علاوه بر نویسنده کتاب، سعید پیوندی، رضا علیجانی و حسن فرشتیان…
زمزمه‌ها درباره بازگشت نظام پارلمانی؛
خامنه‌ای و چپ‌های پشیمان از تغییر قانون اساسی
زیتون:احسان مهرابی: میرحسین موسوی در جلسه با اعضای دفتر تحکیم وحدت گفته بود که «رویشان نشد من را بردارند، نخست وزیری را برداشتند». رد این دیدگاه را می‌شد در گفته‌های جریان مشهور به چپ در شورای بازنگری قانون اساسی دید. در مذاکرات بازنگری قانون اساسی در اواخر عمر آیت الله خمینی، اکثریت جریان چپ عملا با ساختار ریاستی و جایگزینی رییس جمهور به عنوان رییس قوه مجریه مخالفت می‌کرد و اکبر هاشمی رفسنجانی، علی خامنه‌ای و اکثریت چهره‌های جریان راست با آن موافق بودند.
در بازنگری قانون اساسی که با دستور ایت الله خمینی اغاز شده بود مبنا بر تمرکز اختیارات بود و اکثر شوراهایی که در انها اختیارات تقسیم می‌شد حذف شدند؛ از شورای رهبری گرفته تا شورای عالی قضایی و شورای مدیریت صدا و سیما.
استدلال‌هایی که به پایان نظام پارلمانی ختم شد
روز چهار شنبه سوم خرداد ماه ۶۸ در جلسه شورای بازنگری قانون اساسی نوبت به قوه مجریه رسید و کمیسیونی که رییس آن علی خامنه‌ای و میرحسین موسوی٬ مخبر (سخنگوی) آن بود این پیشنهاد را به شورای بازنگری قانون اساسی ارائه کرد. «مدیریت قوه مجریه و مسوولیت‌های ناشی از آن در یک شخص متمرکز می‌شود».
در گزارش کمیسیون البته اعلام شد که هیچ یک از دو طرح مطرح در کمیسیون رای نیاورده اند. طرح اول نظام ریاستی بود و طرح دیگر تلفیقی از نظام ریاستی و پارلمانی، یعنی حفظ نخست وزیر همراه با افزایش اختیارات رییس جمهور.
در این جلسه محمد موسوی خوئینی‌ها گفت که میرحسین موسوی در جلسه کمیسیون به تمرکز اختیارات قوه مجریه در یک نفر رای نداده اما توضیحاتش به گونه‌ای بوده که وجود هم زمان ریاست جمهوری و نخست وزیری٬«وضع مطلوبی» نیست.
با این حال میرحسین موسوی در این شورا اعلام کرد که تمرکز قدرت در یک شخص «یک روش نظامی» و «وارد کردن مدیریت ارتشی در نظام اجرائی است». وقتی بحث‌ها جلوتر رفت،برخی از اعضای شورای بازنگری قانون اساسی از جمله عبدالله نوری اعلام کردند که گویا اصل موضوع برای برخی اعضای شورا مشخص نیست.
در این جلسه برخی چهره‌های جناح چپ از جمله اسدالله بیات، نجفقلی حبیبی و هادی خامنه‌ای با تمرکز اختیارات مخالفت کردند و از نگرانی خود درباره قدرت مطلقه رییس جمهور گفتند.
متن کامل در زیتون :
http://zeitoons.com/35934
خامنه‌ای و چپ‌های پشیمان از تغییر قانون اساسی
زیتون:احسان مهرابی: میرحسین موسوی در جلسه با اعضای دفتر تحکیم وحدت گفته بود که «رویشان نشد من را بردارند، نخست وزیری را برداشتند». رد این دیدگاه را می‌شد در گفته‌های جریان مشهور به چپ در شورای بازنگری قانون اساسی دید. در مذاکرات بازنگری قانون اساسی در اواخر عمر آیت الله خمینی، اکثریت جریان چپ عملا با ساختار ریاستی و جایگزینی رییس جمهور به عنوان رییس قوه مجریه مخالفت می‌کرد و اکبر هاشمی رفسنجانی، علی خامنه‌ای و اکثریت چهره‌های جریان راست با آن موافق بودند.
در بازنگری قانون اساسی که با دستور ایت الله خمینی اغاز شده بود مبنا بر تمرکز اختیارات بود و اکثر شوراهایی که در انها اختیارات تقسیم می‌شد حذف شدند؛ از شورای رهبری گرفته تا شورای عالی قضایی و شورای مدیریت صدا و سیما.
استدلال‌هایی که به پایان نظام پارلمانی ختم شد
روز چهار شنبه سوم خرداد ماه ۶۸ در جلسه شورای بازنگری قانون اساسی نوبت به قوه مجریه رسید و کمیسیونی که رییس آن علی خامنه‌ای و میرحسین موسوی٬ مخبر (سخنگوی) آن بود این پیشنهاد را به شورای بازنگری قانون اساسی ارائه کرد. «مدیریت قوه مجریه و مسوولیت‌های ناشی از آن در یک شخص متمرکز می‌شود».
در گزارش کمیسیون البته اعلام شد که هیچ یک از دو طرح مطرح در کمیسیون رای نیاورده اند. طرح اول نظام ریاستی بود و طرح دیگر تلفیقی از نظام ریاستی و پارلمانی، یعنی حفظ نخست وزیر همراه با افزایش اختیارات رییس جمهور.
در این جلسه محمد موسوی خوئینی‌ها گفت که میرحسین موسوی در جلسه کمیسیون به تمرکز اختیارات قوه مجریه در یک نفر رای نداده اما توضیحاتش به گونه‌ای بوده که وجود هم زمان ریاست جمهوری و نخست وزیری٬«وضع مطلوبی» نیست.
با این حال میرحسین موسوی در این شورا اعلام کرد که تمرکز قدرت در یک شخص «یک روش نظامی» و «وارد کردن مدیریت ارتشی در نظام اجرائی است». وقتی بحث‌ها جلوتر رفت،برخی از اعضای شورای بازنگری قانون اساسی از جمله عبدالله نوری اعلام کردند که گویا اصل موضوع برای برخی اعضای شورا مشخص نیست.
در این جلسه برخی چهره‌های جناح چپ از جمله اسدالله بیات، نجفقلی حبیبی و هادی خامنه‌ای با تمرکز اختیارات مخالفت کردند و از نگرانی خود درباره قدرت مطلقه رییس جمهور گفتند.
متن کامل در زیتون :
http://zeitoons.com/35934
سایت خبری تحلیلی زیتون
خامنه‌ای و چپ‌های پشیمان از تغییر قانون اساسی | سایت خبری تحلیلی زیتون
زیتون:احسان مهرابی: میرحسین موسوی در جلسه با اعضای دفتر تحکیم وحدت گفته بود که «رویشان نشد من را بردارند، نخست وزیری را برداشتند». رد این دیدگاه را می‌شد در گفته‌های جریان مشهور به چپ در شورای بازنگری قانون اساسی دید. در مذاکرات بازنگری قانون اساسی در اواخر…
علی عونی، عبدالله رمضان‌زاده و قدم‌زدن در میدان مین
طاها پارسا
۱- روزنامه شهروند، سال گذشته، در گزارشی به قربانیان مین در مناطق مرزی کردستان پرداخت. در این گزارش به نقل از «وحید بهاری» رئیس مرکز مین‌زدایی استان‌های غرب کشور آمده بود «بانک اطلاعاتی دقیق و مشخصی در مورد آمار پایگاه‌های مرزی وجود ندارد. تا کنون باکمک مرزبانی حدود ۱۸۰۰ هکتار از محدوده پایگاه‌های آلوده مرزی شناسایی شده است که تاکنون ۴۰۰ هکتار پاکسازی و ۱۴۰۰هکتار نیز در دست اقدام است».
۲- ششم مهر ماه ۱۳۹۶، علی عونی، عضو شورای مرکزی (رهبری) حزب دموکرات کردستان عراق در مقام یک تحلیل‌گر سیاسی و در واکنشی نسبتا هیستریک، در پاسخ به سوال مجری بی‌بی‌سی فارسی، گفت: «ما کشورهای ایران و ترکیه را تهدید نمی‌کنیم بلکه این طرز برخورد حکومت‌ها با ملیت‌های دیگر خودشان است که آنها را تهدید می‌کند، این سیستم آن‌هاست که انها را تهدید می‌کند. ما الان ۲۶ است کارنامه درخشانی در این خصوص داریم اما اگر این کشورهایی که هر کدام بخشی از کردستان را اشغال کرده اند کاری از دستشان بر می‌آمد اجازه نمی‌دانند که کردستان ۲۶ سال عمر کند».
۳- این بخش از سخنان علی عونی، با تاکید بر عبارت «کشورهایی که بخش‌هایی از کردستان را اشغال کرده اند»، به شکلی خاص و معنادار در برخی رسانه‌ها و از سوی بخشی اشخاص در ایران انعکاس وسیعی یافت. کسانی، بخش ناقصی از سخنان یک تحلیل‌گر در یک برنامه را، را در حد مواضع رسمی اقلیم کردستان بالا کشیدند، تا بتوانند فرضیه‌های خود را مبتنی بر اینکه رفراندوم و استقلال اقلیم کردستان، یک توطئه اسرائیلی برای تجزیه ایران است، تقویت کنند و فضا را به نفع واکنش‌های تند و احتمالا قهرآمیز با آن تیره و تار کنند*.
۴- یادداشت تلگرامی سید جواد میری، جامعه شناس، به وسیله تعدادی از فعالان سیاسی بازنشر شد و مورد استقبال قرار گرفت. میری با روایتی ناقص (و بی آن‌که به خود زحمت دهد که بداند عونی هیچ سمت دولتی یا رسمی ندارد و صرفا یک تحلیل‌گر است) چنان آن بخش از سخنان علی عونی را به شکل ناقص برجسته کرد و جدی گرفت که نوشت «در سخنان علی عونی نکاتی بود که بنظر می‌رسد این تصمیم فقط اقلیم را درگیر نخواهد کرد بل کل منطقه وارد درگیری بزرگی خواهد شد چون نگاه عونی پر بود از خطرات استراتژیک برای همه از جمله ایران».
۵- در این میان عبدالله رمضان‌زاده، فعال سیاسی کرد و سخنگوی دولت دوم خاتمی، در یک پست تلگرامی پا را از محکومیت اظهارات علی عونی فراتر گذاشت و خواستار برگزاری همه‌پرسی در ایران، برای الحاق کردستان عراق به ایران شد! رمضان‌زاده ( احتمالا در مقام ایفای سنت ناپسند و نامعقول «محکوم کنید و تبرئه بجویید وگرنه از ما نیستید») نوشت: «علی عونی از سران حزب دموکرات کردستان عراق، کردستان ایران را اشغال شده نامیده است. این جملات ناشی از بی‌اطلاعی وی از تاریخ و نیز واقعیات روز و توهم ناشی از برگزاری رفراندوم است. به مسئولین اقلیم کردستان عراق پیشنهاد می‌کنم هر چه سریعتر از این اظهارات تبری جویند و از مردم کرد ایران عذرخواهی کنند و به دولت جمهوری اسلامی ایران پیشنهاد می‌کنم نظر مردم مناطقی را که این متوهمین کردستان اشغالی در ایران می‌دانند (کردستان، کرمانشاه، ایلام، لرستان، شمال خوزستان، همدان و آذربایجان غربی) در مورد الحاق کردستان عراق به ایران به همه پرسی بگذارند».
متن کامل در زیتون :
http://zeitoons.com/36002
طاها پارسا
۱- روزنامه شهروند، سال گذشته، در گزارشی به قربانیان مین در مناطق مرزی کردستان پرداخت. در این گزارش به نقل از «وحید بهاری» رئیس مرکز مین‌زدایی استان‌های غرب کشور آمده بود «بانک اطلاعاتی دقیق و مشخصی در مورد آمار پایگاه‌های مرزی وجود ندارد. تا کنون باکمک مرزبانی حدود ۱۸۰۰ هکتار از محدوده پایگاه‌های آلوده مرزی شناسایی شده است که تاکنون ۴۰۰ هکتار پاکسازی و ۱۴۰۰هکتار نیز در دست اقدام است».
۲- ششم مهر ماه ۱۳۹۶، علی عونی، عضو شورای مرکزی (رهبری) حزب دموکرات کردستان عراق در مقام یک تحلیل‌گر سیاسی و در واکنشی نسبتا هیستریک، در پاسخ به سوال مجری بی‌بی‌سی فارسی، گفت: «ما کشورهای ایران و ترکیه را تهدید نمی‌کنیم بلکه این طرز برخورد حکومت‌ها با ملیت‌های دیگر خودشان است که آنها را تهدید می‌کند، این سیستم آن‌هاست که انها را تهدید می‌کند. ما الان ۲۶ است کارنامه درخشانی در این خصوص داریم اما اگر این کشورهایی که هر کدام بخشی از کردستان را اشغال کرده اند کاری از دستشان بر می‌آمد اجازه نمی‌دانند که کردستان ۲۶ سال عمر کند».
۳- این بخش از سخنان علی عونی، با تاکید بر عبارت «کشورهایی که بخش‌هایی از کردستان را اشغال کرده اند»، به شکلی خاص و معنادار در برخی رسانه‌ها و از سوی بخشی اشخاص در ایران انعکاس وسیعی یافت. کسانی، بخش ناقصی از سخنان یک تحلیل‌گر در یک برنامه را، را در حد مواضع رسمی اقلیم کردستان بالا کشیدند، تا بتوانند فرضیه‌های خود را مبتنی بر اینکه رفراندوم و استقلال اقلیم کردستان، یک توطئه اسرائیلی برای تجزیه ایران است، تقویت کنند و فضا را به نفع واکنش‌های تند و احتمالا قهرآمیز با آن تیره و تار کنند*.
۴- یادداشت تلگرامی سید جواد میری، جامعه شناس، به وسیله تعدادی از فعالان سیاسی بازنشر شد و مورد استقبال قرار گرفت. میری با روایتی ناقص (و بی آن‌که به خود زحمت دهد که بداند عونی هیچ سمت دولتی یا رسمی ندارد و صرفا یک تحلیل‌گر است) چنان آن بخش از سخنان علی عونی را به شکل ناقص برجسته کرد و جدی گرفت که نوشت «در سخنان علی عونی نکاتی بود که بنظر می‌رسد این تصمیم فقط اقلیم را درگیر نخواهد کرد بل کل منطقه وارد درگیری بزرگی خواهد شد چون نگاه عونی پر بود از خطرات استراتژیک برای همه از جمله ایران».
۵- در این میان عبدالله رمضان‌زاده، فعال سیاسی کرد و سخنگوی دولت دوم خاتمی، در یک پست تلگرامی پا را از محکومیت اظهارات علی عونی فراتر گذاشت و خواستار برگزاری همه‌پرسی در ایران، برای الحاق کردستان عراق به ایران شد! رمضان‌زاده ( احتمالا در مقام ایفای سنت ناپسند و نامعقول «محکوم کنید و تبرئه بجویید وگرنه از ما نیستید») نوشت: «علی عونی از سران حزب دموکرات کردستان عراق، کردستان ایران را اشغال شده نامیده است. این جملات ناشی از بی‌اطلاعی وی از تاریخ و نیز واقعیات روز و توهم ناشی از برگزاری رفراندوم است. به مسئولین اقلیم کردستان عراق پیشنهاد می‌کنم هر چه سریعتر از این اظهارات تبری جویند و از مردم کرد ایران عذرخواهی کنند و به دولت جمهوری اسلامی ایران پیشنهاد می‌کنم نظر مردم مناطقی را که این متوهمین کردستان اشغالی در ایران می‌دانند (کردستان، کرمانشاه، ایلام، لرستان، شمال خوزستان، همدان و آذربایجان غربی) در مورد الحاق کردستان عراق به ایران به همه پرسی بگذارند».
متن کامل در زیتون :
http://zeitoons.com/36002
زیتون
علی عونی، عبدالله رمضان‌زاده و قدم‌زدن در میدان مین
1- روزنامه شهروند، سال گذشته، در گزارشی به قربانیان مین در مناطق مرزی کردستان پرداخت. در این گزارش به نقل از «وحید بهاری» رئیس مرکز مین‌زدایی استان‌های غرب کشور آمده بود «بانک اطلاعاتی دقیق و مشخصی…
ابراهیم یزدی و مساله ارتباط با روحانیت
حسن فرشتیان
یکی از ویژگی های مطروحه در کنش سیاسی شادروان دکتر ابراهیم یزدی (۱۳۹۶-۱۳۱۰)، چگونگی رابطه وی با روحانیون، به ویژه با روحانیون مبارز در رژیم گذشته و بالاخص با شخص آیت الله خمینی است.
رابطه انقلابیون و مبارزین سیاسی با روحانیت، از عصر مشروطه تا کنون، در یک پارادایم دایمی بین شیفتگی و نفرت و شیدایی در نوسان و در جابجایی بوده است. این رابطه، همچنان ادامه دارد و همچنان آموزنده برای عصر ماست و ما چه بخواهیم و چه نخواهیم میوه چینان ثمره های تلخ و شیرین آن بوده و هستیم و خواهیم بود.
در بین کنشگران، مبارزین و روشنفکران، چهار گرایش عمده در زمینه چگونگی رابطه آنان با روحانیون وجود داشته و دارد. هر کدام از این چهار گرایش، در درون خود خرده گرایش هایی با شدت و ضعف هایی متغیر داشته و دارند. بازیگران این گرایش ها نیز دائما فقط در گستره یک گرایش فعال نبوده اند و حسب المورد گاهی بنابر اقتضائاتی بین این گرایش های متغیر و گاه متناقض، در رفت و آمد بوده اند.
۱- گرایش نفی جویانه
در این گرایش، روحانیت و نقش سیاسی آنان به شکل کلی و مطلق، نادیده انگاشته می شود و یا تلاش می شود نادیده انگاشته شود. گاهی، نقش آنان، آنچنان منفی و زیانبار پنداشته می شود که حتا با حضور سیاسی آنان مخالفت ورزیده می شود. در این گرایش، دو گروه ناهمگون، بیشتر از دیگران جلوه می کنند. گروه اول، در بین چپ های عقیدتی و جریانات غیرمذهبی و یا ضد مذهبی بودند که شعار «دین افیون توده هاست» را سرلوحه رابطه خویش با دین و با روحانیت قرار داده و در نتیجه برای روحانیون و پرچمداران حرکت های دینی هیچ نقش مثبتی قائل نبودند. چپ های عقیدتی و خداناباوران و دین ناباوران از مشهورترین پرچمداران این گروه تلقی می شدند.
گروه دوم، در بین دیندارانی بودند که داعیه دینداری داشته و برای خویش رسالت روشنگری دینی قائل بودند، اما برای روحانیت، نه تنها هیچ جایگاه ویژه ای در رسالت دینی و مبارزه سیاسی قائل نبودند، بلکه به گونه ای در تلاش برای کاهش نقش آنان و بدیل سازی برای آنان بودند. این گروه دوم که خود غالبا به عنوان بدیل روحانیت بودند به «منهاییون» مشهور شدند که شعار «اسلام منهای روحانیت» سرلوحه مرام ارتباطی آنان با روحانیت بود.
دکتر علی شریعتی (۱۳۵۶-۱۳۱۲) در برهه ای اززندگی خویش به عنوان پرچمدار این جریان شناخته می شد. در آن برهه، وی مدعی شده بود که شرایط در حال تغییر است و اسلام فردا، اسلام روحانیت و حوزه های علمیه نخواهد بود: «اسلام فردا، دیگر اسلام ملا نخواهد بود؛ اسلام قم و مشهد نیز تغییر خواهد کرد… نیروی مذهب از هم‌اکنون دیگر در اختیار این متولیان رسمی و ارثی نیست».[۱] سپس گامی فراتر گذاشته بود و با قاطعیت کامل مدعی شده بود که «این تز “اسلام منهای آخوند” در جامعه تحقق یافته است[۲]». البته شریعتی در برهه های دیگر، تمایلات تعامل گرایانه ای بروز می دهد و ضمن نقد راس هرم در مخروط سازمان روحانیت، نسبت به قاعده هرم، یعنی طلاب جوان، نگاهی حمایت گرایانه و همدلانه بروز داده و زهد و قناعت طلاب را ستوده و عمر روشنگری آنان را در قیاس با دوران کوتاه روشنفکری دانشجویان، طولانی می دانست.[۳] از آزاد اندیشی و استقلال فکری روحانیت تمجید نموده و طلاب حوزوی را «مجاهدان پاکباز راه علم و ایمان» خطاب می کرد که با قناعت و زهد، جوانی خویش را فدای آموزش علم دین می کنند.[۴] وی همدلانه، هرگونه صدای رفورمیستی که از بدنه روحانیت بگوش می رسید را تجلیل می کرد و روحانیون مبارز را پرچمداران نهضت های مترقی و ملی و ضداستعماری می خواند.[۵]
متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/36079
حسن فرشتیان
یکی از ویژگی های مطروحه در کنش سیاسی شادروان دکتر ابراهیم یزدی (۱۳۹۶-۱۳۱۰)، چگونگی رابطه وی با روحانیون، به ویژه با روحانیون مبارز در رژیم گذشته و بالاخص با شخص آیت الله خمینی است.
رابطه انقلابیون و مبارزین سیاسی با روحانیت، از عصر مشروطه تا کنون، در یک پارادایم دایمی بین شیفتگی و نفرت و شیدایی در نوسان و در جابجایی بوده است. این رابطه، همچنان ادامه دارد و همچنان آموزنده برای عصر ماست و ما چه بخواهیم و چه نخواهیم میوه چینان ثمره های تلخ و شیرین آن بوده و هستیم و خواهیم بود.
در بین کنشگران، مبارزین و روشنفکران، چهار گرایش عمده در زمینه چگونگی رابطه آنان با روحانیون وجود داشته و دارد. هر کدام از این چهار گرایش، در درون خود خرده گرایش هایی با شدت و ضعف هایی متغیر داشته و دارند. بازیگران این گرایش ها نیز دائما فقط در گستره یک گرایش فعال نبوده اند و حسب المورد گاهی بنابر اقتضائاتی بین این گرایش های متغیر و گاه متناقض، در رفت و آمد بوده اند.
۱- گرایش نفی جویانه
در این گرایش، روحانیت و نقش سیاسی آنان به شکل کلی و مطلق، نادیده انگاشته می شود و یا تلاش می شود نادیده انگاشته شود. گاهی، نقش آنان، آنچنان منفی و زیانبار پنداشته می شود که حتا با حضور سیاسی آنان مخالفت ورزیده می شود. در این گرایش، دو گروه ناهمگون، بیشتر از دیگران جلوه می کنند. گروه اول، در بین چپ های عقیدتی و جریانات غیرمذهبی و یا ضد مذهبی بودند که شعار «دین افیون توده هاست» را سرلوحه رابطه خویش با دین و با روحانیت قرار داده و در نتیجه برای روحانیون و پرچمداران حرکت های دینی هیچ نقش مثبتی قائل نبودند. چپ های عقیدتی و خداناباوران و دین ناباوران از مشهورترین پرچمداران این گروه تلقی می شدند.
گروه دوم، در بین دیندارانی بودند که داعیه دینداری داشته و برای خویش رسالت روشنگری دینی قائل بودند، اما برای روحانیت، نه تنها هیچ جایگاه ویژه ای در رسالت دینی و مبارزه سیاسی قائل نبودند، بلکه به گونه ای در تلاش برای کاهش نقش آنان و بدیل سازی برای آنان بودند. این گروه دوم که خود غالبا به عنوان بدیل روحانیت بودند به «منهاییون» مشهور شدند که شعار «اسلام منهای روحانیت» سرلوحه مرام ارتباطی آنان با روحانیت بود.
دکتر علی شریعتی (۱۳۵۶-۱۳۱۲) در برهه ای اززندگی خویش به عنوان پرچمدار این جریان شناخته می شد. در آن برهه، وی مدعی شده بود که شرایط در حال تغییر است و اسلام فردا، اسلام روحانیت و حوزه های علمیه نخواهد بود: «اسلام فردا، دیگر اسلام ملا نخواهد بود؛ اسلام قم و مشهد نیز تغییر خواهد کرد… نیروی مذهب از هم‌اکنون دیگر در اختیار این متولیان رسمی و ارثی نیست».[۱] سپس گامی فراتر گذاشته بود و با قاطعیت کامل مدعی شده بود که «این تز “اسلام منهای آخوند” در جامعه تحقق یافته است[۲]». البته شریعتی در برهه های دیگر، تمایلات تعامل گرایانه ای بروز می دهد و ضمن نقد راس هرم در مخروط سازمان روحانیت، نسبت به قاعده هرم، یعنی طلاب جوان، نگاهی حمایت گرایانه و همدلانه بروز داده و زهد و قناعت طلاب را ستوده و عمر روشنگری آنان را در قیاس با دوران کوتاه روشنفکری دانشجویان، طولانی می دانست.[۳] از آزاد اندیشی و استقلال فکری روحانیت تمجید نموده و طلاب حوزوی را «مجاهدان پاکباز راه علم و ایمان» خطاب می کرد که با قناعت و زهد، جوانی خویش را فدای آموزش علم دین می کنند.[۴] وی همدلانه، هرگونه صدای رفورمیستی که از بدنه روحانیت بگوش می رسید را تجلیل می کرد و روحانیون مبارز را پرچمداران نهضت های مترقی و ملی و ضداستعماری می خواند.[۵]
متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/36079
زیتون
ابراهیم یزدی و مساله ارتباط با روحانیت
یکی از ویژگی های مطروحه در کنش سیاسی شادروان دکتر ابراهیم یزدی (1396-1310)، چگونگی رابطه وی با روحانیون، به ویژه با روحانیون مبارز در رژیم گذشته و بالاخص با شخص آیت الله خمینی است. رابطه انقلابیون …
ناسپاسی ما در حق سیاستمداران‌مان
محمد برقعی
با مرگ دکتر یزدی موج حملات به ایشان بالا گرفت. از تلویزیون های لس‌انجلسی و صدا و سیما جز این انتظاری نمی‌رفت، اما حتی بی‌بی‌سی هم سم‌پاشی‌ها کرد. هم چنین بسیاری از رسانه‌های خارج از کشور با نشریات دولتی هم‌صداشدند. این نوشته بر آن نیست که به این اتهامات عموما بی‌اساس و مغرضانه پاسخ بدهد، بلکه بیشتر بر آن است که به بررسی یک مشکل فرهنگی و روان‌پریشی جامعه ما در برخورد با سیاستمداران بپردازد. اینکه جامعه ما دربرخورد با سیاستمداران‌مان، از هر دسته و گروه، بی‌انصاف و قدر ناشناس است و به قول علی رضاقلی در کتاب «جامعه شناسی نخبه کشی»، از «ویژگی‌های فرهنگی» ما است.
سا‌ل‌هست شاهدم که عموم سیاسیون ما در پیری بسیار سرخورده و تلخ هستند و پس از عمری مبارزه و تحمل سختی‌های بسیار، زمانی که باید با آرامش خاطر شاهد قدردانی و احترام مردم باشند، زهر ناسپاسی ها جان‌شان را مسموم می‌کند. دوندگانی را می‌مانند که پس از دویدنی سخت و توان‌فرسا، به‌جای آن‌که برلب چشمه‌ساری با صفا بیارمند، خود را یا در کنارجاده‌ای خاکی، در معرض بادهای سهمگین حملات بی‌انصافانه می یابند و یا تنها در یک خرابه متروک. نمونه ای چند از صدها تجربه را باز گوکنم.
چند سال پیش نیمه‌شبی در خلوت کتاب‌خانه‌ام کتاب «امیدها و ناامیدی ها» از دکتر کریم سنجابی را می‌خواندم ، ناگهان همسرم را دیدم که بر در ایستاده و نگران می‌پرسد چه شده که بلند‌بلند گریه می‌کنی؟ گفتم این سخن دکتر سنجابی را می‌خواندم. او در زمانی که پس از انقلاب مخفی شده بود، تعدادی از یارانش و خانواده اش اصرار داشتند که قاچاقی از ایران بیرون برود، ولی او نمی‌پذیرفت. می‌گفتند اگر بمانی دیر یا زود پیدایت می‌کنند و دستگیرت می‌کنند و چه بسا بکشندت. او در پاسخ می‌گفت: برای چه جان به سلامت بدر برم و چند سال دیگر این عمر بی‌حاصل را ادامه دهم. به همسرم گفتم آیا از این تلخ‌تر هم می‌شود، که مبارزی پس از بیش از شصت سال تلاش و محنت، عمرش را بی‌حاصل بداند. این‌جا مسئله ترس از حکومت نیست، بلکه خسته از ناسپاسی مردم است، وگرنه او که عمری خطر کرده بود، مسلما در پیری از مرگ نمی‌هراسید. اگر مردم مبارزات او را پاس می‌داشتند، در این سن چه آسان محنت یا مرگ را می پذیرفت.
متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/36239
محمد برقعی
با مرگ دکتر یزدی موج حملات به ایشان بالا گرفت. از تلویزیون های لس‌انجلسی و صدا و سیما جز این انتظاری نمی‌رفت، اما حتی بی‌بی‌سی هم سم‌پاشی‌ها کرد. هم چنین بسیاری از رسانه‌های خارج از کشور با نشریات دولتی هم‌صداشدند. این نوشته بر آن نیست که به این اتهامات عموما بی‌اساس و مغرضانه پاسخ بدهد، بلکه بیشتر بر آن است که به بررسی یک مشکل فرهنگی و روان‌پریشی جامعه ما در برخورد با سیاستمداران بپردازد. اینکه جامعه ما دربرخورد با سیاستمداران‌مان، از هر دسته و گروه، بی‌انصاف و قدر ناشناس است و به قول علی رضاقلی در کتاب «جامعه شناسی نخبه کشی»، از «ویژگی‌های فرهنگی» ما است.
سا‌ل‌هست شاهدم که عموم سیاسیون ما در پیری بسیار سرخورده و تلخ هستند و پس از عمری مبارزه و تحمل سختی‌های بسیار، زمانی که باید با آرامش خاطر شاهد قدردانی و احترام مردم باشند، زهر ناسپاسی ها جان‌شان را مسموم می‌کند. دوندگانی را می‌مانند که پس از دویدنی سخت و توان‌فرسا، به‌جای آن‌که برلب چشمه‌ساری با صفا بیارمند، خود را یا در کنارجاده‌ای خاکی، در معرض بادهای سهمگین حملات بی‌انصافانه می یابند و یا تنها در یک خرابه متروک. نمونه ای چند از صدها تجربه را باز گوکنم.
چند سال پیش نیمه‌شبی در خلوت کتاب‌خانه‌ام کتاب «امیدها و ناامیدی ها» از دکتر کریم سنجابی را می‌خواندم ، ناگهان همسرم را دیدم که بر در ایستاده و نگران می‌پرسد چه شده که بلند‌بلند گریه می‌کنی؟ گفتم این سخن دکتر سنجابی را می‌خواندم. او در زمانی که پس از انقلاب مخفی شده بود، تعدادی از یارانش و خانواده اش اصرار داشتند که قاچاقی از ایران بیرون برود، ولی او نمی‌پذیرفت. می‌گفتند اگر بمانی دیر یا زود پیدایت می‌کنند و دستگیرت می‌کنند و چه بسا بکشندت. او در پاسخ می‌گفت: برای چه جان به سلامت بدر برم و چند سال دیگر این عمر بی‌حاصل را ادامه دهم. به همسرم گفتم آیا از این تلخ‌تر هم می‌شود، که مبارزی پس از بیش از شصت سال تلاش و محنت، عمرش را بی‌حاصل بداند. این‌جا مسئله ترس از حکومت نیست، بلکه خسته از ناسپاسی مردم است، وگرنه او که عمری خطر کرده بود، مسلما در پیری از مرگ نمی‌هراسید. اگر مردم مبارزات او را پاس می‌داشتند، در این سن چه آسان محنت یا مرگ را می پذیرفت.
متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/36239
سایتِ خبری‌تحلیلی
ناسپاسی ما در حق سیاستمداران‌مان - سایتِ خبری‌تحلیلی
با مرگ دکتر یزدی موج حملات به ایشان بالا گرفت. از تلویزیون های لس‌انجلسی و صدا و سیما جز این انتظاری نمی‌رفت، اما حتی بی‌بی‌سی هم سم‌پاشی‌ها کرد. هم چنین بسیاری از رسانه‌های خارج از کشور با نشریات دولتی هم‌صداشدند. این نوشته بر آن نیست که به این اتهامات عموما…
محمد خاتمی؛ محبوبیت و محدودیت
زیتون– انتشار اخبار ضد و نقیض از اعمال محدودیت‌های جدید برای محمد خاتمی٬ رییس جمهوری اصلاحات٬ موج اعتراض کاربران فضای مجازی را برانگیخت.
روز چهارشنبه محمدرضا تابش، نماینده مجلس به خبرگزاری ایسنا از «اعمال محدودیت‌های جدید در مورد رییس دولت اصلاحات» گفت و از این محدودیت‌های ادعایی ابراز تاسف کرد.
کاربران فارسی زبان فضای مجازی در اعتراض به این موضوع٬ شب گذشته هشتگ #خاتمی_ماندگار را تبدیل به ترند اول ایران در توییتر کردند.
امروز نایب رییس مجلس٬ علی مطهری٬ نیز در یادداشتی اینستاگرامی با عنوان «چرا ایجاد محدودیت»؛ تاکید کرد که «با محدودیت‌ها بر محبوبیت آن سید می‌افزایند.»
به نوشته نایب رییس مجلس «محدودیت‌های جدید برای جناب آقای سیدمحمد خاتمی که گفته می‌شود از سوی دادگاه ویژه روحانیت به ایشان اعلام شده و این خبر توسط نزدیکان وی تایید شده است، گذشته از غیرقانونی بودن آن که یک دادگاه بدون حضور متهم و شنیدن دفاعیات او و احیانا وکیلش و استفاده او از حق اعتراض و تجدید نظر چگونه چنین حکمی را صادر کرده است، انسان را به فکر وا می دارد که در شرایط امروز جامعه که احتمالا آمریکا تا ۱۰ روز دیگر از برجام خارج می‌شود و منتظر یک بهانه حقوق بشری است، آیا کسانی که چنین تصمیماتی می‌گیرند از روی نادانی چنین می‌کنند یا نقشه‌ای دارند که مثلا زودتر به پایان برجام برسند. هر دو حالت مایه تاسف است. در حالی که افکار عمومی جامعه پی در پی علامت می‌دهد که مخالف ادامه حصر خانگی است، آنها یک حصر دیگر اضافه می‌کنند و شخصیتی را بدون مستند قانونی از حقوق اجتماعی و شهروندی‌اش محروم می‌نمایند.»
او همچنین تاکید کرد که اگر ایشان و دو نفری که در حصر خانگی به سر می‌برند خطایی کرده‌اند باید روال قانونی خود را طی کند و تکلیف آن همراه خطاهایی که بخشی از نظام در آن وقایع مرتکب شد در دادگاه علنی صالح روشن شود. اگر این ها در طولانی کردن اعتراضات و در نتیجه بهره برداری دشمن خطا کرده‌اند، در مقابل مثلا برخی اعضای شورای نگهبان و رییس‌جمهور سابق خطاهای فاحش مرتکب شدند. این نمی‌شود که مردم را برده خود بدانیم و برای آنها دستور حصر و محدودیت صادر کنیم. مجلس در این جا وظیفه سنگینی دارد و باید از حقوق ملت دفاع کند و اساسا فلسفه وجود مجلس جلوگیری از خودکامگی‌ها و دفاع از حقوق ملت است.
متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/36245
زیتون– انتشار اخبار ضد و نقیض از اعمال محدودیت‌های جدید برای محمد خاتمی٬ رییس جمهوری اصلاحات٬ موج اعتراض کاربران فضای مجازی را برانگیخت.
روز چهارشنبه محمدرضا تابش، نماینده مجلس به خبرگزاری ایسنا از «اعمال محدودیت‌های جدید در مورد رییس دولت اصلاحات» گفت و از این محدودیت‌های ادعایی ابراز تاسف کرد.
کاربران فارسی زبان فضای مجازی در اعتراض به این موضوع٬ شب گذشته هشتگ #خاتمی_ماندگار را تبدیل به ترند اول ایران در توییتر کردند.
امروز نایب رییس مجلس٬ علی مطهری٬ نیز در یادداشتی اینستاگرامی با عنوان «چرا ایجاد محدودیت»؛ تاکید کرد که «با محدودیت‌ها بر محبوبیت آن سید می‌افزایند.»
به نوشته نایب رییس مجلس «محدودیت‌های جدید برای جناب آقای سیدمحمد خاتمی که گفته می‌شود از سوی دادگاه ویژه روحانیت به ایشان اعلام شده و این خبر توسط نزدیکان وی تایید شده است، گذشته از غیرقانونی بودن آن که یک دادگاه بدون حضور متهم و شنیدن دفاعیات او و احیانا وکیلش و استفاده او از حق اعتراض و تجدید نظر چگونه چنین حکمی را صادر کرده است، انسان را به فکر وا می دارد که در شرایط امروز جامعه که احتمالا آمریکا تا ۱۰ روز دیگر از برجام خارج می‌شود و منتظر یک بهانه حقوق بشری است، آیا کسانی که چنین تصمیماتی می‌گیرند از روی نادانی چنین می‌کنند یا نقشه‌ای دارند که مثلا زودتر به پایان برجام برسند. هر دو حالت مایه تاسف است. در حالی که افکار عمومی جامعه پی در پی علامت می‌دهد که مخالف ادامه حصر خانگی است، آنها یک حصر دیگر اضافه می‌کنند و شخصیتی را بدون مستند قانونی از حقوق اجتماعی و شهروندی‌اش محروم می‌نمایند.»
او همچنین تاکید کرد که اگر ایشان و دو نفری که در حصر خانگی به سر می‌برند خطایی کرده‌اند باید روال قانونی خود را طی کند و تکلیف آن همراه خطاهایی که بخشی از نظام در آن وقایع مرتکب شد در دادگاه علنی صالح روشن شود. اگر این ها در طولانی کردن اعتراضات و در نتیجه بهره برداری دشمن خطا کرده‌اند، در مقابل مثلا برخی اعضای شورای نگهبان و رییس‌جمهور سابق خطاهای فاحش مرتکب شدند. این نمی‌شود که مردم را برده خود بدانیم و برای آنها دستور حصر و محدودیت صادر کنیم. مجلس در این جا وظیفه سنگینی دارد و باید از حقوق ملت دفاع کند و اساسا فلسفه وجود مجلس جلوگیری از خودکامگی‌ها و دفاع از حقوق ملت است.
متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/36245
زیتون
محمد خاتمی؛ محبوبیت و محدودیت
زیتون- انتشار اخبار ضد و نقیض از اعمال محدودیت‌های جدید برای محمد خاتمی٬ رییس جمهوری اصلاحات٬ موج اعتراض کاربران فضای مجازی را برانگیخت. روز چهارشنبه محمدرضا تابش، نماینده مجلس به خبرگزاری ایسنا از…