فرجام اعتراضات چه خواهد بود ؟
علی کشتگر

یک پرسش از فقهای حاکم

چه شد که در رژیم پادشاهی مردم رهبری انقلاب خود را به روحانیون سپردند، آنان را بر تارک خود نشاندند و اینک ۳۹ سال پس از روی کار آمدن حکومت اسلامی مردم علیه روحانیون قیام کرده اند؟ اگر این حوادث آن چنان که خامنه ای سه شنبه ۱۲ دیماه مدعی شد توطئه دشمنان خارجی است، چرا در زمان شاه که آمریکا و اسرائیل درایران بیشترین نفوذ را داشتند، توطئه و«رخنه» خارجی مانع از روی کار آمدن روحانیت نشد؟

در آن زمان مردم ناراضی و خشمگین از دیکتاتوری سلطنتی، روحانیون و مراجع شیعه را پناه و همراه خود می پنداشتند. امروز اما پس از ۳۹ سال سلطه فقهای شیعه بر ایران، مردم آنان را در برابر خواسته ها و آرزوهای خود می بینند. اگر آنان در آن زمان برای بخشهای وسیعی از جامعه ایران مرجع محسوب شدند.اینک اما سالیان درازی است که نقش مرجع بر دوش طبقه متوسط فرهنگی و روشنفکران و فرهیختگان جامعه مدنی ایران است. این لایه های اجتماعی در ایران امروز اندیشه و گفتمان جدایی نهاد دین و دولت را تولید و تبلیغ می کنند و بر ضرورت جدایی این دو نهاد برای مصالح کشور و مذهب تاکید دارند. از این گذشته تجربه ۳۹ سال خودکامگی ولایت مطلقه فقیه ماهیت فساد آلود، تبعیض آمیز، سرکوبگر و متضاد با منافع ملی آن را چنان بر آحاد مردم آشکار ساخته که به جرات می توان گفت که رشته های اعتماد میان مردم و روحانیت که در انقلاب ۵۷ موجب روی کار آمدن آنان شد برای همیشه گسسته شده است. البته جای شگفتی نیست که حکومتگران اعتراضات مردم را به قدرت های خارجی نسبت دهند. شاه نیزقیام مردم را نتیجه تحریکات انگلیس و حتی رادیو بی بی سی وانمود می کرد. در این مورد تقریبا همه خودکامگان گفتار و رفتار مشابهی دارند.

اعتراض چرا شش ماه پس از انتخاب روحانی؟

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/42662

حاکمانی که نمی‌خواهند بشنوند
مرتضی کاظمیان

اعتراض‌های گسترده در ده‌ها شهر کشور همچنان‌که قابل پیش‌بینی بود، با بدترین واکنش توسط هسته اصلی قدرت در جمهوری اسلامی مواجه شده است.

آیت‌الله خامنه‌ای (نفر نخست نظام سیاسی) که بیشترین شعارها علیه وی و جایگاه رهبری مطرح شده، در تنها واکنش‌اش ـ تا لحظه نگارش این یادداشت ـ مثل همیشه از «دشمن» گفته است.

رهبر جمهوری اسلامی در «نمایش»ی که مشاوران رسانه‌ای او برپا کرده بودند (در جلسه‌ای با جمعی از «خانواده شهدا» که چند کودک خردسال و نوزاد نیز در آن حضور داشتند) تنها به بیان این سخن اکتفا کرد که «دشمن منتظر یک فرصت است، منتظر یک رخنه است که از این رخنه وارد بشود. شما همین قضایای این چند روز را مشاهده کنید. همه‌ی کسانی که با جمهوری اسلامی بد هستند، آن‌که پول دارد، آن‌که سیاست دارد، آن‌که سلاح دارد، آن‌که دستگاه امنیتی دارد، همه دست روی دست هم می‌گذارند بلکه بتوانند برای نظام اسلامی و جمهوری اسلامی و انقلاب اسلامی مشکل درست کنند.»

او البته اظهارنظر اصلی‌اش را موکول به بعد و «وقت خودش» کرد: «حالا من ان‌شاءالله‌ حرفهایی دارم راجع به این قضایای این چند روز؛ با مردم عزیزمان حرف دارم؛ که ان‌شاءالله‌ در وقت خودش حرف خواهم زد.»

«وقت»ی که به نظر می‌رسد پس از سرکوب تام و تمام اعتراض‌ها باشد یا درصورت تداوم آن، در اوج سماجت معترضان، که مستمسک و فرمان و تهییجی برای سرکوب شدید و گسترده شود.

رأس هرم نظام سیاسی در ایران آگاهانه از کنار شعارهایی که مخاطب‌اش شخص وی بود، گذشت؛ شعارهایی چون «مرگ بر دیکتاتور»، «سیدعلی ببخشید، دیگر باید بلند شید»، و «سیدعلی حیا کن، مملکتو رها کن».

او به عمد، مجددا نسبت به خاستگاه‌های اجتماعی و ریشه‌های اقتصادی و سیاسی اعتراض‌های گسترده، بی‌اعتنایی نشان داد و همه‌چیز را به کلیدواژه مطلوب‌اش، «دشمن» ارجاع داد.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/42685

تحلیل سعید مدنی از «شورش» بودن اعتراضات اخیر در گفتگو با زیتون
می‌شود بر میخ کوبید اما نمی توان روی آن نشست

زیتون- از اعتراض به « گرانی » آغاز شد و در چشم بر هم زدنی درِ خروج از دالان قدرت را به شخص اول حکومت جمهوری اسلامی نشان داد.

هنوز ولی این گسترده ترین خیزش سه دهه اخیر علیه سیاست های حاکم هیچ «نامی» به خود نگرفته است. یک هفته از اوج گیری بزرگترین راهپیمایی‌های اعتراضی در طول عمر جمهوری اسلامی گذشته و ناظران هنوز برای خطاب قرار دادن آن که از میل بازگشت به «گذشته رضا شاهی» تا پرتاب شدن به فردای مدرن دموکراتیک را در خورجین داشت یا دارد، نامی جز «اعتراضات سراسری» در اختیار ندارند؛ کنایه ای از نبود هویت روشن تا اینجای کار.

سعید مدنی پژوهشگر مسائل اجتماعی مانند بسیاری دیگر از تحلیلگران، در«جنبش» خواندن این حرکت اعتراضی تردید دارد. به گفته این پژوهشگر موضوعات اجتماعی که نویسنده کتابها و مقالات متعددی در حوزه آسیبهای اجتماعی است، این اعتراضات را تنها می توان «شورش» دانست.
سعید مدنی در تعریف «شورش اجتماعی» و آثار سیاسی آن می گوید: « شورش فقط اعتراضی است نسبت به وضع موجود بدون آن که کسی در تدارک سازمان یافتگی یا تعیین هدف و مشی و استراتژی آن باشد. شورش در فرآیند تحول خود و در صورت تداوم می‌تواند‌ به جنبش اجتماعی، انقلاب یا کودتا منجر شود.»

متن کامل گفت و گو در زیتون :
http://zeitoons.com/42729

حاشیه ­ای ­بودن انسان ایرانی
ابوالفضل مظلوم زاده

ریشه سریالی جنبش و جوش مردم ایران برای دادخواهی را باید از کجا سراغ گرفت؟

روند پرشتاب تحولات اخیر که از مشهد شروع و به فاصله اندکی جغرافیایِ میدانیِ اعتراضات را به رشت، کرمانشاه، اصفهان، تهران و ده ها شهر مرکزی و بی نام و نشان کشور کشاند، دست و پای ناظر بیرونی را برای تحلیل شسته رفته ای می بندد. موضع معترضان، شعائرعرفی شده، گستره میدانی اعتراض ها، گیجی و آشفتگی قدرت سیاسی، شیفت خواست ها از حوزه اقتصادی به درهم کوبیدن کلیت نظام سیاسی، عدم همراهی اصلاح طلبان ، نخبگان سیاسی، غالب هنرمندان و اصطلاحاً سلبریتی ها این قضیه را گنگ تر می کند. اگر در جنبش ۸۸ موج اعتراضات روندی از بالا به پایین داشت و طبقه فرودست آخرین پیوستگان به این جنبش بودند و پشت آن به برخی حکومتی ها گرم بود، حال وضعیت بکلی متفاوت است. انگار که طبقه فروخفته یکه و تنها در فکر عبور از کلیت نظام افتاده و دیگر منتظر نقش آوانگاردیِ بازیگرانِ رسمی سیاسی برای درد بی درمان خود نیست. اگر در پنج شنبه هفته پیش به پای اخبار می نشستیم، اعتراضات برخی شهروندان در مشهد را همان کاسه وآش هر روزه ای فرض می گرفتیم که سیستم علیل قضایی که فساد ساختاری دست و پای آن را در هم فروبلعیده، نتوانسته جواب صاف وصوفی به آن بدهد. اما در فردای آن روز پای شهر و شهروندان دیگر را به میان آورد.

زیست سیاسی و اجتماعی جامعه ایرانی رنگی تازه بخود گرفته است. اگر در دهه های ۷۰ و ۸۰ و تا دوازدهمین دور انتخابات ریاست جمهوری شهروندان ایرانی آرمان تاریخی خود را از همان دیگی که جریان اصلاحات برای مردم روشن کرده بود، طلب می کردند، حال دیگر دست پخت اصلاحات را نمی پسندند. جامعه ایرانی به نیکی دریافته است که جریان های رسمی درون نظام معتمد نیستند. همین است که اسطوره های ارزشی این دو طیف را به سخره گرفتند و فریاد زدند: اصلاح طلب، اصولگرا، دیگه تمومه ماجرا.

متن کامل در زیتون :
http://zeitoons.com/42757

بیانیه جمعی از فعالان سیاسی و مدنی خارج از کشور
🍃حمایت جمعی از فعالین سیاسی و اجتماعی خارج از کشور از اعتراضات سراسری

زیتون– جمعی از فعالین سیاسی و اجتماعی خارج از کشور در حمایت از اعتراضات گسترده مردمی در ایران بیانیه‌ای نوشتند.

به گزارش «زیتون» در این بیانیه آمده است که مردم جان به لب رسیده زیر فشارهای طاقت فرسای زندگی، در ده ها شهر ایران به خیابان ها آمده اند تا خود صدای اعتراض خویش باشند. این در حالی است که رهبر جمهوری اسلامی که بخش عمده قدرت را در دست دارد و حاضر نیست که تن به رای و خواست اکثریت ملت دهد.

امضاکنندگان این بیانیه٬ با گرایش های مختلف فکری و سیاسی از اعتراضات گسترده مردمی، از حق محروم ترین اقشار اجتماعی و جوانان بیکار و ناامیدی که اعتراض شان را به گوش همه می رسانند، حمایت می کنند.

این فعالین سیاسی و اجتماعی این جریان وسیع و گسترده را خودجوش و برخاسته از درد و رنج های مردم دانسته و تاکید کردند که متصل کردن اعتراضات مردمی به کشورهای خارجی یا برخی گروه ها و گرایش های سیاسی عوام فریبی است و هرگونه بهره برداری از آن برای رقابت ها و تصفیه حساب های سیاسی داخل حکومت محکوم است.

تجمع‌ها و تظاهرات از روز پنجشنبه گذشته در شهر مشهد آغاز شد که شرکت‌کنندگان در آن ضمن اعتراض به گرانی و مشکلات اقتصادی، شعارهایی علیه رهبر و رییس جمهوری سر داده‌اند.
دامنه این اعتراضات به سرعت بالاگرفت و به شهرهای مختلف ایران سرایت کرد.
در طی روزهای اعتراض٬‌ بر اساس اخبار صدا و سیما حداقل ۲۱ تن کشته شدند. صدا و سیما از کشته شدن دست کم ۹ نفر در اعتراض‌های دوشنبه شب در استان اصفهان در مرکز ایران خبر داده است.
به گفته شبکه خبر، ۶ نفر در درگیری‌های قهدریجان، یک نفر در خمینی‌شهر، یک عضو بسیج در کهریزسنگ نجف‌آباد و یک مأمور نیروی انتظامی در نزدیکی نجف‌آباد کشته شدند.
پیشتر نیز شبکه خبر، وابسته به صدا و سیما٬‌ اعلام کرد که ۱۵ نفر در طی اعتراضات سراسری در ایران کشته شده‌اند.
بر اساس این خبر طی چهار روز اول اعتراضات ۶ نفر در تویسرکان٬ سه نفر شاهین شهر٬ ۴ نفر دورود و ۲ نفر در ایذه کشته شده‌اند.
روزنامه ایران نیز از قول وزیر آموزش و پرورش به کشته شدن دو دانش آموز به نام‌های آرمین و شایان اشاره کرده و نوشته است: «یکی از دانش‌آموزان آرمین صادقی ۱۳ ساله بود که در خمینی شهر به ضرب گلوله کشته شد.»
همزمان مسئولان استانی از بازداشت دست کم ۴۵۰ نفر در تهران، ۱۰۰ نفر در اراک، ۱۳۸ نفر در مشهد، ۱۵۰ نفر در همدان، ۲۰ نفر در کرج، ۱۰ نفر در ارومیه» و تعدادی از معترضان در قهدریجان خبر داده اند اما «بنا به گفته‌های پراکنده استانداران و فرمانداران، این آمار نهایی بازداشت شدگان نیست.»

متن کامل این بیانیه که برای انتشار در اختیار «زیتون» قرار گرفت به شرح زیر است:
http://zeitoons.com/42743

توپ در زمین حسن روحانی است
مهدی نوربخش

یکی از خطاهای بزرگ آقای خاتمی در دوران ریاست جمهوری او این بود که نمی دانست چگونه از سرمایه رای شهروندان برای کسب قدرت قانونی بیشتر خود و اعمال ان بعنوان رئیس جمهور انتخابی کشور استفاده کند. به همین خاطر مخالفین او از این ضعف استفاده کرده و هر چند روز یک بار در مقابل او بحرانی به وجود می اوردند تا او نتواند به تمامی به کار خود ادامه دهد. دولت او در بسیاری از عرصه ها تا حد ناتوانی کامل، تضعیف شد. بهترین نمونه آن در سیاست خارجی کشور، جلوگیری رهبری از مذاکرات فعال بین ایران و آمریکا در زمان کلینتون بود. خاتمی به خاطر مخالفت های رهبری فرصت بزرگی را برای حل مشکلات ایران با آمریکا از دست داد. اقای خامنه ای تا جایی پیش رفت که اعلام کرد که در صحنه سیاست خارجی کشور به خاتمی اطمینان ندارد. در سیاست های داخلی کشور، سپاهیان در پروژه های اقتصادی با دولت او رقابت نموده و به عنوان مثال فرودگاه بین المللی «تمام خمینی» را در زمان باز شدن بستند تا از دولت او باج گیری کنند.

وضع امروز ایران با زمان خاتمی حد اقل در پنج زمینه بدتر شده است. هشت سال دولت احمدی نژاد ضربات عدیده ای به سیاست و اقتصاد ایران وارد کرد.

متن کامل:
http://zeitoons.com/42666

سرکوب، نه!
صديقه وسمقي

مردم ایران مطالبات معوقه ی فراوانی دارند که در طول دهه های گذشته با شیوه های گوناگون مسالمت آمیز آنها را اعلام کرده اند. آنان به نابسامانی های سرسام آوری که حق برخورداری از یک زندگی عزتمند را از آنان سلب کرده اعتراض دارند. اقشار گوناگون کوشیده اند از راه هایی مانند تشکیل احزاب سیاسی و نهادهای مدنی و تجمعات مسالمت آمیز مطالبات خود را پیگیری کرده، صدای اعتراض خود را به گوش حاکمان برسانند اما اسف بار آنکه همه با سرکوب مواجه شده اند. به راستی آنان که در مقابل خواسته های به حق مردم راهی جز سرکوب را بر نمی گزینند، کدام راه را برای اعتراض پیش پای مردم می نهند؟

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/42782

از آیت الله خمینی تا «آیت الله مایک»

زیتون- فائزه مهرابی: محمد جعفر منتظری دادستان کل کشور مایکل دآندریا، مسئول سابق مبارزه با تروریسم سازمان سیا را «طراح اصلی» تجمع‌های اخیر دانسته است. فردی که به «آیت‌الله مایک» مشهور است. مایکل دآندریا، کارشناس ضد تروریسم که در دولت دونالد ترامپ مسئول میز ایران در سازمان مرکزی اطلاعات آمریکا،سی‌آی‌ای شده، به القابی مانند «شاهزاده تاریکی» و«آیت‌الله مایک» مشهور است.

همسرش مسلمان است و برای اینک‌که بتواند با او ازدواج کند به اسلام گرویده. او یکی از شخصیت‌های فیلم هایی است که درباره مرگ اسامه بن لادن رهبر القاعده ساخته شده. مایکل دآندریا در این فیلم‌ها نماز هم می خواند. او مسئولیت تعقیب اسامه بن لادن را به عهده داشته است.

پس از انتصاب او به سمت مدیر میز ایران در سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا، روزنامه وال استریت جورنال، به نقل از مقام‌های آمریکایی اعلام کرد که سی‌آی‌ای دفتر جدیدی که به طور اختصاصی به امور ایران می‌پردازد ایجاد کرده است و این نشان می‌دهد دولت دونالد ترامپ، ایران را در اولویت برنامه‌های خود قرار داده است. طبق این گزارش، از این به بعد تمام پرسنل، منابع و کارشناسان امور ایران در سازمان سی‌آی‌ای زیر نظر این دفتر کار خواهند کرد.

اینک دادستان ایران یک سوژه جذاب برای انتساب اعتراض‌ها به خارج از کشور یافته است. در کنار کشورهای غربی که انتصاب هر تجمع اعتراضی در ایران به آنها مرسوم بوده، در تجمعات سال ۹۶ نام عربستان سعودی نیز به فهرست کشورها اضافه شده است.

این برای نخستین بار است که مقامات جمهوری اسلامی از نقش یک کشور عربی در تجمعات سراسری سخن می گویند. روزگاری ادعای دخالت یک کشور عربی در تجمعات سراسری در ایران می‌توانست «کسر شان» محسوب شود و نشانی از این باشد که جمهوری اسلامی تا حدی ضعیف شده که سازمان اطلاعات عربستان سعودی می‌تواند یک تجمع سراسری را در کل کشور هدایت کند.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/42800

ما و غربتِ قربانیان نان!
حسن فرشتیان

… و اینک، ما مانده ایم و صدای آن مردی که به هنگام دستگیری، و در پاسخ رفتار خشن ماموران که کِشان کِشان او را می بَرند، با لهجه لُری خویش فریاد می زند: «خدا! گُسنَمَه! گُسنَمَه!… ولم کنید!…..»!

فریاد آن مرد، فریادی بود که آزارمان می داد، می خواستیم نشنویم، گوش هامان را گرفته بودیم! آوای او، آواری بود بر سر چهار دهه حکمرانانی که ما را به «عدل علی» فریبِ مان می دادند! فریادی بود بر سر ما! … و این فریاد، همچنان طنین انداز است و هنوز خاموش نشده است! آن گرسنه، ممکن است اندکی سکوت کند، اما دوباره خواهد آمد، همچنان گرسنه است، و تا وقتی که گرسنه باشد، باز خواهد آمد و نهیبی به وجدان ما خواهد زد…

اما، ما شکم سیران تاریخ که هیچگاه گرسنه نبوده ایم و هیچگاه مفهوم گرسنگی را با جسم و جان خویش ادراک نکرده بودیم، امروز در برابر فریاد دردمندانه گرسنگانی قرار داریم که شرافت ما را از اعماق تاریخ می خوانند و وجدان جمعی ما را نهیب می زنند! آنان گرسنگان تنها و غریبی هستند! که گرسنه هستند! ما هر نامی برآنان بگذاریم «شورشی»شان بنامیم یا «دسیسه گر»! «عوام»شان بخوانیم یا «آشوب گر»! آنان گرسنه هستند، و به ما شکم سیران ایران، چشم حمایت دوخته اند!

متن کامل در زیتون :
http://zeitoons.com/42825

تقی آزاد ارمکی در گفت‌وگو با زیتون:
ایران نه سوریه‌ای می‌شود نه یوگسلاویزه

زیتون-ماهو منفرد:حرکت اعتراضی اخیر مردم ایران، که از هفتم دی ماه امسال آغاز شده، واقعۀ کم‌سابقه‌ای است و همین موجب دشواری تحلیل چند و چون آن شده است. این اعتراض‌ها نه به اعتراض‌های سال ۸۸ و نه به روند تحولات در انقلاب ۵۷ و انقلاب مشروطه شباهت دارند.

تقی آزاد ارمکی، استاد جامعه‌شناسی دانشگاه تهران، نگرانی‌ها درباره «سوریه ای» شدن ایران را یک«اشتباه برآمده از ترس و حاوی نوعی برچسب زدن به جامعۀ ایرانی» می‌داند و می‌گوید امکان ندارد ایران شبیه سوریه، تونس و اروپای شرقی شود» اما «فروپاشی سیاسی همین الان اتفاق افتاده است».

این استاد جامعه‌شناسی هم‌چنین معتقد است که بر اثر این اعتراض‌ها «تغییری در رفتار نظام سیاسی حادث نخواهد شد».

او وارد نشدن سپاه پاسداران در مقابله با اعتراض‌های اخیر را هم ناشی از آن می داند که این نهاد «‌می‌خواهد محبوبیتی را که در اثر مبارزه با داعش کسب کرده، حفظ کند».

متن کامل گفت‌وگوی زیتون با این عضو هیات علمی دانشگاه تهران در ادامه می‌آید.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/42837

جنبش نان یا تجمع‌های سازمان‌یافته؟
پرونده ویژه زیتون

مجموعه یادداشت ها و گزارش های اختصاصی زیتون پیرامون تجمع های اعتراضی اخیر با آثاری از:

تقی آزاد برمکی،
سعید مدنی ،
عباس عبدی،
سعید رضوی فقیه،
فاطمه صادقی،
صدیقه وسمقی،
رضا علیجانی،
محمد رهبر،
مهدی تاجیک،
ابوالفضل مظلوم زاده،
محمدرضا سرداری،
احسان مهرابی،
جمشید اسدی،
حسن یوسفی اشکوری،
ملیحه محمدی،
فرزانه بذرپور،
حسین علیزاده،
فرزانه روستایی،
پیمان عارف،
حسین فرشتیان،
علی کشتگر،
احسان ابراهیمی،
مهدی نوربخش،
محسن زال،
مرتضی کاظمیان،
طاها پارسا و…
http://zeitoons.com/42489

فیلترینگ، فیک‌نیوزها و جنبش‌های اجتماعی
پیمان عارف

در عصر پساجدید به آسانی با ابزار رسانه می‌توان نارضایتی عمومی تولید کرد؛ حتی با فیک‌نیوزها گفتار شورانگیز برساخت و توده‌ها را سازماندهی کرد تا یک‌شبه بتوان ره صدساله رفت و پدیده‌ای چون بهار عربی را در تاریخ جهان ثبت کرد. بهاری که برگ‌های واپسین خزان آن هنوز پس از قریب به یک دهه از لیبی و سوریه زدوده نشده است.

فیک‌نیوز اما بدون تعهد به حقیقت ، قانون ، مدارا و خشونت پرهیزی؛ بی هیچ ابایی از تعقیب کیفری به واسطه نامشخص بودن منبع تولید محتوا، در واقع از تمام امکان ‌های رسانه برای شکل دادن به جنبش‌های اجتماعی برخوردار است، بی‌آنکه مسئولیت‌پذیری و شفافیت رسانه را داشته باشد.

فیک‌نیوز کافی است بتواند خوب دروغ بگوید و به اندازه کافی دروغ‌های بزرگ بگوید تا شبه‌آگاهی شورانگیز در جامعه پدید آورد که آنقدر شورانگیز باشد که بتواند اتم‌های دور افتاده را کنار هم جمع کند و اراده خود را در راستای هدفی مشخص به آنان تسری دهد. فیک نیوز نه ترسی از دعوت به خشونت دارد نه از نفرت‌پراکنی و نژادپرستی! نه از تخریب زیرساخت های سیاسی-اجتماعی می‌ترسد و نه دغدغه مصالح عمومی جامعه را دارد و این از فیک‌نیوز و موج‌آفرینی‌هایش امری بسیار مهلک می‌سازد.

راه مقابله با فیک‌نیوز‌ها تشدید فیلترینگ و بستن شبکه‌های اجتماعی نیست؛ چه چنین امری در جهان امروز نه ممکن و مقدور است و نه مطلوب. راه مقابله با فیک‌نیوز، بسط ارزش‌های دموکراتیک چون آزادی بیان، دولت قانون، حق انتخاب‌کردن و انتخاب‌شدن و نهایتا توانمند ساختن رسانه‌های جریان اصلی در مقابل آن است. این رسانه است که شبه رسانه را از میدان به در می‌کند نه فیلترینگ و محدودسازی!

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/42670

تظاهرات ایران و پوپولیسم اقتصادی
احسان ابراهیمی

رضا علیجانی در مطلبی با عنوان «اعتراضات دی ۹۶ چه آینده‌ای دارد؟» در پیش‌بینی آینده این اعتراض‌ها چنین گفته است: «حال که نه تغییر سیاست داخلی و خارجی‌ای در میان است و در نتیجه هیچ تغییر اقتصادی ملموسی نیز وعده داده نمی‌شود و با یک‌دندگی رهبر و بی‌جسارتی و بی‌عملی دولت، آش کشک خاله جلوی مردم گذاشته می‌شود؛ تنها راه پیش روی قدرت سرکوب اعتراضات است. یا یک شوک بزرگ سیاسی- اقتصادی که معترضان را به تامل و توقف وادارد و یا سرکوب؛ راه سومی وجود ندارد.»

نگارنده این سطور ضمن هم‌داستانی کلی با این دوگانه، با افسوس راه دیگری را پیش روی این تظاهرات می‌بیند که اتفاقاً راه ساده‌تر اما نوعی خودکشی تدریجی است.

پس از جنبش سبز و استقرار دولت کودتا، مشروعیت شدیداً بر بادرفته حکومت تنها یک راه پیش روی آن باقی گذاشت که هدف دوسطحی را دنبال می‌کرد: یکی انتقام از طبقه متوسط شهری حامل جنبش سبز و دیگری جای‌گزینی طبقه فرودست مذهبی با این طبقه به امید ترمیم مشروعیت. در مطلب «جنگ خامنه ای با طبقه متوسط» به سطوح بیشتری از اهداف پنهان طرح هدفمندی یارانه ها اشاره کرده‌ام.

در کنار این طرح، طرح «مسکن مهر» هم با توجه به تمام عواقب و پیآمدهای منفی اقتصادی و اجتماعی‌اش، اجرایی شد تا طبقه جعلی متوسط در حاشیه شهرهای بزرگ، تبدیل به حامیان جدید حکومت شوند و طبقات اجتماعی که در جنبش سبز طرفدار حکومت بودند پاداش طرفداری‌شان را این‌گونه دریافت کرده باشند.

نتیجه این دو طرح، تورم افسارگسیخته و کاهش قدرت خرید مردم و نهایتاً لاغر شدن بیشتر طبقه متوسط شهری شد.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/42667

آخرین فرصت یک تصمیم‌گیری بزرگ برای بیت قدرت
رضا علیجانی

ناراضیان سه‌گانه: سیاسی؛ اقتصادی؛ اجتماعی
موج اعتراضات اخیر نشان به صدا در آمدن یک طیف وسیع از ناراضیان اقتصادی بود که صدای‌شان ماه‌ها بود که به‌ گوش می‌رسید ولی کسی بدان توجه نمی‌کرد. با اولین فریاد بلندی که از سراسر ایران به هواخاست حالا همه ساکت شده‌اند و به این صدا توجه می‌کنند. یک روز ابوایاد گفته بود ما فلسطینی‌ها هر قدر اعتراض می‌کردیم کسی به حرف ما توجه نمی‌کرد، اولین ترقه را که در کردیم همه جهان ساکت شدند و به حرف ما گوش کردند!

یک سال بود که در فضای رسانه نهیب زده می‌شد تظاهرات معلمان در سراسر ایران را «ببینید»، کارگران و بی‌کاران را «ببینید»، انبوه اعتراضات و اعتصابات و تجمعات ناراضیان اقتصادی را «ببینید»، وقت «بازگشت به شعارعدالت» است؛ اما شنیده و جدی گرفته نمی‌شد. اما با اولین فریاد بلند سراسری حالا سنگین‌ترین گوش‌ها هم مجبور به تامل‌اند. کسانی که زیر بار ستم اقتصادی و طبقاتی به تنگ آمده‌اند «حق» داشته‌اند فریاد ولو به ناسزا بلند کنند. کتاب مقدس مسلمانان نیز چنین اجازه‌ای را به آنان داده است! (سوره نساء آیه ۱۴۸) قانون اساسی ایران نیز در اصل ۲۷ حق تجمع و راهپیمایی را به رسمیت شناخته است.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/42966

عباس عبدی در گفت‌وگو با زیتون
سرنوشت ملت رولت روسی نیست

زیتون-ماهو منفرد:در بین چهره‌های سیاسی دموکراسی‌خواه جامعۀ ایران، عباس عبدی احتمالاً نخستین منتقد ناآرامی‌های سیاسی اخیر بود. او سریع‌تر و صریح‌تر از سایر تحلیلگران سیاسی، در نقد پیامدهای این اعتراضات رادیکال یادداشت نوشت و مصاحبه کرد. عبدی در این گفت‌وگو ضمن واکاوی بیشتر این حرکت سیاسی و پاسخ دادن به نقدهایی که در چند روز اخیر متوجه نوشته‌ها و گفته‌هایش شده، با اتکا به معیارهای سیاسی امروزش دربارۀ مشارکتش در انقلاب سال ۵۷ نیز سخن گفته است.
متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43005

پیامد تحلیل وارونه آیت‌الله خامنه‌ای از خیزش مردم!
علی کشتگر

هر ناظر امور ایران می‌داند که نه در اعتراضات مردمی سال ۸۸ و نه در جنبش اعتراضی گسترده دی‌ماه ۹۶ مردم، سازمان مجاهدین که دیری است به یک فرقه فراموش شده و جدا از جامعه متحول ایران تبدیل شده، هیچ گونه نفوذ و تاثیری نداشته است.

اما چرا علی خامنه‌ای و آخوندها و فرماندهان برگماشته او، همواره با خوشحالی و آب‌وتاب ادعاهای سراسر بی‌اساس و کاملا فرصت‌طلبانه‌ی این گروه را بزرگ‌نمایی می‌کنند و در شبه تحلیل‌های کاملا وارونه از اعتراضات به حق مردم از آن بهره‌برداری تبلیغاتی می‌کنند؟

آقای خامنه‌ای در سخنان روز امروز (سه شنبه۱۸ دی‌ماه) در شهر قم گفت: «یک راس این مثلث آمریکا و صهیونیسم بودند… راس دوم این مثلث یکی از دولت‌های پولدار خلیج فارس است که هزینه این نقشه را تامین کرد و راس سوم نیز، پادوها بودند که مربوط به سازمان آدمکش منافقین هستند و از ماهها قبل آماده بودند».

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43160

سخنان تکراری رهبر جمهوری اسلامی در سه اعتراض
از «جسم ناقص» تا «خرپول»

زیتون-سینا پاکزاد: ادبیات رهبر جمهوری اسلامی درباره تجمع‌های اعتراضی پس از سال‌ها تغییر نکرده و تنها تفاوت آن نازل‌تر شدن ادبیات اوست. این‌بار جای «انگلیس خبیث» یک کشور «خرپول» منطقه به عنوان سازمان‌ده اعتراض‌ها معرفی شده است.

تحقیر معترضان و تقلیل‌دادن آن و هم‌چنین منسوب کردن اعتراض‌ها به موضوعاتی چون «تخریب اموال عمومی»،«توهین به قرآن» و مواردی از این دست هم همواره حربه آیت‌الله خامنه‌ای بوده است.

آیت ‌الله خامنه‌ای همچنین در همه این سخنان سعی کرده که احساسات هواداران خود را تحریک کند از گفتن جمله «جسم ناقصی دارم» در سال ۸۸ و پیش از آن «اگر عکس من را پاره کردند، واکنش نشان ندهید» در سال ۷۸.

رهبر جمهوری اسلامی در سال ۷۸ از نقش «دست‌های پنهان» و «غریبه‌ها در لباس خودی» در اعتراض‌های پس از حمله به کوی دانشگاه تهران سخن گفت.

وی تاکید کرد که «دشمن دانشجو را هدف گرفته است و چند سال است که می‌کوشند تا بلکه بتوانند دانشجویان را در مقابل نظام قرار دهند؛ اما موفق نشدند و از این پس نیز موفق نخواهند شد».

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43129

این‌سو و آن‌سوی انقلاب
امین جباری

۱. جامعه‌شناسان و تئوری‌پردازان انقلاب‌های سیاسی، تحقق یک انقلاب سیاسی را، نتیجه گردهمایی ۸ عامل می‌دانند که در دو سطح «مبانی قدرت دولت‌ها» و “«جنبش و بسیج انقلابی» روی می‌دهند:

الف: چهار محور مربوط به مبانی قدرت دولت‌ها که عبارتند از:
۱. بحران مشروعیت
۲. بحران کارآمدی
۳. بحران وحدت درونی گروه حاکم
۴.بحران در دستگاه سلطه و سرکوب.

ب: و از دیگر سو، چهار محور مربوط به جنبش و بسیج انقلابی مشتمل‌اند بر:
۱. نارضایتی عمومی
۲. سازماندهی
۳. ایدولوژی انقلابی
۴. و رهبری.

۲. لزوم‌ ِ وجود ِ هر ۸ محور مورد ِ اشاره، در تحقق یک انقلاب، لازم و غالبا -(و نه لزوما)- ضروری بنظر می‌رسد، که در باب ِ صدق ِ هر یک از آن‌ها، می‌توان استدلال‌ها و فَکت‌های پیشینی (تئوریک) و پسینی (ناظر بر مقام عمل و تجربه) ارائه کرد.

مِن باب ِ نمونه، در باب صدق ِ مولفه ی ِ «بحران وحدت درونی گروه حاکم» و “«بحران در دستگاه سُلطه و سرکوب »، ویل دورانت نیز، در کتاب تاریخ ِ تمدن، اساس ِ سقوط یک تمدن را، چنین باز‌می‌گوید: «هیچ تمدنی از بیرون مغلوب نخواهد شد، مگر اینکه از درون متلاشی شده باشد»؛ که کاملا با این‌ دو مولفه‌ای که آمد، هم‌سنخی و قرابت مفهومی دارد.


متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43245

کهریزک ۹۶ و قاتلان نشان دار
پنج روز تجمع؛ ۲۵ کشته

زیتون-فائزه مهرابی: با گذشت یک هفته از تجمع‌های اخیر، تازه ابعاد برخی از اتفاقات رخ داده در برخورد با معترضان افشا می‌شود. هر چند این اعتراض‌ها رهبران و سازمان مشخصی نداشته تا بتوانند وضعیت بازداشت شدگان و کشته‌شدگان را پی‌گیری کنند اما شبکه‌های مجازی و پیام‌رسان‌ها باعث‌شده، کمیته پی‌گیری حقوق بازداشت شدگان تجمع‌های سال ۹۶ وضعیت کشته‌شدگان را دنبال کنند.

پربیراه نبود که محمود صادقی، نماینده تهران، و ناهید خیرآبادی، عضو شورای شهر، درباره تکرار کهریزک ۲ هشدار داده بودند، که گویا دیگر زندان‌های ایران نیز مدلی از بازداشت‌گاه کهریزک شده است.

مقام‌های قوه قضائیه دلیل مرگ سینا قنبری در زندان اوین و وحید حیدری در بازداشت‌گاه نیروی انتظامی در اراک را خودکشی اعلام کرده اند. وب‌سایت‌های نزدیک به اصول‌گرایان نیز در واکنشی شتاب‌زده دلیل بازداشت سینا قنبری را جرائم مرتبط با مواد مخدر اعلام کردند تا ارتباط او با تجمعات اخیر را منتفی کنند.

پس از آن اما تعدادی از زندانیان سابق سیاسی که تحصیلات حقوقی هم دارند، از جمله حسن اسد‌ی زیدآبادی نوشتند که زندان اوین مخصوص زندانیان سیاسی و مالی است و زندانیان مرتبط با جرائم مواد مخدر یا جرائم مشابه در قزل حصار و یا زندان‌های دیگر تهران نگهداری می شوند. هم‌چنین زندانیان سابق سیاسی نوشتند که دستشویی قرنطینه و محل‌های دیگر این بند جایی برای حلق‌آویز کردن ندارند.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43226