زيتون | Zeitoons@
9.8K subscribers
1.89K photos
310 videos
30 files
5.98K links
وب‌سايت خبری-‌تحليلی زيتون
www.Zeitoons.com

تریبونی «مستقل» با روی‌کردی حرفه‌ای برای بازتاب اخبار، تحلیل و اندیشه.

ایمیل: Sardabir.Zeitoons@Gmail.com

تلگرام: @Zeitoons
@Zeitoons :اینستاگرام
توییتر:@Zeitoons
فیس‌بووک:
Download Telegram
تظاهرات ایران و پوپولیسم اقتصادی
احسان ابراهیمی


رضا علیجانی در مطلبی با عنوان «اعتراضات دی ۹۶ چه آینده‌ای دارد؟» در پیش‌بینی آینده این اعتراض‌ها چنین گفته است: «حال که نه تغییر سیاست داخلی و خارجی‌ای در میان است و در نتیجه هیچ تغییر اقتصادی ملموسی نیز وعده داده نمی‌شود و با یک‌دندگی رهبر و بی‌جسارتی و بی‌عملی دولت، آش کشک خاله جلوی مردم گذاشته می‌شود؛ تنها راه پیش روی قدرت سرکوب اعتراضات است. یا یک شوک بزرگ سیاسی- اقتصادی که معترضان را به تامل و توقف وادارد و یا سرکوب؛ راه سومی وجود ندارد.»

نگارنده این سطور ضمن هم‌داستانی کلی با این دوگانه، با افسوس راه دیگری را پیش روی این تظاهرات می‌بیند که اتفاقاً راه ساده‌تر اما نوعی خودکشی تدریجی است.

پس از جنبش سبز و استقرار دولت کودتا، مشروعیت شدیداً بر بادرفته حکومت تنها یک راه پیش روی آن باقی گذاشت که هدف دوسطحی را دنبال می‌کرد: یکی انتقام از طبقه متوسط شهری حامل جنبش سبز و دیگری جای‌گزینی طبقه فرودست مذهبی با این طبقه به امید ترمیم مشروعیت. در مطلب «جنگ خامنه ای با طبقه متوسط» به سطوح بیشتری از اهداف پنهان طرح هدفمندی یارانه ها اشاره کرده‌ام.

در کنار این طرح، طرح «مسکن مهر» هم با توجه به تمام عواقب و پیآمدهای منفی اقتصادی و اجتماعی‌اش، اجرایی شد تا طبقه جعلی متوسط در حاشیه شهرهای بزرگ، تبدیل به حامیان جدید حکومت شوند و طبقات اجتماعی که در جنبش سبز طرفدار حکومت بودند پاداش طرفداری‌شان را این‌گونه دریافت کرده باشند.

نتیجه این دو طرح، تورم افسارگسیخته و کاهش قدرت خرید مردم و نهایتاً لاغر شدن بیشتر طبقه متوسط شهری شد.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/42667
آخرین فرصت یک تصمیم‌گیری بزرگ برای بیت قدرت
رضا علیجانی

ناراضیان سه‌گانه: سیاسی؛ اقتصادی؛ اجتماعی
موج اعتراضات اخیر نشان به صدا در آمدن یک طیف وسیع از ناراضیان اقتصادی بود که صدای‌شان ماه‌ها بود که به‌ گوش می‌رسید ولی کسی بدان توجه نمی‌کرد. با اولین فریاد بلندی که از سراسر ایران به هواخاست حالا همه ساکت شده‌اند و به این صدا توجه می‌کنند. یک روز ابوایاد گفته بود ما فلسطینی‌ها هر قدر اعتراض می‌کردیم کسی به حرف ما توجه نمی‌کرد، اولین ترقه را که در کردیم همه جهان ساکت شدند و به حرف ما گوش کردند!

یک سال بود که در فضای رسانه نهیب زده می‌شد تظاهرات معلمان در سراسر ایران را «ببینید»، کارگران و بی‌کاران را «ببینید»، انبوه اعتراضات و اعتصابات و تجمعات ناراضیان اقتصادی را «ببینید»، وقت «بازگشت به شعارعدالت» است؛ اما شنیده و جدی گرفته نمی‌شد. اما با اولین فریاد بلند سراسری حالا سنگین‌ترین گوش‌ها هم مجبور به تامل‌اند. کسانی که زیر بار ستم اقتصادی و طبقاتی به تنگ آمده‌اند «حق» داشته‌اند فریاد ولو به ناسزا بلند کنند. کتاب مقدس مسلمانان نیز چنین اجازه‌ای را به آنان داده است! (سوره نساء آیه ۱۴۸) قانون اساسی ایران نیز در اصل ۲۷ حق تجمع و راهپیمایی را به رسمیت شناخته است.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/42966
عباس عبدی در گفت‌وگو با زیتون
سرنوشت ملت رولت روسی نیست


زیتون-ماهو منفرد:در بین چهره‌های سیاسی دموکراسی‌خواه جامعۀ ایران، عباس عبدی احتمالاً نخستین منتقد ناآرامی‌های سیاسی اخیر بود. او سریع‌تر و صریح‌تر از سایر تحلیلگران سیاسی، در نقد پیامدهای این اعتراضات رادیکال یادداشت نوشت و مصاحبه کرد. عبدی در این گفت‌وگو ضمن واکاوی بیشتر این حرکت سیاسی و پاسخ دادن به نقدهایی که در چند روز اخیر متوجه نوشته‌ها و گفته‌هایش شده، با اتکا به معیارهای سیاسی امروزش دربارۀ مشارکتش در انقلاب سال ۵۷ نیز سخن گفته است.
متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43005
پیامد تحلیل وارونه آیت‌الله خامنه‌ای از خیزش مردم!
علی کشتگر

هر ناظر امور ایران می‌داند که نه در اعتراضات مردمی سال ۸۸ و نه در جنبش اعتراضی گسترده دی‌ماه ۹۶ مردم، سازمان مجاهدین که دیری است به یک فرقه فراموش شده و جدا از جامعه متحول ایران تبدیل شده، هیچ گونه نفوذ و تاثیری نداشته است.

اما چرا علی خامنه‌ای و آخوندها و فرماندهان برگماشته او، همواره با خوشحالی و آب‌وتاب ادعاهای سراسر بی‌اساس و کاملا فرصت‌طلبانه‌ی این گروه را بزرگ‌نمایی می‌کنند و در شبه تحلیل‌های کاملا وارونه از اعتراضات به حق مردم از آن بهره‌برداری تبلیغاتی می‌کنند؟

آقای خامنه‌ای در سخنان روز امروز (سه شنبه۱۸ دی‌ماه) در شهر قم گفت: «یک راس این مثلث آمریکا و صهیونیسم بودند… راس دوم این مثلث یکی از دولت‌های پولدار خلیج فارس است که هزینه این نقشه را تامین کرد و راس سوم نیز، پادوها بودند که مربوط به سازمان آدمکش منافقین هستند و از ماهها قبل آماده بودند».

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43160
سخنان تکراری رهبر جمهوری اسلامی در سه اعتراض
از «جسم ناقص» تا «خرپول»


زیتون-سینا پاکزاد: ادبیات رهبر جمهوری اسلامی درباره تجمع‌های اعتراضی پس از سال‌ها تغییر نکرده و تنها تفاوت آن نازل‌تر شدن ادبیات اوست. این‌بار جای «انگلیس خبیث» یک کشور «خرپول» منطقه به عنوان سازمان‌ده اعتراض‌ها معرفی شده است.

تحقیر معترضان و تقلیل‌دادن آن و هم‌چنین منسوب کردن اعتراض‌ها به موضوعاتی چون «تخریب اموال عمومی»،«توهین به قرآن» و مواردی از این دست هم همواره حربه آیت‌الله خامنه‌ای بوده است.

آیت ‌الله خامنه‌ای همچنین در همه این سخنان سعی کرده که احساسات هواداران خود را تحریک کند از گفتن جمله «جسم ناقصی دارم» در سال ۸۸ و پیش از آن «اگر عکس من را پاره کردند، واکنش نشان ندهید» در سال ۷۸.

رهبر جمهوری اسلامی در سال ۷۸ از نقش «دست‌های پنهان» و «غریبه‌ها در لباس خودی» در اعتراض‌های پس از حمله به کوی دانشگاه تهران سخن گفت.

وی تاکید کرد که «دشمن دانشجو را هدف گرفته است و چند سال است که می‌کوشند تا بلکه بتوانند دانشجویان را در مقابل نظام قرار دهند؛ اما موفق نشدند و از این پس نیز موفق نخواهند شد».

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43129
این‌سو و آن‌سوی انقلاب
امین جباری


۱. جامعه‌شناسان و تئوری‌پردازان انقلاب‌های سیاسی، تحقق یک انقلاب سیاسی را، نتیجه گردهمایی ۸ عامل می‌دانند که در دو سطح «مبانی قدرت دولت‌ها» و “«جنبش و بسیج انقلابی» روی می‌دهند:

الف: چهار محور مربوط به مبانی قدرت دولت‌ها که عبارتند از:
۱. بحران مشروعیت
۲. بحران کارآمدی
۳. بحران وحدت درونی گروه حاکم
۴.بحران در دستگاه سلطه و سرکوب.

ب: و از دیگر سو، چهار محور مربوط به جنبش و بسیج انقلابی مشتمل‌اند بر:
۱. نارضایتی عمومی
۲. سازماندهی
۳. ایدولوژی انقلابی
۴. و رهبری.

۲. لزوم‌ ِ وجود ِ هر ۸ محور مورد ِ اشاره، در تحقق یک انقلاب، لازم و غالبا -(و نه لزوما)- ضروری بنظر می‌رسد، که در باب ِ صدق ِ هر یک از آن‌ها، می‌توان استدلال‌ها و فَکت‌های پیشینی (تئوریک) و پسینی (ناظر بر مقام عمل و تجربه) ارائه کرد.

مِن باب ِ نمونه، در باب صدق ِ مولفه ی ِ «بحران وحدت درونی گروه حاکم» و “«بحران در دستگاه سُلطه و سرکوب »، ویل دورانت نیز، در کتاب تاریخ ِ تمدن، اساس ِ سقوط یک تمدن را، چنین باز‌می‌گوید: «هیچ تمدنی از بیرون مغلوب نخواهد شد، مگر اینکه از درون متلاشی شده باشد»؛ که کاملا با این‌ دو مولفه‌ای که آمد، هم‌سنخی و قرابت مفهومی دارد.


متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43245
کهریزک ۹۶ و قاتلان نشان دار
پنج روز تجمع؛ ۲۵ کشته


زیتون-فائزه مهرابی: با گذشت یک هفته از تجمع‌های اخیر، تازه ابعاد برخی از اتفاقات رخ داده در برخورد با معترضان افشا می‌شود. هر چند این اعتراض‌ها رهبران و سازمان مشخصی نداشته تا بتوانند وضعیت بازداشت شدگان و کشته‌شدگان را پی‌گیری کنند اما شبکه‌های مجازی و پیام‌رسان‌ها باعث‌شده، کمیته پی‌گیری حقوق بازداشت شدگان تجمع‌های سال ۹۶ وضعیت کشته‌شدگان را دنبال کنند.

پربیراه نبود که محمود صادقی، نماینده تهران، و ناهید خیرآبادی، عضو شورای شهر، درباره تکرار کهریزک ۲ هشدار داده بودند، که گویا دیگر زندان‌های ایران نیز مدلی از بازداشت‌گاه کهریزک شده است.

مقام‌های قوه قضائیه دلیل مرگ سینا قنبری در زندان اوین و وحید حیدری در بازداشت‌گاه نیروی انتظامی در اراک را خودکشی اعلام کرده اند. وب‌سایت‌های نزدیک به اصول‌گرایان نیز در واکنشی شتاب‌زده دلیل بازداشت سینا قنبری را جرائم مرتبط با مواد مخدر اعلام کردند تا ارتباط او با تجمعات اخیر را منتفی کنند.

پس از آن اما تعدادی از زندانیان سابق سیاسی که تحصیلات حقوقی هم دارند، از جمله حسن اسد‌ی زیدآبادی نوشتند که زندان اوین مخصوص زندانیان سیاسی و مالی است و زندانیان مرتبط با جرائم مواد مخدر یا جرائم مشابه در قزل حصار و یا زندان‌های دیگر تهران نگهداری می شوند. هم‌چنین زندانیان سابق سیاسی نوشتند که دستشویی قرنطینه و محل‌های دیگر این بند جایی برای حلق‌آویز کردن ندارند.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43226
ایمانوئل کانت، واقع‌گرایی و ضد واقع‌گرایی اخلاقی
سروش دباغ


چکیده:
مقاله حاضر در صدد است با بیان جایگاه مبحث واقع‌گرایی و ضد واقع‌‌گرایی در فرااخلاق، تقریرهای مختلف واقع‌گرایی اخلاقی را بیان نموده و با بررسی آموزه‌های اخلاقی کانت، موضع وی را در ذیل این تقسیم‌بندی تبیین کند. مبحث واقع‌گرایی و ضد واقع‌گرایی اخلاقی ارتباط وثیقی با مبحث شناخت‌گرایی و ناشناخت‌گرایی در فرا اخلاق دارد بطوریکه بحث درباب یکی بدون پرداختن به دیگری عقیم خواهد بود. این مقاله نیز با توضیح کوتاهی از مبحث شناخت‌گرایی و ناشناخت‌گرایی اخلاقی به شرح اقسام واقع‌گرایی و ضد واقع‌گرایی اخلاقی پرداخته و مهمترین مکاتب و محورهای افتراق آنها را بررسی کرده است. در ادامه با شرحی از مهمترین آموزه‌های اخلاقی کانت نشان داده شده که بسته به معنایی که از واقع‌گرایی مراد می‌شود، می‌توان کانت را واقع‌گرا و یا ضدواقع‌گرای اخلاقی دانست.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43319
بحران جانشینی و راز بقای جمهوری اسلامی
محمدرضا سرداری

تب و تاب اعتراض های اجتماعی و سیاسی اخیر با ایجاد فضایی نسبتا امنیتی تا حدی فروکش کرده، اما بازتاب هیجانات آن در فضای مجازی همچنان مشهود است. بررسی های اولیه از وضعیت سیاسی ایران در سال های اخیر نشان می داد گسل های جمهوری اسلامی علیرغم روی کار آمدن دولت روحانی و امضای توافق بین المللی برجام، در اثر فساد نهادینه سیاسی، اقتصادی و قضایی فعال شده و انتخاب شدن ترامپ در آمریکا و افزایش تنش های منطقه ای به شدت آن افزوده.

اما شواهد تازه ای در دست است که بحران جانشینی رهبری می تواند مهمترین دلیل فعال شدن گسل های نظام باشد. به ویژه از سال گذشته که آقای هاشمی رفسنجانی به طرز مشکوک و تامل برانگیزی درگذشت. هاشمی به راستی گرانیگاه نظام جمهوری اسلامی بود و حذفش به شیوه ای مشکوک می توانست تبعاتی جدی برای آینده نظام به دنبال داشته باشد. حذف هاشمی در واقع نشانی بود از آغاز بحران جانشینی و تقویت شایعاتی که از تشدید بیماری و درگذشت قریب الوقوع آقای خامنه ای حکایت داشت. پس از درگذشت هاشمی شواهد دیگری هم نشان داد که رقابت بر سر جانشینی وارد مرحله عملی شده و نزاع بر سر کرسی ولایت بالا گرفته است. در این یادداشت می کوشم به این موضوع بپردازم آیا امکان گذار مسالمت آمیز قدرت در نظام جمهوری اسلامی پس از خامنه ای وجود دارد؟

متن کامل در زیتون :
http://zeitoons.com/43313
چند نکته در باب رهبری آیت‌الله خامنه‌ای
حسن یوسفی اشکوری


‌درآمد

اخیرا یک ویدیوی نوزده دقیقه‌ای از نشست اجلاس خبرگان رهبری در مقطع درگذشت آیت‌الله خمینی در سال ۶۸ منتشر شده است که بسیار واجد اهمیت است و به گمانم یکی از اسناد دینی و سیاسی مهم تاریخ جمهوری اسلامی (در واقع تاریخ معاصر ایران) است. در این گفتگو و تصمیم‌گیری بسیار مهم و تعیین‌کننده سخنانی ردو بدل می‌شود که جمله‌جمله آن درخور تأمل است و این مجموعه در نهایت می‌تواند در شناخت حوادث پشت پرده‌ی مات سیاست جمهوری اسلامی و فهم تحولات بعدی به کار آید.

من در این نوشتار می کوشم در دو فصل به صورت گزیده و شتاب‌زده به نکاتی اشاره کنم.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43316
صدای اعتراض شرع‌پسند، منتظری و شعله‌سعدی شنیده نشد
انتخاب رهبر بر اساس قانون آینده


از متن: حدود یک ماه پس از انتخاب آیت‌الله خامنه ای، عبدالمجید شرع‌پسند، نماینده کرج در مجلس سوم، در نطقی کوتاه از«نگرانی شدید از آینده سیاسی کشور به علت برخی تغییرات قانون اساسی و حضور تشریفاتی و سطحی مردم» سخن گفت و از نمایندگی مجلس استعفا داد.

این استعفا درآن شرایط به مخالفت با انتخاب آیت‌الله خامنه‌ای به رهبری تعبیر و منجر به بازداشت این نماینده مجلس شد. حتی نمایندگان طیف مشهور به چپ از جمله مهدی کروبی نیز شدیدا به شرع‌پسند تاختند.

تا سال‌ها بعد نیز اشکال‌های انتخاب آیت‌الله خامنه ای در فضای عمومی مطرح نشد. حتی خیز برداشتن آیت‌الله خامنه ای برای مرجعیت نیز منجر به واکنش علنی مراجع تقلید دیگر جز آیت‌الله منتظری نشد و تنها آیت‌الله آذری قمی با این اقدام به مخالفت برخاست که نتیجه آن حصر او و مرگ در حصر بود.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43303
سرنوشت موافقان و مخالفان رهبری آیت‌الله خامنه‌ای
مهر و جور «رهبر»


زیتون- مهسا محمدی: در«قیامی» که در ۱۴ خرداد ۶۸ حجت‌الاسلام علی خامنه‌ای را به آیت‌الله خامنه‌ای و بعدها «رهبر انقلاب» و «امام» تبدیل کرد، ۱۴ نفر از اعضای مجلس خبرگان رهبری بر جای ماندند و برای تایید رهبری او برنخواستند.

در فیلمی که اخیرا از این نشست منتشر شد، علی خامنه‌ای در حالی که چند دقیقه پیش از آن از عدم کفایت خود برای رهبری سخن گفته بود و آثار «نارضایتی» همچنان در چهره اش نمایان بود، در چرخشی به سوی رای‌دهندگان گویی می‌خواهد بداند که چه کسی از جا برخاسته و چه کسی درباره عدم کفایت وی برای رهبری با او هم نظر است.

خامنه‌ای بنابر رای قاطع بیش از ۶۰ به ۱۴ خبرگان و با تایید رهبر تازه درگذشته از طریق سه خاطره نقل شده از هاشمی رفسنجانی علیرغم «ان قلت»های مخالفانش به رهبری موقتی و بعدها بی سرو صدا به رهبری دائمی ایران رسید.

با این وجود اتحاد رهبر تازه جمهوری اسلامی با بزرگترین حامیانش که با سرعتی اعجاب‌آور و قبل از اعلام خبر مرگ آیت الله خمینی او را به رهبری برگزیدند، دیری نپایید.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43387
گرامی‌داشت فقر
محمد برقعی


هر جامعه‌ای شرایط غالب بر خود را ارزش می‌کند، زیرا بشر نمی‌تواند بانفرت از خود زندگی کند. اگر شرایطی چنان غالب است که تغییرش غیرممکن به نظر می‌رسد، تنها راهش ارزش‌مند کردن آن شرایط است. در جامعه فقیر که ثروت‌اندوزی امری است استثنایی، باید فقر محترم شود. یعنی انسان والا فقیر باشد و ثروتمند زالو و احمق و بی‌اخلاق. مارکسیسم که خود از یک کشور فقیربه ایران آمد و عدالت را مساوی با تقسیم فقر کرد، روشنفکران ما را دو چندان در چاله تقدس فقر فرو بردند. در جهان واقعی، مذهب و اخلاق عملی می‌کوشید به جای نفی کسب ثروت، تا حد ممکن با اخلاقیات از خشونت و زشتی طمع بکاهدو و بپذیرد که طمع عامل تولید ثروت است، ولی می‌شود با تشویق به نیکوکاری، تا حد زیادی جلو بی‌انصافی آن را گرفت. سعدی نمونه‌ای از این معلمان است .

در اسلام تکیه بر کسب ثروت بود و شعار این بود که «الکاسب حبیب الله»، اما مارکسیسم که نگاه دیگری به عدالت داشت و فقیرترین قشر جامعه را مقدس‌ترین می‌شناخت و تولیدکنندگان را سودپرستانی بی‌اخلاق، سلامت جامعه را در گرو نفی ثروت‌اندوزی فردی کرد. حاصلش در ایران کتاب «حاجی آقا»ی صادق هدایت شد و چه تجلیل ‌ها از سوی همین جماعت متجدد از آن که نشد و در مقابل بی‌مهری بسیار بر سعدی، به ویژه در قسمت «جدال با مدعی» در باب هفتم گلستان که به این مهم پرداخته است.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43360
ارمغان اعتراضات سراسری برای مردم

اعتراضات سراسری اخیر هر چه نداشت، دستکاری ساختمان ذهنی مردم گرفتار استبداد را دست کم با خود به ارمغان آورد؛ امکان‌یابی «مردم» بودن یا مردم «شدن»، خلق موجودیتی مستقل از آن‌چه «آن‌ها» می‌خواهند را می‌توان یکی از بزرگ‌ترین دستاوردهای حرکت اعتراضی مردم در چند روز گذشته دانست.

دستگاه فرهنگی، فکری و سیاسی حکومت خودکامه، تمام هم و غم خود را خرج می‌کند تا تصور فراتر رفتن از واقعیت تحمیل شده را به احساسی بچگانه بدل سازد.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43331
«سانچی» و امید
مرتضی کاظمیان

پیش چشم نگران و مستأصل و حیران ده‌ها میلیون ایرانی، کشتی نفت‌کش سانچی با تمام کارکنان و ملوانان و خدمه‌اش در آتش سوخت و به اعماق دریا رفت.

رخداد هولناک هم‌زمان شد با فروکش‌کردن و سرکوب اعتراض‌های اخیر؛ مجموعه رخدادهایی که به جان‌باختن دست‌کم ۲۵ نفر و بازداشت چند هزار شهروند منتهی شد.

هنوز هیچ گزارش کامل و دقیق و موثق و روایت قابل قبولی از نحوه کشته‌شدن قربانیان در راهپیمایی‌های اعتراضی اخیر (ازجمله گزارش پزشکی قانونی یا کمیته حقیقت‌یاب مستقل و مورد اعتمادی) موجود نیست. آخرین توضیح‌، ادعاهای معاون و سخنگوی قوه قضاییه بوده است؛ اظهارنظری آکنده از ابهام و تناقض و پرسش و تحریف.*

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43498
تصمیم جدید ترامپ در گفتگو با جلیل روشندل استاد روابط بین‌الملل
تمام چالش‌های کنار رفتن آمریکا از میز برجام


زیتون- مازیار بهرامی: تعلیق مجدد تحریم ایران از سوی دانلد ترامپ رئیس‌جمهور آمریکا این بار با دفعات قبل تفاوت داشت. بیانیه صادر شده از سوی کاخ سفید در این مورد به خوبی بیانگر این تفاوت‌هاست. رئیس جمهور آمریکا از سویی به روشنی بر خشم خود به خاطر تأیید چند باره این توافق صحبت کرده است و از سوی دیگر نیز تاکید کرده که این آخرین بار است که امضای خود را پای سند تعلیق چهار ماهه ایران ثبت می‌کند.

همه این‌ها در شرایطی است که منافع برجام از سوی بخش‌هایی از حکومت جمهوری‌اسلامی و حتی مردم ایران زیر سوال رفته است. انتظار برای گسست سریع‌تر نسبت به شرایط اقتصادی قبل از «برجام» توقعات از این توافق سیاسی را تا حد زیادی بالا برده بود. پابرجا بودن تحریم‌های حقوق بشری و تسلیحاتی شرایط اجرای کند برجام و دستیابی به رونق بیشتر اقتصادی در ایران را فراهم کرده است. برخی صاحب‌نظران همین بازگشت کند به شرایط عادی اقتصادی را یکی از دلایل «اعتراضات سراسری» اخیر دانسته‌اند.

از دیگر سو فشار آمریکا به جمهوری اسلامی برای اصلاح «برجام» آینده اجرای این توافق را مبهم کرده است. تأکید کاخ سفید بر تمدید تعلیق تحریم‌ها برای بار آخر، یکی از نشانه‌های جدی آینده خطرناک توافق هسته‌ای است. کاخ سفید هم‌چنین در این بیانیه که دو روز پیش صادر شد، بر حل پاره‌ای از اختلافات با همکاری طرف اروپایی و بدون حضور جمهوری اسلامی تاکید کرده است.

معنای این ادعای آمریکا چیست؟ نقش پنج کشور اروپایی امضا کننده برجام در این روند کدام است؟ آیا آمریکا می تواند به صورت یک جانبه اجرای برجام را به چالش بکشد؟

این پرسش ها را با جلیل روشندل، مدرس روابط بین الملل دانشگاه ای‌سی‌یو آمریکا در میان گذاشتیم.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43483
«آری» به سلطنت؟
محسن زال


در شورش اخیر «خواست» بازگشت سلطنت نیز گاه از سوی اقشاری چند مطرح شده است، از این رو پرداختن بدان ضرورت دارد. بایستی دانست چرا این خواست حتی در همین سطح محدود، طرح شده و برساخت شاه و سلطنت در ذهن و فرهنگ عمومی چه جایگاهی دارد که حتی وقتی چهل سال است بیرون رانده شده، دوباره میل برگشت دارد.

منظور از سلطنت نیز به طور مشخص جایگاه خاندان پهلوی است. بنابراین اگر چه می‌توان گفت سلطنت هیچ‌گاه از این مملکت رخت بر نبسته حتی با انقلاب ۵۷ ، اما این نظرگاه مد نظر نیست و مراداز سلطنت، سلطنت خاندانی مشخص است.

دوران پیش از انقلاب در ذهن جامعه دوباره «بازساخت» شده است. مثل یک ساختمان اعضای آن از هم جدا شده و دوباره روی هم سوار شده است وا این بار ترکیبی دلپذیر به دست آورده است. تصویری که چندان به واقعیت نخست وفادار نیست. نزد سلطنت طلبان «گذشته» بهشتی بوده است که گم شده، آزادی های اجتماعی و فرهنگی در آن محور بوده و ایران شکوه و عظمتی داشته است. نماد ارتش آن جهانبانی است و نماد عزت ایران، شاهی که به کورش نوید میدهد که نگران فرزندانش نباشد. اعراب منطقه را به چیزی نمی‌گیرد و بزرگان دنیا احترامش را نگه می‌دارند و حتی در برابرش خم می‌شوند. اما مساله این است که چرا این برساخت موفق است و در لایه‌هایی جا باز می‌کند .

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43574
چرا نجوای سوریه‌ای شدن بیشتر از اردوگاه اصلاح‌طلبان به گوش می‌رسد؟
رضا علیجانی


سوریه‌ای شدن یعنی چه؟
با شروع موج اعتراضات دی‌ماه بحثی در محافل سیاسی مطرح شد به نام «خطر سوریه‌ای شدن ایران». سوریه‌ای شدن یعنی اعمال خشونت و کشتار و تخریب وسیع شهرهای کشور به علت حضور گسترده نیروهایی که تا پای جان و به مدت طولانی و حتی به قیمت ویرانی کل کشور حاضر به ادامه جدال هستند و وجود بنیه مالی- تسلیحاتی برای ادامه این نزاع طولانی. سوریه‌ای شدن یعنی وجود یک دولت نیم‌بند مرکزی همراه با هرج و مرج و کشتار و ویرانی در بسیاری نقاط کشور. در همین ابتدا مبحث دیگری تحت عنوان لیبیایی شدن یعنی فروپاشی قدرت و هرج و مرج پس از آن را از مبحث سوریه‌ای شدن جدا می‌کنیم که خود بحث مستقل دیگری است. بحث قابل تامل فروپاشی همزمان رژیم سیاسی و سیستم دولت و بوروکراسی حافظ نظم و مدیریت اجرایی.

درباره هراس از سوریه‌ای شدن ایران سه مسئله مهم وجود دارد: آیا این خطر جدی است؟ این خطر را باید به چه کسانی گوشزد کرد؟ چرا اصلاح‌طلبان بیش از دیگران روی این موضوع تاکید می‌کنند؟

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43621
راه به ترکستان؛ صالحی‌امیری چگونه پیش می‌تازد؟
مانورهای غیرقانونی یک مدیر متوسط از امنیت تا ورزش


بالاخره خبر انتخاب سید رضا صالحی‌امیری به‌عنوان رییس کمیته ملی المپیک آمد: «با انصراف محمود خسروی وفا از کاندیداتوری ریاست، رضا صالحی‌امیری بدون رقابت رییس کمیته ملی المپیک شد.»
اما این خبر سروصدای زیادی به‌راه انداخت، سروصدایی که مطمئنا تا چند روز آینده فروکش می‌کند و صالحی‌امیری علاوه‌بر شهرداری، کمیته ملی المپیک را هم غصب خواهد کرد.
صالحی‌امیری که شانزدهمین فردی بود که برای حضور در انتخابات کمیته ملی المپیک کاندیدا شده بود، به‌عنوان اصلی‌ترین گزینه ریاست کمیته ملی المپیک یاد می‌شد. او به جز سه ماه سرپرستی وزارت ورزش هیچ پیشینه دیگری از مدیریت در این حوزه ندارد با این حال به عنوان خبره ورزشی مجوز حضور در انتخابات را گرفت.

اما صالحی‌امیری چطور این مسیر را طی کرد؟
سید رضا صالحی‌امیری که متولد ۱۳۴۰ در شهرستان بابل، کارشناسی ارشد علوم سیاسی از دانشگاه تهران و دکترای مدیریت دولتی از دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات است. او تا پیش از این، پست‌های مختلفی را در بخش‌های مدیریتی سیستم جمهوری اسلامی بر عهده داشته و جابه‌جایی‌های مدام او در پست‌های مختلف نشان می‌دهد خبرگی اون در سیاست، فرهنگ، امنیت و حالا ورزش، بیشتر در حد افرادی چون محمد علی‌آبادی، رییس اسبق کمیته ملی المپیک است که انگلیسی حرف زدنش از خاطرات فراموش‌نشدنی اهالی ورزش محسوب می‌شود.

اما حضور جدی صالحی‌امیری در پست‌های مدیریتی به حضور او در وزارت اطلاعات بازمی‌گردد.

متن کامل در زیتون:
http://zeitoons.com/43618