زيتون | Zeitoons@
9.81K subscribers
1.89K photos
310 videos
30 files
5.98K links
وب‌سايت خبری-‌تحليلی زيتون
www.Zeitoons.com

تریبونی «مستقل» با روی‌کردی حرفه‌ای برای بازتاب اخبار، تحلیل و اندیشه.

ایمیل: Sardabir.Zeitoons@Gmail.com

تلگرام: @Zeitoons
@Zeitoons :اینستاگرام
توییتر:@Zeitoons
فیس‌بووک:
Download Telegram
دشمن ما همین‌جاست! اشتباه نکنیم
علی کشتگر

در جهان امروز قدرت و امنیت هر دولت- ملتی به توان اقتصادی آن، همبستگی مردم و حکومت (دموکراسی)، درجه کارآمدی دولت، مهارت و ظرفیت دیپلماسی و شمار متحدان و دوستان بین المللی آن بستگی دارد. دولتی که با آرزوها و مطالبات مردم خود بیگانه و ادامه حیاتش متکی بر سرکوب باشد نمی تواند از خود و منافع ملی مردم خود در برابر رقابت ها و خصومت های رایج جهانی که در قالب آن هر دولتی به دنبال کسب منافع ملی و مصالح سیاسی خویش است پاسداری کند. جمهوری اسلامی پس از ۴۰ سال حکومت سراسر تبعیض، سرکوب و فساد روحانیت در همه شاخص های کلیدی حافظ امنیت به نقطه بحرانی رسیده است.

با این همه سران جمهوری اسلامی همچنان به ادامه مسیر شکست خورده ای که اینک به بن بست رسیده اصرار دارند و ۴۰ سال است مسوولیت شکست و ناکامی خود را به گردن «دشمن» خارجی علی الخصوص آمریکا می اندازند.

اما آمریکا، اسرائیل و متحدان منطقه ای این دو، متغیرهای خارجی -عوامل بیرونی-اند. و طبعا هریک از آنها به دنبال منافع و مطامع خویش اند.

جمهوری اسلامی در دوره باراک اوباما هم فرصت بهبود مناسبات ایران و آمریکا را داشت و هم امکان جلب سرمایه گذاری های آمریکا در ایران. برجام هم از نقطه نظر آمریکا و اتحادیه اروپا نقطه آغاز فرایندی بود در همین راستا. اما خامنه ای و فرماندهان سپاه پاسداران که تنش زدایی در مناسبات ایران و آمریکا و جلب سرمایه گذاری های این کشور به ایران را با اهداف سیاسی خود ناسازگار می دیدند با مخالفت قاطع خود علیه «برجام دو» و «سه» که گام های بعدی پس از برجام برای بهبود مناسبات ایران و آمریکا و جلب سرمایه گذاری های این کشور به شمار می رفتند با فرایند آغاز شده مخالفت کردند. پس از برجام، خامنه ای و سپاه با اصرار بیش از پیش بر ضرورت نابودی اسرائیل و دشمنی با آمریکا و پافشاری بر «ادامه انقلاب» در کشورهای اسلامی همه بهانه های لازم را برای جانشین اوباما فراهم آوردند.
https://tinyurl.com/y2ksjkpv

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/62419
مخالفت با طرح افزایش سهم زنان در مجلس
مردانی که می‌گویند «چهار» می‌نویسند «دو»

زیتون ـ فریده ریحانی:
هفته گذشته طرح نمایندگان زن مجلس برای اختصاص حداقل یک‎ششم فهرست‌های انتخاباتی به زنان در مجلس رد شد. در این طرح پیشنهاد شده بود در حوزه‎هایی که بالاتر از شش کرسی نمایندگی در مجلس دارند حداقل یک‎ششم فهرست‌های انتخاباتی به زنان اختصاص یابد.

طبق این پیشنهاد، در حوزه‏‌های دارای چهار و پنج کرسی، دو سهم به زنان اختصاص می‎یافت و در حوزه‌‏های دارای شش کرسی و بالاتر، یک‌سوم فهرست انتخاباتی از آنِ زنان می‌شد.

مخالفان پنهان

این طرح که توسط پروانه مافی عضو فراکسیون زنان مجلس و نماینده تهران پیشنهاد شده بود، به دنبال این بود که سهم زنان از صندلی‏‌های مجلس به ۳۰ درصد افزایش پیدا کند، اما با وجود موافقت دولت و کمیسیون شوراها برای اختصاص این سهم، در نهایت طرح نتوانست رأی اکثریت را در مجلس بدست آورد و تنها ۶۳ نماینده با آن موافقت کردند.

پروانه مافی، معتقد است که نمایندگان مرد مجلس دهم، زنان را رقیب جدی خود در عرصه انتخابات می‎دانند و به همین خاطر حاضر به موافقت با حضور بیشتر زنان در فهرست‎های انتخاباتی نیستند.

اعضای فراکسیون زنان می‎گویند رد این طرح نشانگر فاصله عمیق ایران با کشورهای توسعه‎یافته است.
https://tinyurl.com/y6fvdmsu

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/62440
حضور آمریکایی‌ها در زلزله و عراقی‌ها در سیل
ملیحه محمدی


فضای بی‌نهایت ملتهبی ذهن و روان ایرانیان را از کوچه پس کوچه‌های شهرها و آبادی‌ها تا دورترین نقطه جهان، تا هر کجایی که یک ایرانی حضور دارد، تسخیر کرده است. از خودم تا دوستان و همفکرانم، تا قدیمی‌ترین مخالفان، هیچکس را برکنار از این التهاب و بی‌قراری نمی بینم. به همین دلیل علیرغم اینکه مسئله ای که می‌خواهم طرح کنم از نظر کلی و در وجه مشخص خود، برای من روشنی و صراحت دارد، شک دارم که بتوانم برکنار از احساسات و صرفا بر پایه استدلال بنویسم.

گمان می‌کنم اگر دستگاه تحلیل ولایت جهانی ترامپ، واقع بین و آینده نگر می بود، می توانست ببیند که مهمترین و شاید تنها پیروزی او در قبال سناریوی اخیرش در ایران، تشدید تفرقه تا حد دشمنی، میان اپوزیسیون ایرانی، در داخل و در خارج از کشوراست! و آن وقت می نشست به این تدبیر که از چنین فضایی چگونه بهره‌برداری کند!

همین چند خط و عبارت مختصر نیز که نوشتم می تواند شبهه آفرین باشد چرا که نشان می دهد پایه و بنای مطلب بر افتراق است و تضاد و درگیری اذهان و این اصل مطلب است و مضمون پرخطر آن التهابی که گفتم به جان و جهان جامعه ی ما چنگ انداخته است.
https://tinyurl.com/ydex5z9w

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/62448
تا کی باید مردم ایران هزینه ماجراجویی آقای خامنه‌ای را بپردازند؟

۱. «سعید قاسمی» از فرماندهان سابق سپاه پاسداران در مصاحبه‌ای تلویزیونی می‌گوید که «سپاه در جنگ بوسنی تحت پوشش هلال احمر فعالیت نظامی انجام‌ می‌داد»، سردار «رمضان شریف» سخنگوی سپاه هم در واکنش به این سخنان قاسمی گفته: «اظهارات وی شخصی و فاقد اعتبار بوده و مورد تایید سپاه نمی‌باشد.»

۲ . آذرماه سال ۹۰، «جواد کریمی قدوسی» نماینده مشهد در مجلس با اشاره به پرونده فساد مالی ۳هزار میلیارد تومانی گفت: «علاء‌الدین بروجردی» رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس یکی از متهمین این پرونده‌ است و برای وی کیفرخواست صادر شده و قاضی نظر به بازداشت وی دارد.
در همان زمان شایعاتی هم در مورد بازداشت بروجردی شنیده شد.

در دور بعد، هر دو نماینده در انتخابات مجلس نامزد شدند، تایید صلاحیت شدند و هر دو هم نماینده شدند. یعنی کسی که ادعا می‌کرد دیگری فاسد است، هر دو الان با هم در یک مجلس که عنوان شورای اسلامی را با هم با خود یدک می‌کشد، نماینده هستند.

۳. «عزت‌اله ضرغامی» که خود را برای ریاست‌جمهوری بعدی آماده می‌کند، از چندماه پیش به دستور رئیس‌جمهور، از حضور نشست‌های شورای عالی انقلاب فرهنگی و فضای مجازی محروم و ممنوع شد.

وی در توییتی در واکنش به این ممنوعیت نوشت که «مأموریت ابلاغی رهبر معظم» در این دو حوزه را مصمم‌تر از گذشته ادامه خواهد داد.

این یعنی حرف‌های او در آن شوراها، حرف رهبری نظام بوده نه حرف خودش.

۴. همین ضرغامی در توییتی دیگر پس از اشاره به نتایج تحریم‌ها نوشته: «بخاطر بتن‌هایی که در راکتور ریختید از مردم عذرخواهی کنید.»

دستور بتن‌ریزی در راکتور فردو، بدون دخالت «علی لاریجانی» در مجلسی که «رسایی» و «کوچک‌زاده» و «زاکانی» از جان مایه گذاشته بودند تا «برجام» تصویب نشود، ممکن نبود، و دخالت «علی لاریجانی» برای تصویب برجام هم بدون رضایت رهبری ممکن نبود.

علاوه بر این رهبری رسما از «برجام» و فعالیت تیم سیاست خارجی در این برنامه حمایت کرده بود.

با این وصف اگر قرار بر عذرخواهی از مردم باشد، نخست رهبری نظام باید عذرخواهی کند.
https://tinyurl.com/yxzvppnn

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/62487
گزارش زیتون از مواجهه‌ی شبکه‌های اجتماعی با یک مفهوم
«اسلام‌هراسی» یا «مسلمان‌ستیزی»

زیتون ـ سولماز ایکدر:
از روحانیان سنتی در حوزه‌ها و نواندیشان دینی و دانشگاهیان مسلمان تا سیاه پوشان اسلحه به دست داعش و سفیدپوشان شمشیر به دست طالبان ، هر کدام بر این باورند قرائت خودشان از اسلام «تنها قرائت درست» یا حداقل «درست‌ترین قرائت» از اسلام است.

از طرفی گفته می‌شود متن تمامی مکاتب فکری از جمله ادیان٬ صامت است و در عالم واقع، ماهیت ادیان تابعی از خوانش و عرف و پیش فرض‌های معتقدانش است.

به بیان دیگر٬ در خصوص اسلام حداقل٬ راه‌های «مسلمانی» به اندازه «راه‌های رسیدن به خدا» پرشمار است. اما تفاوت‌های کوچک و بزرگ بین قرائت‌های مختلف از دین اسلام که برای مسلمانان پررنگ و بزرگ است٬‌ برای غیر مسلمانان چندان به چشم نمی‌آیند. غالبا از نگاه غیرمسلمانان نه تفاوتی بین قرائت‌های مختلف مسلمانان از دینشان قابل توجه است نه تقسیم بندیشان به مذاهب گوناگون. آن‌ها حتی ملیت‌ها و فرهنگ‌های مختلف را هم مدنظر قرار نمی‌دهند.
https://tinyurl.com/y3fe3aqa

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/62471
معافیت‌ از تحریم هشت کشور خریدار نفت ایران تمدید نمی‌شود
آخرین تلاش آمریکا برای «صفر» شدن صادرات نفت ایران

زیتون ـ نیلوفر سعیدی
: سخنان امروز مایک پومپئو، وزیر خارجه آمریکا٬ اخبار اولیه‌ی منتشر شده در واشنگتن پست را تایید کرد. او به صراحت اعلام کرد که واشنگتن نقطه‌ی پایانی بر اعطای معافیت از تحریم‌ها برای خریداران نفت ایران گذاشته است.

هشت کشور معاف از تحریمِ خریدار نفت از ایران حال باید به فکر منابع جایگزین باشند. پومپئو امروز گفت که از ۱۰ روز دیگر، دوم ماه مه ،۱۲ اردیبهشت، «دولت آمریکا دیگر به کشورهایی که هم اکنون از ایران نفت وارد می‌کنند٬ معافیت نخواهد داد.»

این خبر در حالی تایید شد که حتی پیش از آنکه پمپئو در واشنگتن پشت تریبون برود٬ افزایش سه درصدی قیمت نفت در بازار جهانی اتفاق افتاده بود. خبرگزاری رویترز خبر داد که قیمت هر بشکه نفت به ۷۴ دلار و ۳۰ سنت رسید که بالاترین قیمت از ماه نوامبر سال گذشته میلادی بوده است.
https://tinyurl.com/y5y566o2

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/62519
آیا استانی شدن انتخابات، دمکراسی به ارمغان می‌آورد؟

زیتون ـ محمدرضا سرداری:
پس از نزدیک به ۴ سال مسکوت ماندن طرح استانی شدن انتخابات مجلس در ایران، نمایندگان مجلس پس از تصویب دوباره این طرح در دی ماه سال ۹۷، اینک با افزودن اصلاحاتی به قانون فعلی، شکل تناسبی انتخابات را نیز تغییر دادند. بر اساس این طرح، حوزه‌های انتخابیه در انتخابات مجلس به حوزه‌های اصلی و فرعی تبدیل شده و به ازای هر استان یک حوزه انتخابیه اصلی شکل خواهد گرفت.
در این طرح پیش‌بینی شده است که احزاب همانند نظام‌های انتخاباتی کشورهای دمکراتیک در انتخابات ثبت نام کرده و در واقع امکان خوانده شدن آرای احزاب به جای فرد نیز امکان‌پذیر شود. ضمن این که افراد مستقل از احزاب نیز همچنان شانس ثبت‌نام خواهند داشت.

در این طرح یکی از شروط برگزیده شدن نماینده، کسب ۱۵ درصد آرا در حوزه ثبت نام شده است. از این رو احزاب و نامزدهای نمایندگی مجلس در صورتی منتخب به شمار می‌روند که ابتدا ۱۵ درصد از رأی حوزه انتخابیه ثبت نام کرده را کسب کرده و سپس در محدوده جغرافیای استان نیز اکثریت آرا به‌دست آورند. طبق قانون فعلی هر نامزد که ۲۵ درصد از آرای حوزه انتخابیه خویش را کسب کند؛ در صورت حائز اکثریت آرا بودن در حوزه انتخابیه خود به مجلس راه خواهد یافت. اما اگر این اصلاحات قانونی شود، نامزد هر حوزه انتخابیه علاوه بر کسب ۱۵ درصد از آرای حوزه انتخابیه‌اش، باید در استان نیز اکثریت آرا را به‌دست آورد.
https://tinyurl.com/y2ychfzg

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/62561
شمس‌الواعظین به دادسرای اوین احضار شد

زیتون
-روز ۳۱ فروردین (شنبه) ۳ تن از ماموران دادسرای اوین با مراجعه به منزل ماشاالله شمس الواعظین٬ رییس انجمن صنفی روزنامه نگاران ایران٬ و با در دست داشتن حکم جلب وی قصد دستگیری و بازرسی منزل این روزنامه نگار را داشتند.

این روزنامه نگار پیش کسوت سال گذشته از احضار خود به دادسرای شعبه اوین خبر داده بود.

به گزارش زیتون علی‌رغم هماهنگی‌های به عمل آمده با مقامات قضایی مبنی بر عدم مراجعه ماشاالله شمس الواعظین شنبه این هفته ۳ تن از ماموران دادسرای اوین با مراجعه به منزل او و با در دست داشتن حکم جلب قصد بازرسی منزل را داشتند که با مخالفت دختر شمس الواعظین مواجه شدند. به ماموران گفته شد که او در منزل نیست و به مسافرت رفته است.

https://tinyurl.com/y2m3x6zu

در زیتون بخوانید:
https://zeitoons.com/62506
از دیک چنی تا «گروه بدنام B»
چرا ظریف به ترامپ توصیه کرد فیلم «وایس» را ببیند؟

زیتون ـ یلدا امیری:
محمد جواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران امروز به مایک پمپئو، وزیر امور خارجه آمریکا و دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور این کشور هشدار داد و به ترامپ توصیه کرد فیلم «وایس» را ببیند.

این هشدار در پی بالا گرفتن تنش لفظی بین سران ایران و ایالات متحده بعد از لغو معافیت از تحریم خرید نفت ایران برای هشت کشور طرف معامله این کشور، از سوی ایالات متحده در روزهای اخیر بود.

از بوش تا ترامپ

ظریف با انتشار ویدئویی در صفحه رسمی خود در توئیتر که در آن مایک پمپئو، وزیر امور خارجه آمریکا با اشاره به سابقه خود در سازمان سیا به مواردی از اقدامات خود در این سازمان اشاره می‌کرد، خطاب به او نوشت: «شما همین کار را در وزارت خارجه آمریکا نیز انجام می‌دهید.»

ظریف همچنین در این پیام توییتری خطاب به دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا نوشت: «کارزار انتخاباتی تو علیه مداخلات احمقانه پرهزینه بود. دار و دسته تبهکار جنگ‌طلب و قصاب‌ها، تیم بدنام B ، برای چیزی بسیار فراتر از آنچه تو برای آن چانه می‌زنی، نقشه کشیده‌اند. فیلم وایس را ببین.»

رسانه‌های ایران منظور از ظریف از «تیم بدنام B» را بولتون، بنیامین نتانیاهو، بن سلمان و بن زائد می‌دانند. اما خود ظریف توضیحی در این مورد نداده است.
https://tinyurl.com/y4q22nea

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/62594
پروتستانتیسم و فمنیسم؛ نقش نواندیشی دینی در بسط برابری‌خواهی زنان
رضا علیجانی

رفرم دینی و پروتستانتیسم نقش مهمی در ظهور مدرنیته داشته است تا آنجا که برخی صاحب نظران برآمد مدرنیته و پیدایش جهان مدرن را بر دو پایه مهم عصر روشنگری و بسط انسان گرایی و عقلانیت از یکسو و رشد و گسترش رفرم دینی از سوی دیگر دانسته اند.

شاید بتوان همین نسبت را بین رشد اندیشه و فلسفه انسان گرای جدید و اندیشه رفرم دینی در بسیاری از حوزه های دیگر نیز جستجو کرد از جمله در رابطه با اندیشه آزادی و دموکراسی، حقوق زنان و فمنیسم، عدالت اجتماعی و اقتصادی و دیگر نظایر آن.

در حوزه زنان هم می توان نقش آراء اصلاح‌گرانه دینی (و مشخصا پروتستانی) که به موضوع زنان هم ورود کرده را به عنوان «پیش‌درآمد» جنبش زنان و یا «یکی از دو خط موازی» فعال در این جنبش، که به موازات آراء و حرکات متأثر از اندیشه مدرن و گفتار لیبرالی، در حوزه زنان وجود دارد، به دقت دید و به عنوان یک عامل مؤثر در تبیین‌ها و تعلیل‌های مربوط به جنبش زنان واکاوی کرد.

متاسفانه وقتی تاریخ به صورت وارونه یعنی از آخر به اول و نه به طور طبیعی و واقعی آن (یعنی از اول به آخر) خوانده شود برخی ابعاد آن نادیده گرفته شده و سانسور می شود. بر اساس یک روایت درست تر از تاریخ است که می توان نقش نواندیشی و رفرم دینی را در پیدایش و گسترش بسیاری از مفاهیم و جریانات نو و مدرن و برساخت تمدن جدید بشری دید.

فمنیستهای ایرانی(اعم از غیرمذهبی و مذهبی) نیز باید در بیان تاریخچه اندیشه و جنبش برابری خواهانه زنان به این فصل مهم از تاریخ اشاره و تصریح کنند. این بصیرت تاریخی می تواند به اهمیت نقش و تاثیرگذاری نواندیشان دینی و فمنیسم اسلامی در جوامع مسلمان نورافشانی بیشتری کند.

در ادامه به نمونه‌هایی از نقش‌آفرینی زن‌های پروتستان، با اتکاء به آرای اصلاح‌شده دینی، در جنبش زنان اشاره می‌کنیم.
https://tinyurl.com/yxan8nxh

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/62623
اصلاح‌طلبان و بلاتکلیفی میان ملت و دولت
سعید رضوی‌فقیه، جواد سلیمانی


جنبش اصلاح‌طلبی دوم خرداد ۷۶ یک جنبش ذاتا مردمی و برخاسته از تحولات اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی در بطن جامعۀ ایرانی بود اما اصلی‌ترین کنشگران شناخته شدۀ این جنبش از دل ساختار قدرت بیرون آمده بودند. آقای خاتمی بمثابه رهبر نمادین اصلاحات یک دهه، از سال ۶۱ تا سال۷۱، وزیر بود و دیگر رهبران اصلاحات هم یا معاون وزیر و مدیر کل و استاندار و نمایندۀ مجلس بودند و یا چنین سوابقی داشتند.

این فقره در حد ذات خود از حیث ارزش داوری نه ممدوح است و نه مذموم، اما از حیث تاثیرگذاری عینی بر روندها و رفتارها هم می‌تواند نقطۀ قوت باشد و هم نقطۀ ضعف، هم فرصت باشد و هم تهدید. فرصت از این رو که مدیران مجرب یک نظام سیاسی که ساختار حقیقی و حقوقی قدرت را به قدر کافی می‌شناسند و با دیگر اجزای نظام سابقۀ همکاری داشته‌اند بهتر از دیگران می‌توانند پروژۀ اصلاحات را بدون تنشها و هزینه های غیرضروری اجرا کنند؛ و تهدید از این رو که سابقۀ حضور طولانی مدت و تا حدی غیر دموکراتیک در مصادر حکومتی برای اصلاح‌طلبانی که از درون مردم و جامعۀ مدنی به ساحت قدرت راه نیافته‌اند بلکه اساسا بر کرسی‌های مدیریتی متولد شده‌اند، می‌تواند موجب “دولت‌زدگی“ جنبش اصلاحی و فاصله گرفتنش از بطن جامعه و متن مردم شده و کانون تحولات را ناخواسته و ناخودآگاه از جامعه به ساحات قدرت انتقال داده و نقش مردم را به سیاهی لشگر یعنی رای دهندگانی در موسم انتخابات کاهش ‌دهد. تجربۀ سالهای گذشته نشان می‌دهد که این تهدید جدی بود. خیابان‌هراسی امروز برخی اصلاح‌طلبان نیز که ترجمان بی اعتمادی به حرکتهای مستقل مردمی خارج از برنامه‌ریزی و کنترل ایشان است؛ می‌تواند تداوم یا نتیجۀ همان دولت‌زدگی ماتقدم و پیشا اصلاحاتی ایشان تلقی شود.
https://tinyurl.com/y26rj7mu

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/62640
👍1
از جدالِ ریشه‌ها با تیشه‌ها
نگاهی به «از دست رفته» اثر حسین نوش‌آذر

زیتون– جواد موسوی خوزستانی:
قصه با سرآغازی مجمل و روشنگر، روایت می‌شود: «پیش از من کسی درخت را انداخته بود و حالا کنده‌اش وسط باغچه، سر راه را گرفته بود. کنده قطور بود. معلوم بود کنده‌ی درختی‌ست که زمانی تناور و پر شاخ و برگ بوده است اما الان از آن هیبت، فقط همین کنده به جای مانده بود…»[۱] پس ما مخاطبان از ابتدا، با خواندن همین سه جمله‌ی کوتاهِ خبری، متوجه می‌شویم که کسی یا نیرویی (حتا یک واقعه‌ی خاص تاریخی) با هدف نابودیِ درخت سرو، تنه‌اش را از ریشه و کنده، جدا کرده است. در ادامه‌ی داستان، راوی نقل می‌کند که برای درآوردن این کنده از وسط باغچه ـ «که سر راه را گرفته بود» ـ تیشه به دست گرفته و سعی دارد با قطع ریشه‌های درخت، کنده را از سر راه بردارد. «..تبر را به ضرب به نقطه‌ای از کنده وارد می‌آوردم که پیش از این نشانه رفته بودم. با هر ضرب، تراشه‌های چوب به اطراف پرت می‌شد و صدایی از کنده بر می‌خاست که مثل ناله بود…» برخاستن صدای ناله از کنده‌ی سرو، ما را هرچه بیش‌تر به سرنوشت تراژیک او، و همه‌ی تبعیدشده‌گان از سرزمین مادری‌شان، حساس می‌کند. گویی تبر بر هستی موجودی زنده، وارد می‌شود (پس درخت هنوز نمرده است) به طوری که با فرودآمدن هر ضربه، ناله‌ای از درد و تنهایی، در فضا می‌پیچد. با این حال، ریشه‌های قطور کنده، چنان عمیق در خاک سرزمین فرو شده‌اند که تیشه، کاری از پیش نمی‌برد. حسین نوش‌آذر نویسنده‌ی معناگرای این قصه، از زبان راوی برای ما نقل می‌کند که «اوایل گمان می‌کردم عیب از ابزار است اما وقتی یک تبر نو خریدم، دیدم سرسختی کنده را نمی‌شود به سادگی به عیب تبر نسبت داد…»
https://tinyurl.com/y2l7cu36

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/62621
نگاهی به ابعاد جدید پرونده فساد بانک سرمایه
قتل و سکته

زیتون ـ مهسا محمدی:
«زندگی من شفاف است و تمام تلاش من این بود یک بانک خصوصی مانند بانک سرمایه نجات پیدا کند.» این بخشی از دفاعیات علی بخشایش متهم ردیف اول پرونده فساد در بانک سرمایه است؛ پرونده‌ای که هر روز ابعاد تازه‌ای پیدا می‌کند و آخرین مورد آن قتل یکی از وکلای مرتبط با این پرونده است.

دادگاه رسیدگی به پرونده فساد مدیران بانک سرمایه، دی ماه سال گذشته در شعبه سوم دادگاه ویژه جرایم اقتصادی به ریاست قاضی مسعودی‌مقام آغاز شد.

متهمان اصلی پرونده علی بخشایش مدیرعامل سابق بانک سرمایه، پرویز کاظمی رئیس سابق هیات مدیره این بانک و وزیر رفاه در دولت محمود احمدی نژاد و محمدرضا توسلی از دیگر مدیران بانک سرمایه هستند.

همزمان ۳۲ مدیر بانکی دیگر از این مجموعه نیز متهم‌اند.

بانک سرمایه در این پرونده به ۱۴ هزار میلیارد تومان خیانت در اموال صندوق ذخیره فرهنگیان متهم شده است، این در حالی است که ۴۷ درصد از سهام بانک سرمایه مربوط به صندوق ذخیره فرهنگیان است.

نماینده دادستان اما در یکی از جلسات دادگاه متهمان این پرونده اعلام کرد که «فساد بسیار گسترده است، ما طی هماهنگی با بانک فقط موارد کلان را لحاظ کردیم و اتهام بیش از این است و رقم چندین برابر آن است که امروز گفته شده است.»
https://tinyurl.com/y4p4tb26

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/62645
موج جدید برخورد با بی‌‌حجابی در ایران
برنده «خیابان وزرا» چه کسانی بودند؟

زیتون ـ فریده ریحانی
: حسین اشتری، فرمانده نیروی انتظامی روز گذشته اعلام کرد که «طرح‌های امنیت اخلاقی را تشدید می‌کنیم» و تاکید کرد که این تشدید «بنا به درخواست مردم و برای آرامش و امنیت بیشتر» است.

آثار تشدید این طرح که کمابیش به طور دایم در ایران در جریان است در طی روزهای گذشته در مقابل پلیس «امنیت اخلاقی» در خیابان وزرا خود را نشان داد و باعث ترافیک در این منطقه شد.

در طی دو روز گذشته صدها نفر از مالکان خودرو در تهران پیامکی را دریافت کرده‌اند مبنی بر اینکه متهم به «کشف حجاب در خودرو» شخصی هستند و از آنان خواسته شده که ظرف ۷۲ ساعت خود را به پلیس امنیت اخلاقی معرفی کنند.

روز پنج‎شنبه صدها نفر در تهران با دریافت این پیامک، به پلیس امنیت اخلاقی مراجعه کردند، ازدحام بیش از حد و اعتراض مردم در نهایت موجب شد تا پلیس با اعلام بخشودگی جریمه‎های احتمالی، خواهان متفرق شدن مردم شود.

به گفته شاهدان عینی شماری از کسانی که صبح زود به خیابان وزرا مراجعه کرده بودند، ناچار به دادن تعهد کتبی و خلافی ماشین‎هایشان شدند، اما پس از آن با افزایش شمار مراجعان و بسته شدن خیابان وزرا، پلیس مجبور به عقب‎نشینی از مواضع خود شد. پس از آن حسین رحیمی رئیس پلیس تهران از ادامه برخورد با «بدحجابی و بی‌حجابی در خودروهای شخصی» خبر داد و در گفتگو با رویداد ۲۴، گفت:«مأموران پلیس در سطح شهر خودروهایی که در آن‌ها کشف حجاب می‌شود را شناسایی و با آنان برخورد می‌کنند.» او همچنین اضافه کرد که پلیس اظهارات کسانی که نسبت به این اتهام اعتراض داشته باشند را شنیده و در صورت اثبات بی‎گناهی از اتهامشان چشم‏‌پوشی می‎کند.
https://tinyurl.com/y6bafopm

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/62672
مبادله زندانیان، راه «ظریف» برای از سر گیری مذاکره با آمریکا
پیشنهاد مذاکره با ایما و اشاره

زیتون ـ یلدا امیری:
در روزهایی که فشار سیاسی و اقتصادی بر جمهوری اسلامی در حال افزایش است، محمد جواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران برای شرکت در نشستی در سازمان ملل متحد به مناسبت روز «چندجانبه‌گرایی» به نیویورک رفته، اما بیشتر وقت خود را به مصاحبه با رسانه‌های مختلف آمریکایی گذرانده است.

جنجالی‌ترین بخش گفتگوهای ظریف با رسانه‌های آمریکایی مصاحبه او با فاکس نیوز است. وزیر امور خارجه ایران از تریبون رئیس جمهور آمریکا با او سخن گفته است، دونالد ترامپ اخبار بیشتر رسانه‌های آمریکا را فیک‌نیوز (اخبار دروغ) می‌نامد و تنها فاکس نیوز، رسانه محافظه کاران تندرو آمریکایی مورد قبول اوست. گفته می‌شود ترامپ اخبار را فقط از طریق فاکس نیوز دنبال می‌کند. البته فاکس نیوز نیز تنها رسانه‌ای است که تقریبا از تمامی اقدامات و سخنان ترامپ تمجید می‌کند و در واقع به نوعی تریبون ترامپ و دولت اوست. حال محمد جواد ظریف در نیویورک و در گفتگویی تلویزیونی با فاکس نیوز خطاب به ترامپ مسائلی را مطرح کرده است.
https://tinyurl.com/y3eyu8k5

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/62704
«بهمن»، همراه پایداری در نبردی بافراموشی
رضا معینی

با بهمن در سال‌هایی آشنا شدم که به گونه‌ی دیگر به سیاست فکر‌ می‌کردم. خاوران در آن روزها برای من تنها یک نام نبود. در روزگاری که خاوران بسیار گم‌نام‌تر از امروز بود. بهمن نام خاوران ما! را بر انتشارات‌اش گذاشته بود. شاید نخستین پرسشم از بهمن همین بود. «آقای امینی این همان نام خاوران ماست!» و پاسخش هنوز در ذهنم تکرار می‌شود. «بله همان خاوران ماست.» آن روزها خاوران پناهی بود برای بودن و دانستن و خوب نگاه کردن به راستی‌ها. زمانی که برای سایت بیداران هم پی نامی می‌گشتم، نخست به خاوران فکر کرده بودم و بهمن مخالف نبود. خاوران ما بود!

بهمن را آخرین بار در مراسم خاکسپاری مینا عالمی دیدم، جلوی در کلیسای کوچک پرلاشز نشسته بودیم. باران می بارید. هر دو بغض داشتیم و شاید آرام می‌گریستم. یک باره گفت «می‌دانی همه‌ی ما در اینجا می‌میریم و هیچ‌کس به ایران باز نمی‌گردد.» نخستین بار بود از او سخنی اینگونه نا امید می‌شنیدم. فکر نمی‌کنم هنوز از بیماریش اطلاع داشت.

در پی اعتراض‌های مردمی سال ۸۸ این رابطه با نوعی همکاری بیشتر شده بود. بهمن به گمان من نگاهی واقعی‌تر به ایران داشت. به چرایی آن آگاه بود. چرایی مبارزه با فراموشی. نبردی که تنها در به یادآر روایت ِ حقیقت فشرده نمی‌شد. انتخاب میدان سن میشل برای برگزاری گردهم‌آیی‌ها که در زمان ساخت‌اش قرار بود، نخست مجسمه‌ای از ناپلون را در آنجا بگذارند و سپس به روایتی با تلاشی مدنی به رویارویی میکاییل سرفرشتگان خیر ( در هر سه دین ابراهیمی) با شر و شیطان بدل شد، شاید چندان بی‌سبب نبود.
https://tinyurl.com/y43ux6fn

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/62726
تنگه هرمز؛ آنچه ظریف نگفت!
مهرداد خوانساری

اقدامات دولت ترامپ و افزایش حملات آمریکا در جنگ لفظی اش با ایران در هفته های اخیر بی شک میزان تنش میان دو کشور را به ابعادی بی سابقه در سه دهه گذشته و چیزی کم و بیش شبیه آنچه که در ایام گروگانگیری دیپلمات های آمریکائی در تهران شاهد بوده‌ایم سوق داده است.

اما آنچه امروز را از گذشته متفاوت می‌کند این است که آمریکا در مجادلاتش علیه ایران، حداقل در عرصه دیپلماسی،‌ برخلاف ایام گروگانگیری، از پشتیبانی جامعه بین المللی و بویژه متحدان سنتی اش در اروپا برخوردار نیست و به همان میزان نیز، دولت ایران برخلاف گذشته، در انزوای سیاسی پیشین قرار ندارد،‌ گرچه برخلاف گذشته، جبهه گیری برخی از بازیکنان منطقه ای مانند اسرائیل،‌ امارات و عربستان سعودی،‌ به ویژه در تشویق آمریکا برای رویاروئی و حتی جنگ با ایران، به مراتب از همیشه جدی‌تر شده است.

جان کلام اظهارات اخیر محمد جواد ظریف،‌ وزیر خارجه ایران که به آمریکا سفر کرده، در گفتارش در «انجمن آسیا» و مصاحبه هایش با شبکه های تلویزیونی «فاکس»‌ و «سی بی اس»، تاکید بر ضرورت مهار بحران خطرناک کنونی میان ایران و آمریکاست؛ بحرانی که به گفته او می تواند با تحریکات «تیم ب»، مرکب از «بنیامین (نتانیاهو)، (جان)‌بولتون، (محمد) بن زائد (ولیعهد امارات)،‌ و (محمد)‌بن سلمان (ولیعهد عربستان سعودی) از دست خارج شود و به جنگ زیانباری تبدیل شود که نه خواسته شخص دونالد ترامپ است و نه جمهوری اسلامی.
https://tinyurl.com/y6kvm6n5

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/62751
خون طلبه همدانی بر دستان کیست؟
از «لات‌بازی» در عاشورای ۸۸ تا میدان‌داری در اینستاگرام

زیتون ـ سولماز ایکدر
: از میان قتل‌های متعددی که هر روز صفحه حوادث روزنامه‌ها را پر می‌کند این روزها خبر کشته شدن طلبه‌ای در همدان٬ به سرعت ابعاد گسترده‌ای در ایران یافت.

متن خبر اما کوتاه و ساده بود.

ظهر روز شنبه هفت اردیبهشت، یک طلبه در همدان به دست سرنشینان یک خودرو ۲۰۶ کشته شد. مصطفی قاسمی، طلبه ۴۶ ساله حدود ساعت ۱۲ ظهر دیروز از مدرسه علمیه آیت‌الله آخوند همدان خارج شده و حدود ۲۰ متر جلوتر از در مدرسه، توسط سرنشینان یک خودروی پژو ۲۰۶ مورد اصابت دو گلوله کلاشینکف قرار گرفت که به سر و شکم او خورد و در دم جان سپرد.

شاهدان گفته‌اند یکی از سرنشینان پژو ۲۰۶ از خودرو پیاده شده و با اسلحه کلاشنیکف به سوی قاسمی تیراندازی کرده و او را به قتل رسانده است.

آنچه که این قتل را از سایر موارد متمایز کرد هم مقتول و هم کسی بود که در کمال تعجب خود را در شبکه اجتماعی اینستاگرام قاتل این طلبه معرفی کرد. در جریان این قتل از یک سو این سوال مطرح شد که ضریب خشونت جامعه٬ بخصوص در مواجه با چهره رسمی حاکمان ایران، که گویی عبا و عمامه نماد آن شده است، تا چه حد بالا رفته است. از سوی دیگر میدان‌داری قاتل در اینستاگرام تا چه اندازه به این پلتفرم و چنانچه حاکمیت ایران ادعا می‌کند به آموزه‌ها و آثار سوء این شبکه مجازی بازمی‌گردد.

این قاتل خونسرد که بود؟

بهروز حاجیلو٬ یکی از «لات»های به‌نام همدان٬ فردی بود که به گفته فرمانده انتظامی استان از روی اطلاعات پلاک خودرو شناسایی شده است.
بهروز حاجیلو٬ یکی از «نوچه‌»‌های وحید مرادی٬ «لاتی» بود که سال گذشته در زندان رجایی‌شهر کشته شد.

افراد برخواسته از خرده فرهنگ «لات‌»ی امروزِ ایران اگرچه سر و صدای زیادی دارند اما درگیری‌هایشان در حد ضرب و جرح باقی می‌ماند؛ به سلاح‌های گرم و سرد دسترسی دارند اما کمتر قتل می‌کنند. بخصوص قتل یک فرد در لباس روحانی، آن هم در فضایی که «لات‌»های ایرانی از دیرباز رابطه‌ای نزدیک و خوب با مذهبیون داشتند.
https://tinyurl.com/y2sacea5

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/62742
زنان در ایران و جهان
سعید مدنی


برای من نامبارکىِ سال ١٣٩٨ از همان اواخر سال ١٣٩٧ شروع شد؛ وقتی که مانع از توزیع کتاب «درباره اعدام» شدند؛ آن‌هم با وجود صدور مجوز انتشار و چاپ آن. حالا بدشگونی سال، با ممنوعیت عرضه و فروش کتاب «زنان در ایران و جهان» در نمایشگاه کتاب ادامه یافته است.

نویسندگان و پژوهشگرانی که با شروع کار وزارت ارشاد دولت روحانی بعد از مدت‌ها روزنه‌ای برای تنفس مختصر پیدا کرده بودند، به‌تدریج از توهم به‌درآمدند و حالا با این رفتارهای غیرقانونی و غیردمکراتیک و ضدفرهنگی وزارت ارشاد و مجریان برگزاری نمایشگاه کتاب، دیگر کمترین امیدی به معجزه این امامزاده ندارند.

بحث فقط بر سر کتاب «زنان در ایران و جهان» نیست؛ کتاب‌های «زنان سبیلو و مردان بی‌ریش»، «انسان خردمند»، «روشنفکری دینی»، «اعدام و قصاص» و ده‌ها عنوان دیگر نیز سرنوشت مشابهی داشته‌اند.

در نمایشگاه کتاب امسال حداکثر فشار و محدودیت بر ناشران وارد آمد و مدیریت نمایشگاه مانع از عرضه ده‌ها کتابی شد که به‌طور قانونی و مطابق مقررات جاری منتشر شده بودند.

تامین حقوق شهروندی و ده‌ها وعده و وعید دولت روحانی پیش‌کش؛ «دولت امید» چگونه به خود اجازه می‌دهد تا با نقض قوانین و مقررات، به اتکای قدرت غیرقابل مهار، حقوق ناشران و نویسندگانی را نقض کند که در سخت‌ترین شرایط حاصل از سیاست‌های داخلی و خارجی غلط و خطا، با نیم‌رمق جانی که باقی مانده، از هفت‌خان سانسور و ممیزی بگذرند تا بلکه ضربان قلب فرهنگ بازنایستد.
https://tinyurl.com/y4gapsm8

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/62789
حصر خانگی رهبران جنبشِ سبز سه هزار روزه شد
رفع حصر، آغاز دوره نوین یا پایان «فتنه»

زیتون ـ محمدرضا سرداری:
حصر میرحسین موسوی، زهرا رهنورد و مهدی کروبی وارد سه هزارمین روز خود شد. حصری که در تاریخ پر از حبس، حصر جمهوری اسلامی، در حال تبدیل شدن به یکی از طولانی‌ترین هاست.

پس از حبس و حصر طولانی عباس امیر انتظام سخنگوی دولت موقت و نورالدین کیانوری دبیر کل حزب توده که به ترتیب از سال ۵۸ و ۶۱ تا اواخر دهه هفتاد در حبس و حصر خانگی بسر بردند، حصر رهبران جنبش سبز جز طولانی‌ترین حصرهای سیاستمداران در تاریخ جمهوری اسلامی است. هر چند حصر روحانیون بلند پایه‌ای چون سید محمد شیرازی و سید حسن طباطبایی قمی با به ترتیب ۲۱ و ۱۶ سال همچنان در صدر قرار دارد.

اگر چه هنوز رهبران «جنبش سبز» رکورددار مدت زمان حبس در تاریخ ایران نشده‌‌اند؛ اما بی‌شک میزان بحثی که حول این حصر شکل گرفت، وعده‌هایی که برای رفع آن داده شد و پیگیری‌ای که از سوی هواداران این جنبش برای رفع آن انجام شد و گفتمان‌هایی که حول آن شکل گرفت در تاریخ ایران بی‌سابقه است.

حال اما چندی‌ست که این سوال مطرح می‌شود که آیا حصر رهبران جنبش هنوز مسئله جامعه است یا رفته‌رفته به مانند دیگر حصرهای سیاسی به فراموشی تاریخی سپرده شده است؟
https://tinyurl.com/y5fec8l6

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/62782