🍃بیانیه جمعی از فعالان سیاسی‌و مدنی در اعتراض به بازداشت و زندانی شدن مهدی حاجتی
زیتون– جمعی از فعالان سیاسی اجتماعی و حقوق بشری در اعتراض به بازداشت و زندانی شدن مهدی حاجتی عضو شورای شهر شیراز بیانیه‌ای صادر کردند.
به گزارش «زیتون» در این بیانیه آمده است: «با مهدی حاجتی است که درمی‌یابیم چقدر هر روز ادای راستین حقِّ نمایندگی و وکالتِ مردم دشوارتر می‌شود تا آنجا که منتهی‌الیه این راست‌گویی و بی‌مجامله از حقوقِ مردم دفاع همه‌جانبه کردن، حبس و زندان است.»
مهدی حاجتی٬ عضو شورای شهر شیراز٬ ۱۳ خردادماه بازداشت و به زندان منتقل شد.
متن کامل این بیانیه که برای انتشار در اختیار «زیتون» قرار گرفته٬ به شرح زیر است.
به نام خدا
متهمان سیاسی و عقیدتی در نظام قضایی ایران بی‌پناهترین هستند. آنها با پشتوانه شجاعت و شرافت اخلاقیشان در برابرِ اتهامهای ناروا می‌ایستند و می‌دانند که در این محکمه‌ها نه از هیات منصفه خبری است و نه از”داد-گستری”که عدالت را در مقامِ راستینش پاس دارد.
این، تعدّیِ آشکاری است که به نام قانون می‌شود و سرنوشت تمامی کسانی که به چنین محکمه‌هایی فراخوانده می‌شوند نیز پیشاپیش روشن است؛حبس و زندان. مهدی حاجتی، عضو شجاع و جوان شورای شهر شیراز نیز در زمره همین گروه است که چند روز پیش بدون هیچ احضاریه‌ای به خانه‌اش رفتند و او را راهی زندان کردند.
با مهدی حاجتی است که درمی‌یابیم چقدر هر روز ادای راستین حقِّ نمایندگی و وکالتِ مردم دشوارتر می‌شود تا آنجا که منتهی‌الیه این راست‌گویی و بی‌مجامله از حقوقِ مردم دفاع همه‌جانبه کردن، حبس و زندان است.
مدتی پیش به او تاختند که چرا از حقوقِ دو شهروندِ بهایی دفاع کرده‌است؛ و احتمالاً فراموش کرده بودند که در هر مجمع بین‌المللی یا داخلی، خود نیز این‌گونه ادعا می‌کنند که بهاییان از حقوق شهروندی برخوردارند. سپس پرونده قضایی تشکیل دادند و او را متّهم به تبلیغ علیه نظام، نشر اکاذیب به قصد تشویش اذهان عمومی، و آخرین آنها، عضویت در”گروهک معاند ملّی- مذهبی”کردند.
امّا آیا باید باور کنیم در پسِ تمامیِ این اتهامها نهادهای قدرت و ثروتی وجود ندارند که با تجاری‌سازی و ویرانی بافتهای حیاتیِ شهر، هستیِ اجتماعیِ اکثریتِ شهروندان را قربانیِ منافعِ خود می‌کنند؟
حاجتی در مدت کوتاه نمایندگی خود، هیچ‌گاه در برابر این ویرانگری و تجاوز سکوت نکرد و گویا چاره این بود که با اتّهامات واهیِ سیاسی، شورای شهر شیراز را از این صدای رسا و دلیر تهی گردانند. و اکنون او به یک سال حبس و دو سال اقامت اجباری در طبس محکوم شده‌است.
هر روز شاهد خبر جدیدی از فشار در زندانها و به زندان افکندن صداهای آزاد و عدالت‌طلب به دستور محکمه‌های قضایی هستیم: از مخالفت با درمان رویین عطوفت و نرگس محمدی تا تداوم بازداشت کیوان صمیمی، مرضیه امیری، مسعود کاظمی و … بالاخره آخرین آنها اجرای حکم مهدی حاجتی.
این کارنامه دستگاهی است که هرگز استقلال آن به رسمیت شناخته نشده‌است. با چنین پیشینه و‌کارنامه‌ای شاید که درخواست آزادیِ همه این بیگناهان که جز سخن حق نگفتند و هرگز قدمی فراتر از دفاع از حقوق شهروندان برنداشتند، جز گره بر باد زدن نباشد اما این ما را بازنمی‌دارد که همچنان مصرّانه آزادی همه زندانیان عقیدتی و سیاسی از جمله مهدی حاجتی -که با نقض آشکار اصول قانون اساسی، بویژه اصل ۱۶۸ آن محاکمه و زندانی شده‌اند- و تجدید دادرسی آنان را در دادگاه علنی و با حضور هیات منصفه خواستار نباشیم.
خرداد ۱۳۹۸
هاشم آقاجری – قربان بهزادیان نژاد – مصطفی تاجزاده – محمد توسلی – محمد حسینی نیا- امیر خرم- بهزاد حق‌پناه – خسرو دلیرثانی- محمود دردکشان – علیرضا رجایی – بهمن رضاخانی –- محمد رضایی – احدرضایی -حسین رفیعی – رضا رییسی‌طوسی – عبدالفتاح سلطانی – احسان شریعتی – فیروزه صابر – هاشم صباغیان – محمود عمرانی – غفار فرزدی – ابوالفضل قدیانی – نظام‌الدین قهاری – محمد کیانوش راد – فاطمه گوارایی – محمد محمدی‌اردهالی – سعید مدنی – محمد مقیسه – عبدالله مومنی- علی نیکجو
https://zeitoons.com/64031
زیتون– جمعی از فعالان سیاسی اجتماعی و حقوق بشری در اعتراض به بازداشت و زندانی شدن مهدی حاجتی عضو شورای شهر شیراز بیانیه‌ای صادر کردند.
به گزارش «زیتون» در این بیانیه آمده است: «با مهدی حاجتی است که درمی‌یابیم چقدر هر روز ادای راستین حقِّ نمایندگی و وکالتِ مردم دشوارتر می‌شود تا آنجا که منتهی‌الیه این راست‌گویی و بی‌مجامله از حقوقِ مردم دفاع همه‌جانبه کردن، حبس و زندان است.»
مهدی حاجتی٬ عضو شورای شهر شیراز٬ ۱۳ خردادماه بازداشت و به زندان منتقل شد.
متن کامل این بیانیه که برای انتشار در اختیار «زیتون» قرار گرفته٬ به شرح زیر است.
به نام خدا
متهمان سیاسی و عقیدتی در نظام قضایی ایران بی‌پناهترین هستند. آنها با پشتوانه شجاعت و شرافت اخلاقیشان در برابرِ اتهامهای ناروا می‌ایستند و می‌دانند که در این محکمه‌ها نه از هیات منصفه خبری است و نه از”داد-گستری”که عدالت را در مقامِ راستینش پاس دارد.
این، تعدّیِ آشکاری است که به نام قانون می‌شود و سرنوشت تمامی کسانی که به چنین محکمه‌هایی فراخوانده می‌شوند نیز پیشاپیش روشن است؛حبس و زندان. مهدی حاجتی، عضو شجاع و جوان شورای شهر شیراز نیز در زمره همین گروه است که چند روز پیش بدون هیچ احضاریه‌ای به خانه‌اش رفتند و او را راهی زندان کردند.
با مهدی حاجتی است که درمی‌یابیم چقدر هر روز ادای راستین حقِّ نمایندگی و وکالتِ مردم دشوارتر می‌شود تا آنجا که منتهی‌الیه این راست‌گویی و بی‌مجامله از حقوقِ مردم دفاع همه‌جانبه کردن، حبس و زندان است.
مدتی پیش به او تاختند که چرا از حقوقِ دو شهروندِ بهایی دفاع کرده‌است؛ و احتمالاً فراموش کرده بودند که در هر مجمع بین‌المللی یا داخلی، خود نیز این‌گونه ادعا می‌کنند که بهاییان از حقوق شهروندی برخوردارند. سپس پرونده قضایی تشکیل دادند و او را متّهم به تبلیغ علیه نظام، نشر اکاذیب به قصد تشویش اذهان عمومی، و آخرین آنها، عضویت در”گروهک معاند ملّی- مذهبی”کردند.
امّا آیا باید باور کنیم در پسِ تمامیِ این اتهامها نهادهای قدرت و ثروتی وجود ندارند که با تجاری‌سازی و ویرانی بافتهای حیاتیِ شهر، هستیِ اجتماعیِ اکثریتِ شهروندان را قربانیِ منافعِ خود می‌کنند؟
حاجتی در مدت کوتاه نمایندگی خود، هیچ‌گاه در برابر این ویرانگری و تجاوز سکوت نکرد و گویا چاره این بود که با اتّهامات واهیِ سیاسی، شورای شهر شیراز را از این صدای رسا و دلیر تهی گردانند. و اکنون او به یک سال حبس و دو سال اقامت اجباری در طبس محکوم شده‌است.
هر روز شاهد خبر جدیدی از فشار در زندانها و به زندان افکندن صداهای آزاد و عدالت‌طلب به دستور محکمه‌های قضایی هستیم: از مخالفت با درمان رویین عطوفت و نرگس محمدی تا تداوم بازداشت کیوان صمیمی، مرضیه امیری، مسعود کاظمی و … بالاخره آخرین آنها اجرای حکم مهدی حاجتی.
این کارنامه دستگاهی است که هرگز استقلال آن به رسمیت شناخته نشده‌است. با چنین پیشینه و‌کارنامه‌ای شاید که درخواست آزادیِ همه این بیگناهان که جز سخن حق نگفتند و هرگز قدمی فراتر از دفاع از حقوق شهروندان برنداشتند، جز گره بر باد زدن نباشد اما این ما را بازنمی‌دارد که همچنان مصرّانه آزادی همه زندانیان عقیدتی و سیاسی از جمله مهدی حاجتی -که با نقض آشکار اصول قانون اساسی، بویژه اصل ۱۶۸ آن محاکمه و زندانی شده‌اند- و تجدید دادرسی آنان را در دادگاه علنی و با حضور هیات منصفه خواستار نباشیم.
خرداد ۱۳۹۸
هاشم آقاجری – قربان بهزادیان نژاد – مصطفی تاجزاده – محمد توسلی – محمد حسینی نیا- امیر خرم- بهزاد حق‌پناه – خسرو دلیرثانی- محمود دردکشان – علیرضا رجایی – بهمن رضاخانی –- محمد رضایی – احدرضایی -حسین رفیعی – رضا رییسی‌طوسی – عبدالفتاح سلطانی – احسان شریعتی – فیروزه صابر – هاشم صباغیان – محمود عمرانی – غفار فرزدی – ابوالفضل قدیانی – نظام‌الدین قهاری – محمد کیانوش راد – فاطمه گوارایی – محمد محمدی‌اردهالی – سعید مدنی – محمد مقیسه – عبدالله مومنی- علی نیکجو
https://zeitoons.com/64031
Zeitoons
🍃بیانیه جمعی از فعالان سیاسی و مدنی در اعتراض به بازداشت و زندانی شدن مهدی حاجتی
🍃بیانیه جمعی از فعالان سیاسی و مدنی در اعتراض به بازداشت و زندانی شدن مهدی حاجتی | سایت مستقل تحلیلی خبری
قتل و پرستوپرانیِ «دولتِ پنهان» برای حذف مخالفان و رقبا
کمند است آن که وی دارد نه گیسو
زیتون ـ مهسا محمدی: «گیسوی یار» بارها و بارها از سوی شاعران زبردست ایرانی به «کمند» تشبیه شده ، اما در عالم حکمرانی و رقابتهای کثیف برای حذف رقیب، این تشبیه شکل واقعی به خود گرفته و سیاستمداران متعددی به این کمند گرفتار آمده‌اند.
پرونده‌سازی، طراحی و اجرای سناریوهایی برای اعمال فشار مستقیم یا غیرمستقیم و در نهایت بازداشت و به زندان کشاندن افراد از تاکتیک‌های نهادهای موازی در رسیدن به اهدافشان است. سناریوهایی که، اغلب در قوه قضاییه هم خریدار دارد و بر مبنای آن حکم صادر می‌شود.
اما،چنانچه از شواهد برمی‌آید، اطلاعات سپاه در مواردی که نتوانند به روش نیروهای «خودسر» دهه ۶۰ و ۷۰ با حذف فیزیکی «مورد» را از سر راه بردارد، به روش‌های نرم‌تر و هوشمندانه‌تری متوسل می‌شوند. حذف فیزیکی افراد، برای این نهاد موازی اطلاعاتی، که حالا تا حدی سر و شکل قانونی به خود گرفته، به مراتب سخت‌تر از قبل شده و دست آنان لااقل به اندازه اسلافشان باز نیست. بجز در موارد معدودی مانند حذف نیروهای فعال بهایی در شهرستان‌ها در قالب قتل‌هایی مشکوک و غیرقابل پیگیری. مانند قتل عطاالله رضوانی در بندرعباس در پاییز ۹۲.
حذف فیزیکی افراد، برای این نهاد موازی اطلاعاتی، که حالا تا حدی سر و شکل قانونی به خود گرفته، به مراتب سخت‌تر از قبل شده و دست آنان لااقل به اندازه اسلافشان باز نیست.
حال «کار اطلاعاتی» در این نهادها تا جای ممکن با جمع‌آوری اطلاعات از زندگی شخصی افراد صورت میگیرد و در صورتی که مورد دندان‌گیری دراین حوزه یافت نشود از روش‌های جایگزین استفاده می‌کنند و یا به اصطلاح به سراغ «جیب » و «زیپ» این افراد یا نزدیکانشان رفته و تله‌هایی در این مسیر می‌نهند.
نمونه روشن آن یکی از پروژه‌های دستگاه امنیتی است که این روزها به پروژه «پرستو»ها (استفاده از جذابیت‌های جنسی زنان و مردان برای اهداف امنیتی) معروف شده است. این تاکتیک بیشتر در مورد افراد شاخص سیاسی از جناح رقیب ( در اینجا اصلاح‌طلبان و کارگزاران) یا کسانی که از یک جایگاه دولتی یا حاکمیتی در کار این نهادها اختلال ایجاد کنند به کار گرفته می‌شود. نتیجه این سناریوها اتهاماتی مانند فساد اخلاقی و اقتصادی است که در صورت اصرار فرد مذکور بر سرکشی و ایجاد دردسر حتما دامنش را خواهد گرفت.
https://tinyurl.com/yyyw9dju
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64038
کمند است آن که وی دارد نه گیسو
زیتون ـ مهسا محمدی: «گیسوی یار» بارها و بارها از سوی شاعران زبردست ایرانی به «کمند» تشبیه شده ، اما در عالم حکمرانی و رقابتهای کثیف برای حذف رقیب، این تشبیه شکل واقعی به خود گرفته و سیاستمداران متعددی به این کمند گرفتار آمده‌اند.
پرونده‌سازی، طراحی و اجرای سناریوهایی برای اعمال فشار مستقیم یا غیرمستقیم و در نهایت بازداشت و به زندان کشاندن افراد از تاکتیک‌های نهادهای موازی در رسیدن به اهدافشان است. سناریوهایی که، اغلب در قوه قضاییه هم خریدار دارد و بر مبنای آن حکم صادر می‌شود.
اما،چنانچه از شواهد برمی‌آید، اطلاعات سپاه در مواردی که نتوانند به روش نیروهای «خودسر» دهه ۶۰ و ۷۰ با حذف فیزیکی «مورد» را از سر راه بردارد، به روش‌های نرم‌تر و هوشمندانه‌تری متوسل می‌شوند. حذف فیزیکی افراد، برای این نهاد موازی اطلاعاتی، که حالا تا حدی سر و شکل قانونی به خود گرفته، به مراتب سخت‌تر از قبل شده و دست آنان لااقل به اندازه اسلافشان باز نیست. بجز در موارد معدودی مانند حذف نیروهای فعال بهایی در شهرستان‌ها در قالب قتل‌هایی مشکوک و غیرقابل پیگیری. مانند قتل عطاالله رضوانی در بندرعباس در پاییز ۹۲.
حذف فیزیکی افراد، برای این نهاد موازی اطلاعاتی، که حالا تا حدی سر و شکل قانونی به خود گرفته، به مراتب سخت‌تر از قبل شده و دست آنان لااقل به اندازه اسلافشان باز نیست.
حال «کار اطلاعاتی» در این نهادها تا جای ممکن با جمع‌آوری اطلاعات از زندگی شخصی افراد صورت میگیرد و در صورتی که مورد دندان‌گیری دراین حوزه یافت نشود از روش‌های جایگزین استفاده می‌کنند و یا به اصطلاح به سراغ «جیب » و «زیپ» این افراد یا نزدیکانشان رفته و تله‌هایی در این مسیر می‌نهند.
نمونه روشن آن یکی از پروژه‌های دستگاه امنیتی است که این روزها به پروژه «پرستو»ها (استفاده از جذابیت‌های جنسی زنان و مردان برای اهداف امنیتی) معروف شده است. این تاکتیک بیشتر در مورد افراد شاخص سیاسی از جناح رقیب ( در اینجا اصلاح‌طلبان و کارگزاران) یا کسانی که از یک جایگاه دولتی یا حاکمیتی در کار این نهادها اختلال ایجاد کنند به کار گرفته می‌شود. نتیجه این سناریوها اتهاماتی مانند فساد اخلاقی و اقتصادی است که در صورت اصرار فرد مذکور بر سرکشی و ایجاد دردسر حتما دامنش را خواهد گرفت.
https://tinyurl.com/yyyw9dju
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64038
پس‌لرزه‌های یک قتل
«اصلاح‌طلبان» علیه اصلاحات
زیتون ـ یلدا امیری: پرونده جنایی محمدعلی نجفی، شهردار سابق تهران به اختلافاتی سیاسی میان سران احزاب مختلف اصلاح طلب منجر شده، اختلافاتی که از جلسه‌های خصوصی و گعده‌ها پا را فراتر گذاشته و به رسانه‌های عمومی رسیده است.
غلامحسین کرباسچی، دبیر کل حزب کارگزاران از اولین ساعاتی که نجفی خود را به پلیس معرفی کرد، در شیپور حمله به هم‌حزبی سابق و حزب اتحاد خود دمید و در توییتی انتخاب نجفی به عنوان شهردار تهران را اشتباه دانست و نوشت: «ماهیت تاسفبار حادثه قتل میترا استاد هر چه باشد نمی توان مسئولیت کسانی را که دو سال قبل علیرغم اصرار و تذکر برخی دلسوزان و مراکز مسئول، این چاه ویل را برای اصلاحات و نجفی حفر کردند، نادیده گرفت.»
@zeitoons
البته کرباسچی به همین توییت بسنده نکرد با روزنامه اعتماد مصاحبه کرد و در روزنامه سازندگی سرمقاله نوشت و مضمون غالب صحبت‌های او اصرار بخشی از اصلاح‌طلبان (حزب اتحاد)برای قبول مسئولیت از سوی او علیرغم مخالفت برخی نهادهای امنیتی و مشکلات شخصی نجفی بود.
کرباسچی در تازه‌ترین اظهار نظر خود روز یکشنبه ۱۹ خرداد در مصاحبه ای با خبرگزاری ایلنا و در واکنش به یاداشتی در یکی از سایت‌ها که علیه حسین مرعشی منتشر شده و او را به علت اصرار برای شهردار شدنش در موضوع نجفی مقصر دانسته، گفت: «فکر نمی‌کنم آقای مرعشی در این مساله نقش تعیین‌کننده داشته. در انتخاب نجفی بیشتر دولتی‌ها و اعضای شورای شهر نقش داشتند.»
تقریبا تمامی اعضای شورای شهر تهران که کرباسچی به آنها اشاره می کند، کسانی هستند که از طریق لیست امید وارد شورا شدند و حاصل رایزنی های شورای عالی سیاست‌گذاری اصلاح طلبان هستند. در واقع کرباسچی با سخنان خود عملکرد ائتلاف اصلاح‌طلبان را زیر سوال برد.
@zeitoons
یادداشت صریح و تند میردامادی
سخنان کرباسچی واکنش‌های زیادی در میان فعالان اصلاح‌طلب داشت. یکی از اولین و شدیدترین واکنش‌ها از سوی حمیدرضا جلائی‌پور، عضو شورای مرکزی حزب اتحاد، بود. او در یادداشتی در روزنامه اعتماد آنلاین نوشت که «از ذکر و نشر این سخنان کذب توسط آقای کرباسچی برخلاف اخلاق سیاسی عمیقا متاسف» است.
https://tinyurl.com/y4bwr2l8
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64067
«اصلاح‌طلبان» علیه اصلاحات
زیتون ـ یلدا امیری: پرونده جنایی محمدعلی نجفی، شهردار سابق تهران به اختلافاتی سیاسی میان سران احزاب مختلف اصلاح طلب منجر شده، اختلافاتی که از جلسه‌های خصوصی و گعده‌ها پا را فراتر گذاشته و به رسانه‌های عمومی رسیده است.
غلامحسین کرباسچی، دبیر کل حزب کارگزاران از اولین ساعاتی که نجفی خود را به پلیس معرفی کرد، در شیپور حمله به هم‌حزبی سابق و حزب اتحاد خود دمید و در توییتی انتخاب نجفی به عنوان شهردار تهران را اشتباه دانست و نوشت: «ماهیت تاسفبار حادثه قتل میترا استاد هر چه باشد نمی توان مسئولیت کسانی را که دو سال قبل علیرغم اصرار و تذکر برخی دلسوزان و مراکز مسئول، این چاه ویل را برای اصلاحات و نجفی حفر کردند، نادیده گرفت.»
@zeitoons
البته کرباسچی به همین توییت بسنده نکرد با روزنامه اعتماد مصاحبه کرد و در روزنامه سازندگی سرمقاله نوشت و مضمون غالب صحبت‌های او اصرار بخشی از اصلاح‌طلبان (حزب اتحاد)برای قبول مسئولیت از سوی او علیرغم مخالفت برخی نهادهای امنیتی و مشکلات شخصی نجفی بود.
کرباسچی در تازه‌ترین اظهار نظر خود روز یکشنبه ۱۹ خرداد در مصاحبه ای با خبرگزاری ایلنا و در واکنش به یاداشتی در یکی از سایت‌ها که علیه حسین مرعشی منتشر شده و او را به علت اصرار برای شهردار شدنش در موضوع نجفی مقصر دانسته، گفت: «فکر نمی‌کنم آقای مرعشی در این مساله نقش تعیین‌کننده داشته. در انتخاب نجفی بیشتر دولتی‌ها و اعضای شورای شهر نقش داشتند.»
تقریبا تمامی اعضای شورای شهر تهران که کرباسچی به آنها اشاره می کند، کسانی هستند که از طریق لیست امید وارد شورا شدند و حاصل رایزنی های شورای عالی سیاست‌گذاری اصلاح طلبان هستند. در واقع کرباسچی با سخنان خود عملکرد ائتلاف اصلاح‌طلبان را زیر سوال برد.
@zeitoons
یادداشت صریح و تند میردامادی
سخنان کرباسچی واکنش‌های زیادی در میان فعالان اصلاح‌طلب داشت. یکی از اولین و شدیدترین واکنش‌ها از سوی حمیدرضا جلائی‌پور، عضو شورای مرکزی حزب اتحاد، بود. او در یادداشتی در روزنامه اعتماد آنلاین نوشت که «از ذکر و نشر این سخنان کذب توسط آقای کرباسچی برخلاف اخلاق سیاسی عمیقا متاسف» است.
https://tinyurl.com/y4bwr2l8
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64067
خیابان به مثابه قلب سیاست
سعید رضوی فقیه، جواد سلیمانی
چندیست که در مباحثات سیاسی میان نظریه‌پردازان اصلاح‌طلب و برخی از منتقدان ایشان، موضوع «خیابان» به عنوان یک گزینۀ راهبردی برای پیشبرد اصلاحات و نیل به تغییرات در ساختار سیاسی ایران مورد بحث وجدل قرار میگیرد. دوستان اصلاح‌طلب که به حق بر اهمیت راهبردی صندوقهای رای برای نهادینه‌سازی سنتهای دموکراتیک و ایجاد تغییرات آرام، تدریجی و مسالمت‌آمیز تاکید می‌ورزند متاسفانه به ناحق گزینۀ خیابان را با آراستن به اوصافی نظیر رادیکالیسم کور و خشونت‌زایی در برابر صندوق رای قرار داده و آن را نفی می‌کنند. غافل از این که:
اولا خیابان لزوما محل منازعات خشونت‌آمیز نیست بلکه می‌تواند محل مناظرات مسالمت‌آمیز سیاسی و بنابرین مبدا رشد و ارتقای فرهنگ و سنتهای دموکراتیک و در نتیجه منشا آرامش، امنیت و پایداری سیاسی و اجتماعی باشد.
@zeitoons
ثانیا صندوق رای و انتخابات خود بخود و فی نفسه دموکراسی‌زا نبوده و حتی در دموکراسیهای تثبیت شده اگر متکی به جنبشهای بالفعل و بالقوۀ اجتماعی و سیاسی نباشد به سادگی در معرض دستبرد و سوء استفاده قرار خواهد گرفت. به سخن دیگر نه آداب و رسوم شکلی انتخابات بلکه کیفیت رقابتها و تنوع نامزدها، احزاب و گروههای رقیب از یک سو و آرای درون صندوقها و کمیت و کیفیت مشارکت مردم در انتخابات از سوی دیگر، ضامن دموکراسی و بیان ارادۀ قاهرۀ مردم است و این آرا نیز ناشی از آداب فرمال انتخاباتی نیست بلکه برآمده از جنبشهای خیابانی بالقوه و بالفعلیست که یا در موسم رقابتهای انتخاباتی در قالب کارزار رقیبان برای تعیین مدیریت کلان ظهور می‌کند و یا در قالب جنبشهای گسترده و طولانی مدت برای ایجاد تغییر در ساختارها.
نوشتار زیر رویکرد «خیابان‌هراسانه» و «یکسره انتخاباتمحور» این دسته از اصلاح‌طلبان را در چند محور به نقد می‌کشد با این توضیح و تاکیدِ شاید آشکار و غیر ضروری که نگارندگان به جدّ معتقد به مشی اصلاح‌طلبانه در ایجاد تغییرات ساختاری سیاسی به سوی تحکیم دموکراسی‌اند و با خشونت، شتابزدگی و ماجراجویی در جنبشهای خیابانی مخالفند؛ همچنین با اثبات خیابان، صندوق رای را نفی نمی‌کنند بلکه جنبش خیابانی را بخش تفکیک ناپذیر دموکراسی و انتخابات دموکراتیک می‌انگارند.
https://tinyurl.com/yyllmrtg
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64084
سعید رضوی فقیه، جواد سلیمانی
چندیست که در مباحثات سیاسی میان نظریه‌پردازان اصلاح‌طلب و برخی از منتقدان ایشان، موضوع «خیابان» به عنوان یک گزینۀ راهبردی برای پیشبرد اصلاحات و نیل به تغییرات در ساختار سیاسی ایران مورد بحث وجدل قرار میگیرد. دوستان اصلاح‌طلب که به حق بر اهمیت راهبردی صندوقهای رای برای نهادینه‌سازی سنتهای دموکراتیک و ایجاد تغییرات آرام، تدریجی و مسالمت‌آمیز تاکید می‌ورزند متاسفانه به ناحق گزینۀ خیابان را با آراستن به اوصافی نظیر رادیکالیسم کور و خشونت‌زایی در برابر صندوق رای قرار داده و آن را نفی می‌کنند. غافل از این که:
اولا خیابان لزوما محل منازعات خشونت‌آمیز نیست بلکه می‌تواند محل مناظرات مسالمت‌آمیز سیاسی و بنابرین مبدا رشد و ارتقای فرهنگ و سنتهای دموکراتیک و در نتیجه منشا آرامش، امنیت و پایداری سیاسی و اجتماعی باشد.
@zeitoons
ثانیا صندوق رای و انتخابات خود بخود و فی نفسه دموکراسی‌زا نبوده و حتی در دموکراسیهای تثبیت شده اگر متکی به جنبشهای بالفعل و بالقوۀ اجتماعی و سیاسی نباشد به سادگی در معرض دستبرد و سوء استفاده قرار خواهد گرفت. به سخن دیگر نه آداب و رسوم شکلی انتخابات بلکه کیفیت رقابتها و تنوع نامزدها، احزاب و گروههای رقیب از یک سو و آرای درون صندوقها و کمیت و کیفیت مشارکت مردم در انتخابات از سوی دیگر، ضامن دموکراسی و بیان ارادۀ قاهرۀ مردم است و این آرا نیز ناشی از آداب فرمال انتخاباتی نیست بلکه برآمده از جنبشهای خیابانی بالقوه و بالفعلیست که یا در موسم رقابتهای انتخاباتی در قالب کارزار رقیبان برای تعیین مدیریت کلان ظهور می‌کند و یا در قالب جنبشهای گسترده و طولانی مدت برای ایجاد تغییر در ساختارها.
نوشتار زیر رویکرد «خیابان‌هراسانه» و «یکسره انتخاباتمحور» این دسته از اصلاح‌طلبان را در چند محور به نقد می‌کشد با این توضیح و تاکیدِ شاید آشکار و غیر ضروری که نگارندگان به جدّ معتقد به مشی اصلاح‌طلبانه در ایجاد تغییرات ساختاری سیاسی به سوی تحکیم دموکراسی‌اند و با خشونت، شتابزدگی و ماجراجویی در جنبشهای خیابانی مخالفند؛ همچنین با اثبات خیابان، صندوق رای را نفی نمی‌کنند بلکه جنبش خیابانی را بخش تفکیک ناپذیر دموکراسی و انتخابات دموکراتیک می‌انگارند.
https://tinyurl.com/yyllmrtg
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64084
واقعیت‌های ترکیه یا سیاه‌نمایی؟
ارسلان بخشایشی
«تجربه ترکیه و آینده اردوغان»، عنوان مطلبی است که به قلم نویسنده بزرگواری به نام فیروز قرشی در ۱۹ خرداد در سایت وزین «زیتون» منتشر شده است. با وجود آنکه در نوشته‌ی جناب قرشی، نکات ارزشمندی هم وجود دارد، اما سایه‌ی بدبینی و سوگیریی در تحلیل و دوری از واقعیت و ارائه آمار و اطلاعات نادرست در بسیاری از سطور آن مشاهده می‌شود. لذا به عنوان فردی که از سال ۹۵ تاکنون به عنوان یکی از هزاران دانشجوی خارجی در ترکیه و در سه شهر ترابزون، ازمیر و استانبول زندگی و تحصیل کرده‌ام، به نکاتی اشاره می‌کنم که به زعم نگارنده این سطور، می‌تواند روشن‌گر بخشی از ابعاد واقعی تابلوی ترکیه‌ی فعلی باشد. می گویم ترکیه‌ی فعلی یا همان ترکیه‌ی نوین که به احتمال قوی بسیاری از فارسی‌زبانان با بخش مهمی از آن ناآشنا هستند و تنها در صورت مقایسه این کشور با دو دهه قبل یا مقایسه با وضعیت فعلی ایران است که می توان تصویر واقع‌بینانه ای از این کشور نشان داد.
در آغاز نوشته اقای قرشی آمده است: «چگونه سه دهه سلطه حزب عدالت و توسعه پایان گرفت؟». حزب عدالت و توسعه از سال ۲۰۰۲ قدرت گرفته و فقط ۱۸ سال از عمر آن گذشته و نه سه دهه. در ثانی، این حزب با بزرگترین حزب مخالف، فاصله ۲۵ درصدی آرای کشور را دارد و عمر آن پایان نیافته است.
در سطر دیگر نوشته مزبور چنین نقل شده است:«در انتخابات ۳۱ مارس آراء حزب عدالت و توسعه به ۳۷ تا ۳۸ درصد سقوط کرد». این در حالی است که حزب عدالت و توسعه با حزب حرکت ملی ائتلاف کرده و در انتخابات مورد بحث توانستند ۵۳ درصد از آرای مردم ترکیه را به دست بیاورند و از آنجایی که حزب حرکت ملی در انتخابات ریاست جمهوری، رای ۱۰ درصدی گرفته، سهم آرای خالص حزب اردوغان، دست کم ۴۳ درصد است و نه ۳۷ درصد.
توضیحات آقای قرشی در مورد تلاش حزب حاکم برای ابطال انتخابات استانبول و اعمال فشار بر نهاد عالی انتخابات تا حدی درست است اما از این واقعیت نمی‌توان چشم‌پوشی کرد که حزب جمهوری خلق، مرتکب تخلفات گسترده‌ای شد اما در هر حال، تیم اردوغان قطعا به نفع حزب عدالت و توسعه عمل کرد و از این جهت، این انتقاد بر آنان وارد است که منافع حزبی خود را بر حرمت نهادن به نهاد انتخابات، ترجیح دادند.
https://tinyurl.com/y6j8hrsw
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64127
ارسلان بخشایشی
«تجربه ترکیه و آینده اردوغان»، عنوان مطلبی است که به قلم نویسنده بزرگواری به نام فیروز قرشی در ۱۹ خرداد در سایت وزین «زیتون» منتشر شده است. با وجود آنکه در نوشته‌ی جناب قرشی، نکات ارزشمندی هم وجود دارد، اما سایه‌ی بدبینی و سوگیریی در تحلیل و دوری از واقعیت و ارائه آمار و اطلاعات نادرست در بسیاری از سطور آن مشاهده می‌شود. لذا به عنوان فردی که از سال ۹۵ تاکنون به عنوان یکی از هزاران دانشجوی خارجی در ترکیه و در سه شهر ترابزون، ازمیر و استانبول زندگی و تحصیل کرده‌ام، به نکاتی اشاره می‌کنم که به زعم نگارنده این سطور، می‌تواند روشن‌گر بخشی از ابعاد واقعی تابلوی ترکیه‌ی فعلی باشد. می گویم ترکیه‌ی فعلی یا همان ترکیه‌ی نوین که به احتمال قوی بسیاری از فارسی‌زبانان با بخش مهمی از آن ناآشنا هستند و تنها در صورت مقایسه این کشور با دو دهه قبل یا مقایسه با وضعیت فعلی ایران است که می توان تصویر واقع‌بینانه ای از این کشور نشان داد.
در آغاز نوشته اقای قرشی آمده است: «چگونه سه دهه سلطه حزب عدالت و توسعه پایان گرفت؟». حزب عدالت و توسعه از سال ۲۰۰۲ قدرت گرفته و فقط ۱۸ سال از عمر آن گذشته و نه سه دهه. در ثانی، این حزب با بزرگترین حزب مخالف، فاصله ۲۵ درصدی آرای کشور را دارد و عمر آن پایان نیافته است.
در سطر دیگر نوشته مزبور چنین نقل شده است:«در انتخابات ۳۱ مارس آراء حزب عدالت و توسعه به ۳۷ تا ۳۸ درصد سقوط کرد». این در حالی است که حزب عدالت و توسعه با حزب حرکت ملی ائتلاف کرده و در انتخابات مورد بحث توانستند ۵۳ درصد از آرای مردم ترکیه را به دست بیاورند و از آنجایی که حزب حرکت ملی در انتخابات ریاست جمهوری، رای ۱۰ درصدی گرفته، سهم آرای خالص حزب اردوغان، دست کم ۴۳ درصد است و نه ۳۷ درصد.
توضیحات آقای قرشی در مورد تلاش حزب حاکم برای ابطال انتخابات استانبول و اعمال فشار بر نهاد عالی انتخابات تا حدی درست است اما از این واقعیت نمی‌توان چشم‌پوشی کرد که حزب جمهوری خلق، مرتکب تخلفات گسترده‌ای شد اما در هر حال، تیم اردوغان قطعا به نفع حزب عدالت و توسعه عمل کرد و از این جهت، این انتقاد بر آنان وارد است که منافع حزبی خود را بر حرمت نهادن به نهاد انتخابات، ترجیح دادند.
https://tinyurl.com/y6j8hrsw
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64127
آیا سپاه در انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۸۸ دخالت کرد؟
ناگفته‌های «جنبش سبز» از زبان آمار
زیتون ـ محمدرضا سرداری: «جنبش سبز» وارد دهمین سالگرد خویش شد. جنبشی که در واکنش به فساد سیاسی رخنه کرده در ساختار جمهوری اسلامی شکل گرفت و به نظر می‌رسد که داستان آن علیرغم گذشت ۱۰ سال پر از فراز و نشیب و با وجود حصر رهبران آن پایان نیافته است. جنبشی که شاید بتوان آن را همزاد با جنبش مشروطه، نهضت ملی شدن صنعت نفت و انقلاب ۵۷ دانست که همگان واکنش قهری مردم به فساد سیاسی حاکم بر زمانه خویش بودند.
فساد سیاسی در جمهوری اسلامی البته موضوعی منحصر به مقطع «جنبش سبز» نبوده است. از ابتدای تأسیس نظام جمهوری اسلامی در اثر به‌کار بردن روش‌های رادیکال انقلابی و غیر دمکراتیک از سوی مؤسسان و حامیانش، به‌ویژه پس از تسلط گفتمان خشونت‌ورز آیت‌الله خمینی، زمینه حذف مخالفان سیاسی و مذهبی را در دهه ۶۰ و ۷۰ فراهم کرد.
از اعدام‌های فردی و دسته‌جمعی مخالفان گرفته تا ترور آنان در داخل و خارج از کشور و حبس فعالان سیاسی و مدنی. کار تا جایی پیش رفت که حذف و خشونت سیاسی دامان خودی‌های نظام را نیز گرفت و شخصیت‌هایی چون آیت الله منتظری،قائم مقام رهبری، احمد خمینی، فرزند بنیان‌گذار جمهوری اسلامی، مهدی کروبی، رئیس مجلس دو دوره از مجلس و میر حسین موسوی، نخست وزیر دوره ۸ ساله جنگ، نیز هر کدام به نوعی قربانی این نظام خشونت و حذف شدند.
اما آنچه که در ۲۲ خرداد سال ۸۸ رخ داد پدیده‌ای نادر بود. در جمهوری اسلامی هیچ‌گاه انتخابات آزاد به معنی دقیق آن برگزار نشده است. بسیاری حتی در آزاد بودن انتخابات نخستین دوره مجلس شورای اسلامی و ریاست جمهوری نیز تردید دارند. با این وجود با کنار گذاشتن ایده‌آل‌گرایی به پدیده انتخابات در ایران و چشم پوشی بر نظارت عام و خاص شورای نگهبان، وزارت اطلاعات، سپاه و دیگر نهادهای وابسته به حکومت، انتخابات سال ۸۸، همچون انتخابات دوم خرداد و مجلس ششم انتخاباتی استثنایی بود. اتفاقی که پیش‌بینی نتایج آن به غایت دشوار بود چه برای تحول‌خواهان و چه برای حاکمیت.
تقلب یا تدلیس در انتخابات ۸۸ دو فرضیه رقیب
بسیاری بر این باورند که انتخابات سال ۸۸ یک کودتای انتخاباتی بوده است. معتقدان به این فرضیه اساساً موضوع تقلب در انتخابات سال ۸۸ را در یک موضوع فرعی و حاشیه‌ای توصیف می‌کنند. به باور آنان تقلب در انتخابات همواره صورت گرفته اما ابعاد آن متفاوت بوده. معتقدان به فرضیه کودتا می‌گویند در انتخابات سال ۸۸ نوعی تدلیس در اعلام نتایج آرا صورت گرفته و اساساً نتایج آراء بدون در نظر گرفته شدن آرای درون صندوقها در اتاق تجمیع آرای وزارت کشور دست‌سازی و اعلام شده است.
https://tinyurl.com/y4q8lrpq
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64110
ناگفته‌های «جنبش سبز» از زبان آمار
زیتون ـ محمدرضا سرداری: «جنبش سبز» وارد دهمین سالگرد خویش شد. جنبشی که در واکنش به فساد سیاسی رخنه کرده در ساختار جمهوری اسلامی شکل گرفت و به نظر می‌رسد که داستان آن علیرغم گذشت ۱۰ سال پر از فراز و نشیب و با وجود حصر رهبران آن پایان نیافته است. جنبشی که شاید بتوان آن را همزاد با جنبش مشروطه، نهضت ملی شدن صنعت نفت و انقلاب ۵۷ دانست که همگان واکنش قهری مردم به فساد سیاسی حاکم بر زمانه خویش بودند.
فساد سیاسی در جمهوری اسلامی البته موضوعی منحصر به مقطع «جنبش سبز» نبوده است. از ابتدای تأسیس نظام جمهوری اسلامی در اثر به‌کار بردن روش‌های رادیکال انقلابی و غیر دمکراتیک از سوی مؤسسان و حامیانش، به‌ویژه پس از تسلط گفتمان خشونت‌ورز آیت‌الله خمینی، زمینه حذف مخالفان سیاسی و مذهبی را در دهه ۶۰ و ۷۰ فراهم کرد.
از اعدام‌های فردی و دسته‌جمعی مخالفان گرفته تا ترور آنان در داخل و خارج از کشور و حبس فعالان سیاسی و مدنی. کار تا جایی پیش رفت که حذف و خشونت سیاسی دامان خودی‌های نظام را نیز گرفت و شخصیت‌هایی چون آیت الله منتظری،قائم مقام رهبری، احمد خمینی، فرزند بنیان‌گذار جمهوری اسلامی، مهدی کروبی، رئیس مجلس دو دوره از مجلس و میر حسین موسوی، نخست وزیر دوره ۸ ساله جنگ، نیز هر کدام به نوعی قربانی این نظام خشونت و حذف شدند.
اما آنچه که در ۲۲ خرداد سال ۸۸ رخ داد پدیده‌ای نادر بود. در جمهوری اسلامی هیچ‌گاه انتخابات آزاد به معنی دقیق آن برگزار نشده است. بسیاری حتی در آزاد بودن انتخابات نخستین دوره مجلس شورای اسلامی و ریاست جمهوری نیز تردید دارند. با این وجود با کنار گذاشتن ایده‌آل‌گرایی به پدیده انتخابات در ایران و چشم پوشی بر نظارت عام و خاص شورای نگهبان، وزارت اطلاعات، سپاه و دیگر نهادهای وابسته به حکومت، انتخابات سال ۸۸، همچون انتخابات دوم خرداد و مجلس ششم انتخاباتی استثنایی بود. اتفاقی که پیش‌بینی نتایج آن به غایت دشوار بود چه برای تحول‌خواهان و چه برای حاکمیت.
تقلب یا تدلیس در انتخابات ۸۸ دو فرضیه رقیب
بسیاری بر این باورند که انتخابات سال ۸۸ یک کودتای انتخاباتی بوده است. معتقدان به این فرضیه اساساً موضوع تقلب در انتخابات سال ۸۸ را در یک موضوع فرعی و حاشیه‌ای توصیف می‌کنند. به باور آنان تقلب در انتخابات همواره صورت گرفته اما ابعاد آن متفاوت بوده. معتقدان به فرضیه کودتا می‌گویند در انتخابات سال ۸۸ نوعی تدلیس در اعلام نتایج آرا صورت گرفته و اساساً نتایج آراء بدون در نظر گرفته شدن آرای درون صندوقها در اتاق تجمیع آرای وزارت کشور دست‌سازی و اعلام شده است.
https://tinyurl.com/y4q8lrpq
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64110
پیامبر و پیغام سروش؛ غیاب غیب و منطق استثنا
مهدی جامی
(قسمت دوم و نهایی)
۱. در «وحی بیداری» ما با نظامی از جهان روبرو می‌شویم که معرفت آن موضوع میراثی ۱۴۰۰ ساله است. این جهان ملکوت دارد. عالم غیب دارد. فرشتگان دارد. هدایت دارد. خدایی همه جایی دارد که ظاهر و باطن هر چیز است. همه از اویند و به او باز می‌گردند. «وحی رویایی» می‌خواهد بگوید همه اینها مجاز است و رویاهای پیامبر است. دانش او ست. ظن و رویای او ست که به یقین و بیداری تبدیل شده است (شرح بیشتر در بند ۹). با این ترتیب، نظریه رویای رسول اصل عالم غیب را نادیده میگیرد و با بشری ساختن همه چیز در قرآن به نام دفاع از بشری دیدن رسول، قرآن را از محتوای ایمانی خالی می‌کند. وحی رویایی توجیه «معقول» عجایب قرآنی‌ست با گرفتن حس اعجاب و خشیت و حیرت در مقابل بیان قرآن و اخبار غیبی آن.
۲. وحی رویایی مدعی است که می‌تواند مجاز قرآن را حل و یا بهتر منحل کند و «نیاز به تاویل» را از میان بردارد (ص۱۰۰). اما مساله قرآن صرفا با رمزگشایی از تصویرها و استعاره‌های آن حل و منحل نمی‌شود. قرآن مجموعه‌ای از مفاهیم در باره ایمان و هدایت و نقش خدا در هستی و در حیات آدمی است. اینها را چگونه می‌شود به رویا و استعاره و مجاز پیوند زد؟ اینها از مقوله اندیشه و تصدیق است، حتی بی‌تصویر یا تصور. برای نمونه، قرآن از مفاهیمی اساسی مثل ولایت خداوند بر مومنان سخن می‌گوید. از کفایت خداوند برای ایشان اطمینان می‌دهد. خداوندی که دعای مومنان را اجابت می‌کند. در معیت اهل ایمان است. چگونه می‌شود مفاهیمی مثل ولایت و اجابت و کفایت و معیت را با رویا توضیح داد؟ یا رویایی دانستن وحی چه کمک مهمی به گره‌گشایی از این مفاهیم می کند؟
https://tinyurl.com/y4evsjkl
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64138
مهدی جامی
(قسمت دوم و نهایی)
۱. در «وحی بیداری» ما با نظامی از جهان روبرو می‌شویم که معرفت آن موضوع میراثی ۱۴۰۰ ساله است. این جهان ملکوت دارد. عالم غیب دارد. فرشتگان دارد. هدایت دارد. خدایی همه جایی دارد که ظاهر و باطن هر چیز است. همه از اویند و به او باز می‌گردند. «وحی رویایی» می‌خواهد بگوید همه اینها مجاز است و رویاهای پیامبر است. دانش او ست. ظن و رویای او ست که به یقین و بیداری تبدیل شده است (شرح بیشتر در بند ۹). با این ترتیب، نظریه رویای رسول اصل عالم غیب را نادیده میگیرد و با بشری ساختن همه چیز در قرآن به نام دفاع از بشری دیدن رسول، قرآن را از محتوای ایمانی خالی می‌کند. وحی رویایی توجیه «معقول» عجایب قرآنی‌ست با گرفتن حس اعجاب و خشیت و حیرت در مقابل بیان قرآن و اخبار غیبی آن.
۲. وحی رویایی مدعی است که می‌تواند مجاز قرآن را حل و یا بهتر منحل کند و «نیاز به تاویل» را از میان بردارد (ص۱۰۰). اما مساله قرآن صرفا با رمزگشایی از تصویرها و استعاره‌های آن حل و منحل نمی‌شود. قرآن مجموعه‌ای از مفاهیم در باره ایمان و هدایت و نقش خدا در هستی و در حیات آدمی است. اینها را چگونه می‌شود به رویا و استعاره و مجاز پیوند زد؟ اینها از مقوله اندیشه و تصدیق است، حتی بی‌تصویر یا تصور. برای نمونه، قرآن از مفاهیمی اساسی مثل ولایت خداوند بر مومنان سخن می‌گوید. از کفایت خداوند برای ایشان اطمینان می‌دهد. خداوندی که دعای مومنان را اجابت می‌کند. در معیت اهل ایمان است. چگونه می‌شود مفاهیمی مثل ولایت و اجابت و کفایت و معیت را با رویا توضیح داد؟ یا رویایی دانستن وحی چه کمک مهمی به گره‌گشایی از این مفاهیم می کند؟
https://tinyurl.com/y4evsjkl
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64138
قلب تقلّب هنوز می‌تپد!
محمدجواد اکبرین
ده سال پس از سال ۸۸، هنوز مسئولان نظام نسبت به «فتنه جدید» هشدار می‌دهند و به روی خود نمی‌آورند که آتش همان اعتراض که به جای پاسخ و اقناع، سرکوب شد هر بار به شکل دیگری و با پرسش‌های تازه‌تری شعله‌ور می‌شود. سال ۸۸ یک سوال همه جا تکرار می‌شد اما وقتی سرکوب شد دهها سوال دیگر بر پرسش نخست افزوده شد؛ پرسش‌هایی که نه کهریزک توانست خاموشش کند و نه سال‌ها زندان و حصر؛ پرسش‌هایی که از ۸۸ عبور کرد به مطالبات ۹۸ رسید. به عبارت دیگر نظام برای اینکه در اشتباه بزرگ خود در سال ۸۸ عذرخواهی و عقب‌نشینی و جبران نکند دهها اشتباه دیگر مرتکب شد و پرونده‌ای که خواست با سرکوب ببندد ده سال حجیم‌تر شد.
@zeitoons
اما منظومه اعترافات منتشر شده طی ده سال گذشته تصویر روشن‌تری از آنچه در سال ۸۸ اتفاق افتاد به دست می‌دهد. بزرگان اصولگرا در این یک دهه به‌تدریج اعتراف کردند که داور دعوا از اول هم صلاحیت نداشت. از همان روزهای نخست آغاز کنیم که علی لاریجانی (رییس مجلس) گفته بود: «کاش برخی اعضای شورای نگهبان به نفع یک کاندیدای خاص وارد میدان نمی‌شدند…بخش عمده‌ای از مردم تصورشان درباره نتیجه انتخابات با نتیجه‌ی رسمی متفاوت است و باید به این تصور احترام گذاشت». (۳۱ خرداد۸۸)
سال‌ها بعد در دی‌ماه ۹۳ محسن اسماعیلی، عضو حقوقدان شورای نگهبان گفت که این شورا در انتخابات سال ٨٨ بى‌طرف نبود: «برخی اعضای این شورا در انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۳۸۸ موضع گیری‌های خاصی نسبت به برخی نامزدهای ریاست جمهوری داشتند، لذا در انتخابات تا حدی قانون را زیر پا گذاشتند… اگر بخواهیم منصفانه درباره جریان فتنه ۸۸ قضاوت کنیم باید بگوییم که برخی اعضای شورای نگهبان از حق خود به عنوان یک داور پا را فراتر گذاشتند… فردی که در مسند داوری آن هم به عنوان عضو شورای نگهبان نشسته است باید اصل بی‌طرفی را رعایت کند و نباید براساس قانون له یا علیه نامزدها در انتخابات موضع‌گیرى داشته باشد».(ایرنا)
پیش‌تر نیز محسن اسماعیلى در ٢۶ اردیبهشت ٩٣، در برنامه «شناسنامه» که از تلویزیون ایران پخش شد گفته بود: «بدون رودربایستی عرض می‌کنم که بعضی از اعضای شورای نگهبان، شیفته‌ى آقای احمدی‌نژاد بودند و به ایشان حسن ظن داشتند که البته من جزو آنها نبودم…».
https://tinyurl.com/yblbrcx9
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64175
محمدجواد اکبرین
ده سال پس از سال ۸۸، هنوز مسئولان نظام نسبت به «فتنه جدید» هشدار می‌دهند و به روی خود نمی‌آورند که آتش همان اعتراض که به جای پاسخ و اقناع، سرکوب شد هر بار به شکل دیگری و با پرسش‌های تازه‌تری شعله‌ور می‌شود. سال ۸۸ یک سوال همه جا تکرار می‌شد اما وقتی سرکوب شد دهها سوال دیگر بر پرسش نخست افزوده شد؛ پرسش‌هایی که نه کهریزک توانست خاموشش کند و نه سال‌ها زندان و حصر؛ پرسش‌هایی که از ۸۸ عبور کرد به مطالبات ۹۸ رسید. به عبارت دیگر نظام برای اینکه در اشتباه بزرگ خود در سال ۸۸ عذرخواهی و عقب‌نشینی و جبران نکند دهها اشتباه دیگر مرتکب شد و پرونده‌ای که خواست با سرکوب ببندد ده سال حجیم‌تر شد.
@zeitoons
اما منظومه اعترافات منتشر شده طی ده سال گذشته تصویر روشن‌تری از آنچه در سال ۸۸ اتفاق افتاد به دست می‌دهد. بزرگان اصولگرا در این یک دهه به‌تدریج اعتراف کردند که داور دعوا از اول هم صلاحیت نداشت. از همان روزهای نخست آغاز کنیم که علی لاریجانی (رییس مجلس) گفته بود: «کاش برخی اعضای شورای نگهبان به نفع یک کاندیدای خاص وارد میدان نمی‌شدند…بخش عمده‌ای از مردم تصورشان درباره نتیجه انتخابات با نتیجه‌ی رسمی متفاوت است و باید به این تصور احترام گذاشت». (۳۱ خرداد۸۸)
سال‌ها بعد در دی‌ماه ۹۳ محسن اسماعیلی، عضو حقوقدان شورای نگهبان گفت که این شورا در انتخابات سال ٨٨ بى‌طرف نبود: «برخی اعضای این شورا در انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۳۸۸ موضع گیری‌های خاصی نسبت به برخی نامزدهای ریاست جمهوری داشتند، لذا در انتخابات تا حدی قانون را زیر پا گذاشتند… اگر بخواهیم منصفانه درباره جریان فتنه ۸۸ قضاوت کنیم باید بگوییم که برخی اعضای شورای نگهبان از حق خود به عنوان یک داور پا را فراتر گذاشتند… فردی که در مسند داوری آن هم به عنوان عضو شورای نگهبان نشسته است باید اصل بی‌طرفی را رعایت کند و نباید براساس قانون له یا علیه نامزدها در انتخابات موضع‌گیرى داشته باشد».(ایرنا)
پیش‌تر نیز محسن اسماعیلى در ٢۶ اردیبهشت ٩٣، در برنامه «شناسنامه» که از تلویزیون ایران پخش شد گفته بود: «بدون رودربایستی عرض می‌کنم که بعضی از اعضای شورای نگهبان، شیفته‌ى آقای احمدی‌نژاد بودند و به ایشان حسن ظن داشتند که البته من جزو آنها نبودم…».
https://tinyurl.com/yblbrcx9
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64175
نخست‌وزیر ژاپن در ایران
آبه و خامنه‌ای در دیداری سرنوشت‌ساز
زیتون ـ نیلوفر سعیدی: در نودمین سالگرد آغاز روابط ایران و ژاپن٬ نخست‌وزیر ژاپن به ایران سفر کرد. شینزو آبه که زمانی به عنوان دستیار پدرش، یعنی وزیر امور خارجه سابق ژاپن و در دوران جنگ بین ایران و عراق به تهران، آمده بود٬ امروز در شرایطی به دیدار روحانی رفت که تمام رسانه‌های داخلی ایران٬ این سفر را صرفا به عنوان تلاش برای کاهش تنش توصیف کردند و همه ترجیح دادند از عبارات «میانجیگری» یا «حمل پیام» و «پادرمیانی برای مذاکره»٬ استفاده نکنند. در حالی که چنین محدودیتی برای سفر چند روز پیش وزیر امور خارجه آلمان وجود نداشت و همه آشکارا از این موضوع حرف زدند که هیاکو ماس دقیقا به خاطر برجام به ایران سفر کرده و آشکارا به تهران هشدار داده که اگر از برجام خارج شوید٬ منزوی خواهید شد.
مقامات جمهوری اسلامی در مورد شینزو آبه٬ به شکلی برخورد کردند که گویی ایران در موضع قدرت است و ترامپ از سر ناچاری٬ «آبه» را راهی تهران کرده است. علی لاریجانی رئیس مجلس گفت: حضور نخست‌وزیر ژاپن در ایران حاصل رویکرد عقلایی ایران است که مسائل را از طریق گفت‌وگو دنبال می‌کند.
حشمت فلاحت‌پیشه، رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس هم این سفر را در قالب مناسبات دو جانبه دانست. این در حالی است که او در بیانی متفاوت و در یادداشتی که برای روزنامه ایران فرستاده بود٬ چنین نوشته بود: «سفر نخست وزیر ژاپن به تهران فراتر از بحث مناسبات دوجانبه، در اصل برای میانجیگری این کشور بین ایران و امریکا انجام می‌شود. پیش از این هم با سفر وزیر امور خارجه کشورمان به ژاپن و همچنین دیدار و رایزنی‌های آقای «آبه» با ترامپ عملاً توکیو مسیر این میانجیگری را کلید زده است.»
https://tinyurl.com/y27rjyc5
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64174
آبه و خامنه‌ای در دیداری سرنوشت‌ساز
زیتون ـ نیلوفر سعیدی: در نودمین سالگرد آغاز روابط ایران و ژاپن٬ نخست‌وزیر ژاپن به ایران سفر کرد. شینزو آبه که زمانی به عنوان دستیار پدرش، یعنی وزیر امور خارجه سابق ژاپن و در دوران جنگ بین ایران و عراق به تهران، آمده بود٬ امروز در شرایطی به دیدار روحانی رفت که تمام رسانه‌های داخلی ایران٬ این سفر را صرفا به عنوان تلاش برای کاهش تنش توصیف کردند و همه ترجیح دادند از عبارات «میانجیگری» یا «حمل پیام» و «پادرمیانی برای مذاکره»٬ استفاده نکنند. در حالی که چنین محدودیتی برای سفر چند روز پیش وزیر امور خارجه آلمان وجود نداشت و همه آشکارا از این موضوع حرف زدند که هیاکو ماس دقیقا به خاطر برجام به ایران سفر کرده و آشکارا به تهران هشدار داده که اگر از برجام خارج شوید٬ منزوی خواهید شد.
مقامات جمهوری اسلامی در مورد شینزو آبه٬ به شکلی برخورد کردند که گویی ایران در موضع قدرت است و ترامپ از سر ناچاری٬ «آبه» را راهی تهران کرده است. علی لاریجانی رئیس مجلس گفت: حضور نخست‌وزیر ژاپن در ایران حاصل رویکرد عقلایی ایران است که مسائل را از طریق گفت‌وگو دنبال می‌کند.
حشمت فلاحت‌پیشه، رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس هم این سفر را در قالب مناسبات دو جانبه دانست. این در حالی است که او در بیانی متفاوت و در یادداشتی که برای روزنامه ایران فرستاده بود٬ چنین نوشته بود: «سفر نخست وزیر ژاپن به تهران فراتر از بحث مناسبات دوجانبه، در اصل برای میانجیگری این کشور بین ایران و امریکا انجام می‌شود. پیش از این هم با سفر وزیر امور خارجه کشورمان به ژاپن و همچنین دیدار و رایزنی‌های آقای «آبه» با ترامپ عملاً توکیو مسیر این میانجیگری را کلید زده است.»
https://tinyurl.com/y27rjyc5
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64174
امر به معروف یا امر به سبک زندگی
هادی حکیم‌شفاهی
امر به معروف و نهی از منکر در کشور ما بار دیگر مساله‌آفرین شد و اذهان جستجوگر را باز به اندیشه واداشت که به‌راستی دین در جامعه ما به چه مبتلا گشته است. ماجرا از آن جا آغاز شد که یک مسافر زن در توئیتی ضمن انتشار مشخصات یک راننده‌ی اسنپ، خبر داد که این راننده او را به دلیل «بدحجابی» پیاده کرده است. او تصویر و مشخصات این راننده را نیز منتشر کرد و نوشت که شرکت اسنپ از او عذرخواهی کرده است. در واکنش به این توئیت، شرکت اسنپ در اطلاعیه‌ای اعلام کرد که از کاربر راننده، بابت انتشار اطلاعات شخصی‌‌اش دلجویی به عمل آورده‌است اما رعایت اصل «مشتری‌مداری» اقتضا می‌کرده که پس از ذکر شرایط و قوانین اسنپ، از مسافر نیز به دلیل ناتمام ماندن سفرشان دلجویی شود.
اما نوشته ی این مسافر زن، واکنش برخی از رسانه‌های اصولگرا را به دنبال داشت و آنان شدیدا از اسنپ انتقاد کردند و در مقابل، گروهی از کاربران شبکه‌های اجتماعی، ضمن اعتراض به اقدام این راننده و اطلاعیه اسنپ، خواستار تحریم این شرکت تاکسی اینترنتی شدند.
در پی بالاگرفتن ماجرا و اعلام موضع نهادهای امنیتی، شرکت اسنپ نقل‌قول اولیه ی مسافر مبنی بر عذرخواهی از او را «خلاف واقع» عنوان و اعلام کرد که این شرکت قصد داشته از او شکایت کند اما به علت ابراز پشیمانی مسافر، این شرکت از حق شکایت خود صرف‌نظر می‌کند!
https://tinyurl.com/y64hlomb
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64180
هادی حکیم‌شفاهی
امر به معروف و نهی از منکر در کشور ما بار دیگر مساله‌آفرین شد و اذهان جستجوگر را باز به اندیشه واداشت که به‌راستی دین در جامعه ما به چه مبتلا گشته است. ماجرا از آن جا آغاز شد که یک مسافر زن در توئیتی ضمن انتشار مشخصات یک راننده‌ی اسنپ، خبر داد که این راننده او را به دلیل «بدحجابی» پیاده کرده است. او تصویر و مشخصات این راننده را نیز منتشر کرد و نوشت که شرکت اسنپ از او عذرخواهی کرده است. در واکنش به این توئیت، شرکت اسنپ در اطلاعیه‌ای اعلام کرد که از کاربر راننده، بابت انتشار اطلاعات شخصی‌‌اش دلجویی به عمل آورده‌است اما رعایت اصل «مشتری‌مداری» اقتضا می‌کرده که پس از ذکر شرایط و قوانین اسنپ، از مسافر نیز به دلیل ناتمام ماندن سفرشان دلجویی شود.
اما نوشته ی این مسافر زن، واکنش برخی از رسانه‌های اصولگرا را به دنبال داشت و آنان شدیدا از اسنپ انتقاد کردند و در مقابل، گروهی از کاربران شبکه‌های اجتماعی، ضمن اعتراض به اقدام این راننده و اطلاعیه اسنپ، خواستار تحریم این شرکت تاکسی اینترنتی شدند.
در پی بالاگرفتن ماجرا و اعلام موضع نهادهای امنیتی، شرکت اسنپ نقل‌قول اولیه ی مسافر مبنی بر عذرخواهی از او را «خلاف واقع» عنوان و اعلام کرد که این شرکت قصد داشته از او شکایت کند اما به علت ابراز پشیمانی مسافر، این شرکت از حق شکایت خود صرف‌نظر می‌کند!
https://tinyurl.com/y64hlomb
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64180
گفتگوی خامنه‌ای-آبه؛ «ناموس انقلاب» در برابر صلح
علی کشتگر
چند روز پس از آنکه ۲۲۵تن از کنشگران سیاسی و مدنی داخل و خارج ایران با انتشار فراخوان «مذاکره، تسلیم نیست» خواستار مذاکره بی‌قید و شرط میان ایران و آمریکا شدند، نخست‌وزیر ژاپن نیز به ایران آمد تا حامل پیامی از رئیس‌جمهور آمریکا باشد؛ پیامی که با پاسخ منفی رهبر جمهوری اسلامی مواجه شد.
این مقاله در بخش نخست به منطق مذاکره با آمریکا و ضرورت آن می‌پردازد و در بخش دوم نگاهی دارد به پیامد خطرناک فرصت‌سوزی خامنه‌ای در دیدارش با شینزو آبه.
ضرورت «مذاکره» و پاسخ به سه پرسش
شعار «مذاکره، تسلیم نیست» و فراخوان صدها کنشگر سیاسی و مدنی داخل و خارج کشور شاید هوشمندانه‌ترین کاری است که دموکراسی‌خواهان در هنگامه اوج‌گیری تنش میان ایران و آمریکا، باید بر آن پافشاری کنند. چرا که اگر دو طرف به پای میز مذاکره بروند، خود به خود فضای ملتهب و خطرناک دوقطبی کنونی که می‌تواند حتی بر خلاف تمایل طرفین به درگیری‌های نظامی کشانده شود، آرام میگیرد و تندروهای هر دو سوی کشمکش موقتا به حاشیه می‌روند.
@zeitoons
در میان ایرانیان دو دسته با مذاکره و بهبود مناسبات ایران و امریکا مخالف‌اند. در یکسو تندروها به رهبری شخص ولی فقیه و در سوی دیگر ایرانیان طرفدار تحریم و جنگ.
دسته اول همان‌هایی هستند که تنش میان ایران و آمریکا همواره برای‌شان منزلت سیاسی و یا منافع اقتصادی به بار آورده است. دسته دوم هم عمدتا جریاناتی هستند که آرزوها و توهمات سیاسی‌شان را به تحریم و جنگ گره زده‌اند. این دو دسته با وجود همه تفاوت‌های‌شان در شعله‌ور کردن تنور جنگ همیاری دارند. مذاکره میان ایران و آمریکا این دو دسته را خلع سلاح می‌کند. در این چهل سالی که از عمر جمهوری اسلامی می‌گذرد، آمریکاستیزی و شعارهای مرگ بر آمریکا و اسرائیل به وجهی از وجوه ایدئولوژیک ولایت مطلقه فقیه تبدیل شده است. ولایت مطلقه بدون زنده نگهداشتن سیاست خارجی دشمن‌محور نه توجیه کافی برای سرکوب داخلی پیدا می‌کند و نه می‌تواند ناکارآمدی‌های جمهوری اسلامی را به حساب دشمنی‌ها و دخالت‌های آمریکا بگذارد. اگر روزی مناسبات ایران و آمریکا بهبود پیدا کند که البته کنار گذاشتن شعار نابودی اسرائیل هم از ملزومات آن است، آن وقت ولایت مطلقه فقیه از یک نظر خلع سلاح ایدئولوژیک می‌شود و همه تندروهایی هم که با ایدئولوژی آمریکاستیزی و نابودی اسرائیل تربیت و بسیج سیاسی پیدا کرده‌اند سرخورده می‌شوند و ریزش می‌کنند. خامنه‌ای با توجه به همین واقعیت‌هاست که جنگ را بر مصالحه با امریکا ترجیح می‌دهد.
در آن سوی دعوا نیز با کاهش تنش میان ایران و آمریکا، بازار همه آنانی که به جای مسئوولیت پذیری و استقبال از هزینه مبارزه برای آزادی و دموکراسی به این توهم دچار شده‌اند که آمریکا وظیفه «ملی» آنان را برعهده خواهد گرفت، کساد می‌شود و به این ترتیب فضا برای رشد جنبش درون‌زای دموکراسی خواه سالم‌تر و مساعدتر می‌شود.
به همین دلایل طرح شعار مذاکره علاوه بر آن که یک امر مبرم برای اجتناب از جنگ و دفاع از منافع ملی است، ضرورتی برای برون‌رفت اپوزیسیون ملی و دموکرات از انفعال و انزوای ناشی از فضای دوقطبی نیز هست.
https://tinyurl.com/y3zbdozz
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64207
علی کشتگر
چند روز پس از آنکه ۲۲۵تن از کنشگران سیاسی و مدنی داخل و خارج ایران با انتشار فراخوان «مذاکره، تسلیم نیست» خواستار مذاکره بی‌قید و شرط میان ایران و آمریکا شدند، نخست‌وزیر ژاپن نیز به ایران آمد تا حامل پیامی از رئیس‌جمهور آمریکا باشد؛ پیامی که با پاسخ منفی رهبر جمهوری اسلامی مواجه شد.
این مقاله در بخش نخست به منطق مذاکره با آمریکا و ضرورت آن می‌پردازد و در بخش دوم نگاهی دارد به پیامد خطرناک فرصت‌سوزی خامنه‌ای در دیدارش با شینزو آبه.
ضرورت «مذاکره» و پاسخ به سه پرسش
شعار «مذاکره، تسلیم نیست» و فراخوان صدها کنشگر سیاسی و مدنی داخل و خارج کشور شاید هوشمندانه‌ترین کاری است که دموکراسی‌خواهان در هنگامه اوج‌گیری تنش میان ایران و آمریکا، باید بر آن پافشاری کنند. چرا که اگر دو طرف به پای میز مذاکره بروند، خود به خود فضای ملتهب و خطرناک دوقطبی کنونی که می‌تواند حتی بر خلاف تمایل طرفین به درگیری‌های نظامی کشانده شود، آرام میگیرد و تندروهای هر دو سوی کشمکش موقتا به حاشیه می‌روند.
@zeitoons
در میان ایرانیان دو دسته با مذاکره و بهبود مناسبات ایران و امریکا مخالف‌اند. در یکسو تندروها به رهبری شخص ولی فقیه و در سوی دیگر ایرانیان طرفدار تحریم و جنگ.
دسته اول همان‌هایی هستند که تنش میان ایران و آمریکا همواره برای‌شان منزلت سیاسی و یا منافع اقتصادی به بار آورده است. دسته دوم هم عمدتا جریاناتی هستند که آرزوها و توهمات سیاسی‌شان را به تحریم و جنگ گره زده‌اند. این دو دسته با وجود همه تفاوت‌های‌شان در شعله‌ور کردن تنور جنگ همیاری دارند. مذاکره میان ایران و آمریکا این دو دسته را خلع سلاح می‌کند. در این چهل سالی که از عمر جمهوری اسلامی می‌گذرد، آمریکاستیزی و شعارهای مرگ بر آمریکا و اسرائیل به وجهی از وجوه ایدئولوژیک ولایت مطلقه فقیه تبدیل شده است. ولایت مطلقه بدون زنده نگهداشتن سیاست خارجی دشمن‌محور نه توجیه کافی برای سرکوب داخلی پیدا می‌کند و نه می‌تواند ناکارآمدی‌های جمهوری اسلامی را به حساب دشمنی‌ها و دخالت‌های آمریکا بگذارد. اگر روزی مناسبات ایران و آمریکا بهبود پیدا کند که البته کنار گذاشتن شعار نابودی اسرائیل هم از ملزومات آن است، آن وقت ولایت مطلقه فقیه از یک نظر خلع سلاح ایدئولوژیک می‌شود و همه تندروهایی هم که با ایدئولوژی آمریکاستیزی و نابودی اسرائیل تربیت و بسیج سیاسی پیدا کرده‌اند سرخورده می‌شوند و ریزش می‌کنند. خامنه‌ای با توجه به همین واقعیت‌هاست که جنگ را بر مصالحه با امریکا ترجیح می‌دهد.
در آن سوی دعوا نیز با کاهش تنش میان ایران و آمریکا، بازار همه آنانی که به جای مسئوولیت پذیری و استقبال از هزینه مبارزه برای آزادی و دموکراسی به این توهم دچار شده‌اند که آمریکا وظیفه «ملی» آنان را برعهده خواهد گرفت، کساد می‌شود و به این ترتیب فضا برای رشد جنبش درون‌زای دموکراسی خواه سالم‌تر و مساعدتر می‌شود.
به همین دلایل طرح شعار مذاکره علاوه بر آن که یک امر مبرم برای اجتناب از جنگ و دفاع از منافع ملی است، ضرورتی برای برون‌رفت اپوزیسیون ملی و دموکرات از انفعال و انزوای ناشی از فضای دوقطبی نیز هست.
https://tinyurl.com/y3zbdozz
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64207
حمله به نفت‌کش‌ها و افزایش تنش‌ها در خلیج فارس
شلیک به میانجی
زیتون ـ یلدا امیری: هنوز نخست‌وزیر ژاپن تهران را ترک نکرده بود که رسانه‌ها از حمله به دو نفتکش حامل محموله‌های مرتبط با ژاپن در نزدیکی آب‌های ایران در دریای عمان خبر دادند. اتفاقی که ساعاتی پس از دیدار شینزو آبه با آیت‌الله خامنه ای، رهبر جمهوری اسلامی به وقوع پیوست. خبری که در کنار اخبار یک ماه اخیر در خلیج فارس و دریای عمان، یادآور ماجرای جنگ نفت‌کش‌ها در زمان جنگ میان ایران و عراق است.
جنگ نفت‌کش‌ها مجموعه عملیات نظامی بود که در طول جنگ ایران و عراق، دو طرف علیه کشتی‌های تجاری و نظامی یکدیگر انجام می دادند، حمله به نفتکش ها را عراق آغاز کرد و هدفش جلوگیری از صادرات نفت ایران بود، اما در این کار شکست خورد.
البته این بار ماجرا متفاوت است تا کنون به کشتی‌های ایرانی صدمه‌ای وارد نشده است و کسی مسئولیت حمله به کشتی‌های غیرایرانی را به عهده نمی‌گیرد، آمریکا و کشورهای عربی ایران را مقصر می‌دانند و مقامات وزارت خارجه ایران این اتهامات را توطئه می‌نامند و این اقدامات را مشکوک می‌خوانند.
حمله روز پنج‌شنبه ۲۳ خرداد، دومین حادثه طی یک ماه گذشته در نزدیکی تنگه هرمز است. تنگه هرمز یکی از استراتژیک‌ترین آب‌راه‌های جهان است که خلیج فارس را به آب‌های آزاد وصل می‌کند و حجم قابل توجهی از نفت تولید شده توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس از این تنگه عبور می‌کنند.
پیش از این علی‌اکبر ولایتی مشاور رهبر جمهوری اسلامی در سفر به روسیه گفته بود: «با وجود تحریم‌ها، ایران هیچ مانع برطرف‌نشدنی برای فروش نفت خود نمی‌بیند. ما حتی تحت تحریم نیز به صادرات نفت خود ادامه می‌دهیم. اگر ایران نتواند نفت خود را از خلیج‌فارس صادر کند، هیچ کسی دیگر هم نمی‌تواند این کار را انجام دهد.»
اظهاراتی از این سنخ حالا به افزایش اتهامات علیه ایران دامن زده است، اظهاراتی که غالبا از سوی مقامات حکومتی و نظامیان وابسته به سپاه پاسداران مطرح شده‌اند.
https://tinyurl.com/yymmh4at
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64216
شلیک به میانجی
زیتون ـ یلدا امیری: هنوز نخست‌وزیر ژاپن تهران را ترک نکرده بود که رسانه‌ها از حمله به دو نفتکش حامل محموله‌های مرتبط با ژاپن در نزدیکی آب‌های ایران در دریای عمان خبر دادند. اتفاقی که ساعاتی پس از دیدار شینزو آبه با آیت‌الله خامنه ای، رهبر جمهوری اسلامی به وقوع پیوست. خبری که در کنار اخبار یک ماه اخیر در خلیج فارس و دریای عمان، یادآور ماجرای جنگ نفت‌کش‌ها در زمان جنگ میان ایران و عراق است.
جنگ نفت‌کش‌ها مجموعه عملیات نظامی بود که در طول جنگ ایران و عراق، دو طرف علیه کشتی‌های تجاری و نظامی یکدیگر انجام می دادند، حمله به نفتکش ها را عراق آغاز کرد و هدفش جلوگیری از صادرات نفت ایران بود، اما در این کار شکست خورد.
البته این بار ماجرا متفاوت است تا کنون به کشتی‌های ایرانی صدمه‌ای وارد نشده است و کسی مسئولیت حمله به کشتی‌های غیرایرانی را به عهده نمی‌گیرد، آمریکا و کشورهای عربی ایران را مقصر می‌دانند و مقامات وزارت خارجه ایران این اتهامات را توطئه می‌نامند و این اقدامات را مشکوک می‌خوانند.
حمله روز پنج‌شنبه ۲۳ خرداد، دومین حادثه طی یک ماه گذشته در نزدیکی تنگه هرمز است. تنگه هرمز یکی از استراتژیک‌ترین آب‌راه‌های جهان است که خلیج فارس را به آب‌های آزاد وصل می‌کند و حجم قابل توجهی از نفت تولید شده توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس از این تنگه عبور می‌کنند.
پیش از این علی‌اکبر ولایتی مشاور رهبر جمهوری اسلامی در سفر به روسیه گفته بود: «با وجود تحریم‌ها، ایران هیچ مانع برطرف‌نشدنی برای فروش نفت خود نمی‌بیند. ما حتی تحت تحریم نیز به صادرات نفت خود ادامه می‌دهیم. اگر ایران نتواند نفت خود را از خلیج‌فارس صادر کند، هیچ کسی دیگر هم نمی‌تواند این کار را انجام دهد.»
اظهاراتی از این سنخ حالا به افزایش اتهامات علیه ایران دامن زده است، اظهاراتی که غالبا از سوی مقامات حکومتی و نظامیان وابسته به سپاه پاسداران مطرح شده‌اند.
https://tinyurl.com/yymmh4at
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64216
انفجارِ نفت‌کش‌ها؛ تنش امریکایی به نیابت از ایران
فرض کنیم انفجار نفت‌کش‌ها در دریای عمان ربطی به ایران نداشته باشد. آیا این چیزی از فشارهایی که بر ایران خواهد آمد، می‌کاهد؟ به‌گمان من خیر.
تهدید به بستن تنگه‌ی هرمز، اگر دام نبوده نباشد (که من در این مورد مطمئن نیستم) بازی ساده‌اندیشانه‌ای است که نظام در دوره‌ی قبلی تحریم‌ها هم انجام داده بود و بی‌ثمری آن را دیده بود. اما این بار، یعنی در طول ماه‌های گذشته، حسن روحانی هم به دلیلی که برای من معلوم نیست (از اشتباه شخصی گرفته تا به‌دست‌آوردن دل تندروان) در آن افتاد. در دور قبلی تحریم‌ها، شانسی وجود داشت و آن اینکه برای دولت اوباما، جنگ گزینه‌ی چندان پررنگی نبود، اما اکنون که کسانی مثل پومپئو و بولتون به کاخ سفید راه یافته‌اند، خطرات این تهدید ساده‌اندیشانه دوچندان می‌شود.
اگر کارکرد اصلی تهدید، ترساندن طرف مقابل باشد، بستن تنگه‌ی هرمز یا ناامن‌شدنِ صادرات نفت از طریق آن، پیشاپیش سخنی بیهوده به‌نظر می‌رسد و نمی‌تواند «تهدید» محسوب شود، چرا که طرف مقابل آگاه است که «توان» عملی‌کردنِ آن، یا پرداختِ هزینه‌های عملی‌شدنِ آن، وجود ندارد، و لذا از ابتدا بلوف‌بودنِ آن مشخص است.
اما از این مهم‌تر، دستِ نظام را بیش از پیش می‌بندد و چاقویِ تهدیدات طرف مقابل را تیز می‌کند، چرا که وقتی «توان» عملی‌کردن تهدید را نداشته باشی، این فرصت حیاتی را به‌طرف مقابل (که بسیار قوی‌تر است) می‌دهی که هرگاه اراده کند، به‌نیابت از تو آتشی را روشن کند و به‌حساب تو بنویسد. خصوصاً اگر بنای طرف مقابل بر بالابردنِ سطح تنش‌ها باشد، آنگاه پیشاپیش چکِ تضمینِ «بهانه» را گرفته و هرگاه اراده کند آن را نقد می‌کند.
برای شروع تنش‌هایی مثل جنگ حتماً زمینه‌سازی در افکار عمومی لازم است، و اگر بوق‌های کرکننده‌ی تبلیغاتی به‌راه بیفتند، دیگر مجالی برای شنیدن صدای تکذیب نخواهد ماند.
https://tinyurl.com/y28yhub4
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64231
فرض کنیم انفجار نفت‌کش‌ها در دریای عمان ربطی به ایران نداشته باشد. آیا این چیزی از فشارهایی که بر ایران خواهد آمد، می‌کاهد؟ به‌گمان من خیر.
تهدید به بستن تنگه‌ی هرمز، اگر دام نبوده نباشد (که من در این مورد مطمئن نیستم) بازی ساده‌اندیشانه‌ای است که نظام در دوره‌ی قبلی تحریم‌ها هم انجام داده بود و بی‌ثمری آن را دیده بود. اما این بار، یعنی در طول ماه‌های گذشته، حسن روحانی هم به دلیلی که برای من معلوم نیست (از اشتباه شخصی گرفته تا به‌دست‌آوردن دل تندروان) در آن افتاد. در دور قبلی تحریم‌ها، شانسی وجود داشت و آن اینکه برای دولت اوباما، جنگ گزینه‌ی چندان پررنگی نبود، اما اکنون که کسانی مثل پومپئو و بولتون به کاخ سفید راه یافته‌اند، خطرات این تهدید ساده‌اندیشانه دوچندان می‌شود.
اگر کارکرد اصلی تهدید، ترساندن طرف مقابل باشد، بستن تنگه‌ی هرمز یا ناامن‌شدنِ صادرات نفت از طریق آن، پیشاپیش سخنی بیهوده به‌نظر می‌رسد و نمی‌تواند «تهدید» محسوب شود، چرا که طرف مقابل آگاه است که «توان» عملی‌کردنِ آن، یا پرداختِ هزینه‌های عملی‌شدنِ آن، وجود ندارد، و لذا از ابتدا بلوف‌بودنِ آن مشخص است.
اما از این مهم‌تر، دستِ نظام را بیش از پیش می‌بندد و چاقویِ تهدیدات طرف مقابل را تیز می‌کند، چرا که وقتی «توان» عملی‌کردن تهدید را نداشته باشی، این فرصت حیاتی را به‌طرف مقابل (که بسیار قوی‌تر است) می‌دهی که هرگاه اراده کند، به‌نیابت از تو آتشی را روشن کند و به‌حساب تو بنویسد. خصوصاً اگر بنای طرف مقابل بر بالابردنِ سطح تنش‌ها باشد، آنگاه پیشاپیش چکِ تضمینِ «بهانه» را گرفته و هرگاه اراده کند آن را نقد می‌کند.
برای شروع تنش‌هایی مثل جنگ حتماً زمینه‌سازی در افکار عمومی لازم است، و اگر بوق‌های کرکننده‌ی تبلیغاتی به‌راه بیفتند، دیگر مجالی برای شنیدن صدای تکذیب نخواهد ماند.
https://tinyurl.com/y28yhub4
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64231
چرا عاقل نیندیشد هم از آغاز پایان را
حسن یوسفی‌اشکوری
هم اکنون نوشته دوست قدیم و همکارمان در مجلس اول جناب مهاجرانی را در زیتون [به‌نقل از کانال ایشان] خواندم که نقدی است بر بیانیه اخیر ۲۲۵ نفر فعالان مدنی و سیاسی داخل و خارج ایران که در آن از حاکمیت جمهوری اسلامی ایران خواسته شده بود که برای احتراز از جنگ بدون هیچ قید و شرطی با دولت آمریکا وارد مذاکره بشود.
ایشان در مقام نقد به نکات زیادی اشاره کرده و کوشیدهاند بگویند الان زمان مذاکره با آمریکا و آن هم با عنصر نامطلوبی چون دونالد ترامپ و گروه او نیست. ایشان برای تحکیم موضع خود از گزارههایی چون غیرقابل اعتماد بودن ترامپ و مانند آن استفاده کرده‌اند.
هرچند مدتهاست که از این نوع سخنان جناب مهاجرانی تعجب نمی‌کنم. به‌ویژه به نظر می‌رسد که ایشان، برخلاف چند سال پیش که رهبر جمهوری اسلامی را مصداق «ولی جائر» دانسته بود، در توجیه مواضع و سیاست‌های آیت‌الله خامنه‌ای تا جایی پیش رفته که گویی «هرچه آن خسرو کند شیرین بود».
به هر تقدیر، من به عنوان یکی از امضاکنندگان بیانیه مورد بحث، لازم دیدم که چند نکته ای را با ایشان و مخاطبان در میان بگذارم.
یکم. از جناب مهاجرانی میپرسم که شرایط و شروط مذاکره با آمریکا کدام است و ما کی میتوانیم با آمریکا وارد مذاکره بشویم و بالاخره مسائل اختلافی چهل ساله را حل و فصل کنیم؟ روشن است که شما مخالف مذاکره نیستنید اما میفرمایید الان وقتش نیست. من هم تا حدودی با شما موافقم چرا که یک قلدر قداره بند و آن هم در سطح رهبری دولت آمریکا، موضعی اتخاذ کرده که معنایش یا تسلیم مطلق و یا نابودی مطلق است (و به همین دلیل من بیانیه سال قبل را امضا نکردم) ولی در عالم نظر و تحلیل بفرمایید در چه شرایطی ممکن است رهبری ایران با آمریکا مذاکره کند؟
هرچند ایران نیز چند بارها در نهان و آشکار تن به مذاکره داده و متأسفانه حکومتهای وقت آمریکا تن زده و از این رو دیوار بی اعتمادی بالاتر و بالاتر رفته است، اما میپرسم که آیا در مقابل جمهوری اسلامی واقعا خواهان مذاکره بوده و به تعهدات خود پایبند بوده است؟ واقعیت این است که مشکل دو طرفه بوده و البته بیشترین مشکل از سوی ایران بوده است. چنین میاندیشم که اگر سیاست‌های داخلی و خارجی جمهوری اسلامی درست و تأمین کننده رفاه و امنیت و رضایت مردم بود، دلیلی وجود نداشت کار به جایی برسد که امروز مسئله بود و نبود کشور و ملت در میان باشد.
https://tinyurl.com/y4qagxc5
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64264
حسن یوسفی‌اشکوری
هم اکنون نوشته دوست قدیم و همکارمان در مجلس اول جناب مهاجرانی را در زیتون [به‌نقل از کانال ایشان] خواندم که نقدی است بر بیانیه اخیر ۲۲۵ نفر فعالان مدنی و سیاسی داخل و خارج ایران که در آن از حاکمیت جمهوری اسلامی ایران خواسته شده بود که برای احتراز از جنگ بدون هیچ قید و شرطی با دولت آمریکا وارد مذاکره بشود.
ایشان در مقام نقد به نکات زیادی اشاره کرده و کوشیدهاند بگویند الان زمان مذاکره با آمریکا و آن هم با عنصر نامطلوبی چون دونالد ترامپ و گروه او نیست. ایشان برای تحکیم موضع خود از گزارههایی چون غیرقابل اعتماد بودن ترامپ و مانند آن استفاده کرده‌اند.
هرچند مدتهاست که از این نوع سخنان جناب مهاجرانی تعجب نمی‌کنم. به‌ویژه به نظر می‌رسد که ایشان، برخلاف چند سال پیش که رهبر جمهوری اسلامی را مصداق «ولی جائر» دانسته بود، در توجیه مواضع و سیاست‌های آیت‌الله خامنه‌ای تا جایی پیش رفته که گویی «هرچه آن خسرو کند شیرین بود».
به هر تقدیر، من به عنوان یکی از امضاکنندگان بیانیه مورد بحث، لازم دیدم که چند نکته ای را با ایشان و مخاطبان در میان بگذارم.
یکم. از جناب مهاجرانی میپرسم که شرایط و شروط مذاکره با آمریکا کدام است و ما کی میتوانیم با آمریکا وارد مذاکره بشویم و بالاخره مسائل اختلافی چهل ساله را حل و فصل کنیم؟ روشن است که شما مخالف مذاکره نیستنید اما میفرمایید الان وقتش نیست. من هم تا حدودی با شما موافقم چرا که یک قلدر قداره بند و آن هم در سطح رهبری دولت آمریکا، موضعی اتخاذ کرده که معنایش یا تسلیم مطلق و یا نابودی مطلق است (و به همین دلیل من بیانیه سال قبل را امضا نکردم) ولی در عالم نظر و تحلیل بفرمایید در چه شرایطی ممکن است رهبری ایران با آمریکا مذاکره کند؟
هرچند ایران نیز چند بارها در نهان و آشکار تن به مذاکره داده و متأسفانه حکومتهای وقت آمریکا تن زده و از این رو دیوار بی اعتمادی بالاتر و بالاتر رفته است، اما میپرسم که آیا در مقابل جمهوری اسلامی واقعا خواهان مذاکره بوده و به تعهدات خود پایبند بوده است؟ واقعیت این است که مشکل دو طرفه بوده و البته بیشترین مشکل از سوی ایران بوده است. چنین میاندیشم که اگر سیاست‌های داخلی و خارجی جمهوری اسلامی درست و تأمین کننده رفاه و امنیت و رضایت مردم بود، دلیلی وجود نداشت کار به جایی برسد که امروز مسئله بود و نبود کشور و ملت در میان باشد.
https://tinyurl.com/y4qagxc5
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64264
تلاش دولت و مجلس برای دستیابی به اقتصاد بدون نفت
نظام بدون نفت چه می‌کند
زیتون ـ جلیل فقیهی: در روزهای گذشته، صنایع پتروشیمی ایران نیز به سیاهه بلندبالای تحریم‌های آمریکا اضافه شد. تحریمی که البته به نظر می‌رسد بیشتر از آنکه اثر عینی بر اقتصاد ایران داشته باشد، حاوی پیامی از جانب آمریکا برای سیاستمداران مبنی بر ادامه راهبرد فشار حداکثری بر ایران است. رفت و آمدهای دیپلوماتیک روزهای گذشته نیز نتوانسته از نگرانی نسبت به تنگ‌تر شدن حلقه تحریم‌ها بکاهد. در این میان، به نظر می‌رسد کاهش درآمدهای نفتی کشور مهمترین نگرانی مقامات در ایران باشد.
هرچند طی دهه گذشته و مشخصا پس از تحریم‌های همه جانبه علیه ایران از اوایل دهه ۹۰ خورشیدی، وابستگی اقتصاد ایران به نفت کاهش چشمگیری یافته است، با این حال هنوز هم دلارهای نفتی مهمترین اهرم دولت به منظور رفع کسری بودجه، تراز پرداخت‌های خارجی، تنظیم بازار ارز و جلوگیری از کاهش ارزش پول ملی است. به دلیل همین نقش بی‌بدیل نفت در اقتصاد کشور، کاهش فروش نفت در ماه‌های گذشته بسیاری از دستگاه‌های حکومتی را به صرافت انداخته است تا راهی برای رهایی اقتصاد کشور از این موهبت خدادادی پیدا کنند. موهبتی که این روزها به پاشنه آشیل اقتصاد ایران نیز تبدیل شده است.
به گفته محمد باقر نوبخت، رئیس سازمان برنامه و بودجه، امسال «از ۱۴۸ هزار میلیارد تومان میزان وابستگی نفت، حدود ۵۵ هزار میلیارد تومان را تقلیل دادیم، یعنی تلاش کردیم که تنها یک سوم از منابع نفتی را در بودجه قرار دهیم و دو سوم را خارج کردیم». در همین راستا، در طی روزهای گذشته، سازمان برنامه و مرکز پژوهش‌های مجلس هر کدام در گزارش‌های جداگانه‌ای به بیان پیشنهاداتی برای قطع وابستگی مستقیم بودجه کشور از نفت پرداخته‌اند.
طرح اصلاحات بودجه‌ای سازمان برنامه و بودجه شامل سه محور اصلی است. محور اول، بیشتر حول اصلاح ساختاری نهاد بودجه شکل گرفته است. محور دوم به کاهش هزینه‌ها و افزاش درآمدهای دولت می‌پردازد، و بررسی راه‌کارهایی در راستای «افزایش ثبات در اقتصاد کلان و توسعه پایدار» محور سوم طرح پیشنهادی سازمان برنامه و بودجه است.
https://tinyurl.com/y5hno3wy
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64254
نظام بدون نفت چه می‌کند
زیتون ـ جلیل فقیهی: در روزهای گذشته، صنایع پتروشیمی ایران نیز به سیاهه بلندبالای تحریم‌های آمریکا اضافه شد. تحریمی که البته به نظر می‌رسد بیشتر از آنکه اثر عینی بر اقتصاد ایران داشته باشد، حاوی پیامی از جانب آمریکا برای سیاستمداران مبنی بر ادامه راهبرد فشار حداکثری بر ایران است. رفت و آمدهای دیپلوماتیک روزهای گذشته نیز نتوانسته از نگرانی نسبت به تنگ‌تر شدن حلقه تحریم‌ها بکاهد. در این میان، به نظر می‌رسد کاهش درآمدهای نفتی کشور مهمترین نگرانی مقامات در ایران باشد.
هرچند طی دهه گذشته و مشخصا پس از تحریم‌های همه جانبه علیه ایران از اوایل دهه ۹۰ خورشیدی، وابستگی اقتصاد ایران به نفت کاهش چشمگیری یافته است، با این حال هنوز هم دلارهای نفتی مهمترین اهرم دولت به منظور رفع کسری بودجه، تراز پرداخت‌های خارجی، تنظیم بازار ارز و جلوگیری از کاهش ارزش پول ملی است. به دلیل همین نقش بی‌بدیل نفت در اقتصاد کشور، کاهش فروش نفت در ماه‌های گذشته بسیاری از دستگاه‌های حکومتی را به صرافت انداخته است تا راهی برای رهایی اقتصاد کشور از این موهبت خدادادی پیدا کنند. موهبتی که این روزها به پاشنه آشیل اقتصاد ایران نیز تبدیل شده است.
به گفته محمد باقر نوبخت، رئیس سازمان برنامه و بودجه، امسال «از ۱۴۸ هزار میلیارد تومان میزان وابستگی نفت، حدود ۵۵ هزار میلیارد تومان را تقلیل دادیم، یعنی تلاش کردیم که تنها یک سوم از منابع نفتی را در بودجه قرار دهیم و دو سوم را خارج کردیم». در همین راستا، در طی روزهای گذشته، سازمان برنامه و مرکز پژوهش‌های مجلس هر کدام در گزارش‌های جداگانه‌ای به بیان پیشنهاداتی برای قطع وابستگی مستقیم بودجه کشور از نفت پرداخته‌اند.
طرح اصلاحات بودجه‌ای سازمان برنامه و بودجه شامل سه محور اصلی است. محور اول، بیشتر حول اصلاح ساختاری نهاد بودجه شکل گرفته است. محور دوم به کاهش هزینه‌ها و افزاش درآمدهای دولت می‌پردازد، و بررسی راه‌کارهایی در راستای «افزایش ثبات در اقتصاد کلان و توسعه پایدار» محور سوم طرح پیشنهادی سازمان برنامه و بودجه است.
https://tinyurl.com/y5hno3wy
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64254
هنوز دیر نشده است
سیدعلیرضا بهشتی‌شیرازی
وقتی خبر سفر آیت‌الله خامنه‌ای به جمکران قبل از مذاکره روز پنج شنبه با آقای آبه را شنیدم با خود گفتم او چقدر تنهاست، و دستگاه عریض و طویلی که به عنوان دفترش عمل می‌کند چقدر بی‌صلاحیت و بی‌کیفیت است. در شرایطی که کشور چشم در چشم کینه توزترین دشمنان دوخته است آیا این خبری است که منتشر شود؟ آیا حریف آن را حمل بر ضعف نمی‌کند؟ یا دوست دلش از این اطلاع نگران نمی‌شود؟ مگر در تهران خدا نیست؟
حالا کاری است که شده. خودمان هم اگر مشکلی برایمان پیش بیاید به مکان‌های مقدس سر می‌زنیم و آنجا دو ساعت و نیم، بلکه بیشتر وقت ملکوت را می‌گیریم و هیچ نمی‌پرسیم که مگر در شهرمان خدا وجود ندارد. انگاری سائقه‌ای فطری ما را به این کار وا می‌دارد. آنجا که رسیدیم اگر همچنان غرق در بیجک‌ها و حساب و کتاب دفتر دست و پا بزنیم انگاری به آنجا نرفته‌ایم. انگاری خودمان هم می‌‌دانیم که مشکل از مکان نیست، بلکه از حالی است که در آن به سر می‌بریم، که اگر به وضعیتی پاک‌تر منتقل نشود مشکل هرگز تسکین نمی‌یابد. اگر می‌خواهیم بحران فروکش کند باید آن حال مسئله‌آفرین را دریابیم.
دوستی را تصور کنید که روزی ده بار به شما زنگ می‌زند و می‌گوید اگر پول دستی احتیاج داشتی روی من حساب کن. آیا او ممکن است از نیازتان آگاه شود و کمک نکند؟ چه رسد به خداوند که بر ما واجب کرده است روزی ده بار به او زنگ بزنیم و بگوئیم دستی می‌خواهیم – دستی راهنما.
پس چرا امروز راهنمایی‌مان نمی‌کند. اگر بگوییم دارد راهنمایی می‌کند و همه چیز مثل همیشه رو به راه است دروغ گفته‌ایم. به کشور که نگاه می‌کنی همه جا بهت و سردرگمی می‌بینی. یک باره بیست میلیارد دلار پول بی‌زبان را برای واردات هر تیر و تخته‌ای به بازار می‌ریزند. بار دیگر تامین ارز کالاهای اساسی هم فیه تامل. یک باره ۶۰ تن طلا را پیش‌فروش می‌کنند، بار دیگر کسانی که طلا خریده‌اند به سیخ و صلابه کشیده می‌شوند. یک‌باره تمامی صرافی‌ها را می‌بندند. چند ماه بعد همه را باز می‌کنند. یک بار از مردم می‌خواهند به مسئولان اعتماد داشته باشند. بار دیگر همان مسئولان را بازجویی، ممنوع‌الخروج و دستگیر می‌کنند. حالا کار دولت علنی است و خبرهایش را داریم و خود این نظارت حداقلی از نظم و نسق را اجباری می‌کند. احتمال بدهید آنچه خبرش را نداریم از این هم آشفته‌تر باشد. به رغم تمامی رهنمودهایی که گفته و نوشته می‌شود انگاری هیچ‌کس نمی‌داند چه باید کرد. پس چرا خداوند راه نشان‌مان نمی‌دهد؟
https://tinyurl.com/y6btkm6b
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64292
سیدعلیرضا بهشتی‌شیرازی
وقتی خبر سفر آیت‌الله خامنه‌ای به جمکران قبل از مذاکره روز پنج شنبه با آقای آبه را شنیدم با خود گفتم او چقدر تنهاست، و دستگاه عریض و طویلی که به عنوان دفترش عمل می‌کند چقدر بی‌صلاحیت و بی‌کیفیت است. در شرایطی که کشور چشم در چشم کینه توزترین دشمنان دوخته است آیا این خبری است که منتشر شود؟ آیا حریف آن را حمل بر ضعف نمی‌کند؟ یا دوست دلش از این اطلاع نگران نمی‌شود؟ مگر در تهران خدا نیست؟
حالا کاری است که شده. خودمان هم اگر مشکلی برایمان پیش بیاید به مکان‌های مقدس سر می‌زنیم و آنجا دو ساعت و نیم، بلکه بیشتر وقت ملکوت را می‌گیریم و هیچ نمی‌پرسیم که مگر در شهرمان خدا وجود ندارد. انگاری سائقه‌ای فطری ما را به این کار وا می‌دارد. آنجا که رسیدیم اگر همچنان غرق در بیجک‌ها و حساب و کتاب دفتر دست و پا بزنیم انگاری به آنجا نرفته‌ایم. انگاری خودمان هم می‌‌دانیم که مشکل از مکان نیست، بلکه از حالی است که در آن به سر می‌بریم، که اگر به وضعیتی پاک‌تر منتقل نشود مشکل هرگز تسکین نمی‌یابد. اگر می‌خواهیم بحران فروکش کند باید آن حال مسئله‌آفرین را دریابیم.
دوستی را تصور کنید که روزی ده بار به شما زنگ می‌زند و می‌گوید اگر پول دستی احتیاج داشتی روی من حساب کن. آیا او ممکن است از نیازتان آگاه شود و کمک نکند؟ چه رسد به خداوند که بر ما واجب کرده است روزی ده بار به او زنگ بزنیم و بگوئیم دستی می‌خواهیم – دستی راهنما.
پس چرا امروز راهنمایی‌مان نمی‌کند. اگر بگوییم دارد راهنمایی می‌کند و همه چیز مثل همیشه رو به راه است دروغ گفته‌ایم. به کشور که نگاه می‌کنی همه جا بهت و سردرگمی می‌بینی. یک باره بیست میلیارد دلار پول بی‌زبان را برای واردات هر تیر و تخته‌ای به بازار می‌ریزند. بار دیگر تامین ارز کالاهای اساسی هم فیه تامل. یک باره ۶۰ تن طلا را پیش‌فروش می‌کنند، بار دیگر کسانی که طلا خریده‌اند به سیخ و صلابه کشیده می‌شوند. یک‌باره تمامی صرافی‌ها را می‌بندند. چند ماه بعد همه را باز می‌کنند. یک بار از مردم می‌خواهند به مسئولان اعتماد داشته باشند. بار دیگر همان مسئولان را بازجویی، ممنوع‌الخروج و دستگیر می‌کنند. حالا کار دولت علنی است و خبرهایش را داریم و خود این نظارت حداقلی از نظم و نسق را اجباری می‌کند. احتمال بدهید آنچه خبرش را نداریم از این هم آشفته‌تر باشد. به رغم تمامی رهنمودهایی که گفته و نوشته می‌شود انگاری هیچ‌کس نمی‌داند چه باید کرد. پس چرا خداوند راه نشان‌مان نمی‌دهد؟
https://tinyurl.com/y6btkm6b
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64292
کج نشدن گردنِ خان یا خم نشدن کمر رعیت
رضا علیجانی
در پی میزگرد تلویزیونی صفحه ۲ بی‌بی‌سی درباره بیانیه ۲۲۵ امضایی اخیر آقای مهاجرانی نقدشان بر بیانیه را مفصل‌تر نوشته‌اند و به آنچه در آن برنامه گفتم نیز پرداخته‌اند؛ تلاش کردم پاسخم به مکتوب ایشان را در این ۱۰ بند خلاصه کنم:
یکم: آقای مهاجرانی مدعی شده اند بیانیه یک کار فردی بود و «اشکالات جدی یک کار فردی پرورده نشده را داراست». جهت اطلاع ایشان باید گفت بیانیه محصول یک جمع بیش از ده نفر از طیفهای مختلف فکری- سیاسی است. پیشنهادش از میان همان جمع برآمده، محورهایش با بحث تفصیلی مورد توافق قرار گرفته، متن بیانیه در دو نسخه متفاوت ( فشرده و اجمالی و بسیط تر و تفصیلی) تهیه شده، همان جمع نسخه فشرده را ترجیح داده و بعد همان نسخه نیز چند بار اصلاح و بازنویسی شده و با نظرخواهی از افراد دیگری خارج از جمع نهایی شده است. متن مورد بحث از ابتدا تا انتها ۵ بار بازنویسی و ویرایش شده است. پختگی و کمال متن که مورد اذعان بسیاری از افراد از طیفهای مختلف بوده و همین امر باعث امضای آن در طیف متنوعی از فعالان سیاسی و مدنی و جنبش زنان شده ناشی از همین جامعیت است. آیا بهتر نبود آقای مهاجرانی به جای تاکید بر تصورات غیر واقعی شان در باره نحوه تهیه بیانیه به طیف وسیع امضا کننده بیانیه توجه می کردند و این که وقتی پای منافع ملت ایران به میان می آید داخل و خارج و مرد و و زن و شیعه و سنی و روحانی و غیر روحانی و کرد و ترک و فارس و سلیقه و گرایش سیاسی تحت الشعاع مصلحت مردم و سرزمین ایران قرار میگیرد و طیف وسیع و رنگین کمانی پای یک بیانیه را امضا می کنند.
ناگفته نماند که علت عدم مشاهده امضای برخی از امضا کنندگان بیانیه قبلی این است که نیروهای امنیتی(به خصوص اطلاعات سپاه) قبل از انتشار بیانیه به جوسازی علیه بیانیه به عنوان کار ضدانقلاب خارج و افراطی های داخل که می خواهند جمهوری اسلامی را برای سازش زیر فشار بگذارند، پرداخت (خبرگزاری های فارس و تسنیم و رجانیوز) و تهیه کنندگان بیانیه را به این نتیجه رساند که از اخذ دهها امضا صرف نظر بکنند. در هر حال امیدست که همه قضاوت های آقای مهاجرانی در باره مسائلی که باب طبعشان نیست همانند تصوراتشان در باره نحوه تهه بیانیه و اسامی امضاکنندگان نباشد.
https://tinyurl.com/y36uok5h
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64266
رضا علیجانی
در پی میزگرد تلویزیونی صفحه ۲ بی‌بی‌سی درباره بیانیه ۲۲۵ امضایی اخیر آقای مهاجرانی نقدشان بر بیانیه را مفصل‌تر نوشته‌اند و به آنچه در آن برنامه گفتم نیز پرداخته‌اند؛ تلاش کردم پاسخم به مکتوب ایشان را در این ۱۰ بند خلاصه کنم:
یکم: آقای مهاجرانی مدعی شده اند بیانیه یک کار فردی بود و «اشکالات جدی یک کار فردی پرورده نشده را داراست». جهت اطلاع ایشان باید گفت بیانیه محصول یک جمع بیش از ده نفر از طیفهای مختلف فکری- سیاسی است. پیشنهادش از میان همان جمع برآمده، محورهایش با بحث تفصیلی مورد توافق قرار گرفته، متن بیانیه در دو نسخه متفاوت ( فشرده و اجمالی و بسیط تر و تفصیلی) تهیه شده، همان جمع نسخه فشرده را ترجیح داده و بعد همان نسخه نیز چند بار اصلاح و بازنویسی شده و با نظرخواهی از افراد دیگری خارج از جمع نهایی شده است. متن مورد بحث از ابتدا تا انتها ۵ بار بازنویسی و ویرایش شده است. پختگی و کمال متن که مورد اذعان بسیاری از افراد از طیفهای مختلف بوده و همین امر باعث امضای آن در طیف متنوعی از فعالان سیاسی و مدنی و جنبش زنان شده ناشی از همین جامعیت است. آیا بهتر نبود آقای مهاجرانی به جای تاکید بر تصورات غیر واقعی شان در باره نحوه تهیه بیانیه به طیف وسیع امضا کننده بیانیه توجه می کردند و این که وقتی پای منافع ملت ایران به میان می آید داخل و خارج و مرد و و زن و شیعه و سنی و روحانی و غیر روحانی و کرد و ترک و فارس و سلیقه و گرایش سیاسی تحت الشعاع مصلحت مردم و سرزمین ایران قرار میگیرد و طیف وسیع و رنگین کمانی پای یک بیانیه را امضا می کنند.
ناگفته نماند که علت عدم مشاهده امضای برخی از امضا کنندگان بیانیه قبلی این است که نیروهای امنیتی(به خصوص اطلاعات سپاه) قبل از انتشار بیانیه به جوسازی علیه بیانیه به عنوان کار ضدانقلاب خارج و افراطی های داخل که می خواهند جمهوری اسلامی را برای سازش زیر فشار بگذارند، پرداخت (خبرگزاری های فارس و تسنیم و رجانیوز) و تهیه کنندگان بیانیه را به این نتیجه رساند که از اخذ دهها امضا صرف نظر بکنند. در هر حال امیدست که همه قضاوت های آقای مهاجرانی در باره مسائلی که باب طبعشان نیست همانند تصوراتشان در باره نحوه تهه بیانیه و اسامی امضاکنندگان نباشد.
https://tinyurl.com/y36uok5h
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64266
اصلاحات از درون؛ گفت‌وگو با بهمن احمدی‌امویی
فریب فضای مجازی را خورده‌ایم
زیتون ـ احسان مهرابی ، احسان عابدی: سال ۱۳۹۸؛ ایران با یک بحران اقتصادی دست و پنجه نرم می‌کند، کشوری که تحریم‌های ایالات متحده بنیه‌اش را تحلیل برده است. آشفتگی در صحنه سیاست اوج گرفته، جایی که به‌نظر می‌رسد نیروهای منتقد و مخالف درمانده‌اند از ایجاد تغییر. اصلاح‌طلبی برای دو دهه گفتمان مسلط در میان منتقدان و مخالفان جمهوری اسلامی بود، اما از دی ماه ۱۳۹۶ و اعتراضاتی که ابتدا بر سر معیشت شکل گرفت، چیزی این میان فروریخته. انگار دیگر هیچ صدای مسلطی وجود ندارد. اصلاح‌طلبان بیشتر از همیشه زیر ضرب افکار عمومی قرار گرفته‌اند که نتیجه دو دهه اعتماد به آنان چه شد. فساد چرا اوج گرفته؟ نیروهای نظامی چگونه بیشتر از همیشه کشور را تحت سیطره خود درآورده‌اند؟ محیط زیست چرا رو به تخریب بیشتر می‌رود؟ و کجاست آن آزادی‌های اجتماعی و سیاسی که نوید داده می‌شد؟
این میان حتی خط‌کشی‌های جدیدی میان طیفهای مختلف اصلاح‌طلبی به وجود آمده مثل «اصلاح‌طلبان حکومتی»، «اصلاح‌طلبان پیشرو»، و سبزهایی که حتی معتقد به عبور از جمهوری اسلامی هستند؛ خط‌کشی‌هایی که به کلاف پیچیده‌ای می‌ماند که سخت بتوان بازش کرد و به آن نظم داد.
تلاش کردیم در گفت‌وگو با یکی از فعالان سیاسی، اجتماعی و رسانه‌ای که با جریان اصلاحات پیوندهایی دارند یا روزگاری داشته‌اند، تصویر واضح‌تری از این موقعیت مبهم ارائه دهیم. بهمن احمدی امویی، روزنامه‌نگار کهنه‌کار اقتصادی، شرایط را توضیح می‌دهد، چهره‌ای که خود معتقد به تغییرات ساختاری‌ست. این گفت و گو در پایان سال گذشته انجام شده بود اما به دلیل سیل ترجیح دادیم در زمان مناسب تری منتشر شود.
https://tinyurl.com/y4becpy6
متن کامل این گفتگو از پی می‌آید:
https://zeitoons.com/64219
فریب فضای مجازی را خورده‌ایم
زیتون ـ احسان مهرابی ، احسان عابدی: سال ۱۳۹۸؛ ایران با یک بحران اقتصادی دست و پنجه نرم می‌کند، کشوری که تحریم‌های ایالات متحده بنیه‌اش را تحلیل برده است. آشفتگی در صحنه سیاست اوج گرفته، جایی که به‌نظر می‌رسد نیروهای منتقد و مخالف درمانده‌اند از ایجاد تغییر. اصلاح‌طلبی برای دو دهه گفتمان مسلط در میان منتقدان و مخالفان جمهوری اسلامی بود، اما از دی ماه ۱۳۹۶ و اعتراضاتی که ابتدا بر سر معیشت شکل گرفت، چیزی این میان فروریخته. انگار دیگر هیچ صدای مسلطی وجود ندارد. اصلاح‌طلبان بیشتر از همیشه زیر ضرب افکار عمومی قرار گرفته‌اند که نتیجه دو دهه اعتماد به آنان چه شد. فساد چرا اوج گرفته؟ نیروهای نظامی چگونه بیشتر از همیشه کشور را تحت سیطره خود درآورده‌اند؟ محیط زیست چرا رو به تخریب بیشتر می‌رود؟ و کجاست آن آزادی‌های اجتماعی و سیاسی که نوید داده می‌شد؟
این میان حتی خط‌کشی‌های جدیدی میان طیفهای مختلف اصلاح‌طلبی به وجود آمده مثل «اصلاح‌طلبان حکومتی»، «اصلاح‌طلبان پیشرو»، و سبزهایی که حتی معتقد به عبور از جمهوری اسلامی هستند؛ خط‌کشی‌هایی که به کلاف پیچیده‌ای می‌ماند که سخت بتوان بازش کرد و به آن نظم داد.
تلاش کردیم در گفت‌وگو با یکی از فعالان سیاسی، اجتماعی و رسانه‌ای که با جریان اصلاحات پیوندهایی دارند یا روزگاری داشته‌اند، تصویر واضح‌تری از این موقعیت مبهم ارائه دهیم. بهمن احمدی امویی، روزنامه‌نگار کهنه‌کار اقتصادی، شرایط را توضیح می‌دهد، چهره‌ای که خود معتقد به تغییرات ساختاری‌ست. این گفت و گو در پایان سال گذشته انجام شده بود اما به دلیل سیل ترجیح دادیم در زمان مناسب تری منتشر شود.
https://tinyurl.com/y4becpy6
متن کامل این گفتگو از پی می‌آید:
https://zeitoons.com/64219
امانوئل کانت؛ فیلسوفی ایده‌آلیست یا رئالیست؟
محمدرضا واعظ شهرستانی
امانوئل کانت(۱۷۲۴-۱۸۰۴) همواره در مورد نوسانی که به طور دائم میان جزم اندیشی لایب‌نیتسی[۲] و شک‌گرایی هیومی[۳] تا آن زمان وجود داشت، ابراز نگرانی می‌کرد. از نظر کانت، متافیزیک تا آن زمان در تاریکی در پی یافتن پاسخ بوده است و از این وضعیت بدتر اینکه در این تاریکی در میان مفاهیمی صرف غوطه ور بوده است.[۴] به عبارت دیگر، کانت در شرایطی قرار داشت که از یک طرف رد متافیزیک برای او به هیچ عنوان قابل قبول نبود و از طرف دیگر تلاشهای متافیزیک تا به آن روز را بی‌ثمر می‌دانست. بنابراین او تلاش کرد تا ابتدا به این سؤال مهم و اساسی پاسخ دهدکه آیا اصلا چیزی که “متافیزیک” نامیده می شود، امکان پذیر است؟[۵] به همین دلیل اگر دوران زندگی فلسفی کانت را به سه دورۀ پیشانقاد(۱۷۴۷-۱۷۸۰)، نقاد(۱۷۸۱-۱۷۹۰) و پسانقاد(۱۷۹۶-۱۸۰۳) دسته‌بندی نماییم[۶]، می‌توان گفت که تمامی تلاش کانت در سرتاسر دورۀ پیشانتقاد به این منظور بود که بتواند به تعریف مجدد ماهیت و روش متافیزیک در پرتو آخرین پیشرفت‌های نفس‌گیر ریاضیات و فیزیک دست یابد.
او به منظور پاسخ به سؤال مذکور، تلقی‌اش از متافیزیک را در کتاب نقد عقل محض[۷] بیان می کند: “[…]پروژه اصلی من، آن چیزی است که صرفاً مربوط است به منابع شناخت ترکیبی پیشینی[…]”[۸] . در واقع، پرسش اصلی کانت را می‌توان به این صورت بیان کرد: چگونه احکام ترکیبی پیشینی[۹] امکان‌پذیر هستند؟ دیدگاه کانت با عنوان ایده‌آلیسم استعلایی به این سؤال پاسخ می‌دهد.
https://tinyurl.com/y3jyt8hs
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64314
محمدرضا واعظ شهرستانی
امانوئل کانت(۱۷۲۴-۱۸۰۴) همواره در مورد نوسانی که به طور دائم میان جزم اندیشی لایب‌نیتسی[۲] و شک‌گرایی هیومی[۳] تا آن زمان وجود داشت، ابراز نگرانی می‌کرد. از نظر کانت، متافیزیک تا آن زمان در تاریکی در پی یافتن پاسخ بوده است و از این وضعیت بدتر اینکه در این تاریکی در میان مفاهیمی صرف غوطه ور بوده است.[۴] به عبارت دیگر، کانت در شرایطی قرار داشت که از یک طرف رد متافیزیک برای او به هیچ عنوان قابل قبول نبود و از طرف دیگر تلاشهای متافیزیک تا به آن روز را بی‌ثمر می‌دانست. بنابراین او تلاش کرد تا ابتدا به این سؤال مهم و اساسی پاسخ دهدکه آیا اصلا چیزی که “متافیزیک” نامیده می شود، امکان پذیر است؟[۵] به همین دلیل اگر دوران زندگی فلسفی کانت را به سه دورۀ پیشانقاد(۱۷۴۷-۱۷۸۰)، نقاد(۱۷۸۱-۱۷۹۰) و پسانقاد(۱۷۹۶-۱۸۰۳) دسته‌بندی نماییم[۶]، می‌توان گفت که تمامی تلاش کانت در سرتاسر دورۀ پیشانتقاد به این منظور بود که بتواند به تعریف مجدد ماهیت و روش متافیزیک در پرتو آخرین پیشرفت‌های نفس‌گیر ریاضیات و فیزیک دست یابد.
او به منظور پاسخ به سؤال مذکور، تلقی‌اش از متافیزیک را در کتاب نقد عقل محض[۷] بیان می کند: “[…]پروژه اصلی من، آن چیزی است که صرفاً مربوط است به منابع شناخت ترکیبی پیشینی[…]”[۸] . در واقع، پرسش اصلی کانت را می‌توان به این صورت بیان کرد: چگونه احکام ترکیبی پیشینی[۹] امکان‌پذیر هستند؟ دیدگاه کانت با عنوان ایده‌آلیسم استعلایی به این سؤال پاسخ می‌دهد.
https://tinyurl.com/y3jyt8hs
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64314
فرایند تعیین رهبر در جمهوری اسلامی
از رهبر «نقل قولی» تا رهبر «مکشوف»
زیتون ـ سولماز ایکدر: چندیست از مجلس خبرگان «بدون صدا» اظهاراتی بعضا ضد و نقیض در مورد «نحوه‌ی انتخاب جانشین آیت‌الله خامنه‌ای» به گوش می‌رسد.
چند روز پس از آنکه یک عضو مجلس خبرگان رهبری از «فهرستی صد درصد محرمانه» در یکی از کمیسیون‌های این مجلس خبر داد، یک عضو دیگر مجلس خبرگان با اشاره به اینکه طرح چنین موضوعی «به صلاح نیست» گفت چنین لیستی در دوران آیت‌الله خمینی هم وجود داشت.
با توجه به اینکه رهبر فعلی در قید حیات است و به رغم ۸۰ سال سن، خبر موثفی نیز در مورد بیماری احتمالی او منتشر نشده٬ این تب و تاب برای «نحوی انتخاب جانشین او» چندان معمول به نظر نمی‌رسد.
مجلس خبرگان که طبق قانون تنها دو وظیفه برعهده دارد٬ در طول مدت رهبری آیت‌الله خامنه‌ای٬ به مرور از وظیفه «نظارت بر رهبری» عدول کرد. در نتیجه تنها وظیفه باقی مانده برای این مجلس «انتخاب رهبر بعدی» است؛ وظیفه‌ای که گویا اخیرا بیشتر از پیش جدی گرفته شده.
رهبر فعلی جمهوری اسلامی٬ طی نزدیک به ۳۰ سال رهبری٬ به مرور دامنه نفوذش را تا ریزترین امور گسترش داده است٬ به همین دلیل غیر منطقی نیست اگر گمانه‌زنی‌هایی مبنی بر اعمال نظر احتمالی وی در جریان تعیین جانشینش هم به گوش برسد.
خاصه آنکه در دوران رهبر پیشین نیز قائم مقام تعیین شده بود٬ همچنین در نهایت یک «نقل قول» از آیت‌الله خمینی بود که سرنوشت جانشین او را مشخص کرد.
از سوی دیگر رهبر فعلی جمهوری اسلامی که سر پرسودا برای «احیای تمدن اسلامی» دارد و در بیانیه گام دوم به روشنی به تبیین آن پرداخته٬ عجیب است اگر رویایش را پیش از رفتن به دست فردی امین نسپارد.
https://tinyurl.com/y4uz63vd
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64344
از رهبر «نقل قولی» تا رهبر «مکشوف»
زیتون ـ سولماز ایکدر: چندیست از مجلس خبرگان «بدون صدا» اظهاراتی بعضا ضد و نقیض در مورد «نحوه‌ی انتخاب جانشین آیت‌الله خامنه‌ای» به گوش می‌رسد.
چند روز پس از آنکه یک عضو مجلس خبرگان رهبری از «فهرستی صد درصد محرمانه» در یکی از کمیسیون‌های این مجلس خبر داد، یک عضو دیگر مجلس خبرگان با اشاره به اینکه طرح چنین موضوعی «به صلاح نیست» گفت چنین لیستی در دوران آیت‌الله خمینی هم وجود داشت.
با توجه به اینکه رهبر فعلی در قید حیات است و به رغم ۸۰ سال سن، خبر موثفی نیز در مورد بیماری احتمالی او منتشر نشده٬ این تب و تاب برای «نحوی انتخاب جانشین او» چندان معمول به نظر نمی‌رسد.
مجلس خبرگان که طبق قانون تنها دو وظیفه برعهده دارد٬ در طول مدت رهبری آیت‌الله خامنه‌ای٬ به مرور از وظیفه «نظارت بر رهبری» عدول کرد. در نتیجه تنها وظیفه باقی مانده برای این مجلس «انتخاب رهبر بعدی» است؛ وظیفه‌ای که گویا اخیرا بیشتر از پیش جدی گرفته شده.
رهبر فعلی جمهوری اسلامی٬ طی نزدیک به ۳۰ سال رهبری٬ به مرور دامنه نفوذش را تا ریزترین امور گسترش داده است٬ به همین دلیل غیر منطقی نیست اگر گمانه‌زنی‌هایی مبنی بر اعمال نظر احتمالی وی در جریان تعیین جانشینش هم به گوش برسد.
خاصه آنکه در دوران رهبر پیشین نیز قائم مقام تعیین شده بود٬ همچنین در نهایت یک «نقل قول» از آیت‌الله خمینی بود که سرنوشت جانشین او را مشخص کرد.
از سوی دیگر رهبر فعلی جمهوری اسلامی که سر پرسودا برای «احیای تمدن اسلامی» دارد و در بیانیه گام دوم به روشنی به تبیین آن پرداخته٬ عجیب است اگر رویایش را پیش از رفتن به دست فردی امین نسپارد.
https://tinyurl.com/y4uz63vd
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/64344