«مستندات تقلب در انتخابات ۱۳۸۸» کی منتشر شد؟

زیتون– به دنبال اعلام حکم زندان محمدرضا خاتمی، انتشار مستندات دادگاه «تقلب در انتخابات ۱۳۸۸» در ۳۲۴ صفحه، از سوی برخی از کاربران شبکه‌های اجتماعی مورد اعتراض قرار گرفت.

اغلب معترضان در شبکه‌های اجتماعی پرسیده‌اند که چرا این مستندات همان ۱۰سال پیش منتشر نشد؟

این در حالی است که گزارش‌های مختلفی از جمله گزارشی در نزدیک به ۴۰۰ صفحه در دی‌ماه ۸۸ منتشر شد و تقریبا تمام کسانی که در تنظیم آن مشارکت داشتند بازداشت شدند.

پیش از آن نیز به دفتر کمیته‌ى صیانت از آراء حمله شده بود و پس از غارت اسناد و مدارک، برخی از همکاران کمیته از جمله مرتضی الویری بازداشت شدند.

به عنوان نمونه در چهارم دی‌ماه ۱۳۸۸ گزارشی در سایت «جرس» در این خصوص منتشر شد که در این آدرس در دسترس است.

زیتون فایل کامل این‌گزارش را در این آدرس منتشر می‌کند.

https://zeitoons.com/65062

قمار خطرناک ترامپ-خامنه‌ای؛ بازنده و آینده
علی کشتگر

در شرایط خطرناکی که طبقات حاکم ایران و آمریکا بر سر منافع و مطامع خود شبح جنگ را در مرزهای ایران به پرواز درآورده اند، دو مساله مبرم در برابر ماست. یکی طرح مطالبه مذاکره بی قید و شرط با حکومت آمریکا و تبدیل این مطالبه به خواست فراگیرعمومی. بی تردید اکثریت مردم ایران از بهبود مناسبات ایران و آمریکا و پایان دادن به سیاست دشمن محور جمهوری اسلامی که پس از چهل سال پیامدهای فاجعه بار آن همین شده که امروز شاهدیم حمایت می کنند. در شرایطی که ایران زیر فشار تحریم و در لبه پرتگاه جنگ قرار گرفته طرح و پافشاری بر شعار مذاکره با آمریکا با هدف اجتناب از جنگ و تحریم و عادی سازی مناسبات دو کشورعلاوه بر آن که حرکت موثری علیه جنگ و در دفاع از منافع ملی ایران است، یکی از کارآمدترین راههای مبارزه با سیاستهای ضد ملی ولایت مطلقه فقیه و گسترش ارتقا جنبش ملی دموکراسی خواهی است. دومین مساله نقد تبلیغاتی است که سیاست های کنونی ترامپ را عامل مثبت بین المللی ارزیابی می کنند و با این تبلیغات به روند شکل گیری جنبش مسئوولیت‌پذیر درون‌زا آسیب می زنند، در میان صفوف ملت شکاف ایجاد می کنند و بخشی از مردم را به جای حمایت فعال از مذاکره با آمریکا، هواداربدتر شدن مناسبات ایران و آمریکا و ادامه تحریم ها و تهدیدها که به زعم طرفداران تحریم عاملی مثبت تلقی می شود، می کنند.

خدمت ترامپ به خامنه‌ای

دونالد ترامپ با خروج از برجام و اتخاذ سیاست تحریم و تهدید ایران فرصت و دستاویزی برای هسته اصلی قدرت جمهوری اسلامی به رهبری آیت الله خامنه ای فراهم آورده که آن را از خدا طلب می کرده اند. و در عوض مشکلات و موانع مهمی برسر راه دموکراسی خواهی درون زای ایران ایجاد کرده است.اینک بیش از یکسال پس از خروج آمریکا از برجام و تشدید تحریم های ایران، دو کشور در سراشیب جنگی خطرناک قرار گرفته اند که اگر درگیرد شعله های آن همه خاورمیانه را فرا خواهد گرفت و معلوم نیست به چه فجایعی ختم می شود و چگونه پایان می گیرد. اما درهر سناریوی محتمل برنده قماری که ترامپ شروع کرده در یک سو سوداگران جهانی جنگ افزار و کاسبان «کلنگی کردن»* و بازسازی مجدد کشورهای نفت خیز خاورمیانه و در سوی دیگر تندروهای ایران به رهبری خامنه ای خواهند بود و این مردم ایران اند که از این رهگذر بزرگترین مصیبت ها را متحمل خواهند شد. کافی است به این واقعیت ها توجه کنیم که در نتیجه تشدید تحریم ها صدها هزار تن از کارگرانی که در مجتمع های صنعتی ایران کار می کرده اند، به خیل بی کاران پیوسته اند و طبقه متوسط ایران زیر بار تحریم ها به شدت تضعیف شده و این به معنی آن است که دو رکن اساسی خاستگاه آزادی و عدالت نخستین قربانیان تحریم ها هستند.

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65065

آموزه‌های اصیل امیرانتظام، برای امروز و فردا
عبدالله مؤمنی

عباس امیرانتظام بخشی از تاریخ معاصر ماست و سرنوشت او نشان از آمال و مطالبات تحقق‌نیافته است و این ناکامی رنج بزرگ ملی است که همه‌ی ما را رنجور و بی‌تاب کرده.

اما این فقط یک روی سکه است. روی دیگر سکه‌ی تاریخ معاصر «مقاومت» زنان و مردان شجاع و وطن‌دوستی است که برای آزادی مردم ایران رنج‌های بسیار کشیده‌اند و رنج شلاق و حبس و حرمان را به جان خریده‌اند.
‎بنابراین و از این رو عباس امیرانتظام برای همه‌ی ما نمادی از مقاومت در برابر استبداد تاریخی است؛ نمادی از فضیلت شجاعت در برابر اقتدارگرایی و تحقیر و تخفیف انسان است و نمادی از وطن‌دوستی آرمان‌خواهانه است که در پی ایرانی دموکراتیک و توسعه‌گراست.

واکاوی آنچه بر امیر‌انتظام گذشت ضرورتی است تاریخی، تا در پی آن دریابیم که چگونه اختاپوس استبداد و منفعت‌خواهی فرقه‌ای چگونه خود را بر مردمانی تحمیل می‌کند و از سوی دیگر دریابیم چگونه انسان‌هایی شرف و وجدان خود را تاریخی و وسیع می‌کنند تا در برابر تحقیر و تغلب مقاومت کنند.

با نگاهی به چند برش کوتاه از حیات سیاسی عباس امیرانتظام، آموزه‌هایی را برای امروز و فردای‌مان می‌توان برگرفت:
https://tinyurl.com/y6ce7xwz

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65116

آیا بریتانیا راه ترامپ را در برابر ایران خواهد رفت؟

زیتون ـ یلدا امیری: دور جدید تنش‌ها میان ایران و آمریکا از آب‌های منطقه آغاز شد، اگر بخواهیم فهرستی از اتفاقات چند ماه اخیر در آب‌های خلیج فارس تا سواحل جبل الطارق تهیه کنیم سیاهه بلند بالایی می‌شود؛ از اعزام ناو آمریکایی آبراهام لینکن به خلیج فارس در اردیبشهت ماه و حمله خرابکارانه علیه نفتکش‌های امارات و عربستان و حتی ژاپن گرفته تا توقیف کشتی حامل نفت ایران در تنگه جبل‌الطارق.

روز پنجشنبه ۱۳ تیر نفتکشی توسط نیروی دریایی بریتانیا در تنگه جبل الطارق توقیف شد که محموله ای نفتی را از ایران به سوریه می‌برد. دولت محلی جبل الطارق در بیانیه ای اعلام کرد که شواهد کافی داریم که گریس ١ محموله نفت خام را به مقصد پالایشگاه بانیاس در سوریه می‌برد. سخنگوی ترزا می از اقدام قاطع مقامات جبل الطارق استقبال کرد و گفت که توقیف این نفتکش به این معناست که نقض تحریم های اتحادیه اروپا غیر قابل قبول است.

امروز اما بریتانیا از موضع سفت و سخت خود کمی کوتاه آمد. جرمی هانت، وزیر خارجه این کشور در گفتگویی تلفنی با محمد جواد ظریف گفت که مقصد این نفتکش برای آنان مهم بوده و نه مبدا آن و تاکید کرد که «انگلیس در صورتی که ضمانت‌هایی در این باره بدست بیاورد که نفتکش به سوریه نرود، آزادی آن را تسهیل می‌کند و این کار پس از روند دادگاه‌های جبل‌الطارق صورت می‌گیرد.»

در این میانه اما اتفاقات دیگری هم افتاد، یک هفته بعد از توقیف نفتکش ایرانی، بامداد پنج‌شنبه ۲۰ خرداد، مقام‌های آمریکایی اعلام کردند که قایق های تندروی سپاه پاسداران تلاش کرده اند تا یک نفتکش بریتانیایی را توقیف کنند، اما با دخالت ناو انگلیسی اچ.ام.اس مونتروز موفق نشده‌اند. اگر چه این خبر از سوی ایران تکذیب شد. اما سخنگوی ترزا می‌، نخست‌وزیر بریتانیا ضمن ابراز نگرانی از اقدام ایران از مقام‌های ایرانی خواست که تنش را در منطقه کاهش دهند.

رسانه‌ها هم از حرکت دومین ناو جنگی بریتانیا به سوی خلیج فارس خبر داده اند، در حال حاضر ناو اچ.ام.اس مونت روز و چهار کشتی مین روب بریتانیایی در خلیج فارس حضور دارند و ظاهرا ناو جنگی اچ.ام.اس دانکن نیز عازم خلیج فارس شده است و تا چند روز دیگر به این منطقه خواهد رسید.

اما شاید بتوان گفت که اقدام اخیر بریتانیا، یعنی توقیف کشتی روسی حامل نفت ایران در تنگه جبل‌الطارق پیام روشنی داشت، بریتانیا رفته رفته به متحد آمریکا در مقابل ایران تبدیل می‌شود و به نظر می‌رسد این همان هدفی است که دونالد ترامپ از زمان خروج از برجام به دنبال آن است؛ یافتن متحدی در میان امضا کنندگان برجام که با تحریم های آمریکا همسو باشد.
https://tinyurl.com/y5sa59q6


متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65106

چالش های قاضی القضات جدید جمهوری اسلامی
رئیسی و عدالت‌خانه عهد قجر

زیتون ـ محمدرضا سرداری: پس از گذشت نزدیک به ۵ ماه از انتصاب ابراهیم رئیسی به ریاست قوه قضاییه، قاضی‌القضات جمهوری اسلامی در معرض تصمیمات مهم و سرنوشت‌سازی برای خویش قرار گرفته است. تصمیماتی که می‌تواند نقاب از چهره وی کنار بزند و رئیسی را همان گونه که بوده، به افکار عمومی عرضه کند.

ابراهیم رئیسی پیش‌تر به خاطر انتسابش به آیت الله علم الهدی امام جمعه پر نفوذ و سنتی مشهد و همچنین رقابت با حسن روحانی در انتخابات دوازدهمین دوره ریاست جمهوری به عنوان نماد جریان اصولگرای افراطی شناخته می‌شد. وی آن روزها متهم بود که به حمایت سپاه قصد دارد تا رئیس جمهور شود و بدین ترتیب مقدمات جانشینی مقام رهبری را برای خویش مهیا سازد. اما پس از انتصاب وی به ریاست قوه قضاییه، برخی از رقبایش آن را به فال نیک گرفتند و به بهبود شرایط در قوه قضاییه امیدوار شدند. اما این تصمیمات پر چالش کدامند؟

اهدای اعضای محکومان به اعدام

ماجرا از ابلاغ آیین نامه‌ای آغاز شد که در سال ۹۲ به تصویب رسیده بود. آیین نامه قانون مجازات اسلامی که ابتدا با استقبال جمعی از حقوقدانان روبرو شد اما از سوی دیگر نگرانی فعالان حقوق بشر و همچنین جامعه پزشکی را برانگیخت. در ماده ۴۷ این آیین نامه آمده است: «چنانچه محکوم داوطلب اهدای عضو پیش یا پس از اجرای مجازات باشد و مانع پزشکی برای اهدای عضو موجود نباشد، قاضی اجرای احکام کیفری طبق دستورالعملی اقدام می‌کند که …به تصویب رییس قوه قضائیه می‌رسد.» گرچه تهیه و تصویب این آیین نامه در دوره ریاست آملی لاریجانی صورت گرفته اما ابلاغ آن از سوی ابراهیم رئیسی که سابقه زیادی در قوه قضاییه و خصوصاً اعدام زندانیان سیاسی دارد تأمل برانگیز بود. بسیاری از منتقدان مجاز دانستن اهدای عضو افراد اعدامی حتی به صورت داوطلبانه را نیز امری غیراخلاقی و در راستای لوث کردن موضوع اهدای عضو تعبیر کردند.
https://tinyurl.com/yy36ke94

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65140

تقابل ایران و آمریكا در گفت‌وگو با ناصر هادیان
باید غنی‌سازی را به ۲۰ درصد برسانیم و بنشینیم پشت میز گفت‌وگو

زیتون ـ هومان دوراندیش: افزایش تقابل آمریکا با ایران و تلاش اروپا برای کاستن از این تقابل و حفظ برجام، مهم‌ترین موضوع سیاست خارجی ایران در سال جاری بوده است. محمد البرادعی هفته گذشته گفت که اقدامات کنونی علیه ایران یادآور اقدامات منتهی به جنگ با عراق در سال ۲۰۰۳ است. اینکه در شرایط فعلی برجام باقی می‌ماند یا از دست می‌رود، و اگر فشار حداکثری آمریکا ادامه یابد کار ایران و آمریکا به جنگ کشیده می‌شود یا نه، محورهای این گفتگو با ناصر هادیان است.
ناصر هادیان استاد علوم سیاسی دانشگاه تهران و از اعضای اتاق فکر مذاکرات هسته‌ای در دولت روحانی بوده است. او پیشتر در مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام نیز جزو پژوهشگران ارشد بوده و در ایران جزو تحلیلگران سیاسی غربگرا و میانه‌رویی به شمار می‌آید که در شناخت سیاست داخلی و خارجی آمریکا تبحر دارد.
https://tinyurl.com/yydgxz36
متن کامل این گفتگو را در ادامه می‌خوانید:

https://zeitoons.com/65171

«خدا را در دل اندازش»؛ جستاری در مفهوم «نیت» در نظام اخلاقی امام غزالی
احسان ابراهیمی

سخن گفتن از غزالی و فلسفه اخلاقش، براستی امری سهل الممتنع است. از آن جهت که آثار فراوانی هم از او و هم شرحهای بسیاری از آثارش در دسترس است، آسان نمود است، اما از آن جهت که غزالی میراث دار سنتهای گونه گونی است که بدانها دلبستگی دارد و از هر یک توشه ایی اندوخته و آمیزه ایی از آنها را در اخلاقش متبلور ساخته، پژوهشگر را به ژرفای آموزه های اسلامی و تاریخ تصوف و فقه و حدیث می‌کشاند، امریست دشوار و ممتنع. هم فیلسوفان اخلاق و هم روانشناسان به غزالی به دیده احترام نگریسته اند و هم عرفا و دلبستگان مشرب تصوف در او گوهرهایی صید کرده اند. هم خود او در آثار بسیاری که از او به یادگار مانده، متنوع و متکثر سخن گفته و در هرجا مقامی داشته و شأنی. نمی‌توان درباره سخنانش حکمی یکسان راند و یک کلام و معنایش را بی توجه به مقام و مقال، یکسان فهمید. یک جا فقیهانه سخن گفته، جایی متکلمانه، دیگر جا از منظر فلسفه و جایی هم صوفی. ازینرو باید کوشید به مغز کلام او رسید و به کلیاتی بسنده کرد که در تمامی این مقامات و حالات بدانها پایبند بوده است.

«نیت» در اندیشه او بسیار مهم است. در تاریخ فلسفه اخلاق، دو شخصیت هستند که برای نیت شأنی بسیار قائل شده اند. امام محمد غزالی و امانوئل کانت. پرداختن به آن و بررسی جایگاه اش در ساختار نظام اخلاقی غزالی مهم است. انگیزه در بافت دینی اسلامی شاید با کمی مساحمه همان نیت باشد. او از انگیزه با عنوان «باعث» یاد می‌کند. در این جستار، نخست کلیاتی از منویات اخلاقی غزالی خواهیم گفت و سپس به تلقی او از نفس و قوای آن اشاره خواهیم کرد و آرام آرام به دامنه بحث مان که کنشهای اخلاقی است و ویژگیهای یک کنش اخلاقی و اجزای سازنده آن، وارد می‌شویم و واژگانی که برای غزالی اهمیت داشته، مانند نیت، انگیزه، اخلاص و مسئولیت اخلاقی، بررسی خواهیم نمود.
https://tinyurl.com/y2ceq6bz

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65169

چرا روحانی باید استعفا بدهد؟

زیتون ـ سولماز ایکدر: هفتمین رییس جمهوری ایران٬ تبدیل نماد خواستن و نتوانستن شد. حسن روحانی٬ با وعده‌های دلنواز آمد٬ آمده بود تا قدم‌های بلند بردارد٬ اما کارنامه او در مقایسه با وعده‌هایش٬ به‌خصوص بعد از «فرجام برجام» چیزی نیست جز یک هیچ.

حدود دو سال از آغاز دومین دوره ریاست جمهوری حسن روحانی می‌گذرد٬ اما طی این مدت او نه تنها نتوانست به وعده‌های دوره اول جامه عمل بپوشاند که همچنان وعده‌های دوره انتخابی دوم نیز در «لیست انتظار» خاک می‌خورند.

تقریبا تنها و البته مهمترین وعده‌ای رییس جمهوری دوازدهم که برای مدت کوتاهی تحقق یافته بود نیز پس از خروج آمریکا از برجام عملا از بین رفت تا شیخ دیپلمات با دست خالی تدارک سومین سال اقامتش در کاخ خیابان پاستور را ببیند.

چالش‌های شیخ دیپلمات

یکی از برازنده‌ترین القاب حسن روحانی «شیح دیپلمات» بود. روحانی را شاید بتوان با تجربه‌ترین چهره‌ سیاسی جمهوری اسلامی برای «مذاکره» دانست. او از مذاکرات مک فارلین٬ حضور در مذاکرات ایران و عراق بعد از جنگ ۸ ساله و مذاکرات هسته‌ای٬ در تمامی برهه‌های حساس یا خود چهره مذاکره کننده جمهوری اسلامی بود یا شخصیت پشت پرده آن.
@zeitoons
همین موضوع شاید در کنار وعده «کاهش تنش‌های بین المللی» برگ برنده او در انتخابات ریاست جمهوری یازدهم بود؛ برگی که به رغم خوب بازی شدن٬ نتیجه بلندمدتی در پی نداشت.

حال باید دید این شیخ دیپلمات در کسوت «ریاست جمهوری» چه کارآیی برای کشور دارد٬ آن هم در زمانی که حداقل بر روی کاغذ تمامی راه‌های مذاکره با خارج بسته شده است.

روحانی انتخاب مناسبی برای سال ۹۲ بود. در آن زمان ایران احتیاج به مذاکره و گفت‌وگو داشت و طرف‌های مقابل نیز برای این کار آماده بودند. او حتی برای سال ۹۶ نیز بهترین انتخاب بود٬ زمانی که امیدوار بودیم مذاکرات ادامه یابد و حتی به موضوعات دیگری جدا از انرژی هسته‌ای نیز گسترش یابد.

او اما از توانایی‌اش برای «مذاکره» برای کاهش تنش با دیگر ارکان قدرت در داخل کشور نیز استفاده نکرد.

حسن روحانی در طی دولت اولش٬ تمامی تخم مرغ‌هایش را در سبد برجام گذاشت٬ اما در حوزه داخلی نیز بی‌وعده نبود.

او در دوره اول با وعده‌های از «بهبود شرایط اقتصادی» و «مهار تورم»٬ «رفع حصر»٬ «حمایت از حقوق زنان» و حتی «باز گشایی انجمن صنفی روزنامه نگاران» به میدان آمد٬ وعده‌هایی که نتوانست و یا نخواست تا آن‌ها محقق کند.

روحانی در یکی از سخنرانی‌های انتخاباتی‌اش برای دوازدهمین دوره انتخاباتی ریاست جمهوری گفته بود که با «رای شکننده» نمی‌تواند پیگیر خیلی از وعده‌هایش باشد.

مردم در واکنش این سخن رییس جمهوری که آن زمان توانسته بود با قدرت‌های بزرگ جهانی پای میز مذاکره بنشیند و به امید اینکه می‌تواند با دیگر ارکان قدرت در داخل نیز مذاکره کند٬ بیشتر از دور اول به او رای دادند اما همچنان وعده‌های رییس جمهوری خاک می‌خورند.

برای مردمی که به دعوت اصلاح طلبان و به امید تغییر به حسن روحانی رای داده بودند٬ خواستن یا نتوانستن حسن روحانی تفاوتی ندارد.

او امروز کارنامه‌ای پر از هیچ در دست دارد و امیدی هم نیست که طی دو سال آینده٬ تغییر خاصی حاصل شود.

حال به نطر می‌رسد که دوام اقامت روحانی در کاخ خیابان پاستور پس از این چیزی نیست جز هزینه برای خودش٬ آینده سیاسی‌اش و حامیانش. به همین دلیل بود که سعید حجاریان٬ تئوریسین اصلاح طلبان در یادداشتی در هفته نامه مشق نو رییس جمهوری را دعوت به استعفا کرد.

به گفته حجاریان در صورت استعفای روحانی٬ اسفندماه امسال دولت- مجلسی یک دست انتخاب می‌شوند.
https://tinyurl.com/y6ejx729

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65206

گفت‌وگوی زیتون با اردشیر امیرارجمند مشاور میرحسین موسوی
امنیت شاهدان تقلب را تضمین کنید تا شهادت دهند

زیتون: در پی انتشار دفاعیات محمد رضا خاتمی در دادگاهِ «اتهام تقلب در انتخابات۸۸» تا کنون دو سخنگوی رسمی، درباره دفاعیات او اظهارنظر کرده‌اند؛ ابتدا عباسعلی کدخدایی سخنگوی شورای نگهبان بود که نظر آن شورا را فصل‌الخطاب خواند و گفت: «۱۰ سال پیش شهادت‌ها را داده‌ایم؛ این ادعاها مضحک و کذب است و ارزش پاسخگویی ندارد».
@zeitoons
پس از او غلامحسین اسماعیلی، سخنگوی قوه قضائیه بود که در نشست خبری سه‌شنبه ۲۵تیرماه از حکم دو سال زندان برای خاتمی دفاع کرد و گفت «ایشان بخشهای مختلفی از نظام را مورد اتهام قرار داده‌اند و نتوانسته‌اند در این مرحله ادعاهای مطروحه را به اثبات برسانند و عمل ایشان وصف مجرمانه دارد.»

دادگاه خاتمی اما غیرعلنی برگزار شد و انتشار دفاعیات او هم ممنوع بود؛ با این حال او دفاعیاتش را در ۳۲۴صفحه در شبکه‌های اجتماعی منتشر کرده است. قاضی در حکم ۲سال زندان او اما به نظر ۱۰سال پیشِ شورای نگهبان استناد کرده؛ یعنی برای انکار تقلب، به نظر نهادی استناد کرده که خودش از سوی معترضان به انتخابات سال ۸۸ متهم به تقلب است.
@zeitoons
در این دفاعیات با استناد به گزارش‌های وزارت کشور و شورای نگهبان، اثبات شده که تعداد برگه‌های دارای سرنوشت نامشخص در انتخابات۸۸ به ۸ میلیون و ۵۸۹ هزار و ۹۹۳ رأی می‌رسد. پس از انتشار این آمار، شورای نگهبان اعداد و ارقامی را که در دفاعیه به آنها استناد شده از سایت برداشت اما پس از بازتاب گسترده خبر پاک کردن گزارش در شبکه‌های اجتماعی، دوباره آن را با تاریخ ۲۰تیرماه ۹۸ آپلود و ادعا کرد علت این حذف و بازنشر، تغییرات فنی سایت بوده است.
@zeitoons
اردشیر امیرارجمند، حقوقدان، استاد دانشگاه و مشاور حقوقی میرحسین موسوی در انتخابات ریاست جمهوری سال ۸۸، از کسانی بود که از روزهای ابتدایی آن انتخابات تاکنون بر وقوع این «تقلب» پای فشرد. مشاور حقوقی میرحسین موسوی به سوالات «زیتون» در همین رابطه پاسخ‎های مبسوطی داد که متن کامل این جواب‌ها را در ادامه می‎خوانید.

کدخدایی خودش متهم امنیتی است
@zeitoons
اردشیر امیر ارجمند در پاسخ به این سوال «زیتون» که آیا مضحک خواندن مدعای تقلب از سوی سخنگوی شورای نگهبان و این ادعا که «۱۰سال پیش شهادت‌ها را داده‌ایم» موجه و قابل قبول است؟ گفت:« آقای کدخدایی که مدرس حقوق است و فرق بین شایعه و اطلاع و شهادت را باید بداند می‌گوید حرفهای آقای خاتمی مضحک است! خاتمی علاوه بر ارائه مستندات و استدلال‌، به اظهارات کسانی مانند محسن رضایی، قاسم سلیمانی و دیگران استشهاد کرده و آقای کدخدایی خوب می‌داند که اگر دادگاه به دنبال کشف جرم باشد باید مطلع و شاهد را فرا بخواند؛ آنچه مضحک است نادیده گرفتن روش‌های روشن حقوقی و قضائی است و اتفاقا اگر آقای کدخدایی خود را در جایگاه عدالت قرار بدهد باید بر این وضعیت گریه کند. مضحک این حرف است که شورای نگهبان با این وضعیتی که دارد فصل‌الخطاب است! وقتی شورا خودش یکی از متهمان تقلب است کدام فصل‌الخطاب؟ فرد یا نهادی که مدعی فصل‌الخطاب بودن است باید به گونه‌ای رفتار کند که هیچ شائبه‌ای در مورد بیطرفیش بوجود نیاید. آیا شورای نگهبان و اعضای آن این چنین رفتار کردند؟ آنها آشکارا حامی یک طرف بودند. اصلا خودشان طرف دعوا بودند. وقتی نهاد ناظر، بی‌طرفی‌اش خدشه‌دار می‌شود دیگر صلاحیت ورود به نظارت ندارد. اینها از بدیهیات حقوقی است.
https://tinyurl.com/y6b56okh

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65234

امروز و دیروزهای همانند در ژئوپولتیک ایران
فرهاد مهدویان

آیا اوضاع حسّاسی که اکنون ایران در رویارویی با برخی قدرت های بزرگ و پشتیبانی برخی دیگر قرار گرفته به کلّی امر تازه‌ای است یا پیشینه هایی همانند در تاریخ، مثلاً، دو سده گذشته ایران داشته است؟ در این مختصر می کوشم تا مروری کوتاه بر این پیشینه و تازگی و تفاوت شرایط کنونی داشته باشم.
@zeitoons
پیشینه ها
برای بررسی کوتاه می توان تا دوره جنگ اول جهانی به عقب بازگشت. در آن دوران کلّ منطقه خاورمیانه دچار دگرگونی ریشه ای بود. امپراتوری عثمانی با شکست در جنگ در حال فروپاشی و کشورهایی نو در کار پیدایش بود. در پایان جنگ، کشورهای پیروز (به ویژه انگلستان و فرانسه) به معنای واقعی کلمه با خط کشی کشورهایی تازه در منطقه “پدید آوردند”. با توجه به آن آشفتگی در کنار گوش ما، و طی جنگ، روسیه و انگلستان بخش هایی از کشور ما را اشغال کردند. در این هنگامه، بخت ما زد و در روسیه انقلاب شد و حکومت تازه به قدرت رسیده در روسیه (که دیگر اتحاد جماهیرشوروی سوسیالیستی خوانده می شد) نیروهای خود را به کلّی از جنگ جهانی بیرون کشید که ایران هم از این سیاست سهمی برد. انگلستان هم بیش از ایران دل مشغول کشورهایی تازه پدیدار شده مانند عربستان سعودی و مستعمره در حال جوشش خود، هندوستان، شده بود. در نتیجه، ما از این رویداد سهمگین جان به در بردیم. پس از آن، جنگ دوم جهانی پیش آمد که آثار آن، به رغم اعلام بی طرفی حکومت ایران، نه فقط پیرامون ما بلکه خود کشور را در بر گرفت. ایران اشغال شد و “پل پیروزی” نام گرفت. پس از دوره ای از آشفتگی های ناشی از حضور نیروهای اشغالگر و کاستی و کمبودهای جنگ، از نو اوضاع سروسامان گرفت و آنچه در پی آمد مسئله نفت بود و “تحریم های” ناشی از آن و درگیری های داخلی که آن هم با کودتایی علیه دولت دموکراتیک و منتخب به پایان رسید. پس از آن، به دوران معاصر می رسیم و انقلاب سال ۱۳۵۷که حکومت نوپای جمهوری اسلامی خود یک پای درگیری های منطقه ای شد و سپس جنگی هشت ساله که کلّ منابع کشور را برای آرزو و رویاهای بلندپروازانه به باد فنا داد. تا به امروز که زاویه مانورهای جمهوری اسلامی به تنگ ترین حدّ خود رسیده است. در حقیقت، قصد نگارنده از بازگویی بسیار خلاصه و احیاناً شتاب آلود از این گذشته، آن است که بدانیم اوضاع به هم ریخته منطقه و تأثیر آن بر ایران، به دلیل موقعیّت بسیار حسّاس ژئوپولیتیک کلّ منطقه (از اسراییل تا افغانستان و ترکیه) امر نوی نیست و مسبوق به پیشینه هایی همانند است که در نجات ایران از فروپاشی کامل، نقش بخت و اقبال نیز کم نبوده است.
@zeitoons
شرایط امروز
اما تازگی های شرایط امروز چیست؟ برای بررسی این امر نیز می باید گذشته را بار دیگر مروری کوتاه کرد زیرا چندعامل بسیار مهم در کار است: نخست، فناوری های نوین جنگی که از دهه ۱۹۹۰ بدین سو شکل جنگ را تغییر داده تا بدان حد که آن را جنگ اطلاعاتی (با جنگ سایبری اشتباه نشود) در برابر جنگ صنعتی هم نامیده اند. در این گونه جدید، خط جبهه تقریباً از بین می رود، هدف اصلی به اصطلاح “مغز و مرکز عصبی” است نه “عضلات و دست و پا” و در این رهگذر همه مراکز و زیرساخت های ارتباطی و اطلاعاتی و فرماندهی نخست مورد حمله قرار می گیرند. در مرحله بعدی در صورت لزوم حمله زمینی علیه نیروهایی که همچون کارگران برج بابل هیچگونه ارتباطی با یکدیگر یا با مرکز فرماندهی خود ندارند (همچون جنگ اول ایالات متحد علیه عراق در کویت) آغاز خواهد شد.
https://tinyurl.com/yywa8b9z

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65226

نگاهی به فساد در وزارت بهداشت
وزارت بهداشت، جَنب «ناصرخسرو»

زیتون ـ فریده ریحانی: سعید نمکی، وزیر بهداشت و درمان ایران روز گذشته در جمع خبرنگاران از بازداشت شماری از کارکنان این وزارتخانه به دلیل تخلف در واردات دارو و تجهیزات پزشکی خبر داد. او همچنین گفت که در مواردی داروهای تاریخ مصرف گذشته وارد ایران شده است و در حالی که برخی از وارد‌کنندگان، دو میلیون یورو ارز دولتی برای واردات استنت (فنر) قلب دریافت کرده‌اند، به جای آن کابل برق وارد کرده و فرار کرده‌اند.
@zeitoons
او که پیش از آن هم در روز یکشنبه ۲۳ تیرماه در کمیسیون بهداشت مجلس شورای اسلامی حاضر شده بود، پس از این دیدار با اشاره به فساد گسترده در وزارت بهداشت در صفحه اینستاگرام خود نوشت: «شبکه‌های رانت، فساد و انحصار به هزار و یک رنگ از جیب ملت ارتزاق و داروی مورد نیاز مردم را در بازار سیاه عرضه می‌کنند، در انبارهای پیدا و پنهان احتکار می‌کنند و داروی تقلبی در بازار توزیع می‌کنند.»
@zeitoons
این اظهارات در حالی صورت می‎گیرد که پس از شروع تحریم‏‌های آمریکا علیه ایران، وضعیت دارو و درمان در ایران به یکی از نگرانی‏‌های مهم مردم تبدیل شده است. در دوسال گذشته، بسیاری از داروهای حیاتی در بازار ایران نایاب شده یا قیمت‏‌ها آنقدر بالا رفته است که بسیاری از مردم توان خرید آن را ندارند. هرچند وزارت بهداشت بارها اعلام کرده که از نظر دارویی در کشور مشکلی وجود ندارد، اما مراجعه‌ای کوتاه به برخی از داروخانه‌های شبانه‌روزی در ایران نشان می‎دهد که بیماران با نیازهای خاص در طی این مدت همواره با کمبود داروهای مورد نیاز خود مواجه بوده‌اند.
https://tinyurl.com/y4vathvv

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65247

مهدی کروبی در نامه به احمد جنتی: ایران را نمی‌توان دورهمی اداره کرد

زیتون– مهدی کروبی٬از رهبران در حصر «جنبش سبز»، طی نامه‌ای خطاب به دبیر شورای نگهبان از امر انتخابات به عنوان «پاشنه آشیل حاکمیت» ابراز تاسف کرده و نوشت: «حُبّ ماندن در قدرت و نادیده گرفتن حقّ تعیین سرنوشت مردم کار را به جایی رسانده که امروز مهمترین ویژگی نظام به پاشنه آشیل آن تبدیل شده و طرح انتخابات آزاد و منصفانه از سوی هرکس که باشد تهدیدی برای نظام تلقی می گردد.»

این نامه در واکنش به مصاحبه دبیر شورای نگهبان با روزنامه کیهان به نگارش در آمده است.
@zeitoons


مهدی کروبی در پاسخ به این اظهارات دبیر شورای نگهبان نوشت: «وقتی این مطلب را خواندم هم متأثّر شدم و هم خوشحال! متأثّر ازآن جهت که فردی در لباس روحانیت و در اوج کهولت سنی( ۹۳ سالگی) چنین حب جاه طلبی و ماندن در قدرت او را گرفتار کرده که چنین بی پروا سخن خلاف می گوید و در عصر اطلاعات و رسانه های مجازی، ناشیانه سعی می کند شب را روز و روز را شب تعبیر کند. حسّ خوشحالی ام هم البته از این باب بود که دیدم فردی همچون شما که برای رضایت صاحب قدرت همواره در مقابل اراده مردم قرار گرفته و می گیرید، حال حتّی توان دفاع از کارنامه سیاه شورای نگهبان را ندارد و چاره کار را تنها در قلب واقعیت می داند.»
@zeitoons
این رهبر در حصر جنبش سبز در ادامه این نامه به ذکر مواردی از نقض قانون توسط شورای نگهبان پرداخته است.

متن کامل این نامه که جهت انتشار در اختیار سحام نیوز قرار گرفته٬ بدین شرح است:

باسمه تعالی
آیت الله جنتی، دبیر شورای نگهبان
سلام علیکم

اخیرأ در روزنامه ای سخنی از شما خواندم که به مناسبت سالروز تأسیس شورای نگهبان بیان کرده بودید. در آن روز گفته بودید: “یکی از کار‌های مهم شورای نگهبان انتخابات است و ما به عنوان ناظر انتخابات باید خدا، قانون و اخلاق را در نظر بگیریم. … شورای نگهبان نهاد بی‌طرفی است و کار این نهاد در چارچوب قانون است و برای ما هیچ فرقی ندارد که فرد ثبت‌نام‌کننده مربوط به کدام جریان سیاسی است؛ لذا هرکس شروط مصرح در قانون را داشته باشد احراز صلاحیت می‌شود. … شورای نگهبان وابسته به هیچ جریان سیاسی نیست و تحت تأثیر جریانات سیاسی و هیچ کسی قرار نمی‌گیرد و هیچ ضرر و نفعی هم از اینکه چه کسی وارد مجلس بشود یا نشود نمی‌برد بلکه بر اساس وظیفه‌ای که دارد کار خود را انجام می‌دهد.”
@zeitoons
وقتی این مطلب را خواندم هم متأثّر شدم و هم خوشحال! متأثّر ازآن جهت که فردی در لباس روحانیت و در اوج کهولت سنی( ۹۳ سالگی) چنین حب جاه طلبی و ماندن در قدرت او را گرفتار کرده که چنین بی پروا سخن خلاف می گوید و در عصر اطلاعات و رسانه های مجازی، ناشیانه سعی می کند شب را روز و روز را شب تعبیر کند. حسّ خوشحالی ام هم البته از این باب بود که دیدم فردی همچون شما که برای رضایت صاحب قدرت همواره در مقابل اراده مردم قرار گرفته و می گیرید، حال حتّی توان دفاع از کارنامه سیاه شورای نگهبان را ندارد و چاره کار را تنها در قلب واقعیت می داند.

کیست که نداند شورای نگهبان به محوریت جنابعالی به جای پاسداری از شرع و قانون اساسی، به پاسداری قدرت و جریان خاص سیاسی تبدیل گردیده و در این معامله دو سر باخت، هم روحانیت شیعه را نزد افکار عمومی بی آبرو ساخته و هم ملک و ملّت را به تباهی کشانده است.
@zeitoons
حُبّ ماندن در قدرت و نادیده گرفتن حقّ تعیین سرنوشت مردم کار را به جایی رسانده که امروز مهمترین ویژگی نظام به پاشنه آشیل آن تبدیل شده و طرح انتخابات آزاد از سوی هرکس که باشد تهدیدی برای نظام تلقی می گردد. در حالی که جمهوری اسلامی به اتکاء حمایت و جانفشانی همین مردم بحران های بزرگی نظیر جنگ تحمیلی را پشت سر گذاشت. بدا به حال همه ما که آبروی هزار ساله روحانیت شیعه را قربانی چند دهه حکومت کردیم و در این مسیر باورها و اعتقادات مردم را چنین متزلزل ساختیم.

با آنکه شنیده ام کهولت سن، شما را از درک بسیاری از مسائل عاجز کرده، امّا لازم دیدم به موارد زیر اشاره کنم تا معلوم شود شورای نگهبان در چند دهه گذشته بر اساس مرّ قانون عمل کرده یا قانون را قربانی منافع صاحبان قدرت کرده است.

https://tinyurl.com/y3r5697w

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65278

اقتصاد ایران در ماه‌های منتهی به قبول قطع‌نامه ۵۹۸
«صریح بگو این جنگ ما را به بحران می‌برد یا نمی‌برد»

زیتون ـ جلیل فقیهی: کمتر از دو سال از انقلاب بهمن ۵۷ گذشته بود که ایران ناخواسته وارد یکی از طولانی‌ترین جنگ‌های سده اخیر دنیا شد. جنگی که جان صدها هزار نفر را گرفت، شیره جان اقتصاد ایران را مکید، و در نهایت با قبول قطع‌نامه ۵۹۸ از سوی ایران در ۲۷ تیر ماه سال ۱۳۶۷ پایان یافت. این قطع‌نامه در تیر ماه سال ۱۳۶۶ صادر شد و با آنکه در همان زمان از سوی عراق پذیرفته شد، اما یک سال زمان لازم بود تا ایران نیز به آن روی خوش نشان دهد.

در سال ۶۷، هرچند بخش قابل توجهی از جامعه ایران خواستار پایان جنگ بود، با این وجود، کمتر فرد یا گروهی علنا درباره آن صحبت می‌کرد. آیت‌الله خمینی تنها دو هفته پیش از پذیرش قطع‌نامه گفته بود: «امروز تردید به هر شکلی خیانت به اسلام است، غفلت از مسائل جنگ، خیانت به رسول اللّه‏ (ص) است».

در چنین فضایی و احتمالا متاثر از شعارها، تبلیغات، و تقدیس چندساله جنگ، صحبت از پذیرش قطع‌نامه برای هیچ‌کدام از سران حکومت چندان آسان نبود. مسعود روغنی زنجانی، رئیس وقت سازمان برنامه و بودجه در این‌باره می‌گوید: «اتاقی پشت درِ محل برگزاری جلسات هیات دولت بود که وزرا برای تماس با دفتر و منازل‌شان، یا رفع خستگی و کشیدن سیگار و نوشیدن چای به آنجا می‌رفتند. معمولا وقتی خبر یا گزارشی از وضعیت جنگ ارائه می‌شد وزرا نظرات واقعی‌شان را در آن اتاق با صراحت می‌گفتند و مخالف ادامه جنگ بودند. اما ده متر آن طرف‌تر در اتاق جلسات ماجرا رنگ و بویی دیگر داشت و محکم از آمادگی برای ادامه جنگ صحبت می‌کردند و جلسه حالت شعاری می گرفت».

اما چه شد که آیت‌الله خمینی سرانجام تصیم گرفت قطع‌نامه را بپذیرد؟

قبول قطع‌نامه ۵۹۸ درست ۱۵ روز بعد از ساقط شدن هواپیمای مسافربری ایران به دست آمریکا صورت گرفت. این اتفاق در کنار عوامل دیگری از جمله «از نفس افتادن» نیروهای مسلح ایران، و به خصوص شکست‌های ماه‌های منتهی به تابستان ۶۷، احتمالا از جمله مهمترین دلایل نظامی-عملیاتی قبول قطع‌نامه توسط ایران بودند.

جدای از زمینه‌های نظامی، احتمالا شرایط اقتصادی نامساعد کشور نیز نقش مهمی در تصمیم‌گیری درباره پایان جنگ داشته است.
https://tinyurl.com/yygo25zn

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65285

جنگ نفتی ایران و آمریکا در گفت‌وگو با نمایندۀ پیشین ایران در اوپک
باید نفت‌مان را در کشورهای دیگر ذخیره می‌کردیم

زیتون: فروش نفت در شرایط فعلی، ظاهراً مهم‌ترین مساله سیاست خارجی ایران است. در حالی که دولت ترامپ مشغول اعمال فشار حداکثری بر جمهوری اسلامی ایران است، بریتانیا نیز نفتکش ایرانی را حدود دو هفته قبل در تنگه جبل‌الطارق توقیف کرد. متقابلاً، توقیف نفتکش بریتانیایی در تنگۀ هرمز بر تنش موجود در روابط ایران و بریتانیا افزوده است. از سوی دیگر کاهش فروش نفت ایران، دولت روحانی و اقتصاد ایران را در تنگنا قرار داده است. مطابق بودجه سال ۱۳۹۸، ایران روزانه باید یک‌ونیم میلیون بشکه نفت بفروشد ولی اخبار غیر رسمی حاکی از این است که میزان فروش نفت بسیار کمتر از این رقم است. جریان راست رادیکال در داخل کشور در دو سه ماه گذشته فشار زیادی به بیژن زنگنه وارد کرده است تا او ردای وزارت را از تن درآورد. زنگنه در آخرین اظهارنظرش در تلویزیون ایران، وضع فروش نفت را مطلوب ارزیابی کرد ولی ارقام مربوط به فروش نفت ایران را عین اسرار جنگی دانست که نباید فاش شوند. به نظر می‌رسد در یکی دو هفتۀ اخیر، فشارها برای استعفای بیژن زنگنه تا حدی کاهش یافته است. شاید افزایش تقابل با جهان غرب، یکی از دلایل این امر بوده باشد. متن زیر گفت‌وگویی است با محمدعلی خطیبی، نمایندۀ پیشین ایران در اوپک دربارۀ موضوعات فوق‌الذکر. آقای خطیبی در دوران فعالیت در وزارت نفت، مدیر امور بین‌الملل شرکت ملی نفت و مسئول فروش نفت ایران و نیز مدیر کل اوپک وزارت نفت بوده و در شهریور ۱۳۹۲ بازنشسته شده است. او در مجموع جزو منتقدان بیژن زنگنه است ولی انتقاداتش را فنی و غیرسیاسی می‌داند. با این حال، خطیبی معتقد است کاهش فروش نفت ایران در شرایط تحریم، ناشی از قصور همۀ دولت‌های پس از انقلاب در ساخت پالایشگاه‌های متعدد در ایران، ذخیره‌سازی نفت ایران در کشورهای دیگر و خرید سهام پالایشگاه‌های سایر کشورها از سوی دولت ایران بوده است. 

متن کامل این گفتگو را در ادامه می‎خوانید:

https://zeitoons.com/65325

نقد رویکرد اصلاح‌طلبی تقلیل‌گرایانه؛ موخره‌ای برای یک نقد هفتگانه
سعید رضوی‌فقیه، جواد سلیمانی


در حلقه‌های پیشین از این هفتگانه ذیل عنوان «نقد اصلاح طلبی تقلیل گرایانه» به بخشی از نقدهای خود به عملکرد جریان سیاسی موسوم به «اصلاح طلبان» پرداختیم. در قسمت اول، رقیب‌هراسی، آینده‌ترسانی و ایجاد دو قطبی انحصاری میان «اصلاح‌طلبی به سبک اصلاح‌طلبان» و «براندازی به سبک براندازان» توسط برخی نیروهای اصلاح طلب و از این رهگذر نادیده انگاشتن «جریان سوم» به مثابه یک پروژۀ هدفمند مورد بحث قرار گرفت. در قسمت‌های دوم، سوم و چهارم این سلسله یادداشت ها به نقد اصلاح طلبان و دگردیسی ایشان از اصول اولیۀاصلاح‌طلبی و جنبش نوین اصلاحات پرداخته شد. در قسمت پنجم اما از تبیین معنای «جامعه محوری» و «قدرت محوری» سخن رفت و نیز برداشت نادرست و کاربردهای غلط‌انداز برخی اصلاح طلبان از این تعبیر. در قسمت ششم نیز از خیابان به مثابه قلب سیاست و فضای مشارکت مردم در امر سیاسی و امور عمومی سخن گفتیم.
در قسمت پایانی این هفتگانه نیز قصد داریم به صورت گذرا به چند نکته در باب معضلات «جنبش اصلاح‌طلبی دوم خردادی» بپردازیم. اما پیش از آن به دو فقرۀ انتقادی دیگر در باب عملکرد «اصلاح‌طلبان» اشاره می‌کنیم.
https://tinyurl.com/y4a5u332

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65387

آیا نفوذ ایران در منطقه رو به افول است
غیبت در سوریه، توقف در یمن

زیتون ـ نیلوفر سعیدی: این روزها در حالی که ایران گرفتاری‌های مهمی همچون تنش در خلیج‌فارس٬ دریای عمان و تنگه‌ی هرمز دارد و با انگلیس و آمریکا هم به نقطه‌ای بحرانی‌تر از پیش رسیده است٬ کمی آن سوتر و در کشور بحران‌زده‌ی سوریه٬ تحولاتی در جریان است که ظاهرا ایران و بخش موثر حاکمیت در این منطقه، یعنی سپاه قدس و قاسم سلیمانی نقشی در آن ندارند.

بر اساس اطلاعات منتشر شده از سوی وزارت امور خارجه آمریکا٬ جیمز جفری نماینده‌ی ویژه رئیس جمهور آمریکا در امور سوریه از روز دوشنبه سفری دوروزه به آنکارا پایتخت ترکیه را آغاز کرد تا با مقامات این کشور در مورد سوریه دیدار و گفتگو کند.
یکی از موضوعات مهم مذاکرات نماینده ویژه ترامپ با ترکیه٬ رسیدگی به موضوع فعالیت کمیته تدوین قانون اساسی جدید سوریه است که روسیه نیز با آن مخالفتی ندارد اما ظاهرا ایران تمایلی به فعالیت این کمیته ندارد. چرا که نهایتا هر اصلاحی که در قانون اساسی سوریه ایجاد شود٬ منجر به تقویت نسبی مخالفین بشار خواهد شد.
جفری امروز در ترکیه با هیات‌هایی از وزارت امور خارجه و سرویس اطلاعات این کشور دیدار کرد و قرار است فردا هم با مقامات وزارت دفاع و نهاد ریاست جمهوری صحبت کند. ترک‌ها اعلام کرده‌اند که از وضعیت ادلب و بمباران شدن مخالفین سوری توسط نیروهای بشار اسد به شدت نگران هستند. آنها از آمریکایی‌ها خواسته‌اند که شهر منبج را در اختیار ترکیه قرار داده و یک منطقه‌ی امن ایجاد کند که در آن نیروهای شبه نظامی کُرد حضور نداشته باشند و اگر واشنگتن این گزینه‌ها را رد کند٬ نیروهای ترکیه وارد مناطق شمال سوریه در شرق فرات خواهند شد.
https://tinyurl.com/yy3p4d29

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65382

شمه‌‏ای در باب تفاوت خون‌بهای زن و مرد
صالح طباطبایی

یکی از مسائلی که در دوران نوین، دربارۀ نظام حقوقی اسلام پیش کشیده شده موضوع نابرابری خون‌بها و دیۀ زن و مرد است. در زمانه‌ای که برابری حقوق اساسی زن و مرد به یکی از آرمان‌های جوامع پیشرفته تبدیل شده است، طرح چنین موضوعی دور از انتظار نیست. جان کلام آن است که آیا اسلام ارزش کم‏تری برای جسم و جان زن قائل شده است؟

طرح مسأله
آیا خون‏بهای زن نصف خون‏بهای مرد است؟ اکثر قریب به اتفاق فقیهان اسلامی به این پرسش پاسخ مثبت داده‌اند. آن‏که چنین اتفاق نظری به‌تنهایی بتواند این حکم را همچون «قاعده‌ای اسلامی» ثابت کند مطلبی است که در ادامۀ این بحث به آن خواهیم پرداخت. اکنون شایسته است همین حکم را اندکی بیش‌تر توضیح دهیم.
https://tinyurl.com/y2b2gjv8

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65408

انقلاب اجتماعی در ایران مانع انقلاب سیاسی است
تحولات اجتماعی ایران در گفت‌وگو با ابراهیم فیاض

زیتون: تحولات چشمگیر و شتابان جامعۀ ایران در دو سه دهۀ گذشته، دستمایه‌ای است برای نقدها و دفاعیات منتقدان و مدافعان جمهوری اسلامی. منتقدان معتقدند هستۀ مرکزی قدرت در ایران، متشکل از محافظه‌کارانی است که در برابر تحولات اجتماعی مقاومت می‌کنند و به مطالبات ملت تن نمی‌دهند، ولی مدافعان جمهوری اسلامی بر این نکته انگشت می‌نهند که نظام سیاسی ایران عملاً با دگرگونی‌های عمیق جامعۀ ایران در دو دهۀ گذشته کنار آمده است و آزادی‌های اجتماعی در ایران امروز به هیچ وجه قابل مقایسه با ایران دهه‌های ۶۰ و ۷۰ شمسی نیست. متن زیر گفت‌وگویی است با ابراهیم فیاض، پژوهشگر ایرانی در حوزه‌های جامعه‌شناسی و انسان‌شناسی و دانشیار گروه مردم‌شناسی دانشگاه تهران. ابراهیم فیاض معتقد است در ایران از یکسو انقلابی اجتماعی در حال وقوع است و از سوی دیگر، امنیت مهم‌ترین مطالبۀ مردم است؛ بنابراین روند تغییرات اجتماعی در ایران ادامه خواهد یافت ولی جمهوری اسلامی در اثر یک انقلاب سیاسی از صحنۀ تاریخ حذف نخواهد شد.
https://tinyurl.com/y4xfzfod

متن کامل گفت‌وگوی ابراهیم فیاض با «زیتون» در ادامه می‌آید.

https://zeitoons.com/65251

حسین طائب هم تشکر کرد
«شکار جاسوس‌ها» یا «گاندو-۲»

زیتون ـ مهسا محمدی: «سیاست وزارت اطلاعات از پدافندی به آفندی تغییر کرد» این ادعای در مستندی که شب گذشته به سفارش وزارت اطلاعات ساخته و از صدا و سیمای جمهوری اسلامی پخش شده بود، مطرح شد.

مستند «شکار جاسوس‌ها» بعد از اعلام خبر بازداشت ۱۷ «جاسوس سیا» توسط وزیر اطلاعات جمهوری اسلامی، تهیه شد.
معاون ضد جاسوسی وزارت اطلاعات در تشریح این عملیات گفته است که وزارت اطلاعات در تاریخ ۲۸ خرداد سال جاری موفق شد یک شبکه جاسوسی مرتبط با سازمان اطلاعاتی آمریکا را «منهدم» کند. «جاسوس‌های شناسایی شده شامل شاغلین مراکز حساس و حیاتی، همچنین بخش خصوصی مرتبط با این مراکز هستند که به عنوان پیمانکار یا مشاور در حال فعالیت بوده‌اند» و به صورت «سلولی» فعالیت می‌کردندف به این معنی که «هیچکدام از این افراد با دیگری ارتباطی نداشته و هرکدام با یک افسر سیا در ارتباط بوده اند.»
او همچنین از صدور احکام این افراد و محکومیت بعضی از آنان به اعدام با اتهام افسادفی الارض خبر داد. همچنین گفته شد بازداشت‌شدگانی که همکاری با وزارت اطلاعات را پذیرفته و به عنوان «جاسوس دو جانبه» کار می‌کنند از زندان و اعدام رهیدند.
دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، در واکنش به انتشار این خبر آن را «دروغ محض» دانست و گفت که «ذره‌ای حقیقت» ندارد و در توئیتی آن را «پروگاندای یک رژیم مذهبی» خواند.
مایک پمپئو وزیر خارجه آمریکا هم با رد ادعای وزارت اطلاعات در گفتگو با فاکس نیوز گفته است که «ایران سابقه طولانی در دروغ‌گویی دارد».
محمود علوی، وزیر اطلاعات ایران اما در بخش‌هایی از این مستند گفت که « وزارت اطلاعات در مقاطع مختلف، در عرصه‌های مختلف و در بسترهای مختلف، ضربه‌های تعین‌کننده‌ای را بر سرویس جاسوسی آمریکا وارد کرده است».
https://tinyurl.com/y54frrbx

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65434

خاتمی و ترساندن بیهوده «حکومت» از براندازی و «مردم» از خطر خارجی
رضا علیجانی

آقای خاتمی مدتی پیش می‌گفت حتی اگر او هم ملت را دعوت به شرکت در انتخابات بکند، دیگر کسی حرفش را گوش نمی‌کند. محمدرضا عارف هم می‌گفت آمارها و نظرسنجی‌ها مایوس کننده است و مهدی چمران از جناح مقابل نیز حرف مشابهی می‌زد.
امروزه اما محمد خاتمی دارد حکومت را از تقویت ذهنیت براندازی می‌ترساند و مردم را از خطر جنگ و به خطر افتادن ایران. از این دو نیز یک نتیجه را می گیرد: «اصلاح‌طلبان و مردم ناراضی باید فداکاری و از خودگذشتگی کنند و به خاطر ایران پای صندوق‌ها بیایند تا جلوی خطر اصلی گرفته شود».
البته او در حاشیه، حکومت را هم نصیحت غیرمستقیمی می کند و می‌گوید: اصلاح‌طلبان نمی‌توانند به هر قیمتی وارد انتخابات شوند. اما اضافه می‌کند: انتخابات نباید تحریم شود! او حتی در نصیحت حکومت برای کند کردن تیغ نظارت استصوابی محافظه‌کار و غیرمستقیم است اما در تقاضای از مردم صریح و بی پروا.
چرا خاتمی به استقبال زود هنگام انتخابات رفته است؟ چرا خاتمی به جای مطالبه از حکومت از مردم تقاضای فداکاری دارد؟
به نظر می‌رسد علت تعجیل خاتمی در اعلام موضع انتخاباتی، ترس از این است که موضع عدم شرکت و یا برخورد مشروط با انتخابات که اینک از سوی بسیاری از اصلاح‌طلبان اهل فکر و سخن بیان می‌شود آن‌چنان بر فضای درونی اصلاح‌طلبان غلبه کند که دیگر کسی نتواند این موج را برگرداند. در اصل البته این موج از بدنه به سر منتقل شده است.
وجود سخنان گاه متضاد در میان مجموعه سخنان آقای خاتمی نیز ریشه در تضاد و تنوع بی‌سابقه و تعارض نظر روی انتخابات در میان اصلاح‌طلبان دارد. خاتمی گوشه‌هایی از سخنان هر نظر را بازتاب می‌دهد ولی در نهایت موضع خودش را صریح‌تر و این بار کمی شتاب‌زده بیان کرده است. باز به همین علت و با انگیزه مشابهی است که شکوری‌راد، دبیر کل حزب اتحاد ملت، بهزاد نبوی را به یاری می طلبد تا با سخنرانی دو نفره و به کمک او موج را برگرداند.
مرور این سخنان به روشنی این انگیزه محمد خاتمی و دبیر کل حزب اتحاد را آشکار می‌کند:
https://tinyurl.com/yxa229d5

متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65446