سه چالش بزرگ در برابر ایران
مهدی نوربخش
در حال حاضر سه چالش بزرگ سیاسی و امنیتی در مقابل ایران قرار گرفته است. این چالشها اگر با درایت با آنها برخورد نشود، میتوانند اثرات بزرگ تخریبی و هزینه های بالایی برای منافع و امنیت ملی کشور ما داشته باشند.
اول: اولین چالش از زمانی شروع شد که دولت و سپاه به ارزیابی نادرست از حفظ امنیت خلیج فارس نشسته و به عنوان کشوری که بزرگترین مرز ابی را با این بزرگراه ابی بین المللی دنیا دارد، تلاش نکردند که بهدنیا نشان دهند که حفظ امنیت این منطقه ابی برای ایران حیاتیست و همه تلاش خود را بکار می گیرد تا این ابراه بزرگ و حیاتی امنیت داشته باشد. ابتدا رئیس جمهور کشورمان اقای روحانی از بی امن شدن تنگه هرمز و تهدید ایران برای ایجاد این ناامنی سخن بهمیان اورده بود. اقای روحانی فکر نکرده بود که این تهدید پتانسیل انرا دارد که به تهدیدی برای ایران تبدیل شود و نا امنی این تنگه حیاتی و اقتصادی دوست و دشمن را در مقابل ایران متحد نماید. در بهترین حالت، دولت ایران میتوانست و هنوز هم میتواند که تنگه هرمز را مسدود کند اما این تنگه به فاصله چند روزی باز می شود و برای کشور ما هزینه های بالایی را بدنبلل خواهد داشت. بستن تنگه هرمز ابتدا تمام کشورهایی را که برای تردد کشتی های نفتی و تجاری خود به این تنگه نیاز حیاتی دارند، متحد میکند. این اتحاد بدون شک کشورهایی نظیر عمان و قطر را نیز در بر خواهد گرفت. دوم، به ایجاد یک ائتلاف جهانی بر علیه ایران کمک خواهد کرد. جامعه جهانی به این تهدید رئیس جمهور عکس العمل منفی سریعی نشان داد و اقای روحانی مجبور شدد تا از مواضع گذشته خود کمی عقب نشینی کند. رئیس جمهور کشور ما مجددا و بدنبال اشتباه اول اشتباه دومی را مرتکب شده و گفت که اگر نفت ایران از این منطقه صادر نشود، نفت هیچ کشور دیگری هم صادر نخواهد شد. اگر چه امریکاییها نه به فکر ان بوده و نتوان انرا داشته اند که ایران را از طریق مرزهای ابی در خلیج فارس محاصره کنند(Blockade) ، کاری گه در کوبا به دنبال بحران موشکی (Cuban Missile Crisis)خود با اتحاد جماهیر شوروی گذشته در اکتبر سال ۱۹۶۲ کرده بودند، اما صحبت های اقای روحانی زمینه را برای ایجاد یک ائتلاف برای امنیت تردد کشتی ها در منطقه خلیج فارس توسط امریکا اماده کرد. انها برای ایجاد فشار حداکثری بر روی کشور ما به دنبال زمینه هایی برای فراهم کردن ائتلافهای جهانی هستند.
https://tinyurl.com/yykvn3wb
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65966
مهدی نوربخش
در حال حاضر سه چالش بزرگ سیاسی و امنیتی در مقابل ایران قرار گرفته است. این چالشها اگر با درایت با آنها برخورد نشود، میتوانند اثرات بزرگ تخریبی و هزینه های بالایی برای منافع و امنیت ملی کشور ما داشته باشند.
اول: اولین چالش از زمانی شروع شد که دولت و سپاه به ارزیابی نادرست از حفظ امنیت خلیج فارس نشسته و به عنوان کشوری که بزرگترین مرز ابی را با این بزرگراه ابی بین المللی دنیا دارد، تلاش نکردند که بهدنیا نشان دهند که حفظ امنیت این منطقه ابی برای ایران حیاتیست و همه تلاش خود را بکار می گیرد تا این ابراه بزرگ و حیاتی امنیت داشته باشد. ابتدا رئیس جمهور کشورمان اقای روحانی از بی امن شدن تنگه هرمز و تهدید ایران برای ایجاد این ناامنی سخن بهمیان اورده بود. اقای روحانی فکر نکرده بود که این تهدید پتانسیل انرا دارد که به تهدیدی برای ایران تبدیل شود و نا امنی این تنگه حیاتی و اقتصادی دوست و دشمن را در مقابل ایران متحد نماید. در بهترین حالت، دولت ایران میتوانست و هنوز هم میتواند که تنگه هرمز را مسدود کند اما این تنگه به فاصله چند روزی باز می شود و برای کشور ما هزینه های بالایی را بدنبلل خواهد داشت. بستن تنگه هرمز ابتدا تمام کشورهایی را که برای تردد کشتی های نفتی و تجاری خود به این تنگه نیاز حیاتی دارند، متحد میکند. این اتحاد بدون شک کشورهایی نظیر عمان و قطر را نیز در بر خواهد گرفت. دوم، به ایجاد یک ائتلاف جهانی بر علیه ایران کمک خواهد کرد. جامعه جهانی به این تهدید رئیس جمهور عکس العمل منفی سریعی نشان داد و اقای روحانی مجبور شدد تا از مواضع گذشته خود کمی عقب نشینی کند. رئیس جمهور کشور ما مجددا و بدنبال اشتباه اول اشتباه دومی را مرتکب شده و گفت که اگر نفت ایران از این منطقه صادر نشود، نفت هیچ کشور دیگری هم صادر نخواهد شد. اگر چه امریکاییها نه به فکر ان بوده و نتوان انرا داشته اند که ایران را از طریق مرزهای ابی در خلیج فارس محاصره کنند(Blockade) ، کاری گه در کوبا به دنبال بحران موشکی (Cuban Missile Crisis)خود با اتحاد جماهیر شوروی گذشته در اکتبر سال ۱۹۶۲ کرده بودند، اما صحبت های اقای روحانی زمینه را برای ایجاد یک ائتلاف برای امنیت تردد کشتی ها در منطقه خلیج فارس توسط امریکا اماده کرد. انها برای ایجاد فشار حداکثری بر روی کشور ما به دنبال زمینه هایی برای فراهم کردن ائتلافهای جهانی هستند.
https://tinyurl.com/yykvn3wb
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65966
بهرام نمازی؛ علیه موزهوارگی ملیون
پیمان عارف
۱– اگر آنچنان که در فلسفههای اگزیستانس میگویند وجود را در نسبت با زمان بسنجیم ، گذشته در برابر آینده، خود موجودیتی مستقل خواهد یافت. بدین سان ساحت گذشته چنانکه یاسپرس میگوید ساحت «توانبود» آدمی خواهد بود و ساحت آینده عرصه «طرحافکنی».
و باز در نسبت با زمان است که وجود آدمی از توانبودی اندک و طرحافکنی بسیار به سوی توانبود بسیار و طرحافکنی اندک در سیلان خواهد بود؛ گذشتهای که نام خاطره بر پیشانیاش نقش بسته و آیندهای که بهنام امید میشناسیماش. درچنین فهمی از زیست آدمی در جهان خاطره و امید نسبتی عکس دارند. هر قدر وجود، زمان سپری شده بیشتری داشته باشد، خاطراتش بیشتر و امید و طرحافکنیاش در هستی کمتر خواهد بود.
به دیگر سخن هستی معمرانه و پیرانهسرانه، دیگر از جنس تغییر و طرحافکنی نیست؛ پیرانگی گرچه تهی از تغییرخواهی و طرحافکنی نیست اما در واقع عنصر اصلی هویت پیرانگی با خاطره و گذشته در هم آمیخته که جملگی ریشه در وضع موجود دارد.
پیرشدگی بنابراین پیش و بیش از آنکه یک امر فیزیکی باشد حالتی وجودی و روانشناختی است که شاید بتوان نام «پیرخویی» به آن داد و از حالتی وجودی سخن گفت که در نام امید به تغییر و طرحافکنی برای رخدادهای تحقق نیافته جای خود را به خاطرات گذشته و توضیح چگونگی تحقق رخدادهای گذشته میدهد.
در عارضه بسیار مشهور پیرشدگی که به بیماری آلزایمر میشناسیماش، وجود، دیگر رابطهای با آینده، حال و حتی گذشته نزدیک ندارد اما گذشته دور را چنان به یاد میاورد که تو گویی نه در اکنون بلکه در آن گذشته دور میزید. هیچ چیزی در اکنون بیمار مبتلا به آلزایمر نیست که توجه او را جلب کند اما گذشتههای دور برایش از چنان وضوحی برخوردار است که ساحت اکنون را به کناری میزند و بر جایش مینشیند.
عارضه پیرشدگی را تنها با امید و کنش معطوف به تغییر میتوان کناری زد و بر آن فائق آمد.
https://tinyurl.com/yxmssuzr
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65973
پیمان عارف
۱– اگر آنچنان که در فلسفههای اگزیستانس میگویند وجود را در نسبت با زمان بسنجیم ، گذشته در برابر آینده، خود موجودیتی مستقل خواهد یافت. بدین سان ساحت گذشته چنانکه یاسپرس میگوید ساحت «توانبود» آدمی خواهد بود و ساحت آینده عرصه «طرحافکنی».
و باز در نسبت با زمان است که وجود آدمی از توانبودی اندک و طرحافکنی بسیار به سوی توانبود بسیار و طرحافکنی اندک در سیلان خواهد بود؛ گذشتهای که نام خاطره بر پیشانیاش نقش بسته و آیندهای که بهنام امید میشناسیماش. درچنین فهمی از زیست آدمی در جهان خاطره و امید نسبتی عکس دارند. هر قدر وجود، زمان سپری شده بیشتری داشته باشد، خاطراتش بیشتر و امید و طرحافکنیاش در هستی کمتر خواهد بود.
به دیگر سخن هستی معمرانه و پیرانهسرانه، دیگر از جنس تغییر و طرحافکنی نیست؛ پیرانگی گرچه تهی از تغییرخواهی و طرحافکنی نیست اما در واقع عنصر اصلی هویت پیرانگی با خاطره و گذشته در هم آمیخته که جملگی ریشه در وضع موجود دارد.
پیرشدگی بنابراین پیش و بیش از آنکه یک امر فیزیکی باشد حالتی وجودی و روانشناختی است که شاید بتوان نام «پیرخویی» به آن داد و از حالتی وجودی سخن گفت که در نام امید به تغییر و طرحافکنی برای رخدادهای تحقق نیافته جای خود را به خاطرات گذشته و توضیح چگونگی تحقق رخدادهای گذشته میدهد.
در عارضه بسیار مشهور پیرشدگی که به بیماری آلزایمر میشناسیماش، وجود، دیگر رابطهای با آینده، حال و حتی گذشته نزدیک ندارد اما گذشته دور را چنان به یاد میاورد که تو گویی نه در اکنون بلکه در آن گذشته دور میزید. هیچ چیزی در اکنون بیمار مبتلا به آلزایمر نیست که توجه او را جلب کند اما گذشتههای دور برایش از چنان وضوحی برخوردار است که ساحت اکنون را به کناری میزند و بر جایش مینشیند.
عارضه پیرشدگی را تنها با امید و کنش معطوف به تغییر میتوان کناری زد و بر آن فائق آمد.
https://tinyurl.com/yxmssuzr
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65973
جمهوری اسلامی علیه جمهوری اسلامی
تصفیه حساب «مشهدی»ها با لاریجانیها
زیتون ـ سولماز ایکدر: در طی سالهای اخیر تشت رسوای رییس سابق قوه قضاییه و رییس فعلی مجمع تشخیص مصلحت نظام٬نه یک بار که چندیاست پیدرپی از بام بر زمین میافتد.
از زمستان سال ۹۵ که خبر «حسابهای بانکی رییس قوه قضاییه» منتشر شد تا روز گذشته که خبر احضار٬ بازداشت و انتقال دادستان تهران به بند ۲۰۹ زندان اوین منتشر شد٬ به کرات نام صادق لاریجانی در کسوت رییس دستگاه قضا یا رییس پیشین قوه قضاییه به دلیل «رسوایی» بر صدر اخبار نشست.
@zeioons
او زمستان سال گذشته با همین پرونده سرشار از ابهام و اتهام بر کرسی یکی از مهمترین نهادهای قانون گذاری ایران تکیه زد٬ مجمع تشخیص مصلحت نظام.
جانشین صادق لاریجانی اما چه به نیت تصفیه حساب «طیف مشهد» با «لاریجانیها» به بهانه مبارزه با فساد٬ چه به دلیل «تصفیه» نیروهای رییس پیشین از قوه قضاییه، بررسی اتهامات نزدیکان رییس فعلی مجمع تشخیص مصلحت نظام را رها نکرد. انگیزه رییسی حتی میتواند ساختن پروفایل ضد فسادی برای خود باشد تا شاید در روز مبادا به کار آید.
قوه قضاییه به ریاست ابراهیم رئیسی٬ روزهاست که تبدیل شده به منبع انتشار اخبار از فساد و قانون شکنی رییس پیشین این قوه.
https://tinyurl.com/y5vpu5xp
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65963
تصفیه حساب «مشهدی»ها با لاریجانیها
زیتون ـ سولماز ایکدر: در طی سالهای اخیر تشت رسوای رییس سابق قوه قضاییه و رییس فعلی مجمع تشخیص مصلحت نظام٬نه یک بار که چندیاست پیدرپی از بام بر زمین میافتد.
از زمستان سال ۹۵ که خبر «حسابهای بانکی رییس قوه قضاییه» منتشر شد تا روز گذشته که خبر احضار٬ بازداشت و انتقال دادستان تهران به بند ۲۰۹ زندان اوین منتشر شد٬ به کرات نام صادق لاریجانی در کسوت رییس دستگاه قضا یا رییس پیشین قوه قضاییه به دلیل «رسوایی» بر صدر اخبار نشست.
@zeioons
او زمستان سال گذشته با همین پرونده سرشار از ابهام و اتهام بر کرسی یکی از مهمترین نهادهای قانون گذاری ایران تکیه زد٬ مجمع تشخیص مصلحت نظام.
جانشین صادق لاریجانی اما چه به نیت تصفیه حساب «طیف مشهد» با «لاریجانیها» به بهانه مبارزه با فساد٬ چه به دلیل «تصفیه» نیروهای رییس پیشین از قوه قضاییه، بررسی اتهامات نزدیکان رییس فعلی مجمع تشخیص مصلحت نظام را رها نکرد. انگیزه رییسی حتی میتواند ساختن پروفایل ضد فسادی برای خود باشد تا شاید در روز مبادا به کار آید.
قوه قضاییه به ریاست ابراهیم رئیسی٬ روزهاست که تبدیل شده به منبع انتشار اخبار از فساد و قانون شکنی رییس پیشین این قوه.
https://tinyurl.com/y5vpu5xp
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65963
اجماع سران قوا برای جبران کسری بودجه
از جیب خوردن پدران، مقروض شدن فرزندان
زیتون ـ جلیل فقیهی: هفته گذشته «شورای عالی هماهنگی اقتصادی سران قوا» تغییرات بودجه سال ۹۸ را تصویب کرد. این تغییرات به منظور جبران کسری بودجه صورت گرفته است.
بر اساس مصوبات این شورا، کسری بودجه امسال باید از ۴ منبع تامین شود: صندوق توسعه ملی، حساب ذخیره ارزی، انتشار اوراق و مولدسازی داراییها.
شاید بتوان گفت «به تعویق انداختن مشکلات» و «دست بردن به اندوختهها» بیان خلاصهای از مصوبات سران قوا باشد.
دلایل کسری بودجه
بودجه ۹۸ بسیار خوشبینانه و با فرض فروش حدود یک و نیم میلیون بشکه نفت در روز بسته شده بود.
میزان صادرات نفت ایران در ماههای گذشته، به خصوص بعد از پایان مهلت شش ماهه آمریکا به خریداران بزرگ نفت ایران، به شدت کاهش یافته است. در حال حاضر میزان دقیق صادرات نفت ایران مشخص نیست. ایران و خریداران نفت ایران، به دلایل قابل فهم، ترجیح میدهند اطلاعات مبادلات نفتی را علنی نکنند. برخی گزارشها فروش نفت ایران را بین ٣۰۰ هزار تا ۵۰۰ هزار بشکه در روز تخمین میزنند. به تازگی حمید پورمحمدی، معاون سازمان برنامه و بودجه اعلام کرده که میزان فروش نفت ایران ٣۰۰ هزار بشکه در روز است.
https://tinyurl.com/y6c8gsa9
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66010
از جیب خوردن پدران، مقروض شدن فرزندان
زیتون ـ جلیل فقیهی: هفته گذشته «شورای عالی هماهنگی اقتصادی سران قوا» تغییرات بودجه سال ۹۸ را تصویب کرد. این تغییرات به منظور جبران کسری بودجه صورت گرفته است.
بر اساس مصوبات این شورا، کسری بودجه امسال باید از ۴ منبع تامین شود: صندوق توسعه ملی، حساب ذخیره ارزی، انتشار اوراق و مولدسازی داراییها.
شاید بتوان گفت «به تعویق انداختن مشکلات» و «دست بردن به اندوختهها» بیان خلاصهای از مصوبات سران قوا باشد.
دلایل کسری بودجه
بودجه ۹۸ بسیار خوشبینانه و با فرض فروش حدود یک و نیم میلیون بشکه نفت در روز بسته شده بود.
میزان صادرات نفت ایران در ماههای گذشته، به خصوص بعد از پایان مهلت شش ماهه آمریکا به خریداران بزرگ نفت ایران، به شدت کاهش یافته است. در حال حاضر میزان دقیق صادرات نفت ایران مشخص نیست. ایران و خریداران نفت ایران، به دلایل قابل فهم، ترجیح میدهند اطلاعات مبادلات نفتی را علنی نکنند. برخی گزارشها فروش نفت ایران را بین ٣۰۰ هزار تا ۵۰۰ هزار بشکه در روز تخمین میزنند. به تازگی حمید پورمحمدی، معاون سازمان برنامه و بودجه اعلام کرده که میزان فروش نفت ایران ٣۰۰ هزار بشکه در روز است.
https://tinyurl.com/y6c8gsa9
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66010
اکانتهای ناامن و مورد «نوشین جعفری»
زیتون ـ مهسا محمدی:بسیاری از خبرهای مرتبط با ایران بالاخص درباره پروندههای «امنیتی» و سیاسی این روزها از صفر تا صد آن در توئیتر ساخته و پرداخته میشود، افراد را متهم میکنند، به دادگاه میکشانند آزاد یا محکوم میکندو حتی بلاتکلیف نگاه میدارند.
خبر بازداشت نوشین جعفری خبرنگار اجتماعی و عکاس هنری که موضوع داغ این روهای توییتر سیاسی فارسی است هم یکی از این اخبار بود.
اولین بار اکانتی با نام «دختر خورشید» که بر مبنای اصطلاحات معمول در توئیتر فارسی ویژگیهای «اکانت ناامن» را دارد خبر بازداشت صاحب اکانت دیگری با نام مستعار «یار دبستانی» را داد. او همزمان با تگ کردن عدهای از اکانتهای موسوم به برانداز از آنان خواست که محتاط باشند.
@zeitoons
خیلی زود کاربر دیگری به نام «آسید» که از کاربران مصطلحا «ارزشی» است با بازنشر توئیت «دختر خورشید» میان بازداشت «یار دبستانی» و نوشین جعفری ارتباط برقرار کرد و گفت که جعفری نویسنده این اکانت بوده.
این در حالی بود که بعد از بازداشت نوشین جعفری باز هم اکانت یار دبستانی به روز شد.
«آسید» در توئیتهای بعدی خود که توسط همقطارانش بازنشر میشد مدعی شد که «پرونده نوشین.ج، یک موضوع جناحی نیست و ابدا دعوای استادیومی اصلاحطلب و اصولگرا، جایی در این پرونده ندارد.. گمان نمیکنم حتی اصلاحطلبان هم هتاکی به مقدسات را قابل دفاع بدانند.. ضمن اینکه گویا ابعاد پرونده هم محدود در اکانت یاردبستانی نیست!»
حالی که مقامات رسمی هنوز هیچ اظهارنظری درباره اصل خبر بازداشت این عکاس هم نکرده بودند پرونده جعفری در توئیتر در حال سنگینتر شدن بود. هر آنچه که «یار دبستانی» در توئیتر خود نوشته بود حالا به صورت بالقوه یکی از اتهامات نوشین جعفری به حساب میآمد. داستان خیلی به سرعت و قارچوار رشد کرد و به درخواست اعدام برای این عکاس رسید.
https://tinyurl.com/y2llz9yh
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65998
زیتون ـ مهسا محمدی:بسیاری از خبرهای مرتبط با ایران بالاخص درباره پروندههای «امنیتی» و سیاسی این روزها از صفر تا صد آن در توئیتر ساخته و پرداخته میشود، افراد را متهم میکنند، به دادگاه میکشانند آزاد یا محکوم میکندو حتی بلاتکلیف نگاه میدارند.
خبر بازداشت نوشین جعفری خبرنگار اجتماعی و عکاس هنری که موضوع داغ این روهای توییتر سیاسی فارسی است هم یکی از این اخبار بود.
اولین بار اکانتی با نام «دختر خورشید» که بر مبنای اصطلاحات معمول در توئیتر فارسی ویژگیهای «اکانت ناامن» را دارد خبر بازداشت صاحب اکانت دیگری با نام مستعار «یار دبستانی» را داد. او همزمان با تگ کردن عدهای از اکانتهای موسوم به برانداز از آنان خواست که محتاط باشند.
@zeitoons
خیلی زود کاربر دیگری به نام «آسید» که از کاربران مصطلحا «ارزشی» است با بازنشر توئیت «دختر خورشید» میان بازداشت «یار دبستانی» و نوشین جعفری ارتباط برقرار کرد و گفت که جعفری نویسنده این اکانت بوده.
این در حالی بود که بعد از بازداشت نوشین جعفری باز هم اکانت یار دبستانی به روز شد.
«آسید» در توئیتهای بعدی خود که توسط همقطارانش بازنشر میشد مدعی شد که «پرونده نوشین.ج، یک موضوع جناحی نیست و ابدا دعوای استادیومی اصلاحطلب و اصولگرا، جایی در این پرونده ندارد.. گمان نمیکنم حتی اصلاحطلبان هم هتاکی به مقدسات را قابل دفاع بدانند.. ضمن اینکه گویا ابعاد پرونده هم محدود در اکانت یاردبستانی نیست!»
حالی که مقامات رسمی هنوز هیچ اظهارنظری درباره اصل خبر بازداشت این عکاس هم نکرده بودند پرونده جعفری در توئیتر در حال سنگینتر شدن بود. هر آنچه که «یار دبستانی» در توئیتر خود نوشته بود حالا به صورت بالقوه یکی از اتهامات نوشین جعفری به حساب میآمد. داستان خیلی به سرعت و قارچوار رشد کرد و به درخواست اعدام برای این عکاس رسید.
https://tinyurl.com/y2llz9yh
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/65998
بیانیههای ۱۴ امضا و آثار آن
آنها از جمهوری اسلامی نمیترسند
زیتون ـ محمدرضا سرداری: در شرایطی که جمهوری اسلامی با یکی از بزرگترین بحرانهای خارجی خویش دست و پنجه نرم میکند و در آستانه انتخابات نه چندان آسان مجلس یازدهم قرار دارد؛ موج تازهای از بیانیهنویسی علیه آیتالله علی خامنهای به راه افتاده. در آخرین کنش از این دست تعدادی از فعالان سیاسی زن داخل و خارج از کشور با امضای بیانیههای جداگانهای خواستار استعفای رهبر جمهوری اسلامی شدهاند.
از سوی دیگر آخرین گزارشها حکایت از بازداشت تعدادی از امضاکنندگان بیانیههای فعالان داخل کشور و همراهان آنان دارد. جواد لعل محمدی به عنوان سخنگوی « کمیته حمایت از ۱۴ نفر» اعلام کرده که تعدادی از هواداران این کمیته قصد دارند تا در اعتراض به این بازداشتها مقابل دادگستری خراسان تجمع کنند.
@zeitoons
محوریت آن حرکت که ابتدا از داخل ایران آغاز شد را برخی از چهرههای شناخته شده مخالف رهبری آیتالله خامنهای همچون محمد نوریزاد، هنرمند و ستون نویس پیشین روزنامه کیهان؛ محمد ملکی رئیس دانشگاه تهران در دوره انقلاب، گوهر عشقی مادر ستار بهشتی و محمد مهدوی فر از جانبازان جنگ در دست دارند. آن بیانیه ۱۴ امضا، خرداد ماه گذشته منتشر شد. اما اخیراً بیانیه دیگری نیز به امضای ۱۴ فعال زن رسیده که در آن با اشاره به تبعیض جنسی در نظام حقوقی جمهوری اسلامی خواستار استعفای خامنهای و گذار از جمهوری اسلامی شدهاند. در حمایت از این بیانیه ۱۴ کنشگر زن در خارج از کشور نیز بیانیه امضا کرده و از خواسته فعالان زن در ایران حمایت کردهاند. مهر انگیز کار و مسیح علی نژاد از جمله امضا کنندگان این بیانیه به شمار میروند.
آیا بیانیهها محتوای تازهای دارد؟
نامه خرداد ماه فعالان سیاسی تحول طلب ادبیات خاص خویش را دارد. ادبیاتی که جمهوری اسلامی را دچار بیماری لاعلاج میبیند و خواستار گذار از آن با حمایت بینالمللی است. «از ایرانیان میخواهیم که برای مقابله با سرطانِ جمهوری اسلامی، رهایی ایران زمین را در کانونِ محوریترین خواستههای خویش جای دهند، و با امضای «نه به جمهوری اسلامی»، به ترسیم فردایی آباد و آزاد خیزش کنند.»
https://tinyurl.com/y36k88by
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66048
آنها از جمهوری اسلامی نمیترسند
زیتون ـ محمدرضا سرداری: در شرایطی که جمهوری اسلامی با یکی از بزرگترین بحرانهای خارجی خویش دست و پنجه نرم میکند و در آستانه انتخابات نه چندان آسان مجلس یازدهم قرار دارد؛ موج تازهای از بیانیهنویسی علیه آیتالله علی خامنهای به راه افتاده. در آخرین کنش از این دست تعدادی از فعالان سیاسی زن داخل و خارج از کشور با امضای بیانیههای جداگانهای خواستار استعفای رهبر جمهوری اسلامی شدهاند.
از سوی دیگر آخرین گزارشها حکایت از بازداشت تعدادی از امضاکنندگان بیانیههای فعالان داخل کشور و همراهان آنان دارد. جواد لعل محمدی به عنوان سخنگوی « کمیته حمایت از ۱۴ نفر» اعلام کرده که تعدادی از هواداران این کمیته قصد دارند تا در اعتراض به این بازداشتها مقابل دادگستری خراسان تجمع کنند.
@zeitoons
محوریت آن حرکت که ابتدا از داخل ایران آغاز شد را برخی از چهرههای شناخته شده مخالف رهبری آیتالله خامنهای همچون محمد نوریزاد، هنرمند و ستون نویس پیشین روزنامه کیهان؛ محمد ملکی رئیس دانشگاه تهران در دوره انقلاب، گوهر عشقی مادر ستار بهشتی و محمد مهدوی فر از جانبازان جنگ در دست دارند. آن بیانیه ۱۴ امضا، خرداد ماه گذشته منتشر شد. اما اخیراً بیانیه دیگری نیز به امضای ۱۴ فعال زن رسیده که در آن با اشاره به تبعیض جنسی در نظام حقوقی جمهوری اسلامی خواستار استعفای خامنهای و گذار از جمهوری اسلامی شدهاند. در حمایت از این بیانیه ۱۴ کنشگر زن در خارج از کشور نیز بیانیه امضا کرده و از خواسته فعالان زن در ایران حمایت کردهاند. مهر انگیز کار و مسیح علی نژاد از جمله امضا کنندگان این بیانیه به شمار میروند.
آیا بیانیهها محتوای تازهای دارد؟
نامه خرداد ماه فعالان سیاسی تحول طلب ادبیات خاص خویش را دارد. ادبیاتی که جمهوری اسلامی را دچار بیماری لاعلاج میبیند و خواستار گذار از آن با حمایت بینالمللی است. «از ایرانیان میخواهیم که برای مقابله با سرطانِ جمهوری اسلامی، رهایی ایران زمین را در کانونِ محوریترین خواستههای خویش جای دهند، و با امضای «نه به جمهوری اسلامی»، به ترسیم فردایی آباد و آزاد خیزش کنند.»
https://tinyurl.com/y36k88by
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66048
ایران در گفتگوی بولتون و بریتانیا
آیا ائتلاف علیه ایران پا میگیرد
زیتون ـ یلدا امیری: ایالات متحده آمریکا همزمان با اعمال تحریمهای سخت علیه جمهوری اسلامی به دنبال ایجاد ائتلافی علیه ایران است. اما از سوی دیگر کشورهای اروپایی ترجیح میدهند اوضاع را کمی آرام کنند، این تفاوت مواضع حتی به تنش های کلامی میان اعضای ناتو نیز رسیده است. ظاهرا ائتلافی که آمریکا قصد دارد علیه جمهوری اسلامی تشکیل دهد فعلا به جایی نرسیده است.
خبرگزاری رویترز پیش از این نوشته بود که جان بولتون، مشاور امنیت ملی آمریکا در سفرش به لندن که تا روز سهشنبه ادامه دارد، قرار است در مذاکرات خود از بریتانیا بخواهد تا اعمال فشار بر ایران را شدت ببخشد و سیاست خود درباره ایران را با سیاست واشنگتن همسوتر کنند. با وجود این بولتون در لندن گفت که «بهتر است گفتوگو با بریتانیا درباره ایران و چین به تعویق بیفتد.»
مشاور امنیت ملی کاخ سفید، به مقامهای بریتانیا گفته شاید بهتر باشد گفتوگوها درباره مسائلی مانند ایران، چین و شرکت هواوی به زمانی دیگر موکول شود.
https://tinyurl.com/yywbjcqk
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66069
آیا ائتلاف علیه ایران پا میگیرد
زیتون ـ یلدا امیری: ایالات متحده آمریکا همزمان با اعمال تحریمهای سخت علیه جمهوری اسلامی به دنبال ایجاد ائتلافی علیه ایران است. اما از سوی دیگر کشورهای اروپایی ترجیح میدهند اوضاع را کمی آرام کنند، این تفاوت مواضع حتی به تنش های کلامی میان اعضای ناتو نیز رسیده است. ظاهرا ائتلافی که آمریکا قصد دارد علیه جمهوری اسلامی تشکیل دهد فعلا به جایی نرسیده است.
خبرگزاری رویترز پیش از این نوشته بود که جان بولتون، مشاور امنیت ملی آمریکا در سفرش به لندن که تا روز سهشنبه ادامه دارد، قرار است در مذاکرات خود از بریتانیا بخواهد تا اعمال فشار بر ایران را شدت ببخشد و سیاست خود درباره ایران را با سیاست واشنگتن همسوتر کنند. با وجود این بولتون در لندن گفت که «بهتر است گفتوگو با بریتانیا درباره ایران و چین به تعویق بیفتد.»
مشاور امنیت ملی کاخ سفید، به مقامهای بریتانیا گفته شاید بهتر باشد گفتوگوها درباره مسائلی مانند ایران، چین و شرکت هواوی به زمانی دیگر موکول شود.
https://tinyurl.com/yywbjcqk
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66069
آرمان سیاسی یا روش تحقق آن؟ نقدی روشی بر بیانیههای گذار از جمهوری اسلامی
احسان ابراهیمی
سیاست عبارت است از علم مدیریت، کسب و حفظ قدرت از رهگذر ابزار و روندهای مشروع و قانونی. ازینرو، کودتا، جنگ داخلی، مداخله خارجی، انقلاب و استبداد به مثابه تعطیلی سیاست و سیاستورزی شناخته میشوند.
نسبت آرمان سیاسی و روش تحقق آن نیز از جمله اموریست که در «فلسفه سیاست» بحث میشود و نه علم آن. به دیگر سخن، علم سیاست، ناظر به روشهای پیگیری و تحقق آرمان سیاسی است و نقطه آغازین آن، همین تبیین روشهاییست که سیاستمداران در چارچوب احزاب و جمعیتهای سیاسی ارائه میدهند.
بدین قرار، تفاوت جمعیتها و احزاب سیاسی از یکدیگر، ابتدائاً و در اصلیترین سطح آن، تفاوت در راهکارها و روشهاییست که در خدمت آرمان سیاسی به کار میگیرند و با پشتیبانی رأی مردم و گروه مخاطب و هوادار، با توسل بدانها، به آرمانهای سیاسی مطلوب و مختار نزدیک میشوند.
در برابر قدرت مستقر و احزاب و گروههای درون قدرت، اپوزیسیون و مخالفان معتقد به امنیت و منافع ملی، نیز ملزم به تبیین روشها و راههای تحقق آرمانهای سیاسی برای اصلاح یا تغییر قدرت مستقر هستند. اپوزیسیونی که تنها به تبیین آرمانهایش بپردازد و در ارائه روش برای تحققِشان تأخیر و تعلل داشته باشد یا ناتوان از ایجاد تقابل واقعی مبتنی بر طبقه هوادار در بستر و میدان سیاست باشد، برای قدرت مستقر، بیخطر خواهد بود و اساساً وارد سیاست نشده است.
اخیراً در فضای رسانهای، بیانیههایی منتشر میشود با خواست استعفای رهبر جمهوری اسلامی و گذار از جمهوری اسلامی. (گزارشی ازین سه بیانیه در این نشانی دست یافتنی است.)
جدا از فهرست اسامی امضاکنندگان این بیانیهها، که سابقهای به عمر جمهوری اسلامی در مخالفت و بیان صرف آرمان سیاسیشان دارند، چند خلل جدی در این بیانیه ها وجود دارد که تلاش می شود در فرازهای بعدی بدانها اشاره شود.
https://tinyurl.com/yyyq4htb
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66096
احسان ابراهیمی
سیاست عبارت است از علم مدیریت، کسب و حفظ قدرت از رهگذر ابزار و روندهای مشروع و قانونی. ازینرو، کودتا، جنگ داخلی، مداخله خارجی، انقلاب و استبداد به مثابه تعطیلی سیاست و سیاستورزی شناخته میشوند.
نسبت آرمان سیاسی و روش تحقق آن نیز از جمله اموریست که در «فلسفه سیاست» بحث میشود و نه علم آن. به دیگر سخن، علم سیاست، ناظر به روشهای پیگیری و تحقق آرمان سیاسی است و نقطه آغازین آن، همین تبیین روشهاییست که سیاستمداران در چارچوب احزاب و جمعیتهای سیاسی ارائه میدهند.
بدین قرار، تفاوت جمعیتها و احزاب سیاسی از یکدیگر، ابتدائاً و در اصلیترین سطح آن، تفاوت در راهکارها و روشهاییست که در خدمت آرمان سیاسی به کار میگیرند و با پشتیبانی رأی مردم و گروه مخاطب و هوادار، با توسل بدانها، به آرمانهای سیاسی مطلوب و مختار نزدیک میشوند.
در برابر قدرت مستقر و احزاب و گروههای درون قدرت، اپوزیسیون و مخالفان معتقد به امنیت و منافع ملی، نیز ملزم به تبیین روشها و راههای تحقق آرمانهای سیاسی برای اصلاح یا تغییر قدرت مستقر هستند. اپوزیسیونی که تنها به تبیین آرمانهایش بپردازد و در ارائه روش برای تحققِشان تأخیر و تعلل داشته باشد یا ناتوان از ایجاد تقابل واقعی مبتنی بر طبقه هوادار در بستر و میدان سیاست باشد، برای قدرت مستقر، بیخطر خواهد بود و اساساً وارد سیاست نشده است.
اخیراً در فضای رسانهای، بیانیههایی منتشر میشود با خواست استعفای رهبر جمهوری اسلامی و گذار از جمهوری اسلامی. (گزارشی ازین سه بیانیه در این نشانی دست یافتنی است.)
جدا از فهرست اسامی امضاکنندگان این بیانیهها، که سابقهای به عمر جمهوری اسلامی در مخالفت و بیان صرف آرمان سیاسیشان دارند، چند خلل جدی در این بیانیه ها وجود دارد که تلاش می شود در فرازهای بعدی بدانها اشاره شود.
https://tinyurl.com/yyyq4htb
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66096
«رعیت» و «محذوریت» قوه قضائیه
زیتون ـ نیلوفر سعیدی: امروز سخنان سخنگوی قوه قضائیه در خبرگزاری تسنیم از رسانههای وابسته به سپاه در مورد دستگیری حسن میرکاظمی مشهور به حسن رعیت با ۱۷ قلاده ببر٬ این گونه بازتاب یافت: «بارها گفتهایم قبل از اثبات مجرمیت اسم نیاورید، با آوردن مشخصات دچار معذوریت برای پاسخگویی میشوم لذا با رعایت محذوریتهای قانونی اصل بازداشت این فرد را تایید میکنم و عناوین اتهامی به خاطر این که در مرحله تحقیقات مقدماتی است، بعد از رسیدگی اعلام میشود.»
با نگاهی به سوابق رعیت و همچنین قوه قضاییه میتوان حدس زد که معذوریت سخنگوی قوه قضاییه نه چنانچه مدعی شد از روی «محذوریتهای قانونی» که به دلایل دیگری است. چرا که در همین گفتگوی خبری او اتهامات نوشین جعفری، عکاس و خبرنگار زندانی که به لحاظ جایگاه متهم در وضعیتی مشابه میرکاظمی قرار داشت را به راحتی برشمرد.
@zeitoons
رعیتی بیشباهت به رعایا
هنوز فایل تصویری موثقی که نشان دهندهی وجود ۱۷ قلاده ببر در ویلای رعیت باشد٬ منتشر نشده اما این خبر دهان به دهان میچرخد و لااقل تابحال هم کسی آن را تکذیب نکرده است. در صورت صحت خبر، این وضعیت بازتولید تصویر آشنایی است که در طی سالهای اخیر از مفسدین مالی ایران میبینیم. بابک زنجانی و هادی رضوی هر کدام موتور سیکلتهای گرانقیمت پانصد میلیون تومانی در اختیار داشته و خرید خودروهای میلیاردی و ویلاهای تجملی از حاشیههای دایمی زندگی این افراد است. این وضعیت حاکی از آن است که رانتهای مالی بزرگی در ساختار مالی و امنیتی در ایران به وجود آمده و این افراد با استفاده از خلاهای قانونی و عدم نظارت و در پیوند با مراکز قدرت و حاشیه امنیتی ناشی از آن بر گلوگاههای ویژهی گمرکی هم مسلط شده و به این ترتیب یک شبه ره صد ساله پیمودهاند.
@zeitoons
رعیت را از بزرگترین بدهکاران بانکی کشور نامیدهاند که بخش بزرگی از معوقات بانکی بانک کشاورزی در اختیار اوست. اگر چه رقم دقیق این بدهی و مکانیسم اعطای سپردهها تشریح نشده است اما رقم اولیهی بدهی او در سال ۱۳۸۷ معادل ۱۸۵ میلیارد تومان بوده است.
میرکاظمی (رعیت) صاحب کارخانجات «دنیای فلز»، شرکت «لوح فشرده پارس»، شرکت «رنوس»، «مجتمع کشت و صنعت فدک» در استان تهران، کارخانجات «دنیای فلز» در شهر اردستان یزد، «مجتمع فولاد و ذوب آهن ازنا» در استان لرستان و رئیس هیئت ثارالله واقع در محله شمس آباد تهران در مسجد امام هادی است.
همه دوستان «رعیت»
مهمترین وجه مشترک مفسدین اقتصادی موسوم به دانهدرشتها که حسن رعیت هم از آن مستثنی نیست٬ اتصال آنان با حلقههای مهم قدرت در دستگاههای حاکمیتی و نظامی جمهوری اسلامی است. گفته میشود که رعیت علاوه بر ارتباط با سپاه٬ بسیج و لباس شخصیها٬ چند بار به عراق نیز سفر کرده و احتمالا این سفرها با اقدامات اقتصادی سپاه قدس در عراق مرتبط بوده است.
https://tinyurl.com/y2j25c5c
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66095
زیتون ـ نیلوفر سعیدی: امروز سخنان سخنگوی قوه قضائیه در خبرگزاری تسنیم از رسانههای وابسته به سپاه در مورد دستگیری حسن میرکاظمی مشهور به حسن رعیت با ۱۷ قلاده ببر٬ این گونه بازتاب یافت: «بارها گفتهایم قبل از اثبات مجرمیت اسم نیاورید، با آوردن مشخصات دچار معذوریت برای پاسخگویی میشوم لذا با رعایت محذوریتهای قانونی اصل بازداشت این فرد را تایید میکنم و عناوین اتهامی به خاطر این که در مرحله تحقیقات مقدماتی است، بعد از رسیدگی اعلام میشود.»
با نگاهی به سوابق رعیت و همچنین قوه قضاییه میتوان حدس زد که معذوریت سخنگوی قوه قضاییه نه چنانچه مدعی شد از روی «محذوریتهای قانونی» که به دلایل دیگری است. چرا که در همین گفتگوی خبری او اتهامات نوشین جعفری، عکاس و خبرنگار زندانی که به لحاظ جایگاه متهم در وضعیتی مشابه میرکاظمی قرار داشت را به راحتی برشمرد.
@zeitoons
رعیتی بیشباهت به رعایا
هنوز فایل تصویری موثقی که نشان دهندهی وجود ۱۷ قلاده ببر در ویلای رعیت باشد٬ منتشر نشده اما این خبر دهان به دهان میچرخد و لااقل تابحال هم کسی آن را تکذیب نکرده است. در صورت صحت خبر، این وضعیت بازتولید تصویر آشنایی است که در طی سالهای اخیر از مفسدین مالی ایران میبینیم. بابک زنجانی و هادی رضوی هر کدام موتور سیکلتهای گرانقیمت پانصد میلیون تومانی در اختیار داشته و خرید خودروهای میلیاردی و ویلاهای تجملی از حاشیههای دایمی زندگی این افراد است. این وضعیت حاکی از آن است که رانتهای مالی بزرگی در ساختار مالی و امنیتی در ایران به وجود آمده و این افراد با استفاده از خلاهای قانونی و عدم نظارت و در پیوند با مراکز قدرت و حاشیه امنیتی ناشی از آن بر گلوگاههای ویژهی گمرکی هم مسلط شده و به این ترتیب یک شبه ره صد ساله پیمودهاند.
@zeitoons
رعیت را از بزرگترین بدهکاران بانکی کشور نامیدهاند که بخش بزرگی از معوقات بانکی بانک کشاورزی در اختیار اوست. اگر چه رقم دقیق این بدهی و مکانیسم اعطای سپردهها تشریح نشده است اما رقم اولیهی بدهی او در سال ۱۳۸۷ معادل ۱۸۵ میلیارد تومان بوده است.
میرکاظمی (رعیت) صاحب کارخانجات «دنیای فلز»، شرکت «لوح فشرده پارس»، شرکت «رنوس»، «مجتمع کشت و صنعت فدک» در استان تهران، کارخانجات «دنیای فلز» در شهر اردستان یزد، «مجتمع فولاد و ذوب آهن ازنا» در استان لرستان و رئیس هیئت ثارالله واقع در محله شمس آباد تهران در مسجد امام هادی است.
همه دوستان «رعیت»
مهمترین وجه مشترک مفسدین اقتصادی موسوم به دانهدرشتها که حسن رعیت هم از آن مستثنی نیست٬ اتصال آنان با حلقههای مهم قدرت در دستگاههای حاکمیتی و نظامی جمهوری اسلامی است. گفته میشود که رعیت علاوه بر ارتباط با سپاه٬ بسیج و لباس شخصیها٬ چند بار به عراق نیز سفر کرده و احتمالا این سفرها با اقدامات اقتصادی سپاه قدس در عراق مرتبط بوده است.
https://tinyurl.com/y2j25c5c
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66095
برونسپاری سانسور در وزارت ارشاد
چند میگیری سانسور کنی
زیتون ـ مهسا محمدی: روز گذشته تصویر قراردادی میان وزارت ارشاد و یک شرکتِ خصوصی برای پروژه سانسور کتاب، منتشر شد. در این قراداد که برای ۶ ماهه دوم سال ۹۷ بسته شده بود تعهد شد که بابت بررسی و سانسور ۱۵ میلیون صفحه کتاب چهارمیلیارد تومان به این شرکت پرداخت شود.
وزارت ارشاد و شرکت خصوصی مذکور هیچکدام تابحال به واکنشهای شکل گرفته حول این خبر عکسالعملی نشان ندادند.
این قرارداد اما هم دستمایه طنز شده و هم باعث تاسف. گروهی به سخره آن را تلاش برای کارآفرینی در عرصه پربحران نشر میخوانند و عدهای هم برونسپاری سانسور در دولت. افرادی هم از این شاکیاند که پولی که باید به زخم فرهنگ و کتاب در ایران زده شود برای سانسور و زخم زدن بر آن هزینه میشود.
سانسور در ساختار جمهوری اسلامی همیشه محل اختلاف میان نویسندگان، مترجمان و تولیدکنندگان محصولات فرهنگی و نظام جمهوری اسلامی بوده است و دردسرهای فراوانی از عدم انتشار و خمیر شدن کتابها تا زندان و مجازات نویسندگان و ناشران را به دنبال داشته است.
حالا اما به نظر میرسد که دردسر سانسور کردن دامن خود نظام را هم گرفته و با افزایش حجم تولیدات و گسترده شدن دامنه مفاهیم و مصادیقی که باید از کتابها حذف شوند، دیگر کار با به خدمت گرفتن چند کارمند معتقد و انقلابیِ بیشتر در وزارت ارشاد جمع نمیشود و نظام با ارجاع به خرد ابزاری تصمیم گرفت کار را به دست بخش خصوصی بسپارد.
https://tinyurl.com/yymozmnb
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66133
چند میگیری سانسور کنی
زیتون ـ مهسا محمدی: روز گذشته تصویر قراردادی میان وزارت ارشاد و یک شرکتِ خصوصی برای پروژه سانسور کتاب، منتشر شد. در این قراداد که برای ۶ ماهه دوم سال ۹۷ بسته شده بود تعهد شد که بابت بررسی و سانسور ۱۵ میلیون صفحه کتاب چهارمیلیارد تومان به این شرکت پرداخت شود.
وزارت ارشاد و شرکت خصوصی مذکور هیچکدام تابحال به واکنشهای شکل گرفته حول این خبر عکسالعملی نشان ندادند.
این قرارداد اما هم دستمایه طنز شده و هم باعث تاسف. گروهی به سخره آن را تلاش برای کارآفرینی در عرصه پربحران نشر میخوانند و عدهای هم برونسپاری سانسور در دولت. افرادی هم از این شاکیاند که پولی که باید به زخم فرهنگ و کتاب در ایران زده شود برای سانسور و زخم زدن بر آن هزینه میشود.
سانسور در ساختار جمهوری اسلامی همیشه محل اختلاف میان نویسندگان، مترجمان و تولیدکنندگان محصولات فرهنگی و نظام جمهوری اسلامی بوده است و دردسرهای فراوانی از عدم انتشار و خمیر شدن کتابها تا زندان و مجازات نویسندگان و ناشران را به دنبال داشته است.
حالا اما به نظر میرسد که دردسر سانسور کردن دامن خود نظام را هم گرفته و با افزایش حجم تولیدات و گسترده شدن دامنه مفاهیم و مصادیقی که باید از کتابها حذف شوند، دیگر کار با به خدمت گرفتن چند کارمند معتقد و انقلابیِ بیشتر در وزارت ارشاد جمع نمیشود و نظام با ارجاع به خرد ابزاری تصمیم گرفت کار را به دست بخش خصوصی بسپارد.
https://tinyurl.com/yymozmnb
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66133
تأملی دربارۀ روش استعلایی جدید امانوئل کانت
محمدرضا واعظ شهرستانی
فیلسوفانی همچون دکارت، لاک و هیوم شناخت(معرفت) را رابطۀ میان ذهن و واقعیت در قالب «تجربه» میدانستند. برای مثال لاک بر اساس این جملۀ معروفش که”حواس در ابتدا در ایدههای[۲] مشخصی قرار میگیرد”[۳]، بر این باور بود که ساختار ذهن ما بهگونهای است که جهان را همانگونه که در واقع هست بازنمایی میکند.
در نیمۀ دوم قرن هجدهم، امانوئل کانت برای اولین بار در کتاب نقد عقل محض این نظریه را مطرح ساخت که اگرچه تا به امروز انسان بر این باور بوده که ذهن او همچون آینهایست که صرفا به انعکاس جهان در خود میپردازد، اما این باور چیزی نیست جز غوطهوری در تاریکیِ مفاهیم صرف. از دیدگاه او، انسان با عینک ذهن خود به جهان مینگرد و جهان را از طریق دستگاه مفهومی ذهن یگانه میسازد. [۴] در حقیقت، حاملِ تجربه[۵](ذهن انسان)، اگر چه ایجادکننده تجربۀ ما از جهان خارج نیست، اما سهم قابل توجهی در آن دارد؛ به طوریکه بدون آن وقوع تجربه امکان پذیر نیست[۶].
کانت بر این باور است که ذهن، “فعال”[۷] و تجربه “قوام یافته”[۸] است،[۹] یعنی هنگامی که کانت معتقد است ذهن ما، که دریافت کننده تاثرات حسی[۱۰] و در نتیجه حامل آن است، نقش قابل توجهی در وقوع تجربه دارد، این بدان معناست که ما می توانیم از طریق ذهن خود به پیش داوری در مورد صورت تجارب، اما نه محتوای تجارب، بپردازیم و دربارۀ تجارب خود احکام پیشینی معتبر بسازیم.
کانت استدلال میکند که تأثرات حسی دریافت شده از طریق قوه حس(که در برگیرندۀ قوای پنجگانۀ بینایی، بویایی، شنوایی، چشایی و لامسه است) برای شناخت کافی نیست. دلیل آن این است که قوه حس، که از طریق آن ما چنین تاثراتی را دریافت می کنیم، یک قوه انفعالی و فاقد اثرگذاری است. این قوه این توانایی را ندارد که بتواند انبوهی از تأثرات حسی را که در هر زمان دریافت میکند، با هم مرتبط سازد و بر روی آنها اثرگذاری داشته باشد؛ در نتیجه به دلیل این خصوصیت انفعالی، هیچ شناختی از این قوه حاصل نمی شود.[۱۱] از نظر کانت به منظور کسب شناخت از اشیاء، انبوهی از تأثرات حسی که توسط قوه حس دریافت میشود، باید سامان یابد و مورد ارتباط قرار گیرد. کانت در این زمینه می گوید: “[…]خودانگیختگیِ[۱۲] فکر ما نیاز دارد که این انبوه، ابتدا مورد تجربه قرار گیرد، پذیرفته شود و در روش معینی ترکیب شود تا شناختی از آن حاصل شود”.[۱۳]
https://tinyurl.com/y696z4lp
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66144
محمدرضا واعظ شهرستانی
فیلسوفانی همچون دکارت، لاک و هیوم شناخت(معرفت) را رابطۀ میان ذهن و واقعیت در قالب «تجربه» میدانستند. برای مثال لاک بر اساس این جملۀ معروفش که”حواس در ابتدا در ایدههای[۲] مشخصی قرار میگیرد”[۳]، بر این باور بود که ساختار ذهن ما بهگونهای است که جهان را همانگونه که در واقع هست بازنمایی میکند.
در نیمۀ دوم قرن هجدهم، امانوئل کانت برای اولین بار در کتاب نقد عقل محض این نظریه را مطرح ساخت که اگرچه تا به امروز انسان بر این باور بوده که ذهن او همچون آینهایست که صرفا به انعکاس جهان در خود میپردازد، اما این باور چیزی نیست جز غوطهوری در تاریکیِ مفاهیم صرف. از دیدگاه او، انسان با عینک ذهن خود به جهان مینگرد و جهان را از طریق دستگاه مفهومی ذهن یگانه میسازد. [۴] در حقیقت، حاملِ تجربه[۵](ذهن انسان)، اگر چه ایجادکننده تجربۀ ما از جهان خارج نیست، اما سهم قابل توجهی در آن دارد؛ به طوریکه بدون آن وقوع تجربه امکان پذیر نیست[۶].
کانت بر این باور است که ذهن، “فعال”[۷] و تجربه “قوام یافته”[۸] است،[۹] یعنی هنگامی که کانت معتقد است ذهن ما، که دریافت کننده تاثرات حسی[۱۰] و در نتیجه حامل آن است، نقش قابل توجهی در وقوع تجربه دارد، این بدان معناست که ما می توانیم از طریق ذهن خود به پیش داوری در مورد صورت تجارب، اما نه محتوای تجارب، بپردازیم و دربارۀ تجارب خود احکام پیشینی معتبر بسازیم.
کانت استدلال میکند که تأثرات حسی دریافت شده از طریق قوه حس(که در برگیرندۀ قوای پنجگانۀ بینایی، بویایی، شنوایی، چشایی و لامسه است) برای شناخت کافی نیست. دلیل آن این است که قوه حس، که از طریق آن ما چنین تاثراتی را دریافت می کنیم، یک قوه انفعالی و فاقد اثرگذاری است. این قوه این توانایی را ندارد که بتواند انبوهی از تأثرات حسی را که در هر زمان دریافت میکند، با هم مرتبط سازد و بر روی آنها اثرگذاری داشته باشد؛ در نتیجه به دلیل این خصوصیت انفعالی، هیچ شناختی از این قوه حاصل نمی شود.[۱۱] از نظر کانت به منظور کسب شناخت از اشیاء، انبوهی از تأثرات حسی که توسط قوه حس دریافت میشود، باید سامان یابد و مورد ارتباط قرار گیرد. کانت در این زمینه می گوید: “[…]خودانگیختگیِ[۱۲] فکر ما نیاز دارد که این انبوه، ابتدا مورد تجربه قرار گیرد، پذیرفته شود و در روش معینی ترکیب شود تا شناختی از آن حاصل شود”.[۱۳]
https://tinyurl.com/y696z4lp
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66144
در نیک و بد «بیانیههای ۱۴ نفره»
حسن یوسفی اشکوری
اخیرا در داخل کشور دو گروه از مردان و زنان ایرانی از طیفهایی با مشربهای مختلف، بیانیههایی انتشار داده و در آن خواستههایی را به طور روشن و شفاف مطرح کرده و در پی آن همین افراد و نیز حامیانشان در رسانهها،امواج تبلیغاتی نسبتا گستردهای را تدارک دیده اند. از آنجا که به نظر می رسد نمی توان چنین پدیده ظاهرا رو به رشدی را نادیده گرفت، مفید دیدم که نظرم را با مخاطبانی که گاه مورد سئوالم قرار می دهند، در میان بگذارم، به این امید که به جمعبندی مفید و مؤثری بیانجامد.
شاید بتوان مطالبات صادرکنندگان بیانیه های مورد اشاره را در سه محور اساسی و متمایز طبقه بندی کرد:
– بیان مفاسد و مظالم حاکم بر نظام سیاسی و جاری در جامعه کنونی ایران
– کناره گیری رهبر نظام
– عبور از نظام حاکم
@zeitoons
نظرم را در باره این مطالبات سه گانه به اجمال عرض می کنم:
با طرح خوسته اول بیگفتگو موافقم. چرا که مفاسد و مظالم جمهوری اسلامی در طول چهار دهه قابل انکار نیست و به گونه ای است که کشور را به تباهی و حتی در معرض سقوط کشانده است.
خواسته دوم، یعنی درخواست کناره گیری «ولیّ مطلقه فقیه نظام»، نیز مشروع و قابل دفاع است. زیرا در بیش از سی سال رهبری بلامنازع آیتالله خامنهای، بر عالم و آدم روشن شده که نظام تحت امر ایشان کارآمد نبوده و حتی شوربختانه، این سیاست ها در مجموع به زیان کشور و مردم و حتی خود «نظام مقدس» و بیش از همه به زیان دین و دینداری بوده و هست؛ دینداریای که نظام و رهبری و رهبران آن بیش از همه دعوی حراست از آن را دارند. رهبری آقای خامنه ای به گونه ای بوده که حتی ظرفیت های مثبت قانون اساسی جمهوری اسلامی را مخدوش و بی اعتبار و به زیان مردم و کشور و به سود اقلیتی وابسته و رانت خوار و نفتی وارونه کرده است. راستی آزمایی این مدعا، کار دشواری نیست.
ما «محور سوم» جای مناقشه و گفتگو دارد.
برای تبیین درست موضوع، منطقا می توان بین اصل خواسته و پیشنهاد راهبردی آن تفکیک قائل شد و با یکی موافق و با دیگری مخالف بود. خلط مفهومی این دو موضوع، خود رهزن بوده و موجب سوء برداشت ها و سوء استفاده های تبلیغاتی زیادی شده و می شود.
https://tinyurl.com/yxawhv2t
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66182
ا
حسن یوسفی اشکوری
اخیرا در داخل کشور دو گروه از مردان و زنان ایرانی از طیفهایی با مشربهای مختلف، بیانیههایی انتشار داده و در آن خواستههایی را به طور روشن و شفاف مطرح کرده و در پی آن همین افراد و نیز حامیانشان در رسانهها،امواج تبلیغاتی نسبتا گستردهای را تدارک دیده اند. از آنجا که به نظر می رسد نمی توان چنین پدیده ظاهرا رو به رشدی را نادیده گرفت، مفید دیدم که نظرم را با مخاطبانی که گاه مورد سئوالم قرار می دهند، در میان بگذارم، به این امید که به جمعبندی مفید و مؤثری بیانجامد.
شاید بتوان مطالبات صادرکنندگان بیانیه های مورد اشاره را در سه محور اساسی و متمایز طبقه بندی کرد:
– بیان مفاسد و مظالم حاکم بر نظام سیاسی و جاری در جامعه کنونی ایران
– کناره گیری رهبر نظام
– عبور از نظام حاکم
@zeitoons
نظرم را در باره این مطالبات سه گانه به اجمال عرض می کنم:
با طرح خوسته اول بیگفتگو موافقم. چرا که مفاسد و مظالم جمهوری اسلامی در طول چهار دهه قابل انکار نیست و به گونه ای است که کشور را به تباهی و حتی در معرض سقوط کشانده است.
خواسته دوم، یعنی درخواست کناره گیری «ولیّ مطلقه فقیه نظام»، نیز مشروع و قابل دفاع است. زیرا در بیش از سی سال رهبری بلامنازع آیتالله خامنهای، بر عالم و آدم روشن شده که نظام تحت امر ایشان کارآمد نبوده و حتی شوربختانه، این سیاست ها در مجموع به زیان کشور و مردم و حتی خود «نظام مقدس» و بیش از همه به زیان دین و دینداری بوده و هست؛ دینداریای که نظام و رهبری و رهبران آن بیش از همه دعوی حراست از آن را دارند. رهبری آقای خامنه ای به گونه ای بوده که حتی ظرفیت های مثبت قانون اساسی جمهوری اسلامی را مخدوش و بی اعتبار و به زیان مردم و کشور و به سود اقلیتی وابسته و رانت خوار و نفتی وارونه کرده است. راستی آزمایی این مدعا، کار دشواری نیست.
ما «محور سوم» جای مناقشه و گفتگو دارد.
برای تبیین درست موضوع، منطقا می توان بین اصل خواسته و پیشنهاد راهبردی آن تفکیک قائل شد و با یکی موافق و با دیگری مخالف بود. خلط مفهومی این دو موضوع، خود رهزن بوده و موجب سوء برداشت ها و سوء استفاده های تبلیغاتی زیادی شده و می شود.
https://tinyurl.com/yxawhv2t
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66182
ا
بیاطلاعی یا مردمفریبی؛ حواشی اعتراض به کنوانسیون دریای خزر
ملیحه محمدی
این تأکید را بارها در مصاحبه یا مقالههایم آوردهام که جمهوری اسلامی مبتنی بر همان که هست و همان میزان که در حق مردم جفا می کند، به همان میزان که ناکارآمد است و موجب بر باد رفتن سرمایهها و امکانات کشور شده است، با ذکر بیشمار مواردی که مربوط به این حوزهها هستند، قابل سرزنش است و ضرورت مبارزه سیاسی و اجتماعی علیه خود را به آزادیخواهان و عدالتجویان ایرانی تحمیل میکند.
با حرکت از این تأکید مکرر، اعتراض و بیم و شرم خودم را نسبت به تلاش پرشور برخی از ایرانیان در جوسازی کاذب و انتشار دروغهای غیرلازم و ایضاً مصادره اذهان عمومی به بهانهی کاذب مبارزه سیاسی طرح می کنم. از نسبت دادن مجاز بودن آدمخواری در شیعه به فلان آخوند، یعنی که ما سکولاریم! تا انتشار کلاژ و کلیشهای که به زنان ایرانی توصیه میکند به عقد موقت زائران عراقی درآیند، بر پایه اینکه حقوق زنان در جمهوری اسلامی تضییع می شود، تا خبر رژه مسلحانه حشدالشعبی در سرزمین سیلزده خوزستان و گلاویز شدنشان با اهالی، با سوء استفاده از گرایشهای ضد عربی بخشی از مردم، ایضا یعنی که ما میهنپرستیم؛ تا گنجاندن مواد دروغین در یک قرارداد رسمی که حداقل به شش زبان در آرشیو پیمان های بینالمللی قرار دارد!
@zeitoons
مسئله فروش برق و خدمات به عراق و سوریه را که اکنون رقابتی را علیه ایران شکل داده و یکی از دلایل مخالفتها با حضور ایران در منطقه است، گروهی به عمد و جماعتی بر پایه ی بیاطلاعی، اصرار دارند که به عنوان بخشش و داراییهای مردم به این کشورها در افکار عمومی جا بیندازند! در حالی که در قضیه توقیف کشتی حامل نفت ایران به سوریه ترامپ صحبت از دور زدن تحریمها و «تجارت نامشروع» می کند، ایرانیانی هستند که معتقدند؛ ایران درصدد بوده است تا در این اوضاع اقتصادیاش دو میلیون لیتر نفت را به سوریه هدیه کند! و در واقع در فضاسازی علیه کشور در این موقعیت لغزنده، روی دست دارو دسته کاخ سفید بلند می شوند.
قضیهی سالگرد امضای کنوانسیون حقوقی دریای خزر یکی از همین نمایشها را برای بار دوم روی صحنه برده است، علیرغم اینکه همان سال گذشته پاسخ گرفته بودند این اهل غوغا که هر چه در توان داشتند با سوء استفاده از احساسات میهن دوستانه مردم کردند که مضمونی جعلی از پیمان را به مردم القا کنند.
https://tinyurl.com/y33smaj4
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66180
ملیحه محمدی
این تأکید را بارها در مصاحبه یا مقالههایم آوردهام که جمهوری اسلامی مبتنی بر همان که هست و همان میزان که در حق مردم جفا می کند، به همان میزان که ناکارآمد است و موجب بر باد رفتن سرمایهها و امکانات کشور شده است، با ذکر بیشمار مواردی که مربوط به این حوزهها هستند، قابل سرزنش است و ضرورت مبارزه سیاسی و اجتماعی علیه خود را به آزادیخواهان و عدالتجویان ایرانی تحمیل میکند.
با حرکت از این تأکید مکرر، اعتراض و بیم و شرم خودم را نسبت به تلاش پرشور برخی از ایرانیان در جوسازی کاذب و انتشار دروغهای غیرلازم و ایضاً مصادره اذهان عمومی به بهانهی کاذب مبارزه سیاسی طرح می کنم. از نسبت دادن مجاز بودن آدمخواری در شیعه به فلان آخوند، یعنی که ما سکولاریم! تا انتشار کلاژ و کلیشهای که به زنان ایرانی توصیه میکند به عقد موقت زائران عراقی درآیند، بر پایه اینکه حقوق زنان در جمهوری اسلامی تضییع می شود، تا خبر رژه مسلحانه حشدالشعبی در سرزمین سیلزده خوزستان و گلاویز شدنشان با اهالی، با سوء استفاده از گرایشهای ضد عربی بخشی از مردم، ایضا یعنی که ما میهنپرستیم؛ تا گنجاندن مواد دروغین در یک قرارداد رسمی که حداقل به شش زبان در آرشیو پیمان های بینالمللی قرار دارد!
@zeitoons
مسئله فروش برق و خدمات به عراق و سوریه را که اکنون رقابتی را علیه ایران شکل داده و یکی از دلایل مخالفتها با حضور ایران در منطقه است، گروهی به عمد و جماعتی بر پایه ی بیاطلاعی، اصرار دارند که به عنوان بخشش و داراییهای مردم به این کشورها در افکار عمومی جا بیندازند! در حالی که در قضیه توقیف کشتی حامل نفت ایران به سوریه ترامپ صحبت از دور زدن تحریمها و «تجارت نامشروع» می کند، ایرانیانی هستند که معتقدند؛ ایران درصدد بوده است تا در این اوضاع اقتصادیاش دو میلیون لیتر نفت را به سوریه هدیه کند! و در واقع در فضاسازی علیه کشور در این موقعیت لغزنده، روی دست دارو دسته کاخ سفید بلند می شوند.
قضیهی سالگرد امضای کنوانسیون حقوقی دریای خزر یکی از همین نمایشها را برای بار دوم روی صحنه برده است، علیرغم اینکه همان سال گذشته پاسخ گرفته بودند این اهل غوغا که هر چه در توان داشتند با سوء استفاده از احساسات میهن دوستانه مردم کردند که مضمونی جعلی از پیمان را به مردم القا کنند.
https://tinyurl.com/y33smaj4
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66180
«شرایط نامطلوب کشور» به روایت آمار
صندوق توسعه ملی یا «ضربهگیر بودجه»
زیتون ـ جلیل فقیهی: مرکز پژوهشهای مجلس در گزارشی به بررسی عملکرد صندوق توسعه ملی از ابتدای تأسیس تا پایان سال ۹۷ پرداخته است. بر اساس این گزارش، ۴۱ درصد از تسهیلات ارزی، ۹۳ درصد از سرمایهگذاریهای ارزی و ۴۵ درصد از تسهیلات ریالی صندوق توسعه ملی خارج از روال قوانین صندوق پرداخت شده است.
البته این پرداختها «غیرقانونی» نیست. در این گزارش، از این قبیل پرداختها با عنوان «مغایر با اهداف مندرج در اساسنامه» صندوق توسعه ملی یاد شده است. بر اساس اساسنامه، برداشت از منابع صندوق در راستای احکام بودجهای و لوایح دولتی ممنوع است. برداشتهای خارج از رویه تنها در مواقعی که «نیازهای ضروری کشور در شرایط نامطلوب» باشد، پس از اجازه رهبر، امکانپذیر است. با توجه به برداشتهای مکرر از صندوق، به نظر میرسد یا کشور مدت مدیدی است که در «شرایط نامطلوب» قرار دارد و یا «شرایط نامطلوب» بیشتر به بهانهای برای رفع و رجوع کسری بودجه و ناکارآمدی دولت تبدیل شده است.
@zeitoons
صندوق توسعه ملی چیست؟
صندوق توسعه ملی با هدف کاهش وابستگی بودجه عمومی به درآمدهای نفتی ایجاد شد تا به این وسیله درآمدهای نفتی به جای هزینه در مخارج جاری کشور به ثروتهای ماندگار و بیننسلی تبدیل شود. بر اساس قانون، ۳۴ درصد از منابع حاصل از صادرات «نفت، میعانات گازی، گاز و فرآوردههای نفتی» باید به صندوق اختصاص یابد.
زمستان سال گذشته، آیتالله خامنهای با صدور فرمانی از مجلس خواست تا میزان سهم صندوق توسعه ملی از درآمدهای نفتی در بودجه سال ۹۸ به ۲۰ درصد کاهش یابد. به گفته علی لاریجانی، علت این فرمان «شرایط کنونی کشور» است. مابهالتفاوت سهم ۲۰ درصد تعیین شده تا سهم قانونی ۳۴ درصد صندوق توسعه ملی به عنوان بدهی دولت به این صندوق تلقی میشود.
https://tinyurl.com/y6cxpc3v
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66174
صندوق توسعه ملی یا «ضربهگیر بودجه»
زیتون ـ جلیل فقیهی: مرکز پژوهشهای مجلس در گزارشی به بررسی عملکرد صندوق توسعه ملی از ابتدای تأسیس تا پایان سال ۹۷ پرداخته است. بر اساس این گزارش، ۴۱ درصد از تسهیلات ارزی، ۹۳ درصد از سرمایهگذاریهای ارزی و ۴۵ درصد از تسهیلات ریالی صندوق توسعه ملی خارج از روال قوانین صندوق پرداخت شده است.
البته این پرداختها «غیرقانونی» نیست. در این گزارش، از این قبیل پرداختها با عنوان «مغایر با اهداف مندرج در اساسنامه» صندوق توسعه ملی یاد شده است. بر اساس اساسنامه، برداشت از منابع صندوق در راستای احکام بودجهای و لوایح دولتی ممنوع است. برداشتهای خارج از رویه تنها در مواقعی که «نیازهای ضروری کشور در شرایط نامطلوب» باشد، پس از اجازه رهبر، امکانپذیر است. با توجه به برداشتهای مکرر از صندوق، به نظر میرسد یا کشور مدت مدیدی است که در «شرایط نامطلوب» قرار دارد و یا «شرایط نامطلوب» بیشتر به بهانهای برای رفع و رجوع کسری بودجه و ناکارآمدی دولت تبدیل شده است.
@zeitoons
صندوق توسعه ملی چیست؟
صندوق توسعه ملی با هدف کاهش وابستگی بودجه عمومی به درآمدهای نفتی ایجاد شد تا به این وسیله درآمدهای نفتی به جای هزینه در مخارج جاری کشور به ثروتهای ماندگار و بیننسلی تبدیل شود. بر اساس قانون، ۳۴ درصد از منابع حاصل از صادرات «نفت، میعانات گازی، گاز و فرآوردههای نفتی» باید به صندوق اختصاص یابد.
زمستان سال گذشته، آیتالله خامنهای با صدور فرمانی از مجلس خواست تا میزان سهم صندوق توسعه ملی از درآمدهای نفتی در بودجه سال ۹۸ به ۲۰ درصد کاهش یابد. به گفته علی لاریجانی، علت این فرمان «شرایط کنونی کشور» است. مابهالتفاوت سهم ۲۰ درصد تعیین شده تا سهم قانونی ۳۴ درصد صندوق توسعه ملی به عنوان بدهی دولت به این صندوق تلقی میشود.
https://tinyurl.com/y6cxpc3v
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66174
شتر حذف در خانهی لاریجانیها
آیا دعوا بر سر قبای «رهبری» است
زیتون ـ محمدرضا سرداری: ماجرای لاریجانیزدایی در نظام جمهوری اسلامی وارد مرحله تازهای شده است. در طی کمتر از یک ماه خبر بازداشت اکبر طبری معاون صادق لاریجانی و خبر تکذیب شدهی بازداشت عباس جعفری دولت آبادی، دادستان کل تهران منتشر شد. همزمان اخباری غیررسمی مبنی بر ارسال نامهای تهدیدآمیز از صادق لاریجانی به آیتالله خامنهای به گوش رسید. در این نامه وی رهبر جمهوری اسلامی را تهدید کرده که اگر فشار بر اطرافیان وی بر طرف نشود؛ او به زادگاهش در نجف مهاجرت خواهد کرد. اما ماجرا چیست؟ آیا جمهوری اسلامی به واسطه ابراهیم رئیسی قصد دارد که نظام را از فساد بزداید یا از لاریجانیها؟ آیا لاریجانیها مسبب فساد در جمهوری اسلامی هستند یا مسئله فراتر از آن است؟
حمله به صادق لاریجانی از صداوسیما تا محمد یزدی
صادق لاریجانی در روزهای اخیر برای نخستین بار از سوی صداوسیمای جمهوری اسلامی هم نواخته شده است. حیدری، اسفندیاری و دلاوری، مجریهای صداوسیما در برنامهای گفتند به خاطر انتقاداتشان از درباره عملکرد سازمان ثبت اسناد، شخص رئیس قوه احضارشان کرده بوده و قصد بازداشتشان وجود داشته است که با صحبتهای محمد ضرغامی، رئیس وقت صداوسیما، موضوع فیصله یافته.
https://tinyurl.com/y2b2tzvs
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66210
آیا دعوا بر سر قبای «رهبری» است
زیتون ـ محمدرضا سرداری: ماجرای لاریجانیزدایی در نظام جمهوری اسلامی وارد مرحله تازهای شده است. در طی کمتر از یک ماه خبر بازداشت اکبر طبری معاون صادق لاریجانی و خبر تکذیب شدهی بازداشت عباس جعفری دولت آبادی، دادستان کل تهران منتشر شد. همزمان اخباری غیررسمی مبنی بر ارسال نامهای تهدیدآمیز از صادق لاریجانی به آیتالله خامنهای به گوش رسید. در این نامه وی رهبر جمهوری اسلامی را تهدید کرده که اگر فشار بر اطرافیان وی بر طرف نشود؛ او به زادگاهش در نجف مهاجرت خواهد کرد. اما ماجرا چیست؟ آیا جمهوری اسلامی به واسطه ابراهیم رئیسی قصد دارد که نظام را از فساد بزداید یا از لاریجانیها؟ آیا لاریجانیها مسبب فساد در جمهوری اسلامی هستند یا مسئله فراتر از آن است؟
حمله به صادق لاریجانی از صداوسیما تا محمد یزدی
صادق لاریجانی در روزهای اخیر برای نخستین بار از سوی صداوسیمای جمهوری اسلامی هم نواخته شده است. حیدری، اسفندیاری و دلاوری، مجریهای صداوسیما در برنامهای گفتند به خاطر انتقاداتشان از درباره عملکرد سازمان ثبت اسناد، شخص رئیس قوه احضارشان کرده بوده و قصد بازداشتشان وجود داشته است که با صحبتهای محمد ضرغامی، رئیس وقت صداوسیما، موضوع فیصله یافته.
https://tinyurl.com/y2b2tzvs
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66210
کودتاگرانِ ۲۸ مرداد اکنون کجا ایستادهاند؟
پیمان عارف
۱-شصت و شش سال پیش در چنین روزی کودتایی در ایران با موفقیت تحقق یافت که امریکاییها و بریتانیاییها آن را به نام پروژه آژاکس در تاریخ خود ثبت کردهاند. طرحی که موجبات سقوط دولت ملی دکتر محمد مصدق، حاکمیت دولت کودتا، برساخت گفتارهای اسلامگرایانه و شیفت گفتارهای مقاومتگرا از گفتارهای لیبرال-دموکراتیک به سوی گفتارهای چپ و اسلامگرا، تحقق انقلاب ضدسلطنتی و نهایتا حاکمیت اسلامگرایان در چهار دهه اخیر بر ایران و در نتیجه تعلیق نه تنها دموکراسی و حقوق بشر و نه حتی توسعه ، که تعلیق حکمرانی عادی بهمثابه کارکرد حداقلی نهاد دولت، از کمترین نتایج آن بود.
کودتای ۲۸ مرداد، اما، رخدادی فاقد بستر داخلی و زمینه فکری و گفتمانی در درون ایران نبود. گمان نگارنده بر این است که خوانش سنتی از کودتا که آن را بر مبنای دوگانه مداخله خارجی در سازماندهی نیروهای نظامی از سویی و نقش میدانی جاهلان و فواحش از دیگر سوی میخواند ؛ گرچه توضیحدهنده بسیاری از جنبههای واقعی کودتای ۲۸ مرداد است اما یک چیز را مغفول میگذارد و آن «هویت نظری کودتاگران» است!
در این خوانش از کودتا، کودتاگران دستهای از جاهلان و فواحش تحت امر سازمان اطلاعات مرکزی امریکا بودند که با پول امریکا، فتاوی روحانیون و همراهی و کمک دربار و ارتش علیه دولت قانونی دکتر محمد مصدق کودتا کردند. اما سوال این است که فکر پشت سر کودتا چه بود؟ از کجا آمد و امروز کجا ایستاده است؟
۲- وقتی نهضت ملی کردن صنعت نفت در ایران آغاز و در سال ۱۳۲۸ منجر به تشکیل جبهه ملی ایران شد، یکی از صریحترین مخالفتها با این نهضت از زبان علی رزمآرا در قالب چنین جملاتی بیان شد: «ملت ایران حتی آفتابه نیز نمیتواند بسازد تا چه رسد به اداره صنعت نفت!»
https://tinyurl.com/yyj568c6
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66266
پیمان عارف
۱-شصت و شش سال پیش در چنین روزی کودتایی در ایران با موفقیت تحقق یافت که امریکاییها و بریتانیاییها آن را به نام پروژه آژاکس در تاریخ خود ثبت کردهاند. طرحی که موجبات سقوط دولت ملی دکتر محمد مصدق، حاکمیت دولت کودتا، برساخت گفتارهای اسلامگرایانه و شیفت گفتارهای مقاومتگرا از گفتارهای لیبرال-دموکراتیک به سوی گفتارهای چپ و اسلامگرا، تحقق انقلاب ضدسلطنتی و نهایتا حاکمیت اسلامگرایان در چهار دهه اخیر بر ایران و در نتیجه تعلیق نه تنها دموکراسی و حقوق بشر و نه حتی توسعه ، که تعلیق حکمرانی عادی بهمثابه کارکرد حداقلی نهاد دولت، از کمترین نتایج آن بود.
کودتای ۲۸ مرداد، اما، رخدادی فاقد بستر داخلی و زمینه فکری و گفتمانی در درون ایران نبود. گمان نگارنده بر این است که خوانش سنتی از کودتا که آن را بر مبنای دوگانه مداخله خارجی در سازماندهی نیروهای نظامی از سویی و نقش میدانی جاهلان و فواحش از دیگر سوی میخواند ؛ گرچه توضیحدهنده بسیاری از جنبههای واقعی کودتای ۲۸ مرداد است اما یک چیز را مغفول میگذارد و آن «هویت نظری کودتاگران» است!
در این خوانش از کودتا، کودتاگران دستهای از جاهلان و فواحش تحت امر سازمان اطلاعات مرکزی امریکا بودند که با پول امریکا، فتاوی روحانیون و همراهی و کمک دربار و ارتش علیه دولت قانونی دکتر محمد مصدق کودتا کردند. اما سوال این است که فکر پشت سر کودتا چه بود؟ از کجا آمد و امروز کجا ایستاده است؟
۲- وقتی نهضت ملی کردن صنعت نفت در ایران آغاز و در سال ۱۳۲۸ منجر به تشکیل جبهه ملی ایران شد، یکی از صریحترین مخالفتها با این نهضت از زبان علی رزمآرا در قالب چنین جملاتی بیان شد: «ملت ایران حتی آفتابه نیز نمیتواند بسازد تا چه رسد به اداره صنعت نفت!»
https://tinyurl.com/yyj568c6
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66266
کدام رییسی؟
قاضیالقضات ضدفساد یا سرکوبگر دههی شصتی
زیتون ـ فریده ریحانی: عملکرد این روزهای ابراهیم رییسی در بازداشت یاران نزدیک قاضیالقضات سابق و تلاش برای ساختن چهره ضدفساد از خود باعث شده به بازداشتها و احکام سنگین صادر شده از سوی دستگاه قضای تحت مدیریت وی کمتر توجه شود. در حالی که فساد اقتصادی به مسئله اول کشور لااقل در حوزه داخلی بدل شده، رییسی که از دهه ۶۰ کارنامه پروپیمانی در سرکوب مخالفان سیاسی دارد باز هم در حال بهره بردن از تجربیات گذشته خود اما در ظرف زمان حال است.
در سایه «رسیدگی» به پروندههای اقتصادی دهها بازداشت در میان فعالان زنان، کارگری و به طور کلی فعالان مدنی در هماهنگی اطلاعات سپاه و قوه قضاییه تازه نفس صورت گرفته است. نگاهی به عملکرد چند ماهه قاضیالقضات جدید حاکی از آن است که صدور حکمهای طولانی، انجام بازداشتهای متصل به محکومیت، روندهای قضایی پرایراد و بدون حضور وکیل از مواردی است که او حتی بیش از همکار سابق و مغضوب خود بر آن پای میفشارد. اعمالی که بیش از پیش بوی سیاسیکاری و عدم استقلال قوه قضاییه را به مشام میرساند.
فشار بر فعالان در سایه فسادستیزی
دستگیری نوشین جعفری، عکاس سینما و تئاتر که از پانزده روز پیش در بازداشت اطلاعات سپاه به سر میبرد و انتساب وی به یک اکانت جعلی، پس از بازداشتهای گسترده فعالان حوزههای مختلف در هفتههای اخیر این تحلیل را بوجود آورده است که در آستانه انتخابات نیروهای امنیتی، تلاش دارند تا زنگ خطر را برای بازیگران و سینماگران نیز به صدا در آورند.
از طرف دیگر در همین مدت، حکم سه تن از زنانی که در روز جهانی زن اقدام به گل دادن به سایر زنان در مترو کرده بودند نیز صادر شد، این زنان در مجموع به ۵۵ سال زندان محکوم شدند و هریک میبایست حداقل ده سال در زندان بمانند.
دادگاه بازداشت شدگان روز جهانی کارگر در مقابل مجلس شورای اسلامی نیز در روزهای گذشته برگزار شده و زنان بازداشت شده در انتظار حکم دادگاه در زندانهای اوین و قرچک به سر میبرند.
https://tinyurl.com/y2werrpq
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66253
قاضیالقضات ضدفساد یا سرکوبگر دههی شصتی
زیتون ـ فریده ریحانی: عملکرد این روزهای ابراهیم رییسی در بازداشت یاران نزدیک قاضیالقضات سابق و تلاش برای ساختن چهره ضدفساد از خود باعث شده به بازداشتها و احکام سنگین صادر شده از سوی دستگاه قضای تحت مدیریت وی کمتر توجه شود. در حالی که فساد اقتصادی به مسئله اول کشور لااقل در حوزه داخلی بدل شده، رییسی که از دهه ۶۰ کارنامه پروپیمانی در سرکوب مخالفان سیاسی دارد باز هم در حال بهره بردن از تجربیات گذشته خود اما در ظرف زمان حال است.
در سایه «رسیدگی» به پروندههای اقتصادی دهها بازداشت در میان فعالان زنان، کارگری و به طور کلی فعالان مدنی در هماهنگی اطلاعات سپاه و قوه قضاییه تازه نفس صورت گرفته است. نگاهی به عملکرد چند ماهه قاضیالقضات جدید حاکی از آن است که صدور حکمهای طولانی، انجام بازداشتهای متصل به محکومیت، روندهای قضایی پرایراد و بدون حضور وکیل از مواردی است که او حتی بیش از همکار سابق و مغضوب خود بر آن پای میفشارد. اعمالی که بیش از پیش بوی سیاسیکاری و عدم استقلال قوه قضاییه را به مشام میرساند.
فشار بر فعالان در سایه فسادستیزی
دستگیری نوشین جعفری، عکاس سینما و تئاتر که از پانزده روز پیش در بازداشت اطلاعات سپاه به سر میبرد و انتساب وی به یک اکانت جعلی، پس از بازداشتهای گسترده فعالان حوزههای مختلف در هفتههای اخیر این تحلیل را بوجود آورده است که در آستانه انتخابات نیروهای امنیتی، تلاش دارند تا زنگ خطر را برای بازیگران و سینماگران نیز به صدا در آورند.
از طرف دیگر در همین مدت، حکم سه تن از زنانی که در روز جهانی زن اقدام به گل دادن به سایر زنان در مترو کرده بودند نیز صادر شد، این زنان در مجموع به ۵۵ سال زندان محکوم شدند و هریک میبایست حداقل ده سال در زندان بمانند.
دادگاه بازداشت شدگان روز جهانی کارگر در مقابل مجلس شورای اسلامی نیز در روزهای گذشته برگزار شده و زنان بازداشت شده در انتظار حکم دادگاه در زندانهای اوین و قرچک به سر میبرند.
https://tinyurl.com/y2werrpq
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66253
واکنشها به افشاگری «آیتالله»های جمهوری اسلامی
«دعوای طلبگی» یا «میراث پدری»
زیتون ـ یلدا امیری: «در هر جمعی از جمله شورای نگهبان دعوای طلبگی طبیعی است» این توضیح عباسعلی کدخدایی، سخنگوی شورای نگهبان است درباره دعوای لفظی دو عضو این شورا، یعنی محمد یزدی و صادق آملی لاریجانی.
کدخدایی در توئیتر خود اینطور ادامه میدهد که «گاهی صداها بلند شده و مباحث داغ، لیکن بعد از آن دوستیها پا برجاست. دشمنان طمع نکنند! اعضای شورا با وجود اختلاف نظر، با هم برادرند.»
دعوای مفصل دو رییس سابق دستگاه قضا بر سر فسادهای مالی و عدم اثرگذاری در مجامع علمی مذهبی و بیسوادی یکدیگر این روزها به بحث داغ رسانههای ایران بدل شده است.
امروز آیتالله ناصر مکارم شیرازی نیز به این دعوا واکنش نشان داده و گفته است: «به این وضع خاتمه داده و به آبروی نظام کمک کنید.»
آیتالله جنتی اما به کمک کدخدایی آمد و با اشاره به این اختلاف گفت تاکید کرد که دشمنان طمع و شادی نکنند و دل به اختلافات ظاهری نبندند» چرا که به گفته او «مسئولان یکدل و یکصدا هستند و به زودی هر دو عزیز را در کنار یکدیگر خواهیم دید.»
اختلاف نظر میان روحانیون یا آنچه کدخدایی دعوای طلبگی مینامد سابقه ای طولانی دارد اما هنگامی که این اختلاف نظر از بحثهای شرعی و فقهی پا را فراتر گذاشته به سیاست و اقتصاد آنهم نه بحث نظری که افشاگری فساد اقتصادی و سیاسی میرسد، شاید دیگر نتوان به راحتی بر آن عنوان «دعوای طلبگی» گذاشت.
https://tinyurl.com/yy6wcez6
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66290
«دعوای طلبگی» یا «میراث پدری»
زیتون ـ یلدا امیری: «در هر جمعی از جمله شورای نگهبان دعوای طلبگی طبیعی است» این توضیح عباسعلی کدخدایی، سخنگوی شورای نگهبان است درباره دعوای لفظی دو عضو این شورا، یعنی محمد یزدی و صادق آملی لاریجانی.
کدخدایی در توئیتر خود اینطور ادامه میدهد که «گاهی صداها بلند شده و مباحث داغ، لیکن بعد از آن دوستیها پا برجاست. دشمنان طمع نکنند! اعضای شورا با وجود اختلاف نظر، با هم برادرند.»
دعوای مفصل دو رییس سابق دستگاه قضا بر سر فسادهای مالی و عدم اثرگذاری در مجامع علمی مذهبی و بیسوادی یکدیگر این روزها به بحث داغ رسانههای ایران بدل شده است.
امروز آیتالله ناصر مکارم شیرازی نیز به این دعوا واکنش نشان داده و گفته است: «به این وضع خاتمه داده و به آبروی نظام کمک کنید.»
آیتالله جنتی اما به کمک کدخدایی آمد و با اشاره به این اختلاف گفت تاکید کرد که دشمنان طمع و شادی نکنند و دل به اختلافات ظاهری نبندند» چرا که به گفته او «مسئولان یکدل و یکصدا هستند و به زودی هر دو عزیز را در کنار یکدیگر خواهیم دید.»
اختلاف نظر میان روحانیون یا آنچه کدخدایی دعوای طلبگی مینامد سابقه ای طولانی دارد اما هنگامی که این اختلاف نظر از بحثهای شرعی و فقهی پا را فراتر گذاشته به سیاست و اقتصاد آنهم نه بحث نظری که افشاگری فساد اقتصادی و سیاسی میرسد، شاید دیگر نتوان به راحتی بر آن عنوان «دعوای طلبگی» گذاشت.
https://tinyurl.com/yy6wcez6
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66290
مذاکره اجتنابناپذیر است
مهرداد خوانساری
در حالیکه تنش میان ایران و آمریکا در پی درگیری های اخیر (انفجارها، انهدام پهباد آمریکائی و توقیف نفتکش انگلیسی) در اطراف و اکناف تنگه هرمز در خلیج فارس به میزان زیاد و خطرناکی افزایش یافته، معالوصف هر دو طرف به خوبی آگاهند که اختلافهای موجود از طریق جنگ یا هر نوع درگیری نظامی حلشدنی نیست.
در این راستا، مقامات مسئول در ایران به خوبی میدانند که هرگز امکانات شکست آمریکا در یک رویاروئی مستقیم نظامی را در اختیار ندارند. ولی مطمئناند که آمریکا هرگز از تمام ظرفیتهای نظامی موجودی که میتواند در صورت درگیری به تغییر نظام در ایران منجر شود، استفاده نخواهد کرد. در چنین وضعیتی که آمریکا و بهویژه شخص دونالد ترامپ ظاهرا قصد استفاده از ابزار و گزینه های تعیینکننده را ندارند، هر حرکت نظامی دیگر، علیرغم هر میزان خسارتی که وارد سازد، فقط به شرایطی منتهی می شود که سلطه و احاطه نیروهای ضد آمریکائی در درون کشور بیشتر تقویت خواهد شد.
@zeitoons
در محاسبات ایالات متحده، با توجه به تاثیرگذاری قابل ملاحظه تحریم های اقتصادی وضع شده علیه ایران، هزینه هر حرکت نظامی که منجر به تغییر نظام در ایران نباشد، بسیار نامتناسب با تمام مخارج احتمالی کلانی است که آمریکا مجبور خواهد شد برای پیشگیری یا جلوگیری از هر اقدام «نامتقارن» ایران علیه او یا متحدانش در سراسر جهان بپردازد.
بنابراین تنها گزینه عقلائی و منطقی، مذاکرات مستقیم است که می تواند از یکسو، روزنه امیدی برای ایران به منظور حل نگرانی های اقتصادی اش باشد و از سوی دیگر، نوید انعقاد قرارداد جامع تری را به ایالات متحده بدهد که شامل مسائلی باشد که در قرارداد برجام به آنها اشاره ای نشده بود. گرچه در شرایط کنونی، همواره این احتمال وجود دارد که درگیری های جاری میان ایران و آمریکا به میزان محسوسی تنزل پیدا کند. ولی طرفین به وضوح میدانند که سرانجام، حتی در صورت تشدید بحرانی که احتمالا به ضایعات و تلفات زیاد هم منجر شود «مذاکره» اجتناب ناپذیر است.
https://tinyurl.com/yxeqde5h
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66307
مهرداد خوانساری
در حالیکه تنش میان ایران و آمریکا در پی درگیری های اخیر (انفجارها، انهدام پهباد آمریکائی و توقیف نفتکش انگلیسی) در اطراف و اکناف تنگه هرمز در خلیج فارس به میزان زیاد و خطرناکی افزایش یافته، معالوصف هر دو طرف به خوبی آگاهند که اختلافهای موجود از طریق جنگ یا هر نوع درگیری نظامی حلشدنی نیست.
در این راستا، مقامات مسئول در ایران به خوبی میدانند که هرگز امکانات شکست آمریکا در یک رویاروئی مستقیم نظامی را در اختیار ندارند. ولی مطمئناند که آمریکا هرگز از تمام ظرفیتهای نظامی موجودی که میتواند در صورت درگیری به تغییر نظام در ایران منجر شود، استفاده نخواهد کرد. در چنین وضعیتی که آمریکا و بهویژه شخص دونالد ترامپ ظاهرا قصد استفاده از ابزار و گزینه های تعیینکننده را ندارند، هر حرکت نظامی دیگر، علیرغم هر میزان خسارتی که وارد سازد، فقط به شرایطی منتهی می شود که سلطه و احاطه نیروهای ضد آمریکائی در درون کشور بیشتر تقویت خواهد شد.
@zeitoons
در محاسبات ایالات متحده، با توجه به تاثیرگذاری قابل ملاحظه تحریم های اقتصادی وضع شده علیه ایران، هزینه هر حرکت نظامی که منجر به تغییر نظام در ایران نباشد، بسیار نامتناسب با تمام مخارج احتمالی کلانی است که آمریکا مجبور خواهد شد برای پیشگیری یا جلوگیری از هر اقدام «نامتقارن» ایران علیه او یا متحدانش در سراسر جهان بپردازد.
بنابراین تنها گزینه عقلائی و منطقی، مذاکرات مستقیم است که می تواند از یکسو، روزنه امیدی برای ایران به منظور حل نگرانی های اقتصادی اش باشد و از سوی دیگر، نوید انعقاد قرارداد جامع تری را به ایالات متحده بدهد که شامل مسائلی باشد که در قرارداد برجام به آنها اشاره ای نشده بود. گرچه در شرایط کنونی، همواره این احتمال وجود دارد که درگیری های جاری میان ایران و آمریکا به میزان محسوسی تنزل پیدا کند. ولی طرفین به وضوح میدانند که سرانجام، حتی در صورت تشدید بحرانی که احتمالا به ضایعات و تلفات زیاد هم منجر شود «مذاکره» اجتناب ناپذیر است.
https://tinyurl.com/yxeqde5h
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66307
ارمغان اقبال؛ سیری کوتاه در منظومه ارمغان حجاز
محمدباقر تلغریزاده
آنچه من در بزم شوق آورده ام دانی که چیست؟ یک چمن گل یک نیستان ناله یک خمخانه می
زنده کن باز آن محبت را که از نیروی او بوریای ره نشینی درفتد با تخت کی
ارمغان حجاز آخرین مجموعه از شعرهای فارسی اقبال لاهوری، شاعر عارف و متفکر بزرگ مسلمان هند (پاکستان) است، که اندکی پس از درگذشت وی به چاپ رسیده است.
شوق دیدار خانه کعبه یا به تعبیر قرآن نخستین خانه مردم در اواخرعمر شاعر به اوج خود رسیده، اما پیری و بیماری او را از رفتن باز داشته بود. ولی چه باک، اگر اقبال نتوانست با پای و تن خاکی خود به دیدار کعبه بشتابد به جای آن سوار بر مرکب خیال و با شهبال روح این سفر جسمانی را به سفری روحانی و افلاکی، که غرض نهایی از حج گزاری هم همین است، تبدیل کرد. مگر نه اینکه آیا بزرگترین ابزار و سرمایه شاعر قوه خیال او ست. رهاوردی هم که فیلسوف – شاعر ما از این سفرروحانی برای اهل دل و اندیشه به همراه آورده است همچنان تازه است و روح افزا که اندیشه را به تامل وا می دارد و دل را به تپش می اندازد. اقبال در این سفر روحانی تابلوی پر نقش و نگاری از آخرین اندیشه های دینی، عرفانی، فلسفی و اجتماعی خود را در معرض دید خوانندگان خود قرار می دهد.
@zeitoons
هرچند اقبال در گونه های مختلف شعر فارسی مهارت و استادی خود را به اثبات رسانده است، اما بدون شک دو بیتی های او، یعنی زبان اصلی این منظومه، در کنار دو بیتی های منسوب به باباطاهر عریان که به سبب سادگی بیان و سوز و درد عاشقانه و عارفانه شان قرن هاست که پسندعام یافته اند، دومین نمونه برجسته یا برجسته ترین نمونه دوبیتی های زبان فارسی است. در این اشعار در آمیختگی سوز مومنانه و عارفانه با اندیشه های فیلسوفانه چنان منظره ژرف و شگرف و ظریف و زیبایی را آفریده است، که خواننده اهل دل و اندیشه و آشنا با شعر کلاسیک فارسی را به شگفتی وا می دارد و تحسین، به ویژه اگر بداند که زبان مادری شاعر اردو بوده است و نه فارسی:
“اما دو بیتی های او چیز دیگری است: گرم، تب ناک و آگنده از شعله و شور حیات، معجونی از درد و اندوه فلسفی خیام که سوز نوای منسوب به باباطاهر آن را از تندی و گرمی شعله ور ساخته است. در این ترانه ها هم اندیشه و حکمت هست، هم شور و هیجان شاعرانه، و گاه یک ترانه آن جمله به قدر یک غزل کامل زیبایی و گیرندگی دارد.”
https://tinyurl.com/yxs6sfvd
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66303
محمدباقر تلغریزاده
آنچه من در بزم شوق آورده ام دانی که چیست؟ یک چمن گل یک نیستان ناله یک خمخانه می
زنده کن باز آن محبت را که از نیروی او بوریای ره نشینی درفتد با تخت کی
ارمغان حجاز آخرین مجموعه از شعرهای فارسی اقبال لاهوری، شاعر عارف و متفکر بزرگ مسلمان هند (پاکستان) است، که اندکی پس از درگذشت وی به چاپ رسیده است.
شوق دیدار خانه کعبه یا به تعبیر قرآن نخستین خانه مردم در اواخرعمر شاعر به اوج خود رسیده، اما پیری و بیماری او را از رفتن باز داشته بود. ولی چه باک، اگر اقبال نتوانست با پای و تن خاکی خود به دیدار کعبه بشتابد به جای آن سوار بر مرکب خیال و با شهبال روح این سفر جسمانی را به سفری روحانی و افلاکی، که غرض نهایی از حج گزاری هم همین است، تبدیل کرد. مگر نه اینکه آیا بزرگترین ابزار و سرمایه شاعر قوه خیال او ست. رهاوردی هم که فیلسوف – شاعر ما از این سفرروحانی برای اهل دل و اندیشه به همراه آورده است همچنان تازه است و روح افزا که اندیشه را به تامل وا می دارد و دل را به تپش می اندازد. اقبال در این سفر روحانی تابلوی پر نقش و نگاری از آخرین اندیشه های دینی، عرفانی، فلسفی و اجتماعی خود را در معرض دید خوانندگان خود قرار می دهد.
@zeitoons
هرچند اقبال در گونه های مختلف شعر فارسی مهارت و استادی خود را به اثبات رسانده است، اما بدون شک دو بیتی های او، یعنی زبان اصلی این منظومه، در کنار دو بیتی های منسوب به باباطاهر عریان که به سبب سادگی بیان و سوز و درد عاشقانه و عارفانه شان قرن هاست که پسندعام یافته اند، دومین نمونه برجسته یا برجسته ترین نمونه دوبیتی های زبان فارسی است. در این اشعار در آمیختگی سوز مومنانه و عارفانه با اندیشه های فیلسوفانه چنان منظره ژرف و شگرف و ظریف و زیبایی را آفریده است، که خواننده اهل دل و اندیشه و آشنا با شعر کلاسیک فارسی را به شگفتی وا می دارد و تحسین، به ویژه اگر بداند که زبان مادری شاعر اردو بوده است و نه فارسی:
“اما دو بیتی های او چیز دیگری است: گرم، تب ناک و آگنده از شعله و شور حیات، معجونی از درد و اندوه فلسفی خیام که سوز نوای منسوب به باباطاهر آن را از تندی و گرمی شعله ور ساخته است. در این ترانه ها هم اندیشه و حکمت هست، هم شور و هیجان شاعرانه، و گاه یک ترانه آن جمله به قدر یک غزل کامل زیبایی و گیرندگی دارد.”
https://tinyurl.com/yxs6sfvd
متن کامل در زیتون:
https://zeitoons.com/66303