زيتون | Zeitoons@
9.81K subscribers
1.89K photos
310 videos
30 files
5.98K links
وب‌سايت خبری-‌تحليلی زيتون
www.Zeitoons.com

تریبونی «مستقل» با روی‌کردی حرفه‌ای برای بازتاب اخبار، تحلیل و اندیشه.

ایمیل: Sardabir.Zeitoons@Gmail.com

تلگرام: @Zeitoons
@Zeitoons :اینستاگرام
توییتر:@Zeitoons
فیس‌بووک:
Download Telegram
علی کشتگر و اصل صورت مسئله!
احمد زیدآبادی

از آدمی با سن و سابقۀ علی کشتگر طبعاً انتظار می‌رود که هر گاه می‌خواهد سخنی را به نقد آورد، ابتدا درونمایۀ آن را به روشنی مطرح سازد و بعد لوازم، کاستی‌ها، تناقضات و پیامدهای آن را مورد انتقاد قرار دهد.

کشتگر اما با نقدی که بر مصاحبۀ من با سایت زیتون در همان سایت نوشته، نشان داده است که بعد از آن همه تجربه‌های تلخ و تلاطماتی که پشت سر گذاشته، گویی چندان التفاتی به اصول و آداب نقد پیدا نکرده و در این سن و سال، ترجیح می‌دهد همچون نوجوانی هیجان‌زده اصل موضوع مورد مناقشه را به کناری نهاده و با به میان آوردن پاره‌ای مسائل پیرامونی و حاشیه‌ای، آن هم به طور کاملاً تحریف‌آمیز، صورت مسئله را به کلی پاک کند.

در واقع در آن مصاحبه اصل حرف من این بود که انقلاب صرف نظر از اینکه خوب باشد یا بد، نیاز به رهبری منسجم، برنامۀ روشن، استراتژی مدون، تاکتیک‌های پیچیده، تشکیلات و سازماندهی گسترده، امکانات مالی و تدارکاتی انبوه، توان حمایت و حافظت از جمعیت دخیل در انقلاب و مدیریت و هدایت آنها به سمت و سوی اهداف از پیش تعیین شده و موارد دیگری از این قبیل دارد.

آقای کشتگر به جای آنکه توضیح دهد کدامیک از این موارد را فراهم کرده که مردم را امر به انقلاب می‌کند، به درخواست من از میرحسین برای ایضاح بیانیه‌اش چسبیده و نتیجه گرفته است که من خواهان سکوت در برابر هر رفتار دستگاه حاکم شده‌ام!

گویا آقای کشتگر بر این گمان است که انقلاب به تمهید و امکانات چندانی نیاز ندارد و اگر هم داشته باشد، میرحسین آن را در اختیار دارد و به نیابت از وی و دوستانش آن را به انجام می‌رساند!

عجیب‌تر از آقای کشتگر اما توئیت دوست دیرآشنا علی افشاری بود که مرا از ترمز شدن بر سر راهِ گذار انقلابی به دمکراسی برحذر داشته بود!

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71081
زیدآبادیِ متاخر و مانع‌تراشی ذهنی پیرامون انقلاب
علی افشاری

دوست گرامی احمد زیدآبادی در پاسخ به نوشته‌ی آقای کشتگر در زیتون تعریضی به بنده کرده‌اند که گویی لوازم و شرایط انقلاب را نمی‌دانم، عصبی هستم و شتابزده و هیجانی سخن می‌گویم و جان مردم را به خطر می‌اندازم! و با مقایسه نامرتبط با ۱۸ تیر به من یادآوری کرده‌اند که توان مدیریت چند صد دانشجوی خشمگین را نداشته‌ام!
برای مدتی خیره و متعجب شدم که واقعا این احمد زیدآبادی است که چنین کلماتی را نوشته است؛ آن هم با مقدمه‌ای که خطاب به علی کشتگر نوشته و تذکر داده که آداب و اصول نقد باید رعایت شود! اما خود آقای زیدآبادی متاخر که به نظر من نه تنها نشانی از زیدآبادی آشنا برای من ندارد بلکه در نقطه متفاوتی قرار گرفته، اصول منطقی نقد و الزامات بحث و استدلال را رعایت نکرده و با صورتبندی غلط از مسئله ادعاهایی را مطرح کرده اند که ارتباطی به مواضع من ندارد.

ابتدا از ۱۸ تیر شروع می کنم که گویی گذشت زمان باعث شده تا حافظه‌شان دچار مشکل شده و در نتیجه روایت غلط تاریخی را طرح کرده‌اند. در ۱۸ تیر هزاران دانشجوی معترض و ده ها هزار مردم خشمگین حضور داشتند. بنده هم کسی هستم که به شهادت ناظران حوادث کوی دانشگاه در حالی که دانشجویی ۲۶ ساله بودم، توانستم جمعیت خشمگین چند ده هزار نفره را بدون اینکه یک سنگ پرتاب کنند از جلوی ساختمان وزارت کشور به کوی دانشگاه تهران روانه کنم. البته ادعایی نداشته و ندارم و خودم را هم سوپرمنی نمی دانم که قرار است انقلاب آینده را از واشنگتن دی سی رهبری کنم!
دفتر تحکیم وحدت در جنبش اعتراضی ۱۸ تیر رویکرد اصلاح‌طلبی پارلمانتاریستی داشت و از طرف دیگر هم اساسا شرایط جامعه ایران در آن مقطع پذیرای انقلاب نبود. طبیعی بود تحکیم با خط آشوب و نگرش های غیر اصلاح‌طلبانه مرزبندی کرد و این کار هم نه در انتهای کار بلکه از همان آغاز انجام شد. اما مشکل اصلی فقط روایت غلط تاریخی نیست، بلکه اساسا قیاس نابه‌جا است. شرایط اجتماعی و سیاسی ایران در سال ۹۸ تفاوت های اساسی با ۲۰ سال پیش دارد. سیر تحولات سیاسی و اتفاقا تجربه ناکامی جنبش اعتراضی ۱۸ تیر باعث شده تا رویکرد انقلابی در افق سیاسی ایران تقویت شده و حرکت های اعتراضی سنگین و گسترده‌ای چون آبان ۹۸ رخ بدهد که با ساختار قدرت جمهوری اسلامی مشکل دارد. تغییر دیدگاه سیاسی بنده از رفورم به انقلاب نیز به میزانی ریشه در تجربه نافرجام جنبش اعتراضی ۱۸ تیر و ریشه یابی ساختاری و رویکردی مشکلات دارد.

آقای زیدآبادی مدعی شده است که «مدافعان ضرورت انقلاب در ایران طرح و برنامه و استراتژی و امکانات و تشکیلات و نداشته و به فلسفه‌بافی و زجموره و عصبانیت و تحریک و پرخاش و ادعا و ناسزا مشغول هستند»! آقای زیاد آبادی یک مورد مستند در این خصوص در مورد بنده مثال بزنند که چنین برخوردی داشته ام. بر عکس مخالفان انقلاب جز برخوردهای کلیشه ای، هراس‌افکنی، چشم‌پوشی بر تحولاتی که در ابعاد مفهومی و سیاسی انقلاب در دهه های اخیر رخ داده است، خلط مباحث تاریخی و اتفاقا ناسزاهای سیاسی و اتهام‌زنی و مصلحت‌اندیشی‌های نابه‌جا که خروجی ناخواسته آن چیرگی بیشتر اقتدارگرایان و نهاد ولایت فقیه بوده ، سخنی نداشته اند. آنها چشم بر روی واقعیت های سیاسی بسته اند وبا مانور بر روی ملاحظات و بعضا شیفتگی های هویت‌طلبانه به رویکردهای رفورمیستی به برخوردهای تخیلی در سیاست روی آورده اند. آقای زیدآبادی تجربه برخورد با یک گروه کوچک ولی پرهیاهو در اپوزیسیون را مدت‌ها است به همه مخالفان‌خواهان تغییر جمهوری اسلامی تعمیم داده و پراتیک سیاسی‌اش هم عمدتا معطوف به تقابل با این مساله شده که گویی آنها در پشت دروازه پایتخت بوده و هر آینه ممکن است کشور را تسخیر کرده و به انتقام گیری از آقای زیدآبادی روی آورند!

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71113
ایران؛ انتخابات در نظام‌های غیردموکراتیک
مهدی نوربخش

درآمد
: مجددا بحث انتخابات و شرکت و عدم شرکت در آن در ایران بسیاری از گروه‌های مختلف سیاسی را به‌خود مشغول داشته است. اما این‌بار بحث شرکت در انتخابات مخالفین زیادی دارد. در درون احزاب اختلاف بر سر شرکت در انتخابات در این دوره افزایش یافته است. بسیاری از فعالین سیاسی، انتخابات را با گذشته مقایسه کرده و احساس می‌کنند که صحنه سیاست در ایران با چالش‌های جدیدی روبرو شده است که باید در استراتژی سیاسی گروه‌های اصلاح‌طلب برای ایجاد تغییرات در کشور تاثیر گذارد و نمی‌توان مثل گذشته به سیاست در کشور نگاه کرد.
اما چرا این بار و در این دوره بسیاری مخالف شرکت در انتخابات شده‌اند؟ چرا شرکت در انتخابات اینقدر مشکل‌ساز شده است؟
اعتراضات آبان‌ماه در کشور تاثیر بسیار عمیق و عظیمی روی نگرش گروه های سیاسی به سیاست گذاشته است. بسیاری از فعالان سیاسی که خود در رهبری اصلاحات بوده‌اند اذعان می‌کنند که جنبش اصلاح طلبی پایه های اجتماعی خود را از دست داده است. حداقل چهار مولفه بعد از اعتراضات آبانماه صحنه سیاست کشور را آشکارا دگرگون کرده است و نتیجتا عرضه تحلیل‌ها و استراتژی جدید برای روند اصلاحات ساختاری را در کشور غیر قابل اجتناب کرده است.

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71156
… که آهی جهانی به هم برکند
ابوالفضل قدیانی، علیرضا رجایی

چهل‌ویک‌ سال پیش رهبری انقلاب ۵۷ در چنین ماهی به بهشت‌زهرا رفت‌ و ازمصیبتِ‌ زن‌ها و‌ مردهای
جوان ازدست‌داده گفت و از این‌که شانه‌های وی نمی‌تواند سنگینی این‌ مصیبت را تاب‌ آورد. او گفت:«سرنوشت هر ملّتی به دست خودش است”»و این‌که رژیم سلطنتی وخلاف عقل و برخلاف حقوق‌بشر است».
چهاردهه از آن تاریخ گذشته‌ است اما هم‌چنان همان سخنان را باید به شکل غم‌بارتری تکرار کرد زیرا که بسیار زود آن عهدها شکسته‌شد و نظامِ سیاسیِ پس از انقلاب نیز هرگز «جز سرِ جور و ستم نداشت». حکومتی که وعده‌ی «عقل» و «حقوق‌بشر» می‌داد و‌ چنین می‌نمود که می‌خواهد دیگر هیچ خانواده‌ای در اندوه از دست دادن جوانان معترض نباشد و داغ اندوه آن‌ها بر هیچ شانه‌ای سنگینی نکند، هیچ‌گاه به آن وعده‌ها پای‌بندی نشان نداد و اکنون نیز به آسانی دستور تیر می‌دهد. آنها حتّی مانع از برگزاری مراسم یادبود شهیدانی می‌شوند که لااقل در سال ۵۷ انجام بدون دشواری آن میّسر بود. این سخنِ امروزِ مردم است که می‌گویند: «این چه اقتدار پوشالی‌ای است که از هراس یک‌ مجلسِ  عزاداری، سه روز است که خیابان‌ها را پادگان و سه نسل از یک خانواده را بازداشت کرده‌‌اند». آن‌ها می‌گویند: «پشت هر نامی، دریایی از خشم و اندوه پنهان است». چهل روز گذشته‌ است و هنوز از اعلام رسمی تعداد شهدا، مجروحان و بازداشت‌شدگان سرباز می‌زنند و هر آماری را که از هر کجا منتشر می‌شود، محکوم می‌کنند که این جنگ روانی «دشمن»است. مردم امّا به طعنه می‌پرسند: «در عجبیم چگونه آمار تفکیکیِ ۴۰ میلیون رای را در سال ۸۸ یک شبه دراوردند امّا آمار تفکیکی شهدای آبان‌ماه هنوز در ابهام مانده‌است».
پرکردن خیابان‌ها از نیروی سرکوب و بدل ساختن آن به پادگان، هیچ نشانه‌ای از پیروزی یک حکومت مقتدر در خود ندارد. در ۱۳ آبانِ  همان سال ۸۸ بود که‌ میرحسین گفت: «آن‌چه در خیابان‌ها دیدم یک لشگرکشی عظیم برعلیه مردم بود. من تا امروز چنین صحنه‌ای از این‌همه نیرو را ندیده بودم. اگر آن روز یک نفر هم به خیابان نمی‌آمد باز نشان از پیروزی مردم داشت. این یعنی خوفی هست از عظمتی که وجود دارد».
چنین سخنانی امروز نیز برای ما آشناست. چهل روز از آبان‌ماه خونین می‌گذرد و هنوز بازداشت‌ها به قوّت خود باقی است، اینترنت اختلال دارد، نرگس محمدی که در زندان و در اعتراض به سرکوب‌ها متحصن شده‌ بود با ضرب و شتم به زندان زنجان تبعید می‌شود اما خوف و وحشت از عظمت مردم هم‌چنان ادامه دارد...

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71199
Dr.Nourbakhsh.pdf
371.7 KB
ایران؛ انتخابات در نظام‌های غیردموکراتیک
مهدی نوربخش

درآمد
: مجددا بحث انتخابات و شرکت و عدم شرکت در آن در ایران بسیاری از گروه‌های مختلف سیاسی را به‌خود مشغول داشته است. اما این‌بار بحث شرکت در انتخابات مخالفین زیادی دارد. در درون احزاب اختلاف بر سر شرکت در انتخابات در این دوره افزایش یافته است. بسیاری از فعالین سیاسی، انتخابات را با گذشته مقایسه کرده و احساس می‌کنند که صحنه سیاست در ایران با چالش‌های جدیدی روبرو شده است که باید در استراتژی سیاسی گروه‌های اصلاح‌طلب برای ایجاد تغییرات در کشور تاثیر گذارد و نمی‌توان مثل گذشته به سیاست در کشور نگاه کرد.
اما چرا این بار و در این دوره بسیاری مخالف شرکت در انتخابات شده‌اند؟ چرا شرکت در انتخابات اینقدر مشکل‌ساز شده است؟

متن کامل به صورت پی‌دی‌اف ☝🏻☝🏻☝🏻
سرکوب خونین شورش آبان ماه وآینده جمهوری اسلامی
جواد کوروشی

شورش آبان ماه و سرکوب خونین آن را شاید بتوان نقطه عطفی در تاریخ جمهوری اسلامی دانست و سومین رویداد مهم، پس از انقلاب ۵۷ و گروگانگیری نامید. چون رویدادهای آبان ماه بسیاری از ساختار موجود اجتماعی و سیاسی جمهوری اسلامی را درهم نوردید وگسلهای موجود میان حکومت و شهروندان را عملا به پایان نهایی خود نزدیک کرد.

این رویدادها هم حکومت پنهان را آشکارا به میدان آورد، وهم ابعاد غیر قابل تصور، اگر نگوییم ناشناخته ای، از  توان سبعیت و خشونت حکومت را به نمایش گذاشت. شاید در تاریخ معاصر در هیچ کشوری چنین اتفاقی نیافتاده باشد که نیروهای انتظامی و نظامی یک حکومت، با سلاح جنگی و به قصد کشتن بر روی معترضین غیر مسلح، آتش گشوده باشد و حاضر به هیچ پاسخ گویی و انتشار آمار کشته شدگان هم نباشد.
وحشت حکومت از انتشار آمار کشته شدگان، مجروحان و بازداشت شد گان باید حکایت از جنایتی فجیع داشته باشد، که گستره آن هنوز قابل پیش بینی نیست. با توجه به این که اعتراض ها دست کم در صد شهر بوده است و تنها در شهریار، که شهر نسبتا کوچکی است، خبر از کشته شدن صد نفرمی دهند، اگر در هر شهر ده نفر هم کشته شده باشد، باید شمار کشته شد گان احتمالا و دست کم بیش از هزار نفر باشد. کزارش روز دوشنبه رویترز هم این گمانه زنی را تقویت می کند.

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71227
رزمایش دریایی مشترک ایران چین و روسیه در دریای عمان
«ائتلاف قشنگ» به چه کار ایران می‌آید؟

زیتون ـ نیلوفر سعیدی
: «ائتلاف قشنگ» نامی‌ست که خبرنگار صداوسیمای ایران به مانور دریایی این کشور با چین و روسیه داد.

رزمایش دریایی مشترک ایران، چین و روسیه از روز جمعه آغاز شده و به مدت ۴ روز در شمال اقیانوس هند و دریای عمان ادامه دارد.

هدف از این رزمایش از سوی مقامات ایران گسترش همکاری دریایی سه کشور عنوان شده است.
حسین خانزادی، فرمانده نیروی دریایی ارتش ایران اعلام کرد که رزمایش‌ از منطقه «چابهار» در جنوب شرقی ایران آغاز خواهد شد و در شمال اقیانوس هند گسترش خواهد یافت. به گفته او هدف از این رزمایش تقویت امنیت در منطقه است.
وزارت دفاع روسیه هم روز پنج‌شنبه اعلام کرد که ۳ کشتی وابسته به ناوگان دریای بالتیک روسیه در این رزمایش نظامی سه جانبه مشارکت خواهد داشت. به گفته وزارت دفاع روسیه در این رزمایش سه‌جانبه برای نخستین بار به آزادسازی یک کشتی ربوده شده توسط دزدان دریایی پرداخته خواهد شد.
سخنگوی وزارت خارجه چین مانور را «مراودات نظامی متداول بین کشورهای مختلف» عنوان کرده و گفت که اجرای آن هیچ تعارضی با اصول و رویه‌های رایج حقوق بین‌الملل و روابط دیپلماتیک ندارد. به گفته او انجام این مانور در شرایط حاضر « لزوما ارتباطی با تحولات و شرایط منطقه ندارد.»

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71204
شکست دانشگاه در برگزاری انتخابات صنفی 
#زیتون_دانشجو | ۱۹

زیتون
: انتخابات شورای صنفی دانشجویان دانشگاه شهید بهشتی بار دیگر به دلیل نرسیدن به حد نصاب مشارکت دانشجویان به شکست انجامید. بنابر گزارش این دانشگاه، این انتخابات مانند سال‌های گذشته حد نصاب مشارکت دانشجویان را کسب نکرد و باید دوباره برگزار شود.

معاونت دانشجویی دانشگاه شهید بهشتی در اطلاعیه‌ای اعلام کرد: تعداد کاندیدا‌های واجد شرایط داوطلب عضویت در شورای صنفی ۸۰ نفر و تعداد کل دانشجویان واجد شرایط شرکت در انتخابات در روز رای گیری (بغیر از دانشجویان مجازی و مهمان) ۱۷۹۶۳ نفر و تعداد شرکت کنندگان در رای گیری ۲۳۷۶ نفر معادل ۱۳.۲ درصد بودند.
به استناد ماده ۱۵ آیین نامه شورای صنفی دانشجویان دانشگاه‌های کشور، حد نصاب لازم برای رسمیت یافتن انتخابات، مشارکت حداقل ۲۵ درصد کل دانشجویان موسسه می‌باشد که متاسفانه به دلیل عدم احراز حد نصاب قانونی، انتخابات برگزار شده رسمیت نیافته و بایستی انتخابات تجدید گردد که تاریخ و زمان برگزاری انتخابات بعدی مطابق شیوه‌نامه اجرایی شورا‌های صنفی دانشگاه‌های کشور متعاقباً اطلاع رسانی خواهد شد.
پیش‌تر مجتبی صدیقی، رئیس سازمان امور دانشجویان این بی‌اعتنایی را «در خود رفتن دانشجویان» توصیف کرده و گفته بود: «خیلی خوب نیست که انتخابات شوراهای صنفی به دلیل نرسیدن حد نصاب ۲۵ درصدی حضور دانشجویان در برخی از دانشگاه‌ها منتفی و دوباره تکرار شود، این نشان دهنده این است که باید در برخی دانشگاه ها اقدام جدی در زمینه فعالیت گسترده‌تر تشکلهای صنفی داشته باشیم. باید تلاش کنیم که این در خود رفتن‌های دانشجویان کمتر شود».

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71224
غلام‌رضا ضیایی؛ رئیس زندان یا مأمور شکنجه

زیتون ـ شیوا نظرآهاری
: انتشار خبر انتقال نرگس محمدی به زندان زنجان و ضرب و شتم او  توسط رییس زندان اوین بار دیگر نگاه‌ها را به سمت عملکرد، غلامرضا ضیایی، رئیس زندان اوین معطوف کرد.

ضیایی به روایت بسیاری از زندانیان سیاسی در سال‌های گذشته، در سمت‎های مختلفی که در زندان عهده‌دار بوده، برخوردهای خشونت آمیزی را با زندانیان و بالاخص زندانیان سیاسی داشته است.

نرگس محمدی در نامه چهارصفحه‎ای که پس از انتقالش به زندان زنجان نوشته، با جزئیات در مورد نحوه تبعیدش و همچنین برخوردهای ضیایی توضیح داده و نوشته «هنوز از شدت خشونت و بی‌رحمی‎های صورت گرفته شوکه هستم».

طبق نامه نرگس محمدی، پس از تحصن جمعی از زندانیان سیاسی زن در بند زنان در همدردی با خانواده‌های کشته‌شدگان آبان‌ماه ۹۸، نیروهای امنیتی سپاه و وزارت اطلاعات حضور گسترده‌ای در بند داشته و شخص رئیس زندان با حضور در بند زنان، تهدید کرده که با متحصنین برخورد خواهد کرد.

غلامرضا ضیایی این کار را با قطع تلفن بند زنان عملی کرد و پس از آن زنان زندانی متحصن سه هفته از ملاقات محروم شدند. اما  گویی همه اینها کافی نبود و در سوم دی‌ماه نرگس محمدی با وعده ملاقات با وکیل از بند بیرون برده شد و پس از آن با زور، ضرب و شتم و خشونت شدید به زندان زنجان فرستاده شد.

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71216
خوشه‌ها می‌رویند
 
عقلِ قدرت کور است
گوشِ قدرت کر
ورنه این‌گونه شتابان
          از چه رو می‌کاشت
                            شعله‌ها را
                                زیر خاکستر
ورنه این‌گونه سراسیمه
              چرا می‌ریخت
                   پای بذر آتش
                                 خون
او نمی‌فهمد که
    آتش و خون يعنی
       
       شعله‌ی نامیرا
گوش کن
در نیستان غوغاست
گوش او اما
                 ناله‌ی یک نی را هم
                          نشنیده ست انگار
کشته‌ها خرمن شد
و سپس با خود برد
             خرمن ما را باد
کشته‌ها افتادند
         مثل گندم این‌جا
           مثل گندم آن‌جا
عقل قدرت کور است
                   که نمی‌فهمد از هر گندم
                          خوشه‌ها می‌روید
در دل هر خوشه
                آرزویی‌ست که گندم آن را پرورده ست
پای قدرت چوبین
دل او لرزان است
خوشه‌ها می‌رویند
خوشه‌ها را کاری
           جز برآوردن رؤیای دل گندم نیست
 
              صدیقه وسمقی
                  دی ماه ۱۳۹۸
اعتراضات آبان، انتخابات مجلس و اصلاح‌طلبان در گفت‌وگو با علی افشاری
خاتمی را دیگر نمی‌توان دموکراسی‌خواه دانست

زیتون: 
یازدهمین دوره انتخابات مجلس شورای اسلامی، دو ماه دیگر قرار است برگزار شود ولی فضای سیاسی جامعه ایران، هنوز عمیقاً تحت تاثیر سرکوب خونین اعتراضات آبان ماه است. اینکه جامعه ایران پس از چنان سرکوب کم‌نظیری، چه مواجهه‌ای با «مساله انتخابات» باید داشته باشد، موضوع اصلی مصاحبه با علی افشاری است.

علی افشاری در دوران اصلاحات برجسته‌ترین چهره در بین رهبران جنبش دانشجویی بود که در همان چهار سال اول ریاست جمهوری خاتمی، به دلیل انتقاداتش از رهبر جمهوری اسلامی بازداشت و زندانی شد. وی که در سال ۱۳۷۵ مسئول بخش دانشجویی ستاد محمد خاتمی بود، در سال ۱۳۷۹ پس از مشاهده ناتوانی دولت خاتمی در پیشبرد دموکراتیزاسیون در ایران، تز «عبور از خاتمی» را مطرح کرد و اکنون نیز معتقد است محمد خاتمی را دیگر نمی‌توان سیاستمداری دموکراسی‌خواه دانست. علی افشاری گذار انقلابی را بهترین راه تحقق دموکراسی در ایران امروز می‌داند ولی تاکید می‌کند که مرادش از انقلاب برای دموکراسی، انقلاب کلاسیک نیست.
https://t.me/iv?url=https%3A%2F%2Fzeitoons.com%2F71275&rhash=eeb6e088f2e49f

متن کامل این گفت‌وگو در ادامه می‌آید.


https://zeitoons.com/71275
چرخه بیماری، سرکوب و بحران جانشینی
چرا رهبر دستور کشتار آبان را صادر کرد؟

زیتون ـ محمدرضا سرداری
: مراسم چهلم جان‌باختگان اعتراضات آبان ۹۸ تحت حکومت نظامی اعلام نشده برگزار شد. یک روز پیش از پنجم دی نیروهای امنیتی کلیه مناطقی که در آن بیم از اعتراض و تجمع می‌رفت را مسدود کردند. اقدامی که رسانه‌ها نام آن را «اقتدار موتوری» گذاشتند.

با بازداشت تعدادی از اعضای خانواده جان‌باختگان اعتراضات از جمله خانواده‌های بختیاری و کریم بیگی، جمهوری اسلامی تلاش کرد تا جای ممکن از شکل گرفتن هر گونه تجمعی جلوگیری کند. اما جلوگیری از تجمع این بار تنها هدف حکومت نبود؛ بلکه به نظر می‌رسد هدف اصلی برای چنین تدابیر سنگین امنیتی، پیشگیری از خونریزی بیشتر بود.
به نظر می‌رسد ارائه آمار ۱۵۰۰ کشته در اعتراضات آبان و خبر دستور مستقیم آیت‌الله خامنه‌ای برای سرکوب اعتراضات که در خبرگزاری رویترز منتشر شد؛ از یک سو و تأخیر چهل روزه سران ایران در ارائه آمار کشته‌شدگان از سوی دیگر، شوک عجیبی به هواداران جمهوری اسلامی وارد کرده است. از این رو جلوگیری از افزایش تجمعات و تلفات بیشتر در این شرایط یکی از دغدغه های جدی مسئولان جمهوری اسلامی پیش از پنجم دی بود.

ترس از فاصله مردم از نظام 
چنانچه از شواهد پیداست یکی از تبعات جدی اعتراضات آبان، عمیق‌تر شدن فاصله میان مردم و نظام جمهوری اسلامی است که توییتر فارسی آیت‌الله خامنه‌ای نیز تلویحا به این واقعیت اذعان کرده است. در توئیتی منتشر شده در حساب کاربری رهبر جمهوری اسلامی  سخنان وی در سال ۷۹ بازنشر شد که گفته بود «عامل درجه یک و عامل مباشر در فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی انقطاع از مردم است. آنها با مردم کاری نداشتند. هیچ رابطه‌ای بین رهبری شوروی و مردم وجود نداشت؛ یعنی رهبری آنها، هیچ وقت نمی‌توانست روی مردم حساب باز کند.»

متن کامل در زیتون:
https://t.me/iv?url=https%3A%2F%2Fzeitoons.com%2F71254&rhash=eeb6e088f2e49f
علی افشاری و راه حل انقلابی
احمد زیدآبادی
 
ماندگارترین تصویری که از علی افشاری در ذهن دارم به زمستان سال ۷۹ برمی‌گردد؛ روزهایی که او در بازداشتگاه مخفی ۵۹ به سر می‌برد.

علی را به همراه مهندس سحابی در اواخر آذر به آن بازداشتگاه منتقل کرده بودند و بعد هدی صابر نیز به آنها اضافه شده بود.

در آستانۀ محاکمه‌ام، مرا هم شبانه با پتویی کشیده بر سر از اوین به آنجا بردند. روزهای سختی بود. حضور علی را دو- سه باری در هواخوری کوچک آنجا از زیر چشم‌بند حس کردم اما یک بار هم که به جای قدم زدن در یک خط مستقیم، پشت به دیوار داده و در مقابل آفتاب نشسته بود، نیمی از چهره‌اش را که از چشم‌بند پت و پهنش بیرون مانده بود، به عیان دیدم.

آن چهره را هرگز فراموش نمی‌کنم. غمی به پهنای عالم بر آن نشسته بود و این مرا به سختی تکان داد. از آن پس در هر محفل و مراسمی علی را به عنوان جوانی پرشور و پرتلاش و نمونۀ بارز نسلی معرفی کردم که بیرحمانه مورد سرکوب قرار گرفت.

اینک اما سال‌هاست که افشاری از وطن مهاجرت کرده و پنداری آن همدلی و همراهی و همدردی هم به تدریج رنگ باخته است به گونه‌ای که امروزه ظاهراً در نگاه هم غریبه می‌نماییم و از لحن کلام یکدیگر آزرده خاطر می‌شویم.

من اما در مجادلۀ کوچکی که بین‌مان پدید آمد، هیچ قصدی برای آزار علی نداشتم و بحث ۱۸ تیر را فقط از آن رو پیش کشیدم تا مشقت و پیچیدگی کار را به او یادآوری کنم.
او اما آشکارا از یادآوری آن واقعه به آن شکل، آزرده شده است و این آزردگی از سطر سطر نوشته‌اش تراوش می‌کند.

به نگاه من سیاست آنقدرها هم اهمیت ندارد که دوستانی که روزگاری درد مشترکی را تجربه کرده‌اند، بخواهند با نزاع بر سر آن، گریبان هم را بگیرند یا بدرند!

به هر حال دوستان مهاجر در نقطه‌ای از جغرافیای زمین مقیم شده‌اند که به نظرم عمدتاً از یک جنبه به قصۀ ایران می‌نگرند، اما ما که اینجا نشسته‌ایم؛ به جز امر حکومت باید به چیزهای بسیار بیشتری فکر کنیم.

در این میان، من به دلیل نوع حرفه‌ام، مسائل ایران را نه فقط از جنبۀ داخلی بلکه در چارچوبی منطقه‌ای و بین‌المللی هم دنبال می‌کنم و شاید به همین دلیل، با آن دوستان به اختلاف نظر رسیده‌ام.

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71333
به یاد آن‌که «تابنده» بود
عبدالعلی بازرگان

اولین با‌ که دیدمش؛ دیدن که چه عرض کنم با چشم‌بند که نمی‌شود دید! بهتر بگویم اولین‌بار که از نزدیک شنیدمش، دمرخوابیده بر کف فلزی آمبولانسی مفروش با پتویی سربازی بود که تجهیزات عقب آن را برداشته بودند برای انتقال زندانیان از سلول‌های زندان «توحید»!

همان‌که «کمیته مشترک ساواک- شهربانی» زمان شاه، به زندان اوین از آن استفاده می‌کردند تا با غلط‌انداز جلب توجه نکند.

موقع سوار شدن مامور بغل دست راننده با تحکم و تهدید به ما فهمانده بود که حق ندارید با نفر پهلویی کوچکترین حرفی بزنید، البته ما هم در آن شرایط جرات نمی‌کردیم نُطُق بکشیم، اما پس از مدتی نفر مجاور من به قصد شناسایی و پیام دادن به بقیه، به بهانه کمردرد شدید و تنگی جا خطاب به مامور اطلاعات سخنی به زبان آورد که شناختمش!

من هم جراتی کرده و دقایقی بعد به بهانه‌ای قرقری کردم که دکتر هم مرا شناخت و با استفاده از سر و صدای بیرون ماشین و بوق ماشین‌ها، وضعیت او را که دیدم، از خودم که ۱۶ سال کوچکتر بودم، خجالت کشیدم و روحیه گرفتم.

برای نخستین بار بود که مرا، که پس از مدتی فهمیدم چهار نفریم، بعد از پنج ماه تحمل سلول انفرادی، برای ملاقات از پشت شیشه با خانواده به زندان اوین می‌بردند و برگرداندند.

دو نفر دیگر را که بعدا شناختم؛ یکی دکتر پارسا متخصص و جراح مغز و اعصاب بود که در ارتباط با گروه‌های چپ دستگیر شده بود و پس از مدتی از او به عنوان پزشک بهداری زندان مجانا استفاده کردند و بعدها بخاطر تخصصش، به درخواست خانم کروبی که مدیریت ظاهرا بیمارستان خاتم الانبیاء را برعهده داشت به آنجا انتقال دادند.

در بهداری اوین بود که همراهی‌اش در آمبولانس را یادآور شد. قبلا هیچ شناختی از هم نداشتیم، ظاهرا او نیز از بغل دستی‌اش مهندس عزت‌الله سحابی در آمبولانس مخفیانه هویت دکتر تابنده و بنده را دریافته بود. به هرحال شخصیت والایی داشت و هرگاه هرکدام از جمع ما کارمان به بهداری زندان می‌کشید، نهایت رسیدگی و محبت را می‌کرد.
دکتر تابنده را پس از هشت ماه به‌دلیل کمر درد سخت و ضعف شدید ناشی از کبر سن آزاد کردند. در همان مدت زندان بود که همسر وفادار خود را از دست داد، گویا هنگام تلفن به دفتر زندان برای کسب اطلاع ازحال دکتر سکته کرده بود. بعد از آزادی از همسرم شنیدم که دو سه هفته پیش از آن، به دلیل دیسک کمر شدید دکتر، خانم کمربندی طبی تهیه کرده بود تا به ایشان برسانند، ولی از زخم زبان مامور تحویل‌گیرنده که گفته بود؛ آقاتون قد جوجه شده، این کمربند برایش گشاد است! سخت به گریه افتاده بود.

از ۲۵ نفری که به دلیل امضای نامه مشهور به نود امضایی خطاب به رییس جمهور وقت آقای هاشمی رفسنجانی دستگیر شده بودند، فقط نه نفر را که عضو نهضت آزادی ایران و جمعیت دفاع از آزادی و حاکمیت ملت بود محاکمه و به دوسال زندان محکوم و بقیه را به تدریج پس از شلاق و اخذ تعهد عدم فعالیت به تدریج آزاد کردند.

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71335
لاریجانی‌زدایی از جمهوری اسلامی

زیتون ـ یلدا امیری
: ابراهیم رئیسی، علی باقری کنی را به جای محمد جواد لاریجانی به عنوان رئیس جدید ستاد حقوق بشر قوه قضاییه معرفی کرد.
حالا دیگربرادران لاریجانی آن‌قدر ذکاوت سیاسی دارند که بدانند دیگر مورد حمایت آیت‌الله خامنه‌ای نیستند و یکی پس از دیگری از نهادهای انتصابی و انتخابی کنار گذاشته می‌شوند.

اما افول محبوبیت این خانواده در حاکمیت از کجا آغاز شد؟ شاید از صبح ۱۸ بهمن ۱۳۹۱ که به یکشنبه سیاه معروف شد و افشاگری محمود احمدی‌نژاد در جلسه استیضاح وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی در مورد باج خواهی فاضل لاریجانی از سعید مرتضوی. اما دلیل هر چه باشد این روزها عرصه سیاسی ایران در حال لاریجانی‌زدایی است.

ابتدا برکناری صادق آملی لاریجانی از ریاست قوه قضائیه در اسفند ماه سال گذشته با حاشیه‌های چالش برانگیز پس از آن، سپس عدم کاندیداتوری علی لاریجانی، رئیس سه دوره پیشین مجلس شورای اسلامی، در انتخابات مجلس و حالا برکناری برادر بزرگتر محمد جواد لاریجانی از ریاست ستاد حقوق بشر قوه قضائیه توسط ابراهیم رئیسی، رئیس جدید قوه قضائیه‌ی جمهوری اسلامی.

ستاد حقوق بشر جمهوری اسلامی نهادی وابسته به قوه قضائیه است که ریاست آن از ابتدای تأسیس در دهه ۸۰ تاکنون با محمدجواد لاریجانی بوده است.


https://zeitoons.com/71315
تلاش برای «تسخیر جاسوس‌خانه آمریکا» در بغداد
«دستاوردهای ایران» در عراق

زیتون ـ نیلوفر سعیدی
: آخرین روز سال ۲۰۱۹ میلادی برای دستگاه دیپلماسی آمریکا٬ روزی پرتنش بود. هزاران تن از هواداران شبه‌نظامیان شیعی حشدالشعبی٬ از پل امنیتی منطقه امن‌الخضرا گذشته و خود را به سفارت آمریکا رساندند. آنان با سردادن شعار خواهان خروج آمریکا از عراق شده و بخش‌هایی از دیوارهای سفارت را به آتش کشیدند.

آن چه که بیش از هر چیز دیگری جلب توجه می‌کرد٬ حضور ده‌ها نفر با لباس نظامی کتائب حزب‌الله عراق بود. یعنی همان گروهی از حشدالشعبی که آمریکا به حملات آنان به پایگاه k4 واکنش نشان داد و چند قرارگاه این گروه را بمباران کرد. اخبار منابع خبری عراق نشان می‌دهد که ۲۵ تن از اعضای  حشدالشعبی، گروه  شبه نظامی مورد حمایت جمهوری اسلامی در این حملات کشته شده‌اند که شماری از آنان٬ از فرماندهان رده بالا بوده‌اند.

عادل عبدالمهدی، نخست وزیر عراق و برهم صالح رئیس جمهور این کشور اعلام کرده‌اند که دقایقی پیش از حمله٬ از سوی مقامات آمریکای مطلع شده‌اند. این دو مقام عراقی خواسته‌اند وزارت دفاع آمریکا را از انجام این حمله منصرف کنند اما طرف آمریکایی٬ قاطعانه اعلام کرده که تصمیم نهایی اتخاذ شده و کاری نمی‌توان کرد.

البته عادل عبدالمهدی حرف دیگری نیز زده که شاید مهم‌تر از تمام مسائل چند روز اخیر باشد. او به آمریکایی‌ها گفته که نمی‌خواهد کشورش محل نزاعی برای سیاست‌های تهران و واشنگتن باشد.

پس از حمله به سفارت آمریکا در بغداد٬ دونالد ترامپ آن را به جمهوری اسلامی ربط داد و اعلام کرد که به این اقدامات واکنش لازم نشان داده خواهد شد.

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71366
تقابل آمریکا و ایران در عراق در گفت‌وگو با افشار سلیمانی
بعید است آمریکا به حشدالشعبی پاسخ نظامی دهد

زیتون :
حمله خفیفی که جمعه شب هفته قبل به پایگاه نظامی آمریکا در کرکوک صورت گرفت و به کشته شدن یک پیمانکار آمریکایی منجر شد، ۴۸ ساعت بعد با حمله شدید آمریکا به مواضع حزب‌الله عراق پاسخ داده شد؛ پاسخی که حداقل ۲۵ کشته و مطابق گزارش العربیه ۶۶ کشته در برداشت. به تلافی حمله هوایی ارتش آمریکا، گروه حشدالشعبی تقریبا ۴۸ ساعت بعد به سفارت آمریکا در بغداد هجوم برد؛ تهاجمی که کشته‌ای در بر نداشت ولی منجر به فرار کارمندان سفارتخانه آمریکا به نقطه‌ای امن شد و در مجموع انتقامی توام با تحقیر سیاسی دولت آمریکا بود. دونالد ترامپ ایران را مسئول حمله به سفارت آمریکا دانسته و پس از این واقعه، به سبک مالوف خودش، مواضع گفتاری متناقضی اتخاذ کرده است. افشار سلیمانی،دیپلمات پیشین ایران، در گفت‌وگو با «زیتون» نظراتش را درباره جنبه‌های گوناگون وقایع عراق در روزهای اخیر بیان کرده است. آقای سلیمانی در مجموع معتقد است تا وقتی که ساختار سیاسی عراق از حالت سهمیه‌بندی‌‌شده بین شیعیان و سنی‌ها و کردها خارج نشود و کشورهای درگیر در عراق با انعقاد یک پیمان همزمان از عراق خارج نشوند، استقلال و دموکراسی در این کشور محقق و تثبیت نخواهد شد.

متن کامل این گفت‌وگو را در زیتون بخوانید:

https://zeitoons.com/71386
پاسخ دانشگاه به معترضان: بودجه نداریم
#زیتون_دانشجو |۲۱

زیتون
: در پی تجمع اعتراضی جمعی از دانشجویان دانشگاه تهران درباره وضعیت بحرانی خوابگاه‌های‌شان معاون دانشجویی دانشگاه تهران اعلام کرد که برای بهبود وضعیت خوابگاه‌ها بودجه ندارند و کاری از دست دانشگاه برنمی‌آید. این در حالی است که پیش‌تر خبر ریزش سقف در دو خوابگاه‌ تهران منتشر شده بود هرچند دانشجویی آسیب ندید.

معاون دانشجویی دانشگاه تهران گفت: تقریباً اکثر ساختمان‌های دانشگاه تهران، ساختمان هایی قدیمی هستند و اینکه ما در شرایط فعلی اقتصادی کشور، بتوانیم همه آنها را مورد بازسازی اساسی قرار دهیم، مشخصاً امری غیرممکن است. با این وجود اما کارهایی در حد تعمیرات و بازسازی‌های نسبی را براساس بودجه سالانه ای که به این منظور تخصیص داده می‌شود، انجام می‌دهیم.

آقای حبیبا درباره خرابی آسانسور یکی از ساختمان‌ها که ۱۱ طبقه دارد و دانشجویان را با مشکلات رفت و آمد مواجه کرده گفت: خوابگاه حافظ نیاز به بازسازی داشت که اقدامات لازم برای این منظور از تابستان آغاز شد. در این میان با وجود همه مشکلات و گرفتاری‌های مالی دانشگاه، بسیاری از قطعات و تجهیزات آسانسور هم تعویض و در واقع کاملاً بازسازی شد.

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71406
قاسم سلیمانی در عراق کشته شد

زیتون ـ مهسا محمدی
: قاسم سلیمانی، فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران، کشته شد. خبری که بعد از شوک کشتار آبان ۹۸ بار دیگر مردم ایران را در صبحگاه ۱۳ دی با ناباوی و بهت روبررو کرد.

سلیمانی که گویی برای مشورت دادن به نیروهای تحت نفوذ جمهوری اسلامی در مورد اتفاقات اخیر عراق، به این کشور رفته بود در یک حمله هوایی در فرودگاه بغداد کشته شد و حالا جسدش در حال انتقال به ایران است.

در این حمله که به کاروان خودرو حامل سلیمانی و فرماندهان گروه حشد الشعبی انجام شد، علاوه بر سلیمانی ابومهدی المهندس، معاون رهبر حشد الشعبی و محمدرضا الجابری، مدیر روابط عمومی این گروه هم کشته شدند.

از انکار تا تایید و تهدید
واکنش اولیه مقامات ایران و خبرگزاری‌های داخلی انکار و شوک بود، اما دیری نپایید که بالاخره خبر منتشر شد و صدا و سیمای ایران خبرگزاری فارس و تسنیم نزدیک به سپله پاسداران هم آن را تایید کردند.
پنتاگون، وزارت دفاع آمریکا خبر را تایید کرد و اعلام کرد که دستور حمله توسط شخص دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا صادر شده است.
در اولین واکنش‌ها رهبر جمهوری اسلامی پیام تسلیتی فرستاد و گفت که :«انتقام سختی در انتظار جنایتکارانی است که دست پلید خود را به خون او و دیگر شهدای حادثه‌ی دیشب آلودند.»

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71454
جانشین نفر دوم نظام کیست؟
اسماعیل قاآنی جانشین سلیمانی شد

زیتون ـ یلدا امیری
: پس از آنکه قاسم سلیمانی، فرمانده سپاه قدس جمهوری اسلامی در حمله هوایی آمریکا به کاروان حامل او و چند فرمانده ارشد حشدالشعبی کشته شد، رهبر جمهوری اسلامی ایران سرتیپ اسماعیل قاآنی، از فرماندهان قدیمی سپاه پاسداران و معاون قاسم سلیمانی را به عنوان فرمانده سپاه قدس منصوب کرد.

قاآنی متولد بجنورد است و در جنگ ایران و عراق فرماندهی لشکر ۵ نصر و لشکر ۲۱ امام رضا را عهده‌دار بود.
او در سال ۱۳۶۶ فرماندهی لشکر ۲۱ امام رضا(ع) را محمدجواد مهدیانپور سپرد و در سال‌های اخیر جانشین فرمانده نیروی قدس سپاه ایران محسوب می‌شد.
خامنه‌ای در این حکم قاآنی را در شمار برجسته‌ترین فرماندهان سپاه در دوران جنگ هشت ساله آورده و از او خواسته است که «عیناً همان برنامه» قاسم سلیمانی را دنبال کند:
«فرماندهی نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را به سردار سرافراز سرتیپ اسماعیل قاآنی که در شمار برجسته‌ترین فرماندهان سپاه در دفاع مقدس بوده و در طول سالیان متمادی در نیروی قدس در کنار سردار شهید در منطقه خدمت کرده است می‌سپارم. برنامه‌ آن نیرو عینا همان برنامه‌ دوران فرماندهی شهید سلیمانی است.»
اسماعیل قاآنی، جزو فرماندهانی است که کمتر اظهارنظری از او منتشر شده است. او در جریان سفر بشار اسد به ایران گفته بود «آقای بشار اسد را نیروی قدس سپاه به تهران آورد».
قاآنی، در سال ۱۳۹۶ در هشتمین همایش فعالان جبهه فرهنگی انقلاب اسلامی گفته بود که «مجموعه نیروی قدس در دنیا فعال است و این موضوع جزء موضوعاتی است که هنر فعالان فرهنگی را طلب می کند تا نشان بدهید این انقلاب اسلامی چطور بالندگی خود را حفظ کرده و هرروز روبه جلو حرکت می کند.»
او در ۲۶ دی سال ۹۳  هم به شیوه سایر فرماندهان سپاه با لحنی تحقیرآمیز نسبت به ایالات متحده گفته بود که «آمریکا و اسراییل کوچک‌تر از آن هستند که خود را همتراز با قدرت نظامی ایران بدانند؛ این قدرت اکنون خود را در کنار مردم مظلوم فلسطین و غزه در قالب موشک و سلاح به منصه ظهور رسانیده است.»

متن کامل در زیتون:

https://zeitoons.com/71473