زيتون | Zeitoons@
9.79K subscribers
1.89K photos
310 videos
30 files
5.98K links
وب‌سايت خبری-‌تحليلی زيتون
www.Zeitoons.com

تریبونی «مستقل» با روی‌کردی حرفه‌ای برای بازتاب اخبار، تحلیل و اندیشه.

ایمیل: Sardabir.Zeitoons@Gmail.com

تلگرام: @Zeitoons
@Zeitoons :اینستاگرام
توییتر:@Zeitoons
فیس‌بووک:
Download Telegram
محمد یزدی؛ در کشاکش اخلاق و بی‌اخلاقی
حسن یوسفی اشکوری

درآمد

شیخ محمد یزدی هم درگذشت. ظاهرا یکی از کارهای من شده است خاطره‌گویی در باره درگذشتگان. البته انگیزه من از این خاطره‌نویسی‌ها چیزی نیست جز انتقال تجارب گذشتگان به  نسل امروز و فردا. بسیاری از کسانی که الان زندگی می‌کنند و به احتمال زیاد از خوانندگان این نوشته‌ها هستند، یا در دهه پنجاه و شصت نبوده‌اند و یا در جریان امور بسیاری از تحولات جاری آن ایام  قرار نداشته‌اند. از این رو می‌پندارم انتقال تجارب گذشته و به‌طور خاص تجربه زیسته افرادی چون من در پیش از انقلاب و پس از آن، به مخاطبان کنونی هم مفید است و هم یک مسئولیت اخلاقی و ملی. در واقع سرنوشت نسل ما عبرت روزگار است! با توجه به این ملاحظات است که گاه برای انتقال تجارب خود خاطرات روزگاران سپری شده را با شما به اشتراک می‌گذارم.

سابقه آشنایی
پس از ورودم به قم در سال ۱۳۴۴ با نام شیخ محمد یزدی آشنا شدم. هرچند در آن سال‌هت تا حدودی تب و تاب سیاسی اوایل دهه چهل و به طور خاص واقعه پانزدهم خرداد ۴۲ و تبعید آیت‌الله خمینی در پائیز سال ۴۳، تا حدودی فروکش کرده بود، اما هنوز یاد و خاطره پانزدهم خرداد و آزادی خمینی و تبعید او کم و بیش زنده بود و گاه خود را نشان می‌داد. از این و آن شنیده بودم در جشنی که پس از آزادی آیت‌الله خمینی از حبس و حصر در تهران و بازگشت به قم، سه طلبه جوان نقش اثرگذاری در برپایی آن جشن و به ویژه در تنظیم قطعنامه ده ماده‌ای که در پایان قرائت شد، نقش داشته‌اند. علی حجتی کرمانی، علی اصغر مروارید و محمد یزدی. گفته شد که علی حجتی قطعنامه را بر فراز عرشه منبر ایستاده قرائت کرده است.

اندکی بعد کتاب «حسین بن علی را بهتر بشناسیم» از محمد یزدی به دستم رسید و آن را خواندم. با توجه به فضای آن زمان، این کتاب و این نوع رویکرد به ماجرای امام حسین و داستان کربلا، تا حدودی تازه بود و جذاب. این کتاب در سال ۱۳۴۳ منتشر شده بود. هرچند تقریبا همزمان (در سال های ۴۲-۴۳) کتاب «بررسی تاریخ عاشورا» به وسیله دکتر محمدابراهیم آیتی نیز کم و بیش با تحلیلی مشابه عرضه شده بود. به احتمال زیاد نگاه انقلابی به داستان کربلا و تصویر امام حسین به مثابه یک شورشی برانداز علیه نظام خلافت، بیش از همه برآمده از تجربه نهضت روحانیت و شخص آیت‌الله خمینی و به ویژه تجربه خونین پانزدهم خرداد بوده است. بعدها دانستم که در کمّ و کیف و به ویژه در شمار مقتولان آن بسی مبالغه شده است.

در دهه چهل و پنجاه از دور با محمد یزدی آشنا بودم و گاه مقالات ایشان را در اینجا و آنجا می خواندم ولی در اوایل دهه پنجاه با ایشان ارتباط مستقیم پیدا کردم. دلیل این ارتباط نیز عمدتا حمایت ایشان از  آیت‌الله‌ خمینی بوده است. حوزه قم در آن زمان حول مبارزه علیه رژیم حاکم، به یک اکثریت و دو اقلیت تقسیم شده بود. اکثریت علما نسبت به مبارزه و رادیکالیسم شورشی نوع خمینی بی تفاوت بودند و حداقل در ظاهر سکوت کرده بودند. یک اقلیت مخالف و یک اقلیت نیز به صورت فعال و پرشور موافق و حامی خمینی و افکار سیاسی وی بودند. معتبرترین شخصیت در گرایش اخیر آیت‌الله منتظری بود. محمد یزدی نیز در مراتب پائین تری از این شمار بود. من با توجه به ذوب‌شدگی‌ام در مبارزه رادیکال و براندازانه، به طور خاص در خمینی ذوب شده بودم. از این رو از هرکس که از مبارزه و خمینی و منتظری حمایت می کرد، بی چون و چرا حمایت می کردم. گرچه یزدی (چنان که یک بار در جلسه چند نفره از دوستان تصریح کرد) خود آیت الله خویی را از نظر علمی و فقهی اعلم و ارجح می دانست ولی در عین حال، به دلیل تفکر و بینش سیاسی، خمینی را بر خویی و دیگران ترجیح می داد. او معتقد بود که تنها خمینی است که می تواند زعامت جهان اسلام را بر عهده بگیرد. یکی از زمینه‌های آشنای‌ام با یزدی، وعظ و سخنرانی های ایشان در چالوس بود که تقریبا منطقه بومی من شمرده می‌شد

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/82757
پیام کیوان صمیمی از زندان اوین
زندان، آن‌چنان هم سخت نیست

همیشه اعتقاد داشتم، از زندان سال ۸۸ هم پیام فرستادم، بعد از آزاد شدن در سال ۹۴ هم در مصاحبه‌ها گفتم و هنوز هم می‌گویم، که ما عدالت‌خواهان و جویندگان آزادی، نباید زندانی شدن را خطّ قرمز خود قرار دهیم و به زندان‌هراسیِ دیگران هم کمک نکنیم.

این‌که تا به آن‌جا از حقوق کارگران و محذوفان حمایت کنیم که به خودمان لطمه نخورد یا بازداشت نشویم را نباید به یک قاعــده تبدیل کنیم. آیا می‌خواهیم بدون این‌که هزینه کنیم، به انتظار فایده بنشینیم؟ هر که طاووس خواهد، جور هندوستان کشد.

برخی از نیروهای ضدّ امنیتی و اقتدارگرا به منظور منصرف کردن معترضان و مطالبه‌گران از حضورِ حتی آرام در خیابان، به ایجاد فضای رعب و وحشت متوسل می‌شوند و ابایی هم ندارند که زندان را محیطی مخوف و هراسناک نشان دهند. بله، ظـلم هم‌چنان ادامه دارد ولی صریح بگویم، تصویری که از زندانِ کنونی و بازداشتگاهِ متهمان سیاسیِ جریانات غیرمسلّحانه در افکار عمومی ساخته شده نادرست است. ما اگر به این تصویرسازی کمک کنیم، شریک جُرم در منصرف کردنِ زحمتکشان و سایر مطالبه‌گران از حضور در اعتراضات خواهیم بود.

توجه داشته باشیم که مبادا در جهتِ نشان دادن شدت مظلومیتِ خود و احیاناً قهرمان‌سازی، از خود و یا سایرِ مبارزان، به زندان‌هراسی و بزرگ‌نمایی فشار بر زندانیان سیاسی بپردازیم.

هشدار که به‌رغمِ باور به ضرورت باز پس گیری حقوق مردم، به عاملی برای کمک ناخواسته در تضعیف جنبش خشونت‌پرهیزِ اجتماعی تبدیل شویم.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/82764
شادی‌هایی که غرق شد
#روز_جهانی_حقوق_بشر
#خط_سوم
ملی‌گرایی، راه حل اردوغان برای مشکلات سیاسی و اقتصادی
شعری که بی‌موقع خوانده شد

زیتون ـ آذر جابری
: «آراز،آراز، خان آراز٬ سلطان آراز، خان آراز٬ سنی گوروم یاناسان٬ ائل دردینی قان آراز * » این بخشی از شعری است که رجب طیب اردوغان٬ رییس جمهوری ترکیه روز پنجشنبه در جریان یک مراسم رژه نظامی در باکو در کنار الهام علی‌اف، همتای خود در جمهوری آذربایجان٬ خواند.

خواندن این شعر فولکلور در کنار سخنان مجری مراسم رژه افتخار «آزادسازی» قره‌باغ که از لزوم «آزاد سازی کوه سهند و تبریز» سخن می‌گفت، واکنش‌های فراوانی را برانگیخت؛ خاصه آنکه اردوغان بخش دیگری از این فولکلور قدیمی را نیز خواند: «ارس را جدا کردند و آن را با میله و سنگ پر کردند؛ من از تو جدا نمی‌شدم، به زور جدایمان کردند.»
پس از انتشار تصاویر این مراسم، ایرانی‌ها به سرعت به آن واکنش نشان دادند و با استفاده از هشتگ‌های به زبان‌های فارسی و ترکی به آن اعتراض کردند؛ اعتراض‌ها در حدی گسترده شد که در ساعاتی ترند اول و دوم ایران را در توییتر به خود اختصاص داد.
صبح جمعه محمدجواد ظریف٬ در اولین واکنش رسمی به اظهارات اردوغان در پیامی توییتری نوشت:‌ «به اردوغان نگفته بودند شعری که به غلط در باکو خواند مربوط به جدایی قهری مناطق شمالی ارس از سرزمین مادریشان ایران است!»
به اردوغان نگفته بودند شعری که به غلط در باکو خواند مربوط به جدایی قهری مناطق شمالی ارس از سرزمین مادریشان ایران است!
آیا او نفهمید که علیه حاکمیت جمهوری آذربایجان سخن گفته است؟
هیچکس نمی‌تواند در باره آذربایجان عزیز ما صحبت کند.

ساعتی پس از آن نیز سخنگوی وزارت امور خارجه خبر از احضار سفیر ترکیه در تهران به دلیل اظهارات «مداخله‌جویانه و غیرقابل قبول» رجب طیب اردوغان، رییس جمهوری ترکیه، داد.
سعید خطیب‌زاده، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، به خبرگزاری ایسنا گفت: «ضمن ابلاغ مراتب اعتراض شدید، به سفیر تاکید شد جمهوری اسلامی ایران خواستار توضیح فوری دولت ترکیه در این خصوص است.»
سخنگوی وزارت خارجه ایران ادامه داد: «در جریان این احضار به سفیر ترکیه ابلاغ شد که دوران ادعاهای ارضی و امپراطوری‌های جنگ‌افروز و توسعه‌طلب سال‌هاست که سپری شده است.»
تا کنون آنکارا هیچ واکنشی به تاثیر «شعرخوانی» اردوغان بر افکار عمومی ایران نشان نداده است٬ اما در اعتراض به احضار سفیرش در تهران٬ سفیر ایران در آنکار را احضار کرده است. هرچند این اولین بار نیست که رییس‌جمهوری ترکیه سخنانی حساسیت‌زا در مورد ایران بر زبان می‌آورد.

تضاد منافع امپراطوری نو عثمانی و عمق نفوذ استراتژیک جمهوری اسلامی
پس از آنکه رییس جمهوری ترکیه از پیوستن به اتحادیه اروپا ناامید شد٬ نگاهش به سوی شرق برگشت به قصد احیای امپراطوری عثمانی و با ادعای رهبری جهان اسلام یا حداقل اهل سنت.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/82797
صدیقه وسمقی
نواندیشی دینی و بهائیت

اخیرا گفتگویی داشتم در باره‌ی بهائیت، حقوق بهائیان و چگونگی تعامل با پیروان باب و بهاءالله و وظیفه‌ی نواندیشی دینی در احقاق حقوق پیروان این دو آیین.
برخی دوستان، از جمله معدودی از دوستان فرهیخته و فاضل به سخنان من نقد داشتند. بعضی این دو آیین را استعماری خوانده و برخی به آموزه‌های این دو آیین که در مواردی مخالف عقاید معمول مسلمانان است استناد کرده‌اند. برای ایضاح بیشتر، تصمیم گرفتم سطور حاضر را بنگارم و نکاتی چند را به اختصار برشمارم:

۱- چگونگی شکل‌گیری یک دین و آیین موضوعی تاریخی است که نمی‌تواند مستمسکی برای پایمال کردن حقوق پیروان آن دین و آیین قرار گیرد. صاحب‌نظران و تاریخ‌دانان می‌توانند به نقد آن دین و آیین بپردازند که این یک امر نظری است و نباید تاثیر حقوقی بر زندگی پیروان آن دین و عقیده داشته باشد.

۲– با نگاهی به تاریخ شکل‌گیری ادیان، مذاهب، فرق و آیین‌های گوناگون می‌بینیم که هیچ‌یک، از مناقشه به دور نبوده‌اند. این‌گونه مناقشات همواره در اطراف ادیان و مذاهب وجود داشته و دارد که ممکن است نزد پیروان آن ادیان معتبر دانسته نشود و بی‌گمان مجبور به پذیرش آن نیز نیستند.

۳– اصل آزادی دین و عقیده، محترم شمردن دین و آیین هم‌نوعان خویش، اصلی گران‌بهاء و چنان معقول و محکم است که به عقیده‌ی من حاکم [مقدم] بر هر دلیل و برهانی است، به‌گونه‌ای که با هیچ دلیل و برهانی نقض‌پذیر نیست. احترام به عقیده‌ی دیگری، احترام به عقیده‌ی خویش است و هر انسان عاقلی مایل است دین و عقیده‌اش محترم شمرده شود پس لاجرم باید دین و عقیده‌ی دیگری را نیز محترم بشمارد.

۴– ما می‌توانیم دین و آیین یکدیگر را محترمانه نقد کنیم و البته بپذیریم که دین و آیین‌مان نیز مورد نقد قرار گیرد. این شرط انصاف و دوری از تعصب است.
۵– فرض کنیم که یک آیین از نظر ما استعماری و یا پاره‌ای از آموزه‌های آن مخالف اسلام است. حال با این آیین و پیروان آن باید چگونه تعامل کنیم که مخالف عدل و انصاف و مدارا و صلح و سایر مقتضیات زندگی اجتماعی در دنیای امروز نباشد. آیا حق داریم در محو آن آیین بکوشیم؟ در جهان صدها دین و آیین وجود دارد که با اسلام و تشیع موافق نیستند. تلاش برای محو آنها نه عقلانی است، نه انسانی و نه شدنی. این تلاش، تلاشی است بی‌ثمر و بی‌هوده. علت بقا و انهدام هر آیینی در خود آن آیین نهفته است.
آیا اگر مخالف یک دین یا عقیده بودیم، حق داریم در انهدام پیروان آن و تضییع حقوق ایشان بکوشیم؟ جان و مال‌شان را نامحترم شمرده، ظلم بر آنان روا داریم؟ اکنون ده‌ها سال است که هم‌وطنان بهایی ما به دلیل پیروی از آیینی که مورد قبول جمهوری اسلامی نیست، امنیت مالی و جانی ندارند، حق تحصیل در دانشگاه ندارند، حق استخدام در ادارات دولتی ندارند، اموال‌شان گاه مصادره شده است. در همین هفته‌های اخیر دوباره عده‌ی زیادی از ایشان مورد تعرض قرار گرفته، اسناد مالکیت املاکشان ضبط شده است. با کدام دلیل و مدرک شرعی و عقلی می‌توان این گونه اقدامات را توجیه کرد؟

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/82801
پرونده ویژه قتل‌های زنجیره‌ای ۶| آن‌هایی که بازنگشتند
قتل‌های بی‌پرونده

زیتون ـ مهسا محمدی:
در سال ۷۵، زمانی که قتل‌های زنجیره‌ای هنوز به «پرونده» بدل نشده بود، سعید امامی در یک سخنرانی در دانشگاه همدان درباره «اتفاقاتی» حرف زد که دو سال بعد تحت عنوان قتل‌های زنجیره‌ای دامن‌گیرش شد و  او را در زندان به کام مرگ کشاند.

در متن این سخنرانیِ طولانی، امامی به قتل‌ها و اتفاقات ریز و درشتی اشاره می‌کند که در نیمه اول دهه ۷۰ رخ داد. اشاراتی که  به گفت عمادالدین باقی، روزنامه‌نگار در کتاب تراژدی دموکراسی در ایران «حاکی از یک متن طراحی شده اما نانوشته است که به صورتی غیرحرفه‌ای اجرا شد».

 قتل‌هایی که امامی در این سخنرانی به آنان اشاره می‌کند و در صدد توجیه تک‌تک‌شان برمی‌آید؛ از قتل علما و روشنفکران اهل سنت گرفته تا قتل اسقف‌ها و کشیش مسیحی و بمب‌گذاری در حرم امام رضا را شامل می‌شود. مفقود شدن فرج سرکوهی نویسنده و فعال سیاسی هم در همان دوره اتفاق افتاد. شاید همه کسانی که پای منبر امامی نشسته بودند نمی‌دانستند که او چرا این قتل‌ها که در زمان‌ها و مکان‌های ظاهرا بی‌ربطی اتفاق افتاده‌ بودند را لیست کرده و یکجا از آنان نام می‌برد، اما او خود به خوبی می‌دانست که چه می‌کند. 

https://tinyurl.com/y488guvn

قتل علمای اهل سنت؛
«گفت ۲ و نیم ظهر برمی‌گردد اما دیگر برنگشت»
محمد ربیعی مشهور به «ماموستا ربیعی»، از کسانی بود که زنجیره‌ی قتل‌ها در سال ۷۵ به وی رسید. او در آن زمان ۶۳ سال داشت. امام جمعه‌ی اهل سنتِ کرمانشاه، معلم، نویسنده، شاعر، قاری قرآن و گوینده‌ی رادیو بود. مانند بسیاری از مقتولین این سلسله قتل‌ها، یک روز به قصد محل کار از خانه بیرون رفت و دیگر برنگشت.

پیکر ماموستا ربیعی که ظهر روز یکشنبه ۱۱ آذر ۱۳۷۵به قصد رفتن به صدا و سیمای کرمانشاه از منزل خارج شده بود، حدود ساعت یک بعد از نیمه‌شب در کنار ماشین‌اش در نزدیکی ترمینال اتوبوس‌رانی  پیدا شد. عمامه را زیر سرش گذاشته بودند و عینک و عبایش را روی سینه. با وجود این پزشکی قانونی گفت که او به مرگ طبیعی و با سکته قلبی مرده است. خانواده از پذیرش نظر پزشکی قانونی امتناع کرد و ساکنان کرمانشاه و سایر شهرهای کردنشین منطقه هم آن را نپذیرفتند. اجازه برگزاری مراسم عزاداری و حتی نشستن بر سر مزار به خانواده داده نمی‌شد. قتل این مفتی محبوب به یک سلسله اعتراض و درگیری در شهرهای کردنشین منطقه منجر شد که  به روایتی به کشته‌شدن ۱۴ تظاهرکننده و یک پلیس انجامید.

در سال ۱۳۷۵ و پیش از قتل ماموستا سریال امام علی در ایران ساخته و پخش می‌شد، شهرهای سنی‌نشین به این سریال اعتراض کردند و ربیعی هم مراتب این اعتراض را به واسطه نامه‌ای به آموزش پرورش، وزارت اطلاعات و بخش‌های دیگر حاکمیت اعلام کرد و در یکی از آخرین خطبه‌های نماز جمعه‌اش علنی کرد.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/82833
دولت‌های هم‌دست در قتلِ زم عبرت بگیرند!
ملیحه محمدی

من نمی‌دانم نقش دستگاه اطلاعات فرانسه که ظاهرا از روح‌الله زم به گفته خودش در سطح بالا محافظت می‌کرده، در رابطه با قرار و مدارهایی که برای روح‌الله زم گذاشته می‌شده، به‌ویژه آخرین سفر بی‌بازگشتش چه بوده است! از گفته‌های روح‌الله که دلیلی ندارد در این مورد نادرست باشد، روشن است که او سیستم اطلاعاتی فرانسه  را از تمام این وعده‌ها و رفت و آمدها آگاه می‌کرده و پس از جلب موافقت آن‌‌ها قرار را انجام می‌داده است.

از مجموعه آن‌چه تا کنون می‌دانیم این دو حالت یعنی «حفاظت شخصی پلیس» وانگهی چنین سهل‌گیری در رفت و آمدهای ولنگ و باز، قابل جمع نیستند.
نمی‌توان اتهام معینی به پلیس فرانسه در هم‌دستی با حکومت ایران برای دسترسی به روح‌الله زم زد. ، اما آنچه بی‌تردید است به علت نظارت بی‌ثمر این دستگاه و تأیید سفر او به حوالی ایران، روح الله زم امروز مرده است.

من هم مثل خیلی‌های دیگر روح‌الله زم را نه روزنامه‌نگار می‌دانستم و نه شخصی که دارای پختگی، تجربه و تدبیری باشد که بتواند او را در دریای متلاطم و پر نیرنگ سیاست راهبر باشد.

من اولین دفعات در روزهای تظاهرات آبان‌ماه سایت آمدنیوز را دیدم، گمان می‌کنم هر کسی که خبری از سیاست و اثری از گردش ایام در ذهن خود داشت، تنها امر واضحی که آنجا می‌دید اوج بی مسئولیتی و هیاهو سالاری بود حاصل ذهن یا ذهن‌هایی نظام نایافته.

تصویری هم که من و بسیاری دیگر از کسانی که می‌شناسم، از روح الله زم داشتیم به‌ویژه پس از فاش شدن گفتگوهایش با مأموران، وقتی که در تور وزارت اطلاعات بود، تکمیل شد. جوانی بی‌نهایت زودباور، احساساتی با جاه‌طلبی‌های بسیار خام. او در ستایش‌های کودکانه‌ای که از خود می‌کرد و مامور اطلاعاتی هم تا می‌توانست هر چه بیشتر به ان سمت سوقش می داد، خودش را عامل و آمر و علت‌العلل همه‌ی اعتراضات و تحرکات و در نهایت همه خون‌های ریخته شده در ایران معرفی می‌کرد؛ در حالی‌که فریب‌کاری و تمسخر در پرسش‌ها و لحن مستهجن و لات‌مأب مأمور آشکار بود. اما همه این بازی‌های مستهجن اعترافاتی شد که به زبان خوش و با نیرنگ پیش از واقعه از او گرفته شد و سپس همان‌ها پایه‌های پرونده و عامل قتل او شد. پرونده‌ای که بر اساس آنچه از رفتار و گفتار زم و سایت آمدنیوز، دستگیر هر هوش متوسطی می شود، باید یک پرونده‌ی جنجالی اما پوچ می‌شد، نه پرونده‌ای که احکام سنگین زندان از آن برخیزد چه برسد به حکم اعدام! حتی در چارچوب همین قوانین جزایی جمهوری اسلامی هم، او می‌توانست مدتی زندانی و مدتی بعد بی سر و صدا مانند خیلی‌های دیگر که از افساد در زمین تا غوغا در آسمان اتهام داشتند، آزاد شود.

اما قوه قضائیه یا دستگاه اطلاعات ایران از هیچ و پوچ با سوءاستفاده از ناپختگی زم، مانند هزاران بار دیگر سناریویی ساخت که البته باز هم به‌خیال باطل مستوجب مرگ و دهشت باشد.

گفتم که هر کسی با اندکی تجربه از فعالیت سیاسی و ضروریاتش وقتی به پایگاه مبارزاتی این جوان سری می‌زد می‌دید که هیچ چیز آنجا جدی نیست؛ چه برسد به مأموران کارکشته و و هزار چهره سرویس‌های امنیتی و جاسوسی. به همین دلیل همه آن دولت‌ها و قدرت‌ها و سازمان‌های جاسوسی که در اعترافات زم، چه آن‌هایی که برای خودنمایی تلفنی به مامور اطلاعات می گفت، چه آن‌ها که به کمک یک مزدور یا بخت‌برگشته دیگر در دادگاه گفته شد، دروغ‌های سبک و ابلهانه‌ای بیش نبودند که نخست به لطایف‌الحیل و سپس با فشارهای معلوم به‌دست آمده بودند.
چگونه ممکن می‌شود که دستگاه‌های جاسوسی سیا و موساد و سعودی که مار خورده و افعی شده‌اند، با یک‌بار صحبت با زم و چند روز کنترل سایت او نفهمند که روی زمینِ واقعیت قرار ندارند؟

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/82872
اعدام روح‌الله زم و پرسشی از دفتر آیت‌الله سیستانی!
علی کشتگر

اعدام روح‌الله زم قدرت‌نمایی جمهوری اسلامی از موضع ضعف و ورشکستگی اخلاقی و سیاسی است.

روح‌الله زم فرزند یک خانواده مذهبی طرفدار جمهوری اسلامی بود که به‌خاطر عشق به خمینی، فرزندشان را که تولدش مصادف با روی کار آمدن جمهوری اسلامی بود، روح الله نام گذاشتند.

رویگردانی روح‌الله از حکومت، نماد این حقیقت است که جمهوری اسلامی حتی در همراه کردن جوانان پرورش‌یافته در خانواده های طرفدار رژیم نیز ناکام مانده است. این که صدا وسیمای جمهوری اسلامی در معرفی او نام «نیما» را برای وی برگزید بسیار معنادار است.

روح‌الله زم، مدتی پس از خروج از ایران با تاسیس آمدنیوز که اخبار و گزارش های جعلی و واقعی را درهم می‌آمیخت و در برخی موارد از سوی دستگاه‌های اطلاعاتی رقیب در جمهوری اسلامی تغذیه خبری می‌شد، معروف شد.

مهم‌ترین گزارش‌های واقعی آمدنیوز افشای فسادهای مالی صادق لاریجانی و حساب‌های بانکی وی و دیگری مساله کودک‌آزاری قاری قرآن وابسته به بیت رهبری، سعید طوسی، بود.

روح‌الله زم نماد سرگردانی، عصیان‌زدگی و خستگی نسل‌های پرورش‌یافته در جمهوری اسلامی بود. او برخلاف ادعای رژیم، جاسوس نبود و اساسا در این زمینه کاری از یک جوان ایرانی پناهنده‌شده به فرانسه ساخته نیست. او صرفا یک روزنامه‌نگار جنجالی و غیرمتعهد به اصالت خبر بود.

اطلاعات سپاه از طریق افراد نفوذی خود در عراق توانست با استفاده از پوشش بیت آیت‌الله سیستانی به وی بباوراند که سیستانی می‌خواهد برای کمک به آمدنیوز با وی ملاقات کند.

چهارده ماه پیش او را با این ترفند به عراق کشاندند و در آنجا اسیر کردند. دفتر آیت الله سیستانی با وجود نقش غیرمستقیم در کشاندن او به عراق، در این باره هیچ اعتراضی به اطلاعات سپاه نکرد و هیچ اقدامی هم برای نجات روح الله زم انجام نداد. امروز باید از آن دفتر و شخص آیت‌الله سیستانی پرسید که چرا در این مسأله هیچ اقدامی از سوی ایشان صورت نگرفت؟

محاکمه روح‌الله زم در پشت درهای بسته، آن‌هم پس از شکنجه و وادارکردن او به اعترافات اجباری و سرانجام صدور حکم اعدام وی توسط قاضی صلواتی که تا کنون بیش از صد حکم اعدام صادر کرده و تایید سریع آن توسط دیوان عالی قضایی، نشان داد که «سند امنیت قضایی» منتشر شده توسط رئیس قوه قضائیه تا چه حد بی اعتبار و قلابی است.

دستگاه بیدادگر جمهوری اسلامی روح‌الله زم را از مسبٌبین اعتراضات دی‌ماه در ایران معرفی می‌کند که گویا اگر او و آمدنیوز در کار نبودند چنین اعتراضاتی اتفاق نمی‌افتاد. در رد این ادعا باید پرسید که اگر او می‌توانست چنین نقشی در اعتراضات مردم ایفا کند چرا در آبان‌ماه که او در زندان سپاه بود دامنه اعتراضات مردم بسیار بزرگتر از قبل بوده به طوری که رهبر جمهوری اسلامی برای مهار آن اعتراضات -که می‌رفت به یک قیام عمومی تبدیل شود- فرمان کشتار معترضان صادر کرد و به روایتی ۱۵۰۰ معترض کشته شد و نزدیک به ده‌هزار دستگیر شدند. و پرسش دیگر آنکه مگر پاسخ دامن‌زدن به اعتراض، اعدام است؟

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/82880
چرا روح‌الله زم به عراق آمد؟
گزارش صدا و سیما فاش کرد

https://www.zeitoons.com/82875

یک روز پس از تائید حکم  و دو روز پیش از قتلِ حکومتی روح‌الله زم، مطابق معمول همیشه، صدا و سیما در مقامِ بخش رسانه‌ای و پروپاگاندای‌ ماشینِ اعدام، گزارشی را با عنوان «زمین پست» منتشر کرد تا او را یک فرد خائن، جاسوس، مغز متفکر اپوزیسیون و نیرویی تاثیرگذار در میان مخالفانِ جمهوری اسلامی معرفی  و زمینه ذهنی مخاطب را برای کشتنِ او فراهم کند.

اما نسخه کامل‌تر این گزارش، که آشکارا از سوی نهادهای امنیتی و عامل در این‌گونه پرونده‌ها ساخته می‌شود، ناخواسته نکته‌ای را در خصوص نحوه‌ی دستگیری پرابهام روح‌الله آشکار می‌کند که پیش ازاین از سوی حکومت شنیده نشده و رسمیت نیافته است.
در ماجرای ربایش زم، تعدادی از دوستان و نزدیکان او بارها به نقشِ نامِ آیت‌الله سیستانی در این پرونده اشاره کردند و از پول‌هایی گفتند که به او نشان داده شد تا آز و طمع‌اش را برانگیزد و محاسباتش را درهم ریزد. این روایت‌ها هیچ‌گاه تایید نشد اما گزارش اخیر بر این نکته صحه می‌نهد و تردیدی باقی نمی‌گذارد که اگر آن نام و این پول نبود، نقشه‌ی ربایش به سرانجام نمی‌رسید.

گزارش‌گر (در دقیقه ۴ و چهل ثانیه) می‌گوید :«اما مهره سرویس‌های جاسوسی روی حفاظت‌ها و حمایت‌های این سرویس‌ها حساب غلوآمیزی کرده بود. خطای محاسباتی و آز و مطامعش برای رسیدن به «دلارهای بادآورده» از یادش برد که او مدت‌هاست تحت نظر و در تور نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی ایران است و ناگاه بی‌آن‌که بداند از کجا خورده است ناباورانه توسط پاسداران گمنام امام زمان دستگیر و به ایران بازگردانده می‌شود.»

پیش از آن‌که گزارش‌گر این جملات را بر زبان بیاورد، به‌هیچ‌وجه بحث پول و دلار و تامین مالی در میان نیست، بلکه بریده‌هایی سانسور شده از ماجرای قتل یکی از مخالفان جمهوری اسلامی پخش می‌شود، اما گزارش‌گر ناگهان می‌گوید آن‌چه باعث شد زم توسط «پاسداران گمنام امام زمان» دستگیر شود، «خطای محاسباتی و آز و طمع برای رسیدن به دلارهای بادآورده» بوده است. معلوم است که تعبیر «دلارهای بادآورده» این‌جا برای همان چیزی به‌کار می‌رود که زم را به عراق کشانده و «خطای محاسباتی» هم می‌تواند استفاده عینی یا مجازی از نام آیت‌الله سیستانی و بیت او باشد.

به‌نظر می‌رسد، روح‌الله زم هر چند خوش‌بین و ساده، بعید است به صرف دیدن آن «دلارهای بادآورده» فریب خورده باشد؛ بلکه آن‌چه او را دچار خطای محاسباتی هم کرده، پناه گرفتن و سوء‌استفاده از نام فردی بوده که جایگاه معنوی و مذهبی او جنبه‌ی فریب‌کارانه‌‌ی مادی ماجرا را نیز پوشش داده و ذهن زم را فریفته است.

به بیانی دیگر، گزارش تهیه شده از سوی بخش رسانه‌ای ماشینِ کشتار، روایت‌هایی را تأیید می‌کند که زم را به طمعِ پول به عراق کشانده‌اند و او را دچار خطای محاسباتی کرده‌اند.

از این عبارات و این تاییدیه البته می‌توان دو نکته مهم دیگر را دریافت.

نخست این‌که در خانه و حساب و کار و زندگی روح ‌الله زم خبری از «دلارهای بادآورده» و به تبع جاسوسی و خیانت و وطن‌فروشی نبوده ، که اگر بود به طمع نمی‌افتاد.

و دیگر؛ نقش و مسئولیت آیت‌الله سیستانی در این ماجراست که تا این‌جای کار می‌تواند لطمه‌ای بر جایگاه او و مرجعیت شیعه باشد که اگر جبران نشود (که جبران‌پذیر بودنش هم پس از قتلِ روح‌الله محل تردید است)، بهانه‌ای به دست مخالفان دین و مذهب خواهد داد که تا همیشه‌ی تاریخ بگویند: «مگر فلان مرجع شیعه نبود که …»

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/82875
اعدام روح‌الله؛ یک بام و دو هوا
چه‌کسانی اعتراف‌های زم را باور کردند؟

https://www.zeitoons.com/82935

زیتون-یلدا امیری، احسان سپاهی: 
«مرگ خوب است اما برای همسایه» شاید این ضرب‌المثل قدیمی مصداقی باشد برای همه آن واکنش‌هایی که انتظار می‌رفت به اعدام روح‌الله زم نشان داده شود و نشد؛ مردی جوان که به‌خاطر داشتن یک کانال تلگرامی و به‌دلیل فعالیت رسانه‌ای به دار آوریخته شد.
در بسیاری از کشورها روزنامه‌نگاران  حق کار سیاسی ندارند و نمی‌توانند عضو احزاب باشند اما در ایران مرزهای فعالیت سیاسی و رسانه‌‌ای مبهم است؛ بلکه فعالیت این دو صنف اغلب در هم تنیده است. در زمان تنظیم این گزارش دست‌کم سردبیر یک روزنامه و یک نشریه عضو رسمی و حتی ارشد حزب کارگزاران سازندگی و حزب اتحاد اسلامی‌اند. بسیاری از روزنامه‌نگاران دوران مشهور به «اصلاحات» فعال حزبی  و سیاسی بودند، تا جایی که مشهور شد در ایران روزنامه‌ها جای احزاب را گرفته‌اند و آقای خامنه‌ای هم در سخنرانی مشهوری روزنامه‌ها را «پایگاه دشمن» خواند. این سخنرانی منجر به تعطیلی فله‌ای بسیاری از روزنامه‌ها و نشریات شد اما هیچ‌ روزنامه‌نگاری اعدام نشد.

اما گویی نوبت به  روح الله زم  که می‌رسد باید مته را به خشخاش گذاشت و «دو زیستی» شد و به استانداردهای روزنامه‌نگاری حرفه‌ای  در کشورهای آزاد برگشت. به همین خاطر خیلی‌ها در خبرنگار بودن او اما و اگر وارد کرده‌اند. حتی از یکی از دوستانش نقل شده که  روح‌الله خودش را خبرنگار نمی‌دانست و می‌گفت فعال سیاسی است. اما حقیقت است که او هر فعالیت موثری که کرد از طریق رسانه بود. اگرچه غالبا به قواعد کار رسانه‌ای کم‌توجه و بی‌توجه بود و راست و دروغ و دوغ و دوشاب را به‌هم می‌آمیخت.
نام روح الله زم  که روز ۲۲ آذر ۸۸ اعدام شد، اگرچه با  با وب‌سایت و کانال آمدنیوز بر سر زبان‌ها افتاد، اما او پیش از آن هم با تعدادی از رسانه‌ها از جمله سحام‌نیوز کار می‌کرد. از مهمترین کارهای رسانه‌ای  او  پرداختن به پرونده فساد موسوم به ۶۳ حساب قوه قضاییه، افشاگری در مورد سعید طوسی، قاضی کودک‌‌آزار  بود. او پوشش خبری و انعکاس اخبار اعتراض‌های دی‌ماه ۹۶ نقشی جدی ایفا کرد و مخاطبان رسانه‌اش میلیونی شد و از تمام رسانه‌های مشابه پیشی گرفت. به‌نظر می‌رسد عامل اصلی اعدام وی هم همین بود
روح‌الله زم، فقط منتقد و مخالف جمهوری اسلامی نبود. او در رسانه‌اش با بسیاری‌ از اپوزیسیون و پوزیسون سر ناسازگاری داشت و به‌ افراد و جریان‌های متعددی اتهام‌های بدون مدرک و سند وارد کرد. در مقاطعی ابزار حکومت و نهادهای امنیتی شد و افراد متعددی مستقیم و غیر مستقیم از فعالیت‌های او متضرر شدند، اما  در جریان محاکمه شاکی خصوصی نداشت.
حالا به‌نظر می‌رسد برخی از شاکیان روح‌الله زم  و جریان‌هایی که از فعالیت‌ها او متضرر شدند، با ندیده گرفتن حقِ ابتدایی او در محاکمه‌ی عادلانه و سکوت در خصوص اعدامی که روندی قانونی نداشت، ناخواسته با حکومت هم‌نوا شده‌اند. شاید هم برخی‌ها اعتراف‌های اجباری و روایت جمهوری اسلامی از جاسوسی و وطن‌فروشی او را باور کرده‌اند.
رایج است که در بعضی از موارد نهادهای امنیتی احزاب، اشخاص و رسانه‌ها را برای سکوت و یا اعلام موضع له و علیه برخی از اتفاق‌ها و حریان‌ها تحت فشار می‌گذارد و از تهدید نهادهای مستقل هم ابایی ندارد. اما اعدام فردی که فقط با کلمات و عکس و فیلم سروکار داشت، با اتهام فساد فی‌الارض، اولین بار است که اتفاق می‌افتد و حتی در دستگاه جمهوری اسلامی هم جای بسی مناقشه دارد  لذا به طریق اولی سکوت بعضی از اصناف، گروه‌های سیاسی و احزاب درباره این اعدام با توجه به مختصات ویژه آن و نوع فعالیت زم محل سوال است..

فدراسیون بین المللی روزنامه‌نگاران که به درستی و با حساسیت بالا در مورد موارد مشکوک مرگ خبرنگاران و مجریان رسانه‌های نه چندان صاحب نام گزارش تهیه می‌کند، در مورد اعدام روح الله زم سکوت معنی‌داری را پیشه کرد. گویی او هیچ ارتباطی با این صنف نداشت و هرگز دستی بر کار خبر رسانی نداشته است.
تا زمان انتشار این گزارش، نه تنها حزب اتحاد اسلامی و کارگزاران اسلامی و احزاب مشابه بلکه حزب قدیمی و ریشه‌داری چون نهضت آزادی ایران، در خصوص اعدام زم،  سکوت پیشه کرده‌اند. توییت انتقادی دبیر کل حزب اتحاد اسلامی  در این باره بیشتر نمک روی زخم بود.
اگرچه تعدادی از چهره‌های شاخص ملی-مذهبی‌  در نوشته‌هایی جداگانه اعدام زم را محکوم کردند اما از بیانیه‌های جمعی و رایج آن‌ها این‌بار خبری نشد.

نواندیشان دینی هم که از سکوت در موارد مشابه پرهیز دارند و معمولا در خصوص اتفاق‌هایی که یک‌سوی آن به مسائل دینی و اعتقادی برمی‌گردد...

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/82935
بیانیه جمعی از فعالان سیاسی، اجتماعی و حقوق بشری در محکومیت
اجرای حکم اعدام روح الله زم

https://www.zeitoons.com/82995

مَنْ قَتَلَ نَفْسَا بِغَیرِ نَفْسٍ أوفَسادٍ فِی الأَرضِ فَکانَّما قَتَلَ النَّاسَ جمیعا(مائده-32)

خبر غیر منتظره اعدام روح الله زم شوک دیگری بود که وجدان هر انسان آزاده را آزرد و شاهدی دیگر بود بر شکاف عمیق نظام قضایی با عدالت و انصاف. فارغ از هر قضاوتی درباره مواضع ودیدگاهها یا عملکرد روح الله زم ، در دنیای امروز چگونه می‌توان چشم ها را بر صدور و اجرای حکم مرگ برای یک خبرنگار و مدیر یک کانال تلگرامی بست؟ در حالی که رنج، فقر، تبعیض، فساد و مرگ سراسر جامعه ایران را فرا گرفته و هم میهنان را از هر گونه امکان اصلاح امور ناامید کرده، در حالی که هر صبح میهن با انتظار خبر مرگ و نیستی و بدبختی دیگر چشم باز میکند، و در  حالی که بحرانها بیش از هر زمان تمامیت ارضی و انسجام و همبستگی ملی را در معرض تهدید قرار داده است، اعدام جوانی سرگشته از ظلم و بی‌عدالتی چه دستاوردی برای ملک و ملت خواهد داشت؟
ما امضا کنندگان این بیانیه ضمن عرض تسلیت به خانواده روح الله زم و  ابراز انزجار از اعدام  او بار دیگر هشدار می‌دهیم که اعدام، سرکوب ، داغ و درفش کمترین دردی از دردهای جامعه را درمان نخواهد کرد و راه رستگاری جامعه ایران جز از طریق تجدید نظر جدی در این سیاست‌ها، انجام اصلاحات عمیق و ساختاری، به رسمیت شناختن مخالفان و منتقدان ملی  و گشایش مسیر گفت و گو در چارچوب منافع ملی نخواهد بود.

بیست و پنجم آذر هزار و سیصد و نود و نه

هاشم آغاجری- پروانه آل بویه- محمد ابراهیم زاده- حمیده ابراهیمی_ هادی احتظاظی_ گیتی اسداللهی_ حسن اسدی زیدآبادی_شوکت افژول_ فاطمه افژول- مجید الهامی - اکبر امینی_ لیلا ایپکچی_ مریم ایزدیان_ مهرداد اهن خواه_ مسعود باستانی_ محمود باقری_ فهیمه بخشی پور_ رویا بلوری_ قربان بهزادیان نژاد_ علیرضا بهشتی حسینی - علیرضا بهشتی شیرازی- محمود بهشتی لنگرودی_ آدینه بیگی_ مهری پاکدل_ گیتی پرنیان_ مصطفی تاجزاده_ حسین ثاقب– فرخنده جبارزادگان_ اعظم جعفری_ عباس جعفری_ کمال جعفری یزدی_ زهرا جوادی_ پروانه جوانمردی_ امین چالاکی_ علی چراغی_ احمدرضا حائری_ محترم حبیبی_ رضا حسنوند_ بهزاد حق پناه_ محمد حسینی سیران_ مدینه حقیقت_ مریم خالصی_ حوریه خانپور_ امیر خرم_ سید احمد خواستار_ ابراهیم خوش سیرت – نینا خیرالهی_ پری دانشور_ فرزانه دشتی_ خسرو دلیرثانی- معصومه دهقان_ علی اصغر ذاتی_ زهرا ربانی املشی_ محمد صادق ربانی املشی_ علیرضا رجایی- قاسم رحمانی_ محترم رحمانی_ زهرا رحیمی_ حسین رفیعی- رضا رئیسطوسی_ منیژه رئیسی_ رقیه زارع پورحیدری_مرتضیزحمتکش_ زینبسپهری_ فاطمهسپهری_ شهربانو سرداری_ پروانهسلحشوری_ عبدالفتاحسلطانی_نسرینسلیمی_نرگسشاهکاری_ احسان شریعتی- گوهرشمیرانی_رفعتشهابی_ مهوش شهریاری_ فیروزه صابر- افسانه صالحی_ پروین ضرابی_ سودابه ضیایی_ نسرین طاعتیان_ طاهره طالقانی- محبوبه طهرانی_ رضا ظفری_ شهناز عابدی_حمیدرضا عابدیان– فرنگیسعسگری_ روئینعطوفت– لیدا فاضلی_علیفرید یحیایی_پروین فهیمی_ معصومه فیروزنسب_ شعله قاسمپور_ عزیز قاسمزاده_ ابوالفضل قدیانی_ فرشاد قربانپور_ فرخنده قربانی_ نظام الدین قهاری_ محمدرضاکارخانه چین_ رحمان کارگشا_ بتول کاظمی_ ملیحه کریم الدینی_ اقدس کشوری_ منصوره گرکانی_ علی گل محمدی_ فاطمه گوارایی_ رضا مالکی_صدیقه مالکی فرد_سید محمد سیف زاده_ جهانگیر محمدزاده_ حمید رضا محمدی_ نرگس محمدی_ محمد محمدی اردهالی_ مهدی محمودیان_ سعید مدنی- اکرم مصباح_احمد معصومی_ عبدالحمید معصومیتهرانی_ فاطمه ملکی_ احمد منتطری_ ریحانه موسوی_ عبدالله مومنی_ مهناز ناطریانپور_ فرزانه ناظریان پور_ ثریا نور_ صدیقه وسمقی_ بهزاد همایونی_ ثریا یوسفی_


https://www.zeitoons.com/82995
چه کسانی «امنیت ملی ایران» را تهدید می‌کنند؟
مهدی نوربخش

سال‌هاست که جمهوری اسلامی و سپاه پاسداران ادعا می‌کنند که اسلحه‌های پیشرفته نظامی تولید کرده‌اند؛ اسلحه‌هایی که می‌توانند نقش بازدارندگی در دفاع از امنیت کشور ایفا کند. اما در دنیای واقعی و در صحنه «امنیت ملی»٬ حقیقت چیز دیگری است٬ حقیقتی که ادعای توان نظامی بازدارندگی کشور را سخت به چالش می‌کشد.

در روابط بین الملل دو مفهوم در این رابطه استفاده می‌شوند که اولی پیشگیری (Preemption) یا از بین بردن خطری است که پتانسیل وقوع دارد و دومی جلوگیری و یا بازدارندگی (Prevention) برای عدم وقوع یک خطر که بالقوه وجود دارد. دولت جورج بوش با توجیه اینکه صدام در حال ایجاد سلاح‌های کشتار جمعی‌ست، با یک عمل پیش‌گیرانه در عراق مداخله نظامی کرد تا با سقوط دولت این کشور، نظم سیاسی جدیدی ایجاد کند و به اصطلاح آمریکا و غرب را از این خطر مصون دارد. ترامپ در ابتدای اولین هفته سال ۲۰۲۰ میلادی دست به ترور قاسم سلیمانی زد با این توجیه که قصد داشته از حمله قریب‌الوقوع سپاه قدس در عراق بر ضد نیروهای آمریکایی جلوگیری به عمل آورد. کاری که اسرائیل در ترور دانشمندان هسته‌ای کشور و یا خراب‌کاری در تاسیسات هسته‌ای ایران کرده و یا اصولا ساختن نرم افزارهایی برای بهم ریختن سیستم کامپیوتری تسهیلات هسته ای کشور، همه در چهارچوب عملی پیشگیرایانه توجیه و عملی شده‌اند.

۲– جمهوری اسلامی بعد از دخالت نظامی در سوریه که در ابتدا با توجیه گسترش «عمق استراتژی» ضد اسرائیلی و برای ازدیاد دامنه نفوذ نظامی در آن کشور صورت گرفته بود، به یک‌باره توجیه دیگری پیدا کرد: «اگر در سوریه نجنگیم باید در مرزهای خود بجنگیم.»

این توجیه جدید بر یک عمل «پیشگیرانه» تکیه می‌کرد که در کنار گسترش «عمق استراتژی» و یا «دفاع از حرم» عرضه می‌شد. با این توجیه جدید، جمهوری اسلامی می‌خواست دخالت نظامی خود در سوریه را توجیه کند٬ اگر چه پر واضح بود که جمهوری اسلامی به سوریه رفته است تا با حفظ اسد آن هلال و یا مدار شیعی را از عراق تا به لبنان پر کند و دامنه نفوذ نظامی خود را گسترش دهد.

اگرچه جمهوری اسلامی یک‌بار از مفهوم پیشگیرانه در دخالت نظامی خود در سوریه استفاده کرده اما هرگز قادر نبوده است که در حیطه جلوگیری و بازدارندگی توفیقی حاصل کند. کاری‌که ترامپ با ترور قاسم سلیمانی کرد یک ریسک بزرگ نظامی در منطقه بود اما نظامیان آمریکا بر این باور بودند که در مقابل هر عکس العملی از طرف ایران آماده‌اند و اصولا جمهوری اسلامی قادر نخواهد بود از خود عکس‌العملی نشان دهد. هر عکس‌العملی از طرف ایران، شروع تنش و جنگ بزرگی را در خاورمیانه رقم میزد که اولین قربانی آن کشور ما ایران بود.

متن کامل در زیتون:
https://www.zeitoons.com/82967
تبرئه

اعترافاتش عمومی شد اما محاکمه‌اش خصوصی. همین کافی بود تا در دادگاه وجدان مردم تبرئه شود.
#روح‌الله_زم ۱۳۵۷-۱۳۹۹
#خط_سوم
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
آقای خامنه‌ای مسئول است

زیتون ـ یک هفته از اعدام روح الله زم، خبرنگار و فعال رسانه‌ای می‌گذرد. واکنش‌ها به این اعدام همچنان ادامه دارد. دایره این عکس‌العمل‌ها حالا چنان گسترده شده است که به اساتید حوزه‌های علمیه کشیده است. روز گذشته محمود امجد، یکی از اساتید حوزه‌های علمیه‌ی ایران در یک لایو اینستاگرامی با سخنانی تند آیت‌الله خامنه‌ای را مورد خطاب قرار داده و او را مسئول اعدام روح‌الله زم و همه کشتارهای ایران بعد از سال ۸۸ خواند.

@Zeitoons
بیانیه ۱۵۵ تن از فعالين سياسی و مدنی
ربایش و اعدام روح‌الله زم جنایتی تکان‌دهنده بود

زیتون
– بیش از صد و پنجاه تن از فعالان سیاسی و مدنی طی بیانیه‌ای ضمن محکوم کردن اعدام روح‌الله زم٬ خواستار قطع صدور و اجرای حکم اعدام شدند.

امضا کنندگان این بیانیه تاکید کردند که اعدام روح‌الله زم «جنایت تکان دهنده ای است که افکار داخلی و بین المللی را بشدت تحت تاثیر قرار داده و برگۀ دیگری بر پرونده سنگین محاکمات ناعادلانه و کیفرهای غیرانسانی در جمهوری اسلامی افزوده است.»

به گزارش «زیتون» در ادامه این بیانیه آمده است: «نظام سیاسی و دستگاه قضائی که بی محابا احکام قتل صادر می کند، گمان می برد که قادر است ریشه های نارضائی و اعتراض را بخشکاند و موج اعتراض های اجتماعی را منتفی کند.»

روح‌الله زم، مدیر کانال تلگرامی «آمدنیوز،  در بامداد روز شنبه ۲۲ آذرماه اعدام شد.
سخنگوی قوه قضائیه روز ۱۸ آذر اعلام کرده بود که حکم اعدام روح‌الله زم، مدیر کانال تلگرامی «آمدنیوز»، توسط دیوان عالی کشور تایید شده است.
روح‌الله زم که در فرانسه زندگی می‌کرد، مهرماه ۹۸ در سفری به عراق بازداشت و به ایران تحویل داده شد.

این فعالان سیاسی و مدنی در پایان نوشتند که اجرای حکم اعدام نوید افکاری و روح الله زم، و اجرای هر حکم اعدام دیگری را علاوه بر ضدیتش با حقوق اولیه بشری، اینک اقدامی مستقیم علیه منافع ملی و امنیت کشور نیز تلقی می کنند و خواهان لغو حکم اعدام احمدرضا جلالی قطع صدور و اجرای هرگونه حکم اعدام  هستند.
متن کامل این نامه که برای انتشار در اختیار «زیتون» قرار گرفته٬ به شرح زیر است:

https://www.zeitoons.com/83021
چرا جمهوری اسلامی سنگ قبر مخالفانش را می‌شکند؟
پتکی بر گوری

زیتون ـ مهسا محمدی: صبح روز گذشته عکس دو سنگ قبر در رسانه‌های ایران دست به دست می‌شد. یکی سنگ قبر شکسته و زیر و رو شده نوید افکاری، جوان کشتی‌گیر که در شهریور ماه سال جاری با پرونده‌ای پر ابهام اعدام شد و دیگری سنگ قبر محمد یزدی، قاضی‌القضات اسبق جمهوری اسلامی است که به تازگی درگذشت.

شکستن سنگ قبر ناراضیان، منتقدان و «معدومان» و «مرتدان» در جمهوری اسلامی سنت دیرپایی است. مکان‌های تجمع خاطره و شکل‌گیری مقاومت، تخریب می‌شوند. اجساد اعدام‌شدگان دزدیده می‌شود و محل مزارها به خانواده گفته نمی‌شود، یا سعی می‌شود این افراد در جاهایی دور و با دسترسی سخت به خاک سپرده شوند، و در نهایت اگر هیچکدام نشد از نشستن بر مزار و برگزاری مراسم یادبود ممانعت به عمل می‌آید.

گفته می‌شود سنت سوزاندن محکومان در اروپای قرون وسطی تلاشی بود برای خلاصی از «زحمت»های بعدی. از کسی که حکم مرگ برایش صادر شده بود، بالاخص اگر اتهاماتی مانند ارتداد و سر برآوردن در برابر دستگاه ایدئولوژیک کلیسا داشت، نباید هیچ اثری باقی می‌ماند از این رو سوزانده و خاکسترش بر باد داده می‌شد.
متن کامل این گزارش را در لینک زیر بخوانید:

https://www.zeitoons.com/83046
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
پتکی بر گوری
اخلاق خدایان و ترامپیست‌های وطنی
احسان ابراهیمی
پایان ماراتن طولانی و خسته‌کننده انتخابات اخیر ایالات متحده، فرصتی است مناسب برای پرداختن به سطوح و لایه‌های اجتماعی و فردی این انتخابات که در دو نامزد رقیب خود را نشان و بروز داد.
عدد بیش از ۷۴ میلیون رأی به نامزد مغلوب این انتخابات، که دربرگیرنده رأی افراد مهاجر، رنگین پوست و زنان است، نکات درخوری برای بررسی چرایی آن دارد. ساکن شکست‌خورده کاخ سفید اگرچه شخصاً به پایان رسیده اما موج عظیم طرفدارانش، واقعیتی است مهیب و غیرقابل انکار. هر تحولی و هر تحلیلی که از در نادیده گرفتن این واقعیت وارد شود، پیشاپیش مهر شکست بر پیشانی دارد. مهیب‌تر از طرفداران وی در داخل خاک آمریکا، طرفداران وی در میان ایرانیان جان‌به‌لب‌رسیده از استبداد دینی، جای بسی درنگ است. چه ایرانیان مهاجر و چه ایرانیان ساکن در کشور ایران که طرفدار پروپاقرص نامزد شکست‌خورده این انتخابات بودند و هستند، واقعیتی است نیازمند تحلیل بیشتر، کاری که این نوشته تلاش می کند ناظر بدان، تحلیلی فلسفی/اخلاقی بدست دهد. بدیهی است که در این تحلیل، رویکردی خنثی به این پدیده در جریان خواهد بود و وارد فضای ارزش/داوری درباره این رویکردهای راست افراطی نخواهیم شد.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/83058
قیامت باطنی: کمال شریعت و نقد اجتماعی دین‌داری
داریوش محمّدپور

آیا صرف تقید و التزام به مناسک دینی، برای دین‌داران رستگاری می‌آورد و صورت و سیرتی اخلاقی‌تر به زندگی این‌جهانی آن‌ها می‌دهد؟ بسیاری از فیلسوفان، عموم صوفیان و اکثر باطن‌گرایان مسلمان شیعی و غیرشیعی، پاسخی که به این پرسش داده‌اند عمدتاً منفی بوده است. از نگاه این گروه از مسلمانان، متشرع بودن شرط کافی رستگاری و زیست اخلاقی نیست. گروهی حتی از این هم فراتر رفته و از جایی به بعد شریعت را حتی نه تنها لازم نمی‌دانستند بلکه مخل کمال معنوی و معرفتی اهل سلوک می‌شمردند. در یادداشت پیش رو، با تکیه بر ارجاعاتی به فیلسوفان، عارفان و باطن‌گرایان مسلمان – عمدتاً از سده‌های چهار تا هفت هجری – مروری می‌کنم بر نکات فوق.

پیش از ادامه‌ی بحث، خوب است روشن کنم که مراد از شریعت در این‌جا کمابیش چی‌ست. مراد از شریعت در این یادداشت، آداب و مناسک شرعی – همان‌ها که در ذیل ارکان شریعت می‌گنجند – شامل نماز، روزه، حج و آیین‌های کلان مسلمانی است به اضافه‌ی مراعات‌هایی که چند قرن پس از وفات پیامبر اسلام با رُشد و فربه شدن سنت فقهی در میان مسلمان در صورت احکامی جزیی‌تر – که به زعم فقها از منابع اولیه‌ی سنت استخراج شده‌اند – استقرار یافتند.

این سخن را از پاره‌‌ای فقیهان معاصر نقل کرده‌اند (از جمله گویا از آیت‌الله منتظری) که: شریعت موضوعیت ندارد بلکه طریقیت دارد. باید البته افزود که در بستر بحث فقها مراد در این‌جا اجرای «احکام» بوده است که شامل احکام جزایی می‌شود. اما همین نکته را فارغ از بحث فقها می‌توان با بازخوانی مواضع عارفان مسلمان استنباط کرد اما با پیامدهایی کلان‌تر که نه تنها شامل احکام جزایی بلکه به طور عام‌تر شامل عبادات و مناسک ظاهری مسلمانی نیز می‌شود.

اگر بتوان صورت‌بندی کلان ماجرا را ذیل «طریقیت شریعت» تا حدودی خلاصه کنیم، این نکته را دست‌کم از دو منظر می‌توان تحلیل کرد. منظر نخست، منظر معرفت‌شناختی است و منظر دوم جنبه‌ی اجتماعی آن است. در منظر نخست، ارجاعات به قرآن و سنت پیامبر در کنار استدلال عقلی راه طریقیت شریعت – و در کنار آن تأکید بر جنبه‌ی معرفتی و باطنی دین – را هموار کرده است. در منظر نخست، اما، نقد اجتماعی رفتار دین‌داران بزرگ‌ترین سهم را در پرورش رویکرد طریقیت در شریعت داشته است. به گمان راقم این سطور، این دو منظر تقریباً هیچ وقت به طور خالص وجود نداشته‌اند بلکه تلفیقی از هر دو را در متون اولیه دیده‌ایم.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/83061
«حقوق بشر در ایران»
آزمونی برای اروپا، تصمیمی برای جمهوری اسلامی

زیتون ـ یلدا امیری
: اعمال خشونت‌ علیه معترضان خیابانی یا اجرای حکم اعدام و حبس برای متهمان سیاسی از سوی حکومت در ایران، معمولا واکنش‌های بین‌المللی را در پی دارد؛ واکنش‌هایی که از ابراز نگرانی در شبکه‌های اجتماعی گرفته تا صدور بیانیه و قطعنامه را شامل می‌شود.
با وجود این در طول ۴ سال ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ، کشورهای اروپایی نسبت به مساله حقوق بشر در ایران واکنش‌هایی ضعیف و پراکنده نشان دادند. عامل چنین برخوردهایی را شاید بتوان چشم بستن بر مسائل حقوق بشر ایران به دلیل اختلافات آمریکا و اروپا دانست.

در مورد اعتراضات آبان ۱۳۹۸ که به گفته ناظران بزرگترین کشتار معترضان در تاریخ ایران بود، اتحادیه اروپا هیچ واکنش منسجم و محکمی از خود نشان نداد. سخنگوی آنگلا مرکل، صدراعظم آلمان سرکوب معترضان و خشونت‌ها را محکوم کرد و سخنگوی وزارت خارجه فرانسه هم در پاسخ به سئوال خبرنگاری گفته بود که پاریس تحولات ایران را زیر نظر دارد. بیانیه‌ سخنگوی نماینده‌ عالی اتحادیه‌ اروپا در سیاست خارجی متنی کوتاه بود که در آن از نیروهای امنیتی ایران خواسته شد با حداکثر خویشتنداری به اعتراضات پاسخ دهند و با معترضان به صورت مسالمت‌آمیز رفتار کنند.
اما اکنون جو بایدن، رئیس جمهور منتخب آمریکا  می‌گوید که قصد دارد بار دیگر به توافق هسته‌ای با ایران (برجام) بازگردد. به نظر می‌رسد اروپا بار دیگر فرصتی یافته تا دغدغه‌های حقوق بشری خود را در مورد حکومت ایران مطرح کند. احتمالا با این چشم‌انداز که حقوق بشر بخشی از گفتگوهای احتمالی آینده باشد؛ گفتگوهایی که در دوره ترامپ ممکن به نظر نمی‌رسید.

وقتی ظریف به وزیر خارجه آلمان نازی تشبیه شد
طی روزهای گذشته کشورهای اروپایی شدیداللحن‌ترین بیانیه‌ها و قطعنامه‌ها را علیه ایران در مورد حقوق بشر صادر کردند. شاید بتوان گفت که تندترین سخنان از زبان نماینده لهستان در پارلمان اروپا جاری شد.
رادوسلاف سیکورسکی، نماینده لهستان در پارلمان اروپا که از سال ۲۰۰۷ تا ۲۰۱۴ نیز وزیر خارجه این کشور بود، روز ۲۸ آذر در نطق خود در پارلمان اروپا ضمن اعتراض به سرکوب‌های حکومت ایران، لبخند محمد جواد ظریف، وزیر خارجه ایران را به خنده یواخیم فون ریبنتروپ، وزیر خارجه آلمان نازی در دوران هیتلر تشبیه کرد.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/83098